Handicom Symbol for Windows BlissEditor ( Versie 4 ) Handicom, 2006, Nederland
Inhoud 1. Inleiding... 2 2. Schermopbouw van de Bliss Editor...3 2.1 Werkbalk... 3 2.2 Matrix... 4 2.3 Palet met basisvormen, indicatoren en leestekens...4 2.4 Het grafisch menu met de Bliss database...4 2.5 Samen symbolen ontwikkelen...4 3. Over privé-bliss-databases...5 3.1 Een nieuwe database maken...5 3.2 Een andere database openen...5 3.3 Een symbool importeren...5 3.4 Een symbool exporteren...5 3.5 Een symbool verwijderen uit een database...5 4. Symbolen maken, wijzigen en opslaan...7 4.1 Een nieuw symbool maken...7 4.2 Een bestaand symbool wijzigen...7 4.3 Een bestaand symbool gebruiken als onderdeel van een nieuw symbool...7 4.4 Letters en cijfers opnemen in een symbool...7 4.5 Onderdelen van een symbool bewerken...7 4.6 Betekenis(sen) koppelen aan een symbool...8 4.7 Een symbool opslaan...8 4.8 Een symbool afdrukken...8 2006 Handicom, NL Pagina 1
1. Inleiding Met de Bliss Editor kunt u uw eigen Bliss-databases aanmaken en nieuwe Bliss-symbolen maken en veranderen. De standaard Bliss-symbolen zijn niet te veranderen, maar u kunt ze wel opnemen als onderdeel van nieuwe symbolen. De privé-databases en de symbolen daarin zijn in alle Symbol for Windows programma s zichtbaar. Installatie Volg de installatieprocedure voor Symbol for Windows. Alle programma s en databases, met uitzondering van de Compic database, zijn beveiligd. Ze werken als demo totdat u er een registratiecode of dongel voor hebt gekocht. Wanneer de Bliss Editor als demo werkt, kunt u gebaren niet opslaan in de database. U kunt programma s en databases kopen bij een van de dealers van Handicom. 2006 Handicom, NL Pagina 2
2. Schermopbouw van de Bliss Editor Het openingsscherm van de Bliss Edito bevat de volgende elementen. Bovenaan staat de blauwe titelbalk met de naam van het programma en enkele standaard Windows-knoppen. Daaronder staat het menu. Onder het menu staat de Werkbalk. De knoppen hierin geven toegang tot de meest gebruikte functies in het programma. Op de onderste helft van het scherm staan 2 tabbladen. Het eerste tabblad bevat de Bliss tekenelementen (links), de indicatoren (rechts van het midden) en leestekens (uiterst rechts). Op het tweede tabblad staat het grafisch menu met daarin alle Bliss symbolen, geordend op onderwerp volgens de standaard Symbol for Windows categorie-indeling. In het midden staat de matrix met daarin het symbool dat gemaakt of gewijzigd wordt. 2.1 Werkbalk Via de knoppen in de werkbalk is het hele programma te besturen. Afhankelijk van de situatie zullen één of meerdere van de knoppen grijs zijn ten teken dat die functie op dat moment niet beschikbaar is. Om een functie te activeren moet u met de muis op een knop klikken. Voor sommige knoppen is er ook een toetsenbordcombinatie. De functie van de verschillende knoppen is als volgt: Creëer een nieuw symbool. Deze functie wordt automatisch geactiveerd zodra het programma opstart. Wijzig een bestaand symbool. Selecteer een (eigengemaakt) Bliss symbool uit de database om er wijzigingen aan te brengen. De standaard symbolen kunnen niet gewijzigd worden! Wijzig gloss. Koppel een betekenis of meerdere betekenissen aan het symbool op het scherm. Verwijder symbool. Hiermee kunnen alleen symbolen verwijderd worden die door de gebruiker zijn gemaakt. De standaard symbolen kunnen niet verwijderd worden! Tekst. Neem tekst en/of cijfers op in een symbool. Een symbool afdrukken. Maakt een afdruk op papier van het symbool dat op de matrix staat. Vergroten. Vergroot het geselecteerde basissymbool in de matrix. Deze functie wordt ook geactiveerd wanneer de <E>-toets (expand) op het toetsenbord wordt ingedrukt. Verkleinen. Verklein het geselecteerde basissymbool in de matrix. Deze functie wordt ook geactiveerd wanneer de <C>-toets (collapse) op het toetsenbord wordt ingedrukt. Roteren. Roteer het geselecteerde basissymbool in de matrix linksom in stappen van 45. Deze functie wordt ook geactiveerd wanneer de <R>-toets (rotate) op het toetsenbord wordt ingedrukt. Segmenteren. Segmenteer het geselecteerde basissymbool in de matrix. Dit houdt in dat één van de lijnen waaruit het symbool is opgebouwd niet weergegeven wordt. Door deze knop meerdere malen te gebruiken zal telkens een volgende lijn verdwijnen. Zodra alle lijnen aan de beurt zijn geweest wordt het symbool weer volledig getoond. Het is niet mogelijk om meer dan één lijn van een symbool te laten verdwijnen. Deze functie wordt ook geactiveerd wanneer de <S>-toets (segmentate) op het toetsenbord wordt ingedrukt. 2006 Handicom, NL Pagina 3
Element wissen. Verwijder het geselecteerde basissymbool in de matrix. Na verwijdering wordt automatisch het volgende element (indien aanwezig) uit de lijst geselecteerd. Deze functie wordt ook geactiveerd wanneer u de <Delete>-toets op het toetsenbord indrukt. 2.2 Matrix De matrix staat middenin het scherm. Het is een raster van puntjes waarop symbolen samengesteld en gewijzigd kunnen worden. Het biedt de mogelijkheid om de verschillende (basis)symbolen en elementen onafhankelijk van elkaar te selecteren, zodat er bewerkingen op uitgevoerd kunnen worden. 2.3 Palet met basisvormen, indicatoren en leestekens Dit palet op het linker tabblad onderaan het scherm bestaat uit meerdere velden. Ieder veld bevat één basisvorm, leesteken of indicator voor een Bliss symbool. U kunt een veld uit het menu selecteren door op de Enter toets te drukken of door er met de muis op te klikken. Het gekozen element wordt dan aan de matrix toegevoegd. 2.4 Het grafisch menu met de Bliss database Het grafisch menu met de Bliss database is te vinden op het tweede tabblad op de onderste helft van het scherm. Ieder veld in dit menu kan: 1. leeg zijn. 2. een symbool uit de database bevatten; dit kan ook een zelfgemaakte Bliss-symbool zijn. 3. verwijzen naar een andere pagina in het menu. In dit geval is het veld groen van kleur en is de rechter bovenhoek omgevouwen. U kunt een veld uit het menu selecteren door op de Enter toets te drukken of door er met de muis op te klikken. Wanneer het veld leeg is, gebeurt er niets. Staat er een symbool in, dan wordt dat toegevoegd aan de matrix. Selecteert u een groen veld dan wordt het op dat moment zichtbare menu vervangen door het geselecteerde submenu. 2.5 Samen symbolen ontwikkelen Het derde tabblad op de onderste helft van het scherm biedt ruimte aan het Symbol Development Centre (afgekort SDC). Het Symbol Development Centre is voor groepen mensen die samen symbolen willen ontwikkelen. Er is dan één persoon in de groep die de symbolen tekent, met behulp van de Bliss Editor. De anderen hebben een programma nodig waarmee ze de voorgestelde symbolen (maximaal drie) kunnen zien en waarmee ze met elkaar en met de tekenaar kunnen chatten. Naar aanleiding van het commentaar van de anderen kan de tekenaar een symbool aanpassen en het opnieuw laten zien. Neem contact op met Handicom wanneer u met een groep symbool-ontwikkelaars het Symbol Development Centre zou willen gebruiken. 2006 Handicom, NL Pagina 4
3. Over privé-bliss-databases 3.1 Een nieuwe database maken Het is heel makkelijk om aparte databases te maken voor verschillende gebruikers. Direct na het starten van het programma krijgt u een venster te zien met een lijstje namen van privé-bliss-databases. U kunt hetzelfde venster openen via Database Open database, in het menu. Als er nog geen privé-database is is het lijstje leeg. Onder het lijstje staat een knop Nieuw. Klik hierop, geef een naam op voor de nieuwe database en klik op OK. De nieuwe naam zal in het lijstje verschijnen. Hiermee is de nieuwe database aangemaakt. U kunt hem selecteren en daarna openen door op OK te klikken. Na het openen van de database krijgt u altijd ook alle standaard Bliss symbolen te zien. Alleen wanneer u de export-functie gebruikt ziet u welke zelfgemaakte symbolen in de geopende database aanwezig zijn. 3.2 Een andere database openen Kies Database Open database, in het menu. U krijgt nu een lijst te zien met namen van privé-bliss-databases. Hieruit kunt u de database kiezen die u wilt bewerken, of een nieuwe database maken (zie de vorige paragraaf). Na het openen van de database krijgt u altijd ook alle standaard Bliss symbolen te zien. Alleen wanneer u de export-functie gebruikt ziet u welke zelfgemaakte symbolen in de geopende database aanwezig zijn. 3.3 Een symbool importeren Zorg er eerst voor dat de juiste database geopend is, namelijk die waarin het symbool moet komen te staan. Klik op Symbool Importeren, in het menu. In het venster dat verschijnt kunt u op zoek gaan naar files op de computer waarin één of meerdere Bliss-symbolen zijn opgeslagen. De extensie van die files is.sef (symbol export file). Selecteer een bestand en klik op OK. Nu ziet u links de betekenissen van de symbolen die in het bestand staan. Klik eerst op een betekenis waarvan u het bijbehorende symbool wilt importeren en dan op de knop met het pijltje naar rechts. Wanneer u nu een betekenis in het lijstje in het midden selecteert, ziet u in welke categorie dit is ingedeeld; dit kunt u eventueel aanpassen door op een andere categorie te klikken. Klik op OK wanneer u alle symbolen hebt geselecteerd die u wilt importeren. 3.4 Een symbool exporteren Klik op Symbool Exporteren, in het menu. U krijgt nu een lijst van betekenissen waaraan privé-symbolen zijn gekoppeld. Selecteer de betekenis(sen) waarvan u het bijbehorende symbool wilt opslaan in een bestand. U kunt ook meerdere symbolen opslaan in één bestand. Klik op OK. Vervolgens krijgt u een venster te zien waarin u het nieuwe bestand een naam kunt geven en waarin u een map kunt kiezen waarin het bestand moet worden opgeslagen. Klik ten slotte op OK. Het bestand wordt opgeslagen met de extensie.sef (symbol export file). 3.5 Een symbool verwijderen uit een database Alleen eigengemaakte symbolen kunnen ook weer verwijderd worden uit de database. De symbolen in de Bliss database die standaard met de Symbol for Windows software meegeleverd wordt kunnen niet verwijderd worden. 2006 Handicom, NL Pagina 5
Kies Symbool Verwijderen uit het menu. U krijgt het symboolselectiedialoog te zien. Zoek daarin het symbool op dat u wilt verwijderen. Zodra u op OK klikt wordt het geselecteerde symbool verwijderd. 2006 Handicom, NL Pagina 6
4. Symbolen maken, wijzigen en opslaan 4.1 Een nieuw symbool maken De functie Nieuw symbool maken wordt automatisch geactiveerd zodra het programma opstart. Maar u kunt ook op de knop Nieuw symbool klikken. Hierna kunt u met behulp van de tekenelementen en/of bestaande symbolen nieuwe symbolen definiëren. 4.2 Een bestaand symbool wijzigen Alléén de eigengemaakte symbolen kunnen door de gebruiker gewijzigd worden. De symbolen die standaard met de Symbol for Windows Bliss database meegeleverd worden kunnen niet gewijzigd worden. Kies Symbool Openen, uit het menu. U krijgt het symboolselectiedialoog te zien. Zoek daarin het symbool op dat u wilt veranderen en klik op OK. De matrix is nu geel, zodat u kunt zien dat u een bestaand symbool aan het wijzigen bent. 4.3 Een bestaand symbool gebruiken als onderdeel van een nieuw symbool U kunt een bestaand symbool gebruiken als onderdeel van het nieuwe symbool. Het voordeel hiervan is, dat wanneer het basissymbool wordt gewijzigd, het nieuwe symbool automatisch meeverandert. Dit gebeurt niet waneer u het hele symbool opbouwt uit losse elementen. Klik op het gewenste symbool in het grafisch menu, om het in de matrix te zetten. Wanneer u niet precies weet waar een symbool staat, begin dan de naam van het symbool te typen. Dan wordt het symboolselectiedialoog geopend en kunt u op basis van tekst het gewenste symbool opzoeken. 4.4 Letters en cijfers opnemen in een symbool Klik op de knop Tekst toevoegen in de werkbalk. Typ vervolgens de letter(s) en/of cijfer(s) die u in het symbool wilt opnemen. Klik op OK. De ingegeven letters en cijfers verschijnen nu als losse elementen in het symbool. 4.5 Onderdelen van een symbool bewerken Selecteer eerst een onderdeel van het nieuwe symbool. Dit kan door erop te klikken door de spatiebalk in te drukken; hierdoor wordt het volgende element geselecteerd. Dit werkt alleen indien er reeds een symbool of element geselecteerd is. door op het toetsenbord gelijktijdig de Ctrl-toets in combinatie met één van de pijltjestoetsen in te drukken. Hierdoor wordt het volgende c.q. vorige symbool of element uit de lijst geselecteerd. Dit werkt alleen indien er reeds een symbool of element geselecteerd is. Het geselecteerde element is te herkennen aan de rode kleur. Alle overige onderdelen op de matrix zijn zwart. Zodra een element aan de matrix wordt toegevoegd, wordt het automatisch geselecteerd. U kunt het geselecteerde symbool of element: verplaatsen via de pijltjestoetsen op het toetsenbord of door met te muis te slepen. vergroten door met de muis op de knop Vergroten in de werkbalk te klikken. verkleinen door met de muis op de knop Verkleinen in de werkbalk te drukken. 2006 Handicom, NL Pagina 7
roteren; dit kan via de <R>-toets op het toetsenbord of door met de muis op de knop Roteren in de werkbalk te drukken. segmenteren door met de muis op de knop Segmenteren in de werkbalk te drukken. wissen via de <Delete>-toets op het toetsenbord of door met de muis op de knop Element wissen in de werkbalk te drukken. Wat u precies met het geselecteerde element kunt doen is ook afhankelijk van het element. Tekst kunt u niet verkleinen, vergroten, roteren of segmenteren. Andere elementen hebben een maximale en een minimale grootte. 4.6 Betekenis(sen) koppelen aan een symbool Voordat u een symbool kunt opslaan moet u er ten minste één betekenis aan koppelen. Meer mag ook. Selecteer eerst het symbool waarvan u de betekenis wilt wijzigen. Van een standaard symbool kunt u de betekenis niet wijzigen maar u kunt er wel een extra betekenis aan toevoegen. Wanneer u niet precies weet waar het symbool staat, begin dan met typen. In het symboolselectiedialoog dat nu wordt geopend kunt u zoeken op basis van tekst. Klik vervolgens op de knop Betekenis toevoegen. (U kunt hiermee overigens ook een betekenis verwijderen.) Eerst krijgt u een lijstje van de betekenissen die al aan het symbool gekoppeld zijn. Hiernaast staan twee knoppen: Betekenis toevoegen en Betekenis verwijderen. Wanneer u op de knop Betekenis toevoegen klikt, krijgt u een dialoog te zien dat sterk lijkt op het symboolselectiedialoog. Alleen kunt u hier geen symbool kiezen maar alleen een betekenis. Wilt u een betekenis verwijderen, klik dan eerst op die betekenis in het lijstje en daarna op de knop Betekenis verwijderen. Klik ten slotte op OK. De gekozen betekenis(sen) staan helemaal onderaan in het scherm. 4.7 Een symbool opslaan Klik op de knop Opslaan op de werkbalk, om het symbool dat in de matrix staat op te slaan in de database. Na het opslaan zal het symbool ook automatisch verschijnen in het grafisch menu en in het symboolselectiedialoog. Waar het staat, hangt af van de betekenis(sen) van het symbool. Was u een bestaand symbool aan het wijzigen? Dan krijgt u de vraag of u het oude wilt overschrijven. Zegt u ja, dan wordt het oude symbool vervangen door het nieuwe. Zegt u nee, dan krijgt u vervolgens de vraag of u het gewijzigde symbool dan als synoniem van het oude symbool wilt opslaan. Dit is van belang wanneer het oude en het gewijzigde symbool dezelfde betekenis(sen) hebben. Zegt u ja, dan komt het gewijzigde symbool in het grafisch menu en in het symboolselectiedialoog na het originele symbool te staan, wanneer ze dezelfde betekenis hebben. Zegt u weer nee, dan keert u terug naar het hoofdvenster, waar u een andere betekenis aan het symbool kunt koppelen. 4.8 Een symbool afdrukken De Bliss Editor beschikt over een eenvoudige afdruk-optie voor het in de matrix getekende symbool. Na het activeren van deze functie kunt u de hoogte van het symbool instellen tussen de 2 en 20 centimeter. Via het menu Bestand Printer kunt u de instellingen voor de printer wijzigen. Hierbij gaat het erom welke printer gebruikt wordt, de papiermaat, het aantal kopieën en of de afdrukoriëntatie liggend of staand is. 2006 Handicom, NL Pagina 8
2006 Handicom, NL Pagina 9