Wetenschap over het jonge kind

Vergelijkbare documenten
Wat maakt VVE effectief?

Behartigen van professionele kwaliteit in kinderopvang, onderwijs en zorg voor jonge kinderen. Pauline Slot Universiteit Utrecht

Reader voor pedagogisch medewerkers

Executieve functies binnen de vroegbehandeling. Evelien Dirks NSDSK

Jong geleerd. Beatrijs Brand en Saskia Snikkers

EFFECTEN VAN VIB EN VVE IN DE KINDEROPVANG

Opbrengstgericht werken met jonge kinderen

Academische taal & gesprekken over techniek met kleuters

Betekenis van vaderschap

Over de grenzen van taal en rekenen. Ontwikkeling van rekenvaardigheid bij baby s en peuters

Ontdek de stem van het kind

KWALITEITSKAART. Tijd voor lezen en taal. Tijd voor lezen en taal. Taal / lezen / rekenen

Spelen met Taal. Het stimuleren van zelfsturend gedrag in spelsituaties. Jeroen Aarssen 19 november 2014

Preview. Kwaliteit van VVE in de Kinderopvang. Pedagogische doelen. Wat is kwaliteit?

Nederlands Consortium Kinderopvang Onderzoek (NCKO)

Universeel en geïntegreerd. Paul Leseman

Leve het jonge kind! 2 e jaarcongres 28 mei Dr. Louise Berkhout

In het thema Sil plukt appels kunt u in dagelijkse situaties ook aandacht besteden aan bijvoorbeeld de volgende doelen:

CPS Onderwijsontwikkeling en advies. Doelgericht en planmatig werken aan leesontwikkeling in groep 1en 2. WAT en HOE in groep 1 en 2

TIJDSCHEMA - Tijd voor lezen en taal

Basiskwaliteit Voorschool VVE Zaanstad CRITERIA PROFESSIONELE COMPETENTIES VOOR MEDEWERKERS, TEAM EN ORGANISATIE

De e-learning van Gastouderland

SAMENVATTING SAMENVATTING

Populariteit, sociale relaties, buitensluiten en

Inhoudsopgave. Deel I Achtergronden. 1 Inleiding Ontwikkeling van jonge kinderen 33

Onderwijs is overdracht van kennis. Onderwijs is een sociale activiteit.

Inspectierapport Dikkertje Dap (KDV) Gerlachusstraat AK Loon op Zand Registratienummer

Tussendoelen Taal: Spraak- Taalontwikkeling

In het thema Sil redt het koraal! kunt u in dagelijkse situaties ook aandacht besteden aan de volgende doelen:

Functionele geletterdheid en interactie met kinderen Akke de Blauw

Creatief en flexibel toepassen van Triplep. Maarten Vos Doe, laat zien, lach, oefen en geef applaus

Interactief werken aan woordenschat Onderzoek in groep 2 tot en met groep 4

goede kwaliteit Via rijke taal en fine-tuning naar een betere taalvaardigheid

AB1, Opdracht bij beginnende geletterdheid en rekenen:

Spel en sociaal spel in ontwikkelingsperspectief. Masterclass Simeacongres, Lunteren Lilian van der Bolt

5 pedagogisch medewerkers

Rapport Lotje H. Naam Lotje H. Geboortedatum School/Locatie Boogschutter 0-7. Schooljaar Aanmaakdatum

Informatieavond schooljaar Cluster 1/2

OUDERAVOND KRITISCH EN BEGRIJPEND LUISTEREN. Rianne Broeke 28 april 2015

Opbrengstgericht werken in de onderbouw = benutten van talenten in de onderbouw

Wat draagt bij aan kwaliteit en effectiviteit van VVE?

KRACHTIG LEESONDERWIJS. Groeien in lezen met een ondersteunend voetje als daar nood aan is

Door Renata Hamsikova IeKu Advies

Informatieavond schooljaar Cluster 1/2

Activiteit Doel Beschrijving doel Planning Uitvoering

PRESENTATIE POSITIEVE EDUCATIE

SAMENVATTING EN AANBEVELINGEN

Piramide. Dé educatieve methode voor alle jonge kinderen

Registratieblad aanbod doelen SLO groep 1 en 2

dit ben ik Mijn naam is: Ik ga op (datum) naar de basisschool.

Hieronder volgt een beknopte uitleg van de begrippen die u in het rapport zult tegenkomen.

Nationaal congres Taal en Lezen. 15 oktober 2015 Toetsen. Contactgegevens

KIJK! Lijst van: Schooljaar: Groep: Leraar: Datum gesprek 1e rapport: Datum gesprek 2e rapport: KIJK! 1-2 Bazalt Educatieve Uitgaven

List en meertaligheid

Contextmapping met kinderen

Ondersteuningaanbod voor peuters met problemen in de ontwikkeling. Lex Wijnroks (UU) 22 juni 2015

Pedagogisch beleidsplan Fris! Kinderdagverblijven

Leesproblemen en Dyslexie voor groep 1

Planmatig werken in groep 1&2 Werken met groepsplannen. Lunteren, maart 2011 Yvonne Leenders & Mariët Förrer

Ouderavond lijf & relaties

Fonemisch Bewustzijn

Leren in de brede school

Samenvatting (Dutch summary)

ONTWIKKELVELDEN ONTWIKKELTHEMA S Benaming in het boek Plaats Persoonsgebonden ontwikkeling

VRAGENLIJST PRIMAIR ONDERWIJS DYSLEXIEMONITOR

Inhoud Trainersmap Verdieping

Informatiefolder voor ouders 2012 Activiteiten voor kinderen van 0 tot 12 jaar en hun ouders

B. Andere kinderen horen bij de zogenaamde laatbloeiers, hun rijpingsproces verloopt wat langzamer.

21 e eeuw vaardigheden

Leerlingen met autisme effectief ondersteunen bij sociale interactie in de klas (thematisch overzichtsartikel)

Kinderen Ontwikkelen en Leren Bijeenkomst 11: ontwikkeling

Onderbouwd onderwijs aan leerlingen met een TOS

Kan krom recht worden? De aanpak van ingeslepen taalfouten

Executieve functies bij kleuters. Fabienne De Boeck Jeugdarts 22 maart 2019

De cruciale rol van taal binnen het aanbod voor het jonge kind

Samenvatting pedagogisch beleidsplan Trias Kinderopvang, waar kinderen zich thuis voelen

Child Care Quality in The Netherlands: From Quality Assessment to Intervention K.O.W. Helmerhorst

Geletterde peuters en kleuters spelen met taal!

Piramide. De educatieve methode voor alle jonge kinderen

DE L CKER EEN LEUKE ONTDEKKING: MASTURBEREN

Onderzoekend en ontwerpend leren

Begeleiding van kind en ouders op de SEH. Leerdoelen. ontwikkeling. 20% van de patienten die een SEH bezoeken is jonger dan 16 jaar.

Thuis in Taal Professionalisering van leraren ter ondersteuning van laaggeletterde ouders bij de taalontwikkeling van jonge kinderen.

VOORBEELD UIT HET PEDAGOGISCH BELEIDSPLAN. VEILIGHEID EN GEBORGENHEID BIEDEN - BABY S

Niet methodegebonden toetsen die gedurende de schoolperiode afgenomen worden op het gebied van taal, lezen en spelling:

Ontwikkelingsrisico s bij het opgroeien met triple X

CBS Maranatha. Doel: Hoogklei 7, 9671 GC Winschoten Dyslexieprotocol 2013 aangepast sept.14

Werken met baby s in een groep

Wat te doen met zwakke begrijpend lezers?

*** KWALITEITSDOCUMENT KINDEROPVANG SNOOPY ***

Transcriptie:

Wetenschap over het jonge kind - op zoek naar kwaliteit - Helma Brouwers

Waar zoeken we kwaliteit? Betrokkenheid en welbevinden Verantwoording afleggen en controle Het beheersen van vaardigheden. de hoogte van testscores.

Of is dit kwaliteit

Kwaliteit wordt altijd herkend Woorden verdelen, maar het werk verenigt. Celestin Freinet

Hersenonderzoek toont het belang van de eerste levensjaren Dus.je kunt er niet vroeg genoeg bij zijn

De ontdekking van het jonge kind Investeren in de vroege jaren om ongelijkheid en achterstanden te voorkomen Maar levert die investering wel duurzame resultaten op?

De zorgen omtrent het jonge kind Economische motieven of educatie? Mogen ze nog wel spelen? Verschoolsing van het kinderleven

Peter Gray: Zorgen over steeds minder spel en spelgelegenheid voor kinderen Hoe meer speeltijd we kinderen afnemen, hoe angstiger en depressiever onze kinderen worden Biologisch/evolutionaire functie van spel We menen ten onrechte dat kinderen alleen op een schoolse manier en alleen van ons, volwassenen leren https://www.youtube.com/watch?v=bg-gezm7itk

Perry pre-school project Longitudinaal onderzoek naar effecten Effecten werden gezocht in kwaliteit van leven(s)

Werkzame bestanddelen van Perry/High Scope Kinderen plannen zelf hun activiteiten en de uitvoering daarvan De leerkracht volgt en steunt de plannen van de kinderen (plan-do-review) Leerkrachten gaan intensieve, kindgerichte interacties aan met kinderen Leerkrachten nemen actief deel aan activiteiten van kinderen Een rijk ingerichte speel/leeromgeving met materialen die een groot scala aan activiteiten mogelijk maken Goed getrainde leerkrachten.

Onderzoek dat positieve lange termijn effecten vond van ECEC/ OOJK

Onderzoek: Effective Provision of Preschool Education (Eppe) Wat dragen voorschoolse voorzieningen bij aan progressie van kinderen? Wat draagt het meest bij aan positieve effecten? Kathy Sylva Sylva K., Melhuish E.C., Sammons P., Siraj- Blatchford I.,& Taggert B. (2004) The Effective Provision of Pre-school Education (EPPE) Project. Effective Preschool Education. London DfES/ Institute of Education: University of London.

En wat heeft het meeste effect Betrokkenheid van ouders Kwaliteit van de relaties tussen kind & leerkracht/leidster Sustained Shared Thinking (SST); samen nadenken Als twee of meer individuen op intellectuele niveau samenwerken om een begrip helder te krijgen of om een activiteit te evalueren Beide partijen moeten bijdragen aan het denkproces en het moet tot begrip of tot uitbreiding van het begrip leiden. (Siraj-Blatchford et al., 2004, p. 6)

Leerkracht: Patrick: Leerkracht: Patrick: Leerkracht: Armin: Leerkracht : Dolf: Leerkracht: Joshua: Patrick: Armin: Patrick: Leerkracht: Kijk eens naar die schoenen van jou geven licht als je loopt. Cool hoor!. Ja, ze geven licht! Kijk! (P. stampt een paar maal op de grond) Hoe kan dat, dat ze licht geven? Omdat ze nieuw zijn. Oh!...De mijne zijn ook nieuw, maar ze geven geen licht. Je moet ermee stampen, zo! (doet het voor) (stampt) Nee, ik zie nog geen licht. Nee, kijk, je moet gaten erin hebben. (wijst de gaten aan in Patricks schoenen) Kijk ik heb gaten, en Joshua hier ook, kijk maar. Maar ze geven geen licht, die van Josh ook niet. Ik vraag me af hoe dat kan. Je hebt batterijen nodig. Ik denk dat je batterijen nodig hebt! Ja, je hebt batterijen nodig om ze te laten werken. (denkt even ) Maar, ik zag geen batterijen toen ik mijn tenen erin deed. Ik denk dat de batterijen onder je tenen zitten. Maar ik voel geen batterijen onder mijn tenen. Ik vraag me af hoe we er achter kunnen komen waar de batterijen zitten.

Basale en educatieve interactievaardigheden Een groep kinderen speelt buiten. Het waait enorm. De kinderen raken er opgewonden van. Ze rennen, zwaaien druk met hun armen en roepen: we gaan de wind pakken, de wind loopt weg, ik pak hem in mijn hand. Scenario 1 De leerkracht komt eraan en vertelt de jongens dat ze rustig moeten doen. De kinderen blijven doorspelen, maar nu wat verder uit de buurt van de leerkracht. Na een paar minuten sommeert de leerkracht de kinderen naar binnen te gaan, omdat het te koud is. Scenario 2.. wind

Taalontwikkeling stimuleren Focus op academisch/ schools leren Focus op woordenschat uitbreiding Focus op aantallen woorden Onnatuurlijke situaties Oefening en herhaling Focus op betekenisvolle ervaringen + interactie Natuurlijke situaties Gesprekken voeren over wat je samen doet Uitdagen tot praten en nadenken Focus op kwaliteit van de communicatie/relatie Niet het aantal woorden, maar de kwaliteit van de communicatie tussen kind en ouder/leerkracht heeft invloed op de toekomstige taalvaardigheid. Roseberry S., Hirsh-Pasek K., Golinkoff P.M. (2014) Skype me! Socially contingent interactions helps toddlers learn language. In Child Development p. 956-970

Verhalen kunnen vertellen voorspelt de ontwikkeling van geletterdheid beter dan letterkennis Het verhaal van moeder beer Het werd winter. Moeder beer had een holletje gemaakt. Ze had er takken en gras ingestopt. Moeder beer had een baby tje gekregen. Ze ging voor het baby tje eten zoeken. Ze lette niet zo goed op het baby tje. Toen viel het baby tje van de berg. Een meneer ving het op, maar het was al dood. Gelukkig had een broer van moeder beer ook een klein baby tje. Die moeder was dood. Toen kreeg moeder beer het baby tje. Ze bond een touw om haarzelf en het baby tje heen. Toen kon het niet meer weg. Manon 5 jr. Nicole Gardner-Neblett, Iheoma U. Iruka. Oral narrative skills: Explaining the language-emergent literacy link by race/ethnicity and SES.. Developmental Psychology, 2015; 51 (7) Child Development Institute University of North Carolina

Kringactiviteit met peuters

Academisch trainen schaadt, op lange termijn, de intellectuele ontwikkeling Het effect van vroeg beginnen met instructie op gebied van academische vaardigheden is aanvankelijk zichtbaar, maar is na 6 jaar verdwenen Kinderen die op jonge leeftijd een op spelgebaseerd curriculum volgden vertonen minder vaak gedragsproblemen Jongens hebben meer last van die academische aanpak dan meisjes http://ecrp.uiuc.edu/v4n1/marcon.html

CI=child-initiated AD= academically directed M = middle of the road Bron: Marcon R.A. (2002) Moving up the grades; relationship between preschool model and later school success in Early Childhood Research & practice 4 (1)

Wat verstaan we onder die begrippen? Academisch trainen Gaat over geïsoleerde stukjes kennis (meestal over meetbare kennis rond taal, letters en cijfers), vaak met behulp van werkbladen waarmee kinderen individueel werken Antwoorden zijn juist of onjuist (l.l. zoekt t antwoord dat leerkracht verwacht) Doet beroep op het geheugen Toepassen vaste procedures, zonder begrip Wordt gezien als nuttig voor later Ontwikkelingsstimulering Gaat over algemeen inzicht en denkvermogen Kunnen redeneren Kunnen analyseren Kunnen voorspellen Zich iets afvragen Iets onderzoeken Betekenis geven aan de wereld én het gaat over esthetische en morele gevoelens en oordelen Bron: Lilian Katz: University of Illinois https://deyproject.files.wordpress.com/2015/04/dey-lively-minds-4-8-15.pdf

Met academische training verwaarlozen we de onderliggende ontwikkelingsprocessen c 3 b 2 a 1 Lichamelijke ontwikkeling, taal/denkontwikkeling, ontwikkeling van symboolbesef, ruimtelijk inzicht en tijdsbesef, zintuigelijke ontwikkeling, ontwikkeling van fonemisch en fonologisch bewustzijn en van executieve functies sociaal/emotionele ontwikkeling (etc.) in samenhang!

Academisch trainen getuigt van weinig begrip voor hoe ontwikkeling plaatsvindt Verondersteld causaal verband tussen onderwijzen en ontwikkeling Verondersteld lineair verloop van ontwikkeling Programma s met klassikale aanpak Heterogene groepssamenstelling

Te cognitief! Ze zijn er nog niet aan toe! We vragen teveel van peuters en kleuters! Of onderschatten we ze juist?

Conclusies - Kinderen blijken van vroegen voorschoolse educatie te kunnen profiteren Ontwikkeling van kinderen is te begeleiden, niet te sturen De kwaliteit van leerkrachten/leidsters is bepalender dan een programma Autonomie en authenticiteit doen groeien! En. Expertisecentra OOJK Speciale faculteiten op Universitair niveau voor onderzoek en verdere ontwikkeling van kennis op gebied van OOJK

Dank voor uw aandacht