10 maart 2016 De grond onder uw bedrijf Jaarvergadering Bond van Landpachters en Eigen Grondgebruikers Pierre Berntsen
Agrarische markt is van belangrijk voor ABN AMRO Leeuwarden 11 Agriteams Internationale bedrijven Grondstoffen Alkmaar Zwolle Assen Hoofddorp Apeldoorn Naaldwijk Amersfoort Goes s-hertogenbosch Helmond
Agenda Economie en rente Melkveehouderij Akkerbouw De grond onder uw bedrijf Vragen en discussie 3
ECONOMIE EN RENTE
Eurozone: vraag naar krediet neemt toe Onderzoek banken, netto verandering tov vorig kwartaal 150 100 sterkere vraag 10050 50 0 0-50 -50-100 -100 zwakkere vraag -150-150 03 030404 05 05 06 06 07 07 08 09 10 11 12 13 14 15 Cons. credit Woninghypotheken and other lending (l.a.) (lhs) Overall Bedrijven corporate (l.a.) (lhs) House Consumentenkrediet purchase (lhs) (l.a.) GDP BBP (rhs, (r.a., % % yoy) j-o-j) Bron: Thomson Reuters Datastream, ECB Bank Lending Survey 4 5 2 3 0 1-2 -1-4 -3-6 -5 5
Eurozone: waardedaling euro gunstig voor export buiten EU US dollar per euro 6 Bron: Thomson Reuters Datastream
US dollar per vat US dollar per vat Lage olieprijs als aanjager, laagste punt in 11 jaar Afgelopen 15 jaar Afgelopen 4 maanden Bron: Thomson Reuters Datastream
Nederland: Vertrouwen consument en producent gestegen Index: 0 is evenwicht Bron: Thomson Reuters Datastream 8
Nederlandse groei niet meer alleen afhankelijk van export Bron: Thomson Reuters Datastream, ABN AMRO (ramingen)
BRIC: Lagere groei China, krimp in Rusland en Brazilië
Lage rente stimuleert de economie in Eurozone Bron: Thomson Reuters Datastream
Renteverwachtingen per 1 maart Bron: Economisch Bureau ABN AMRO, cijfers per 01-03-2016
MELKVEEHOUDERIJ
Europa groeide in 2015 met 2,5%, NL met 6,8%
Melkprijs nog niet uit het dal
Inkomen per aje daalde van EUR 42 naar 20 duizend
Lange termijn vooruitzichten: Groei wereldbevolking en welvaart stuwen vraag 3 miljard extra middeninkomens Bron: VN, Wageningen UR, USDA 17
Veranderend voedingspatroon opkomende economieën
Vraag naar zuivel en vlees groeit stevig
Mondiale import blijft groeien met 1,4 miljard kilo melk/jaar
Wereldexport blijft 1,4 miljard kilo melk per jaar groeien
Wij rekenen met een langjarige gem. prijs van ca. 35 cent Bron: AMI 2014
2015: het jaar dat we door het fosfaatplafond schoten Bron: CBS
Wet en regelgeving neemt fors toe Omgevingsvergunning en bij Natura2000 NB vergunning PAS per 1 juli 2015 Fosfaatreferentie 2014 (Melkveewet >> RVO beschikking) Beperkt overdraagbaar Fosfaatoverschot gedeeltelijk verwerken (nu nog 50/30/10%) AmvB grondgebondenheid (per jan 2016 naar verwachting) Groei boven 20 kg fosfaat per ha: 25% grondgebonden groei en rest van fosfaat verwerken (daaropvolgend jaar) Groei boven 50 kg fosfaat/ha: 50% grondgebonden Niet als vóór 30 maart jl is geïnvesteerd in mestverwerking Fosfaatrechten Sector heeft te lang moeten wachten op duidelijkheid
Fosfaatrechten per januari 2017 Meer mestverwerking moet leiden tot evenwicht op de mestmarkt behoud derogatie / einde fosfaatplafond Gebruik mineralenconcetraat Referentie 2 juli 2015 10% afroming bij handel, zelfde systemathiek als varkens en pluimvee Knelgevallen worden gedeeltelijk gecompenseerd (ziekte of investeringsverplichting) Efficiency wordt belood via kringloopwijzer / BEX Generieke afroming 4 á 8% medio 2017, te bepalen medio 2017, niet of minder bij extensieve bedrijven Tijd tot in 2018 om afroming te effectueren
Kostprijs (ct) per kg melk Rendement van groei valt tegen Voorbeeld: Kostprijs bestaande melkproductie: 33 cent per kg melk (liquiditeitskostprijs) 39 37 35 Melkprijs 35 cent incl. toeslagen en weidepremie 33 31 29 27 25 0 0,1 0,2 0,3 0,4 0,5 0,6 0,7 0,8 0,9 1 1,1 1,2 1,3 1,4 1,5 Productie (mln. kg)
Marginale kostprijs van extra liters is hoog Exclusief kosten fosfaatrechten en exclusief te verwerven grond Betreft lange termijn prijzen (*) als de stal al is gebouwd verschuiven deze kosten naar bestaande productie (**) bij groei boven 20 kg fosfaat moet ook grond verworven worden
Kostprijs (ct) per kg melk Intensieve groei gaat ten koste van rendement Marge daalt van 2 naar 1 cent per kilo melk. Bedrijfsmarge daalt van EUR 20/m naar EUR 13/m 39 37 35 33 na groeistap Melkprijs 35 cent incl. toeslagen en weidepremie 31 29 27 25 0 0,1 0,2 0,3 0,4 0,5 0,6 0,7 0,8 0,9 1 1,1 1,2 1,3 1,4 1,5 1,6 Productie (mln. kg)
AKKERBOUW
Akkerbouwer is actief in diverse markten - Voeding - Industrie - Voer - Energie - Farmacie Verenigde Naties 2015: het jaar van de bodem 2016: het jaar van de boon
Welke keuzes, waar ligt de focus? Gewassen Afzetketen Investeringen in bodem, techniek, kennis, bewaring, samenwerking
Meer productie tarwe dan vraag de afgelopen jaren Bron: IGC, ABN AMRO Economisch Bureau
Verbetering voorraadposities Ratio voorraad / verbruik
Ook agrarische grondstoffen lager geprijsd in 2015 Prijsindex 2015 Bron: Thomson Reuters Datastream, USDA, ABN AMRO Economisch Bureau
US$/ton Grondstoffen blijven stevig geprijsd 700 600 500 400 300 200 100 0 1994 1996 1998 2000 2002 2004 2006 2008 2010 2012 2014 2016 2018 2020 2022 2024 Oliezaden Eiwitrijke producten Tarwe Bron: OECD-FAO Outlook 2015
Consument pakt regie in keten 1ste Food regime 2e Food Regime 3e Food Regime 4e Food regime 1870-1950 1950-2000 2000- heden 2010-? Bron: ABN Amro 2014
Kansen voor de akkerbouwer en de keten Duurzaamheid Gezondheid Doelgroepen (Keten-)samenwerking Technologie Kwaliteit
DE GROND ONDER UW BEDRIJF
Aankoop grond versus pacht Pacht Opmerking EUR 1500,= per ha onzekerheid, geen vermogensgroei Aankoop 60.000 x 2,5% EUR 1.500 rente Aflossing EUR 1.500,= Totaal EUR 3.000,= Opmerking structureel, grondkwaliteit, vermogensgroei Erfpacht 45.000 x 2,5% EUR 1.125,= 15.000 x 2,5% EUR 375,= Totaal EUR 1.500,= Opmerking structureel, grondkwaliteit, geen vermogensgroei
Vruchtbare grond onder uw bedrijf
Hartelijk dank Rapporten: https://insights.abnamro.nl/