MASTERCLASS: PRACTISCH CONTRACTEREN Handelsgeschillen wil je zoveel mogelijk voorkomen. En mochten ze toch ontstaan, dan wil je ze soepel kunnen oplossen. Dat is in het belang van alle partijen. In de interactieve Masterclass Praktisch Contracteren bieden we je de benodigde kennis en achtergrondinformatie. We geven tips om de meest voorkomende problemen bij het contracteren het hoofd te bieden. Ook komt aan de orde hoe je risico s kunt afdekken en hoe je niet-nakoming aanpakt. De docenten zijn advocaten en notarissen van KienhuisHoving. Ook nodigen we af en toe een externe spreker uit. 1 Van intentie naar afspraken 2 Handelsgeschillen passend oplossen 3 Better safe than sorry 1. VAN INTENTIE NAAR AFSPRAKEN Wat zijn je rechten en plichten bij het onderhandelen? Hoe zit het met geheimhouding en exclusiviteit? Wanneer komt een overeenkomst tot stand? Op deze en andere vragen geven we in deze module antwoord. Ook geven we tips voor het opstellen van een (intentie-)overeenkomst en het gebruik van algemene voorwaarden. Na het volgen van deze module heb je meer inzicht in de juridische gevolgen van je (commerciële) beslissingen in het onderhandelingsproces. 10 februari 2015 Managers/directeuren, verantwoordelijk voor in- en verkoop, klachtenfunctionarissen, stafjuristen en kwaliteitsmedewerkers
2. HANDELSGESCHILLEN PASSEND OPLOSSEN Deze module helpt je om passend te reageren als een partij de gemaakte afspraken niet kan (of wil) nakomen en/of als er schade is ontstaan. Wanneer is sprake van overreageren of te lang stilzitten en hoe bewijs je je gelijk? Je krijgt inzicht in het juridische kader, waaruit volgt wie in rechte het gelijk aan zijn zijde krijgt. We geven je praktische tips om zo sterk mogelijk te staan. Onderwerpen die aan de orde komen zijn o.a.: klachtplicht, aansprakelijkheid, overmacht, ingebrekestelling, verzuim, opschorting, opzegging, ontbinding, verrekening, bewijslast, schadevergoeding en verjaring. 31 maart 2015 Managers/directeuren, verantwoordelijk voor in- en verkoop, klachtenfunctionarissen, stafjuristen en kwaliteitsmedewerkers
3. BETTER SAFE THAN SORRY Goed ondernemerschap is een kwestie van juiste inschattingen maken en risico s beperken. In deze module geven we tips en trucs voor een optimale risicobeheersing bij handelsovereenkomsten. Hoe maak je verstandig gebruik van boeteclausules, aansprakelijkheidsbeperkingen, zekerheidsrechten (panden hypotheek) en beslaglegging? Welke verzekeringen kun je afsluiten? Verder bieden we inzicht in de mogelijkheden van, en de verschillen tussen, hoofdelijke aansprakelijkheid, borgstelling en bankgarantie. 12 mei 2015 Managers/directeuren, verantwoordelijk voor in- en verkoop, klachtenfunctionarissen, stafjuristen en kwaliteitsmedewerkers
MASTERCLASS: BEDRIJFSOVERNAMES IN DE PRAKTIJK Bedrijfsovernames, in jargon ook wel aangeduid als mergers & acquisitions (M&A), zijn recentelijk weer sterk in opkomst. Daar waar het sinds 2008 door de aanhoudende recessie rustig was in overnameland is de laatste tijd weer een toename van transacties zichtbaar. Deze tendens doet zich voor bij multinationals en in de private equity sector maar ook bij familiebedrijven en in het MKB. Bij vrijwel elke overname spelen aspecten van juridische, fiscale en financiële aard. De voetangels en klemmen op het overnamepad zijn legio en verschillen per deal al naar gelang je als verkoper of koper optreedt. In de interactieve Masterclass M&A gaan we in een aantal modules aan de hand van een praktijkcasus in op de diverse juridische ins en outs van een overnametransactie. Daarbij komen alle stadia van het overnameproces met de bijbehorende juridische valkuilen aan de orde. Hoe pak je als koper een due diligence aan; hoe wordt de overnamefinanciering geregeld; wat zijn varianten als de koopprijs niet direct beschikbaar is; hoe beschermt de verkoper zich maximaal tegen garantieclaims en hoe stelt de koper deze claims juist zoveel mogelijk veilig? De docenten zijn advocaten en notarissen van KienhuisHoving met veel ervaring op overnamegebied. Zie in dit verband onze website. 1. LETTER OF INTENT EN DUE DILIGENCE De eerste overeenkomst in bijna alle overnametrajecten is een geheimhoudingsverklaring oftewel non disclosure agreement ( NDA ). Daarbij rijzen direct de eerste vragen, zoals: wel of geen boetebepaling opnemen? Vervolgens kan de koper een boekenonderzoek ( due diligence ) uitvoeren. Dit onderzoek vindt plaats, tegenwoordig vaak digitaal, onder strikte voorwaarden vastgelegd in het zogeheten dataroom protocol (of dataroom rules ). Als sprake is van een zogenoemde controlled auction doen diverse kandidaat kopers tegelijkertijd een due diligence onderzoek. Belangrijke vragen in deze fase zijn: Waarom moeten partijen een dataroom index aftekenen? Over het due diligence onderzoek worden afspraken gemaakt in de intentieverklaring of letter of intent (LOI). Hoe bindend is een LOI? Wat zijn de mogelijke voorbehouden en ontsnappingsclausules? In deze module krijg je antwoord op al deze vragen. 17 februari 2015 : accountants, fiscalisten, bestuurders (CEO, CFO), commissarissen, bedrijfsjuristen, corporate finance en private equity. Enschede, Grolsch Veste, FC Twente Lounge
2. ONDERHANDELINGSPERIKELEN Nadat het due diligence onderzoek succesvol is afgerond en er geen lijken uit de kast zijn gerold en ook geen sprake is van andere dealbreakers (bijv. financiering), worden de onderhandelingen voortgezet. Daarbij spitst de discussie zich toe op terugkerende thema s, zoals de wijze waarop de koopprijs moet worden betaald; kan deze in gedeelten worden voldaan, en zo ja, hoe krijgt de verkoper in dat geval zekerheid van betaling? Moet er nog een dividenduitkering aan de verkoper plaatsvinden en wat zijn de risico s daarvan? Als de financiering ontoereikend is, kan de verkoper dan bijspringen bijv. door een vendor loan of earn out? Welke garanties en vrijwaringen moet de koper per se bedingen en hoe moet verkoper zich juist beschermen tegen garantieclaims door het opnemen van niet-zeuren drempels en caps? Wat is de functie van een disclosure letter? Op deze en andere vragen gaan we in tijdens deze tweede module. 14 april 2015 : accountants, fiscalisten, bestuurders (CEO, CFO), commissarissen, bedrijfsjuristen, corporate finance en private equity.
3. VASTLEGGING EN CLOSING Definitieve afspraken worden uiteindelijk vastgelegd in een koopovereenkomst of sale purchase agreement ( SPA ). Hoe belangrijk zijn daarbij de zogenoemde standaard boiler plate bepalingen zoals de entire agreement en material adverse change clausule? Zijn er goedkeuringen van derden (ACM, OR) vereist? In de praktijkcasus die we zullen behandelen komen al deze vragen aan de orde. Ook de notariële aspecten van een aandelenoverdracht komen uiteraard aan bod. De notaris is de essentiële tussenschakel bij een overname door zijn rol als betaalloket. De notaris brengt de diverse geldstromen ( fund flows ) in beeld en wikkelt deze af met gebruikmaking van de notarisbrief ( notary letter ). Vaak komt het voor dat de verkopende aandeelhouder een deel van zijn belang verkoopt (bijv. aan een participatiemaatschappij) maar wel als aandeelhouder/bestuurder verbonden blijft aan de onderneming. In dat geval kan een aandeelhoudersovereenkomst worden gesloten waarin partijen hun toekomstige relatie vastleggen. 2 juni 2015 : accountants, fiscalisten, bestuurders (CEO, CFO), commissarissen, bedrijfsjuristen, corporate finance en private equity. KienhuisHoving, Pantheon 25 te Enschede.