Op de bres voor arbeidshygiëne!

Vergelijkbare documenten
Als de rook om je hoofd is verdwenen

Biologische bestrijdingsmiddelen: gezondheidsbewaking bij de producent. En de consument? 17 april Dr Jos M Rooijackers,

NVVA 22 april Een korte blootstelling met blijvende gevolgen. Dr ir Remko Houba, ing Vanessa Zaat, arbeidshygiënisten

Inhoudsopgave. Kwartstofproblematiek in de bouwnijverheid het probleem en de aanpak 04/02/2014

Kwartsstof in de bouwnijverheid: blootstelling, preventie, begeleiding. Brussel, 26 januari Ton Spee, Arbouw, Harderwijk

Evidence-based richtlijn lasrook

Klinische Arbeidsgeneeskunde: longaandoeningen

Inhalatietrauma s vanuit zowel klinisch als blootstellingsperspectief

Longaandoeningen op het werk Patiënt tussen wal en schip. Klinische arbeidsgeneeskunde:

Klinische Arbeidsgeneeskunde: longaandoeningen

NVvA Longaandoeningen door ijzerstapeling bij lassers

NVvA Blootstelling aan biologische agentia? Extrinsieke allergische alveolitis (EAA): de arbeidshygiënist als medebehandelaar

Bouwvakkers adem en te veel kwarts in

Ervaringen met bescherming tegen kwartsstof in Nederland

Bedrijfsarts in de kliniek

Transmurale werkafspraken

Kwartsstof in de bouwnijverheid. Ontwikkeling en uitvoering van interventie-onderzoek

Effect beheersmaatregelen bij zagen dakpannen

Welkom bij de Arbomiddag voor de Vleessectoren de Vleeswarenindustrie

DIAGNOSE VAN COPD: EENVOUDIG OF COMPLEX

NVvA symposium Arbeidshygiënische beoordelingen bij werknemers met gezondheidsklachten. Jos Rooijackers & Remko Houba & Vanessa Zaat

Beheersmaatregelen bij handgereedschap in de bouw

De RTA COPD juni De RTA de achtergrond Uitgangspunt: de integrale gezondheidstoestand

From bench to bedside: Klinische Arbeidshygiëne

Longziekten en respiratoire revalidatie. Prof Dr W. Janssens

Disclosure belangen spreker Adembenemend 2016

COPD anno 2018/(2019) Eef Vanderhelst Universitair Ziekenhuis Brussel

Interline januari Astma/COPD versie 2009 casusschetsen

Handleiding Toolbox StofVrijWerken

Uitleg voor uitvoerder Toolbox StofVrijWerken

Vraag 1: Welk onderzoek laat u verrichten om pulmonale hypertensie aan te tonen of uit te sluiten?

Beroepsziekten: Wat kun je als bedrijfsarts zelf doen?

COPD en Comorbiditeit

ToolboxKwartsstof. voor gezond en veilig werken

Wat kunt u verwachten van geneesmiddelen?

De longarts in de COPD-keten in de regio Maastricht/Heuvelland. Prof. Dr. Geertjan Wesseling, longarts Maastricht UMC+ Utrecht, 24 januari 2013

Van ziektelast naar gezondheidswinst Ans Nicolasen, POH Robbert Behr, kaderhuisarts astma-copd

F. Thorax. Inhoudsopgave 01 F 02 F 03 F 04 F 05 F 06 F 07 F 08 F 09 F 10 F 11 F 12 F 13 F 14 F 15 F 16 F

impact from intervention strategies A case example from the baking industry

Stelling 1. PMO gericht op COPD is onbegonnen werk.

Veilig werken met schadelijke chemische producten. Kwartsstof: stofvrij werken. 5 september 2015, Dag van de Preventiemedewerker

Dubbeldiagnose. Paul Bresser, longarts Anaïs van Essen-Rubingh, huisarts

Hoesten, en dan...? Huisartsensymposium Jon van Harten, longarts

Casusschetsen astma/copd

Patienten met COPD in de palliatieve fase. Dr Martin Boeree Longarts en Medisch Directeur UMC St Radboud, Nijmegen ULC Dekkerswald, Groesbeek

Voorbeeld consultatieaanvraag: expertteam COPD/Astma

Samenvatting. Overzicht bevindingen

PAGO. 13 April 2017 Edo Houwing, Toin van Haeren, Rik Menting, Jolanda Willems PreventPartner

Minerale oliën. Dick Heederik Lid GBBS Gezondheidsraad

METEN VAN LONGVOLUMES. klinisch belang. Dr. C. Haenebalcke AZ St. Jan campus Brugge 21 april 2012

Doelstelling: Inhoud workshop. Spirometrie voor experts. Discussie. Na de workshop is de cursist in staat

Wat is nieuw in longfunctie? Jan Willem van den Berg Longarts

Barbara van Maanen Ruth Mies Lentebries 6 maart 2019

Factsheet Astma-/COPD-Monitor Oktober 2007

Gepersonaliseerde aanpak bij longkanker

Samenvatting COPD zorgprogramma 2019

Stof in composteerbedrijven

Beroepsziekten en [CMR]-stoffen van reageren naar ageren (?) Jeroen Terwoert, Elvera Breedland, Erik Stigter, Marcel Philipse; Inspectie SZW

Onderzoek naar blootstelling aan endotoxinen in de agrarische sectoren van teelt, be- en verwerking en handel

Beroepsziekten anno 2015: uitdaging voor de arbeidshygiëne!

Externe validering van een chronic obstructive pulmonary disease (COPD) diagnostische vragenlijst

Gericht Periodiek Onderzoek (GPO)

Indeling workshop. De Machinist oktober 2014 Chantal Kroese Karin Aulbers DUBBELDIAGNOSE ASTMA & COPD

Notulen Transmuraal overleg Haga Ziekenhuis 5 april 2018

Praktische implementatie van astma- en COPD-richtlijnen

Huisartseneditie. ogen en neus, of gaan deze klachten aan het beroepsastma

More than lung cancer: automated analysis of low-dose screening CT scans

Werkwijze Interpretatie van spirometrie

Kwartsstof te lijf. Lees de folder goed en bescherm uw werknemers! Informatie voor de werkgever

In deze brochure vindt u informatie over COPD, en over hoe u er best mee kunt omgaan.

Minutenschema zorgprogramma COPD (excl. Astma)

Blootstellingsrisico's in de gft-verwerking. Hester Dekker, ECTS Arbo Unie; NVvA symposium 29 maart 2012

Gezondheidsbewaking in bakkerijen

Luchtwegen: luchtpijp. luchtwegen spirometrie. Longblaasjes: Alveolen longvolumes diffusie

Rol van longfunctietesten in de diagnose van COPD VVLR Prof W. Janssens Dienst Pneumologie Leuven

Arbeidsveiligheid of gezondheid: wat weegt zwaarder. Paul Uijt de Haag Centrum Veiligheid RIVM

Dr. Vanclooster ( Huisarts )

Is het concept Better in Better out effectief bij patiënten die in verband met slokdarm kanker een operatie ondergaan?

De oudere patiënt met comorbiditeit

Diagnostiek van COPD: van spirometrie tot ziektelastmeter. Hanneke de Jong Meriam van der Zon Guus van der Meijden

Palliatieve zorg bij COPD in onze regio. Karin Janssen-van Hemmen Jeroen Verheul

Adembenemende Chocolade

Multidisciplinaire richtlijn Arbeid en Lymeziekte

Transcriptie:

Op de bres voor arbeidshygiëne! NVvA 19 maart 2015 Workshop J

Op de bres voor arbeidshygiëne! NVvA 19 maart 2015 Workshop J Drie kwarts - maat Deel 1 Deel 2 Deel 3 Gezondheidsbewaking Jos Rooijackers, longarts, NKAL Effectiviteit van een interventieprogramma gericht op reductie van kwartsstof blootstelling in de bouwnijverheid Erik van Deurssen MSc, onderzoeker, TNO, Zeist Beheersmaatregelen bij handgereedschap in de bouw: kan het zonder ademhalingsbescherming? Remko Houba, arbeidshygiënist, NKAL

Drie- kwarts - maat Deel 1 Gezondheidsbewaking I have no, real or perceived, conflicts of interest that relate to this presentation Dr. Jos Rooijackers Erik Stigter Mischa Niederer Dr. Ir. Remko Houba Vanessa Zaat Bernadette Aalders Prof. Dick Heederik longarts bedrijfsarts physician assistant arbeidshygiënist arbeidshygiënist longfunctie-analist epidemioloog, IRAS I www.nkal.nl E-mail: j.rooijackers@nkal.nl

Casus 1 - Man, 52 jaar, in de bouw sinds 36 jaar 26 jaar als timmerman, 10 als uitvoerder - Nooit gerookt - Geen pulmonale voorgeschiedenis - Sinds 6 maanden hoesten, dyspnoe d effort

Casus 1

Silica: Gezondheidseffecten Silicose pneumoconiose Longkanker (IARC: klasse 1 carcinogeen) COPD (chronische bronchitis, emfyseem) Tuberculose Mogelijk: Reumatoïde arthritis, auto-immuun Nierfunctiestoornis ACOEM evidence-based statements. JOEM 2006;48:95

Silicose Interstitial Lung Disease (ILD) irreversibel, ernstige vorm geeft longfibrose kan progressief verlopen, ook na beëindiging van de blootstelling 3 vormen: chronisch: accelerated: acuut: > 10 jr, relatief lage blootstelling < 5-10 jr, hoge blootstelling weken maanden, extreem hoge blootstelling ACOEM evidence-based statements. JOEM 2006;48:95

Silicose Diagnose moeilijk: geen vroege symptomen, of lijkt op COPD werk historie (blootstelling) centraal Therapie symptomatisch Preventie vroegdetectie beheersmaatregelen enige optie Hoe? Wat? ACOEM evidence-based statements. JOEM 2006;48:95

Exposure to respirable quartz in construction workers Respirable quartz (mg/m 3 ) Group n AM (min-max) Total 68 0.35 0.002-3.77 Voegenhakkers 10 0.56 0.089-1.65 Sleuvenfreezers/ Betonboorders 14 0.84 0.028-3.77 Slopers 22 0.25 0.038-1.26 Binnenmuur werkers 4 0.043 0.016-0.84 Bouwplaats schoonmakers 12 0.032 0.002-0.097 Achtergrond blootgestelden 6 0.005 0.002-0.015 E. Tjoe-Nij. OEM 2003: 60:410

Silicose: sterkste voorspellers n = 1293 X-thorax ILO profusie categorie > 1/1 Hoog blootgesteld natuursteenbewerker, terrazzowerker, betonboorder/-zager, betonreparateur, koppensneller, sleuvenhakker/-frezer, sloper > 15 jaren werkzaam lage longfunctie E. Tjoe-Nij. OEM 2003: 60:410

Diagnostisch model - Risicostratificatie Lage score Geen actie Hoge score: HRCT-scan Suarthana E. OEM 2007: 64:595

Bouwpoli PAGO (Visa): 100.000 Score > 5: 1123 uitgenodigd (1,1%) Verschenen Bouwpoli: 295 Respons tot 2010: 26% na 2010: 28%

Bouwpoli Mean (SD) Age Smoking: pack years 50 (6) yrs 26 (16) yrs Mean (SD) Post bronchodil. % predicted VC l 5,02 (0,9) l 106 (15) FEV 1 l 3,60 (0,7) l 96 (16) FEV 1 /VC % 72 (9) %

Man, 57 jaar, betonreparateur, Roker (28 PY), COPD Gold II

Man, 50 jaar, betonboorder, sloper fors roker, normale long functie

Man, 49 jaar, betonreparateur roker, 7 pakjaren, normale long functie

Man, 45 jaar, betonborder, sloper fors roker, normale long functie

Bouwpoli n= 295 Silicose 27 (9 %) Beperkte/vroeg silicose 37 (13%) Totaal 64 (22%)

Bouwpoli n=295 Overige bevindingen: HRCT thorax Interstitiële afwijkingen 37 (13%) Pleurale verdikking 13 (4%) Emfyseem 30 (10%) Cardio-vasculair 41 (14%) (atherosclerose) Verdachte afwijking 12 (4%) Controle afwijking/silicose 55 (19%) (na 1, 3, 6 maanden en 1, 3 en 5 jaar)

Bouwpoli n=295 Overige bevindingen: longfunctie 1 e diagnose COPD Gold I 42 (14%) 28 COPD Gold II 17 (6%) 14 COPD Gold III 2 (0,7%) 2 COPD Gold IV 1 (0,3%) 1 Astma 22 (7%)

Interventie en re-integratie Silicose - Absolute vermijding (silicose) - Beheersmaatregelen Arbeidsomstandigheden spreekuur: algemeen en individueel (+PBM) Arbeidshygiënist: protocol kwartsstof reductie stoffenmanager www.stofvrijwerken.nl persoonsgebonden metingen monitoring (CT na 3-5 jaar)

Silicose Interventie en re-integratie Ontvangen terugkoppeling, totaal: 1 Herhaling CT in 2014 na 5 jaar: n=7 beleid op silicose: 0 AO: 2 (niet pulmonaal) Toekomst Procesbewaking Arbouw Toepassen instrumenten en begeleiding

Conclusie: surveillance silicose Silicose relatief frequent in de bouwnijverheid Extra kans op longkanker Co-morbiditeit