Lymfoedeem. Lymfoedeem

Maat: px
Weergave met pagina beginnen:

Download "Lymfoedeem. Lymfoedeem"

Transcriptie

1 1

2 is een ophoping van lymfevocht. Men spreekt ook vaak van een dikke arm. Als u een okselklieruitruiming onderging of als uw lymfeklieren werden bestraald, dan moet u rekening houden met een aantal aandachtspunten. U hebt immers een levenslang risico op lymfoedeem. 2 Deze brochure geeft u meer informatie over lymfoedeem. Hebt u nog vragen, stel ze dan gerust aan uw arts of verpleegkundige. Inhoud 1. Wat is lymfoedeem? 2. Een okselklieruitruiming 3. Wat zijn de klachten bij lymfoedeem? 4. Wat zijn de gevolgen van lymfoedeem? 5. Wat kan ik doen om lymfoedeem te voorkomen? 6. Hoe kan lymfoedeem behandeld worden? 7. Mijn gegevens

3 1. Wat is lymfoedeem? Wat doet het lymfevatenstelsel in ons lichaam? Zoals het lichaam een bloedvatenstelsel heeft, heeft het ook een lymfevatenstelsel. Het lymfevatenstelsel is een soort buizenstelsel dat verspreid is over het hele lichaam. In bijna alle lichaamsweefsel ontspringen kleine lymfevaten. Het lymfevatenstelsel zorgt voor de afvoer van lymfe en mondt uiteindelijk uit in de bloedbaan. Lymfe is een helder vocht dat geproduceerd wordt in alle weefsels en organen van het lichaam. In de lymfe worden stoffen opgenomen en afgevoerd die in de weefsels niet op hun plaats zijn: eiwitten, water, vreemde substanties die de weefsels zijn binnengedrongen bv. bacteriën, ontstekingscellen en kwaadaardige cellen. Op verschillende plaatsen op de lymfebanen liggen lymfeklieren die dienst doen als zuiveringsstations. 3 Bron: KWF, kankerbestrijding, lymfoedeem Wat is lymfoedeem? ontstaat als gevolg van schade, in dit geval door het verwijderen en/of het bestralen van de lymfeklieren of de oksel. Er ontstaat schade aan het normaal lymfevatensysteem, met een gedaalde transportcapaciteit van het lymfestelsel als gevolg. Eiwitrijk vocht stapelt zich op in de arm. Of iemand lymfoedeem ontwikkelt, is moeilijk te voorspellen. Ook het moment en de manier waarop iemand het krijgt is voor iedereen verschillend.

4 2. Een okselklieruitruiming Bij een okselklieruitruiming worden de lymfeklieren in de oksel weggenomen. De hoeveelheid weggenomen lymfeklieren varieert. Door deze wegname ontstaat een onderbreking van de lymfebanen die van de arm komen, waardoor het lymfevocht minder goed afgevoerd wordt. De eiwitten worden niet meer afgevoerd en trekken vocht aan. In bepaalde gevallen stapelt dit vocht zich op in de weefsels; Dit kan leiden tot lymfoedeem of een gezwollen arm. Het lymfevocht kan zich ook ter hoogte van de borstkas (voor- en/of achterzijde) opstapelen. is dus geen gevolg van de borstoperatie maar wel een gevolg van een okseloperatie. A: de grote borstspier B: de oksel lymfeklieren, 1 ste niveau C: de oksel lymfeklieren, 2 de niveau D: de oksel lymfeklier, 3 de niveau E: lymfeklieren boven het sleutelbeen F: lymfeklieren in de borstklier 4 kan direct na de operatie optreden, of maanden en zelfs jaren nadien. U moet hier dus steeds alert voor zijn. Het is dan ook belangrijk om na een okselklieruitruiming rekening te houden met de informatie van de arts, de verpleegkundige en de kinesist. kan ook optreden na een bestraling van de okselklieren. Na een okselklieruitruiming kan ook uw schouder pijn doen. Deze ligt vlakbij het probleemgebied dat net meer lymfevocht moet verwerken. Als er lymfoedeem optreedt, is het belangrijk zo snel mogelijk contact op te nemen met uw arts, huisarts of borstverpleegkundige om een behandeling te starten. In sommige gevallen kan er ook gekozen worden om preventief te starten met een manuele lymfedrainage.

5 3. Wat zijn de klachten bij lymfoedeem? Een zwelling ter hoogte van uw hand of pols, uw volledige arm, een flank van uw arm, uw oksel of op uw rug. De zwelling veroorzaakt een gevoel van stuwing. Kledij en sieraden gaan knellen door de toename in de omvang van uw arm. Door het oedeem kunnen uw gewrichten stijf zijn en pijnlijk aanvoelen. 5 Een zwaar gespannen en vermoeid gevoel in uw arm. Dit gevoel kan u zelfs ervaren als er geen duidelijke zwelling aanwezig is. Het kan gezien worden als een eerste waarschuwing. Door rust te nemen kunnen de symptomen zich herstellen. Pijn ter hoogte van uw arm, elleboog of schouder. zelf is niet pijnlijk. Bij lymfoedeem dat te snel ontstaan is, is er plots een hogere druk in het weefsel waardoor u wel pijn kan ervaren. Door lymfoedeem neemt het gewicht van de arm toe. Dit extra gewicht zorgt voor een overbelasting en pijnlijke gewrichten en dit voornamelijk ter hoogte van de schouder. 4. Wat zijn de gevolgen van lymfoedeem? Bij een ernstige vorm van lymfoedeem kan u niet meer zo goed functioneren als vroeger en bent u beperkt in uw dagelijkse bezigheden. Uw beweeglijkheid is beperkt, vooral in de schouders, nek, elleboog en pols. Doordat uw beweeglijkheid beperkt is, kan u ook meer pijn hebben. Als er niets gedaan wordt aan het lymfoedeem kan er gevaar zijn op ernstige infecties en vorming van littekenweefsel. Het weefsel wordt helemaal hard. Dit noemt men ook fibrosevorming. Fibrosevorming is niet meer te herstellen.

6 5. Wat kan ik doen om lymfoedeem te voorkomen? Bepaalde soorten kanker en behandelingen veroorzaken een risico op de ontwikkeling lymfoedeem. Dit is ook het geval bij borstkanker. Het is belangrijk om levenslang rekening te houden met volgende tips: 6 Controleer! Meten is weten Het is belangrijk om voor uw operatie en na uw operatie de omvang van uw arm te meten. Dit gebeurt steeds op dezelfde manier. Controleer ook uw gewicht voor de operatie, want een toename van de omvang van uw arm kan ook het gevolg zijn van een gewichtstoename. Daarom wordt de risicoarm altijd vergeleken met de gezonde arm. Men neemt als regel voor lymfoedeem een toename van de omvang van 10%. Meld ook elke zwelling aan de arts of verpleegkundige. Beweeg uw arm en schouder Beweging stimuleert de afvoer van lymfevocht. Na de operatie is het aangewezen uw arm en schouder lichtjes en geleidelijk aan te bewegen. Het is belangrijk dat u uw lichaam niet opspant maar dat u de hals, schouder en arm zoveel mogelijk ontspant. U kan uw schouder en arm het best bewegen met specifieke oefeningen. Het schoudergewricht kan u bewegen door middel van actieve en passieve mobilisatie bij de kinesitherapeut (op voorschrift van de arts). De lymfeafvoer kan belemmerd zijn als uw arm langdurig naar beneden hangt. Als u gaat zitten, leg uw arm dan wat hoger. Dat vergemakkelijkt de afvoer van het lymfevocht. Als u een lange tijd stapt, kan u het volgende doen: uw hand in uw jaszak stoppen, uw hand tussen de knopen steken, regelmatig een vuist maken maken met de hand, de arm af en toe omhoog bewegen of met een paraplu lopen. Volgende oefeningen helpen u om uw arm te mobiliseren en kan u perfect thuis uitvoeren:

7 Oefening 1: muurklimmen Sta met uw gezicht naar de muur en plaats uw voeten een beetje van de muur af. Uw voorhoofd kan u laten rusten tegen de muur, zo blijft u ook uw evenwicht gemakkelijker houden. Buig uw ellebogen en plaats uw handen op de muur, op schouderhoogte. Kruip nu met de vingers langzaam naar boven tot de gezonde arm helemaal gestrekt is. Probeer met de geopereerde arm zo hoog mogelijk te kruipen. Kruip dan weer langzaam naar omlaag. Rust even uit en herhaal de oefeningen een aantal keer. 7 Oefening 2: arm naar achteren bewegen Lichte spreidstand, armen naast het lichaam. Hand van de geopereerde kant zo hoog mogelijk opwaarts brengen op de rug. Als dit moeilijk is, eventueel met hulp van de andere arm. Praktisch interessant bv. om beha te sluiten en te openen, rug te wassen enz.

8 Oefening 3: werken met de ellebogen Ga in een gemakkelijke positie staan (schouders lichtjes achteruit en de knieën licht gebogen). Strek uw armen uit op schouderhoogte. Breng uw handen achter uw hoofd en plooi de ellebogen. Breng de ellebogen naar voor tot ze elkaar raken. Breng dan de ellebogen weer zo ver mogelijk naar achter en strek de armen weer uit. Herhaal deze oefening een aantal keer. 8 Oefening 4: zijwaartse bewegingen Ga zitten en neem een handdoek vast. Doe alsof u uw rug afdroogt met de handdoek. Wrijf de handdoek heen en weer over uw rug, eerst zijwaarts en dan van boven naar beneden. Oefening 5: armen naar achter brengen Vanop een stoel of krukje vertrekt u vanuit een juist uitgangshouding: romp recht, schouders laag en ontspannen, iets naar achter. U blijft steeds spontaan rustig doorademen. Armen samen boven het hoofd brengen en vervolgens samen naar achter de rug brengen en omgekeerd. Oefening met handen in de nek en terug met ellebogen zo ver mogelijk naar achter (rugwaarts) brengen.

9 Oefening 6: grote cirkels maken Vanuit stand met aangezicht naar de muur, armen langs de romp, voeten tegen elkaar. Beide armen opnieuw langs de muur opwaarts (tot handen samen) en neerwaarts bewegen. 9 Over het algemeen is sporten goed (zwemmen, fietsen en lopen). Het beïnvloedt het oedeem gunstig. Vermijd overbelasting van uw arm Beweging stimuleert de afvoer van lymfevocht, maar het is ook belangrijk om uw arm niet te veel te belasten. Probeer een evenwicht te vinden. Na een inspanning heeft uw lichaam tijd nodig om zich te herstellen. Neme deze tijd. Signalen van overbelasting zijn: zwelling, pijn of een vermoeid gevoel. Vermijd het optillen van zware lasten met de risicoarm. Vermijd zware handtassen of tassen met schouderriemen. Vermijd krachtige, herhalende bewegingen tegen een weerstand (bv. schrobben, duwen, trekken). Indien u toch de arm overbelast, leg die dan in hoogstand. Draag tijdens het reizen met het vliegtuig een armkous (al dan niet met handschoen) aan de risicoarm. Tijdens het vliegen kan uw arm door de luchtdruk gaan zwellen. Voorkom wondjes Een wondje kan oedeem veroorzaken of verergeren omdat de arm minder weerstand biedt tegen infectie. Bovendien is het lymfevocht een goede voedingsbodem voor bacteriën. De eerste tekenen van een infectie zijn: roodheid, zwelling, warmte en een plaatselijk kloppend gevoel. Ook wondroos kan voorkomen. Dit is een plotseling optredende ontsteking van de huid en gaat gepaard met koorts en koude rillingen.

10 Vermijd elke vorm van kwetsuur (snijwond, verbranding, insectenbeten, kattenkrabben,...). Als u zich toch gekwetst hebt, is het aangewezen om de wonde grondig te ontsmetten en af te dekken met een pleister. Draag handschoenen bij het uitvoeren van huishoudelijke taken, tuinieren of elk ander werk waarbij u zich kan kwetsen. Vermijd verwondingen aan de nagelriem bij de nagelverzorging. Vermijd verwondingen aan uw oksel bij het scheren, scheer bij voorkeur elektrisch of gebruik een ontharingscrème. Let op voor een mogelijke allergische reactie. Vermijd juwelen die wondjes kunnen veroorzaken. Gebruik een neutrale bodylotion of handcrème om de huid soepel te houden en kloven te voorkomen. Gebruik bij het zonnen een zonnecrème met een hoge beschermingsfactor. Voorkom blaren door het verbranden. Gebruik zeepvrije producten. Zeep droogt uw huid uit waardoor de kans op kleine kloofjes weer groter wordt. Droog uw arm steeds zorgvuldig af en let er vooral op dat huidplooien goed droog worden gemaakt (bv. tussen uw vingers). Maak de arts of verpleegkundige steeds attent op uw situatie, zodat er in deze arm niet geprikt wordt voor bloedafname, infuus, inspuiting Laat ook de bloeddruk steeds nemen aan de andere arm. 10 Vermijd extreme temperaturen Door extreme warmte en koude ontstaat er een verhoogde bloedtoevoer, en dus meer lymfeproductie. Vermijd plotse en extreme overgangen tussen warmte en koude. Vermijd extreme warmte door de tijd in heetwaterbaden, infraroodcabines, felle zon en sauna te beperken. Leg in een infraroodcabine of sauna een koude en vochtige handdoek op uw arm. Vermijd warme pakkingen ter hoogte van uw arm. Vermijd heet water bij het huishoudelijk werk. Handwarm water mag wel. Zit niet te dicht en niet te lang naast een houtvuur of kachel. Vermijd extreme koude door handschoenen te dragen bij erg koud weer. Ga niet te lang in de felle zon zitten.

11 Vermijd afknelling van de arm Draag geen spannende kledij, strak zittende juwelen of elastische banden rond de risicoarm. Draag een goed passende BH zonder beugels met brede schouderbandjes, die niet te strak zit en dit gedurende de eerste twee maanden na de operatie. 11 Vermijd overgewicht (obesitas) De pompfunctie van de spieren ondersteunt de afvloei van het lymfevocht. Wanneer men beweegt, wordt deze afvloei gestimuleerd. Mensen met overgewicht bewegen echter minder waardoor er minder afvloei van het lymfevocht is, met een verhoogd risico op lymfoedeem tot gevolg. De zwelling ontstaat vooral in de benen door extra druk. 6. Hoe kan lymfoedeem behandeld worden? De behandeling van lymfoedeem bestaat uit 2 fasen: de ontstuwings- en de onderhoudsfase. Tijdens de eerste fase, de ontstuwingsfase, wil men tot een snelle vermindering van het volume komen. Deze fase bestaat vooral uit manuele lymfedrainage, naast het verder in acht nemen van de preventieve maatregelen (zie hoger). Het ontstuwen van de arm duurt zolang er nog volumevermindering van de arm mogelijk is. Als het beoogde resultaat is bereikt, kan voor een armkous gekozen worden. Tijdens de onderhoudsfase kan u geen volumevermindering meer verwachten. De frequentie van de behandelingen vermindert. Ze hebben als doel het lymfoedeem stabiel te houden. Deze onderhoudsfase duurt vaak levenslang. Manuele lymfedrainage Als er lymfeoedeem optreedt, is manuele lymfdrainage aangewezen. Dit is een specialisatie binnen de kinesitherapie. De kinesist geeft- de patiënt een speciale massage om het

12 overtollige vocht en de eiwitten te verwijderen en de gezonde lymfevaten te openen. Zo wordt het functioneren van de goede vaten bevordert en kunnen ze de taak van de getroffen lymfevaten overnemen. Hierdoor verbetert de afvoer van het vocht en vermindert de zwelling. De manuele lymfedrainage volgens de Vodder-methode of de methode Leduc is een milde, cirkelvormige massagetechniek. Veel patiënten ervaren bij deze massage een kriebelig gevoel net onder de huid en een vermindering van de druk ter hoogte van de gezwollen arm. Manuele lymfedrainage kan ook aangevuld worden met compressietherapie. 12 Op voorschrift van een arts kan voor de lymfedrainage een verhoogde terugbetaling van de mutualiteit verkregen worden. We raden een kinesitherapeut aan die de manuele lymfedrainage uitvoert volgens de Vodder-methode of de Leduc-methode. Deze kinesitherapeuten hebben een gespecialiseerde opleiding gekregen. Via de website kan u een Vodder-therapeut vinden in uw buurt. Een steunmouw of armkous Na de manuele lymfdrainage kan de kinesitherapeut uw arm inzwachtelen om het verkregen resultaat te behouden en te verhinderen dat de arm opnieuw gaat zwellen. De inzwachteling is dus geen therapie op zich. Na een tijd van regelmatig inzwachtelen van de arm volgt best een periode waarin u een armkous draagt. De periode dat u de armkous moet dragen is afhankelijk van de ernst van het oedeem. U draagt de armkous overdag,niet s nachts. Soms zal de kinesitherapeut uw arm intapen met als doel de vaten te vergroten,de compressiedruk op de vaten te verminderen en het bindweefselvocht te geleiden. Deze armkous wordt bij voorkeur op maat gemaakt bij een bandagist. Het dragen van een armkous is geen therapie op zich. Sommige patiënten dragen ook best een handschoen. U hebt per jaar recht op 1 armkous en 2 handschoenen op voorschrift van de behandelende arts. Patiënten met lymfoedeem dragen best ook een armkous als ze met het vliegtuig reizen omdat het drukverschil bestaande symptomen kan verergeren. Compressietherapie Compressietherapie beïnvloedt hoofdzakelijk de resorptie van vloeistoffen. Compressietherapie dient steeds in combinatie met manuele lymfedrainage voorgeschreven te worden.

13 Men spreekt daarom ook wel van complexe fysische therapie. Compressietherapie kan een aanvulling zijn op manuele lymfedrainage maar kan niet als enkelvoudige behandeling van lymfoedeem dienen. Met compressietherapie tracht men de oedeemvermindering te behouden. De arm wordt ingezwachteld of de patiënt krijgt een therapeutische elastische armkous of een niet-elastisch verband aan. Door de aangebrachte externe druk neemt de druk in de weefsels toe waardoor de opname van lymfe door de lymfevaten toeneemt. Intermittente compressietherapie (pressotherapie): met behulp een manchet wordt er druk uitgeoefend om het vocht uit de arm te verplaatsen. 13 Een operatie Als vorige behandelingen niet het gewenste resultaat geven, kan in overleg met uw behandelende arts een ingreep gepland worden: een transplantatie van lymfeklieren uit de lies. Mogelijke aanvullende behandelingen Lymfetaping De huid en de onderliggende weefsels worden door taping in hun functie ondersteund. U kan hierbij makkelijk blijven bewegen. Deze speciale tape komt in elasticiteit, dikte en gewicht overeen met de huid. Taping zorgt voor een betere opname van het weefselvocht en de huid wordt zachter. De tape is latexvrij en bestand tegen water. Verantwoordelijke uitgever: Borstkliniek UZ Gent. November Deze brochure werd enkel ontwikkeld voor gebruik binnen het UZ Gent. Alle rechten voorbehouden. Niets uit deze uitgave mag worden verveelvoudigd, opgeslagen in een geautomatiseerd gegevensbestand of openbaar gemaakt, in enige vorm of op enige wijze zonder voorafgaande schriftelijke toestemming van de borstkliniek UZ Gent.

14 Oncologie/0106 Voor de operatie Operatiedatum: / / Omvang pols Omvang elleboog Omvang schouder Na de operatie Datum Omvang pols Omvang elleboog Omvang schouder Gewicht Voor de operatie: kg Na de operatie Datum Gewicht METINGEN LYMFOEDEEM Datum: / / 14

Lymfoedeem na een borstoperatie

Lymfoedeem na een borstoperatie Lymfoedeem na een borstoperatie Dit hoofdstuk krijgt u als bij uw borstoperatie ook de lymfklieren in de oksel zijn verwijderd. Een klein percentage van de patiënten krijgt, als de lymfeklieren in de oksel

Nadere informatie

Wat is het lymfestelsel en welke functie heeft het?

Wat is het lymfestelsel en welke functie heeft het? Bij u zijn de lymfeklieren uit de oksel verwijderd. Na het verwijderen van de lymfeklieren uit de oksel kan het lymfevocht minder goed worden afgevoerd. Wanneer het vocht zich ophoopt in de arm, dan is

Nadere informatie

Lymfoedeem aan de arm. Mammapoli Route 10

Lymfoedeem aan de arm. Mammapoli Route 10 00 Lymfoedeem aan de arm Mammapoli Route 10 Het lymfestelsel Het lymfestelsel betstaat uit lymfevaten, lymfeklieren en lymfeklierweefsel dat zich in verschillende organen bevindt. Het lymfestelsel speelt

Nadere informatie

Borstzorg. richtlijnen en oefeningen. Paramedische Ziekenhuiszorg

Borstzorg. richtlijnen en oefeningen. Paramedische Ziekenhuiszorg Paramedische Ziekenhuiszorg Borstzorg richtlijnen en oefeningen Inleiding U heeft een van de volgende operaties ondergaan: De borst is verwijderd (ablatie) De lymfeklieren in de oksel zijn verwijderd (okselklierdissectie)

Nadere informatie

Oefeningen en leefregels na het okselkliertoilet

Oefeningen en leefregels na het okselkliertoilet Oefeningen en leefregels na het okselkliertoilet Albert Schweitzer ziekenhuis april 2015 pavo 0342 Oefeningen Na de operatie kan uw schouder aan de geopereerde kant minder beweeglijk zijn. Door armoefeningen

Nadere informatie

Patiënteninformatie. Okselklierdissectie (OKD) Informatie over verwijdering van lymfeklieren in de oksel

Patiënteninformatie. Okselklierdissectie (OKD) Informatie over verwijdering van lymfeklieren in de oksel Patiënteninformatie Okselklierdissectie (OKD) Informatie over verwijdering van lymfeklieren in de oksel Okselklierdissectie (OKD) Informatie over verwijdering van lymfeklieren in de oksel Naast het systeem

Nadere informatie

Maatschap Chirurgie / Afdeling Fysiotherapie. Nazorg bij verwijdering van de lymfeklieren uit de oksel en/of bestraling van de oksel

Maatschap Chirurgie / Afdeling Fysiotherapie. Nazorg bij verwijdering van de lymfeklieren uit de oksel en/of bestraling van de oksel Maatschap Chirurgie / Afdeling Fysiotherapie Nazorg bij verwijdering van de lymfeklieren uit de oksel en/of bestraling Algemeen Deze informatie is bestemd voor patiënten die een operatie hebben ondergaan

Nadere informatie

Een okselklieroperatie

Een okselklieroperatie Binnen enkele weken wordt u geopereerd. Bij u worden dan de lymfeklieren uit de oksel weggehaald. Deze operatie wordt ook wel okselkliertoilet of okselklierdissectie genoemd. Met deze brochure willen we

Nadere informatie

Lymfoedeem Radboud universitair medisch centrum

Lymfoedeem Radboud universitair medisch centrum Lymfoedeem Uw arts heeft lymfoedeem bij u geconstateerd. In deze folder zal worden uitgelegd wat lymfoedeem is, hoe het kan worden behandeld en wat u zelf kunt doen om er voor te zorgen dat u zo min mogelijk

Nadere informatie

Patiënteninformatie. Okselklieruitruiming en lymfoedeem

Patiënteninformatie. Okselklieruitruiming en lymfoedeem Patiënteninformatie Okselklieruitruiming en lymfoedeem Inhoud Inleiding... 3 Informatie over het ziektebeeld... 3 Wat zijn de gevolgen van okselklieruitruiming?... 4 Onmiddellijke gevolgen... 4 Lymfoedeem:

Nadere informatie

Chirurgie / Nurse practitioners/ Fysiotherapie. Lymfoedeem. Afdeling: Onderwerp:

Chirurgie / Nurse practitioners/ Fysiotherapie. Lymfoedeem. Afdeling: Onderwerp: Afdeling: Onderwerp: Chirurgie / Nurse practitioners/ Fysiotherapie 1 Inhoudsopgave Inleiding 3 De functie van het lymfestelsel 3 Hoe ontstaat lymfoedeem 4 Hoe kan het risico op het ontstaan van lymfoedeem

Nadere informatie

Bijlage 2: Borstkanker: adviezen over bewegen en voorkomen/beperken van lymfoedeem

Bijlage 2: Borstkanker: adviezen over bewegen en voorkomen/beperken van lymfoedeem Bijlage 2: Borstkanker: adviezen over bewegen en voorkomen/beperken van lymfoedeem Kortgeleden is bij u een borstoperatie en/of een operatie van de lymfeklieren in de oksel uitgevoerd. Met onderstaande

Nadere informatie

FYSIOTHERAPEUTISCH OEFENSCHEMA NA EEN OPERATIE VAN DE BORST MET OKSELKLIERDISSECTIE

FYSIOTHERAPEUTISCH OEFENSCHEMA NA EEN OPERATIE VAN DE BORST MET OKSELKLIERDISSECTIE FYSIOTHERAPEUTISCH OEFENSCHEMA NA EEN OPERATIE VAN DE BORST MET OKSELKLIERDISSECTIE 602 Inleiding Het belangrijkste doel van oefenen na een borstoperatie is om te zorgen dat het schoudergewricht, armen

Nadere informatie

Leefregels en oefeningen voor thuis. Leefregels na okselklierbehandeling om lymfoedeem te voorkomen

Leefregels en oefeningen voor thuis. Leefregels na okselklierbehandeling om lymfoedeem te voorkomen Leefregels na okselklierbehandeling om lymfoedeem te voorkomen Leefregels en oefeningen voor thuis Leefregels na okselklierbehandeling om lymfoedeem te voorkomen 1 Inleiding 3 2 Lymfoedeem 3 3 Leefregels

Nadere informatie

G E B R U I K E R S T I P S

G E B R U I K E R S T I P S ALGEMENE TIPS VOOR THERAPEUTISCH ELASTISCHE KOUSEN Aantrekken Trek uw therapeutisch elastische kousen direct na het opstaan aan en draag ze iedere dag. Maak gebruik van onze speciale aantrekhandschoenen

Nadere informatie

Oedeemtherapie. Manuele lymfedrainage methode Vodder. Afdeling Fysiotherapie

Oedeemtherapie. Manuele lymfedrainage methode Vodder. Afdeling Fysiotherapie 00 Oedeemtherapie Manuele lymfedrainage methode Vodder Afdeling Fysiotherapie 1 Het lymfestelsel Het lymfestelsel bestaat uit lymfevaten, lymfeklieren en lymfeklierweefsel dat zich in verschillende organen

Nadere informatie

Hoe voorkomt u armlymfoedeem. Massagetechniek en oefeningen voor borstkankerpatiënten

Hoe voorkomt u armlymfoedeem. Massagetechniek en oefeningen voor borstkankerpatiënten Hoe voorkomt u armlymfoedeem Massagetechniek en oefeningen voor borstkankerpatiënten Inhoud Over deze folder 4 Manuele lymfedrainage 5 Waar vindt u de lymfeklieren? 5 Het aanzetten van de lymfeknopen

Nadere informatie

verwijderen van de oksellymfeklier

verwijderen van de oksellymfeklier patiënteninformatie verwijderen van de oksellymfeklier U wordt opgenomen voor een oksellymfeklierverwijdering. Dit heet ook wel okselklierdissectie. Hoe verloopt deze operatie? Wat kunt u verwachten na

Nadere informatie

Bewegen na een borstoperatie

Bewegen na een borstoperatie Bewegen na een borstoperatie Informatie voor patiënten MB0004-1500 oktober 2014 Bronovo www.bronovo.nl Bronovolaan 5 2597 AX Den Haag Postbus 96900 2509 JH Den Haag 070 312 41 41 Medisch Centrum Haaglanden

Nadere informatie

OPERATIE VOOR BORSTKANKER

OPERATIE VOOR BORSTKANKER OPERATIE VOOR BORSTKANKER OPERATIE VOOR BORSTKANKER Algemeen Elke vrouw die te maken krijgt met borstkanker heeft haar eigen vragen en problemen. Deze informatie is bedoeld als algemene voorlichting; een

Nadere informatie

Bewegen na een borstoperatie

Bewegen na een borstoperatie Bewegen na een borstoperatie Belangrijkste punten van deze folder: Deze folder geeft informatie over bewegen na een borstoperatie en het voorkomen van een dikke arm (lymfoedeem). Neem bij klachten contact

Nadere informatie

Okselklierverwijdering (-dissectie) bij borstkanker

Okselklierverwijdering (-dissectie) bij borstkanker Okselklierverwijdering (-dissectie) bij borstkanker Uw chirurg heeft met u besproken dat binnenkort bij u een okselklierverwijdering plaatsvindt (ook wel okselklierdissectie of okselkliertoilet genoemd).

Nadere informatie

Lymfoedeem. Wat is lymfoedeem. Voorstadium van Lymfoedeem. Primair lymfoedeem

Lymfoedeem. Wat is lymfoedeem. Voorstadium van Lymfoedeem. Primair lymfoedeem Lymfoedeem Wat is lymfoedeem Lymfoedeem is een zwelling van een lichaamsdeel, meestal een arm of been, veroorzaakt door de abnormale ophoping van lymfevocht. Het kan zich ook voordoen in het gezicht, de

Nadere informatie

Fysiotherapie na een borstoperatie

Fysiotherapie na een borstoperatie Fysiotherapie na een borstoperatie Informatie voor patiënten F0759-3064 november 2011 Medisch Centrum Haaglanden www.mchaaglanden.nl MCH Antoniushove, Burgemeester Banninglaan 1 Postbus 411, 2260 AK Leidschendam

Nadere informatie

Radiotherapie bij borstkanker

Radiotherapie bij borstkanker Radiotherapie bij borstkanker In deze folder leest u meer over bestraling bij de behandeling van borstkanker. Deze informatie ontvangt u als aanvulling op de algemene informatie over radiotherapie. Uw

Nadere informatie

ADVIEZEN EN OEFENINGEN NA HALSKLIERDISSECTIE (VERWIJDEREN VAN LYMFEKLIEREN UIT DE HALS) Ontwikkeld door de :

ADVIEZEN EN OEFENINGEN NA HALSKLIERDISSECTIE (VERWIJDEREN VAN LYMFEKLIEREN UIT DE HALS) Ontwikkeld door de : ADVIEZEN EN OEFENINGEN NA HALSKLIERDISSECTIE (VERWIJDEREN VAN LYMFEKLIEREN UIT DE HALS) Ontwikkeld door de : Gevolgen van de operatie Door de operatie is de nek en of schouder vaak pijnlijk. Na het verwijderen

Nadere informatie

Themabijeenkomst lymfoedeem en huidklachten na oncologische behandeling

Themabijeenkomst lymfoedeem en huidklachten na oncologische behandeling Themabijeenkomst lymfoedeem en huidklachten na oncologische behandeling Even voorstellen Karlijn Sterkenburg info@onze-huid.nl Patricia Stienstra info@patriciastienstra.nl Agenda De huid en het lymfesysteem,

Nadere informatie

Dikke arm na een borstoperatie

Dikke arm na een borstoperatie Dikke arm na een borstoperatie Tips tegen lymfoedeem van de arm Dikke arm na een borstoperatie Tips tegen lymfoedeem van de arm Colofon Uitgave De deputatie van de provincieraad van Limburg Herman Reynders,

Nadere informatie

EEN SENTINELKLIER PROCEDURE NUTTIGE INFORMATIE

EEN SENTINELKLIER PROCEDURE NUTTIGE INFORMATIE EEN SENTINELKLIER PROCEDURE NUTTIGE INFORMATIE Oncologie/0155 Deze brochure beschrijft het verloop van een biopsie van de sentinelkier, een operatie die u binnenkort ondergaat. Het team van dermato-oncologie

Nadere informatie

Wat is lymfoedeem? Oedeemtherapie Het lymfestelsel

Wat is lymfoedeem? Oedeemtherapie Het lymfestelsel Oedeemtherapie Oedeemtherapie De therapeuten Ingrid Algera - de Vroom Dagmar Berkelaar Koster Dagmar en Ingrid hebben hun opleiding gevolgd bij het Nederlands Paramedisch Instituut (NPI) en zijn beiden

Nadere informatie

Dikke arm na een borstoperatie

Dikke arm na een borstoperatie Dikke arm na een borstoperatie Tips tegen lymfoedeem van de arm Dikke arm na een borstoperatie Tips tegen lymfoedeem van de arm Colofon Uitgave De deputatie van de provincieraad van Limburg Herman Reynders,

Nadere informatie

Adviezen en oefeningen na een halsklierdissectie. (verwijderen van de lymfeklieren uit de hals)

Adviezen en oefeningen na een halsklierdissectie. (verwijderen van de lymfeklieren uit de hals) Adviezen en oefeningen na een halsklierdissectie (verwijderen van de lymfeklieren uit de hals) Inhoudsopgave A. Inleiding... 1 B. Verloop van het herstel... 2 C. Adviezen voor het dagelijks leven... 2

Nadere informatie

H.323039.1014. Okselklierdissectie

H.323039.1014. Okselklierdissectie H.323039.1014 Okselklierdissectie Inleiding Het lymfestelsel in ons lichaam bestaat uit lymfevaten en lymfeklieren. De lymfeklieren werken als een zuiveringsstation: ze maken bacteriën, virussen en andere

Nadere informatie

Lymfoedeem Dermatologie

Lymfoedeem Dermatologie Lymfoedeem Dermatologie Wat is lymfoedeem? In de huid zijn zeer kleine lymfevaatjes aanwezig. Dit zijn kleine vaatjes die tussen de weefsels vocht en eiwitten afvoeren naar de lymfeklieren.wanneer deze

Nadere informatie

Fysiotherapie na een hernia

Fysiotherapie na een hernia Fysiotherapie na een hernia Oefeningen voor herniapatiënten Algemeen Deze informatie heeft betrekking op de fysiotherapeutische behandeling, die u krijgt na een hernia-operatie in de lage rug. Hoewel deze

Nadere informatie

Okselklierdissectie. Mammapoli

Okselklierdissectie. Mammapoli 00 Okselklierdissectie Mammapoli U wordt binnenkort opgenomen voor een okselklierdissectie, al dan niet in combinatie met een operatie aan de borst. De opname vindt plaats op afdeling Heelkunde, (4e etage).

Nadere informatie

Infobrochure GIPS. mensen zorgen voor mensen

Infobrochure GIPS. mensen zorgen voor mensen Infobrochure GIPS mensen zorgen voor mensen Beste patiënt, In overleg met uw behandelend geneesheer heeft u zojuist een gipsverband gekregen rond uw arm of been. Doel van dit verband is een botbreuk of

Nadere informatie

Instructies voor gipsverband. Gipskamer IJsselland Ziekenhuis (routenummer 73)

Instructies voor gipsverband. Gipskamer IJsselland Ziekenhuis (routenummer 73) Instructies voor gipsverband Gipskamer IJsselland Ziekenhuis (routenummer 73) Instructies voor gipsverband U heeft een gipsverband gekregen. Een gipsverband moet 24 uur drogen. Kunststofgipsverband is

Nadere informatie

SF Z SINT-FRANCISKUSZIEKENHUIS. Therapie: Erbitux

SF Z SINT-FRANCISKUSZIEKENHUIS. Therapie: Erbitux SF Z SINT-FRANCISKUSZIEKENHUIS Therapie: Erbitux Inhoud Wat is Erbitux Hoe wordt Erbitux toegediend? Wat is belangrijk om te weten als u Erbitux krijgt toegediend? Huid reacties Enkele raadgevingen Duur

Nadere informatie

Oefeningen en adviezen na een schouderoperatie

Oefeningen en adviezen na een schouderoperatie Oefeningen en adviezen na een schouderoperatie FYSIOTHERAPIE Voelt beter U bent recent geopereerd aan uw schouder. Deze folder geeft u informatie over wat u na de operatie kunt doen om uw herstel te bespoedigen

Nadere informatie

U bent onlangs geopereerd aan uw schouder, arm of hand en opgenomen geweest op afdeling Orthopaedie.

U bent onlangs geopereerd aan uw schouder, arm of hand en opgenomen geweest op afdeling Orthopaedie. U bent onlangs geopereerd aan uw schouder, arm of hand en opgenomen geweest op afdeling Orthopaedie. In deze folder vindt u instructies die van belang zijn als u weer thuis bent. Ontslaginstructies (na

Nadere informatie

Dermatologie. Vaatziekten en compressietherapie. Afdeling: Onderwerp:

Dermatologie. Vaatziekten en compressietherapie. Afdeling: Onderwerp: Afdeling: Onderwerp: Dermatologie Aanwijzingen voor patiënten met vaatziekten Hoe kunnen stuwingen in de benen vermeden worden? 1. Door beweging van de kuitspieren (lopen, wippen met de voeten) wordt het

Nadere informatie

Het verwijderen van de lymfeklieren van de oksel

Het verwijderen van de lymfeklieren van de oksel Het verwijderen van de lymfeklieren van de oksel Okselklierdissectie Inleiding Bij een echogeleide punctie van een okselklier of uit onderzoek van de schildwachtklier is gebleken dat de kanker bij u is

Nadere informatie

Radiotherapie. Radiotherapie bij borstkanker

Radiotherapie. Radiotherapie bij borstkanker Radiotherapie Radiotherapie bij borstkanker Radiotherapie Inleiding Na verschillende onderzoeken is bij u borstkanker vastgesteld. U bent voor de bestralingsbehandeling verwezen naar de afdeling Radiotherapie

Nadere informatie

Instructie voor zelfonderzoek na verwijdering van een melanoom

Instructie voor zelfonderzoek na verwijdering van een melanoom Instructie voor zelfonderzoek na verwijdering van een melanoom 1091 Inleiding U bent bij ons onder behandeling in verband met een melanoom. Deze folder gaat over zelfonderzoek na het verwijderen van een

Nadere informatie

ALGEMENE REGELS BIJ GIPS EN KUNSTSTOFGIPS

ALGEMENE REGELS BIJ GIPS EN KUNSTSTOFGIPS ALGEMENE REGELS BIJ GIPS EN KUNSTSTOFGIPS 461 Inleiding Deze folder geeft u een globaal overzicht van adviezen ten aanzien van de behandeling die u krijgt met gips of kunststof gips. Het is goed u te realiseren

Nadere informatie

PIJN BIJ KANKER SUPPLEMENT INFORMATIEWIJZER ONCOLOGIE. Inhoudsopgave 1. Inleiding

PIJN BIJ KANKER SUPPLEMENT INFORMATIEWIJZER ONCOLOGIE. Inhoudsopgave 1. Inleiding SUPPLEMENT INFORMATIEWIJZER ONCOLOGIE PIJN BIJ KANKER Inhoudsopgave. Inleiding. Pijn bij kanker. Gevolgen van pijn. Slaap en vermoeidheid. Bewegen. Stemming. Behandeling van pijn. Pijnstillers. Doorbraakpijn.

Nadere informatie

Ontslag na een totale heup- of kophalsprothese

Ontslag na een totale heup- of kophalsprothese Ontslag na een totale heup- of kophalsprothese Inleiding De afgelopen week heeft u met de fysiotherapeut geoefend. Het is belangrijk dat als u thuis bent, doorgaat met de therapievorm die in het ziekenhuis

Nadere informatie

Carpaal tunnelsyndroom

Carpaal tunnelsyndroom Carpaal tunnelsyndroom Uw arts heeft bij u het carpaal tunnelsyndroom geconstateerd. In deze folder kunt u lezen wat dit is, hoe de diagnose wordt gesteld en wat de eventuele behandeling inhoudt. Neem

Nadere informatie

Een borstsparende operatie met een. sentinelonderzoek

Een borstsparende operatie met een. sentinelonderzoek Een borstsparende operatie met een 1 sentinelonderzoek Uw operatie vindt plaats op: Uw opname is gepland op:... Aantal verwachte dagen opname:.. U meldt zich aan bij opname: aan kassa K1 K2, gelijkvloers

Nadere informatie

Patiënteninformatie. Adviezen bij borstbestraling. Centrum voor oncologie Radiotherapie

Patiënteninformatie. Adviezen bij borstbestraling. Centrum voor oncologie Radiotherapie Patiënteninformatie Adviezen bij borstbestraling Centrum voor oncologie Radiotherapie Inhoud Inhoud... 2 Inleiding... 3 Adviezen bij borstbestraling... 3 Huidreacties... 3 Sliklast... 5 Vochtopstapeling

Nadere informatie

Carpaal tunnelsyndroom

Carpaal tunnelsyndroom Carpaal tunnelsyndroom Uw arts heeft bij u het carpale tunnelsyndroom geconstateerd. In deze folder kunt u lezen wat dit is, hoe de diagnose wordt gesteld en wat de eventuele behandeling inhoudt. Voor

Nadere informatie

Orthopedie. Enkelprothese

Orthopedie. Enkelprothese Orthopedie Enkelprothese Inleiding Binnenkort wordt u geopereerd aan uw enkel. Er wordt een enkelprothese geplaatst. In deze folder vindt u informatie over de enkel, de aanleiding voor de operatie, de

Nadere informatie

Informatiebrochure. Gipsverbanden

Informatiebrochure. Gipsverbanden Informatiebrochure Gipsverbanden dddd Beste patiënt, U heeft net een gipsverband gekregen, waardoor uw arm of been in een goede stand kan genezen. Een goed immobilisatieverband vermindert de pijn in belangrijke

Nadere informatie

Trastuzumab (Herceptin )

Trastuzumab (Herceptin ) Trastuzumab (Herceptin ) Borstkanker (mammacarcinoom) De diagnose borstkanker is bij u vastgesteld. Dit wordt ook wel een mammacarcinoom genoemd. De behandeling van een mammacarcinoom bestaat uit een operatieve

Nadere informatie

EEN DIAGNOSTISCHE EXCISIE

EEN DIAGNOSTISCHE EXCISIE EEN DIAGNOSTISCHE EXCISIE NUTTIGE INFORMATIE Oncologie/0152 Deze brochure bevat zeker niet alle gedetailleerde informatie over een diagnostische excisie maar we geven u vooral de belangrijkste en juiste

Nadere informatie

Oksel- of lieskliertoilet bij een melanoom

Oksel- of lieskliertoilet bij een melanoom Oksel- of lieskliertoilet bij een melanoom Verwijderen van lymfeklieren mca.nl Inhoudsopgave Wat is een oksel- of lieskliertoilet? 3 Voorbereiding op de ingreep 3 De ingreep 4 Mogelijke klachten na de

Nadere informatie

Belangrijke aanwijzingen voordat u met de oefeningen begint:

Belangrijke aanwijzingen voordat u met de oefeningen begint: Belangrijke aanwijzingen voordat u met de oefeningen begint: Rek/Strek oefeningen mogen nooit pijn veroorzaken. Mocht u pijn krijgen stop dan onmiddellijk met de oefening. Het is belangrijk om de rek niet

Nadere informatie

Ontslag na een totale knieprothese

Ontslag na een totale knieprothese Ontslag na een totale knieprothese Inleiding De afgelopen week heeft u met de fysiotherapeut geoefend. Het is belangrijk dat als u thuis bent, doorgaat met de therapievorm die in het ziekenhuis gestart

Nadere informatie

Lymfoedeem bij kanker

Lymfoedeem bij kanker Lymfoedeem bij kanker INHOUD Voor wie is deze brochure? 3 Het lymfestelsel 3 Lymfoedeem 4 Preventie 6 Wat u zelf kunt doen 7 Niet-operatieve behandelingen 11 Operatieve behandelingen 21 Leven met lymfoedeem

Nadere informatie

Stenose- en/of herniaoperatie Oefeningen voor herstel

Stenose- en/of herniaoperatie Oefeningen voor herstel Stenose- en/of herniaoperatie Oefeningen voor herstel H15.016-01 Inhoudsopgave Inleiding... 2 Vóór de operatie... 2 Thuis oefenen... 2 Lees deze adviezen vast goed door... 2 De dag van de operatie... 3

Nadere informatie

Pijn bij kanker. Interne Geneeskunde / Oncologie IJsselland Ziekenhuis

Pijn bij kanker. Interne Geneeskunde / Oncologie IJsselland Ziekenhuis Pijn bij kanker Interne Geneeskunde / Oncologie IJsselland Ziekenhuis Wat is pijn? Pijn is een onaangenaam gevoel. Het kan op verschillende manieren ontstaan en het kan op verschillende manieren worden

Nadere informatie

PERSOONLIJKE EVOLUTIEFICHE

PERSOONLIJKE EVOLUTIEFICHE ALGEMENE TIPS Draag steeds stevige gesloten schoenen Let op met huisdieren en kleine kinderen Laat geen voorwerpen achter op de trap Plaats geen matjes in de living Ga niet buiten bij vriesweer of sneeuw

Nadere informatie

Cellulitis en erysipelas. Ontstekingen van de huid en onderhuids vet- en bindweefsel

Cellulitis en erysipelas. Ontstekingen van de huid en onderhuids vet- en bindweefsel Cellulitis en erysipelas Ontstekingen van de huid en onderhuids vet- en bindweefsel Inleiding U heeft van uw arts gehoord dat u cellulitis of erysipelas heeft. In deze folder leest u meer over deze aandoening

Nadere informatie

Fysiotherapie na een hernia-operatie

Fysiotherapie na een hernia-operatie Fysiotherapie na een hernia-operatie Albert Schweitzer ziekenhuis maart 2015 pavo 0292 Inleiding U bent in het Albert Schweitzer ziekenhuis geopereerd aan een hernia in uw rug. In deze folder willen wij

Nadere informatie

Duur van de operatie De operatie duurt ongeveer een tot twee uur. Informatie over de operatie heeft u van de chirurg gekregen.

Duur van de operatie De operatie duurt ongeveer een tot twee uur. Informatie over de operatie heeft u van de chirurg gekregen. Opname borstoperatie Operatie aan de borst Binnenkort wordt u opgenomen op de chirurgische afdeling van VU medisch centrum (VUmc) om een operatie aan uw borst te ondergaan. In deze folder vindt u informatie

Nadere informatie

AZ Monica, campus Antwerpen Harmoniestraat 68 2018 Antwerpen T 03 240 20 20 F 03 240 20 40

AZ Monica, campus Antwerpen Harmoniestraat 68 2018 Antwerpen T 03 240 20 20 F 03 240 20 40 AZ Monica, campus Antwerpen Harmoniestraat 68 2018 Antwerpen T 03 240 20 20 F 03 240 20 40 AZ Monica, campus Deurne Florent Pauwelslei 1 2100 Deurne T 03 320 50 00 F 03 320 56 00 Borstchirurgie: sentinelklierprocedure

Nadere informatie

fysiotherapie na een longoperatie

fysiotherapie na een longoperatie patiënteninformatie fysiotherapie na een longoperatie Binnenkort wordt u geopereerd aan uw long(en) of u heeft onlangs een operatie ondergaan. Waarom is fysiotherapie belangrijk na deze operatie? Hoe kunt

Nadere informatie

Patiënteninformatie. Borstamputatie. Informatie over een borstamputatie (ook wel ablatio of mastectomie genoemd)

Patiënteninformatie. Borstamputatie. Informatie over een borstamputatie (ook wel ablatio of mastectomie genoemd) Patiënteninformatie Borstamputatie Informatie over een borstamputatie (ook wel ablatio of mastectomie genoemd) Borstamputatie Informatie over een borstamputatie (ook wel ablatio of mastectomie genoemd)

Nadere informatie

Rekoefeningen voor de Gehandicapte schutter

Rekoefeningen voor de Gehandicapte schutter Rekoefeningen voor de Gehandicapte schutter Rekken is een essentieel onderdeel van een evenwichtig trainingsprogramma. Het dagelijks uitvoeren van rekoefeningen kan de flexibiliteit en gezonde gewrichten

Nadere informatie

bewegingsstelsel info voor de patiënt Stretching UZ Gent, Dienst Orthopedie & Traumatologie en Fysische Geneeskunde & Revalidatie

bewegingsstelsel info voor de patiënt Stretching UZ Gent, Dienst Orthopedie & Traumatologie en Fysische Geneeskunde & Revalidatie bewegingsstelsel info voor de patiënt Stretching UZ Gent, Dienst Orthopedie & Traumatologie en Fysische Geneeskunde & Revalidatie Stretching Je hebt last van kniepijn. Het klinisch onderzoek en de medische

Nadere informatie

Bovenarmbrace Informatie en adviezen voor het dragen van een bovenarmbrace

Bovenarmbrace Informatie en adviezen voor het dragen van een bovenarmbrace U hebt uw bovenarm gebroken. Als onderdeel van de behandeling krijgt u een bovenarmbrace aangemeten. Uiteraard is niet elke patiënt en bovenarmbreuk hetzelfde, waardoor de bovenarmbrace niet voor iedere

Nadere informatie

OEFENSCHEMA HARTREVALIDATIE

OEFENSCHEMA HARTREVALIDATIE OEFENSCHEMA HARTREVALIDATIE 17601 Inleiding In deze folder vindt u een algemeen oefenschema en beweegadvies. Deze kunt u gebruiken ter voorbereiding op de revalidatie, maar ook tijdens en na de revalidatieperiode.

Nadere informatie

Oefeningen bij nekklachten

Oefeningen bij nekklachten Oefeningen bij nekklachten Inleiding U bent in het het Kennemer Gasthuis geweest voor uw nekklachten. In deze folder bieden wij u tips en oefeningen betreffende nekklachten. Het is een aanvulling op de

Nadere informatie

ONGEVALLENCHIRURGIE/SPOEDEISENDE HULP. Gipsverband BEHANDELING

ONGEVALLENCHIRURGIE/SPOEDEISENDE HULP. Gipsverband BEHANDELING ONGEVALLENCHIRURGIE/SPOEDEISENDE HULP Gipsverband BEHANDELING Gipsverband U hebt op de afdeling Spoedeisende Hulp of op de Gipskamer een (kunststof) gipsverband gekregen. Deze folder informeert u hoe u

Nadere informatie

Lymfoedeem: Lymfoedeem: behandeling nu en in de toekomst 29-01-16. Mireille Lauret-Roemers. Oedeem- en Oncologiefysiotherapeute

Lymfoedeem: Lymfoedeem: behandeling nu en in de toekomst 29-01-16. Mireille Lauret-Roemers. Oedeem- en Oncologiefysiotherapeute Lymfoedeem: behandeling nu en in de toekomst Mireille Lauret-Roemers Oedeem- en Oncologiefysiotherapeute www.oofu.nl info@oofu.nl Lymfoedeem: behandeling nu en in de toekomst 1 Inhoud 1. Wat is oedeem?

Nadere informatie

FOLDER: OEFENINGEN NA EEN BORSTOPERATIE MET RECONSTRUCTIE

FOLDER: OEFENINGEN NA EEN BORSTOPERATIE MET RECONSTRUCTIE FOLDER: OEFENINGEN NA EEN BORSTOPERATIE MET RECONSTRUCTIE Na uw borstreconstructie adviseren wij u uw elleboog aan de geopereerde zijde 4 tot 6 weken niet verder omhoog te bewegen dan 90 graden ten opzichte

Nadere informatie

17Spierklachten en ontstekingen

17Spierklachten en ontstekingen DC 17Spierklachten en ontstekingen 1 Inleiding Pijn aan je spieren is meestal niet ernstig, maar wel lastig. Het is vaak te voorkomen en er is zeker iets aan te doen. We behandelen een aantal klachten.

Nadere informatie

Inhoud. Wat is dialyse?... 5 Toegang tot de bloedbaan... 6. Een fistel... 6. Een katheter... 8

Inhoud. Wat is dialyse?... 5 Toegang tot de bloedbaan... 6. Een fistel... 6. Een katheter... 8 Inhoud Wat is dialyse?... 5 Toegang tot de bloedbaan... 6 Een fistel... 6 Een katheter... 8 Een femoraliskatheter... 9 Hoe werkt de kunstnier?... 10 Hoe verloopt de behandeling?... 11 Hoe lang duurt een

Nadere informatie

Wat is Erbitux? Door zijn gerichte werking heeft deze therapie minder nevenwerkingen tov chemotherapie.

Wat is Erbitux? Door zijn gerichte werking heeft deze therapie minder nevenwerkingen tov chemotherapie. THERAPIE: ERBITUX Wat is Erbitux? Erbitux is een doelgerichte therapie(targeted therapy). De werkzame stof in Erbitux, Cetuximab, is een monoklonaal antilichaam. Cetuximab bindt zich aan de epidermale

Nadere informatie

Poliklinische operaties. Plastische Chirurgie

Poliklinische operaties. Plastische Chirurgie Poliklinische operaties Plastische Chirurgie Inleiding U heeft een afspraak voor een poliklinische operatie op de polikliniek Plastische Chirurgie op: dag om uur bij dr.. locatie Dordwijk locatie Sliedrecht

Nadere informatie

Orthopedie. Neerplastiek. Operatieve acromionplastiek volgens Neer

Orthopedie. Neerplastiek. Operatieve acromionplastiek volgens Neer Orthopedie Neerplastiek Operatieve acromionplastiek volgens Neer Inleiding Binnenkort wordt u geopereerd aan uw schouder. In deze folder vindt u informatie over het schoudergewricht, de aanleiding voor

Nadere informatie

Borstverwijdering Ablatio mamma

Borstverwijdering Ablatio mamma Borstverwijdering Ablatio mamma Borstcentrum Máxima is gevestigd op locatie Eindhoven De arts heeft met u besproken dat u voor een borstverwijdering in aanmerking komt. Wanneer wordt voor een borstverwijdering

Nadere informatie

PATIËNTEN INFORMATIE. Arthroscopie. of kijkoperatie

PATIËNTEN INFORMATIE. Arthroscopie. of kijkoperatie PATIËNTEN INFORMATIE Arthroscopie of kijkoperatie Inhoudsopgave De arthroscopie 4 De verdoving 4 Voordelen van een arthroscopie 5 Beperkingen van arthroscopie 5 Praktisch 6 Voor de ingreep 6 Na de ingreep

Nadere informatie

Gips-/kunststofverband Oefeningen en adviezen

Gips-/kunststofverband Oefeningen en adviezen Gips-/kunststofverband Oefeningen en adviezen Uw arm of been zit in het gips. In deze folder kunt u lezen wat u hiermee wel en wat u beter niet kunt doen. Het is belangrijk dat u de adviezen goed opvolgt.

Nadere informatie

Een borstamputatie. Uw operatie vindt plaats op: Uw opname is gepland op:... Aantal verwachte dagen opname:..

Een borstamputatie. Uw operatie vindt plaats op: Uw opname is gepland op:... Aantal verwachte dagen opname:.. 1 Uw operatie vindt plaats op: Uw opname is gepland op:... Aantal verwachte dagen opname:.. U meldt zich aan bij opname: aan kassa K1 K2, gelijkvloers NUCHTER (niet eten en drinken vanaf 24u, de dag voor

Nadere informatie

Patiënteninformatie. Therapie CETUXIMAB

Patiënteninformatie. Therapie CETUXIMAB Patiënteninformatie Therapie CETUXIMAB Inhoud Inleiding... 3 Samenstelling van uw therapie CETUXIMAB... 3 Verloop van de therapie... 3 Belangrijk om te weten... 4 Mogelijke nevenwerkingen van Erbitux...

Nadere informatie

kruisbandoperatie Wat is een voorste kruisbandreconstructie?

kruisbandoperatie Wat is een voorste kruisbandreconstructie? kruisbandoperatie U heeft in overleg met uw orthopedisch chirurg besloten om uw voorste kruisband te laten opereren. Deze operatie wordt een voorste kruisbandreconstructie genoemd. Hoe gaat deze operatie?

Nadere informatie

Preventietips voor sportblessures

Preventietips voor sportblessures .Stef Verheyden Kinesitherapie Preventietips voor sportblessures Groepspraktijk De Brug Waarom blessurepreventie? Sportbeoefening en sportblessures, jammer genoeg gaan ze al te vaak samen. Vroeg of laat

Nadere informatie

Hernia met een radiculair syndroom in de lage rug Adviezen & oefeningen. Afdeling Fysiotherapie IJsselland Ziekenhuis

Hernia met een radiculair syndroom in de lage rug Adviezen & oefeningen. Afdeling Fysiotherapie IJsselland Ziekenhuis Hernia met een radiculair syndroom in de lage rug Adviezen & oefeningen Afdeling Fysiotherapie IJsselland Ziekenhuis Inleiding U bent patiënt op de afdeling neurologie van het IJsselland Ziekenhuis. Er

Nadere informatie

Zelfmassage: Kloppen langs meridianen

Zelfmassage: Kloppen langs meridianen Zelfmassage: Kloppen langs meridianen Klopmassage is een simpele en snelle manier om je beter in je lichaam te voelen. In 5 tot 10 minuten ga je al kloppend je hele lichaam bij langs en je kunt de massage

Nadere informatie

Cambridge Health Plan Benelux BV

Cambridge Health Plan Benelux BV Wanneer doet u deze oefeningen? Doe deze minstens 3 keer per week en al vrij snel voelt u verandering in uw lichaam. Ook krijgt u meer zelfvertrouwen. Naast deze oefeningen zorgt een dagelijkse wandeling

Nadere informatie

REVALIDATIEBROCHURE TOTALE KNIEPROTHESE SINT-ELISABETH GODVEERDEGEMSTRAAT 69 9620 ZOTTEGEM ALGEMEEN ZIEKENHUIS

REVALIDATIEBROCHURE TOTALE KNIEPROTHESE SINT-ELISABETH GODVEERDEGEMSTRAAT 69 9620 ZOTTEGEM ALGEMEEN ZIEKENHUIS REVALIDATIEBROCHURE TOTALE KNIEPROTHESE ALGEMEEN ZIEKENHUIS SINT-ELISABETH GODVEERDEGEMSTRAAT 69 9620 ZOTTEGEM Beste, De operatie is achter de rug, de revalidatie kan gestart worden. Het doel van de revalidatie

Nadere informatie

Mijn pathologieverslag begrijpen

Mijn pathologieverslag begrijpen Mijn pathologieverslag begrijpen Deze brochure bevat zeker niet alle gedetailleerde informatie over uw pathologieverslag. We geven u vooral de belangrijkste en juiste informatie mee over de resultaten

Nadere informatie

Inleiding 3. Verwachtingen en mogelijkheden 3 Littekens 3 Het gevoel in de tepel 3 Het resultaat van een borstlifting 4

Inleiding 3. Verwachtingen en mogelijkheden 3 Littekens 3 Het gevoel in de tepel 3 Het resultaat van een borstlifting 4 Borstlifting Inhoudsopgave Inleiding 3 Verwachtingen en mogelijkheden 3 Littekens 3 Het gevoel in de tepel 3 Het resultaat van een borstlifting 4 Vóór de operatie 4 Aandachtspunten vóór de operatie 4 Wat

Nadere informatie

Lage Rugpijn, Aspecifieke Lage Rugpijn, Lumbago, Spit,

Lage Rugpijn, Aspecifieke Lage Rugpijn, Lumbago, Spit, Lage Rugpijn, Aspecifieke Lage Rugpijn, Lumbago, Spit, Wat is lage rugpijn? Lage rugpijn zit onderin de rug. Soms straalt de pijn uit naar de billen of naar een of beide bovenbenen. De pijn kan plotseling

Nadere informatie

H.327185.0214. Het verwijderen van uw borst (Borstamputatie)

H.327185.0214. Het verwijderen van uw borst (Borstamputatie) H.327185.0214 Het verwijderen van uw borst (Borstamputatie) Inleiding Uw specialist heeft u verteld dat u geopereerd moet worden aan een kwaadaardige tumor in uw borst. Meestal is een kwaadaardige tumor

Nadere informatie

Sport-Fysiotherapie R. de Vries en Medische Trainings Therapie

Sport-Fysiotherapie R. de Vries en Medische Trainings Therapie Sport-Fysiotherapie R. de Vries en Medische Trainings Therapie Kerkweg 45a 4102 KR Zijderveld Telefoon 0345-642618 Fax 0345-641004 E-mail vriesfysio@planet.nl Internet www.fysiodevries.nl/ Frozen shoulder

Nadere informatie

POLS GANGLION NA DE OPERATIE

POLS GANGLION NA DE OPERATIE POLS GANGLION NA DE OPERATIE Afdeling Handchirurgie T: 0251-265355 Rode Kruis Ziekenhuis www.afdelinghandchirurgie.nl POLSGANGLION NA DE OPERATIE U bent geopereerd aan uw pols in verband met een pijnlijk

Nadere informatie

Instructie voor zelfonderzoek na verwijdering van een melanoom

Instructie voor zelfonderzoek na verwijdering van een melanoom Instructie voor zelfonderzoek na verwijdering van een melanoom Uitgave - 2012 Inleiding Deze brochure is bedoeld voor mensen bij wie een melanoom is verwijderd en gaat over zelfonderzoek van de huid en

Nadere informatie