Visie Financiële Markten

Maat: px
Weergave met pagina beginnen:

Download "Visie Financiële Markten"

Transcriptie

1 Visie Financiële Markten December 2014 Auteurs: Taoufik Boussebaa Han Dieperink Rabobank Particulieren & Private Banking BeleggingsCompetence Beleggingsstrategie 1

2 Economische omgeving en vooruitzichten Het jaar 2014 is uiteindelijk voor de wereldeconomie niet het overgangsjaar gebleken waar beleggers aan het begin van het jaar op rekenden. Dit jaar komt de groei naar verwachting even hoog uit als in 2013, circa 3,3%. De grootste struikelblokken voor de wereldeconomie waren met name buiten de VS te vinden. In Europa, China en Japan stelde de groei teleur. Aan de VS lag het niet, daar wist de groei dit jaar wel te versnellen. Een belangrijke negatieve factor voor de groei van de eurozone, en daarmee voor de wereldeconomie, was in ieder geval de verzuurde verhouding met Rusland die uiteindelijk in wederzijdse sancties uitmondde. Dit heeft onder meer de export in Duitsland onder druk gezet en dit jaar tot tegenvallende economische ontwikkelingen geleid (figuur 1). Er waren dit jaar ook duidelijk tegenvallende macroeconomische ontwikkelingen in Japan. In plaats van de door beleggers verwachte geannualiseerde groei van 2,2%, was er over het derde kwartaal in werkelijkheid sprake van een krimp van 1,9% geannualiseerd. Daar werd in het tweede kwartaal de btw verhoogd van 5% naar 8%. Dit heeft mogelijk een groter dan verwacht negatief psychologisch effect gehad op consumenten, en de verkoop van duurzame consumptiegoederen belemmerd. En in China leidt de correctie op de huizenmarkt tot een duidelijke groeivertraging. De aan banden gelegde kredietverlening helpt eveneens niet, maar is wel onderdeel van het hervormingspakket van de Chinese overheid. Alleen de groei in de VS wist zich in de loop van het jaar te versnellen. Het herstel op de arbeids- en huizenmarkt en de lage rente helpen de consument vooruit. Nu ook nog eens de olieprijs flink daalt, zien we duidelijk de positie van de consument verbeteren (figuur 2). Voor het komend jaar achten we het zeer waarschijnlijk dat de groeiversnelling zich ook op mondiaal niveau gaat voordoen. Allereerst is er de aanzienlijk lagere olieprijs, die de consumentenvraag in grote delen van de wereld zal ondersteunen. De olieprijs is in een korte tijd flink gedaald, en heeft vanwege deze snelheid de financiële markten flink schrik aangejaagd. Maar wanneer de olieprijs zich op een lager niveau zal stabiliseren, zal er weer oog zijn voor de positieve kant van een lage olieprijs. Daarnaast is er het vooruitzicht op een verder accomoderend monetair beleid in de eurozone. Dit drukt de rentes, maar ook de valuta. De exportpositie van de eurozone is hiermee verbeterd. Ook zien we dat de kredietverlening in de eurozone geleidelijk verder verbetert, dat overheden niet langer de focus leggen op bezuinigingen is ook een plus. Kernpunten verwachtingen De wereldeconomie groeit in 2015 naar verwachting met circa 3,6 %. Het vertrouwen van producenten is gestabiliseerd, maar staat in sommige delen van de wereld onder druk. De groei van de Europese economie hapert, maar onderliggend is er wel verbetering zichtbaar. De centrale banken in de ontwikkelde landen houden voorlopig vast aan een ruim monetair beleid. FIGUUR 1: ECONOMISCHE VERRASSINGSINDEXS EUROZONE IN 2014 NEGATIEF j f m a m j j a s o n d FIGUUR 2: DETAILHANDELSVERKOPEN VS TREKKEN WEER AAN (% MOM) 2,0 1,5 1,0 0,5 0,0-0,5-1,0-1,5 j f m a m j j a s o n De ECB wilde bij de laatste beleidsvergadering de effecten van de bestaande maatregelen afwachten, die voorlasnog uitblijven. Ook de voor december geplande gerichte lange termijn herfinancieringsoperaties (TLTRO s) vielen uiteindelijk tegen. Er kon voor 317 mrd worden geleend, maar het werd uiteindelijk 129,8 mrd. Het voornemen van de ECB om de balans met 1000 mrd op te rekken naar mrd wordt op deze manier lastig te realiseren. Het ziet er daarom dan ook steeds meer naar uit dat de ECB in januari staatsobligaties gaat opkopen (QE). Rabobank Particulieren & Private Banking BeleggingsCompetence Beleggingsstrategie 2

3 Assetmix Als gevolg van de gedaalde olieprijs en de druk die hiervan uitgaat op olie-gerelateerde bedrijven, stonden de afgelopen weken aandelenmarkten wereldwijd onder druk. Obligaties waren als vluchthaven juist in trek. Energiebedrijven maken wereldwijd gemiddeld genomen ongeveer 10% uit van de index. De olieprijs (Brent) is in de afgelopen maanden vanaf de top van dit jaar gemeten al met meer dan 45% gedaald (figuur 3). Deze daalde in rap tempo nadat de OPEC op 27 november het productieniveau ongewijzigd liet. Het niveau van 30 miljoen vaten per dag werd niet verminderd, ondanks de overcapaciteit van circa 2 miljoen vaten per dag. De OPEC-leden waren duidelijk niet eensgezind over de aanpak van de daling van de olieprijs. Aan de ene kant stonden leden uit de Golfregio die een lage olieprijs makkelijk het hoofd kunnen bieden. Zij krijgen bij de huidige olieprijs hun begroting wel rond. Aan de andere kant stonden leden die moeite hadden de begroting bij het huidige niveau sluitend te krijgen. Sterker nog, zij moeten de uitgaven terugdringen bij het huidige niveau van de olieprijs. Hoewel verschillende olie-gerelateerde bedrijven last hebben van een dalende olieprijs, lijkt in ieder geval de gedaalde olieprijs voor consumenten in de VS en de rest van de wereld zijn vruchten af te werpen. Beleggers hebben hier vooralsnog weinig oog voor. Het gaat hen met name om de snelheid waarmee de olieprijs daalt en de mogelijke schade die dit oplevert voor de energie-gerelateerde bedrijven. Sommige bedrijven kunnen bij dit niveau hun activiteiten niet voortzetten. Voor hen dreigt faillissement. Kernpunten assetmix Aandelen overwegen. Aandelen vormen de meest aantrekkelijke beleggingscategorie. Obligaties onderwegen. Veilige staatsobligaties zijn in historisch opzicht erg rijk gewaardeerd, zowel in absolute als relatieve zin. Waar beleggers ook zorgen over hebben, zeker in de eurozone, is de impact van de gedaalde olieprijs en de neerwaartse druk die hiervan uitgaat op de inflatie. De inflatie was al niet zo hoog, dus het is goed mogelijk dat ergens volgend jaar de inflatie negatief uitkomt. Dit brengt een nieuwe koers van de ECB dichterbij: het opkopen van staatsobligaties. Mogelijk al in januari. Deze nieuwe toestroom aan liquiditeiten is een impuls voor de waardeontwikkeling van verschillende beleggingscategorieën. Naast deze belangrijke impuls is er de groeiversnelling van de wereldeconomie die in het verschiet ligt. Tegelijkertijd biedt de huidige waardering van aandelen afgezet tegen die van obligaties nog altijd aantrekkelijke rendementsmogelijkheden. Kortom, liquiditeit, economische groei en waardering pleiten ook in 2015 voor aandelen. FIGUUR 3: OLIEPRIJS ZAKT HARD NA OPEC-MEETING FIGUUR 4: BELEGGINGSALLOCATIE (NEUTRAAL PROFIEL) Voor een eindejaarsrally is stabilisatie van de olieprijs nodig. Alleen dan kunnen beleggers de rust hervinden en weer vooruitkijken. Voorlopig lijken beleggers zich te kunnen optrekken aan de woorden van Fed-president Yellen, die geen haast lijkt te hebben met een renteverhoging. In januari staat verder een ECB-vergadering op de agenda. Tegen het eind van het jaar zullen beleggers weer oog hebben voor de mogelijkheid van het opkopen van staatsobligaties door de ECB. En als de olieprijs in de komende weken stabiliseert, dan is de kans groot dat we alsnog een eindejaarsrally krijgen. Rabobank Particulieren & Private Banking BeleggingsCompetence Beleggingsstrategie 3

4 Aandelen ontwikkelde markten We geven de voorkeur aan aandelencategorieën die bovengemiddeld gevoelig zijn voor de aantrekkende groei van de wereldeconomie en waar er in 2015 ruimte is voor winst- en k/w-expansie en een hoger dividendrendement. We zijn er daarom van overtuigd dat in 2015 een onderweging voor Amerikaanse aandelen ten gunste van andere regio s een beter rendementsvooruitzicht biedt dan de wereldindex. In de VS lijkt het economisch herstel goed door te zetten. Dat blijkt uit verschillende indicatoren, onder meer die over de arbeidsmarkt. Geleidelijk aan begint de positie van werknemers en werkzoekenden te verbeteren, en dat betekent hogere loonkosten. In de afgelopen jaren hebben we gezien dat de goede rendementen in de VS behaald werden door een hogere waardering en hogere winsten. We zien dat de winstmarges zich op historisch hoge niveaus bevinden. De grote vraag is of Amerikaanse bedrijven in staat zijn om de winsten sneller te laten groeien dan bedrijven in de rest van de wereld. Wij verwachten dat in het komend jaar de winsten buiten de VS sneller kunnen stijgen. We zien nu steeds minder mogelijkheden om de winstmarges in de VS naar nog hogere niveaus te tillen nu de uurlonen stijgen en de rente in de VS is ten opzichte van andere regio s eerder gaat stijgen. Het laaghangend fruit is inmiddels geplukt. In waarderingstermen verwachten we ook niet dat de k/w-expansie in dezelfde mate zal doorzetten. Voor andere regio s zien we juist meer potentieel voor k/w-expansie en winstmargeherstel. In 2015 krijgt de transitie van de Japanse economie meer gestalte. We gaan het jaar in met een aanzienlijk lagere yen dan in 2014 en dat betekent ook dat de vergelijksbasis voor de export en de winstgevendheid gunstig is. We verwachten in 2015 en ook de jaren erna dat de transitie zich zal vertalen in positieve aandelenrendementen, doordat de yen wordt verzwakt en door geleidelijk hogere inflatie waardoor steeds meer Japanners een grote draai gaan maken richting Japanse aandelen. De winstvooruitzichten van het Europese bedrijfsleven kunnen in de komende tijd weer verbeteren. De euro is goedkoper dan een jaar geleden en de nadruk op overheidsbezuinigingen is voorbij. Het verschil in winstgevendheid met de VS is in lange tijd niet zo groot geweest, en naar verwachting zal dat verschil in de komende tijd gaan normaliseren. Kernpunten aandelen Wij overwegen de regio s Pacific (18%), Europa (26%) en de opkomende markten (18%). Pacific vullen wij bijna volledig in met Japan (15%), waarbij wij de blootstelling aan valutaire fluctuaties zoveel mogelijk afdekken. Het aandelengewicht in opkomende markten bedraagt 18%, waarbij we verdelen over breed gespreide beleggingen in de regio (14%) en een accent in de frontier markten (4%). Wij onderwegen de regio Noord-Amerika (38%). FIGUUR 5: LOONKOSTEN WERKNEMERS VS STIJGEN WEER FIGUUR 6: REGIOVERDELING AANDELEN In de afgelopen jaren vormde de schalierevolutie in de VS een sterk concurrentievoordeel voor bedrijven die opereren in de VS. De energiekosten konden voor hen worden gedrukt. Door de sterk gedaalde olieprijs komt de verdere ontwikkeling van de schalie-industrie in het geding. Bovendien is het relatieve energievoordeel ten gunste van de VS aan het verminderen nu ook de energieprijzen voor bedrijven buiten de VS dalen. Voor deze groep bedrijven is relatief gezien de daling van de olieprijs gunstiger. Het zal de winstgevendheid van de bedrijven in komende tijd verbeteren. Rabobank Particulieren & Private Banking BeleggingsCompetence Beleggingsstrategie 4

5 Aandelen opkomende markten Aandelen van opkomende markten zijn weer uit de gratie. De stress op de oliemarkt en de situatie in Rusland hebben in de afgelopen drie maanden bijna 10% van het rendement afgeschaafd. De opkomende markten kennen een aantal oliegevoelige markten, zoals Mexico, Brazilië en uiteraard Rusland, maar ook zeer recent tot de emerging markets index toegevoegde markten als Qatar en de Verenigde Arabische Emiraten. Deze markten daalden in de afgelopen tijd gemeten in euro s met respectievelijk -16%, -25%, -36,5%, -14% en -27% (Figuur 7). Aan de andere kant daalden opkomende markten die juist profiteren van een lage olieprijs minder hard. Zo bewogen de koersen van aandelen in China, India, Indonesië, en Turkije per saldo beperkt met respectievelijk +0,3%, -1,5%, -3%, 0,8% (figuur 8). Naast de gedaalde olieprijs zijn veel marktpartijen bang voor een eventuele renteverhoging door de Fed in Maar de opkomende markten zijn veel beter bestand tegen een renteverhoging, aangezien de financiële situatie nu beter is dan ten tijde van de Azië crisis. Daarnaast hebben verschillende centrale banken in opkomende markten onderlinge overeenkomsten om elkaar dollars te lenen in nood, mocht er een tekort aan dollars ontstaan in een bepaald land. De Fed houdt hier eveneens rekening mee. De kwetsbaarheid van opkomende markten is dus zeker niet vergelijkbaar met de Azië crisis van Maar de belangrijkste aanjagers voor de koersen van aandelen van opkomende markten moet in de komende tijd komen van hervormingen. In verschillende opkomende markten (Mexico, India, Indonesië en China) zijn deze ook in gang gezet. De belangrijkste hervormingen in meer dan 30 jaar zijn die in China, waar de rol van de overheid verkleind wordt ten gunste van de markt. De perceptie van buitenlandse beleggers ten aanzien van Chinese aandelen wordt door de hervormingen positief beïnvloed. We verwachten dan ook dat de lagere economische groei niet van invloed zal zijn op de prestatie van Chinese aandelen op termijn, omdat de k/w-verhoudingen kunnen stijgen. Die zijn in China behoorlijk lager dan het wereldwijde gemiddelde. En dit geldt voor aandelen van opkomende marken in het algemeen, wat de rendementen op termijn vooruit kan helpen. Kernpunten opkomende markten De opkomende markten ontkomen ook niet aan de lagere economische groei die sinds de Grote Recessie in veel landen in de wereld de norm is geworden. De groeivoeten van voor de crisis in het Westen, gesteund door een onhoudbare groei van de kredietverlening, zullen voorlopig niet gehaald geworden. Maar een hoge economische groei betekent niet altijd een hogere groei van de winst per aandeel (wpa). Een hogere groei van de wpa is mogelijk door onder meer winstmargeverbetering. Die ruimte is er voor bedrijven in de opkomende markten, terwijl in de VS dat steeds lastiger wordt. De waardering van aandelen van opkomende markten is aantrekkelijk, wat het verwachte rendement ondersteunt. FIGUUR 7: VERLIEZERS OLIEPRIJS ( = 100) Mexico Brazilië 60 Rusland Qatar VAE 40 d j f m a m j j a s o n FIGUUR 8: WINNAARS OLIEPRIJS ( = 100) India Indonesië Turkije China 40 d j f m a m j j a s o n In de afgelopen jaren zijn aandelen van opkomende markten sterk achtergebleven. Dit heeft voor een groot deel te maken met de vertraging van de groei van de wereldeconomie. Deze zal naar verwachting in de komende tijd versnellen. Dit biedt een beter perspectief voor aandelen van opkomende markten. Zeker als we de waardering in ogenschouw nemen. Afgezet tegen de die van de VS is het verschil heel erg groot. Aangezien waardering een belangrijke factor is voor rendement op lange termijn, pleit de huidige waardering gap zeker voor aandelen van opkomende markten. Rabobank Particulieren & Private Banking BeleggingsCompetence Beleggingsstrategie 5

6 Investment grade obligaties Pas sinds april 2012 beweegt de Japanse tienjaars rente zich definitief onder het magische niveau van 1%. Twee keer daarvoor, tijdens de LTCM-crisis in 1998 en tijdens de kwantitatieve verruiming onder Koizumi in 2003, lag het effectief rendement in Japan tijdelijk onder 1%. Daarmee heeft het toch meer dan twintig jaar geduurd voordat de rente in Japan zich definitief nestelde onder de 1%. In de eurozone gaat het allemaal een stuk sneller. Sinds september van dit jaar noteert de Duitse tienjaars rente onder 1% en dat is slechts 6 jaar na de kredietcrisis. De rente is inmiddels doorgezakt naar 0,6% en er zijn geen tekenen dat de daling achter de rug lijkt te zijn. Ook in Nederland noteert de tienjaars rente inmiddels beneden de1% en is daarmee aangekomen op het laagste niveau in bijna 500 jaar (figuur 7). Uit de grafiek blijkt overigens dat een lage rente eerder de norm is dan de uitzondering. Alleen op moment dat er oorlogen gefinancierd moesten worden of op het moment dat overheidsuitgaven niet meer onder controle waren, steeg de rente sterk. Het is dus niet bijzonder dat de rente laag staat, al is de snelheid van de daling en het absolute niveau op dit moment wel extreem te noemen. Obligaties zijn daardoor extreem duur, maar waardering is meestal geen belangrijke factor die op korte termijn het rendement zal bepalen (wel op lange termijn). Een veel belangrijkere factor is de liquiditeit van de ECB. Als die volgend jaar besluit om staatsobligaties op te kopen, kan de rente nog verder dalen. Bovendien gaan we bij een dergelijke actie uit van een verdergaande convergentie van de rentes binnen de eurozone. Nu ligt de tienjaars rente in Italië en Spanje al beneden de 2%, maar er is dus nog wat extra ruimte bij het feitelijk introduceren van eurobonds op het moment dat de ECB gaat opkopen. Ook in de komende jaren is de verwachting dat de rente in de eurozone voor langere tijd laag zal blijven. Het risico voor de rente in de eurozone ligt feitelijk buiten de eurozone. Op dit moment is het verschil tussen de Amerikaanse tienjaarsrente en de Duitse tienjaarsrente historisch groot op meer dan 150 basispunten (1,5%). Zo extreem is het renteverschil tussen de Verenigde Staten en Europa de afgelopen 2 decennia niet meer geweest. Mocht om welke reden dan ook de rente in de Verenigde Staten verder gaan stijgen, dan trekt deze als het ware de rente in de eurozone mee omhoog. Een belangrijke variabele voor de Amerikaanse rente is het beleid van de Fed en die zal waarschijnlijk over negen maanden (figuur 8) voor het eerst sinds de crisis de korte rente verhogen. Kernpunten obligaties Het jaar 2014 gaat de geschiedenis in als een bijzonder positief jaar voor obligatierendementen. Dat is opmerkelijk aangezien een jaar geleden de rente ook al op een historisch dieptepunt stond. Het risico van obligaties is duidelijk toegenomen door de sterk gedaalde rente. Daardoor is er een bijzonder lage buffer tegen een stijging van de rente. Daarnaast is de rentegevoeligheid van de obligatiecategorie toegenomen door de langere looptijd van de leningen. Wij adviseren om staatsleningen te onderwegen. Binnen staatsleningen zien we wel ruimte voor verdere convergentie en favoriseren we emerging debt en inflation linked leningen. Daarbuiten zijn bedrijfsobligaties en obligaties van financiële instellingen overwegen en zijn we begonnen covered bonds te reduceren. FIGUUR 7: 10-JAARSRENTE OP HET LAAGSTE NIVEAU IN 500 JAAR jarige oorlog Napoleontische periode ingrijpen Volcker Tiendaagse veldtocht 1831 Inflatoire schok door Eerste Wereldoorlog Duitse hyperinflatie 10 Revolutiejaar FIGUUR 8: AANTAL MAANDEN TOT EERSTE RENTEVERHOGING VS okt-13 jan-14 apr-14 jul-14 okt-14 Voor houders van obligaties is inflatie de grootste vijand. Het goede nieuws (voor obligatiehouders) is dat er op dit moment nauwelijks sprake is van enige inflatie. Het is zelfs waarschijnlijk dat de inflatie volgend jaar enige tijd negatief zal zijn. De centrale bank wil echter niet dat de verwachtingen omtrent inflatie te ver dalen, maar zal tegelijkertijd niet willen dat er sprake is van een hoge reële rente (gelet op de schuldenproblemen in de eurozone). Kwantitatieve verruiming is een middel om hierop te sturen. Rabobank Particulieren & Private Banking BeleggingsCompetence Beleggingsstrategie 6

7 High Yield / Emerging Debt In februari van dit jaar hebben wij geadviseerd om de posities in high yield obligaties te reduceren tot nul. In plaats daarvan hebben we geadviseerd om meer te beleggen in emerging debt. Sinds de kredietcrisis, feitelijk vanaf het moment dat we in december 2009 high yield obligaties hebben aangezet, was er altijd een voorkeur voor Europees high yield boven emerging debt. Europees high yield is weliswaar minder liquide dan Amerikaans high yield, maar de kredietkwaliteit ligt hier over het algemeen hoger dan in de Verenigde Staten. In december 2008 lag het effectief rendement op high yield obligaties ongeveer 14 procentpunt hoger dan op emerging debt. In de jaren daarna nam het verschil af, maar tot begin dit jaar lag het rendement op high yield boven het rendement op emerging debt. Dat is ook terecht, aangezien de kredietkwaliteit van emerging debt duidelijk beter is dan bij high yield. Begin dit jaar lag het effectief rendement op high yield als gevolg van de zoektocht naar rendement voor het eerst onder het rendement op emerging debt. Bovendien lagen de kredietopslagen ook beneden de 4% bij high yield en die extra coupon is historisch gezien vereist om eventuele verliezen op te vangen. Sinds de zomer zijn zowel de kredietopslagen bij high yield als bij emerging debt opgelopen. Waar het aanvankelijk meer een correctie was op koersen die te ver waren doorgeschoten in positieve zin, was al vrij snel daarna de gevoeligheid voor de energiesector opeens een bron van zorg. Vooral in de Verenigde Staten zijn veel activiteit op het gebied van schaliegas en schalieolie gefinancierd met high yield obligaties. Door de sterke groei was het gewicht van de energiesector binnen high yield opgelopen van 5% tot boven de 15%. De scherpe val in de olieprijs zorgde voor een explosie in de kredietopslagen binnen de energiesector, nu tot boven de 1000 basispunten (10%), waarbij alle namen over een kam lijken te worden geschoren. De tijd zal het leren in hoeverre dit terecht is, maar het mag duidelijk zijn dat dit mogelijk kansen kan bieden voor actieve beheerders in deze laag rentende omgeving. Tegelijkertijd zijn de kredietopslagen bij emerging debt ook opgelopen. Op zich begrijpelijk aangezien een deel van die landen tegelijkertijd ook olie-exporteur is. Het zijn vooral deze olie-exporterende landen die zorgen voor hogere rentes. Toch is de kans op defaults in deze categorie ook nu nog veel kleiner. Kernpunten overige obligaties Vooralsnog geven we de voorkeur aan emerging debt, maar geleidelijk zien we meer mogelijkheden en ruimte om te beleggen in high yield obligaties. Zeker wanneer de olieprijs stabiliseert biedt dit segment rendementskansen voor een belegger in obligaties. Zowel high yield als emerging debt zijn veel gevoeliger voor economische ontwikkelingen dan investment grade obligaties. Een aantrekkende groei in 2015 is positief voor beide segmenten. FIGUUR 9: KREDIETOPSLAGEN AMERIKAANS HIGH YIELD (IN BASISPUNTEN 100 BPS=1%) High Yield energie High Yield alle sectoren 200 jan-12 jul-12 jan-13 jul-13 jan-14 jul-14 FIGUUR 10: MEER VOLATILITEIT IN HIGH YIELD-INDICES SINDS DE ZOMER De ECB zal waarschijnlijk op 22 januari of op 5 maart besluiten om staatsobligaties van de eurozone op te kopen. Mocht de ECB dat niet doen, bijvoorbeeld omdat het Europese gerechtshof op 14 januari negatief adviseert over juridische ruimte die de ECB heeft op dit gebied is een opkoopprogramma bestaande uit bedrijfsobligaties, supranationals en zelfs aandelen een mogelijk alternatief. Dit zal de zoektocht naar rendement versterken en daarmee kan de vraag naar high yield volgend jaar toenemen. Rabobank Particulieren & Private Banking BeleggingsCompetence Beleggingsstrategie 7

8 Bronvermelding grafieken: Datastream, Global Financial Data Iedere lokale Rabobank en de andere onderdelen van de Rabobank Groep die als beleggingsonderneming zijn aan te merken, zijn als zodanig geregistreerd bij de Autoriteit Financiële Markten te Amsterdam. De waarde van uw belegging kan fluctueren. In het verleden behaalde resultaten bieden geen garantie voor de toekomst. De informatie in deze uitgave is ontleend aan door Rabobank Private Banking betrouwbaar geachte openbare bronnen, maar voor de juistheid en de volledigheid van de genoemde feiten, meningen, verwachtingen en de uitkomsten daarvan kunnen wij niet instaan. Hoewel wij ten aanzien van de selectie en berekening van de gegevens de nodige zorgvuldigheid in acht nemen, zijn wij niet aansprakelijk voor enige schade die het gevolg is van de hierin opgenomen gegevens. De informatie in deze uitgave dient niet te worden opgevat als een aanbod en evenmin als een uitnodiging tot het doen van een aanbod tot het kopen of verkopen van financiële instrumenten en is ook niet bedoeld om enig recht of verplichting te creëren. Het gebruik maken van de informatie geschiedt dan ook geheel op eigen risico. De in deze publicatie opgenomen informatie is geen expliciete of impliciete beleggingsaanbeveling en kan op ieder moment zonder verdere aankondiging worden gewijzigd. Rabobank Particulieren & Private Banking BeleggingsCompetence Beleggingsstrategie 8

Visie Financiële Markten

Visie Financiële Markten Visie Financiële Markten Januari 2015 Auteurs: Taoufik Boussebaa Han Dieperink Rabobank Particulieren & Private Banking BeleggingsCompetence Beleggingsstrategie 1 Economische omgeving en vooruitzichten

Nadere informatie

Care IS klantbijeenkomst. Hotel Van der Valk april 2016

Care IS klantbijeenkomst. Hotel Van der Valk april 2016 Care IS klantbijeenkomst Hotel Van der Valk april 2016 Welkom! Wij heten u van harte welkom 2 Programma 19.00 uur - Ontvangst 19.30 uur - Opening 19.40 uur - Impact lage olieprijs 20.00 uur - Pauze 20.10

Nadere informatie

Visie Financiële Markten

Visie Financiële Markten Visie Financiële Markten Februari 2015 Auteurs: Taoufik Boussebaa Han Dieperink Rabobank Particulieren & Private Banking BeleggingsCompetence Beleggingsstrategie 1 Economische omgeving en vooruitzichten

Nadere informatie

Visie financiële markten

Visie financiële markten Visie financiële markten April 2015 Auteurs: Taoufik Boussebaa Han Dieperink Eric Schmahl Rabobank Particulieren & Private Banking BeleggingsCompetence Beleggingsstrategie 1 Economische omgeving en vooruitzichten

Nadere informatie

QE in de eurozone: bezit van de zaak, einde van het vermaak?

QE in de eurozone: bezit van de zaak, einde van het vermaak? QE in de eurozone: bezit van de zaak, einde van het vermaak? Komt er QE in de eurozone? Sinds enige maanden wordt er op de financiële markten gezinspeeld op het opkopen van staatsobligaties door de Europese

Nadere informatie

Maandbericht Beleggen April 2015

Maandbericht Beleggen April 2015 ING Investment Office Publicatiedatum: 22 april 2015 Maandbericht Beleggen April 2015 maart april + Assetallocatie Aandelen Vastgoed Grondstoffen Alternatieve beleggingen Obligaties Regioallocatie Noord-Amerika

Nadere informatie

Beleggingsthema s 2016. What a difference a day makes (1975), Dinah Washington

Beleggingsthema s 2016. What a difference a day makes (1975), Dinah Washington Beleggingsthema s 2016 What a difference a day makes (1975), Dinah Washington Inleiding De dagen die in 2015 het verschil maakten, zijn de dagen waarop centrale bankiers uitspraken deden, what a difference

Nadere informatie

NN First Class Balanced Return Fund

NN First Class Balanced Return Fund NN First Class Balanced Return Fund Alle Fonds onder de loep cijfers zijn per 31/03/015 Het NN First Class Balanced Return Fonds won in het eerste kwartaal 8,9% Zeer sterke performances van aandelen en

Nadere informatie

Marktwaarde van de pensioenverplichtingen in het derde kwartaal gestegen van 16.893 miljoen naar 17.810 miljoen ( 15.008 miljoen ultimo Q4 2013).

Marktwaarde van de pensioenverplichtingen in het derde kwartaal gestegen van 16.893 miljoen naar 17.810 miljoen ( 15.008 miljoen ultimo Q4 2013). Kwartaalbericht 2014 Samenvatting Marktwaardedekkingsgraad per 30 september 2014 130,4%, een toename van 0,9%-punt ten opzichte van 30 juni 2014. Over de eerste negen maanden steeg de marktwaardedekkingsgraad

Nadere informatie

Bericht 3 e kwartaal September 2014

Bericht 3 e kwartaal September 2014 Bericht 3 e kwartaal September 2014 Providence Capital NV is geregistreerd als beleggingsonderneming bij de Autoriteit Financiële Markten (AFM) en legt zich onder meer toe op het verrichten van vermogensbeheer

Nadere informatie

Kwartaalbericht Pensioenfonds KLM-Cabinepersoneel. Vierde kwartaal 2014-1 oktober 2014 t/m 31 december 2014

Kwartaalbericht Pensioenfonds KLM-Cabinepersoneel. Vierde kwartaal 2014-1 oktober 2014 t/m 31 december 2014 Kwartaalbericht Pensioenfonds KLM-Cabinepersoneel Vierde kwartaal 2014-1 oktober 2014 t/m 31 december 2014 Samenvatting: dalende euro en dalende rente Nominale dekkingsgraad gedaald van 117,4% naar 115,1%

Nadere informatie

Update april 2015 Beleggen

Update april 2015 Beleggen Update april 2015 Beleggen Laag, lager, laagst In mijn vorige column schreef ik over de actie van de ECB, die 22 januari jongstleden werd aangekondigd, om maandelijks 60 miljard Euro aan obligaties op

Nadere informatie

Oktober 2015. Macro & Markten. 1. Rente en conjunctuur :

Oktober 2015. Macro & Markten. 1. Rente en conjunctuur : Oktober 2015 Macro & Markten 1. Rente en conjunctuur : VS Zoals al aangegeven in ons vorig bulletin heeft de Amerikaanse centrale bank FED de beleidsrente niet verhoogd. Maar goed ook, want naderhand werden

Nadere informatie

DOUBLEDIVIDEND OUTLOOK 2015 KWALITEIT ONAFHANKELIJK BETROKKEN

DOUBLEDIVIDEND OUTLOOK 2015 KWALITEIT ONAFHANKELIJK BETROKKEN DOUBLEDIVIDEND OUTLOOK 2015 KWALITEIT ONAFHANKELIJK BETROKKEN DECEMBER 2014 1. Economie VS blijg anker Het IMF verwacht een wereldwijde economische groei van 3,8% in 2015 Met een verwachte economische

Nadere informatie

Kwartaalbericht Pensioenfonds KLM-Cabinepersoneel. Eerste kwartaal 2015-1 januari 2015 t/m 31 maart 2015

Kwartaalbericht Pensioenfonds KLM-Cabinepersoneel. Eerste kwartaal 2015-1 januari 2015 t/m 31 maart 2015 Kwartaalbericht Pensioenfonds KLM-Cabinepersoneel Eerste kwartaal 2015-1 januari 2015 t/m 31 maart 2015 Samenvatting: dalende euro en dalende rente door monetair beleid De beleidsdekkingsgraad is gedaald

Nadere informatie

Visie Financiële Markten

Visie Financiële Markten Visie Financiële Markten April 2014 Auteurs: Taoufik Boussebaa Richard Kneepkens Rabobank Private Banking BeleggingsCompetence Beleggingsstrategie 1 Economische omgeving en vooruitzichten Kernpunten verwachtingen

Nadere informatie

Blijvende onrust op de beurs: hoe nu verder?

Blijvende onrust op de beurs: hoe nu verder? Blijvende onrust op de beurs: hoe nu verder? Zoals u waarschijnlijk weet, is de beurs nog steeds bijzonder nerveus en vooral negatief. De directe aanleiding is de tegenvallende groei in China waar wij

Nadere informatie

Update Rentevisie. Door Simon Wiersma, Investment Manager van het ING Investment Office

Update Rentevisie. Door Simon Wiersma, Investment Manager van het ING Investment Office ING Investment Office Publicatiedatum: 14 april 2015 Update Rentevisie Door Simon Wiersma, Investment Manager van het ING Investment Office Na een voor obligatiebeleggers heel goed 2014 zijn de eerste

Nadere informatie

Visie Financiële Markten

Visie Financiële Markten Visie Financiële Markten December 2013 Auteurs: Taoufik Boussebaa Richard Kneepkens Rabobank Private Banking BeleggingsCompetence Beleggingsstrategie 1 Economische omgeving en vooruitzichten Sinds de start

Nadere informatie

Update juli 2014 Beleggen

Update juli 2014 Beleggen Update juli 2014 Beleggen Waar is de Europese Centrale Bank (ECB) mee bezig? Op 5 juni heeft de Europese Centrale Bank (vanaf nu afgekort naar ECB) opnieuw drastische maatregelen aangekondigd. De rente

Nadere informatie

Met het kompas op 2015

Met het kompas op 2015 17 December 2014 Met het kompas op 2015 Begin december hebben we het risico in de portefeuilles verder verlaagd. We zien toegenomen onzekerheid omdat er geen einde lijkt te komen aan de daling van de olieprijs.

Nadere informatie

Kwartaalbericht Pensioenfonds KLM-Cabinepersoneel. Eerste kwartaal 2014-1 januari 2014 t/m 31 maart 2014. Samenvatting: stijgende aandelen

Kwartaalbericht Pensioenfonds KLM-Cabinepersoneel. Eerste kwartaal 2014-1 januari 2014 t/m 31 maart 2014. Samenvatting: stijgende aandelen Kwartaalbericht Pensioenfonds KLM-Cabinepersoneel Eerste kwartaal 2014-1 januari 2014 t/m 31 maart 2014 Samenvatting: stijgende aandelen Nominale dekkingsgraad gestegen van 123,0% naar 123,6% Reële dekkingsgraad

Nadere informatie

Maandbericht Beleggen Januari 2016

Maandbericht Beleggen Januari 2016 ING Investment Office Publicatiedatum: 24 december 2015 Maandbericht Beleggen Januari 2016 Assetallocatie Aandelen Vastgoed Grondstoffen Alternatieve beleggingen Obligaties Regioallocatie Noord-Amerika

Nadere informatie

Visie financiële markten

Visie financiële markten Visie financiële markten Mei 15 Auteurs: Taoufik Boussebaa Han Dieperink Eric Schmahl Rabobank Particulieren & Private Banking BeleggingsCompetence Beleggingsstrategie 1 Economische omgeving en vooruitzichten

Nadere informatie

Maandbericht Beleggen Maart 2015

Maandbericht Beleggen Maart 2015 ING Investment Office Publicatiedatum: 25 maart 2015 Maandbericht Beleggen Maart 2015 februari maart + Assetallocatie Aandelen Vastgoed Grondstoffen Alternatieve beleggingen Obligaties Regioallocatie Ongewijzigde

Nadere informatie

Rapportage derde kwartaal 2015 Volendam, 16 oktober 2015

Rapportage derde kwartaal 2015 Volendam, 16 oktober 2015 Rapportage derde kwartaal 2015 Volendam, 16 oktober 2015 Samenvatting Hoofdpunten In het derde kwartaal zorgden twijfels over de houdbaarheid van de economische groei in China voor onrust op de financiële

Nadere informatie

Beleggingsvisie 2016. 15 december 2015

Beleggingsvisie 2016. 15 december 2015 Beleggingsvisie 2016 15 december 2015 Onze onderscheidende kracht Financiële onafhankelijkheid als drijfveer Dick van Rhee 15 december 2015 Wat is het onderscheidend vermogen van de Rabobank? Wat is het

Nadere informatie

Bericht 3 e kwartaal 2015 Oktober 2015

Bericht 3 e kwartaal 2015 Oktober 2015 Bericht 3 e kwartaal 2015 Oktober 2015 Providence Capital NV is geregistreerd als beleggingsonderneming bij de Autoriteit Financiële Markten (AFM) en legt zich onder meer toe op het verrichten van vermogensbeheer

Nadere informatie

Go with the flow. 2 April 2015

Go with the flow. 2 April 2015 2 April 2015 Go with the flow De financiële markten hebben een bewogen 1 e kwartaal achter de rug. Met name Centrale Bank acties hebben grote geldstromen ( flows ) op gang gebracht die tot sterke marktbewegingen

Nadere informatie

Visie financiële markten

Visie financiële markten Visie financiële markten September 2015 Auteurs: Taoufik Boussebaa Han Dieperink Rabobank Particulieren & Private Banking BeleggingsCompetence Beleggingsstrategie 1 Economische omgeving en vooruitzichten

Nadere informatie

Kwartaalbericht Q2 2016. The beat goes on (1967), Sonny & Cher

Kwartaalbericht Q2 2016. The beat goes on (1967), Sonny & Cher The beat goes on (1967), Sonny & Cher Inleiding Zorgen over de houdbaarheid van de economische groei dicteerden de financiële markten in het eerste kwartaal van 2016. Wederom kwamen centrale banken met

Nadere informatie

Visie Financiële Markten

Visie Financiële Markten Visie Financiële Markten Maart 2015 Auteurs: Taoufik Boussebaa Han Dieperink Eric Schmahl Rabobank Particulieren & Private Banking BeleggingsCompetence Beleggingsstrategie 1 Economische omgeving en vooruitzichten

Nadere informatie

In deze nieuwsbrief voor Q2 2014

In deze nieuwsbrief voor Q2 2014 In deze nieuwsbrief voor Q2 2014 Werkloosheid Verenigde Staten - Fed blijft op toneel Rusland eist rol op, p.1. - Aandelen meest kansrijk in 2014, p.2. - Obligaties winnen in Q1 - weinig potentie, p.2.

Nadere informatie

Kwartaalbericht Pensioenfonds KLM-Cabinepersoneel. Derde kwartaal 2015-1 juli 2015 t/m 30 september 2015. Samenvatting:

Kwartaalbericht Pensioenfonds KLM-Cabinepersoneel. Derde kwartaal 2015-1 juli 2015 t/m 30 september 2015. Samenvatting: Kwartaalbericht Pensioenfonds KLM-Cabinepersoneel Derde kwartaal 2015-1 juli 2015 t/m 30 september 2015 Samenvatting: De maandelijkse nominale dekkingsgraad is fors gedaald van 115,4% naar 103,7%. Dit

Nadere informatie

Zet herstel bankensector door?

Zet herstel bankensector door? ING Investment Office Publicatiedatum: 29 mei 2015 Sectorcommentaar financiële waarden Zet herstel bankensector door? Door Jan Kleipool, analist van het ING Investment Office De vooruitzichten voor de

Nadere informatie

NN First Class Return Fund

NN First Class Return Fund NN First Class Return Fund Fonds onder de loep Alle cijfers zijn per 30/09/015 Het NN First Class Return Fund verloor in het derde kwartaal 9,6% Het kwartaal werd gekenmerkt door winstnemingen na een positieve

Nadere informatie

Licht op energie (2013 - november)

Licht op energie (2013 - november) PMI index Licht op energie (2013 - november) Macro-economische ontwikkelingen De indicator van Markit voor economische bedrijvigheid in de Eurozone ligt sinds enkele maanden net boven de 50 punten. In

Nadere informatie

Op zoek naar rendement? Zoek niet langer

Op zoek naar rendement? Zoek niet langer Op zoek naar rendement? Zoek niet langer High-yield en opkomende markten Juni 2014 Uitsluitend voor professionele beleggers De rente op staatsobligaties blijft nog lang laag. In het nauw gedreven door

Nadere informatie

Interpolis Obligaties 3e kwartaal 2012

Interpolis Obligaties 3e kwartaal 2012 Interpolis Obligaties 3e kwartaal 2012 De obligatiemarkten werden in het derde kwartaal vooral beïnvloed door de ingrepen van de Europese Centrale Bank (ECB). Aan het begin van het kwartaal bleven aanvankelijk

Nadere informatie

KWARTAALRAPPORTAGE KWARTAALRAPPORTAGE

KWARTAALRAPPORTAGE KWARTAALRAPPORTAGE 4E KWARTAAL 2014 TELEFOON 020 34 17 347 INFO@EFFECTENHUIS.NL Eén blik op een grafiek zegt meer dan duizend woorden We zien het als een jaar van consolidatie na eerdere jaren, waarin het gemiddelde rendement

Nadere informatie

Kwartaalverslag derde kwartaal 2013

Kwartaalverslag derde kwartaal 2013 Kwartaalverslag derde kwartaal 2013 The problem with patience and discipline is that it requires both of them to develop each of them - Thomas Sterner - Opvallend Quantitative Easing (het maandelijks opkopen

Nadere informatie

ABN AMRO. verzekeringen. Marktontwikkelingen & vooruitzichten. Portefeuilleverdeling & fondsselectie. Rendement. Profielfonds 1. Derde kwartaal 2012

ABN AMRO. verzekeringen. Marktontwikkelingen & vooruitzichten. Portefeuilleverdeling & fondsselectie. Rendement. Profielfonds 1. Derde kwartaal 2012 ABN AMRO verzekeringen Profielfonds 1 Derde kwartaal 2012 Marktontwikkelingen & vooruitzichten De plannen van de ECB hebben hun uitwerking op de financiële markten niet gemist. De rente op de obligatiemarkten

Nadere informatie

Maandbericht Beleggen Maart 2016

Maandbericht Beleggen Maart 2016 ING Investment Office Publicatiedatum: 17 februari 2016 Maandbericht Beleggen Maart 2016 Februari Maart + Assetallocatie Aandelen Vastgoed Grondstoffen Alternatieve beleggingen Obligaties Regioallocatie

Nadere informatie

Internationale Economie. Doorzettend, maar mager groeiherstel, veel neerwaartse risico s

Internationale Economie. Doorzettend, maar mager groeiherstel, veel neerwaartse risico s Internationale Economie Doorzettend, maar mager groeiherstel, veel neerwaartse risico s Wim Boonstra, 27 november 2014 Basisscenario: Magere groei wereldeconomie, neerwaartse risico s De wereldeconomie

Nadere informatie

Marktwaardedekkingsgraad per 31 maart 2014: 128,6%, een toename van 3,3%-punt ten opzichte van 31 december 2013.

Marktwaardedekkingsgraad per 31 maart 2014: 128,6%, een toename van 3,3%-punt ten opzichte van 31 december 2013. Kwartaalbericht 2014 Samenvatting Marktwaardedekkingsgraad per 31 maart 2014: 128,6%, een toename van 3,3%-punt ten opzichte van 31 december 2013. Meer informatie vindt u op de website. Beleggingsrendement

Nadere informatie

Risico pariteit -1- 1 Aandelen Wereldwijd Ontwikkelde Markten - MSCI World Index MSCI Daily Net TR World Euro, Aandelen Wereldwijd

Risico pariteit -1- 1 Aandelen Wereldwijd Ontwikkelde Markten - MSCI World Index MSCI Daily Net TR World Euro, Aandelen Wereldwijd Risico pariteit Risico pariteit is een techniek die wordt ingezet om de risico s in een beleggingsportefeuille te reduceren. Sinds 2008 heeft risico pariteit om drie redenen veel aandacht gekregen: 1.

Nadere informatie

De marktwaardedekkingsgraad per 30 juni 2015 was 135,1%. Dit is een toename van 5,7% ten opzichte van 31 maart 2015.

De marktwaardedekkingsgraad per 30 juni 2015 was 135,1%. Dit is een toename van 5,7% ten opzichte van 31 maart 2015. Kwartaalbericht 2015 Samenvatting De marktwaardedekkingsgraad per 30 juni 2015 was 135,1%. Dit is een toename van 5,7% ten opzichte van 31 maart 2015. De reële dekkingsgraad ultimo tweede kwartaal was

Nadere informatie

Vooruitzichten economie en financiële markten

Vooruitzichten economie en financiële markten Vooruitzichten economie en financiële markten Bob Homan, ING Investment Office Grip op je Vermogen Den Haag, 9 oktober 2015 Vraag 1 Hoeveel % is de wereldindex (in Euro s) van hoogtepunt (15/4) tot dieptepunt

Nadere informatie

Outlook 2016. Figuur 1: Invloed van Chinese groei op wereldwijde groei. (bron: Capital Economics) december 2015 Pagina 2 van 7

Outlook 2016. Figuur 1: Invloed van Chinese groei op wereldwijde groei. (bron: Capital Economics) december 2015 Pagina 2 van 7 Outlook 2016 Inleiding 2016 is in China het jaar van de aap. Apen zijn de genieën van de Chinese dierenriem. Ze leven in groepen, zijn intelligent en geestig. Niets is voor hen te moeilijk. Als het wel

Nadere informatie

Kwartaalbericht Pensioenfonds KLM-Cabinepersoneel. Tweede kwartaal 2015-1 april 2015 t/m 30 juni 2015. Samenvatting:

Kwartaalbericht Pensioenfonds KLM-Cabinepersoneel. Tweede kwartaal 2015-1 april 2015 t/m 30 juni 2015. Samenvatting: Kwartaalbericht Pensioenfonds KLM-Cabinepersoneel Tweede kwartaal 2015-1 april 2015 t/m 30 juni 2015 Samenvatting: De maandelijkse nominale dekkingsgraad is fors gestegen van 105,7% naar 115,4%. Dit komt

Nadere informatie

Visie financiële markten

Visie financiële markten Visie financiële markten Juni 2015 Auteurs: Taoufik Boussebaa Han Dieperink Erik Schmahl Rabobank Particulieren & Private Banking BeleggingsCompetence Beleggingsstrategie 1 Economische omgeving en vooruitzichten

Nadere informatie

KWARTAALBERICHT Eerste kwartaal 2015

KWARTAALBERICHT Eerste kwartaal 2015 KWARTAALBERICHT Eerste kwartaal 2015 Terugblik De aandelenmarkten presteerden het afgelopen kwartaal boven verwachting. De behaalde koerswinsten waren ongekend. Hiermee is het eerste kwartaal van 2015

Nadere informatie

NN First Class Return Fund

NN First Class Return Fund NN First Class Return Fund Fonds onder de loep Alle cijfers zijn per 30/06/015 Het NN First Class Return Fund leverde in het tweede kwartaal 1,7% in De wereldeconomie vertraagde sterk, aandelen begonnen

Nadere informatie

10 dingen over rente die beleggers moeten weten

10 dingen over rente die beleggers moeten weten Online Seminar Beleggen 10 dingen over rente die beleggers moeten weten Simon Wiersma Investment Manager ING Investment Office Bart-Jan Blom van Assendelft Manager ING Beleggen Amsterdam, 13 augustus 2013

Nadere informatie

Visie Financiële Markten

Visie Financiële Markten Visie Financiële Markten Juni 2013 Auteurs: Taoufik Boussebaa Han Dieperink Richard Kneepkens Rabobank Private Banking BeleggingsCompetence Beleggingsstrategie 1 Economische omgeving en vooruitzichten

Nadere informatie

Maandbericht Beleggen November 2015

Maandbericht Beleggen November 2015 ING Investment Office Publicatiedatum: 21 oktober 2015 Maandbericht Beleggen November 2015 Assetallocatie Aandelen Vastgoed Grondstoffen Alternatieve beleggingen Obligaties Regioallocatie Noord-Amerika

Nadere informatie

Informatie over beleggingen in de prepensioneringsregeling

Informatie over beleggingen in de prepensioneringsregeling Informatie over beleggingen in de prepensioneringsregeling Heeft u vragen over dit beleggingsverslag of over de prepensioneringsregeling? Neemt u dan gerust contact op met onze Klantenservice. De contactgegevens

Nadere informatie

Grafiek 1: Evolutie van de voornaamste aandelenindices in de VS, Eurozone, China en de groeilanden in vergelijking met de evolutie van de goudprijs.

Grafiek 1: Evolutie van de voornaamste aandelenindices in de VS, Eurozone, China en de groeilanden in vergelijking met de evolutie van de goudprijs. BEHEERSVERSLAG 31/3/2015 Macro & Markten, strategie Na de forse klim van de aandelenmarkten in 2014 zetten vooral de Zuidoost Aziatische en Europese aandelenmarkten deze trend in 2015 verder. Meer en meer

Nadere informatie

Iedereen is van de wereld en de wereld is van iedereen (Thé Lau 1952-2015)

Iedereen is van de wereld en de wereld is van iedereen (Thé Lau 1952-2015) 17 December 2015 Iedereen is van de wereld en de wereld is van iedereen (Thé Lau 1952-2015) Gisteravond heeft de Centrale Bank van de VS eindelijk een renteverhoging aangekondigd. Dit was slechts één van

Nadere informatie

BEHEERSVERSLAG TRANSPARANTINVEST 4/3/2015. Macro & Markten, strategie. 1. Rente en conjunctuur : EUROPA

BEHEERSVERSLAG TRANSPARANTINVEST 4/3/2015. Macro & Markten, strategie. 1. Rente en conjunctuur : EUROPA BEHEERSVERSLAG TRANSPARANTINVEST 4/3/15 Macro & Markten, strategie 1. Rente en conjunctuur : EUROPA De Europese rentevoeten zijn historisch laag, zowel op het korte als op het lange einde, en geven de

Nadere informatie

Vraag en antwoord: waarom beleggen in staatsobligaties?

Vraag en antwoord: waarom beleggen in staatsobligaties? ING Investment Office Publicatiedatum: 13 maart 2014 Vraag en antwoord: waarom beleggen in staatsobligaties? In onze beleggingsvisie op 2014 ( Visie 2014: minder crisis, meer groei ) kunt u lezen dat we

Nadere informatie

Visie Financiële Markten

Visie Financiële Markten Visie Financiële Markten Februari 2014 Auteurs: Taoufik Boussebaa Richard Kneepkens Rabobank Private Banking BeleggingsCompetence Beleggingsstrategie 1 Economische omgeving en vooruitzichten In de loop

Nadere informatie

Visie Financiële Markten

Visie Financiële Markten Visie Financiële Markten September 2014 Auteurs: Taoufik Boussebaa Richard Kneepkens Rabobank Private Banking BeleggingsCompetence Beleggingsstrategie 1 Economische omgeving en vooruitzichten Kernpunten

Nadere informatie

Visie Financiële Markten

Visie Financiële Markten Visie Financiële Markten Augustus 2013 Auteurs: Taoufik Boussebaa Han Dieperink Richard Kneepkens Rabobank Private Banking BeleggingsCompetence Beleggingsstrategie 1 Economische omgeving en vooruitzichten

Nadere informatie

Persbericht ABP, eerste halfjaar 2008

Persbericht ABP, eerste halfjaar 2008 Persbericht ABP, eerste halfjaar 2008 Hoofdpunten Rendement over eerste helft 2008 is 5,1%. De dekkingsgraad is medio 2008 uitgekomen op 132%. De kredietcrisis eist zijn tol. Vooral aandelen en onroerend

Nadere informatie

ING Investment Office

ING Investment Office ING Investment Office Publicatiedatum: 26 augustus 2014 Rentevisie Update augustus 2014 Door Simon Wiersma, Investment Manager van het ING Investment Office Tegenvallende groei in de VS in het eerste kwartaal,

Nadere informatie

Visie Financiële Markten

Visie Financiële Markten Visie Financiële Markten Januari 214 Auteurs: Taoufik Boussebaa Richard Kneepkens Rabobank Private Banking BeleggingsCompetence Beleggingsstrategie 1 Economische omgeving en vooruitzichten Kernpunten verwachtingen

Nadere informatie

Jaarlijks gemiddeld Cumulatief vanaf 1970 2008 Q2 2008 Q1 2008 Q4 2007 Q3 2007 Q2 2007 Dekkingsgraad (kwartaalultimo) 143% 137% 148% 153% 153%

Jaarlijks gemiddeld Cumulatief vanaf 1970 2008 Q2 2008 Q1 2008 Q4 2007 Q3 2007 Q2 2007 Dekkingsgraad (kwartaalultimo) 143% 137% 148% 153% 153% Kwartaalbericht 2e kwartaal 2008 Dekkingsgraad op 143% Rendement 0,2% in tweede kwartaal Belegd vermogen 86,3 miljard Klein positief resultaat in moeilijke markt In het tweede kwartaal is een totaalrendement

Nadere informatie

Oerend hard. 16 juni 2015

Oerend hard. 16 juni 2015 16 juni 2015 Oerend hard De laatste weken is de obligatierente in Europa en de VS hard op weg naar normaal. De lage rentegevoeligheid van de portefeuilles heeft de verliezen van obligaties beperkt gehouden

Nadere informatie

Maandbericht Beleggen December 2015

Maandbericht Beleggen December 2015 ING Investment Office Publicatiedatum: 25 november 2015 Maandbericht Beleggen December 2015 Assetallocatie Aandelen Vastgoed Grondstoffen Alternatieve beleggingen Obligaties Regioallocatie Noord-Amerika

Nadere informatie

Interpolis Obligaties 4e kwartaal 2013

Interpolis Obligaties 4e kwartaal 2013 Interpolis Obligaties 4e kwartaal 2013 Gedurende het slotkwartaal van 2013 heeft de ECB ervoor gekozen om het monetaire beleid verder te verruimen. De reden hiervoor was onder meer een verrassend lage

Nadere informatie

Economie en financiële markten

Economie en financiële markten Economie en financiële markten Bob Homan ING Investment Office Den Haag, 11 oktober 2013 Vraag 1: Begraafplaats Margraten gesloten vanwege. 1. Bezuinigen bij de Nederlandse overheid 2. Op last van Europese

Nadere informatie

Rapportage vierde kwartaal 2015 Volendam, 18 januari 2016

Rapportage vierde kwartaal 2015 Volendam, 18 januari 2016 Rapportage vierde kwartaal 2015 Volendam, 18 januari 2016 Samenvatting Hoofdpunten Het vierde kwartaal was positief voor aandelen. Wereldwijd veerden de koersen van aandelen op, nadat deze in het derde

Nadere informatie

Visie Financiële Markten

Visie Financiële Markten Visie Financiële Markten September 213 Auteurs: Taoufik Boussebaa Richard Kneepkens Rabobank Private Banking BeleggingsCompetence Beleggingsstrategie 1 Economische omgeving en vooruitzichten Het lang verwachte

Nadere informatie

Beleggingsstrategie. Zeer defensief. ingsstrategie

Beleggingsstrategie. Zeer defensief. ingsstrategie Zeer defensief ingsstrategie Beleggingsklimaat Ontwikkeling en vooruitzichten beleidsrente VS 1,5 EMU 0,5 12-2010 12-2011 12-2012 12-2013 12-2014 12-2015 Ontwikkeling en vooruitzichten tienjaarsrente 5,0

Nadere informatie

Hoe (slecht) gaat het met de conjunctuur? Edwin De Boeck Fedustria 13 oktober 2011

Hoe (slecht) gaat het met de conjunctuur? Edwin De Boeck Fedustria 13 oktober 2011 Hoe (slecht) gaat het met de conjunctuur? Edwin De Boeck Fedustria 3 oktober Grote Recessie was geen Grote Depressie Wereldhandel Aandelenmarkt 9 8 7 8 VS - S&P-5 vergelijking met crash 99 Wereld industriële

Nadere informatie

Visie Financiële Markten

Visie Financiële Markten Visie Financiële Markten Juni 214 Auteurs: Taoufik Boussebaa Richard Kneepkens Rabobank Private Banking BeleggingsCompetence Beleggingsstrategie 1 Economische omgeving en vooruitzichten Met het vertrouwen

Nadere informatie

Jaarbericht ABC 2013

Jaarbericht ABC 2013 Jaarbericht ABC 2013 Terugblik De wereldeconomie maakte zich in 2013 op voor de tweede fase van groeiherstel na de crisis van 2008-2010. De groei van de wereldeconomie bedroeg over 2013 circa 3%, vergelijkbaar

Nadere informatie

Wederom onrust op de beurs: hoe nu verder?

Wederom onrust op de beurs: hoe nu verder? Wederom onrust op de beurs: hoe nu verder? Net als we vorig jaar meerdere keren hebben gezien, zijn de beurzen wederom bijzonder nerveus en vooral negatief. Op het moment van schrijven noteert de AEX 393

Nadere informatie

B E L E G G I 2N G S V 0E R S L A 0G. P r e p e n s i o n e r i n g s r e g e l i n g. P r e p e n s i o n e r i n g s r e g e l i n g

B E L E G G I 2N G S V 0E R S L A 0G. P r e p e n s i o n e r i n g s r e g e l i n g. P r e p e n s i o n e r i n g s r e g e l i n g P r e p e n s i o n e r i n g s r e g e l i n g P H I L I P S P E N S I O E N F O N D S B E L E G G I 2N G S V 0E R S L A 0G 7 P r e p e n s i o n e r i n g s r e g e l i n g I n f o r m a t i e o v e

Nadere informatie

Waar liggen de kansen?

Waar liggen de kansen? Grip op je vermogen Waar liggen de kansen? Bob Homan ING Investment Office 20 april 2012 Welke economie is het snelst gegroeid na invoering van de euro?* a) Zwitserland b) Duitsland c) VS d) Griekenland

Nadere informatie

Obligatie. helpdesk SANDRA CROWL OLAF VAN DEN HEUVEL LARS DIJKSTRA SANDOR STEVERINK TRENDS

Obligatie. helpdesk SANDRA CROWL OLAF VAN DEN HEUVEL LARS DIJKSTRA SANDOR STEVERINK TRENDS Obligatie helpdesk Ze zijn de hoeksteen van vrijwel iedere beleggingsportefeuille: obligaties. Terecht, want vastrentende beleggingen hebben een fantastische bullmarkt beleefd. Maar wat gebeurt er met

Nadere informatie

Edelmetalen Watch. Van pessimist naar optimist. Economisch Bureau Macro & Financial Markets Research. Insights.abnamro.nl/en.

Edelmetalen Watch. Van pessimist naar optimist. Economisch Bureau Macro & Financial Markets Research. Insights.abnamro.nl/en. Edelmetalen Watch Economisch Bureau Macro & Financial Markets Research Van pessimist naar optimist 18 februari 2016 Georgette Boele Co-ordinator FX & Precious Metals Strategy Tel: +31 20 629 7789 georgette.boele@nl.abnamro.com

Nadere informatie

The Big Picture. Maart 2015. Rabobank Particulieren & Private Banking

The Big Picture. Maart 2015. Rabobank Particulieren & Private Banking The Big Picture Maart 215 Rabobank Particulieren & Private Banking Agenda The Big picture Terugblik eerste kwartaal Olie & Dollar Macro, vertrouwen, risicoperceptie, monetair beleid & kredietverlening

Nadere informatie

Kwartaalverslag tweede kwartaal 2013

Kwartaalverslag tweede kwartaal 2013 Kwartaalverslag tweede kwartaal 2013 Everyone is a disciplined long-term investor, until the market goes down - Steve Forbes - Opvallend Schulden op onderpand aandelenportefeuilles stijgen fors! In de

Nadere informatie

Informatie beleggingsfondsen per 30 juni 2015

Informatie beleggingsfondsen per 30 juni 2015 Levensloop Rendement Informatie beleggingsfondsen per 30 juni 2015 Productomschrijving Met Levensloop wordt geld gereserveerd waarmee in de toekomst (tussentijds) verlof kan worden gefinancierd. Door Loyalis

Nadere informatie

Alles wat je moet weten over de rentestijging

Alles wat je moet weten over de rentestijging ARTIKEL 17 december 2015 Alles wat je moet weten over de rentestijging In eerste de maanden na een rentestijging neemt bij aandelen de volatiliteit vaak toe De impact van de renteverhoging op obligaties

Nadere informatie

De gegevens van Hewitt Associates zijn: Hewitt Associates Outsourcing B.V. Beukenlaan 143 Postbus 80040 5600 JP Eindhoven

De gegevens van Hewitt Associates zijn: Hewitt Associates Outsourcing B.V. Beukenlaan 143 Postbus 80040 5600 JP Eindhoven Philips Pensioenfonds heeft de uitvoering van het Philips flex pensioen uitbesteed aan Hewitt Associates Outsourcing B.V. U kunt bij Hewitt Associates terecht met al uw pensioenvragen. De gegevens van

Nadere informatie

Stichting Pensioenfonds Ballast Nedam

Stichting Pensioenfonds Ballast Nedam Stichting Pensioenfonds Ballast Nedam Deelnemersvergadering Arthur van der Wal Nieuwegein, 28 september 2006 Agenda < Huidig Mandaat bij ING IM < Performance, Beleid en Vooruitzichten < Financieel Toetsingskader

Nadere informatie

25-01-2015, Jaargang 2, Editie 4. Mario Draghi slaagt voor zijn eerste examen

25-01-2015, Jaargang 2, Editie 4. Mario Draghi slaagt voor zijn eerste examen 25-01-2015, Jaargang 2, Editie 4 Mario Draghi slaagt voor zijn eerste examen Het is alweer ruim twee jaar geleden, dat Mario Draghi een verdere verdieping van de crisis in Europa afwendde. Hij deed dat

Nadere informatie

ABN AMRO. verzekeringen. Marktontwikkelingen & vooruitzichten. Portefeuilleverdeling & fondsselectie. Rendement. Profielfonds 5. Derde kwartaal 2012

ABN AMRO. verzekeringen. Marktontwikkelingen & vooruitzichten. Portefeuilleverdeling & fondsselectie. Rendement. Profielfonds 5. Derde kwartaal 2012 ABN AMRO verzekeringen Profielfonds 5 Derde kwartaal 2012 Marktontwikkelingen & vooruitzichten De plannen van de ECB hebben hun uitwerking op de financiële markten niet gemist. De rente op de obligatiemarkten

Nadere informatie

Wat u moet weten over beleggen

Wat u moet weten over beleggen Rabo BedrijvenPensioen Wat u moet weten over beleggen Beleggen voor het Rabo BedrijvenPensioen Uw werkgever betaalt pensioenpremies voor het Rabo BedrijvenPensioen. In deze brochure leest u hoe we deze

Nadere informatie

Marktwaarde van de pensioenverplichtingen in het tweede kwartaal gestegen van 15.941 miljoen naar 16.893 miljoen ( 15.008 miljoen ultimo Q4 2013).

Marktwaarde van de pensioenverplichtingen in het tweede kwartaal gestegen van 15.941 miljoen naar 16.893 miljoen ( 15.008 miljoen ultimo Q4 2013). Kwartaalbericht 2014 Samenvatting Marktwaardedekkingsgraad per 30 juni 2014 129,5%, een toename van 0,9%-punt ten opzichte van 31 maart 2014. Over de eerste zes maanden steeg de marktwaardedekkingsgraad

Nadere informatie

Kwartaalbericht 2e kwartaal 2009

Kwartaalbericht 2e kwartaal 2009 Kwartaalbericht 2e kwartaal 2009 Dekkingsgraad 100% Belegd vermogen 74,7 miljard Rendement tweede kwartaal 8,4% Herstelplan goedgekeurd In het tweede kwartaal heeft Pensioenfonds Zorg en Welzijn een rendement

Nadere informatie

Kwartaalbericht Pensioenfonds KLM-Cabinepersoneel. Tweede kwartaal 2014-1 april 2014 t/m 30 juni 2014. Samenvatting: dalende rente

Kwartaalbericht Pensioenfonds KLM-Cabinepersoneel. Tweede kwartaal 2014-1 april 2014 t/m 30 juni 2014. Samenvatting: dalende rente Kwartaalbericht Pensioenfonds KLM-Cabinepersoneel Tweede kwartaal 2014-1 april 2014 t/m 30 juni 2014 Samenvatting: dalende rente Nominale dekkingsgraad gestegen van 123,6% naar 123,7% Reële dekkingsgraad

Nadere informatie

Visie Van Lanschot 2012. BeterBusiness. Haarlem, 19 april 2012

Visie Van Lanschot 2012. BeterBusiness. Haarlem, 19 april 2012 Visie Van Lanschot 2012 BeterBusiness Haarlem, 19 april 2012 Welkom Frank Olde Agterhuis Directeur Van Lanschot Bankiers Haarlem Programma 16.40 tot 17.30 uur Visie Van Lanschot 2012 Slechte economie,

Nadere informatie

Maandbericht Beleggen September 2015

Maandbericht Beleggen September 2015 ING Investment Office Publicatiedatum: 26 augustus 2015 Maandbericht Beleggen September 2015 Assetallocatie Aandelen Vastgoed Grondstoffen Alternatieve beleggingen Obligaties Regioallocatie Noord-Amerika

Nadere informatie

ABN AMRO. verzekeringen. Marktontwikkelingen & vooruitzichten. Portefeuilleverdeling & fondsselectie. Rendement. Profielfonds 3. Tweede kwartaal 2012

ABN AMRO. verzekeringen. Marktontwikkelingen & vooruitzichten. Portefeuilleverdeling & fondsselectie. Rendement. Profielfonds 3. Tweede kwartaal 2012 ABN AMRO verzekeringen Profielfonds 3 Tweede kwartaal 2012 Marktontwikkelingen & vooruitzichten Volgens recente signalen vertoont de mondiale economie tekenen van verzwakking. Tegelijkertijd nemen de risico

Nadere informatie

Informatie beleggingsfondsen per 31 december 2015

Informatie beleggingsfondsen per 31 december 2015 Levensloop Rendement Bouw Informatie beleggingsfondsen per 31 december 2015 Productomschrijving Met Levensloop wordt geld gereserveerd waarmee in de toekomst (tussentijds) verlof kan worden gefinancierd.

Nadere informatie