Verslag van de werkgroep Opslag

Maat: px
Weergave met pagina beginnen:

Download "Verslag van de werkgroep Opslag"

Transcriptie

1 Verslag van de werkgroep Opslag Oktober 2013 Jeffrey van der Hoeven (KB) Marcel Ras (KB) Marco de Niet (DEN) NCDD Preserving the Dutch Digital Memory 1

2 Inhoudsopgave 1. Inleiding 2. Opdracht en samenstelling werkgroep 3. Achtergrond en ontwikkelingen 4. Enquête duurzame opslag 5. Reflectie op de resultaten van de enquête 6. Resultaten van de werkgroep 7. Aanbevelingen 8. Bronnen NCDD Preserving the Dutch Digital Memory 2

3 1. Inleiding De Nationale Coalitie Digitale Duurzaamheid is in 2008 opgericht door organisaties uit de publieke sector die de langdurige zorg voor verzamelingen van digitale data in het publieke domein tot hun kerntaak rekenen. Het doel van de Coalitie is gezamenlijk een organisatorische en technische infrastructuur tot stand te brengen die waarborgt dat digitale bestanden ook op de lange termijn bruikbaar blijven. De missie van de NCDD is het bewerkstelligen dat Nederland beschikt over een stabiele organisatorische en technische infrastructuur die het behoud en de duurzame toegankelijkheid garandeert van digitale informatie die van cruciaal belang is voor wetenschap, cultuur en samenleving. In 2009 heeft de NCDD een nationale verkenning naar digitale duurzaamheid in de praktijk in Nederland uitgevoerd die heeft geresulteerd in het rapport Toekomst voor ons digitaal geheugen. Dit rapport beschrijft de stand van zaken in de publieke sectoren overheid, wetenschap en cultureel erfgoed op het gebied van lange termijn bewaring en beschikbaarstelling van digitale informatie. In het rapport worden tevens de belangrijkste tekortkomingen in de infrastructuur voor duurzame toegang geïdentificeerd. Op basis daarvan zijn er vier werkterreinen gedefinieerd voor de NCDD. Deze dienen de plannen voor een landelijk dekkend netwerk van diensten en faciliteiten nader te onderzoeken en te onderbouwen. 1. Lange-termijn opslag 2. Duurzaam beheer 3. Kwaliteitscontrole en certificering 4. Afstemming in collectiebeleid en diensten Concrete invulling hieraan werd gegeven door de inrichting van een aantal werkgroepen die de contouren van een nationale infrastructuur voor duurzame toegankelijkheid nader dienden te verkennen. Dit document is de weerslag van werkzaamheden van de Werkgroep Opslag. NCDD Preserving the Dutch Digital Memory 3

4 2. Opdracht en samenstelling werkgroep De opdracht aan de werkgroep Opslag is vastgelegd in de working group brief NCDD WG long-term storage of digital objects (8 oktober 2011). Hierin is aan de werkgroep gevraagd een rapport op te leveren waarin concrete aanbevelingen gedaan worden hoe opslag van digitale objecten in het Nederlandse publieke domein efficiënt en effectief georganiseerd kan worden. Het doel was het formuleren van concrete en praktische aanbevelingen voor het organiseren van een landelijk dekkende infrastructuur voor lange termijn opslag van digitale informatie. Belangrijkste voorwaarden hierbij zijn: - Nationale samenwerking en gezamenlijke infrastructuur moet leiden tot een kostenbesparing - Daarnaast moet het leiden tot een kwaliteitsverbetering, met name voor instellingen die zelf niet in staat zijn een digitale opslagfaciliteit te realiseren en te onderhouden Het eindrapport dient een nationale dimensie te hebben en de aanbevelingen zullen gebaseerd zijn op de ervaringen en kennis die er bij de in NCDD deelnemende partners is opgedaan en op basis van de verschillende pilots die uitgevoerd worden. De werkgroep bestond van juli 2011 t/m september 2013 en kende de volgende deelnemers: - Jeffrey van der Hoeven: KB - Ruud Yap: NA - Ernst van Velzen, Marius Snyders: Beeld en Geluid - Gaby Weyers, Wiel Sueskens: voormalig NIMk, nu LIMA - Walter Swagemakers: EYE - Rutger Kramer, Arnoud Jippes: DANS - Henk Alkemade: RCE Een aanzet tot dit eindrapport is opgesteld door Jeffrey van der Hoeven (KB) met ondersteuning van de werkgroepleden. Na beëindiging van het onderzoek is de werkgroep opgeheven. De onderzoeksgegevens die de werkgroep heeft opgeleverd zijn uitgewerkt door Marcel Ras (KB) en Marco de Niet (DEN). Met dank aan Inge Angevaare en Ruud Yap voor hun uitgebreide commentaren op de eerdere versies van het rapport. NCDD Preserving the Dutch Digital Memory 4

5 3. Achtergrond en ontwikkelingen De NCDD is opgericht vanuit de overtuiging dat samenwerking over de grenzen van sectoren heen leidt tot efficiency-voordelen het zijn immers overal bits en bytes die duurzaam toegankelijk gehouden moeten worden en in technische zin lijkt er veel overlap te zijn. Ervoor zorgen dat digitale informatie toegankelijk blijft voor toekomstige generaties is een van de grote uitdagingen waar collectiebeherende instellingen voor staan. Digitale informatie is kwetsbaar en tegelijkertijd zijn we er sterk van afhankelijk geworden. De razendsnelle digitalisering van onze samenleving heeft ervoor gezorgd dat de manier waarop we met elkaar communiceren, wetenschap bedrijven en informatie verzamelen veranderd is. We zijn vergelijkbare maar ook geheel nieuwe objecten in digitale vorm gaan maken. Met computers vervaardigen we documenten, foto's, films, muziek, kunst, databases, games, websites, multimediale toepassingen et cetera. Dat betekent echter ook dat we deze digitale bronnen zijn gaan verzamelen en bewaren, Het betreft enerzijds authentieke bronnen op grote schaal te digitaliseren, anderzijds is er een grote aanwas van born digital objecten. Nederlandse erfgoedinstellingen realiseerden zich al snel dat de digitale revolutie verstrekkende gevolgen had voor hun verzamelbeleid en bewaarmethoden. Daartoe zijn ze methoden en systemen gaan ontwikkelen om digitale objecten in authentieke vorm voor de toekomst raadpleegbaar te houden. Met steun van de overheid kon de Koninklijke Bibliotheek, als eerste bibliotheek ter wereld, een operationeel e-depot voor (internationale) digitale publicaties bouwen. Dankzij vergelijkbare investeringen behoort Beeld en Geluid tot de internationale kopgroep op het gebied van beheer en behoud van digitaal audiovisueel erfgoed. De archiefsector bouwt onder aanvoering van het Nationaal Archief aan een gezamenlijk e-depot. Tegelijkertijd namen deze instellingen deel aan de eerste Europese projecten om methoden en technieken op het gebied van digitale duurzaamheid te ontwikkelen om daarmee ook de operationele archieven te verbeteren. Inmiddels zijn er operationele systemen (die in sommige gevallen alweer vervangen worden door een nieuwe generatie) en er is veel kennis en ervaring opgedaan. Maar de uitdagingen blijven groot: volumes nemen snel toe en de diversiteit en complexiteit van dat wat we toegankelijk willen houden neemt eveneens toe. Daarbij ook de kosten voor duurzaam behoud. Een gezamenlijke aanpak is dan ook essentieel. In de vakliteratuur is de afgelopen jaren een verschuiving waar te nemen: niet de technische veroudering van eenmaal gearchiveerde bestanden blijkt het grootste obstakel te zijn voor duurzame toegankelijkheid, maar een gebrek aan (technische en organisatorische) aansluiting tussen de producenten van informatie en de beheerders. Daardoor valt veel data die het waard is behouden te blijven tussen wal en schip. Deze miscommunicatie speelt zich vooral af binnen bestaande ketens, en de belanghebbenden verschillen per domein. Oplossingen worden in eerste instantie vooral binnen de sectoren gezocht, o.a. door het maken van afspraken tussen producenten en beheerders. De NCDD staat voor een NCDD Preserving the Dutch Digital Memory 5

6 meer cross-sectorale aanpak van het probleem en stimuleert het over de grenzen van het eigen domein zoeken naar oplossingen. De deelnemers aan de werkgroep Opslag constateerden dat de wensen en eisen van de deelnemers in de keten aan het begin en einde van de keten veel verder uiteenlopen dan in het midden (bewaren), maar dat het belang van de fase bewaren in termen van mensen en geld relatief als gering wordt ervaren. Verreweg de meeste kosten gaan vooralsnog zitten in het verwerven, voorbewerken en beschikbaar maken van het materiaal. Kosten van opslag De kosten van opslag per Terabyte zijn in de afgelopen jaren drastisch gedaald. Daartegenover is de complexiteit, de gemiddelde omvang van digitale objecten en het aantal objecten enorm gestegen. We hebben dan wel de beschikking over meer, snellere en goedkopere opslag, maar we slaan ook veel meer op. Daardoor zijn voor de instellingen de kosten van opslag in de afgelopen jaren minder gedaald dan aanvankelijk verwacht. De kosten van cloud-opslag is minder goedkoop dan algemeen aangenomen lijkt te worden, zeker als het gaat om opslag van grote hoeveelheden data. Het grote probleem van de komende jaren zal niet zozeer zijn of we al de digitale objecten duurzaam kunnen opslaan, maar of we dat kunnen blijven betalen. Een onderbouwing van deze uitdaging is o.a. te lezen in een uitvoerige uiteenzetting hiervan in artikelen van David Rosenthal (zie: Er is dus ook op het terrein van duurzame opslag, een noodzaak om samen te werken. NCDD Preserving the Dutch Digital Memory 6

7 4. Enquête duurzame opslag De NCDD-verkenning uit 2009 heeft duidelijk laten zien dat er nog geen landelijk dekkend netwerk voor het duurzaam bewaren van digitale collecties. Voortbordurend op deze uitkomst is de werkgroep Opslag aan het werk gegaan en heeft de situatie per domein (overheid, wetenschap, cultuur en media) onder de loep genomen. De aandacht is daarbij uitgegaan naar de soorten collecties die bestaan, de omvang hiervan en de potentiële behoefte deze duurzaam te bewaren. Ook het vermogen van zorgdragende instellingen om de eigen digitale collectie te creëren, te verwerken, te bewaren en beschikbaar te stellen speelt hierin een rol. Om beter zicht te krijgen op de huidige situatie en behoeften in de verschillende domeinen heeft de werkgroep Opslag een enquête verspreid. Deze enquête heeft gelopen van 14 december 2011 tot 25 april 2012 en heeft in totaal 169 ingevulde enquêtes opgeleverd (waarvan 134 geldige responses). Een groot deel van de resultaten zijn gebruikt als achtergrondinformatie voor de werkgroep Opslag. Tevens zijn de resultaten zeer bruikbaar gebleken voor een survey uitgevoerd in het kader van het APARSEN project. In deze survey is gekeken naar de verschillende oplossingen voor opslag in Europa. Hieronder gaan we nader in op de resultaten van de enquête, De respondenten Het merendeel van de respondenten is actief in de domeinen archieven/overheid (42%) en cultuur/erfgoed (43%). Wetenschap (11%) en media (1%) zijn hierin ondervertegenwoordigd. De meeste respondenten zijn werkzaam in archiefinstellingen (36%) of musea (31%). De personen die aan de enquête hebben deelgenomen, vervullen een veelheid aan functies. NCDD Preserving the Dutch Digital Memory 7

8 Beleid voor digitale duurzaamheid. NCDD Preserving the Dutch Digital Memory 8

9 Nog niet de helft van de respondenten heeft een geformaliseerd beleid voor beheer van de digitale informatie voor de lange termijn. Hier zien we wel een verschil tussen de soorten instellingen. Bij de archieven geeft 53% aan inmiddels wel al beleid voor duurzame toegankelijkheid te hebben tegenover 32% van de musea. Bijna 60% van de instellingen heeft al kwaliteitseisen opgesteld voor duurzaam beheer van digitale informatie, maar nog niet alle instellingen zijn in staat deze ook in de praktijk toe te passen. Beheer van digitale informatie Bijna alle organisaties (95%, n = 125) geven aan digitale informatie te beheren, maar ze doen dit op uiteenlopende manieren. Iets meer dan een derde van de instellingen beheren de digitale collecties geheel zelf. 13% van de respondenten besteden het beheer geheel uit. 44% beheert deels zelf en besteedt deels uit. Als externe partijen worden zowel commerciële partijen (o.a. Picturae, Ordina, Adlib) als publieke instellingen (o.a. DANS, KB e-depot, NiMK) genoemd. NCDD Preserving the Dutch Digital Memory 9

10 Een ruime meerderheid (86% )van de instellingen bewaart de digitale informatie op systemen binnen de landsgrenzen. Slechts een enkel instituut slaat alle digitale informatie op bij buitenlandse dienstenleveranciers. De respondenten beheren een veelheid aan digitale informatiebronnen. De meest voorkomende zijn afbeeldingen, tekstdocumenten, databases. De meerderheid van de instellingen beheren ook digitale video- en audio-bestanden, , websites en digitale publicaties ( vakliteratuur). Opvallend is dat sommige instellingen digitale informatietypen beheren die zij in fysieke vorm niet beheren, zoals blijkt uit de lagere percentages bij sommige fysieke collecties. Grote uitschieters de andere kant op zijn publicaties en kunstobjecten. Veel instellingen verzamelen deze wel in fysieke vorm, maar (nog) niet in digitale vorm. NCDD Preserving the Dutch Digital Memory 10

11 Niet alle digitale collectietypen worden beheerd met het doel ze voor de lange termijn beschikbaar te houden. Sommige instellingen geven aan bepaalde informatietypen, zoals software, en websites, alleen voor de korte termijn te beheren (bijvoorbeeld alleen ten behoeve van interne bedrijfsvoering). Toch kan grofweg gesteld dat van het merendeel van de digitale informatie die wordt beheerd wordt aangegeven dat het voor de lange termijn beschikbaar moet blijven. We zien hier nog wel een verschil tussen archieven en musea. Veel musea geven aan de diverse soorten digitale informatie die ze beheren alleen maar voor de korte termijn te beheren. NCDD Preserving the Dutch Digital Memory 11

12 Opslag In de enquête is ook gevraagd naar de omvang van de eigen digitale opslag nu en over 5 jaar per informatietype (er is niet gevraagd naar het totaal aan opslag of de omvang van de digitale collecties). Nog maar weinig instellingen beheren meer dan 1 Pb per collectietype. Veel instellingen hebben ook nog niet de Terabyte bereikt per informatietype. Alleen voor digitale afbeeldingen is ongeveer de helft van de instellingen inmiddels over de grens van 1 Tb gegaan. Voor videomateriaal geldt dat voor ongeveer een kwart van de instellingen. Als we kijken naar de verwachtingen over de omvang van de opslag over 5 jaar, valt op dat er wel voor alle informatietypen instellingen zullen zijn die verwachten de grens van 1Pb te zullen overschrijden, maar verreweg de meeste instellingen verwachten daar niet aan te komen. Sterker, ongeveer de helft van de instellingen verwacht voor veel informatietypen niet eens de grens van 1Tb te zullen overschrijden. Alleen bij afbeeldingen verwacht een ruime meerderheid van de instellingen (bijna 80%) over 5 jaar de grens van 1Tb overschreden te hebben. NCDD Preserving the Dutch Digital Memory 12

13 Tenslotte is gevraagd in hoeverre de instellingen te maken hebben gehad met dataverlies. Ongeveer de helft van de instellingen geeft aan onherstelbaar dataverlies te hebben gehad. Musea blijken daar iets vaker mee te maken te hebben gehad dan archieven (53% tegenover 46%). Hier dient nog wel de kanttekening gemaakt te worden dat maar weinig respondenten deze vraag hebben beantwoord. De representativiteit van deze cijfers is dus niet geheel zeker. NCDD Preserving the Dutch Digital Memory 13

14 5. Reflectie op de resultaten van de enquête De resultaten van de enquête maken duidelijk dat het merendeel van de instellingen in de domeinen van de NCDD te maken hebben met het beheer van digitale informatie, soms nog op kleine schaal, maar in alle opzichten met groei in het vooruitzicht. Er zijn zeker nog punten van aandacht, zoals meer geformaliseerd beleid voor het beheren van digitale informatie, het voorkomen van verlies van data en het beheersen van kosten bij de verdere groei, tot boven het niveau van de Petabytes. Hier ligt een duidelijke meerwaarde voor bovensectorale en landelijke samenwerkingin de context van de NCDDzijn operationele systemen in gebruik genomen, er zijn kostenmodellen, tools, methoden en technieken voorhanden. Deze worden toegepast daar waar mogelijk. Zo heeft de KB een kostenmodel ontwikkeld voor het bepalen en voorspellen van de opslagkosten. Dit model is gebaseerd op het principe dat niet alle data op dezelfde drager met dezelfde kwaliteitseisen opgeslagen hoeft te worden. Door daarin te differentiëren is het mogelijk om efficiënter de kosten te bepalen en deze kosten daadwerkelijk te reduceren. De infrastructuur die de NCDD-leden voor hun domeinen hebben opgezet, was in eerste instantie voor een belangrijk deel gericht op duurzame opslag voor de eigen organisatie of binnen het eigen domein. Dat is verklaarbaar, omdat eerst een goede basis nodig is voor de eigen taakstelling, voordat de infrastructuur aangeboden kan worden aan derden. Geleidelijk komen er meer initiatieven voor shared services. Andere instellingen zoeken samenwerking met NCDD-partners om hun digitale bronnen duurzaam op te laten slaan. Dit is een gunstige ontwikkeling, omdat het zo voor kleinere instellingen mogelijk wordt hun digitale collecties op een betaalbare wijze duurzaam op te slaan en omdat het aantal systemen in eigen beheer, met alle kosten van dien, gereduceerd kan worden. Een gezamenlijke, domeinoverstijgende aanpak is onvermijdelijk om de uitdagingen op een verantwoorde manier aan te gaan. Een nationale e-infrastructuur is in ontwikkeling, opslagfaciliteiten bewegen richting samenwerking en centralisatie. Een aantal voorbeelden daarvan zijn: - het Archief 2020 programma - samenwerking tussen DANS en 3TU - fusie van SURF en SARA - EYE en de regionale omroepen zijn een verband aangegaan met Beeld en Geluid om hun data duurzaam toegankelijk te houden - in het kader van het Uitvoeringsprogramma Compacte Rijksdienst het aantal datacentra terug van 66 tot vier grote locaties Dit zijn slechts een paar voorbeelden, er zijn er zeker meer. Deze initiatieven zijn schakels in een nationale infrastructuur die uiteindelijk moeten leiden tot forse kostenbesparingen en een efficiëntere manier van werken. Bij een domeinoverstijgende samenwerking is het noodzakelijk om verantwoordelijkheden te scheiden van activiteiten. Sommige verantwoordelijkheden zijn wettelijk belegd en kunnen eenvoudigweg niet aan een domeinoverstijgend collectief overgedragen worden. Activiteiten NCDD Preserving the Dutch Digital Memory 14

15 daarentegen zoals opslag, implementatie van standaarden, afspraken over selectie en strategieën kunnen juist heel goed in gezamenlijkheid uitgevoerd worden. Voor zowel de instelling die de infrastructuur aanbiedt als voor de uitbestedende instelling heeft deze stap veel voeten in de aarde. Beide partijen moeten overeenstemming bereiken over formaten, kwaliteitseisen, procedures en toegankelijkheid van de content. Wederzijds vertrouwen speelt hierbij een belangrijke rol. Op internationaal niveau zijn, in het kader van het streven om te komen tot trusted digital repositories, kwaliteitseisen ontwikkeld voor duurzame digitale archivering. Alle digitale archieven binnen het NCDD-netwerk streven naar (internationale) certificering. Daarnaast is het belangrijk dat de uitbestedende partijen bij de ontwikkeling van hun duurzame digitale depots betrokken raken. Dat versterkt de onderlinge kennisuitwisseling en het vertrouwen in elkaar. Overigens moet bij het aangaan van shared services tussen aanbestedingsplichtige instellingen rekening worden gehouden met de Europese regelgeving. Met het uitbesteden van duurzame opslag als dienst kunnen bedragen gemoeid zijn die boven de aanbestedingsgrens liggen. Onderzocht moet worden in welke mate de wetgeving belemmeringen opwerpt voor de samenwerking op nationaal niveau zoals de NCDD die nu voorstaat. NCDD Preserving the Dutch Digital Memory 15

16 6. Resultaten van de werkgroep 6.1 Het proces Deze rapportage verschaft minder informatie dan op basis van de opdracht wellicht verwacht mocht worden. In de praktijk bleken de leden van de werkgroep te weinig tijd ter beschikking te hebben om met regelmaat en met voldoende diepgang met elkaar in discussie te gaan en het nodige grondige onderzoek uit te voeren met name waar het om informatie ging over andere instellingen dan de eigen instelling. Het door de NCDD benoemde voortrekkerschap voor iedere sector werd (nog) niet gevoeld of in de praktijk gebracht. Desalniettemin zijn er resultaten geboekt die het waard zijn te delen. Bij het bespreken van de wensen en eisen van diverse organisaties kwam aan het licht dat er grote verschillen bestaan tussen: a. organisaties met voldoende budget om zelf hun digitale bestanden op te slaan en duurzaam te beheren; b. organisaties die niet voldoende budget hebben om een eigen beheersorganisatie in te richten. Voor de organisaties onder (a) geldt dat zij de kennis en ervaring hebben om op betrekkelijk eenvoudige wijze met elkaar te onderhandelen over het hosten van elkaars back-up, het delen van vloeroppervlak, eventuele gezamenlijke inkoop van apparatuur en werken met een (al dan niet private) cloud. Daarvoor is het inrichten van een gezamenlijk overleg voldoende. Hoeveel er bespaard kan worden hangt af van individuele afspraken. Voor de organisaties onder (b) geldt dat zij weinig belangstelling hebben voor het proces om te komen tot al dan niet gedeelde opslagfaciliteiten, zij vragen om een kant-en-klare dienst waarbij hun digitale collecties worden opgeslagen, duurzaam beheerd en het liefst nog toegankelijk gemaakt worden voor het publiek. NCDD Preserving the Dutch Digital Memory 16

17 6.2 Observaties van de werkgroep Een nationale duurzame opslagdienst die alle domeinen beslaat acht de werkgroep niet haalbaar. Verschillen in de waardeketens van domeinen maken het onmogelijk om één generieke oplossing te bieden Om duurzaamheid van digitale collecties goed geregeld te krijgen is het noodzaak de hele waardeketen te beschouwen Door een gebrek aan bewustwording dat duurzame opslag structurele financiering nodig heeft ontstaat een groeiend probleem om digitale collecties in stand te houden. Hoe meer er digitaal wordt, des te minder geld er over blijft voor nieuwe aanwas. Beheer van digitale collecties wordt binnen afzienbare tijd de grootste structurele kostenpost voor digitale opslag. Dit geldt voor alle domeinen ongeacht soort en gebruik van digitale collecties. Per domein bestaan één of meerdere diensten die een deel van de functionaliteit van een duurzame opslagdienst verwezenlijken. Deze zijn echter wel domeinspecifiek en moeilijk uit te breiden naar andere domeinen. Kostenbesparing en betere duurzaamheid kunnen op twee manieren verkregen worden: i. Verticaal in de waardeketen per domein: door in een vroeg stadium duurzaamheid mee te laten wegen zal dit in latere stadia minder kosten meebrengen de digitale informatie beschikbaar en begrijpbaar te houden. ii. Horizontaal door de waardeketens per domein: bit-level opslag kan efficiënter en duurzamer geregeld worden door bestaande en toekomstige ICT infrastructuren aan elkaar te koppelen of zelfs te concentreren. Dit kan door datacentra te delen, door gezamenlijk aanbestedingen te doen en door gelijke afspraken te maken over wanneer iets duurzaam is bewaard. Juridische consequenties van (gedeelde) dataopslag zijn onvoldoende bekend. Zowel de juridische gevaren van data elders onderbrengen alsook de mogelijkheden om gezamenlijk een shared service centre in te richten. Een voor de hand liggende oplossing zou zijn om de organisaties met duurzame opslag diensten te laten verlenen aan kleine organisaties. In het verleden zijn daartoe ook al initiatieven genomen (o.a. KB TIFF-archief, NBIG ProArchive). Deze initiatieven bleken echter niet levensvatbaar, enerzijds omdat de organisaties (nog) niet bereid/in staat waren om te betalen voor dergelijke diensten, anderzijds omdat kleine organisaties met hun specifieke eisen en wensen lastig in de workflow van grote organisaties ingepast konden worden. NCDD Preserving the Dutch Digital Memory 17

18 7. Aanbevelingen De werkgroep Opslag doet de volgende aanbevelingen: 1. Bewustwording is nodig dat duurzame opslag structureel geld kost. Er moet meer aandacht besteed worden aan bewustwording richting de producenten van digitale data en financiers 2. Stimulering per domein voor het duurzaam bewaren en toegankelijk maken van digitale collecties is noodzakelijk. Hierbij dient gelet te worden op de gehele waardeketen. 3. Er moet gewerkt worden aan het praktisch implementeren van uniform kostenmodel dat vergelijking van opslagkosten tussen instellingen en domeinen mogelijk maakt. Het gebruik van een dergelijk model dient gestimuleerd te worden 4. Het is van belang dat de kosten van duurzame opslag en de mogelijkheden om deze te reduceren in kaart gebracht worden 5. Het inrichten van een nationale infrastructuur is een stap-voor-stap proces waarbij het niet hoeft te gaan om één centrale infrastructuur, maar eerder om het beter benutten en koppelen van bestaande infrastructuur 6. Er is sterke behoefte aan best-practices NCDD Preserving the Dutch Digital Memory 18

19 8. Bronnen Bewaar als, vuistregels digitaal archiveren, by Karin van der Heiden, ; English edition and website forthcoming. De Basis Duurzaamheid, by DEN, Data Seal of Approval, DuraCloud, The Future of the Past, The Future of the Past Shaping new visions for EU-research in digital preservation, Report on the Proceedings of the Workshop, by Clive S G Billenness. Cultural Heritage and Technology Enhanced Learning, European Commission, Information Society and Media Directorate-General, Luxembourg, 4-5 May 2011, National Digital Library Initiative, Long term Preservation Project, Final Report, 2010, OAIS reference model for Open Archival Information Systems, 2002, Sustainable Economics for a Digital Planet, 2010: Sustainable Economics for a Digital Planet: Ensuring Long-term Access to Digital Information, Final Report of the Blue Ribbon Task Force on Sustainable Digital Preservation and Access, February 2010, available from Toekomst, Toekomst voor ons digitaal geheugen, in Dutch available at: English summary available at: see also the input documents (in Dutch) from the domains government/archives, sciences, cultural heritage and media Voorstel e-depot, E-Depot Duurzame digitale toegang tot informative. Gemeenschappelijke e-depot voorzieningen en services. Door de ArchiefCoalitie Digitale Duurzaamheid, mei NCDD Preserving the Dutch Digital Memory 19

Digitale opslag Door Jeffrey van der Hoeven

Digitale opslag Door Jeffrey van der Hoeven Digitale opslag Door Jeffrey van der Hoeven Cumulatieve prognoses van Beeld&Geluid, KB, Nationaal Archief en KNAW tezamen. Wat is 1 Petabyte aan data? 1800m 1,5 miljoen CD-ROM s 828m 443m 324m Eiffeltoren

Nadere informatie

Het digitale informatielandschap van de toekomst. Jeanine Tieleman Kwaliteitsmedewerker Digitaal Erfgoed Nederland jeanine.tieleman@den.

Het digitale informatielandschap van de toekomst. Jeanine Tieleman Kwaliteitsmedewerker Digitaal Erfgoed Nederland jeanine.tieleman@den. Het digitale informatielandschap van de toekomst Jeanine Tieleman Kwaliteitsmedewerker Digitaal Erfgoed Nederland jeanine.tieleman@den.nl Opzet presentatie: Wat is DEN? Digitale informatiemaatschappij

Nadere informatie

NATIONALE COALITIE DIGITALE DUURZAAMHEID BEGINSELVERKLARING. CONCEPT 4 juni 2007 DE UITDAGING

NATIONALE COALITIE DIGITALE DUURZAAMHEID BEGINSELVERKLARING. CONCEPT 4 juni 2007 DE UITDAGING NATIONALE COALITIE DIGITALE DUURZAAMHEID BEGINSELVERKLARING CONCEPT 4 juni 2007 DE UITDAGING Versterking van de wetenschap en een betere benutting van de resultaten zijn een onmisbare basis, als Nederland

Nadere informatie

Werkgroep Preservation Preservation en Research & Development

Werkgroep Preservation Preservation en Research & Development Werkgroep Preservation Preservation en Research & Development Leden van de werkgroep Aad van der Valk, NIBG Andrea Scharnhorst, DANS Barbara Sierman, KB Giovanna Fossati, EYE, voorzitter Inge Angevaare,

Nadere informatie

Toekomst voor ons digitaal geheugen

Toekomst voor ons digitaal geheugen Toekomst voor ons digitaal geheugen De nationale verkenning digitale duurzaamheid Inge Angevaare coördinator, Nationale Coalitie Digitale Duurzaamheid ICTU Kennislab, 17 juni 2009 Indeling Algemene introductie

Nadere informatie

Onderdeel: van Gedistribueerde voorzieningen voor duurzame toegang (A.1)

Onderdeel: van Gedistribueerde voorzieningen voor duurzame toegang (A.1) BESCHRIJVING CASE STUDY PROJECT DDS HERLEEFT Onderdeel: van Gedistribueerde voorzieningen voor duurzame toegang (A.1) Dit document bestaat uit twee delen: 1. Project DDS herleeft Beschrijving van het hele

Nadere informatie

Verslag van de bijeenkomst. Informatie duurzaam digitaal toegankelijk

Verslag van de bijeenkomst. Informatie duurzaam digitaal toegankelijk Verslag van de bijeenkomst Informatie duurzaam digitaal toegankelijk 10 oktober 2011 Informatie duurzaam digitaal toegankelijk Verslag van de bijeenkomst voor de verantwoordelijken voor de informatievoorziening

Nadere informatie

samen wat kan, individueel wat moet Samen bouwen aan een netwerk van landelijke voorzieningen

samen wat kan, individueel wat moet Samen bouwen aan een netwerk van landelijke voorzieningen samen wat kan, individueel wat moet Samen bouwen aan een netwerk van landelijke voorzieningen Samenvatting en conclusies van het onderzoek naar een landelijke infrastructuur voor duurzame toegang tot digitale

Nadere informatie

B) Toelichting van EYE op het inmiddels gewijzigd beleid t.a.v. duurzame opslag van gedigitaliseerde films en born digital films

B) Toelichting van EYE op het inmiddels gewijzigd beleid t.a.v. duurzame opslag van gedigitaliseerde films en born digital films Mevrouw drs. M. C. van Heese Erfgoedinspectie/Collecties en Archieven IPC 3500 Postbus 16478 2500 BL Den Haag Amsterdam, 11 februari 2016 Betreft: De stoot van de rijkscollectie BYE Filmmuseum Geachte

Nadere informatie

Digitale duurzaamheid 101. Wat het is, wat het niet is en wat u er mee moet.

Digitale duurzaamheid 101. Wat het is, wat het niet is en wat u er mee moet. Digitale duurzaamheid 101 Wat het is, wat het niet is en wat u er mee moet. Wie zijn wij? Vader van Amber (5) en Stijn (3) Getrouwd met Pamela O.a.Vader.man.vriend.eigenzinnig. dichter.gouda.zelfstandig

Nadere informatie

THEORIE I TECHNOLOGIE I DUURZAAMHEID. [chapeau] Musea en digitale duurzaamheid [kop] Digitaalduurzaam? Esther Boeles

THEORIE I TECHNOLOGIE I DUURZAAMHEID. [chapeau] Musea en digitale duurzaamheid [kop] Digitaalduurzaam? Esther Boeles THEORIE I TECHNOLOGIE I DUURZAAMHEID [chapeau] Musea en digitale duurzaamheid [kop] Digitaalduurzaam? Esther Boeles De digitale revolutie leverde een enorme vloed aan data op. Ook musea sloegen aan het

Nadere informatie

Raad voor cultuur Raad voor cultuur Raad voor cultuur

Raad voor cultuur Raad voor cultuur Raad voor cultuur R.J.Schimmelpennincklaan 3 Postbus 61243 2506 AE Den Haag Telefoon +31(0)70 310 66 86 Fax +31(0)70 361 47 27 e-mail cultuur@cultuur.nl www.cultuur.nl De staatssecretaris van Onderwijs, Cultuur en Wetenschap,

Nadere informatie

Informatie van nu, beschikbaar in de toekomst. Het Rotterdamse E-depot

Informatie van nu, beschikbaar in de toekomst. Het Rotterdamse E-depot Informatie van nu, beschikbaar in de toekomst Het Rotterdamse E-depot Stand van zaken Het Stadsarchief Rotterdam heeft twee opdrachten: Als informatiebeheerder van Rotterdam, klaarstaan voor de digitale

Nadere informatie

Data, tools en infrastructuren Rollen en verantwoordelijkheden

Data, tools en infrastructuren Rollen en verantwoordelijkheden Data, tools en infrastructuren Rollen en verantwoordelijkheden Laurents Sesink Nederlands-Vlaamse samenwerking bij de digitalisering van het erfgoed Antwerpen, 21 juni 2012 Waarom wetenschappelijke data

Nadere informatie

Programma NCDD 2013 2018

Programma NCDD 2013 2018 Programma 2013 2018 Marcel Ras Marco de Niet, Jeanine Tieleman Nationale Coalitie voor Digitale Duurzaamheid, oktober 2013 1. Inleiding De Nationale Coalitie Digitale Duurzaamheid is in 2008 opgericht

Nadere informatie

Digitale cultuur als continuüm

Digitale cultuur als continuüm Digitale cultuur als continuüm Samenvatting Activiteitenplan 2017-2020 Stichting Digitaal Erfgoed Nederland (DEN) Den Haag, 31 januari 2016 1/5 1. Vooraf Deze samenvatting is gebaseerd op de subsidieaanvraag

Nadere informatie

Geleerde lessen van zes pilotprojecten Eindrapport Regie in de Cloud -project werkpakket 3

Geleerde lessen van zes pilotprojecten Eindrapport Regie in de Cloud -project werkpakket 3 Ervaringen en aanbevelingen op het gebied van datamanagement Geleerde lessen van zes pilotprojecten Eindrapport Regie in de Cloud -project werkpakket 3 Introductie Onderzoekers in zes pilotprojecten hebben

Nadere informatie

Verslag Klein beginnen, groot eindigen Praktijkmiddag born digital erfgoed SIMIN-NCDD-CCDD 18 juni 2015 #borndigduurzaam

Verslag Klein beginnen, groot eindigen Praktijkmiddag born digital erfgoed SIMIN-NCDD-CCDD 18 juni 2015 #borndigduurzaam Verslag Klein beginnen, groot eindigen Praktijkmiddag born digital erfgoed SIMIN-NCDD-CCDD 18 juni 2015 #borndigduurzaam Welkomstwoord door Walter Swagemakers Bestuurslid SIMIN Walter Swagemakers werkzaam

Nadere informatie

1.2 Onder welke voorwaarden zou u scans en beschrijvingen van documenten beschikbaar willen stellen via een gezamenlijk platform?

1.2 Onder welke voorwaarden zou u scans en beschrijvingen van documenten beschikbaar willen stellen via een gezamenlijk platform? Aantal verstuurde enquetes Aantal ingevulde enquetes % responders 71 21 30% 1.2 Onder welke voorwaarden zou u scans en beschrijvingen van documenten beschikbaar willen stellen via een gezamenlijk platform?

Nadere informatie

samen bouwen aan een netwerk van landelijke voorzieningen

samen bouwen aan een netwerk van landelijke voorzieningen samen bouwen aan een netwerk van landelijke voorzieningen Eindrapport van het onderzoek naar een landelijke infrastructuur voor duurzame toegang tot digitale informatie Joost van der Nat, Marcel Ras. April

Nadere informatie

Hoe selecteer je preserveringstools? Sara van Bussel. Koninklijke Bibliotheek

Hoe selecteer je preserveringstools? Sara van Bussel. Koninklijke Bibliotheek Hoe selecteer je preserveringstools? Sara van Bussel Koninklijke Bibliotheek Hoe selecteer je preserveringstools? Het probleem van digitale duurzaamheid Types digitale preservering Preserveringstools in

Nadere informatie

Databank Digitale Dagbladen

Databank Digitale Dagbladen Databank Digitale Dagbladen Astrid Verheusen Projectmanager Afdeling Research & Development Koninklijke Bibliotheek Belemmert het auteursrecht de ontsluiting van de 20 ste eeuw? Vereniging voor Auteursrecht

Nadere informatie

Born digital. bedreigd erfgoed

Born digital. bedreigd erfgoed Op weg naar een generieke workflow Born digital kunst film/video fotografie en architectuur cultureel erfgoed is duurzame toegankelijkheid van collecties bedreigd erfgoed voor born digital erfgoed binnen

Nadere informatie

Nederlands Muziek Instituut en Haags Gemeentearchief 2013-2016

Nederlands Muziek Instituut en Haags Gemeentearchief 2013-2016 Samen werken aan een gezamenlijke toekomst Nederlands Muziek Instituut en Haags Gemeentearchief 2013-2016 [Verkorte versie] 1. Inleiding Bij de advisering door de commissie Hirsch Ballin is ten aanzien

Nadere informatie

nemen van een e-depot

nemen van een e-depot Stappenplan bij het in gebruik nemen van een e-depot CONCEPT VOOR FEEDBACK Bijlage bij Handreiking voor het in gebruik nemen van een e-depot door decentrale overheden 23 juli 2015 Inleiding Dit stappenplan

Nadere informatie

Network-centric approach of sustainable digital archives

Network-centric approach of sustainable digital archives Network-centric approach of sustainable digital archives 1. Partners Het consortium: de onderzoekers: IBBT-project office: Nico Verplancke IBBT-MMLAB-UGent: Rik Van de Walle IBBT-SMIT-VUB: Caroline Pauwels

Nadere informatie

Belééf het Erfgoed. Modules. Framework. Diensten. Portaalsoftware

Belééf het Erfgoed. Modules. Framework. Diensten. Portaalsoftware Belééf het Erfgoed Atlantis is een flexibel en betrouwbaar systeem voor collectiebeheer en portaalbouw. Dus wilt u op een professionele en verantwoorde wijze uw erfgoedbronnen beheren en beschikbaar stellen?

Nadere informatie

Presentatie e-depot: het archief van de toekomst. Chantal Keijsper 22 januari 2015

Presentatie e-depot: het archief van de toekomst. Chantal Keijsper 22 januari 2015 Presentatie e-depot: het archief van de toekomst Chantal Keijsper 22 januari 2015 Context van de pilot: landelijke ontwikkelingen Een veranderende samenleving Samenwerking in de archiefsector en breder

Nadere informatie

ICT voorzieningen HU voor onderzoekers Deel 1: Opslag Waar laat je je data tijdens het onderzoek? Hoort bij proces Draaien project

ICT voorzieningen HU voor onderzoekers Deel 1: Opslag Waar laat je je data tijdens het onderzoek? Hoort bij proces Draaien project ICT voorzieningen HU voor onderzoekers Deel 1: Opslag Waar laat je je data tijdens het onderzoek? Hoort bij proces Draaien project Waar laat je je data* tijdens het onderzoek? (*voor hoeveelheden tot plusminus

Nadere informatie

Algemene vragen. Specifieke vragen. Wat is de naam van uw organisatie? (verplicht) DiVault. Wat is de naam van uw e-depot oplossing?

Algemene vragen. Specifieke vragen. Wat is de naam van uw organisatie? (verplicht) DiVault. Wat is de naam van uw e-depot oplossing? Algemene vragen Wat is de naam van uw organisatie? (verplicht) DiVault Wat is de naam van uw e-depot oplossing? DiVault Wat is uw naam? (verplicht) Hans Mannaert Wat is uw e-mailadres? (verplicht) hans@divault.nl

Nadere informatie

Formulier Datamanagementplan

Formulier Datamanagementplan Formulier Datamanagementplan NWO is in 2015 gestart met een pilot Datamanagement. Tijdens deze pilot vraagt NWO onderzoekers met toegekende onderzoeksprojecten onderstaand datamanagementplan in te dienen.

Nadere informatie

De toekomst van de kb is digitaal

De toekomst van de kb is digitaal Met genoegen presenteer ik u de plannen van de kb voor de komende jaren. De toekomst van de kb is digitaal. Wij willen inzetten op die digitale toekomst, kwaliteit leveren aan onze klanten, en de huidige

Nadere informatie

5 MANIEREN OM KOSTEN TE REDUCEREN DOOR EFFICIËNTER DOCUMENT- EN ARCHIEFBEHEER

5 MANIEREN OM KOSTEN TE REDUCEREN DOOR EFFICIËNTER DOCUMENT- EN ARCHIEFBEHEER Inhoud: Verborgen kosten 5 MANIEREN OM KOSTEN TE REDUCEREN DOOR EFFICIËNTER DOCUMENT- DEZE BEST PRACTICE GEEFT U INFORMATIE OVER: Kansen om verborgen kosten te reduceren Voorbeelden en onderzoeksresultaten

Nadere informatie

Stichting Geschiedenis Fysiotherapie

Stichting Geschiedenis Fysiotherapie Beleidsplan Stichting Geschiedenis Fysiotherapie 2014-2019 Opgesteld door het Bestuur van de SGF. Geaccordeerd per:2 juni 2014 Beleidsdocument 2014-2019 Stichting Geschiedenis Fysiotherapie Page 1 Inleiding

Nadere informatie

Netwerk Digitaal Erfgoed / Werkgroep Monitoring Vragenlijst aan NDE-projecten 2013/2014

Netwerk Digitaal Erfgoed / Werkgroep Monitoring Vragenlijst aan NDE-projecten 2013/2014 Netwerk Digitaal Erfgoed / Werkgroep Monitoring Vragenlijst aan NDE-projecten 2013/2014 Deze vragenlijst dient om een totaalbeeld te krijgen van de resultaten van de projecten die in 2013/2014 gefinancierd

Nadere informatie

Acquisitiebeleidsplan Noord-Hollands Archief 2015-2020

Acquisitiebeleidsplan Noord-Hollands Archief 2015-2020 Acquisitiebeleidsplan Noord-Hollands Archief 2015-2020 Maart 2015 Het Noord-Hollands Archief wil fungeren als het geheugen van de provincie Noord-Holland en de aangesloten gemeenten in Kennemerland en

Nadere informatie

Contractmanagement in Nederland anno 2011

Contractmanagement in Nederland anno 2011 Contractmanagement in Nederland anno 2011 Samenvatting Mitopics Theo Bosselaers NEVI René van den Hoven Februari 2012 1 Periodiek onderzoekt Mitopics de professionaliteit waarmee Nederlandse organisaties

Nadere informatie

Proces Mediaverwerking

Proces Mediaverwerking Proces Mediaverwerking Anne Werst, manager Catalogiseren awerst@beeldengeluid.nl Nederlands Instituut voor Beeld en Geluid Cijfers Ruim 750.000 uur radio, televisie, film 1.500.000 catalogusbeschrijvingen

Nadere informatie

Preservation metadata voor AV-collecties: De uitdagingen

Preservation metadata voor AV-collecties: De uitdagingen Preservation metadata voor AV-collecties: De uitdagingen subtitel arial 32 cursief in onderkast AV-productie-archief Entertainment Nieuws Drama Nationaal erfgoed Amateurfilm Documentaires Fotocollectie

Nadere informatie

Stadsarchief Zo vroeg mogelijk in het proces

Stadsarchief Zo vroeg mogelijk in het proces Stadsarchief Zo vroeg mogelijk in het proces Anje van der Lek Wat gaan we doen? Vanuit mijn perspectief: (overheid, archiefwet) Het e-depot Tenant architectuur Vanuit jullie perspectief: (particuliere

Nadere informatie

OPRICHTING 21/12/2012 2013-2014 OPSTART 2015: OVERGANGSJAAR. Financiering Minister Gatz & Minister Crevits

OPRICHTING 21/12/2012 2013-2014 OPSTART 2015: OVERGANGSJAAR. Financiering Minister Gatz & Minister Crevits OPRICHTING 21/12/2012 2013-2014 OPSTART 2015: OVERGANGSJAAR Financiering Minister Gatz & Minister Crevits VIAA: FOCUS EN MODEL DIGITALISEREN INTERACTIE ARCHIVEREN Nog 500.000 uur te digitaliseren in de

Nadere informatie

Digitaliseren in de heemkundige kring

Digitaliseren in de heemkundige kring Digitaliseren in de heemkundige kring Lesgever: Francis Vlieghe Organisator: Heemkunde Vlaanderen Digitaliseren in heemkundige kring Bedoeling van deze les Algemeen inzicht verwerven in de termen digitaliseren

Nadere informatie

2. Wat zijn per sector/doelgroep de algemene inzichten ten aanzien van de inhoud van de continuïteitsplannen?

2. Wat zijn per sector/doelgroep de algemene inzichten ten aanzien van de inhoud van de continuïteitsplannen? Samenvatting Aanleiding en onderzoeksvragen ICT en elektriciteit spelen een steeds grotere rol bij het dagelijks functioneren van de maatschappij. Het Ministerie van Veiligheid en Justitie (hierna: Ministerie

Nadere informatie

Bewaren van digitale informatie: hoe kom je tot een goede beslissing?

Bewaren van digitale informatie: hoe kom je tot een goede beslissing? Bewaren van digitale informatie: hoe kom je tot een goede beslissing? Hans Hofman Nationaal Archief Netherlands NCDD Planets dag Den Haag, 14 december 2009 Overzicht Wat is het probleem? Wat is er nodig?

Nadere informatie

Meer informatie over het ENUMERATE project en netwerk is te vinden op www.enumerate.eu

Meer informatie over het ENUMERATE project en netwerk is te vinden op www.enumerate.eu ENUMERATE Core Survey 2 October 2013 Beste collega, Er is een groeiende behoefte aan betrouwbare informatie over het digitaliseren van erfgoedcollecties, de kosten van zulke collecties, en de toegang en

Nadere informatie

Projectplan. Netwerk Digitaal Erfgoed DIGITAAL ERFGOED HOUDBAAR. Duurzaamheidsbeleid. Datum: 11-12-2015. Auteur: Barbara Sierman

Projectplan. Netwerk Digitaal Erfgoed DIGITAAL ERFGOED HOUDBAAR. Duurzaamheidsbeleid. Datum: 11-12-2015. Auteur: Barbara Sierman Netwerk Digitaal Erfgoed DIGITAAL ERFGOED HOUDBAAR Projectplan Duurzaamheidsbeleid Datum: 11-12-2015 Auteur: Barbara Sierman Projectmanager: Barbara Sierman Opdrachtgever: Marcel Ras Introductie Doel van

Nadere informatie

PROJECTPLAN. Software sustainability

PROJECTPLAN. Software sustainability DIGITAAL ERFGOED HOUDBAAR PROJECTPLAN project A.3 Software sustainability Datum: 7 december 2015 Auteur: Peter Doorn Projectmanager: Patrick Aerts / Dirk Roorda Opdrachtgever: Stuurgroep Digitaal Erfgoed

Nadere informatie

Gedeeld Cultureel Erfgoed en de rol van DutchCulture

Gedeeld Cultureel Erfgoed en de rol van DutchCulture Gedeeld Cultureel Erfgoed en de rol van DutchCulture 1. Het Gedeeld Cultureel Erfgoedbeleid Doelstellingen GCE Programma 2. De Rol van DutchCulture Programmaraad Matchingsregeling Buitenlands bezoekersprogramma

Nadere informatie

Research note, gebruik makend van inzichten uit de ICT Benchmark Ziekenhuizen STORAGEVRAAGSTUKKEN VOOR ZIEKENHUIZEN 1/5

Research note, gebruik makend van inzichten uit de ICT Benchmark Ziekenhuizen STORAGEVRAAGSTUKKEN VOOR ZIEKENHUIZEN 1/5 Research note, gebruik makend van inzichten uit de ICT Benchmark Ziekenhuizen STORAGEVRAAGSTUKKEN VOOR ZIEKENHUIZEN 1/5 \ Door de introductie van nieuwe en meer verfijnde - digitale onderzoeksmethoden

Nadere informatie

Voorstel technische aansluiting CORV

Voorstel technische aansluiting CORV Voorstel technische aansluiting CORV Aan: Van: Onderwerp: AO Jeugd Werkgroep informatiemanagement 3D Holland Rijnland Aansluiting CORV Inleiding In het nieuwe jeugdstelsel moeten gemeenten en justitiële

Nadere informatie

I N H O U D V E R B E T E R E N I N F O R M A T I E M A N A G E M E N T E N K E T E N S A M E N W E R K I N G

I N H O U D V E R B E T E R E N I N F O R M A T I E M A N A G E M E N T E N K E T E N S A M E N W E R K I N G WAT KOMT ER NA BIM I N H O U D Wat komt er na BIM BIM is het begin LEAN bouwen Projectinformatie altijd en overal beschikbaar Informatiemanagement verbeteren Samenwerken en communicatie Procesoptimalisatie

Nadere informatie

Netwerk Digitaal Erfgoed / Werkgroep Monitoring Rapportage over de NDE-projecten 2013/2014

Netwerk Digitaal Erfgoed / Werkgroep Monitoring Rapportage over de NDE-projecten 2013/2014 Netwerk Digitaal Erfgoed / Werkgroep Monitoring Rapportage over de NDE-projecten 2013/2014 12-02-2015 Deze rapportage is opgesteld door de Werkgroep Monitoring van het Netwerk Digitaal Erfgoed (NDE), dat

Nadere informatie

Alle wetenschappelijke output van de UvA komt (min of meer automatisch) in de digitale bibliotheek

Alle wetenschappelijke output van de UvA komt (min of meer automatisch) in de digitale bibliotheek Ambitie 1. Ambitie 2. Ambitie 3. Alle wetenschappelijke output van de UvA komt (min of meer automatisch) in de digitale bibliotheek terecht. Zoveel mogelijk informatie die onderzoekers nodig hebben voor

Nadere informatie

Informatie duurzaam digitaal toegankelijk mr M. J. Martin Berendse Algemeen Rijksarchivaris

Informatie duurzaam digitaal toegankelijk mr M. J. Martin Berendse Algemeen Rijksarchivaris Informatie duurzaam digitaal toegankelijk mr M. J. Martin Berendse Algemeen Rijksarchivaris Informatie duurzaam digitaal toegankelijk 10-10- 2011 Content management: Alle relevante informatie, altijd,

Nadere informatie

Project APEx Archives Portal Europe network of excellence

Project APEx Archives Portal Europe network of excellence Project APEx Archives Portal Europe network of excellence Digitale Collectie De Grootste Gemene Deler RCE Amersfoort 5 juni 2013 Stand van zaken Archieven APEx basis gegevens APEx volgt het APEnet project

Nadere informatie

Nieuwsbrief - Newsletter

Nieuwsbrief - Newsletter Nieuwsbrief - Newsletter S T I C H T I N G W A R C E M E T E R Y B R U N S S U M F O U N D A T I O N W A R C E M E T E R Y B R U N S S U M Nr 5-202 Nieuw lid stichting - New member of the foundation! In

Nadere informatie

Onderzoek IS Interned Services wijst uit: Back-up en archivering van bedrijfsinformatie met name pijnpunt binnen MKB

Onderzoek IS Interned Services wijst uit: Back-up en archivering van bedrijfsinformatie met name pijnpunt binnen MKB Onderzoek IS Interned Services wijst uit: Back-up en archivering van bedrijfsinformatie met name pijnpunt binnen MKB Onderzoek IS Interned Services wijst uit: Back-up en archivering van bedrijfsinformatie

Nadere informatie

Den Haag, september 2013 Dr. F.J.G. Limburg

Den Haag, september 2013 Dr. F.J.G. Limburg Verslag van het ingevolge artikel 5, sub d., j o 2 Archiefbesluit 1995, gevoerde overleg tussen het bedrijfschap Horeca en Catering en het Nationaal Archief met betrekking tot de selectielijst, zoals bedoeld

Nadere informatie

Cloud Computing, een inleiding. ICT Accountancy & Financials congres 2013: Cloud computing en efactureren. Jan Pasmooij RA RE RO: jan@pasmooijce.

Cloud Computing, een inleiding. ICT Accountancy & Financials congres 2013: Cloud computing en efactureren. Jan Pasmooij RA RE RO: jan@pasmooijce. Cloud Computing, een inleiding ICT Accountancy & Financials congres 2013: Cloud computing en efactureren 10 december 2013 Jan Pasmooij RA RE RO: jan@pasmooijce.com 10 december 2013 1 Kenmerken van Cloud

Nadere informatie

Met het oog op morgen. op weg naar een overheidsvisie op ons archiefbestel

Met het oog op morgen. op weg naar een overheidsvisie op ons archiefbestel Met het oog op morgen op weg naar een overheidsvisie op ons archiefbestel Zo? 2 Opzet 1.Waarom? 2.Momentum 3.Context 4.Rode draden 5.Vertrekpunten 6.Thema s en scenario s 7.Horror en droom 8.Vervolgproces

Nadere informatie

Actieplan naar aanleiding van BDO-onderzoek. Raad van Commissarissen GVB Holding N.V. Woensdag 13 juni 2012

Actieplan naar aanleiding van BDO-onderzoek. Raad van Commissarissen GVB Holding N.V. Woensdag 13 juni 2012 Actieplan naar aanleiding van BDO-onderzoek Raad van Commissarissen GVB Holding N.V. Woensdag 13 juni 2012 Inhoudsopgave - Actieplan GVB Raad van Commissarissen GVB Holding N.V. n.a.v. BDO-rapportage 13

Nadere informatie

Digitaal archiveren: beleid en organisatie in een landelijk perspectief

Digitaal archiveren: beleid en organisatie in een landelijk perspectief Digitaal archiveren: beleid en organisatie in een landelijk perspectief Inge Angevaare, coördinator, Nationale Coalitie Digitale Duurzaamheid (NCDD), 10 december 2009, Seminar Digitaal archiveren, DO Consultancy,

Nadere informatie

White Paper. Basisregistratie Personen (BRP), mogelijkheden

White Paper. Basisregistratie Personen (BRP), mogelijkheden Basisregistratie Personen (BRP), mogelijkheden en kansen door samenwerking van gemeenten Samen voor ons eigen. Inleiding Gemeenten kunnen bijna niet meer zonder elkaar. Bezuinigingen, efficiency en steeds

Nadere informatie

Trendbreuk in rijksuitgaven

Trendbreuk in rijksuitgaven 94 Boekman 95 Sociaal-liberaal cultuurbeleid Dossier cijfers Trendbreuk in rijksuitgaven kunst en cultuur Bastiaan Vinkenburg Dit artikel gaat over geld dat het rijk besteedt aan kunst en cultuur. Is dat

Nadere informatie

Functie centraal depot bij het optimaliseren van collecties

Functie centraal depot bij het optimaliseren van collecties Resultaten onderzoekinstituut Dinalog Functie centraal depot bij het optimaliseren van collecties Gerlach van der Heide, Rijksuniversiteit Groningen, september 2014 De Rijksuniversiteit Groningen doet

Nadere informatie

Bestuurlijke Netwerkkaarten Crisisbeheersing

Bestuurlijke Netwerkkaarten Crisisbeheersing Bestuurlijke Netwerkkaarten Crisisbeheersing Kaart 24 - Cultureel erfgoed 24 Cultureel erfgoed Versie april 2012 crisistypen bedreiging van cultureel erfgoed door rampen, onlusten, bezettingen, aanslagen

Nadere informatie

DUTO Normenkader Duurzaam Toegankelijke Overheidsinformatie

DUTO Normenkader Duurzaam Toegankelijke Overheidsinformatie DUTO Normenkader Duurzaam Toegankelijke Overheidsinformatie Erik Saaman (projectleider DUTO) NORA Gebruikersraad, 9 juni 2015 normenkader@nationaalarchief.nl Duurzaam toegankelijke overheidsinformatie

Nadere informatie

Whitepaper Integratie Videoconferentie. Integreer bestaande UC oplossingen met Skype for Business

Whitepaper Integratie Videoconferentie. Integreer bestaande UC oplossingen met Skype for Business Whitepaper Integratie Videoconferentie Integreer bestaande UC oplossingen met Skype for Business Talk & Vision 2015 Inhoudsopgave 1. Introductie 3 2. Skype for Business/Lync 4 Hoe doen we dat? 4 3. Gebruiksvriendelijke

Nadere informatie

Privacy Statement 1. WAT VOOR INFORMATIE VERZAMELT ALTERDESK EN WAAROM

Privacy Statement 1. WAT VOOR INFORMATIE VERZAMELT ALTERDESK EN WAAROM Privacy Statement Alterdesk Privacy Statement Alterdesk is toegewijd aan het bewaken van de privacy van haar gebruikers. Deze Privacy Statement is opgesteld zodat je een goede beslissing kunt nemen met

Nadere informatie

PROCEDURES BETREFFENDE DE VERWERVING DOOR HET EUROPEES PARLEMENT VAN PRIVEARCHIEVEN VAN LEDEN EN VOORMALIGE LEDEN

PROCEDURES BETREFFENDE DE VERWERVING DOOR HET EUROPEES PARLEMENT VAN PRIVEARCHIEVEN VAN LEDEN EN VOORMALIGE LEDEN 2.2.8. PROCEDURES BETREFFENDE DE VERWERVING DOOR HET EUROPEES PARLEMENT VAN PRIVEARCHIEVEN VAN LEDEN EN VOORMALIGE LEDEN BESLUIT VAN HET BUREAU VAN 10 MAART 2014 HET BUREAU VAN HET EUROPEES PARLEMENT,

Nadere informatie

Periodiekenviewer. Jaargangen digitaal inzichtelijk

Periodiekenviewer. Jaargangen digitaal inzichtelijk Periodiekenviewer Jaargangen digitaal inzichtelijk Periodiekenviewer Kranten, tijdschriften, raadsnotulen, archieven en bibliotheek- en bedrijfsarchieven zijn de secondewijzer van de geschiedenis. Hierin

Nadere informatie

verkenning digitale Eindrapportage van een onderzoek onder erfgoedinstellingen door Beeld en Geluid

verkenning digitale Eindrapportage van een onderzoek onder erfgoedinstellingen door Beeld en Geluid verkenning digitale AV-collectie NL Eindrapportage van een onderzoek onder erfgoedinstellingen door Beeld en Geluid Management samenvatting Aanleiding Erfgoedinstellingen, zoals archieven, bibliotheken

Nadere informatie

Generieke Workflows Born Digital Erfgoed

Generieke Workflows Born Digital Erfgoed Generieke Workflows Born Digital Erfgoed Behoud van Born Digital Erfgoed in Nederland: Film, fotografie, architectuur, kunst Gaby Wijers en Hannah Bosma voor de Culturele Coalitie Digitale Duurzaamheid

Nadere informatie

Thema 1: Internationale data-infrastructuur

Thema 1: Internationale data-infrastructuur Thema 1: Internationale data-infrastructuur Belangrijkste knelpunten (gebaseerd op Visietekst) bij het inrichten van een e-depot als knooppunt in een internationaal infrastructuurnetwerk: 1. Is het nodig

Nadere informatie

Het Gemeentearchief Rotterdam en het Elektronisch Depot. Digitale archieven voor de eeuwigheid?

Het Gemeentearchief Rotterdam en het Elektronisch Depot. Digitale archieven voor de eeuwigheid? Het Gemeentearchief Rotterdam en het Elektronisch Depot. Digitale archieven voor de eeuwigheid? Het jaar 2015. Uw tante is op 99 jarige leeftijd overleden. Dat is jammer. De burgemeester komt niet op haar

Nadere informatie

Transactieland Koppelzone concept

Transactieland Koppelzone concept Transactieland Koppelzone concept Vooraf Het koppelzone 1 concept is een bepaalde manier van samenwerken Het samenwerken wordt daarbij ondersteund door c.q. in die samenwerking wordt gebruik gemaakt van

Nadere informatie

Standaarden in het (digitaal) beschrijven van vormgevingsarchieven Bernadine Ypma, zelfstandig onderzoeker

Standaarden in het (digitaal) beschrijven van vormgevingsarchieven Bernadine Ypma, zelfstandig onderzoeker Standaarden in het (digitaal) beschrijven van vormgevingsarchieven Bernadine Ypma, zelfstandig onderzoeker Deze samenvatting geeft de resultaten van een onderzoek naar ontsluitingsmethoden van vormgevingsarchieven

Nadere informatie

11/05/2015. Deel 1. Hardware en sporendragers. Hardware en sporendragers. Hardware en sporendragers. Hardware en sporendragers

11/05/2015. Deel 1. Hardware en sporendragers. Hardware en sporendragers. Hardware en sporendragers. Hardware en sporendragers Didactische doelstellingen Deel 1 De cursist : herkent en benoemt de belangrijkste digitale gegevensdragers waarop sporen kunnen worden teruggevonden. Oost-Vlaamse Politieacademie vzw Sprendonkstraat 5

Nadere informatie

Online survey ten behoeve van de Studiemiddag Digitale Duurzaamheid van Geodata

Online survey ten behoeve van de Studiemiddag Digitale Duurzaamheid van Geodata Data Archiving and Networked Services Online survey ten behoeve van de Studiemiddag Digitale Duurzaamheid van Geodata Presentatie resultaten Kees Waterman 16 februari 2012 DANS is een instituut van KNAW

Nadere informatie

Graag maak wij van de gelegenheid gebruik om u op de hoogte te brengen van de recente ervaringen en ontwikkelingen bij De Regiecentrale.

Graag maak wij van de gelegenheid gebruik om u op de hoogte te brengen van de recente ervaringen en ontwikkelingen bij De Regiecentrale. 1 Geachte heer/mevrouw Graag maak wij van de gelegenheid gebruik om u op de hoogte te brengen van de recente ervaringen en ontwikkelingen bij De Regiecentrale. Bij verschillende gemeenten en instellingen

Nadere informatie

INVENTARISATIE EN CLASSIFICATIE VAN STANDAARDEN VOOR CYBERSECURITY

INVENTARISATIE EN CLASSIFICATIE VAN STANDAARDEN VOOR CYBERSECURITY INVENTARISATIE EN CLASSIFICATIE VAN STANDAARDEN VOOR CYBERSECURITY Leesvervangende samenvatting bij het eindrapport Auteurs: Dr. B. Hulsebosch, CISSP A. van Velzen, M.Sc. 20 mei 2015 In opdracht van: Het

Nadere informatie

Digitaal archiveren. Timo van Houdt werkgroep Archieven

Digitaal archiveren. Timo van Houdt werkgroep Archieven Digitaal archiveren Timo van Houdt werkgroep Archieven Digitale dementie Digitaal Analoog Virtueel Fysiek Bestand Document Digitaal werken = normaal Digitaal archiveren = problematisch Vandaag Gisteren

Nadere informatie

Sector- en keteninitiatieven 2014-2016 CO 2 -prestatie

Sector- en keteninitiatieven 2014-2016 CO 2 -prestatie Sector- en keteninitiatieven 2014-2016 CO 2 -prestatie Cable Partners B.V. Venneveld 34 4705 RR ROOSENDAAL tel. 0031 165 523 000 fax 0031 165 520 033 www.cablepartners.nl Opgesteld d.d.: Mei 2015 Revisie:

Nadere informatie

Uitwerking onderdelen werkplan

Uitwerking onderdelen werkplan Uitwerking onderdelen werkplan Het Nationaal Platform Data Model (NPDM) heeft een werkplan opgesteld om richting te geven aan de activiteiten voor de komende maanden en inzicht te krijgen in de benodigde

Nadere informatie

toekomst voor ons digitaal geheugen (2)

toekomst voor ons digitaal geheugen (2) toekomst voor ons digitaal geheugen (2) strategische agenda voor duurzame toegankelijkheid Nationale Coalitie Digitale Duurzaamheid colofon Deze publicatie is beschik- tekst en foto s De volledige tekst

Nadere informatie

Een Visie op Datamanagement

Een Visie op Datamanagement Een Visie op Ron Dekker Nederlandse Organisatie voor Wetenschappelijk Onderzoek Persoonlijke noot Eigen ervaringen: goede kennis van de data nodig om alle valkuilen te omzeilen. het is veel werk van een

Nadere informatie

(070) 373 8393. Brief aan de leden T.a.v. het college en de raad. Samenvatting. informatiecentrum tel. ons kenmerk BAOZW/U201300267 Lbr.

(070) 373 8393. Brief aan de leden T.a.v. het college en de raad. Samenvatting. informatiecentrum tel. ons kenmerk BAOZW/U201300267 Lbr. Brief aan de leden T.a.v. het college en de raad informatiecentrum tel. (070) 373 8393 betreft Archiefconvenant; wijzigingen in de Archiefwet en -regelgeving Samenvatting uw kenmerk ons kenmerk BAOZW/U201300267

Nadere informatie

Project Digitalisering op Verzoek. Maarten Schenk Haags Gemeentearchief

Project Digitalisering op Verzoek. Maarten Schenk Haags Gemeentearchief Project Digitalisering op Verzoek Maarten Schenk Haags Gemeentearchief Programma Toelichting op project 13.15 uur Zelf aan de slag 13.45 uur Terugkoppeling/discussie 13.55 uur Conclusies 14.25 uur Aanleiding

Nadere informatie

THE CLOUD IN JURIDISCH PERSPECTIEF SPREKERSPROFIEL. Mr. Jan van Noord Directeur International Tender Services (ITS) BV

THE CLOUD IN JURIDISCH PERSPECTIEF SPREKERSPROFIEL. Mr. Jan van Noord Directeur International Tender Services (ITS) BV THE CLOUD IN JURIDISCH PERSPECTIEF SPREKERSPROFIEL Mr. Jan van Noord Directeur International Tender Services (ITS) BV Wat is Cloud Op het moment dat content uit het eigen beheer c.q. toezicht verdwijnt

Nadere informatie

(Ben ik hier bij de videoclub?)

(Ben ik hier bij de videoclub?) (Ben ik hier bij de videoclub?) Henk Westerhof, februari 2013 Werken met het project Back-up maken Archiveren Illustraties: Windows 7 Magix (Pinnacle) Een project bevat: video, meer video, foto s, livegeluid,

Nadere informatie

Archiveren digitale bestemmingsplannen. Workshop

Archiveren digitale bestemmingsplannen. Workshop Workshop Tijdens deze sessie Aanleiding Vervolgens in de praktijk: Hans Dekker van de gemeente Houten Karola Czuj van de gemeente Almere Ysbrand Tromp van de provincie Overijssel Discussie Ambitie en doel

Nadere informatie

Europese programma s en films vertegenwoordigen driekwart van de uitzendingen met de grootste kijkdichtheid

Europese programma s en films vertegenwoordigen driekwart van de uitzendingen met de grootste kijkdichtheid IP/09/840 Brussel, 28 mei 2009 Europese programma s en films vertegenwoordigen driekwart van de uitzendingen met de grootste kijkdichtheid In Europa vervaardigde films en televisieprogramma s blijven Europese

Nadere informatie

Digitaal Depot Nationaal Archief

Digitaal Depot Nationaal Archief Wat is een e-depot? Jacqueline Slats Nationaal Archief of the Netherlands Studiedag Digitale Depots, 15 oktober 2008 Felixarchief Antwerpen 1 De Digitale Overheid De samenleving werkt meer en meer met

Nadere informatie

Digital Dark Age. KNVI Jaarcongres 2015 12 november Marcel Ras, Programmamanager Na6onale Coali6e Digitale Duurzaamheid

Digital Dark Age. KNVI Jaarcongres 2015 12 november Marcel Ras, Programmamanager Na6onale Coali6e Digitale Duurzaamheid Digital Dark Age KNVI Jaarcongres 2015 12 november Marcel Ras, Programmamanager Na6onale Coali6e Digitale Duurzaamheid Mijn digitale zolder 3 De Digital Dark Age volgens Vint Cerf The forgo?en century

Nadere informatie

Sector- en keteninitiatieven 2014-2015 CO 2 -prestatie

Sector- en keteninitiatieven 2014-2015 CO 2 -prestatie Sector- en keteninitiatieven 2014-2015 CO 2 -prestatie Cable Partners B.V. Venneveld 34 4705 RR ROOSENDAAL tel. 0031 165 523 000 fax 0031 165 520 033 www.cablepartners.nl Opgesteld d.d.: Mei 2014 Revisie:

Nadere informatie

Nota van B&W. Onderwerp Aanschaf software voor digitalisering bestemmingsplannen

Nota van B&W. Onderwerp Aanschaf software voor digitalisering bestemmingsplannen Nota van B&W Onderwerp Aanschaf software voor digitalisering bestemmingsplannen Portefeuille C. van Velzen Auteur Dhr. M. Overing Telefoon 5113551 E-mail: m.overing@haarlem.nl SO/BD/2006/787 Te kopiëren:

Nadere informatie

De visie van Centric op datamanagement

De visie van Centric op datamanagement De visie van Centric op datamanagement De vijf elementen om optimaal invulling te geven aan datamanagement Inhoudsopgave 1 Inleiding 2 2 Wat is datamanagement? 2 2.1 Actuele en statische data 3 3 De vijf

Nadere informatie

De impact van de basisregistraties op de informatievoorziening van gemeenten

De impact van de basisregistraties op de informatievoorziening van gemeenten De impact van de basisregistraties op de informatievoorziening van gemeenten Op weg naar de Gemeentelijke Service Bus Danny Greefhorst Gemeenten worden geconfronteerd met allerlei ontwikkelingen die van

Nadere informatie

PLANETS - Testbed. duizend jaar geschiedenis ligt op honderd kilometer plank van het de geschiedenis dijt uit, jaarlijks met kilometers

PLANETS - Testbed. duizend jaar geschiedenis ligt op honderd kilometer plank van het de geschiedenis dijt uit, jaarlijks met kilometers duizend jaar geschiedenis ligt op honderd kilometer plank van het de geschiedenis dijt uit, jaarlijks met kilometers PLANETS - Testbed Petra Helwig Senior adviseur Digitale Duurzaamheid Stel je voor Je

Nadere informatie