RhD typeren, wanneer alarmeren? Peter Ligthart 8 juni 2010 1
Casus 24 jarige vrouw, 12 weken zwanger Routine ABO Rhesus (Rh)D bepaling Ortho Biovue kolom techniek positief (2+) Verwachting: negatief of 4+ 8 juni 2010 2
Algemene vraag Wat moet ik met RhD antigeen bepaling van 2+? Waarom test ik? (ontvanger of donor) Wat wil ik weten? 8 juni 2010 3
Zwak RhD antigeen Verminderde expressie van het RhD antigeen minder dan 20% t.o.v. R 1 r (CcDee) 5-10% alleen aantoonbaar in de IAGT normaal RhD antigeen genetisch wel mutaties gevonden (verschillende typen) geen allo anti D vorming 8 juni 2010 4
Variant RhD antigeen RhD antigeen waar een gedeelte van ontbreekt Een antigeen is opgebouwd uit epitopen Een variant RhD antigeen mist één of meer van die epitopen Zwakke expressie is mogelijk Totaal 30 verschillende epitopen bekend Minstens 40 verschillende RhD varianten mogelijkheid tot allo anti D vorming 8 juni 2010 5
RhD negatief RhD positief Zwak RhD antigeen Variant RhD antigeen 8 juni 2010 6
RH genen RHD gen D positief RHCE gen C/c E/e D negatief 8 juni 2010 7
RhD varianten DIII DFR DVa DAR DVI R o Har / Crawford 8 juni 2010 8
Zwak RhD antigenen Type 1 Type 5 Type 2 Type 6 Type 3 Type 7 8 juni 2010 9
Zwak RhD of RhD variant? commerciele reagentia monoclonale en polyclonale anti D s Epitopen panel MoAbs waarvan je weet welk epitoop herkend wordt standaard DNA RHD Multiplex PCR / MLPA speciele serologie en DNA DNA sequencing en panel van ca. 80 anti D MoAbs 8 juni 2010 10
8 juni 2010 11
8 juni 2010 12
8 juni 2010 13
DNA onderzoek RHD gen D positief RHCE gen C/c D negatief E/e RHD variant 8 juni 2010 14
Resultaten referentie diagnostiek Uitslag DNA onderzoek 5% 56% 39% Rh D positief Rh D variant Rh D negatief N = 107 8 juni 2010 15
Resultaten referentie diagnostiek RhD varianten 7% 3%1% 4% DIII DIVa DVa 40% 27% D VI D VII DFR RoHar 3% 9% 6% DAR?? 8 juni 2010 16
Welke varianten zou je willen vinden Het liefste allemaal... maar dat lukt niet Welke komen het meeste voor? DAR, DVI Welke maken het snelst een klinisch relevante anti D? DVI, DFR DVI, DFR, DAR herkennen als RhD variant DFR en DAR kunnen lijken op een zwak RhD antigeen 8 juni 2010 17
Richtlijn Bloedtransfusie, 2004 2.1.2 Rhesus-D-bloedgroep bepaling Aanbevelingen ontvangers 1 reagens, DVI als RhD negatief bepalen navelstreng bloed (i.v.m. ampul toediening), DVI als RhD positief bepalen 8 juni 2010 18
Welke reagentia zijn er? Monoclonaal Polyclonaal Blend reagentia Buisjes Kolom methode Verschillende firma s 8 juni 2010 19
Evaluatie van RhD reagentia Verschillende varianten en zwakke D antigenen zwakke D antigenen (4), DVI (6), DFR (3) en DAR (3) 2 donoren met een positieve directe antiglobuline test Getest in buisjes monoclonaal, polyclonaal, blend reagens Getest in kolommethode (Diamed en Ortho) 8 juni 2010 20
Resultaten Anti D reagentia buisjes Anti D kolom methode blend Diamed Ortho RhD type Mono Poly KT 37 o C IAT DVI- DVI+ DVI - 1+/3+ - - 1+/3+ - 2+/3+ - DFR -/zw 1+/3+ - - 2+/3+ - 1+/3+ zw/3+ DAR 1+/2+ zw/1+ -/zw -/zw 2+/3+ 2+/3+ 2+/3+ 2+/3+ Zwak RhD zw/1+ - -/zw -/zw 1+/3+ 2+/3+ 2+/3+ 2+/3+ 8 juni 2010 21
Samenvatting Kolom technieken zeer gevoelig voor D antigenen met een lage antigeen expressie DVI goed te herkennen (negatief), DFR en DAR moeilijk te herkennen met 1 reagens 8 juni 2010 22
Wat is een reden voor vervolgonderzoek? Zwakkere reactie met standaard anti D reagentia minder dan 2+ (arbitraire grens) Grote verschillen in reactie sterkte tussen verschillende reagentia minimaal 2 stappen (4+/2+, 3+/1+, pos/neg) RhD positief met anti D zowel allo als auto 8 juni 2010 23
Casus 24 jarige vrouw, 12 weken zwanger Routine ABO Rhesus (Rh)D bepaling Ortho Biovue kolom techniek positief (2+) 8 juni 2010 24
Casus Serologie Anti D monoclonaal zwak + Anti D blend (IAT) 3+ Epitopen panel Passend bij DFR DNA (MPX-D) Passend bij DFR Conclusie RhD variant DFR Mevrouw als ontvanger RhD negatief beschouwen (30e week as onderzoek, ampul) 8 juni 2010 25
Wat is een reden voor vervolgonderzoek? Zwakkere reactie met standaard anti D reagentia minder dan 2+ (arbitraire grens) Grote verschillen in reactie sterkte tussen verschillende reagentia minimaal 2 stappen (4+/2+, 3+/1+, pos/neg) RhD positief met anti D zowel allo als auto 8 juni 2010 26
U bedankt voor de aandacht Verder dank aan; Claudia Folman Masja de Haas Marijke Overbeeke 8 juni 2010 27