Robeco Integraal Vermogensbeheer Voor institutionele beleggers
Een beschaafde samenleving verdient een houdbaar en realistisch pensioensysteem voor iedereen, ook in de toekomst. Roderick Munsters, CEO Robeco 2 Robeco Integraal Vermogensbeheer
VOORWOORD Zo n EUR 1.000 miljard. Dat is wat u en ik en zo n kleine 7 miljoen huishoudens in Nederland bij elkaar hebben gespaard voor onze oude dag. Pensioenfondsen beheren een aanzienlijk deel van dit geld en staan de laatste tijd voor grote uitdagingen. Niet alleen wordt u als pensioenbestuurder geconfronteerd met veranderende wet- en regelgeving, ook de complexiteit van de financiële markten neemt steeds verder toe. De krediet- en schuldencrisis, de lage rentestand en de toenemende vergrijzing veranderen, zoals u dagelijks merkt, het speelveld. Deze ontwikkelingen verzwaren de verantwoordelijkheden van pensioenfondsen om een waardevast en betaalbaar pensioen aan hun deelnemers te blijven bieden. Om u te ondersteunen bij deze uitdaging biedt Robeco een oplossing op maat. Onze moderne variant op fiduciair management heet Robeco Integraal Vermogensbeheer. Dat biedt u een transparante en flexibele oplossing, waarbij wij periodieke monitoring en reviewing verzorgen en u zelf in control en eindverantwoordelijk blijft. U krijgt gemakkelijk inzicht in de positionering en de risico s van uw pensioenfonds. Wij streven naar een solide partnership met u, waarbij we aansluiten op uw governancestructuur. Wij geloven in het belang van u, het pensioenfonds in heldere afspraken en bieden dé combinatie van strategische advisering, vermogensbeheer en heldere rapportages. Binnen Robeco hebben wij om uw belangen zo goed mogelijk te behartigen een expertisecentrum voor pensioen- en beleggingskennis geformeerd. Hiermee willen we benadrukken dat u ons mag beschouwen als serieuze partij op het gebied van integraal vermogensbeheer. Het is een vitaal onderdeel van onze langetermijnstrategie. In deze brochure laten we zien hoe Robeco Integraal Vermogensbeheer werkt en hoe het u kan helpen bij een betrouwbare uitvoering van uw pensioenbeheer, zodat uw pensioenambities gerealiseerd kunnen worden. Aarzel niet met ons in contact te treden als u nadere informatie wenst en/of een gesprek met een van onze ervaren deskundigen wilt voeren. We staan voor u klaar! Hans Rademaker, namens de Management Board van Robeco Robeco Integraal Vermogensbeheer 1
De voordelen van ROBECO INTEGRAAL VERMOGENSBEHEER Uw doelstellingen bereikt via flexibiliteit en maatwerk Bij Robeco staan uw belangen voorop. Daarom streven wij naar volledige aansluiting op de doelstellingen en governancestructuur van uw fonds. U ontvangt maatwerk in advisering, portefeuilleconstructie, managerselectie, risicobeheer en rapportages. Uw portefeuille wordt indien gewenst volledig afgestemd op uw specifieke risico- en rendementsdoelstellingen, investment beliefs en kostenbudget. Dit alles om uw beleggingen beter in lijn te brengen met de echte ambitie van het pensioenfonds: het bieden van een waardevast pensioen. U bent in control door volledig inzicht in uw portefeuille Om volledig inzicht mogelijk te maken bieden wij u volledige transparantie, zowel op het gebied van strategische keuzes en risicobeheer als op het gebied van het beleggingsproces en rapportages. Daardoor krijgt u inzicht in alle onderliggende risico s én inzicht in uw totale portefeuille. Ook laten we de kosten zien op alle niveaus van beheer. Deze inzichten stellen u in staat snel en accuraat te reageren op vragen en verzoeken van stakeholders en in control te blijven. Thuis in de Nederlandse pensioenmarkt Robeco is een Nederlandse vermogensbeheerder en daardoor goed toegankelijk. We spreken net als u de Nederlandse taal en delen dezelfde cultuur. Robeco is een partner die de Nederlandse pensioenomgeving als geen ander kent. Onze professionals beschikken over uitstekende kennis van de specifieke Nederlandse wet- en regelgeving en hebben jarenlange ervaring met het succesvol beheren van vermogen van Nederlandse pensioenfondsen van verschillende omvang en achtergrond. 2 Robeco Integraal Vermogensbeheer
Duurzaam beleggen Onze expertise op het gebied van duurzaam beleggen biedt u de nodige ondersteuning ten behoeve van een helder beleid op het gebied van stemmen, dialoog voeren, en uitsluiten, als ook de integratie van ESG-criteria in de beleggingsbeslissingen. We maken inzichtelijk hoe en in welke mate dit binnen iedere individuele beleggingsstrategie toegepast kan worden. Korte lijnen met een solide langetermijnpartner Bij Robeco staat een professioneel team tot uw beschikking, waarover een Account CIO binnen Robeco de regie voert. De Management Board is volledig gecommitteerd en betrokken bij deze aanpak. Dit leidt er onder andere toe dat Robeco gezien wordt als partner met een aantoonbaar langjarig hoogwaardig clientservicing-programma (bronnen: onderzoek Greenwich Associates uit 2007, 2008 en 2010 en Forum 2011). Robeco Integraal Vermogensbeheer 3
Wat Robeco Integraal Vermogensbeheer voor u kan betekenen? Robeco Integraal Vermogensbeheer biedt u een transparante oplossing op maat, waarmee u uw pensioenambities kunt realiseren. We streven naar een solide partnership met u en zoeken daarbij naar een naadloze aansluiting op de door u gewenste governancestructuur voor een optimaal resultaat. Ons uitgangspunt is dat we doen wat we moeten doen in het belang van uw pensioenfonds. Dat resulteert in een flexibele dienstverlening. Uiteraard heeft Robeco gelijkschakeling van belangen hoog staan. Dat kunt u zien aan de onafhankelijke managerselectie, heldere afspraken, afwezigheid van excessieve bonussen en een hoge mate van klantgerichtheid. Met Robeco Integraal Vermogensbeheer bieden wij u een combinatie van strategische advisering, vermogensbeheer en heldere rapportages. U krijgt op een eenvoudige manier inzicht in de positionering en de risico s van uw pensioenfonds, waarmee u te allen tijde kunt monitoren of u op koers ligt. U mag rekenen op een excellente implementatie en operationele uitvoering van uw mandaat. Uw persoonlijke en primaire aanspreekpunt voor alles is de Account CIO, die onder meer verantwoordelijk is voor de totale aansturing en coördinatie van uw mandaat. Daarbij is Robeco een Nederlandse vermogensbeheerder die uw Nederlandse pensioenomgeving als geen ander kent. Integraal Vermogensbeheer is maatwerk Onze integrale dienstverlening bestaat uit maatwerk, opgebouwd uit vaste onderdelen met daarbinnen een aantal opties. Uw pensioenambitie staat hierbij altijd centraal. Onze hoogwaardige dienstverlening sluit derhalve volledig aan op uw wensen. Voor een nauwe aansluiting op uw wensen en eisen is een goede dialoog tussen u, onze specialisten en de betrokken consultants essentieel. De opdracht wordt geformuleerd op basis van de karakteristieken van uw pensioenfonds (dekkingsgraad, verplichtingen, sponsor), het risicoprofiel, de investment beliefs, de governancestructuur en uw beschikbare feebudget. We stellen u in staat te allen tijde de benodigde grip en inzicht te hebben en te houden. In de opdracht worden ook afspraken en verantwoordelijkheden tussen alle betrokken partijen vastgelegd in heldere SLA (Service Level Agreement) afspraken. 4 Robeco Integraal Vermogensbeheer
Voor een optimale dienstverlening aan u, geloven wij in overzichtelijke en slagvaardige teams van professionals met kennis van pensioenbeleggen. Chris van der Oord, Account CIO Transparante aanpak Voor de formulering en de invulling van de opdracht hanteren we een aantal opeenvolgende stappen. Als startpunt van de opdracht wordt het risicobudget gedefinieerd. Uw risicotolerantie wordt hierbij getoetst aan de hand van het FTK (Financieel Toetsingskader). Met behulp van ons SAA-model (Strategische Asset Allocatie-model) maken wij verschillende afwegingen voor u inzichtelijk. Dit model genereert een advies voor de optimale strategische verdeling van uw portefeuille. Op basis daarvan wordt uw portefeuille samengesteld. Uw portefeuille kan verschillende beleggingsstijlen en beleggingsproducten bevatten, met een uitgebalanceerd evenwicht tussen risico en rendement. Managerselectie en overlaystrategieën zijn onderdeel van de portefeuilleconstructie. Via een dashboard krijgt u snel een totaalindruk van uw portefeuille. Hiermee kunt u overzicht én inzicht houden in uw portefeuille en zonodig bijsturen. Bovendien ontvangt u geïntegreerde managementinformatie. In deze maand- en kwartaalrapportages ontvangt u de stand van zaken en ontwikkelingen van de economie en van uw portefeuille. Tevens ontvangt u de input voor DNB-rapportages. Integraal risicobeheer Integraal risicobeheer is geborgd door de hele waardeketen van strategie tot rapportage. Hierbij wordt gebruik gemaakt van een eigen risicomanagementmodel. De uitkomsten van dit model kunnen desgewenst worden getoetst aan de uitkomsten van een extern risicomodel. Bijvoorbeeld van de custodian of van een andere externe partij. Daarnaast worden de met u gemaakte contractuele afspraken binnen Robeco periodiek gemonitord. Op de volgende pagina ziet u onze integrale aanpak schematisch weer gegeven. De aspecten die bewust buiten ons Integraal Vermogensbeheer vallen, zijn grijs weergegeven in de figuur. Zo wordt de ALM-studie (Asset Liability Management) uitgevoerd door een door u geselecteerde partij; wij kunnen daar desgewenst een adviesrol in spelen. Ook bij de keuze van de custodian kunnen wij u adviseren. Robeco Integraal Vermogensbeheer 5
Onze integrale aanpak Op deze afbeelding ziet u de bouwstenen van onze integrale aanpak schematisch weergegeven. Vaste onderdelen met daarbinnen een aantal opties voor een nauwe aansluiting op uw wensen en governancestructuur. Bestuur Pensioenfonds Doelstellingen en randvoorwaarden van het fonds bepalen de invulling van het vermogensbeheer. Aansluiting op governancestructuur Karakteristieken van het fonds (dekkingsgraad, verplichtingen, sponsor, etc) Gewenste portefeuillesamenstelling Risicobudget Transparantie over feebudget Kwalitatieve uitgangspunten Op basis van bovenstaande uitgangspunten wordt de opdracht van de cliënt aan de fiduciair manager geformuleerd. Robeco Integraal Vermogensbeheer Klant: Uw Pensioenfonds Asset Liabillity Management Verantwoording & Regie Risk Control & Compliance Portefeuillestrategie Managerselectie Portefeuillemanagement Externe Risk Control Custodian Financiële administratie 6 Robeco Integraal Vermogensbeheer
Robeco Integraal Vermogensbeheer uitgelicht Portefeuillestrategie Managerselectie Portefeuillemanagement Verantwoording & Regie Risk Control & Compliance Beleidsbewaking Portefeuilleconstructie Portefeuillebewaking Centrale en dagelijkse Toezicht & controle op Strategisch Managerselectie Operationeel aanspreekpunt primaire proces beleggingsadvies (holdings based) portefeuillebeheer Centrale regievoering ( tweedelijnscontrole ) Normportefeuille Manager monitoring Kortetermijn- binnen Robeco Operationeel Rebalancing-beleid (holdings based) marktvisie Eerstverantwoordelijk risicomanagement Actief/passief ESG-integratie TAA (optioneel) voor alle te leveren Risk assessments Renteafdekking Portefeuillebewaking Overlay-beheer diensten Valuta-afdekking (optioneel) Rapportages en Inflatie Active ownership periodieke Economische (optioneel) verantwoording scenarioanalyse Collateral (middellange termijn) Management ESG-beleidsadvies (optioneel) Sec Lending (optioneel) Treasury (optioneel) Robeco Integraal Vermogensbeheer 7
Onafhankelijke managerselectie via Corestone Wij bieden onafhankelijke managerselectie, waarbij we de beste combinatie van managers selecteren, uiteraard passend bij uw investment beliefs, risicokader en gewenste kostenbudget. Wij hebben de onafhankelijkheid van onze managerselectie geborgd door het managerselectieteam fysiek te scheiden van de rest van Robeco, waarbij het team bovendien is ondergebracht in een aparte onderneming, Corestone. Hierdoor kan geen belangenverstrengeling ontstaan. Deze onafhankelijkheid vormt een cruciaal onderdeel van een geloofwaardige fiduciaire propositie. Corestone is een dochteronderneming van Robeco in Zwitserland. Via deze organisatie heeft u toegang tot een keur aan vermogensbeheerders voor alle beschikbare beleggingscategorieën. Corestone onderscheidt zich door u als pensioenfonds te allen tijde volledig inzicht te geven in de posities van de portefeuilles van de verschillende managers: u weet precies in welke sectoren en welke bedrijven u belegt. Corestone analyseert alle fondsmanagers op alle denkbare risicoparameters. Zodoende kunnen we verborgen risico s vermijden. Daardoor realiseert Corestone een optimale mix van managers in de portefeuille. 8 Robeco Integraal Vermogensbeheer
Door het selecteren van de beste managers in de context van de portefeuille zorgen wij dat de beleidsdoelstellingen van onze klanten worden bereikt. Martin Mlynár, Managing Director Corestone Investment Managers Robeco Integraal Vermogensbeheer 9
Duurzaam beleggen Robeco staat voor duurzaam beleggen, omdat wij geloven dat goed ondernemingsbestuur en maatschappelijke verantwoordelijkheid aandeelhouderswaarde voortbrengt. In de afgelopen jaren is deze overtuiging verregaand geïntegreerd in onze beleggingsanalyse en besluitvorming. Bovendien sluit duurzaam beleggen sterk aan bij de wensen van onze klanten. Wij hebben dan ook een eigen expertisecentrum voor duurzaam beleggen, RobecoSAM. RobecoSAM is tevens leverancier van de gegevens voor de Dow Jones Sustainability Indices. Robeco neemt factoren op het gebied van milieu, maatschappij en goed ondernemingsbestuur uiterst serieus en integreert deze in beleggingsanalyses en beslisprocessen. We noemen dit ESG-integratie. Robeco loopt hierin voorop. Voor Robeco bestaat duurzaam beleggen uit vijf elementen: actief aandeelhouderschap door middel van actieve dialoog en stemrecht; de integratie van ESG-factoren; openheid over risico s, kosten en rendementen; een zeer ruim aanbod van duurzame beleggingsproducten; de toepassing van principes op het gebied van maatschappelijke verantwoordelijkheid in onze eigen bedrijfsvoering. 10 Robeco Integraal Vermogensbeheer
Uw persoonlijke accountteam van professionals levert maatwerkoplossingen Robeco Integraal Vermogensbeheer levert maatwerkoplossingen. Uw Account CIO stelt voor uw mandaat een eigen accountteam samen van gespecialiseerde en ervaren professionals. Alle contacten tussen u en het fiduciaire team van Robeco vinden plaats onder zijn regie. De Account CIO is dan ook uw persoonlijke en primaire aanspreekpunt en tevens uw eigen Chief Investment Officer binnen Robeco. Hij is verantwoordelijk voor de totale aansturing en coördinatie van uw mandaat, voor de dienstverlening die wij u bieden en voor het beheer van uw relatie met onze organisatie. Binnen Robeco werkt hij nauw samen met de portefeuillestrateeg, de portefeuillemanager, de managerselecteur en de back-up Account CIO. Strategisch Relatiebeheer ( Account Director ) Risk Control & Compliance Portefeuillestrategie Managerselectie Portefeuillemanagement Account CIO Duurzaam Beleggen Naast de Account CIO verzekert de betrokkenheid van Hans Rademaker vanuit onze Management Board u de hoogste kwaliteit dienstverlening. Op de volgende pagina s stellen enkele Robeco-specialisten zich aan u voor. Robeco Integraal Vermogensbeheer 11
De dynamiek van de financiële markten vraagt om dagelijkse monitoring, ook voor pensioenfondsen. Artino Janssen, Co-hoofd Robeco Investment Solutions Binnen Robeco heeft u één centraal aanspreekpunt, de Account CIO, die voor u de regie voert. Robert van der Meer, Account CIO U bent verzekerd van maximale aandacht en betrokkenheid vanuit de management board van Robeco. Hans Rademaker, Lid Management Board Robeco Ons doel is een optimaal resultaat binnen het risico- en feebudget van de klant. Paul van Gent, CIO Corestone Investment Managers 12 Robeco Integraal Vermogensbeheer
Bij ons kan een klant binnen de integrale context ook specifieke bouwstenen selecteren. Hiermee is onze integrale aanpak ook voor kleinere fondsen toegankelijk. Wouter de Ridder, Hoofd Investment Solutions Sales Robeco Wij onderzoeken relevante strategische pensioenfondsvraagstukken. Tom Steenkamp, Co-hoofd Robeco Investment Solutions Het risicobeheer van uw portefeuille is bij Robeco op alle niveaus gewaarborgd. Monique Donders, Hoofd Risk Management Robeco Integraal Vermogensbeheer 13
Over Robeco Onafhankelijk vermogensbeheerder sinds 1929 Belegd vermogen van ruim 189 miljard euro (december 2012), waarvan ruim de helft institutioneel Groeien op de pensioenmarkt is één van Robeco s strategische pijlers Ervaring met managerselectie via Corestone, een onafhankelijke dochteronderneming in Zwitserland Eigen expertisecentrum voor duurzaam beleggen: RobecoSAM Onafhankelijk onderzoek toont aan dat onze institutionele klanten onze service en accountmanagement consistent hoog waarderen Voorloper in duurzaam beleggen en heeft ESG ver in het proces geïntegreerd Actief betrokken bij de Nederlandse pensioenwereld Hoofdkantoor in Nederland en diverse vestigingen in het buitenland Robeco staat voor klantfocus, integriteit, samenwerking, resultaatgerichtheid en kwaliteit 14 Robeco Integraal Vermogensbeheer
Contact Voor nadere informatie neemt u contact op met: Wouter de Ridder Hoofd Investment Solutions Sales Robeco w.de.ridder@robeco.nl 010-224 3529 Harry Horlings Director Institutional Business Development harry.horlings@robeco.nl 010-224 3528 Robeco Integraal Vermogensbeheer 15
Belangrijke informatie Deze informatie is met zorg opgesteld door Robeco Institutional Asset Management B.V. (Robeco). De informatie in deze publicatie is mede ontleend aan betrouwbaar geachte externe bronnen. Aan de informatie in deze publicatie kunnen geen rechten worden ontleend. Er wordt geen garantie of verklaring omtrent de juistheid of volledigheid gegeven, noch uitdrukkelijk, noch stilzwijgend. Dit document is niet bedoeld voor distributie aan of gebruik door enig persoon of entiteit in enige jurisdictie of land waar de plaatselijk geldende wet- of regelgeving een dergelijke distributie of een dergelijk gebruik niet toestaat. De informatie in deze presentatie is uitsluitend bedoeld voor professionele partijen als bedoeld in de Wet op het Financieel Toezicht of personen die bevoegd zijn deze informatie te ontvangen op basis van andere van toepassing zijnde wetgeving. Alle copyrights, octrooien en andere rechten op de informatie in dit document zijn het eigendom van Robeco. Er worden geen rechten van welke aard dan ook in licentie gegeven of toegewezen of op andere wijze overgedragen aan personen die toegang hebben tot deze informatie. Robeco Institutional Asset Management B.V., Rotterdam (Handelsregister no. 24123167) is geregistreerd bij de Autoriteit Financiële Markten in Amsterdam. 16 Robeco Integraal Vermogensbeheer
Robeco Integraal Vermogensbeheer 17
1062-0313