WAT JE MOET WETEN OVER INTRODUCTIE PROGRAMMA NIEUWE LEERKRACHTEN INFORMATIE VOOR MEDEWERKERS
AAN ALLE MEDEWERKERS VAN MEER PRIMAIR INTRODUCTIE NIEUWE LEERKRACHT De 19 scholen van Meer Primair gebruiken deze opzet tijdens de introductie periode van de nieuwe leerkracht. De leerkrachten die eerder met deze opzet hebben gewerkt, hebben hun ervaringen op papier gezet. Enkele uitspraken daaruit: Het is een warm onthaal voor een nieuwe leerkracht. Handig als leidraad. Er is duidelijkheid en zo voorkom je dat je een nieuwe collega overruled. Zo fijn dat je weet bij wie je terecht kunt voor vragen. Fijn om met een collega te praten over het werk. Zo duidelijk dit. Het geeft je het gevoel dat je er echt bij hoort. DE MISSIE VAN MEER PRIMAIR De kernwaarden van ons handelen zijn Vakmanschap, Ontwikkeling, Verbinding, Inspiratie en Continuïteit. Van daaruit geven we vorm aan de ambities van Meer Primair. Meer Primair is een naam als een caleidoscoop, elke combinatie kan weer een nieuwe ambitie opleveren. MEER dan denk je aan Meer leren, Meer ontwikkelen, Meer samen, Meer plezier. PRIMAIR kan je verbinden aan Primair onderwijs, Primair kwaliteit, Primair vakmanschap, Primair talent. Dit boekje biedt een handreiking om de eerste periode in je nieuwe werkkring soepel te laten verlopen. Het is een dynamisch document, dat je naar eigen inzicht kunt aanvullen en met ruimte voor eigen aantekening en volop de mogelijkheid om te schuiven tussen de verschillende onderwerpen. Welkom op onze scholen. Wij wensen je veel succes in je nieuwe baan! Eef Niezing en Margreet Vendel College van bestuur 2
DE INTRODUCTIEPERIODE De introductieperiode bestaat uit de eerste periode dat je op school bent. Je zal worden begeleid door een collega leerkracht van de school waar je werkzaam bent. Elke week vindt een gesprek plaats met je mentor. In elke week wordt een afgerond thema bij de kop gepakt. Het is mogelijk dat de mentor de onderwerpen en weekprogramma s heeft aangepast. Dit zal worden overlegd. INTRODUCTIE Week 1 Week 2 Week 3 Week 4 Week 5 Week 6 Week 7 Week 8 Week 9 Week 10 : De groep en de groepsmap. : De onderwijskundige uitgangspunten. : De oudercontacten. : Het functioneren in de groep. : Leerlingen met speciale zorg. : Je rol in het team. : Projecten, vieringen en incidentele taken. : Het functioneren in de groep. : ICT. : De rapporten en ouderavonden. In het eerste jaar vindt er ook een gesprek plaats met de meer schoolse Beeldcoach/ coach. De beeldcoach kan een van te voren afgesproken les filmen en de beelden zullen dan een uitgangspunt zijn van een gesprek. Naast de persoonlijke begeleiding zijn er ook een aantal intervisie bijeenkomsten voor nieuwe leerkrachten waarvoor je zult worden uitgenodigd. Een coach is om mee te leren en een mentor om van te leren 3
WEEK 1 : HET DAGELIJKS WERK Wat doet de leidinggevende? Hij/zij informeert dagelijks even kort hoe het met je gaat. Doorlopen van de groepsmap. Inrichting van het lokaal. Sfeer in de klas brengen. Omgang met leerlingen. Klassenregels. Lesvoorbereiding. Huiswerk. Welke kleine afspraken maak je met de mentor? Gebruik van apparaten en gereedschappen. Handvaardigheidsruimte, -materialen en gereedschappen. De alarmcode. Reflectievraag voor jezelf Wat is je eerste indruk van de organisatie? Tips voor jezelf. TIP! Leer alle kinderen bij naam kennen. 4
WEEK 2 : DE ONDERWIJSKUNDIGE UITGANGSPUNTEN Wat doet de leidinggevende? Hij/zij informeert twee keer per week even kort hoe het met je gaat. Visie en missie van de school Pedagogische en didactische principes van de school Vak- en vormingsgebieden Gebruikte methoden Welke afspraken maak je met de mentor? Kopieerwerk Documentatiecentrum en bibliotheek Reflectievraag voor jezelf Welke voorbeelden van de visie en missie ben je de afgelopen week tegengekomen? TIP! Vraag naar de inlogcode van het intranet van Meer Primair. 5
WEEK 3 : DE OUDERCONTACTEN Wat doet de leidinggevende? Hij/zij informeert een keer per week even kort hoe het met je gaat. Inloopcontacten. Informatie en ouderavonden. Hulpouders in de klas. Omgaan met klachten. Werkgroepen en raden in de school. Inhoud van de eerste informatieavond voorbereiden. Welke afspraken maak je met de mentor? Infobulletins Schoolkrant, school website Reflectievraag voor jezelf Waarmee verwacht je problemen in de oudercontacten? Hoe ga je daar mee om? TIP! Maak een checklist: Waar moet ik aan denken bij het voorbereiden van een informatieavond? 6
WEEK 4 : PERSOONLIJKE REFLECTIE Wat doet de leidinggevende? Hij/zij maakt een afspraak voor een evaluatie van de sollicitatieprocedure en de eerste tijd op school. Klassenbezoek, met als aandachtspunten klassenmanagement, orde, planning, belonen en straffen. Bekijken van het logboek. Opstekers en afknappers. Aandachtspunten voor de rest van de introductieperiode. Informatie over de intervisie bijeenkomsten voor nieuwe leerkrachten. Welke afspraken maak je met de mentor? Regeling functionerings- of beoordelingsgesprekken. Reflectievraag voor jezelf Hoe is het je de eerste vier weken vergaan? Wat is de volgende stap? 7
WEEK 5 : LEERLINGEN MET SPECIALE ZORG Wat doet de leidinggevende? Hij heeft incidenteel contact met je, alleen indien gewenst. Remediëring in de methoden. Hoe verloopt de uitvoering van de handelingsplannen. Gesprek met de Intern Begeleider, met als aandachtspunten organisatie van de zorg, taak van de Intern Begeleider en Remedial Teacher, leerlingvolgsysteem, handelingsplannen, procedures en externe betrokkenen. Welke kleine afspraken maak je met de mentor? Registratie van leerresultaten. Registratie in het leerlingvolgsysteem. Reflectievraag voor jezelf Welke leerlingen vallen het meest op? Hoe ga je daarmee om? 8
WEEK 6 : JE ROL IN HET TEAM Contacten met collega s en ouders. Overlegsituaties. Het oplossen van meningsverschillen. Samenwerken aan veranderingstrajecten. Samen leren. Bijwonen intervisie bijeenkomsten. Welke kleine afspraken maak je met de mentor? Bereikbaarheid van medewerkers. Verplichte en gewenste aanwezigheid bij activiteiten. Personeelsfeesten. Lief- en leed-pot of personeelskas. Reflectievraag voor jezelf Heb je iedereen gezien en gesproken? 9
WEEK 7 : VIERINGEN EN INCIDENTELE TAKEN Schoolprojecten, terugkerende feesten, excursies, schoolreizen, sportdagen, presentaties, vieringen en dergelijke. Rol van de school bij wijk-, dorps- en nationale feesten. Wat te doen bij een calamiteit? Welke kleine afspraken maak je met de mentor? Draaiboeken voor projecten en vieringen. Calamiteitenplan en alarmmeldingen. Reflectievraag voor jezelf Heb je zelf ideeën voor leuke projecten? TIP! Maak een lijstje met incidentele taken, die je leuk vindt om te doen. Vragen en ervaringen kun je ook inbrengen in de intervisie bij de intervisie bijeenkomst voor nieuwe leerkrachten. 10
WEEK 8 : PERSOONLIJKE REFLECTIE Klassenconsultatie, met als aandachtspunten: plaats in de klas, routing in de klas, hulp bieden, correctie. Bekijken van het logboek. Opstekers en afknappers. Aandachtspunten voor de rest van de introductieperiode. Welke kleine afspraken maak je met de mentor? Voorraad en bestellingen Reflectievraag voor jezelf: Welke materialen en leermiddelen mis je? TIP! Zorg dat je met ieder kind dagelijks positief contact hebt. Als je behoefte hebt aan feedback op de werkvloer kun je vragen naar de meerschoolse beeldcoach. Als je net begint in het onderwijs is het heel fijn om samen met iemand over het werken in de groep te praten. Het is ook goed om te zien hoe het eruitziet. Voldoet het aan je verwachting, waar loop je tegenaan? Maar ook als je al langer voor de klas staat werk je soms in vastgegroeide patronen. Dan kan het verfrissend zijn om samen te kijken wat je anders zou willen; of hoe het anders kan. 11
WEEK 1 : ICT Wat doet de leidinggevende? Indien je dat wenst, geeft hij/zij begeleiding. Gebruikte software in de groep. Aanvullende software voor de leerlingenzorg. Inpassen van ICT in de les. Gesprek met de ICT-coördinator, met als aandachtspunten: organisatie van ICT op schoolniveau, taak ICT-coördinator, toelichting op het ICT-beleid van de school, administratieve software, oplossen van storingen en knelpunten. Welke kleine afspraken maak je met de mentor? Gebruiksafspraken voor Pc s, digitale schoolborden, netwerk en randapparatuur. Reflectievraag voor jezelf: Hoe vaardig ben je met de computer? TIP! Als je iets niet weet: vraag het een collega! 12
WEEK 10 : DE RAPPORTEN EN OUDERAVONDEN Normering en waardering. Voorbereiden van een rapport-ouderavond of oudergesprek over de voortgang van een kind. Na of tijdens deze introductie periode heb je een gesprek met de meerschoolse beeldcoach/coach. Welke kleine afspraken maak je met de mentor? Schriften en materialen van school mee naar huis. Het invullen van het rapport. Gebruik van beloningsmateriaal. Reflectievraag voor jezelf Tegen welk oudergesprek zie je op? Wat zijn de belemmeringen? TIP! Is er een teamafspraak over de opbouw van een oudergesprek of een rapport-ouderavond? Vraag er naar! 13
BEELDCOACHING Beeldbegeleiding is een methode van leerkracht/leerlingbegeleiding. Een methode die velen aanspreekt: positief, concreet en uitgaande van de ontwikkelingsmogelijkheden van de leerkracht en de leerlingen. Een methode waarbij gebruik wordt gemaakt van de meerwaarde van heel concreet materiaal: videobeelden die met behulp van een uitgewerkt begrippenkader systematisch worden geanalyseerd. Bij beeldbegeleiding worden aan de hand van korte video-opnames succesvolle interacties tussen leerkracht en leerling(en) geanalyseerd. Door middel van beeld-voor-beeld analyses wordt gekeken hoe geslaagde contactmomenten tot stand komen. De interactie, didactiek en het klassenmanagement worden met elkaar in verband gebracht. Juist door de interactie te plaatsen in samenhang met andere vaardigheden worden alternatieven uitvoerbaar. Door beeldbegeleiding wordt de leerkracht (en/of de leerling) geactiveerd en ondersteund bij het eigen handelen. Via reflectie op dit handelen en door het bekijken van de videobeelden, wordt als vanzelf, een proces van bewustwording in gang gezet, waarbij de leerkracht (de leerling) zijn/haar denken over de oorzaak van de problemen verandert. De houding van de begeleide leerkracht verandert dikwijls van: dit is een probleem leerling, ik heb alles al geprobeerd en niets kan meer helpen in: wat is de gebruiksaanwijzing van deze leerling en wat kan ik doen om hem te ondersteunen en zich verder te ontwikkelen? Beeldbegeleiding ontwikkelt geleidelijk aan steeds meer toepassingsmogelijkheden: zij kan gebruikt worden als methodiek voor begeleiders van zorgleerlingen, als methodiek in het kader van professionalisering, bij het sturen en hanteren van groepsprocessen binnen een klas, bij individuele begeleiding van leerlingen, bij implementeren van nieuwe methodes, bij het ontwikkelen van nieuwe didactische vaardigheden, bij intervisie, etc. Met andere ogen leren kijken naar interactie tussen mensen, leren ontdekken waar interactiepatronen ondersteunend zijn en middelen aangereikt krijgen om dit bespreekbaar te maken met de leerkracht en/of met het kind zelf. De Beeldcoach volgt de beroepscode, zoals vastgelegd door Landelijke Beroepsvereniging Beeld Begeleiders, LBBB. De beelden mogen alleen gebruikt worden voor Beeld Coaching door een gecertificeerd en geregistreerde Beeld Coach. Ervaringen van collega s, met beeldcoaching Met een coach van buitenaf is het contact opener en intensiever. De persoonlijke kant is een heel positieve kant van begeleiding en daarnaast kan iemand met veel onderwijs ervaring veel; praktische tips geven. Beeldcoaching is in het begin best spannend; maar wat heb ik er veel van geleerd. Elke leerkracht zou het moeten doen! Na een coachings-gesprek ga ik in ieder geval altijd helemaal opgeladen en vol met nieuwe ideeën naar huis. 14
INTERESSANTE WEBSITES Meer Primair: Leraar24: School en veiligheid: Sterke school: Kennisnet: Website organisatie Video s en dossiers voor de onderwijs praktijk Informatie en advies voor sociale veiligheid op school Voor starters in het onderwijs Voor toepasbare middelen voor ICT in de klas CONTACT Meer Primair (bestuursbureau) Gebouw De Burgemeester Burgemeester Pabstlaan 10 D1 (3e etage) 2131 XE Hoofddorp Postadres: Postbus 223 2130AE Hoofddorp Telefoonnummer: 023-554 23 50 bestuursbureau@meerprimair.nl 15
16