OPDRACHTEN Verzorgende IG Maatschappelijke Zorg Module 9 Kennis delen en coachen
Inhoudsopgave Leeropdrachten 3 Leren 5 A Hoe leer ik? 5 B Bevorderende en belemmerende factoren 7 C Plan van aanpak bij leervragen 10 Leerbronnen 12 A Interesses 12 B Congressen 15 C Congresbezoek 17 Deskundigheid bevorderen 20 A Begeleiding geven 20 B Effectiever worden door reflectie 22 C Wat is mijn leerstijl? 24 Praktijkopdracht 27 Kennis delen en coachen 28 Opzet 28 Leerdoelen 29 Start 30 A Voorbereiden en analyseren 31 B Informatie verzamelen en de kern van de les bepalen 34 C Een klinische les opzetten 35 D Kennis overdragen 37 E Reflecteren 40 Beoordeling 41 Aftekenopdracht 42 Take Care Module 9 Opdrachtenboek: Kennis delen en coachen 1
Leeropdrachten
4
Leren A Hoe leer ik? Inleiding Bevorderende (gunstige) en belemmerende leeromstandigheden kunnen van invloed zijn op je leerprestaties. Daarom is het belangrijk om je bewust te zijn van wat voor jou werkt. Zo kun je leren gemakkelijker maken. Leerdoel Na deze opdracht kun je aangeven wat voor jou de beste leeromstandigheden zijn. Aanwijzing Je maakt deze opdracht individueel. opdracht 1 Lees de theorie over leren (hoofdstuk 2). opdracht 2 Bedenk wat voor jou de prettigste manier is om te leren. Denk na over de laatste keer dat je iets moest leren voor een toets. a Wat heb je nodig om je goed te kunnen concentreren? (Denk aan: muziek, stilte enzovoort.) b Wat doe jij om de leerstof goed te onthouden? (Bijvoorbeeld: samenvattingen maken, uit je hoofd leren, een mindmap maken.) c Begin je ruim van tevoren met leren of juist op het laatste moment? Waarom kies je hiervoor? d Is de manier waarop jij leert meestal actief of passief? Geef voorbeelden. Take Care Module 9 Leeropdracht: Leren 5
e Met welke belemmerende factoren bij leren heb jij zelf te maken? En wat merk je daarvan? f Zou je op een andere manier willen leren? Zo ja, hoe zou je dan willen leren? 6
Leren B Bevorderende en belemmerende factoren Leerdoel Door het maken van deze opdracht kun je bevorderende en belemmerende factoren bij anderen herkennen. Aanwijzingen Gebruik de theorie over leren in paragraaf 2.3 t/m 2.5. Opdracht 3 en 4 doe je in een groepje van drie of vier studenten, opdracht 5 klassikaal. De andere opdrachten doe je individueel. opdracht 1 Lees de casus goed door en maak aantekeningen. Casus Kaylee Kaylee is 17 jaar en zit in het tweede jaar van de mbo-opleiding Verzorgende, niveau 3. Ze heeft twee jongere broers en één oudere zus. Haar ouders hebben een delicatessenwinkel en werken daar allebei. Kaylee heeft bewust voor een ander beroep gekozen dan haar ouders, want ze wil de delicatessenwinkel later niet overnemen. Ook haar oudere zus wil de zaak later niet overnemen. Haar ouders zijn hier erg teleurgesteld over. Dat brengt de nodige spanningen met zich mee. De sfeer thuis is vaak slecht, zeker als het druk is in de zaak. Kaylee merkt dat ze steeds meer achterloopt met haar opdrachten en ze heeft ook al onvoldoendes gehaald voor twee theorietoetsen. Het leren valt haar zwaar. Ze is vaak afgeleid en het gebeurt ook regelmatig dat ze alles door elkaar zit te doen. Eigenlijk is ze haar hele leven al chaotisch geweest. Gisteravond wilde ze aan haar moeder vragen of die haar wilde helpen met het maken van een verslag. Omdat ze veel lees- en taalfouten maakt, wilde ze graag wat hulp. Maar uiteindelijk zag ze daar toch maar vanaf, omdat haar ouders allebei regelmatig aangeven dat Kaylee het zelf moet doen. Ze zeggen bijvoorbeeld: Jij wilt toch per se deze opleiding doen? Dan moet je het ook zelf uitzoeken. Ze zijn volgens Kaylee gewoon boos over haar keuze en doen daarom niets om haar te helpen. Er zijn dagen dat Kaylee overweegt om te stoppen met de opleiding Verzorgende. Zeker na de laatste twee onvoldoendes. Ze merkt dat ze bij elke toets zenuwachtiger wordt. Eigenlijk gelooft ze niet meer dat ze het kan. Soms denkt ze erover om toch in de delicatessenzaak te gaan werken. Dan is het thuis misschien ook een stuk gezelliger. Take Care Module 9 Leeropdracht: Leren 7
opdracht 2 Vorm een groepje en beantwoord samen de vragen. a Met welke belemmerende factoren heeft Kaylee te maken? b Bedenk met elkaar bij iedere belemmering een mogelijke aanpassing of oplossing. Gebruik eventuele ervaringen uit je directe omgeving als voorbeeld. opdracht 3 Noteer jullie antwoorden op een flipover. opdracht 4 Bespreek de opdracht klassikaal na. opdracht 5 Reflectie: vergelijk je eigen manier van leren met de theorie en de uitkomsten uit de casus. Beantwoord de volgende vragen individueel. a Waar zitten de verschillen tussen jou en Kaylee? b Welke oplossingen uit de theorie en die je bij de casus hebt bedacht, zouden ook voor jou gunstig kunnen zijn? c Over welk aspect van je eigen manier van leren ben je tevreden? Leg ook uit waarom. 8
Leren d Welke informatie uit de klassikale nabespreking heeft je tot nieuwe inzichten gebracht? e Wat zou je daarvan willen gebruiken bij een van je volgende toetsen? Take Care Module 9 Leeropdracht: Leren 9
C Plan van aanpak bij leervragen Zelfstandig uit te voeren Inhoud Als zorgverlener krijg je regelmatig te maken met leersituaties. Hetzij doordat een cliënt iets moet aanleren, hetzij door leervragen van stagiairs. Om leervragen goed te kunnen ondersteunen is het zinvol een plan van aanpak te maken. Hierin werk je alle belangrijke aspecten rond het aanleren van een vaardigheid in stappen uit. Ook stem je de ondersteuning af op de persoonlijke leerbehoeften. Leerdoelen In deze opdracht leer je: een leervraag formuleren; de belemmerende factoren vaststellen en beschrijven; passende oplossingen voor de belemmerende factoren aanbieden; hulpmiddelen ter ondersteuning van de leervraag aanbieden; een plan van aanpak schrijven. Aanwijzingen Gebruik, als dat kan, voor deze opdracht een actuele leervraag (iets wat je nog moet leren, zoals een vaardigheid). Je maakt deze opdracht samen met een medestudent. Het plan van aanpak moet de volgende onderdelen bevatten: de vastgestelde belemmerende en bevorderende factoren; de oplossingen voor de belemmerende factoren; de hulpmiddelen ter ondersteuning; een tijdspad; de conclusie van het gesprek. Voorbereiden opdracht 1 Maak afspraken. Kies met wie je deze opdracht gaat doen. Spreek met elkaar af wanneer je aan de opdracht en de beoordeling gaat werken. opdracht 2 Lees de theorie over leren (hoofdstuk 2). 10
Leren Uitvoeren opdracht 3 Bespreek samen de informatie die van belang is voor je plan van aanpak. Vertel elkaar voor welke leervraag je een plan van aanpak wilt maken. Stel elkaar vragen over de leervraag en over de factoren die een rol spelen bij leren. Bespreek met elkaar de eventuele oplossingen. Bedenk met elkaar passende hulpmiddelen. opdracht 4 Stel voor en met elkaar een plan van aanpak op. Dit plan van aanpak moet het volgende bevatten: de voorbereiding op de vaardigheid of toets met oplossingen en hulpmiddelen; een tijdspad, waarin je vastlegt wat wanneer wordt gedaan. opdracht 5 Schrijf individueel je plan van aanpak. Afronden opdracht 6 Beoordeel elkaars plan van aanpak op basis van de beoordelingscriteria. Het plan bevat de leervraag. Het plan bevat de bevorderende en de belemmerende factoren. Het plan bevat de mogelijke oplossingen. Het plan bevat de mogelijke hulpmiddelen. Het plan bevat een tijdspad. Het plan bevat de conclusie van het gesprek. opdracht 7 Laat de docent je verslag en de beoordeling lezen. Take Care Module 9 Leeropdracht: Leren 11
A Interesses Leerdoelen Je leert aangeven wat je eigen interesses zijn in onderwerpen uit vakliteratuur en je leervraag daarbij formuleren. Aanwijzingen Opdracht 1 doe je individueel, de andere opdrachten doe je in een groepje van drie of vier studenten. Als je zelf vakbladen hebt waarin geknipt mag worden, neem deze dan mee naar de les. Anders kun je gebruikmaken van de vakbladen die je van de docent krijgt. Een overzicht van vakbladen vind je in de theorie (paragraaf 3.1). opdracht 1 Zoek onderwerpen die jij interessant vindt en formuleer daar leervragen bij. Blader door de vakbladen. Zoek minimaal drie onderwerpen die jij interessant vindt. Geef aan waarom je deze interessant vindt. Formuleer bij elk onderwerp drie leervragen. Bijvoorbeeld: hoe ervaren cliënten de nieuwe werkwijze? Of: wat moet je als zorgverlener leren om hiermee te kunnen werken? Onderwerp 1 Omschrijving: Interessant, omdat: Vragen bij dit onderwerp: 1. 2. 3. 12
Leerbronnen Onderwerp 2 Omschrijving: Interessant, omdat: Vragen bij dit onderwerp: 1. 2. 3. Onderwerp 3 Omschrijving: Interessant, omdat: Vragen bij dit onderwerp: 1. 2. 3. Take Care Module 9 Leeropdracht: Leerbronnen 13
opdracht 2 Inventariseer de onderwerpen in je groepje. Vorm een groepje van drie of vier studenten. Alle groepsleden vertellen in welke drie onderwerpen zij interesse hebben. Vul in welke onderwerpen in jouw groepje zijn genoemd. Als een onderwerp vaker is genoemd, zet er dan achter hoe vaak. 1. 2. 3. 4. 5. 6. 7. 8. 9. 10. 11. 12. opdracht 3 Maak een collage over enkele onderwerpen. Kies samen maximaal vier onderwerpen. Knip foto s en informatie uit de vakbladen en plak ze op een flipover. Gebruik stiften of kleurpotloden om het geheel mooi te maken. opdracht 4 Presenteer je collage aan de klas. Spreek af wie van jullie groepje een toelichting geeft bij het collage. Geef in de presentatie uitleg over de onderwerpen. Vertel wat jullie hierin aanspreekt. Geef aan welke leervragen jullie bij het onderwerp hebben. 14
Leerbronnen B Congressen Leerdoel In deze leeropdracht leer je informatie over congressen opzoeken op internet. Aanwijzing Deze opdracht doe je samen met een medestudent. opdracht 1 Maak afspraken. Spreek af met wie je deze opdracht gaat doen. Spreek af wanneer je deze opdracht gaat doen. opdracht 2 Zoek op internet informatie over congressen voor zorgverleners. Let daarbij op het volgende. Zoek minimaal vijf congressen. De congressen moeten binnenkort worden georganiseerd. De congressen moeten bij voorkeur geen entreegeld vragen. Er worden regelmatig congressen georganiseerd waar je als zorgverlener of student gratis naartoe kunt. In de bibliotheek vind je een overzicht van organisaties die regelmatig zo n congres verzorgen. Noteer de gevonden informatie in de tabel op de volgende pagina. opdracht 3 Beantwoord de vragen. a Welk congres spreekt je het meest aan? b Waarom spreekt dit congres je het meest aan? Take Care Module 9 Leeropdracht: Leerbronnen 15
Naam congres Organisatie Onderwerp van het congres Kosten Datum 16