Jaardocument Stichting SHDH

Transcriptie

1 Jaardocument 2010 Stichting SHDH Haarlem, mei 2011

2 Inhoudsopgave A. Maatschappelijk verslag 3 1. Uitgangspunten van de verslaggeving Samenvatting 3 2. Profiel van de organisatie Algemene identificatiegegevens Structuur van het concern Organigram Toelatingen Kerngegevens Kernactiviteiten en nadere typering Cliënten, capaciteit, productie, medewerkers en opbrengsten Werkgebied Samenwerkingsrelaties 7 3. Bestuur, toezicht, bedrijfsvoering en medezeggenschap Normen voor goed bestuur Raad van Bestuur Raad van Toezicht Bedrijfsvoering Centrale Cliëntenraad Ondernemingsraad Beleid, inspanningen en prestaties Meerjarenbeleid Algemeen beleid Algemeen kwaliteitsbeleid Kwaliteitsbeleid ten aanzien van cliënten Kwaliteit van zorg Klachten Kwaliteit ten aanzien van medewerkers Beleid ten aanzien van medewerkers: werving en selectie, verzuim, mobiliteit Kwaliteit van het werk: deskundigheidsbevordering, medewerkerstevredenheidsonderzoek en Arbo Samenleving en belanghebbenden Financieel beleid 51 Jaardocument 2010: Maatschappelijk verslag SHDH/

3 B. Jaarrekening 2010 Stichting SHDH 5.1 Geconsolideerde jaarrekening Geconsolideerde balans per 31 december Geconsolideerde resultatenrekening over Geconsolideerd kasstroomoverzicht over Grondslagen van waardering en resultaatbepaling Toelichting op de geconsolideerde balans Geconsolideerd mutatieoverzicht materiële vaste activa Specificatie ultimo boekjaar onderhanden projecten (geconsolideerd) Overzicht langlopende schulden ultimo Toelichting op de geconsolideerde resultatenrekening Enkelvoudige balans per 31 december Enkelvoudige resultatenrekening over Toelichting op de enkelvoudige balans Enkelvoudig mutatieoverzicht materiële vaste activa Specificatie ultimo boekjaar onderhanden projecten (enkelvoudig) Overzicht langlopende schulden ultimo 2010 (enkelvoudig) Toelichting op de enkelvoudige resultatenrekening Overige gegevens Vaststelling en goedkeuring jaarrekening Statutaire regeling resultaatbestemming Resultaatbestemming Gebeurtenissen na balansdatum Ondertekening door bestuurder en toezichthouder Controleverklaring 100 Jaardocument 2010: Maatschappelijk verslag SHDH/

4 A. Maatschappelijk verslag 1. Uitgangspunten van de verslaggeving In dit jaardocument legt SHDH verantwoording af over bestuur, toezicht, bedrijfsvoering, medezeggenschap, beleid, inspanningen en prestaties in De wettelijke informatie- en verantwoordingsverplichtingen op grond van de Wet Toelating Zorginstellingen (WTZi) en de door het Ministerie van VWS en het agentschap CIBG vastgestelde kaders vormen de uitgangspunten van de verslaggeving. Het jaardocument bestaat uit drie onderdelen, te weten het maatschappelijk verslag, de jaarrekening en DigiMV. Hieronder treft u het maatschappelijk verslag en de jaarrekening aan. DigiMV is de aanduiding van een set feitelijke gegevens die via een webapplicatie worden ingevoerd en in een databank worden opgeslagen. Vanuit deze databank krijgen de instanties aan wie SHDH verantwoording moet afleggen, hun gegevens aangeleverd. DigiMV is niet openbaar toegankelijk. In het maatschappelijk verslag legt SHDH verantwoording af op het niveau van het concern. Op sommige plaatsen staat ook feitelijke informatie op het niveau van de locaties of organisatorische eenheden. Het verslag beperkt zich niet tot 2010, maar kijkt zo nu en dan terug naar 2009 of vooruit naar Samenvatting SHDH besteedde in 2010 veel aandacht aan: Het realiseren van groeimogelijkheden in de Zorg Thuis (extramurale zorg) Het verder uitwerken van de koers en het verduidelijken van de kernwaarden van SHDH, met name de kernwaarde kwaliteit Het uitzetten van een nieuwe koers voor de dienst Behandeling & Begeleiding Het werken met een nieuwe overleg- en ontwikkelstructuur Het verder verbeteren en borgen van de kwaliteit en het behalen van het keurmerk Prezo Het verzamelen van gegevens over de tevredenheid van cliënten door middel van het cliëntwaarderingsonderzoek volgens de CQ-index Het verzamelen van gegevens voor de zorginhoudelijke kwaliteitsindicatoren Het vullen van het in 2009 in gebruik genomen documentbeheersysteem Het vieren van het 20-jarig bestaan van het Anton Pieckhofje en de ingebruikneming van een nieuwe keuken in Schoterhof Het in gebruik nemen van het Logeerhuis, een kleinschalige voorziening voor herstelzorg en respijtzorg in Schalkwijk, samen met Elan Wonen Het in gebruik nemen van een nieuw dagcentrum voor ouderen in Heemstede, samen met Welzijn Ouderen Heemstede Het verbeteren van de kwaliteit van de woonomgeving in De Blinkert en De Molenburg Het voorbereiden van de bouw van een nieuw centrum voor geriatrische revalidatie en herstelzorg in Haarlem-Noord, samen met het Kennemer Gasthuis en Sint Jacob Het verbeteren van de ICT-infrastructuur en het werken met digitale hulpmiddelen Het omzetten van verzorgingshuis- in verpleeghuisplaatsen Het in de bedrijfsvoering integreren van de op ingevoerde zorgzwaartefinanciering Het behalen van een positief exploitatieresultaat en het realiseren van de productieafspraken die met het zorgkantoor zijn gemaakt. Jaardocument 2010: Maatschappelijk verslag SHDH/

5 2. Profiel van de organisatie 2.1 Algemene identificatiegegevens Naam verslagleggende rechtspersoon Stichting SHDH Adres Jansstraat 27 Postcode 2011 RT Plaats Haarlem Telefoonnummer Identificatienummer Kamer van Koophandel adres Internetpagina Structuur van het concern Stichting SHDH, opgericht in 1983, geeft volgens haar statuten uitvoering aan de gezondheidszorg en ouderenzorg in de ruimste zin des woord, in het bijzonder in het verzorgingsgebied IJmond/Zuid-Kennemerland. In het verslagjaar richtte SHDH zich met name op zorg voor mensen die ouder worden of ouder zijn in de regio Zuid-Kennemerland Organigram Besluitvormings- en verantwoordingsstructuur SHDH O n d e r s t e u n i n g BR&I Bedrijfseconomie, Registratie en ICT BAC, Registratie, ICT en Salarisadministratie CO&O Cliënten, Organisatie en Ontwikkeling Cliëntadviseurs Medewerkers CO&O FZ Facilitaire Zaken Gebouwbeheer Inkoop MO&O Medewerkers, Organisatie en Ontwikkeling Adviseurs MO&O, Medewerkers Deskundigheidsbevordering en Medewerkersadministratie OR Bestuurssecretariaat Bestuurssecretaris Directiesecretaresse Raad van Toezicht Raad van Bestuur CCR Team I Specialisten Ouderengeneeskunde Team II Ergotherapeuten en Diëtisten Team III Fysiotherapeuten en Logopedisten Team IV Psychologen, Maatschappelijk Werkers en Geestelijk Verzorgers Verpleegkundige diensten (AVET) B e h a n d e l i n g e n B e g e l e i d i n g Directeur Directeur Directeur Directeur Directeur Directeur Janskliniek Transferzorg KG locatie Zuid Anton Pieckhofje Overspaarne De Blinkert De Molenburg De Rijp Schoterhof Teamleider Teamleider Teamleider Teamleider Teamleider Teamleider Teamleider Teamleider Cliënt Medewerker Cliënt Medewerker Cliënt Medewerker Cliënt Medewerker Cliënt Medewerker Cliënt Medewerker Cliënt Medewerker Cliënt Medewerker Jaardocument 2010: Maatschappelijk verslag SHDH/

6 2.2.2 Toelatingen SHDH heeft binnen de AWBZ toelatingen voor: 432 verpleeghuisplaatsen (eind 2009: 408) 304 verzorgingshuisplaatsen (eind 2009: 335) 48 dagbehandelingplaatsen (eind 2009: 48). Verpleeghuiscapaciteit per locatie op 31 december 2010 Janskliniek Overspaarne De Blinkert* De Molenburg De Rijp Schoterhof Wildhoef ** * in De Blinkert zijn per verzorgingshuisplaatsen omgezet in 24 verpleeghuisplaatsen ** in zorgcentrum Wildhoef te Bloemendaal, dat deel uitmaakt van stichting Pro Senectute, heeft SHDH een verpleeghuisdependance van 15 plaatsen Verzorgingshuiscapaciteit per locatie op 31 december 2010 De Blinkert De Molenburg De Rijp Schoterhof Dagbehandelingplaatsen per locatie op 31 december 2010 Janskliniek Overspaarne De Blinkert Het toegelaten aantal verzorgingshuis- en verpleeghuisplaatsen is groter dan het aantal fysiek beschikbare plaatsen. Dit heeft verschillende oorzaken, zoals in het verleden gerealiseerde omzettingen van verzorgingshuis- in verpleeghuisplaatsen waarbij verblijfscapaciteit is verloren gegaan. In 2010 waren tientallen plaatsen niet beschikbaar als gevolg van verbouwingen in De Blinkert en De Molenburg. Op 31 december 2010 waren in totaal 629 intramurale plaatsen beschikbaar. Daarnaast wordt Zorg Thuis geleverd: via Transferzorg in het Kennemer Gasthuis (locatie Zuid), in het Anton Pieckhofje, bij cliënten thuis en in dagcentra en ontmoetingsgroepen in buurten en wijken. Zorg Thuis wordt gefinancierd op grond van de AWBZ, de WMO of particulier. 2.3 Kerngegevens Kernactiviteiten en nadere typering AWBZ-functies geleverd door het concern Functie Persoonlijke verzorging Verpleging Ondersteunende begeleiding Activerende begeleiding Behandeling Verblijf op grond van de AWBZ Overige AWBZ-prestaties geleverd door het concern Prestatie Uitleen verpleegartikelen Prenatale zorg Advies, instructie en voorlichting Voedingsvoorlichting Ja/nee Ja Ja Ja Ja Ja Ja Ja/nee Nee Nee Nee Ja Jaardocument 2010: Maatschappelijk verslag SHDH/

7 Overige zorg geleverd door het concern Prestatie Dieetadvisering Hulp bij het huishouden (in het kader van de WMO) Doelgroepen cliënten AWBZ-zorg Doelgroep Somatische aandoening of beperking Psychogeriatrische aandoening of beperking Psychiatrische aandoening Lichamelijke handicap Verstandelijke handicap Zintuiglijke handicap of communicatieve stoornis Psychosociale problemen Ja/nee Ja Ja Ja/nee Ja Ja Ja Ja Ja Ja Ja Cliënten, capaciteit, productie, medewerkers en opbrengsten Kerngegevens Kerngegevens Aantal/bedrag Cliënten Aantal cliënten met zorg en verblijf per einde verslagjaar 603 (2009: 711) Aantal cliënten dagactiviteiten per einde verslagjaar 249 (2009: 288) Aantal extramurale cliënten exclusief cliënten dagactiviteiten en WMOcliënten per einde 359 (2009: 452) verslagjaar 515 (2009: cijfers niet vergelijkbaar) Aantal WMO-cliënten (hulp bij het huishouden) per einde verslagjaar Capaciteit Aantal toegelaten plaatsen met verblijfszorg per einde verslagjaar 736 (2009: 743) Productie Aantal dagen met zorg en verblijf in verslagjaar (2009: ) Aantal dagdelen dagactiviteiten in verslagjaar (2009: ) Aantal uren extramurale productie in verslagjaar (exclusief dagactiviteiten) (2009: ) Aantal uren hulp bij het huishouden (WMO) in verslagjaar Medewerkers (2009: cijfers niet vergelijkbaar) 1660 (2009: cijfers niet Aantal medewerkers in loondienst per einde verslagjaar vergelijkbaar) Aantal FTE medewerkers in loondienst per einde verslagjaar 912,79 (2009: 860,74) Kosten ingehuurd personeel niet in loondienst en zelfstandigen in (2009: ) verslagjaar Bedrijfsopbrengsten Totaal bedrijfsopbrengsten in verslagjaar (2009: ) Waarvan wettelijk budget voor aanvaardbare kosten ( ) Waarvan overige bedrijfsopbrengsten (2009: ) Werkgebied SHDH was in 2010 werkzaam in Zuid-Kennemerland, het werkgebied van zorgkantoor Kennemerland van Achmea. Zuid-Kennemerland omvat de volgende gemeenten: Haarlem (centrumgemeente), Bloemendaal, Velsen, Zandvoort, Bennebroek en Haarlemmerliede. Jaardocument 2010: Maatschappelijk verslag SHDH/

8 2.4 Samenwerkingsrelaties Met de volgende partijen is SHDH een specifieke relatie aangegaan, bijvoorbeeld in de vorm van een (samenwerkings)overeenkomst: Cliënten, medewerkers en vrijwilligers De voornaamste belanghebbenden waarmee SHDH een veelal langdurige relatie is aangegaan, zijn de cliënten, de medewerkers en de vrijwilligers. Met cliënten is een zorgleveringsovereenkomst afgesloten, met medewerkers een arbeidsovereenkomst en met vrijwilligers een vrijwilligersovereenkomst. SHDH ontleent haar bestaansrecht aan de cliënten. SHDH wil dat cliënten tevreden zijn over de zorg- en dienstverlening en dat medewerkers en vrijwilligers geïnspireerd zijn om antwoord te kunnen geven op de vragen van de cliënten. Zorgkantoor SHDH is voor de inkoop van AWBZ-zorg aangewezen op het zorgkantoor van Achmea. Net als in 2009 kon SHDH voor 2010 passende productieafspraken maken met het zorgkantoor, zowel voor intramurale zorg als voor Zorg Thuis (extramurale zorg). Het zorgkantoor heeft SHDH in 2009 een meerjarenovereenkomst voor Zorg Thuis aangeboden, die ook in 2010 geldig was. Het zorgkantoor heeft de meerjarenovereenkomst voor 2011 opgezegd. Elke twee maanden vindt constructief overleg plaats met de accountmanager van het zorgkantoor. Samenwerkingspartners in de zorg SHDH is een van de leden van de Vereniging Bedrijfstak Zorg regio Kennemerland, Amstelland en de Meerlanden (VBZ KAM). SHDH is betrokken bij en vertegenwoordigd in diverse stuur-, werk- en projectgroepen die vanuit de VBZ KAM worden georganiseerd. Draagnet is een organisatie die in Zuid-Kennemerland ondersteuning en begeleiding biedt aan thuiswonende mensen met dementie, hun naasten en de mantelzorgers. SHDH is één van de initiatiefnemers van Draagnet. Alle locaties van SHDH hebben contacten met de casemanagers van Draagnet. In zorgcentrum Wildhoef in Bloemendaal exploiteert SHDH samen met stichting Pro Senectute (gevestigd in Amsterdam) een verpleeghuisunit met 15 woningen voor cliënten met dementie. SHDH bezit de toelating van de plaatsen, vanuit verpleeghuis Overspaarne, en levert de verpleeghuisexpertise in de vorm van een specialist ouderengeneeskunde, een ergotherapeut, een ouderenpsycholoog, een fysiotherapeut en andere vakgroepen van de dienst Behandeling & Begeleiding. In het in Haarlem gelegen zorgcentrum Spaar en Hout, dat net als Wildhoef deel uitmaakt van Pro Senectute, is in februari 2009 een kleinschalige woonvoorziening voor mensen met dementie geopend (24 plaatsen): Tussenhout geheten. Pro Senectute heeft hiervoor zelf de toelating gekregen, maar heeft SHDH gevraagd om net als in Wildhoef medische en paramedische expertise te leveren. SHDH en Pro Senectute hebben twee samenwerkingsovereenkomsten afgesloten, één voor Wildhoef en één voor Spaar en Hout. De directeur van Overspaarne en het hoofd a.i. van de dienst Behandeling & Begeleiding onderhouden de contacten van SHDH met Pro Senectute. Jaardocument 2010: Maatschappelijk verslag SHDH/

9 Behalve met Pro Senectute werkt SHDH op zorggebied ook samen met de SIG (in Heemskerk). Deze organisatie is actief in de zorg voor mensen met een verstandelijke beperking. Haar cliënten worden steeds ouder en daarom heeft de SIG SHDH gevraagd specifieke medische en paramedische expertise op het gebied van de ouderenzorg te leveren. Verstandelijk gehandicapte cliënten van de SIG werken op sommige locaties van SHDH in het winkeltje waar bewoners hun boodschappen kunnen doen. In 2010 hebben SHDH en de SIG een samenwerkingsovereenkomst afgesloten. In locatie Zuid van het Kennemer Gasthuis exploiteert SHDH de Transferzorg. Deze locatie is gericht op geriatrische revalidatie en herstelzorg na ziekenhuisopname en een essentieel onderdeel in de keten om cliënten terug te laten keren naar huis. Als dat niet laatste niet meer mogelijk is, wordt de mogelijkheid onderzocht van verhuizing naar een verzorgingsof verpleeghuis. Aan deze locatie is een speciale trajectbegeleider verbonden, die intensief samenwerkt met het Loket Nazorg van het ziekenhuis. Vanuit de Transferzorg zijn er veel contacten met het ziekenhuis, zowel met managers als met medisch specialisten. Met collega-zorgaanbieder Sint Jacob en het Kennemer Gasthuis werkt SHDH samen om een centrum voor geriatrische revalidatie en herstelzorg te realiseren naast locatie Noord van het Kennemer Gasthuis, op het Delftplein in Haarlem-Noord. Dit zorgcentrum zal onder andere de functie krijgen van transfer- en reactiveringsafdeling voor oudere cliënten na ontslag uit het ziekenhuis. De huidige Transferzorg van SHDH in locatie Zuid van het Kennemer Gasthuis en de revalidatie-eenheden van Janskliniek hebben een vergelijkbare functie. Het is nog niet bekend wanneer gestart wordt met de bouw van dit zorgcentrum. Over de inhoudelijke en organisatorische opzet is nog volop discussie gaande tussen de drie betrokken partijen. De financiering van de bouw en de exploitatie zijn nog hoogst onzeker. SHDH wil hierover meer zekerheid krijgen, alvorens met de bouw kan worden begonnen. De samenwerking van Overspaarne met GGZ-instelling Ingeest komt voort uit de regionale noodbeddenregeling waarin SHDH participeert. SHDH beschikt in Overspaarne over een noodbed voor acute opvang. Goede afspraken met Ingeest zorgen ervoor dat zo n spoedopname, die toch al met spanning gepaard gaat, zo goed mogelijk verloopt. Tussen SHDH en het medisch stafconvent van het Kennemer Gasthuis bestaat een samenwerkingsovereenkomst. Twee specialisten ouderengeneeskunde van SHDH zijn bijzonder lid van de medische staf. In september 2010 is in het Kennemer Gasthuis een Algemene Opname Afdeling van start gegaan. De Transferzorg heeft goede afspraken gemaakt met deze afdeling over het binnen 48 uur doorplaatsen van cliënten. Met de afdeling Geriatrie van het Kennemer Gasthuis is een overeenkomst gesloten waarin de consultatieve functie van klinisch geriaters van het KG ten behoeve van SHDH is vastgelegd. Met stichting Zorgcontact (Zandvoort) heeft SHDH in 2010 een samenwerkingsovereenkomst gesloten over het onderaannemerschap van Zorgcontact bij de hulp in het huishouden (WMO) in Bennebroek, Bentveld en Zandvoort. Het APH neemt deel aan de monitor Woonvormen Dementie van het Trimbos-instituut, een studie naar verpleeghuiszorg v oor mensen met dementie. Deze studie is opgezet in opdracht van het ministerie van VWS om meer inzicht te krijgen in de kwaliteit van zorg en leven van mensen met dementie in kleinschalige en grootschalige woon- en zorgvormen, en in de arbeidstevredenheid en inzet van medewerkers. Jaardocument 2010: Maatschappelijk verslag SHDH/

10 Woningcorporaties SHDH heeft huurovereenkomsten afgesloten met Woonzorg Nederland, die de locaties De Molenburg en Schoterhof aan SHDH verhuurt. Met Woonzorg Nederland is veel overleg geweest over renovatie van De Molenburg. Die is eind 2010 begonnen en wordt medio 2011 afgerond. Tijdens de renovatie van De Molenburg verblijft een deel van de bewoners in tijdelijke huisvesting in Bennebroek. Met woningcorporatie Elan Wonen, die De Blinkert aan SHDH verhuurt, is sprake van intensieve samenwerking bij de renovatie van De Blinkert. Die is medio 2010 begonnen en wordt medio 2011 afgerond. Verder wordt met Elan Wonen gesproken over het gebruik van domotica en bijpassende diensten, zoals alarmopvolging, in een wooncomplex van Elan Wonen in Schalkwijk. Elan Wonen heeft, in nauwe samenwerking met De Molenburg, een flat in Schalkwijk aan de sociale woningmarkt onttrokken om die geschikt te maken als logeerhuis in de wijk voor ouderen die tijdelijk niet in staat zijn om thuis te wonen. Dat kunnen situaties zijn waarin mantelzorgers overbelast dreigen te raken, of waarin ouderen na ontslag uit het ziekenhuis, verder moeten herstellen. Het Logeerhuis is in juni geopend. SHDH werkt ook samen met woningcorporatie Ymere, die de woningen op de locatie Anton Pieckhofje aan de daar wonende cliënten van SHDH verhuurt. Gemeenten Sinds oktober 2009 levert SHDH hulp bij het huishouden in drie categorieën (HH1, HH2 en HH3) aan de inwoners van Haarlem, Heemstede, Bloemendaal, Haarlemmerliede en Zandvoort. Sinsdien vindt regelmatig afstemmingsoverleg plaats met de gemeenten. Locatie De Molenburg is namens SHDH betrokken bij de opzet van enkele experimenten die voortvloeien uit het aanbestedingstraject voor de hulp bij het huishouden. De gemeente Haarlem subsidieerde ook in 2010 voor een deel de wijkgerichte activiteiten voor ouderen en de aanschuiftafels van De Molenburg. Op verzoek van de gemeente Heemstede heeft De Molenburg samen met stichting Welzijn Ouderen Heemstede met ingang van 1 juli een dagcentrum geopend voor WMO-cliënten. Het dagcentrum is gehuisvest in het gebouw van Welzijn Ouderen Heemstede aan de Lieven de Keylaan. SHDH participeert in het overleg van de gemeente, woningcorporaties en zorgaanbieders in Zuid-Kennemerland over de structuurvisie Ruimtelijke Structuur Maatschappelijke Voorzieningen van de gemeente Haarlem. Inspectie De Inspectie voor de Gezondheidszorg heeft in 2010 geen bezoeken afgelegd aan de locaties van SHDH. Wél heeft een gesprek plaatsgevonden met de inspectie over de omzetting van verzorgingshuis- in verpleeghuisplaatsen en de gevolgen die dat heeft voor de toepassing van de wet Bijzondere Opnemingen in Psychiatrische Ziekenhuizen. Verder zijn er vanuit de locaties contacten geweest met de Inspectie in het kader van de op 22 februari 2010 van kracht geworden Leidraad voor het melden van valcalamiteiten. Jaardocument 2010: Maatschappelijk verslag SHDH/

11 3. Bestuur, toezicht, bedrijfsvoering en medezeggenschap 3.1 Normen voor goed bestuur SHDH hanteert de Zorgbrede Governance Code voor goed bestuur en het afleggen van openbare verantwoording. 3.2 Raad van bestuur Samenstelling raad van bestuur Naam Bestuursfunctie Nevenfuncties de heer T.L.J. van Emmerik algemeen directeur/bestuurder secretaris/penningmeester Stichting Steunfonds Cliënten SHDH De algemeen directeur/bestuurder is voorzitter van het managementteam en vertegenwoordigt SHDH in het overleg met de centrale cliëntenraad en de ondernemingsraad. SHDH heeft geen reglement voor de raad van bestuur opgesteld. De taken, bevoegdheden en verantwoordelijkheden van de raad van bestuur zijn vastgelegd in de statuten (voor het laatst gewijzigd in 2006). De kern van de bestuursfunctie houdt in dat de raad van bestuur de stichting vertegenwoordigt, de begroting, de jaarrekening, jaar- en beleidsplannen vaststelt en samenwerkingsovereenkomsten met derden kan aangaan of verbreken. De besluiten van de raad van bestuur op deze terreinen hebben de goedkeuring nodig van de raad van toezicht. Het bruto salaris en de emolumenten van de raad van bestuur van SHDH waren in 2010, net als in voorgaande jaren, lager dan het gemiddelde belastbare loon van de ministers (2010: ). Op grond van de Wet Openbaarheid uit Publieke middelen gefinancierde Topinkomens (WOPT) is SHDH verplicht hiervan in het jaardocument melding te doen. 3.3 Raad van toezicht Samenstelling raad van toezicht per 31 december 2010 Naam Aandachtsgebied Nevenfuncties in de zorg de heer drs. C.D. Kuijken voorzitter, tevens lid financiële commissie lid RvT OCK Het Spalier, voorzitter Stichting Steunfonds Cliënten SHDH mevrouw drs. M.A.C. van Aert zorg en sociaal beleid mevrouw drs. C.F. Bolhuis-van ICT en marketing Bergenhenegouwen de heer mr. P. Ingwersen juridische en levensbeschouwelijke zaken de heer drs. W.J. van Kan de heer mr. N. Meijer lid financiële commissie politiek-maatschappelijke zaken Op 17 mei is de heer G. Roseboom teruggetreden uit de raad van toezicht. Op dezelfde datum is de heer P. Ingwersen lid geworden van de raad van toezicht en op 30 augustus de heer N. Meijer. De heer Ingwersen onderhoudt de contacten tussen de raad van toezicht en de Diaconie van de Protestantse Gemeente Haarlem. Jaardocument 2010: Maatschappelijk verslag SHDH/

12 De raad van toezicht is samengesteld op basis van een profielschets. In deze schets zijn algemene en specifieke aan een lid van de raad van toezicht te stellen eisen opgenomen. Van kandidaten wordt verwacht dat zij beschikken over relevante kennis, ervaring en netwerken. De leden van de raad van toezicht hebben buiten hun toezichthoudende functie geen andere relaties en/of belangen met of binnen SHDH. In 2010 heeft de raad van toezicht zes keer formeel overlegd met de raad van bestuur. In dat overleg legt de raad van bestuur verantwoording af en heeft de raad van toezicht gelegenheid om haar bevoegdheden uit te oefenen, zoals het verlenen van goedkeuring aan de jaarrekening, het jaarplan en de begroting. Tijdens deze vergaderingen vindt ook het overleg plaats met de raad van bestuur over de strategie en de risico s die zijn verbonden aan de activiteiten van de organisatie. Het overleg met de raad van bestuur over de interne beheersings- en controlesystemen vindt plaats aan de hand van gesprekken met en rapporten van de accountant. Aan de raad van toezicht worden standaard alle verslagen van het overleg met de centrale cliëntenraad, de ondernemingsraad, managementsamenvattingen en de uittreksels van de vergaderingen van het MT-SHDH, exploitatie- en verzuimoverzichten toegestuurd. Eenmaal per jaar vergadert de raad van toezicht buiten aanwezigheid van de raad van bestuur. Deze vergadering wordt gebruikt als voorbereiding op het functioneringsgesprek met de raad van bestuur en om het functioneren van de raad van toezicht te evalueren. Tussen de vergaderingen door is er maandelijks een voortgangsgesprek tussen de voorzitter van de raad van toezicht en de raad van bestuur. Vanuit de raad van toezicht wordt jaarlijks minimaal één overlegvergadering bijgewoond van de ondernemingsraad met de raad van bestuur en van de centrale cliëntenraad met de raad van bestuur. De financiële commissie, die bestaat uit twee leden van de raad van toezicht, voert, ter voorbereiding van de besluitvorming in de raad van toezicht, overleg met de accountant over de jaarrekening. Tevens bereidt de financiële commissie de besluitvorming voor over het jaarplan en de begroting door van te voren te overleggen met de raad van bestuur en het hoofd van de dienst Bedrijfseconomie, Registratie & ICT. Jaarlijks is er een gezamenlijke bijeenkomst van de raad van toezicht en het managementteam van SHDH. Aan de hand van een thema wordt van gedachten gewisseld over de ontwikkelingen in de ouderenzorg in het algemeen, en bij SHDH in het bijzonder. In augustus 2010 hebben de raad van toezicht en het MT-SHDH met elkaar gesproken over de effecten van de zorgzwaartefinanciering op de bedrijfsvoering. In de maartvergadering heeft de raad van toezicht het eigen functioneren besproken. Voor deze interne evaluatie heeft de raad de directeur van de Nederlandse Vereniging van Toezichthouders in Zorginstellingen uitgenodigd. Ook in 2010 hebben de leden van de raad van toezicht werkbezoeken gebracht aan de locaties van SHDH. Dit gebeurt volgens een vast rooster, zodat alle leden van de raad van toezicht gelegenheid krijgen kennis te maken met alle locaties. De werkwijze van de raad van toezicht is opgenomen in een Huishoudelijk Reglement. Daarin staan ook de afspraken over vergoedingen voor leden van de raad van toezicht. Die bedraagt 7500 per jaar voor de voorzitter, en 5000 voor de overige leden. De vergoedingen worden volledig uitgekeerd als honorarium, er wordt geen onkostenvergoeding verleend. Jaardocument 2010: Maatschappelijk verslag SHDH/

13 3.4 Bedrijfsvoering De voornaamste risico s en onzekerheden waarmee het concern wordt geconfronteerd, vloeien voort uit de sterk veranderende regelgeving en de daarmee gepaard gaande financiering, opgelegd door de overheid, de sterk veranderende tarieven en het steeds meer verdwijnen van de volledige productiegarantie. In het verslagjaar heeft de overgang plaatsgevonden van de vaste financiering naar zorgzwaarte- of tewel outputfinanciering. SHDH heeft een verlenging ontvangen van de raamovereenkomst Levering hulp bij het huishouden WMO van de gemeente Haarlem, zodat deze diensten ook in 2012 verleend mogen worden. Om de risico s te beheersen wordt invulling gegeven aan het ontwikkelen van beleid op de volgende gebieden van: risicomanagement, compliance, treasury, vastgoed, planning en controlcyclus en fiscaliteiten. Ter ondersteuning van de bedrijfsprocessen zal het cliëntenvolgsysteem verder verbeterd en uitgebouwd worden. 3.5 Centrale cliëntenraad Alle locaties van SHDH hebben een cliëntenraad, die functioneert volgens de Wet Medezeggenschap Cliënten Zorginstellingen (WMCZ). De afzonderlijke cliëntenraden komen veelal maandelijks voor overleg bijeen met de locatieverantwoordelijken: de directeur en/of het lokale managementteam. De decentrale cliëntenraden hebben bepaalde (locatieoverstijgende) bevoegdheden gedelegeerd aan de centrale cliëntenraad (CCR). Bijna alle decentrale cliëntenraden hebben een afvaardiging van één of meer personen in de CCR. In 2010 is een nieuwe cliëntenraad in het Anton Pieckhofje van start gegaan. Deze cliëntenraad was eind 2010 nog niet vertegenwoordigd in de CCR. De CCR wordt ondersteund door een ambtelijk secretaris. Op 31 december 2010 was de samenstelling van de centrale cliëntenraad als volgt: mevrouw M. van Gog, voorzitter de heer A. van Bentem (De Molenburg) mevrouw L. Braakhuis-Aarts (De Rijp) de heer C. van Drie (Janskliniek) de heer Th. Huberts (De Blinkert) mevrouw H.A. Leemhuis (Janskliniek) de heer F.A. Loos (Schoterhof) de heer H. van Roode (Overspaarne) de heer J.A. Rustenburg (De Molenburg) de heer J. de Vries (Transferzorg) mevrouw I.H. Witkop-Nahuis (De Rijp) ambtelijk secretaris: de heer J.M.W. Hogervorst, bestuurssecretaris SHDH. In 2010 zijn drie leden van de centrale cliëntenraad afgetreden: mevrouw H. M. Jacobs (De Molenburg), mevrouw A. Laverman (De Molenburg) en de heer J. Hannenberg (Schoterhof). De cliëntenraden van SHDH zijn lid van LOC, Zeggenschap in Zorg (voorheen: het Landelijk Overlegorgaan Cliëntenraden). SHDH is ook aangesloten bij de Landelijke Commissie van Vertrouwenslieden, die bemiddelaar en scheidsrechter is bij geschillen tussen cliëntenraden en zorgaanbieders bij de uitvoering van de WMCZ. Een delegatie van de centrale cliëntenraad heeft in het najaar van 2010 een bijeenkomst bezocht van Achmea Zorgkantoren over de evaluatie van het inkoopbeleid Jaardocument 2010: Maatschappelijk verslag SHDH/

14 In 2010 heeft de centrale cliëntenraad SHDH vijf keer vergaderd met de algemeen directeur. Een lid van de raad van toezicht was regelmatig als toehoorder aanwezig bij de overlegvergadering. Hieronder volgt een overzicht van de adviezen die de centrale cliëntenraad in 2010 heeft uitgebracht: maart: positief advies over twee nieuwe leden voor de raad van toezicht 14 april: positief advies over nieuwe klachtenregeling voor cliënten 14 april: positief advies over jaarplan en begroting 2010 juli: positief advies over kandidaat voor functie hoofd BR&I 15 september: positief advies over samenwerkingsovereenkomst SHDH en de SIG 24 november: positief advies over medezeggenschapsregelingen cliëntenraden 24 november: positief advies over nieuwe regelingen AWBZ-voorzieningen voor cliënten. Behalve over bovengenoemde onderwerpen heeft de centrale cliëntenraad met de algemeen directeur gesproken over onder meer: het jaardocument 2009 het evalueren van het eigen functioneren van de centrale cliëntenraad het organiseren van een studiedag voor de leden van de centrale cliëntenraad begin 2011 de brochure Voorlichting over het levenseinde die SHDH begin 2010 voor cliënten heeft gemaakt de nieuwe overleg- en ontwikkelstructuur die SHDH eind 2009 heeft ingevoerd het behalen van het Prezo-keurmerk het functioneren van BOPZ-commissies in de locaties van SHDH zijn er in de zomervakantie voldoende medewerkers om de kwaliteit van zorg te kunnen garanderen? de kaderbrief 2011 het werken met zorgzwaartepakketten en de invoering van de zorgzwaartefinanciering per de aandacht die SHDH heeft voor sociale media het zorgleefplan de deelname van leden van de centrale cliëntenraad aan de transitiebijeenkomsten die vier keer per jaar worden georganiseerd voor cliënten en verwanten, leidinggevenden, medewerkers en vrijwilligers financiële en andere managementinformatie. 3.6 Ondernemingsraad SHDH heeft een (centrale) ondernemingsraad (OR) die het formele overleg voert met de algemeen directeur/bestuurder. In de locaties vindt informeel overleg plaats tussen vertegenwoordigers van de OR en de directeur. De OR vergaderde in 2010 negentien keer; tien keer betrof het een OR-vergadering en negen keer een overlegvergadering met de algemeen directeur. Een lid van de raad van toezicht van SHDH was twee keer als toehoorder aanwezig bij een overlegvergadering. Op 29 maart en op 29 november heeft de OR, met externe ondersteuning, een studiedag georganiseerd. Daarbij kwamen onder andere aan de orde een interne evaluatie op het eigen functioneren, het verzuimbeleid van SHDH en het nieuwe meerjarenbeleid van SHDH. Jaardocument 2010: Maatschappelijk verslag SHDH/

15 In november vonden tussentijdse verkiezingen plaats voor de OR. De OR bestaat uit veertien leden. Na de verkiezingen zijn drie zetels vacant gebleven: voor De Blinkert, Janskliniek en Transferzorg. Namens de vrijwilligers woont een toehoorder de vergaderingen van de OR bij. De OR wordt ondersteund door een ambtelijk secretaris. Op 31 december 2010 was de samenstelling van de ondernemingsraad als volgt: mevrouw K. Gruijters (Overspaarne, voorzitter) de heer R. Steens (Schoterhof, vice-voorzitter) de heer E. Aurik (De Molenburg) mevrouw A. van Beem (De Rijp) mevrouw E. Bontrop (dienst Behandeling & Begeleiding) mevrouw M. Hoogendijk (De Rijp) mevrouw M. Kumru (Overspaarne) mevrouw K. Nijssen (Anton Pieckhofje) mevrouw G. Merse (Servicebureau) mevrouw N. Post (Janskliniek) de heer M. Uyl (Schoterhof) mevrouw C. de Vreugd (De Molenburg) vacature (De Blinkert) vacature (Janskliniek) vacature (Transferzorg) mevrouw M. van Gog, toehoorder namens de vrijwilligers van SHDH mevrouw M. Meijer, ambtelijk secretaris. De OR heeft een Financiële Commissie, een werkgroep CAO, een werkgroep Arbeidsomstandigheden, Veiligheid, Gezondheid, Welzijn en Milieu en een werkgroep Communicatie. De OR besteedt veel aandacht aan de communicatie met de achterban. Bij de introductiebijeenkomsten voor nieuwe medewerkers, die elke drie weken worden gehouden, informeren leden van de OR hun nieuwe collega s over de werkzaamheden en bevoegdheden van de OR. Ook worden regelmatig informatiebulletins gemaakt voor de medewerkers van SHDH. In het verslagjaar heeft de OR instemmingsaanvragen behandeld over de volgende onderwerpen: een nieuwe klachtenregeling voor cliënten het verlengen van de overeenkomst met Arbodienst Eeuwen & Prosée de notitie Verzuimbeleid SHDH in goede banen. In alle gevallen heeft de OR haar instemming verleend. In het verslagjaar heeft de OR adviesaanvragen behandeld over de volgende onderwerpen: Eigen Risicodragerschap Wet werk en inkomen naar arbeidsvermogen (WIA) het sluiten van een samenwerkingsovereenkomst met de SIG. In beide gevallen heeft de OR een positief advies uitgebracht. Verder heeft de OR met de bestuurder gesproken over onder andere de volgende onderwerpen: de algemene gang van zaken binnen SHDH het jaardocument 2009, het jaarplan en de begroting 2010, de kaderbrief voor het jaarplan en de begroting 2011 Jaardocument 2010: Maatschappelijk verslag SHDH/

16 de maandelijkse exploitatie- en verzuimoverzichten en de uittreksels van het MT- SHDH de stand van zaken met betrekking tot het organisch ontwikkelproces de stand van zaken met betrekking tot de arbeidsomstandigheden en het ziekteverzuim, onder andere via gesprekken met de bedrijfsarts en de preventiemedewerker de stand van zaken binnen de afdeling Deskundigheidsbevordering de uitkomsten van het in 2010 gehouden medewerkerstevredenheidsonderzoek de uitkomsten van exit-enquêtes en exit-interviews met vertrokken medewerkers de evaluatie van de functies woonzorgbegeleider en EVV er de organisatie van de 24-uurs verpleegkundige dienstverlening de bedrijfshulpverlening in de SHDH-locaties de invoering en de audits van het kwaliteitssysteem Prezo een voorstel tot verruiming van de openingstijden van de receptie in De Blinkert een voorstel tot wijziging van de dienstroosters in de keuken en het restaurant van Schoterhof een voorstel tot wijziging van Vreugde- en verdrietregeling de notitie Functionerings/Voortgangsgesprekken de griepvaccinatie voor medewerkers, vrijwilligers en stagiaires de voordracht van een door de OR voor te dragen kandidaat voor de Klachtencommissie Cliёnten SHDH de voortgangsnotitie over de in 2008 ingevoerde ondersteuningsstructuur het in 2009 verschenen ICT-beleidsdocumen t van SHDH. Jaardocument 2010: Maatschappelijk verslag SHDH/

17 4. Beleid, inspanningen en prestaties 4.1 Meerjarenbeleid SHDH beweegt zich in een sterk veranderende omgeving, die steeds meer begint te lijken op een markt waar vraag en aanbod prijs en kwaliteit bepalen. Dit heeft grote gevolgen voor de cliënten, voor de medewerkers en vrijwilligers, en voor SHDH als organisatie. Het beeld van de Nederlandse bevolking verandert. Nederland vergrijst en wordt multicultureler. De gemiddelde Nederlander is steeds beter in staat en bereid om op te komen voor de eigen belangen. De pensioenvoorzieningen zijn sterk verbeterd, en dat betekent dat toekomstige ouderen het financieel beter hebben dan de huidige en vorige generaties. Als gevolg van de vergrijzing hebben steeds meer ouderen steeds meer zorg nodig. Die zorg is vaak complex van aard. De grotere vraag naar zorg doet een toenemend beroep op de toch al krappe arbeidsmarkt. Ouderen willen over het algemeen zo lang mogelijk thuis kunnen blijven wonen. Daarom heeft SHDH de afgelopen jaren Zorg Thuis ontwikkeld, bij cliënten thuis. Deze zorg ligt in het verlengde van de intramurale dienstverlening aan cliënten die in de woonzorglocaties van SHDH wonen. De overheid heeft marktwerking in de gezondheidszorg geïntroduceerd. Burgers hebben meer vrijheid gekregen om een zorgverzekeraar en zorgaanbieder te kiezen. Steeds meer organisaties, waaronder kleine commerciële partijen, bieden dienstverlening aan. Een van de effecten van de marktwerking is dat SHDH geen zekerheid meer heeft over de prijs en de omvang van de te leveren zorg. Het is tegenwoordig gebruikelijk dat zorgkantoren en gemeenten zorg- en dienstverlening aanbesteden en dat SHDH offertes uitbrengt. Op basis van deze offertes besluiten opdrachtgevers welke zorgaanbieders zij een contract gunnen. Factoren als prijs, kwaliteit en leveringsvoorwaarden bepalen hoeveel zorg en diensten SHDH mag leveren. In het licht van de maatschappelijke veranderingen die hierboven zijn beschreven, heeft SHDH in 2007 haar doelstellingen als maatschappelijke organisatie opnieuw bepaald, alsmede de koers om die doelstellingen te realiseren. Doelstellingen en koers worden samen de missie genoemd. De missie van SHDH sluit aan op wat in de huidige dienstverlening al zichtbaar is en steeds meer zichtbaar wordt. Zó wil SHDH zich ontwikkelen: in een groeiproces dat vanuit de dienstverlening zelf voortkomt en dat gedragen wordt door de hele organisatie. Missie SHDH levert als onderdeel van de samenleving een bijdrage aan het beantwoorden van vragen van mensen die ouder worden en ouder zijn. Deze vragen hebben betrekking op de aandachtsgebieden Wonen, Leefcomfort en Gezondheid. Primair heeft SHDH aandacht voor en luistert SHDH naar haar cliënten, op grond waarvan een dienstverleningsovereenkomst tot stand komt. SHDH stelt de tevredenheid van de individuele cliënten en hun verwanten, de medewerkers en de vrijwilligers centraal. Vanuit deskundigheid en goed ondernemerschap biedt SHDH de door de cliënt gewenste ondersteuning. SHDH werkt vooralsnog in Zuid-Kennemerland, maar stelt zich open voor verbreding van haar werkgebied. Jaardocument 2010: Maatschappelijk verslag SHDH/

18 SHDH heeft tevreden cliënten SHDH streeft ernaar dat haar cliënten en hun verwanten (familieleden, contactpersonen) tevreden zijn over de zorg- en dienstverlening. Verbetering van de cliënttevredenheid heeft de voortdurende aandacht van SHDH. Iedere cliënt is uniek en daarom is maatwerk het uitgangspunt voor de dienstverlening, die gestalte krijgt binnen de driehoek: cliënt-medewerker-teamleider. SHDH stelt cliënten in staat hun leven te leiden op de door hen gewenste wijze. Dat doet zij door aandacht te geven aan de cliënt en te luisteren naar de cliënt. De cliënt voert de regie en de medewerkers helpen in onderlinge samenwerking de wens van de cliënt te realiseren. SHDH zet specialistische deskundigheid in op het gebied van wonen, leefcomfort en gezondheid. De zorg- en dienstverlening wordt in offertes en zorgleefplannen vastgelegd, de cliënttevredenheid wordt regelmatig getoetst en tussentijds bijgesteld. SHDH betrekt de cliënt bij het gehele proces: in de offerte, het zorgleefplan, en diverse vormen van informatie en overleg. De aandacht van SHDH zal de komende jaren nadrukkelijk uitgaan naar het leefcomfort van cliënten. Daarbij onderzoekt SHDH de mogelijkheden die moderne technieken als telecommunicatie, beeldtechniek en elektronica in een huiselijke omgeving te bieden hebben. SHDH heeft geïnspireerde medewerkers en vrijwilligers SHDH streeft naar optimaal geïnspireerde medewerkers en vrijwilligers. Ten opzichte van de eind 2007 vastgestelde koersnota is het begrip de tevreden medewerker en vrijwilliger in de loop van 2008 vervangen door de geïnspireerde medewerker en vrijwilliger. Het geïnspireerd zijn van medewerkers en vrijwilligers biedt meer aanknopingspunten voor ontwikkeling en verbetering van de dienstverlening aan cliënten (denk aan motivatie, bezieling, zingeving en creativiteit) dan het beperkte begrip tevredenheid van medewerkers en vrijwilligers. Ook de relatie met de medewerker en vrijwilligers begint bij SHDH met aandacht. SHDH en haar medewerkers en vrijwilligers hebben een gezamenlijke inspanningsverplichting om wat is overeengekomen met de cliënt, ook echt te bereiken. SHDH wil een attente werkgever zijn. Medewerkers en vrijwilligers van SHDH voelen zich betrokken, zijn geïnspireerd en kunnen invloed uitoefenen op hun werksituatie en hun eigen ontwikkeling. Het constant werken aan kwaliteitsverbetering is kenmerkend voor de organisatie. SHDH streeft naar voldoende competente en deskundige medewerkers, ook als er sprake is van krapte op de arbeidsmarkt. Cliëntgerichtheid, kwaliteitsbewustzijn, samenwerken, resultaatgerichtheid en flexibiliteit zijn belangrijke competenties. Medewerkers worden gestimuleerd om hun persoonlijke aandachtspunten te leren kennen en worden geholpen zich verder te ontwikkelen. De werksfeer is openhartig en er is aandacht voor vragen en mogelijke knelpunten. SHDH maakt bij dit ontwikkelingsproces effectief gebruik van opleiding, coaching, begeleiding en moderne informatie- en communicatietechnieken (ICT). SHDH ontwikkelt zich van een instelling naar een onderneming SHDH wil een gezonde en toonaangevende organisatie zijn. Met de aandacht gericht op de toekomst is SHDH een lerende organisatie, die zich doorlopend, stap voor stap, ontwikkelt. Grote en kleine stappen, snel of langzamer, maar altijd stappen die gezet worden in gezamenlijkheid. Jaardocument 2010: Maatschappelijk verslag SHDH/

19 SHDH is flexibel en kent geen belemmeringen die de dienstverlening in de weg staan of bemoeilijken. De bedrijfsvoering, inclusief de ondersteuning van de driehoek cliëntmedewerker-teamleider door management en staf, is op verantwoorde wijze afgestemd op het bereiken van de tevredenheid van de cliënten, medewerkers en vrijwilligers. Hiermee komt SHDH in een goede concurrentiepositie ten opzichte van andere dienstverleners en zorgaanbieders. Om dat te bereiken beschikt SHDH over relevante bedrijfsgegevens zoals marketinginformatie, cliëntgegevens, kostprijzen en uitkomsten van kwaliteitsmetingen en tevredenheidsonderzoeken. De organisatie staat garant voor een goede prijs- en kwaliteitsverhouding bij haar dienstverlening en beschikt over een gezonde financiële reserve. SHDH werkt wijkgericht, vanuit resultaatverantwoordelijke eenheden, en is daarmee goed bereikbaar. Cliënten, medewerkers en vrijwilligers weten wie zij kunnen aanspreken. SHDH kent haar cliënten, en omgekeerd. Ook potentiële cliënten en verwijzers (zoals huisartsen) weten de weg naar SHDH. Marketing, PR en een goede presentatie van haar diensten, zoals eten en drinken, woningen en gebouwen, ondersteunen het contact van SHDH met de (potentiële) cliënt. SHDH kent korte lijnen en de mogelijkheden van ICT zijn optimaal benut in de ondersteuning van cliënten en medewerkers. Samenwerking Samenwerking tussen individuen, tussen afdelingen binnen locaties, tussen locaties en met andere organisaties - samenwerking bevordert de ontwikkeling van SHDH. Samenwerking is inspirerend en heeft aantoonbare meerwaarde voor de kwaliteit van de dienstverlening en efficiency in de bedrijfsvoering. Kernwaarden SHDH De kernwaarden van SHDH zijn terug te zien in alles wat SHDH onderneemt: in de wijze waarop SHDH zich presenteert aan haar cliënten en hun verwanten, aan haar medewerkers en vrijwilligers, in de samenwerking met derden en in de bedrijfsvoering. Deze kernwaarden zijn: Aandacht SHDH start en onderhoudt de relatie met de ander vanuit aandacht en luisteren. Kwaliteit SHDH garandeert dat vragen met de best verkrijgbare kwaliteit worden beantwoord. Deskundigheid, effectiviteit en kostprijsbewustheid zijn belangrijke factoren. De tevredenheid van de cliënt, de medewerker en de vrijwilliger is maatgevend voor de beoordeling van het bereikte resultaat. Respect SHDH erkent cliënten, medewerkers en vrijwilligers als individuen met een eigen regie. In de relatie met hen is zij eerlijk en zuiver in haar doelen. SHDH is in staat om te doen wat zij zegt en realiseert wat zij belooft. Samenwerken Samenwerken binnen SHDH en met anderen geeft meerwaarde in kwaliteit, efficiency en effectiviteit. De weg waarlangs wordt samengewerkt bepaalt het resultaat. Samenwerken begint bij het leggen van relaties met betrokkenen. Jaardocument 2010: Maatschappelijk verslag SHDH/

20 Ondernemen SHDH zet alles op alles om de beoogde resultaten te bereiken. Nieuwe wegen worden verkend, marketing, onderzoek en PR ondersteunen het ondernemerschap. 4.2 Algemeen beleid In 2007 heeft SHDH opnieuw haar strategische koers bepaald voor de periode De inspanningen van SHDH waren er in 2010, net als in vorige jaren, op gericht om de doelen te bereiken die in die koers centraal staan, te weten tevreden cliënten, geïnspireerde medewerkers en een gezonde organisatie. Beleidscyclus De beleidscyclus 2010 is op 21 juli 2009 gestart. Toen besprak de algemeen directeur met het managementteam van SHDH de concept-kaderbrief voor de begroting en het jaarplan Op 7 december 2009 heeft de Raad van Toezicht het jaarplan en de begroting 2010 goedgekeurd. Daarna zijn het jaarplan en de begroting voor advies voorgelegd aan de Ondernemingsraad en de Centrale Cliëntenraad. Het jaarplan van SHDH is opgebouwd vanuit de jaarplannen van de locaties en diensten. En die zijn op hun beurt opgebouwd vanuit de jaarplannen van de verschillende teams en afdelingen. De lokale jaarplannen zijn voor advies voorgelegd aan de lokale cliëntenraden. In de kaderbrief 2010 zijn de volgende speerpunten benoemd: stilstaan bij de kernwaarden van SHDH en in het bijzonder aandacht voor kwaliteit, het behalen van het Prezokeurmerk, het verbeteren van de kwaliteit van de woonomgeving in De Blinkert en De Molenburg, de invoering van de zorgzwaartefinanciering per en het verbeteren van de efficiëntie door verdergaande digitalisering. Het jaarplan 2010 is onderverdeeld in 567 deelplannen (2009: 547): 193 plannen zijn gemaakt vanuit het cliëntenperspectief (2009: 186), 195 plannen vanuit het medewerkersperspectief (2009: 186) en 179 plannen vanuit het organisatieperspectief (2009: 175). Van de 567 plannen waren er 155 (2009: 171) die de gehele organisatie betroffen, en 412 (2009: 376) plannen die een beperkte reikwijdte hadden (een locatie of dienst). De plannen zijn zoveel mogelijk SMART geformuleerd (Specifiek, Meetbaar, Acceptabel, Realistisch, Tijdgebonden). Er is altijd een lid van het managementteam van SHDH dat verantwoordelijk is voor een plan. De voortgang van de uitvoering van de jaarplannen wordt vastgelegd in de kwartaalrapportages en besproken in verschillende platforms (werkoverleg algemeen directeur en directeuren/hoofden van dienst, lokale MT s, werkoverleg directeur en teamleiders). Veruit de meeste plannen uit het jaarplan 2010 zijn geheel of gedeeltelijk gerealiseerd. Veel plannen en innovaties zijn tot stand gekomen door ze organisch (procesmatig, stap voor stap, met een heldere resultaatvoorstelling aan het begin van het proces ) te ontwikkelen, een methodiek die SHDH sinds enige jaren hanteert, met veel plezier en succes. Door medewerkers en cliënten te betrekken bij de zoektocht in de ontwikkelprocessen, ontstaat een groot draagvlak voor de borging ervan. De volgende hoofdpunten van het in 2010 gevoerde beleid verdienen het hier genoemd te worden: De audits voor het Prezo-keurmerk Over de inspanningen van SHDH om in 2010 het Prezo-keurmerk te behalen, wordt verwezen naar paragraaf 4.3, Algemeen kwaliteitsbeleid. Jaardocument 2010: Maatschappelijk verslag SHDH/

21 De omzetting van verzorgingshuis- in verpleeghuisplaatsen Net als in 2009 zijn ook in 2010 in enkele locaties verzorgingshuisplaatsen omgezet naar verpleeghuisplaatsen. Deze locaties zijn oorspronkelijk opgezet als verzorgingshuizen, maar later zijn er verpleeghuisplaatsen aan toegevoegd, in de vorm van een verpleeghuisafdeling. De termen verzorgingshuis en verpleeghuis zijn verwarrend, omdat in de regelgeving gesproken wordt over verblijfplaatsen in AWBZ-instellingen met de erkenning van behandeling (voorheen verpleeghuis) en zonder de erkenning van behandeling (voorheen verzorgingshuis). Een belangrijk onderscheid is dat de medische eindverantwoordelijkheid in geval van een plaats in een AWBZ-instelling zonder erkende behandeling bij de huisarts ligt. Bij een plaats met erkende behandeling ligt de medische eindverantwoordelijkheid geheel bij de instelling: de specialist ouderengeneeskunde in plaats van de huisarts. Daarnaast worden onder andere ook kosten van individuele rolstoelen, farmaceutische zorg en paramedische zorg niet meer vanuit de Zorgverzekeringswet betaald, maar vanuit de AWBZ. Door de toenemende zorgzwaarte van bewoners die verblijven op een plaats zonder erkende behandeling, vindt al langer een verschuiving plaats van lagere naar hogere zorgzwaartepakketten (ZZP en). De hogere ZZP en vereisen een meer geïntegreerde, multidisciplinaire zorg en behandeling. Die kan alleen gerealiseerd worden op een plaats met erkende behandeling. Behandeling wordt dan geheel bekostigd vanuit het zorgzwaartepakket en de AWBZ. De bewoners die bij het omzetten van plaatsen betrokken zijn, kunnen gewoon in hun appartement blijven wonen en hoeven niet naar een verpleeghuis te verhuizen. In de periode van 2009 tot in 2011 zijn en worden in de locaties De Blinkert, De Molenburg, De Rijp en Schoterhof plaatsen zonder erkende behandeling omgezet naar plaatsen met een erkenning van behandeling. In de loop van 2011 zullen, na de afronding van de verbouwingen in De Blinkert en De Molenburg ongeveer 45, respectievelijk ongeveer 35 omzettingen zijn gerealiseerd. In Schoterhof zijn in omzettingen gerealiseerd. In bovengenoemde locaties gaat het om plaatsen met een somatische of psychogeriatrische grondslag. In 2010 zijn in De Rijp 15 plaatsen omgezet en hierbij gaat het alleen om plaatsen met een somatische grondslag. In totaal zullen in 2011 ongeveer 110 plaatsen met verblijf zonder erkenning behandeling zijn omgezet naar verblijf met erkenning behandeling. Als gevolg van deze omzettingen heeft een verschuiving plaatsgevonden van de inzet van paramedische zorg bekostigd vanuit de ZVW, naar de inzet en uitbreiding van paramedische zorg bekostigd vanuit de AWBZ. Tevens is extra formatie gerealiseerd van specialisten ouderengeneeskunde, maatschappelijk werkers en psychologen. De verbouwing van De Blinkert en De Molenburg In 2010 is begonnen met een grote renovatie van De Blinkert en van De Molenburg. De Blinkert is eigendom van Elan Wonen en De Molenburg van Woonzorg Nederland. Deze woningcorporaties verhuren de gebouwen, die dateren uit de jaren 80 van de vorige eeuw, aan SHDH. Beide locaties zijn oorspronkelijk opgezet als verzorgingshuizen, maar beschikken al een aantal jaren over een aparte verpleeghuisafdeling voor mensen met dementie. De afgelopen jaren is steeds duidelijker geworden dat bewoners van verzorgings- en verpleeghuizen andere en hogere eisen stellen aan hun woonomgeving dan 25 jaar geleden. Dat komt vooral omdat zij intensieve en complexe zorg nodig hebben, heel vaak omdat zij een vorm van dementie hebben. Ook vanuit het perspectief van de medewerkers was een verbouwing dringend gewenst. Daarom heeft SHDH samen met de betrokken woningcorporaties in 2009 besloten beide complexen te renoveren. Jaardocument 2010: Maatschappelijk verslag SHDH/

22 De Nederlandse Zorgautoriteit heeft dit financieel mogelijk gemaakt omdat de panden in boekhoudkundige zin pas na 40 jaar zijn afgeschreven. Door de verbouwingen neemt de wooncapaciteit van zowel De Blinkert als De Molenburg af. Dit geldt vooral voor bewoners met een lage ZZP-indicatie (de vroegere verzorgingshuisbewoners). Na de renovatie zullen cliënten die intensieve zorg nodig hebben, kleinschalig kunnen wonen, in een huiselijke omgeving met een gemeenschappelijke huiskamer en een vast team van medewerkers. Halverwege 2011 zullen de verbouwingen gereed zijn. De bewoners van De Blinkert kunnen tijdens de verbouwing in De Blinkert blijven wonen. De renovatie van De Molenburg wordt in twee fasen uitgevoerd, mede op verzoek van bewoners en verwanten. In de eerste fase wordt het achterste deel gerenoveerd en geschikt gemaakt voor kleinschalig wonen. Gedurende de eerste renovatiefase kunnen bewoners van het achterhuis wonen in Meerleven te Bennebroek en in de tweede fase kunnen ook de bewoners van het voorhuis gedurende enkele maanden wonen in Bennebroek. Als gevolg van deze verbouwingen hadden De Blinkert en De Molenburg te maken met een tijdelijke inhuizingsstop voor nieuwe cliënten en met leegstand. Eind 2010 had De Blinkert te maken met 15 lege plaatsen in het verzorgingshuisdeel en De Molenburg met 52 lege plaatsen. Dat verklaart 67 van de 93 intramurale plaatsen die eind 2010 niet waren bezet. De resterende 26 lege plaatsen waren het gevolg van tijdelijke leegstand, tengevolge van verhuizingen of overlijden. De ingebruikneming van het Logeerhuis In juni 2010 opende het eerste logeerhuis van Haarlem zijn deuren in Schalkwijk. Het Logeerhuis van SHDH is een plaats waar zelfstandig wonende ouderen tijdelijk kunnen logeren als zij door ziekte, gebrek of handicap even niet in staat zijn om zelfstandig thuis te blijven wonen. Ook in situaties waarbij verwanten overbelast dreigen te raken of tijdelijk uitvallen, kan iemand komen logeren in het Logeerhuis. Het Logeerhuis is gehuisvest op de tweede verdieping van een aangepaste flatwoning (met lift) aan de Van de Beltstraat in de Boerhaavewijk in Schalkwijk. Deze flat is eigendom van Elan Wonen en bevindt zich op een steenworp afstand van het dagcentrum van SHDH in wijkcentrum De Ringvaart. Het Logeerhuis beschikt over drie ruime slaapkamers en een slaap-werkruimte voor medewerkers. De woning heeft een grote woonkamer voor de gasten en een gecombineerde douche-toiletruimte. De keuken biedt de mogelijkheid om met elkaar de maaltijd te bereiden. Dagelijks zijn er vrijwilligers die als gastvrouw/heer optreden en ondersteuning bieden aan logees. Familie en mantelzorgers worden zoveel mogelijk betrokken in de dagelijkse zorg en begeleiding. Waar mogelijk wordt aan hen gevraagd een bijdrage te leveren in het huis. SHDH draagt vanuit locatie De Molenburg zorg voor de persoonlijke verzorging, verpleging en begeleiding en coördineert de zorg en het verblijf. De medewerkers proberen een veilige warme omgeving te creëren waarin de logees zich thuis kunnen voelen. s Nachts is er een slaapwacht aanwezig. In 2010 hebben 14 cliënten gebruik gemaakt van het logeerhuis. De verblijfsduur varieerde van 2 tot 67 dagen en was gemiddeld drie weken. Na een aanloop in juni en juli was de gemiddelde bezettingsgraad in de periode augustus-december 70%. Cliënten waren afkomstig uit Haarlem, met name uit Schalkwijk, en omliggende gemeenten. Zij werden verwezen door het Loket Nazorg van het Kennemer Gasthuis, door Draagnet en vanuit SHSH door Bureau Zorgbemiddeling, cliëntadviseurs, medewerkers Zorg Thuis en medewerkers Behandeling en Begeleiding. In 2011 gaat SHDH het Logeerhuis evalueren. Jaardocument 2010: Maatschappelijk verslag SHDH/

23 Zorg Thuis Sinds oktober 2009 levert SHDH als hoofdaannemer hulp bij het huishouden in de gemeenten Haarlem, Heemstede, Bloemendaal, Haarlemmerliede en Zandvoort. Dat doet SHDH in het kader van de WMO. SHDH levert hulp bij het huishouden in drie categorieën: HH1, HH2 en HH3. HH1 staat voor Huishoudelijke werkzaamheden, HH2 voor Organisatie van het huishouden en HH3 voor Hulp bij ontregelde huishouding in verband met een psychische stoornis. In Zandvoort en in een deel van Bloemendaal (de kernen Bennebroek, Bentveld en Vogelenzang) werkt SHDH samen met onderaannemer Zorgcontact uit Zandvoort. SHDH heeft ervoor gekozen om Zorg Thuis niet in een apart organisatie-onderdeel onder te brengen, maar de cliënten vanuit de locaties te bedienen. Dat geeft de beste garantie dat de hulp bij het huishouden wordt verleend op de manier die past bij SHDH en op dezelfde manier als de andere vormen van zorg- en dienstverlening, zoals persoonlijke verzorging en verpleging. In deze constructie staat de cliënt centraal. Hij of zij krijgt de hulp die bij hem of haar past en kent de medewerker die hem of haar komt ondersteunen. De hulp krijgt een gezicht in de vorm van een huishoudelijk medewerker die de cliënt kent en omgekeerd. De leidinggevende, in de persoon van een teamleider cliëntenzorg, kent de cliënten en de medewerkers en kan hen waar nodig of gewenst ondersteunen. Zo nodig is de verbinding met andere vormen van zorg- en dienstverlening, via de AWBZ of privaat gefinancierd, of met andere partners in de keten, snel gelegd. De cliëntadviseurs van SHDH spelen hierin een sleutelrol. Eind 2010 kende SHDH 359 cliënten voor AWBZ-gefinancierde Zorg Thuis (waaronder 72 cliënten van het Anton Pieckhofje en de Transferzorg), 249 bezoekers van dagcentra en ontmoetingsgroepen (AWBZ of WMO) en 515 cliënten met hulp bij het huishouden (WMO). Van de laatste groep cliënten werden er 144 bediend door onderaannemer Zorgcontact in Zandvoort. De overige 371 WMO-cliënten waren cliënten van SHDH. Er waren 102 cliënten Zorg Thuis die zowel AWBZ-zorg als WMO-zorg ontvingen. Eind 2009 waren de cijfers als volgt: 452 cliënten Zorg Thuis, 288 bezoekers van dagcentra en ontmoetingsgroepen en 180 cliënten met hulp bij het huishouden (allemaal cliënt van SHDH). De afname van het aantal bezoekers aan AWBZ-dagcentra is te verklaren door veranderingen in het indicatiebeleid van het CIZ. Nieuwe cliënten met een somatische grondslag kwamen in 2010 niet meer in aanmerking voor een AWBZ-indicatie. Nieuwe aanvragen vielen onder de WMO. Ook werden minder cliënten met ZZP 9 (verblijf met herstelgerichte verpleging en verzorging) na ontslag uit het verpleeghuis geïndiceerd voor de functie dagbehandeling somatiek. Bij elkaar opgeteld laten deze cijfers een toename zien van het aantal extramurale cliënten van 920 eind 2009 naar 1123 eind Als we het aantal cliënten van Zorgcontact niet meetellen, is het aantal extramurale SHDH-cliënten gegroeid van 920 in 2009 naar 979 in De afname van het aantal extramurale AWBZ-cliënten is meer dan gecompenseerd door de toename het aantal WMO-cliënten. Daarmee is het aantal extramurale cliënten in het verslagjaar net als in 2009 groter dan het aantal intramurale cliënten (eind 2010: 603). SHDH is blij met deze stapsgewijze groei, die goed past bij de manier waarop SHDH de organisatie wil ontwikkelen. Geestelijke verzorging SHDH hecht er belang aan dat cliënten met hun vragen over de zin van het leven, de kwetsbaarheid en de eindigheid van het bestaan en de daarbij behorende ethische dilemma s terecht kunnen bij een professionele geestelijk verzorger. Geestelijke verzorging wil cliënten tijd en ruimte bieden om te bespreken wat hen ten diepste beweegt. Jaardocument 2010: Maatschappelijk verslag SHDH/

24 Het gaat erom samen met de cliënt handreikingen te vinden, waardoor die zich zelf weer verbonden kan voelen met diens bronnen en daaraan kracht kan ontlenen om met de afhankelijkheid en de kwetsbaarheid van zijn leven om te gaan. Mensen vragen niet gauw om een geestelijk verzorger, terwijl ze wel degelijk bezig zijn met de zin en de waarde van hun leven. Dat ouderen minder kunnen dan voorheen is een proces van aanvaarding. Veel van hun geliefden leven niet meer. Eenzaamheid en verlies worden scherp gevoeld en het leggen van nieuwe contacten is niet vanzelfsprekend. Terugkijken op het voorbijgegane leven kan gevoelens van dankbaarheid en vreugde, maar ook van schaamte, schuld en verdriet oproepen. De dood werpt zijn schaduw vooruit en kan angst of juist verlangen ernaar oproepen. In dit proces is er behoefte aan geestelijke begeleiding. Om aan deze behoefte van cliënten te voorzien zijn bij SHDH vijf geestelijk verzorgers werkzaam. Ieder van hen is verbonden aan één of twee locaties zodat een langdurige relatie en een vertrouwensband kan ontstaan. Vanuit de visie op geestelijke verzorging van SHDH stellen zij zich in de eerste plaats op als algemeen geestelijk verzorger. Zo zijn ze beschikbaar voor individuele contacten met alle cliënten, ongeacht hun levensbeschouwelijke achtergrond. Door cliënten wordt daarnaast veel waarde gehecht aan gemeenschappelijke momenten en vieringen, zoals kerkdiensten, gespreksgroepen en herdenkingsbijeenkomsten. De kerkdiensten in de verschillende locaties worden geleid door de eigen geestelijk verzorger en door gastvoorgangers, volgens een vast rooster. In de centrale cliëntenraad is aangegeven dat juist deze afwisseling gewaardeerd wordt. In 2010 is het aantal gespreksgroepen en -kringen uitgebreid. Het animo om erbij aanwezig te zijn was groot. Onderwerpen werden in samenspraak door de bewoners gekozen, ervaringen en wat men bezighoudt konden worden uitgewisseld en gedeeld. De verbouwing van De Blinkert en De Molenburg (en de verhuizing van een aantal bewoners van de Molenburg naar een tijdelijk onderkomen in Bennebroek) heeft bij sommige bewoners meer behoefte aan ondersteuning opgeroepen. Soms kwamen oude ervaringen van afscheid en verlies boven. Individuele en groepsgesprekken, maar ook het bijwonen van de kerkdiensten konden hierin steunend zijn. Er is in 2010 extra aandacht besteed aan het versterken van de gemeenschapsvormende dimensie van de verschillende vieringen en bijeenkomsten. Dit is ondermeer gedaan door een groter accent op een gezamenlijke voorbereiding en invulling door cliënten, familieleden, vrijwilligers en medewerkers. Mooie voorbeelden zijn de herdenkingsavonden, de vieringen rond speciale dagen, het kerstspel in de Janskliniek, het Kika-project in Schoterhof (Kika staat voor: Kinderen Kankervrij), maar ook bijvoorbeeld het kraanvogelproject dat zich vanuit Overspaarne over andere locaties heeft verspreid. Vanuit de aandacht voor mensen met dementie waren er in de verschillende huizen vieringen en/of gespreksgroepen waarin meer gebruik gemaakt is van beeld, geluid en soms ook geuren. Door een beroep te doen op verschillende zintuigen zijn ook mensen bereikt en deelgenoot geworden die via de taal minder goed of niet meer kunnen communiceren. Luisteren naar muziek, samen zingen, kijken naar afbeeldingen of een stukje film, ruiken aan een bos bloemen, samen iets eten of drinken, gaven aanleiding tot het weer boven komen van herinneringen, tot gesprekken, uitwisseling en voor sommigen ook tot een samenzijn zonder woorden. In De Molenburg is door de geestelijk verzorger op verzoek van medewerkers in 2010 een A4-tje ontwikkeld met signalen waarbij gedacht kan worden aan geestelijke verzorging. In de werkoverleggen zijn deze signalen met de medewerkers besproken. Sindsdien krijgt de geestelijk verzorger meer vragen en tips om aandacht te geven aan specifieke bewoners, ook van de Palliade, de palliatieve afdeling van De Molenburg. Jaardocument 2010: Maatschappelijk verslag SHDH/

25 Door de bewoners van seniorencomplex Buitenhof (naast Schoterhof) is in 2010 de wens aangegeven terecht te kunnen bij de geestelijk verzorger van Schoterhof voor individuele gesprekken en begeleiding. Er is een organisch proces gestart, met als eerste stap een verheldering van de precieze wensen en behoeften. Met een procesmatige ondersteuning vanuit de organisatie is door de bewoners zelf gezocht naar financiering. Zo is door hen contact gelegd met de Protestantse gemeente Haarlem-Noord met als resultaat dat die voor de periode van een jaar een bedrag ter beschikking heeft gesteld. Met een aanvulling daarop van de bewoners zelf is sinds 1 oktober 2010 een inzet gerealiseerd van twee uur geestelijke verzorging per week. In 2010 is ds. D. van Houwelingen vanwege een langdurige ziekte tijdelijk vervangen door ds. G. Nieuwburg via een tijdelijke uitbreiding van zijn uren en een aanvullende aanstelling van ds. F. Bonda. Dankzij hun inzet kon toch de benodigde geestelijke verzorging worden geboden aan de cliënten in De Rijp en De Blinkert. Dominee Van Houwelingen heeft na een geleidelijke opbouw haar taken met ingang van oktober weer volledig op zich kunnen nemen. 4.3 Algemeen kwaliteitsbeleid SHDH werkt continu aan het leveren van goede kwaliteit in alle aspecten van de dienstverlening. Dit betekent dat gewerkt wordt aan tevreden cliënten en verwanten, geïnspireerde medewerkers en vrijwilligers en aan een gezonde organisatie. In het verslagjaar is dit beleid voortgezet. Om het cyclisch werken aan kwaliteit te borgen heeft SHDH besloten om in de jaarplannen vanaf 2011 een kwaliteitsagenda op te nemen. Een stuurgroep kwaliteit bewaakt de voortgang van dit proces. Per 1 april 2010 is een adviseur kwaliteit benoemd, die het management van de locaties ondersteunt bij de uitvoering van het kwaliteitsbeleid en het borgen van Prezo, het kwaliteitsmanagementsysteem van SHDH. Kwaliteitscertificering In 2010 hebben auditoren van de stichting Perspekt alle locaties, met uitzondering van de afdeling Transferzorg, beoordeeld tijdens een eerste audit voor het Prezo-keurmerk. SHDH onderschrijft het belang van een goede kwaliteit van zorg en deelt de visie dat dit het best kan worden vastgesteld op basis van de resultaten van het zorgproces, zoals vastgelegd in het Kwaliteitskader Verantwoorde Zorg. De resultaten van de audits staan in de onderstaande tabel vermeld. Intramuraal Extramuraal Anton Pieckhofje Gouden Prezo-keurmerk Niet van toepassing De Blinkert Zilveren Prezo-keurmerk Zilveren Prezo-keurmerk Janskliniek Zilveren Prezo-keurmerk Niet van toepassing Molenburg Gouden Prezo-keurmerk Gouden Prezo-keurmerk Overspaarne Gouden Prezo-keurmerk Zilveren Prezo-keurmerk De Rijp Gouden Prezo-keurmerk Zilveren Prezo-keurmerk Schoterhof N.a.v. een op gehouden heraudit wordt Schoterhof voorgedragen voor een Gouden Prezo Keurmerk. Overzicht van door locaties van SHDH behaalde Prezo-keurmerken N.a.v. een op gehouden heraudit wordt Schoterhof voorgedragen voor een Gouden Prezo-keurmerk Jaardocument 2010: Maatschappelijk verslag SHDH/

26 De Prezo-keurmerken hebben een geldigheid van drie jaar. Maar om de geldigheid te behouden moet jaarlijks een tussentijdse audit worden uitgevoerd. Met deze systematiek wordt geborgd dat het cyclisch werken aan de kwaliteitsdoelstellingen niet bij een voornemen blijft, maar een vast onderdeel binnen het werken van de organisatie. Zorginhoudelijke indicatoren In het vierde kwartaal 2010 hebben alle locaties opnieuw geparticipeerd in de vanuit het Kwaliteitskader georganiseerde meetweek. De resultaten van de cliëntgebonden zorginhoudelijke indicatoren zullen openbaar gemaakt worden op zodra de Stuurgroep kwaliteitskader VV&T een alternatieve presentatievorm voor de zorginhoudelijke indicatoren heeft vastgesteld (zie de nieuwsbrief van 17 februari 2011 op De uitkomsten zijn intern geanalyseerd, besproken met de cliëntenraden en hebben daar waar nodig geleid tot verbetervoorstellen. Cliënttevredenheid In 2010 heeft Facit, een onafhankelijk bureau, een onderzoek naar de tevredenheid van de cliënten uitgevoerd met behulp van de Consumer Quality Index (CQ-index). De resultaten laten net als in 2008 een positief beeld van de organisatie zien. In onderstaande tabellen zijn de algemene oordelen van de respondenten weergegeven over de kwaliteit van de organisatie en over de kwaliteit van de verzorgenden. Ter vergelijking zijn ook de cijfers uit het onderzoek van 2008 opgenomen. In de onderste rij van de tabellen staan de gegevens uit de benchmark van de door Facit onderzochte organisaties. Somatiek Psychogeriatrie Zorg Thuis Anton Pieckhofje - - 8,1 8,1 - - De Blinkert 8,1 8,1 7,7 7,5 7,7 8,0 Janskliniek 7,5 8,5 8,1 8,8 - - De Molenburg 7,7 8,0 7,4 7,7 7,4 8,2 Overspaarne - - 8,0 8,2 8,0 8,3 De Rijp 8,0 7, ,6 8,3 Schoterhof 7,6 8,4 7,3 7,3 8,3 8,8 SHDH 7,8 8,1 7,8 8,0 7,9 8,3 Benchmark 7,8 7,8 7,6 7,6 8,0 8,1 Rapportcijfers van respondenten over de kwaliteit van de organisatie Somatiek Psychogeriatrie Zorg Thuis Anton Pieckhofje - - 8,0 8,2 - - De Blinkert 8,5 7,9 7,9 7,6 7,9 8,5 Janskliniek 7,9 8,4 8,2 9,0 - - De Molenburg 8,1 8,2 7,3 7,7 7,8 8,1 Overspaarne - - 8,1 8,3 8,0 8,5 De Rijp 8,3 7, ,4 8,5 Schoterhof 8,0 8,3 7,3 7,4 8,5 8,7 SHDH 8,2 8,1 7,9 8,0 8,1 8,4 Benchmark 8,0 8,1 7,7 7,6 8,3 8,3 Rapportcijfers van respondenten over de kwaliteit van verzorgenden Jaardocument 2010: Maatschappelijk verslag SHDH/

27 De resultaten van het cliëntwaarderingsonderzoek zijn per locatie terug te vinden op De uitkomsten zijn geanalyseerd, besproken met de cliëntenraden en hebben - waar nodig - geleid tot verbeterplannen. Voortgang kwaliteitsverbetering Het digitale documentbeheersysteem DBS is in 2010 gevuld met meer dan vijfhonderd bedrijfsdocumenten, zoals werkinstructies, protocollen, procedures en beleidsnotities. Die bieden ondersteuning om zo goed mogelijk te kunnen werken. Meer dan een derde van de medewerkers heeft direct toegang tot het systeem. In 2011 zal verder worden gewerkt aan de ontsluiting van het documentbeheersysteem voor alle medewerkers. Kwaliteit van gebouwen en installaties In 2010 heeft de afdeling Gebouwbeheer bijzonder aandacht gegeven aan: 1. Brandveiligheid: a. De brandmeldinstallaties op de verschillende locaties zijn volgens de voorschriften periodiek onderhouden. b. In locaties De Molenburg, Janskliniek en Schoterhof heeft de Veiligheidsregio Zuid- Kennemerland controles uitgevoerd t.a.v. de brandveiligheid. Er werden geen bijzonderheden aan de gebouwen geconstateerd 2. Tapwaterinstallaties: a. In alle locaties is het Legionellabeheersplan actueel. Controles en monsternames zijn volgens de richtlijnen uitgevoerd. b. Er zijn in 2010 geen besmettingen geconstateerd. 3. Zowel in De Molenburg als in De Blinkert is er gestart met een renovatie van de gebouwen en installaties. Installaties voor brandmelding en zorgoproep worden vernieuwd of aan de nieuwe situatie aangepast. Tapwaterinstallaties worden aan de nieuwe situaties aangepast. Na gereedkomen van het werk in 2011 zullen er nieuwe risico-inventarisaties gedaan worden en nieuwe beheersplannen worden opgesteld Kwaliteit van informatie en registratie; gegevensbeveiliging Als resultaat van het onderzoek dat in 2009 is gedaan naar een nieuwe ICT-infrastructuur, is in de eerste twee kwartalen van 2010 een andere server- infrastructuur geïmplementeerd. Deze omgeving stelt ons in staat om flexibelere en dynamischer capaciteit toe te voegen en te hergebruiken. Wel blijven we onderzoeken welke verbeteringen we kunnen toepassen om de informatie- voorziening te blijven garanderen. Het aantal medewerkers dat gebruikmaakt van de informatiesystemen groeit constant. We zien dat aan het aantal gebruikersaccounts die aangemaakt zijn. Dit wijst er op dat de informatiesystemen de medewerkers daadwerkelijk ondersteunen tijdens de werkzaamheden. We zullen de komende periode(n) meer aandacht geven aan een meer gestructureerd informatiebeveiligingsbeleid en de medewerkers hierover instrueren. Hierbij blijven de computervaardigheden van de medewerkers een belangrijk aspect. Jaardocument 2010: Maatschappelijk verslag SHDH/

28 4.4 Kwaliteitsbeleid ten aanzien van cliënten Kwaliteit van zorg Hieronder wordt per locatie een summiere beschrijving gegeven van de inspanningen die in 2010 zijn geleverd op de tien prestatievelden die de kwaliteit van zorg bepalen en van enkele opvallende ontwikkelingen. SHDH heeft gekozen voor een beperkte verantwoording in dit jaardocument omdat auditoren van stichting Perspekt alle locaties van SHDH in 2010 hebben bezocht om zich een oordeel te kunnen vormen over het kwaliteitsmanagementsysteem Prezo. Met uitzondering van Schoterhof hebben alle locaties een of meer gouden en/of zilveren Prezo-keurmerken behaald (zie paragraaf 4.3, algemeen kwaliteitsbeleid). De verwachting is dat Schoterhof het Prezo-keurmerk na een heraudit in april 2011 behaalt. De locaties van SHDH hebben aan de auditoren van Perspekt op detailniveau verantwoording afgelegd over de hieronder behandelde prestatievelden. Herhaling van deze verantwoording in het jaardocument wordt niet zinvol geacht. In alle locaties worden de cliëntenraden geïnformeerd over de uitkomsten van de tweejaarlijkse cliëntwaarderingsonderzoeken volgens de CQ-index en de jaarlijkse meetweek (zorginhoudelijke indicatoren). De cliëntenraden worden ook betrokken bij het opstellen van verbeter- en borgingsplannen, volgens de Prezo-systematiek. Naast de onderstaande verantwoording over de kwaliteit van zorg levert SHDH separaat kwaliteitsgegevens aan via Die gegevens zijn te beschouwen als een kwaliteitsjaarverslag. 1. Zorgleefplan Ter voorbereiding op de Prezo-audit van juni 2010 zijn in De Blinkert alle zorgleefplannen overgezet naar het nieuwe format dat SHDH hiervoor begin 2010 heeft ontwikkeld. Dat nieuwe format sluit beter aan bij het Kwaliteitskader Normen voor Verantwoorde Zorg en de vier domeinen van het zorgleefplan: lichamelijk welbevinden/gezondheid, woon- en leefomgeving, participatie/sociale redzaamheid en mentaal welbevinden. Het zorgleefplan is door alle cliënten ondertekend. Medewerkers zijn geschoold in het opstellen van en werken met het nieuwe zorgleefplan. Ook In het Anton Pieckhofje zijn alle cliëntdossiers omgezet in het nieuwe SHDH-format. Alle bewoners hebben een ondertekend zorgleefplan. De in 2009 begonnen scholing voor medewerkers in het zorgleefplan is begin 2010 afgerond. De in het zorgleefplan gemaakte afspraken worden minimaal twee keer per jaar in het zorgleefplangesprek geëvalueerd en zo nodig bijgesteld. Inhoud en systematiek van het zorgleefplan zijn in orde. In alle woningen van Janskliniek is het nieuwe SHDH-format voor het zorgleefplan ingevoerd. Medewerkers, met name zij die de EVV-opleiding volgden, en cliënten begrijpen steeds beter hoe belangrijk het is om doelen en acties helder te formuleren en periodiek te evalueren. De Transferzorg (revalidatie en herstelzorg na ziekenhuisopname) heeft de in 2009 ingezette lijn verder ontwikkeld. Er zijn zeven EVV ers en aspirant-evv ers geschoold. Twee zijn nog met de opleiding bezig en twee beginnen daarmee in Daarmee is het EVVteam op volle sterkte. Er is een kweekvijver van opvolgers die de EVV ers ondersteunen. De andere teamleden (verzorgenden, voedingsassistenten, behandeldisciplines) zijn betrokken bij de ontwikkelingen rondom het zorgleefplan. Het wordt steeds meer echt gebruikt in de dagelijkse praktijk. Het zorgleefplan is leidend geworden in de relatie met de cliënt en in de afstemming tussen de verschillende disciplines. Het samen (door cliënt en medewerker) formuleren van doelen heeft veel aandacht gekregen. Jaardocument 2010: Maatschappelijk verslag SHDH/

29 In De Molenburg is gewerkt met het zorgleefplan volgens het SHDH-format. Alle bewoners, ook die van het Molenhofje, hebben inmiddels een dergelijk zorgleefplan. Verder wordt aan gediplomeerde medewerkers de landelijk erkende EVV-cursus aangeboden. Deze cursus besteedt veel aandacht aan het zorgleefplan. Overspaarne scoorde op dit onderdeel met drie sterren op het landelijk gemiddelde bij het cliëntwaarderingsonderzoek volgens de CQ-index van Uit de analyse kwam naar voren dat verbetering mogelijk was bij het vastleggen van afspraken en het houden van evaluatiegesprekken. In 2010 is veel aandacht besteed aan het verbeteren van de zorgleefplannen en het gebruik van de cliëntdossiers. In juni 2010 heeft een eerste audit plaatsgevonden voor het Prezokeurmerk. De inhoud en het gebruik van de zorgleefplannen werden toen als onvoldoende beoordeeld. De auditoren vonden dat het werken met de zorgleefplannen intramuraal nog niet was ingebed in de organisatie. Extramuraal was het wel op orde. Bij de heraudit in november 2010 werd dit onderdeel intramuraal wel goed beoordeeld. Medewerkers begrijpen nu goed hoe met zorgleefplannen moet worden gewerkt. Voor iedere cliënt is vastgelegd wanneer het zorgleefplan geëvalueerd wordt en de dossiers zien er verzorgd uit. Alle cliënten hebben een ondertekend zorgleefplan. In 2010 is een nieuw CQ-onderzoek uitgevoerd in De Rijp. De uitkomsten daarvan zijn vergeleken met die van In overleg met de cliëntenraad is bepaald welke vragen en thema s in samenspraak met bewoners, medewerkers, familie en vrijwilligers zouden kunnen worden opgepakt. Deze vragen en thema s zijn gekoppeld aan de uitkomsten van het laatste medewerkerstevredenheidsonderzoek. Dat is gedaan omdat binnen SHDH bewoner, medewerker en organisatie in een driehoek met elkaar zijn verbonden. Tevens is per onderdeel een link gelegd naar de betreffende Prezo-prestaties. In 2010 hebben enkele groepen, bestaande uit bewoners, medewerkers, familie, vrijwilligers en management van De Rijp, een aantal onderwerpen opgepakt die hieronder per prestatieveld worden behandeld. Bij het zorgleefplan ging het om de volgende vraag uit het CQ-onderzoek: Kunt u meebeslissen over wat voor zorg u krijgt? De volgende resultaatvoorstelling is vervolgens gemaakt: De medewerkers in de zorg zijn op de hoogte van nieuwe afspraken die gemaakt zijn tussen de bewoner en de EVV er. In 2010 is in Schoterhof een begin gemaakt met de invoering van het zorgleefplan volgens het SHDH-format. Medewerkers zijn begeleid in de toepassing van de systematiek van de vier domeinen. Aan bewoners en mantelzorgers is uitgelegd wat het zorgleefplan betekent voor de zorg- en dienstverlening: de regie leggen bij de bewoner en afspraken maken over zijn/haar wensen. Tegelijk is ook begonnen om het zorgdossier, waarvan het zorgleefplan deel uitmaakt, om te vormen tot een universeel cliëntdossier, dat voor alle cliënten van Schoterhof bruikbaar is. Niet alleen voor de bewoners van Schoterhof, maar ook voor cliënten van Zorg Thuis en bezoekers van de dagcentra. 2. Communicatie en informatie In 2010 stonden in De Blinkert twee onderwerpen centraal in de communicatie met en de informatievoorziening naar cliënten en hun verwanten: de invoering van het nieuwe SHDH-format voor het zorgleefplan en de verbouwing van De Blinkert, die halverwege het jaar is begonnen. Nieuwsbrieven en informatiebijeenkomsten hierover werden hogelijk gewaardeerd. Alle woningen van het Anton Pieckhofje hebben contactavonden georganiseerd voor verwanten van bewoners. Die blijken uitermate tevreden te zijn over de contacten met de medewerkers en over de ontvangen informatie. Verwanten zijn goed op de hoogte van het zorgleefplan en de afspraken die daarin zijn gemaakt. Eens per kwartaal verschijnt het familiebulletin. Jaardocument 2010: Maatschappelijk verslag SHDH/

30 Er is verder gewerkt aan het herzien van informatiebrochures, die in juni 2011 gereed zijn. Op 24 juni is de cliëntenraad van het Anton Pieckhofje opgericht. Op basis van het eind 2008 gehouden cliëntwaarderingsonderzoek volgens de CQ-index heeft Janskliniek verbeterplannen geformuleerd en uitgevoerd, in samenspraak met de cliëntenraad. Dit heeft tot significant betere scores geleid bij het eind 2010 gehouden CQonderzoek. Er zijn nieuwe folders gemaakt voor de specifieke doelgroepen die Janskliniek kent. Ook de informatiemap voor nieuwe cliënten is herzien. De Transferzorg heeft in 2010 een folder uitgebracht om potentiële cliënten te informeren. Medewerkers, vrijwilligers en de leden van de cliëntenraad ontvangen maandelijks de nieuwsbrief TransferInfo, die voorziet in de behoefte aan snelle en relevante informatie. De cliëntenraad mag zich, ondanks de wisselende populatie van cliënten op deze locatie, verheugen in een grote betrokkenheid van vijf voormalige cliënten en van een wisselende aanwezigheid van cliënten die op enig moment op de Transferzorg verblijven. In het hoofdgebouw van De Molenburg is in september 2010 gestart met kleinschalig wonen psychogeriatrie. Ook daar worden de zogenaamde driehoeksgesprekken gehouden. Er worden bijeenkomsten georganiseerd met bewoners, waarin het wonen in De Molenburg besproken wordt. In het voorjaar van 2010 is een nieuwe cliëntenraad gekozen, waarin alle bewoners en cliënten die gebruik maken van diensten van De Molenburg, vertegenwoordigd zijn. Omdat in september 2010 gestart is met een grote verbouwing, wordt regelmatig een Verbouwingsjournaal uitgegeven voor de bewoners en hun verwanten. Ook worden individuele gesprekken gevoerd met bewoners en verwanten om hen goed en zorgvuldig te informeren over de voortgang van de renovatie. In het Molenhofje heeft ruim 98% van de verwanten aangegeven dat zij zich goed geïnformeerd voelen over het zorgleefplan. Overspaarne scoorde op dit onderdeel met drie sterren op het landelijk gemiddelde bij het CQ-onderzoek van Een van de aanbevelingen uit het onderzoeksrapport was om aandacht te blijven schenken aan de communicatie met cliënten en familie. Overspaarne heeft een open communicatie, zo geeft het auditteam van Perspekt in juni 2010 aan. Er is sprake van informele communicatie. De formele communicatie is het afgelopen jaar sterk verbeterd. Er wordt planmatiger gewerkt en dit is te zien in de officiële verslagen van overleggen. In de informatiefolder voor nieuwe bewoners is informatie opgenomen over de cliëntenraad, net als in het Familiebulletin, dat vier keer per jaar verschijnt. In juni 2010 heeft een algemene familiebijeenkomst plaatsgevonden. Daarbij stelden de leden van de cliëntenraad zich voor en vertelden zij welke onderwerpen de speciale belangstelling van de cliëntenraad heeft. De informatieverstrekking naar cliënten Zorg Thuis is op orde. De informatiemap is met cliënten besproken en up-to-date gemaakt. De telefonische bereikbaarheid is verbeterd: cliënten Zorg Thuis weten met wie ze kunnen bellen. In het najaar is een eigen cliënttevredenheidsonderzoek uitgevoerd en de algemene tendens was dat cliënten van Zorg Thuis zeer tevreden waren met de dienstverlening van Overspaarne. Het aantal medewerkers dat cliënten Zorg Thuis bezoekt, wordt met iedere cliënt besproken. Sommige cliënten vinden het fijn als er veel verschillende mensen over de vloer komen. Anderen vinden het juist prettig wanneer zo min mogelijk verschillende medewerkers ondersteuning bieden. Hier wordt rekening mee gehouden. In 2010 zijn voor het eerst bijeenkomsten georganiseerd voor mantelzorgers van cliënten van de dagbehandeling en de ontmoetingsgroep. Structureel aandacht voor mantelzorgers is cruciaal in het ondersteunen van de thuissituatie. Alle medewerkers van de dagcentra hebben een door prof. Dr. Rose-Marie Dröes gegeven training bijgewoond. Zij is hoogleraar Verpleeghuiskunde aan het VUmc in Amsterdam en oprichtster van ontmoetingsgroepen voor mensen met dementie en hun mantelzorgers. Jaardocument 2010: Maatschappelijk verslag SHDH/

31 De Rijp heeft er in 2010 voor gekozen om de volgende vragen uit het CQ-onderzoek te lichten0 Hebben de zorgmedewerkers genoeg tijd voor u?, Geeft De Rijp voldoende informatie over wat zij kan doen voor u?, en Geeft De Rijp u genoeg informatie over uw rechten? Vervolgens hebben bewoners en hun verwanten, medewerkers en vrijwilligers de volgende resultaatvoorstellingen gemaakt, waarmee zij verder aan de slag gaan: De medewerker kan aan de zorgvraag van de bewoner voldoen en maakt hierover duidelijke afspraken over met de bewoner en komt de afspraken na, en Cliënten zijn tevreden over het contact met de zorgverleners over hun vragen en belangrijke informatie wordt herhaald. In verband met het aantreden van een nieuwe directeur heeft Schoterhof in 2010 de koers uitgezet. Deze is tijdens beleidsdagen met medewerkers, cliëntenraad en ondersteunende diensten besproken. De cliëntenraad is gevraagd om mee te denken en om bewoners te informeren. In verband met een roddel- en pestcultuur onder de vaste gebruikers van het Hofplein hebben directeur, teamleiders en geestelijk verzorger geparticipeerd in de gesprekken hierover op het grote binnenplein. Zo wilden ze laten zien hoe je op een plezierige manier met elkaar kunt communiceren. Om medewerkers op de hoogte te houden van de laatste ontwikkelingen is een infobulletin in het leven geroepen, dat elke maand verschijnt. De Hofbode is het nieuwsblad voor bewoners dat in 2010 onregelmatig verscheen. In 2011 wordt gezocht naar een adequate manier om bewoners van informatie te voorzien. In de cliëntenraad heeft een wisseling van voorzitter plaatsgevonden en de Boulevard, de afdeling voor PG-bewoners, is weer vertegenwoordigd in de cliëntenraad. 3. Lichamelijk welbevinden In De Blinkert en het Anton Pieckhofje zijn de gezondheidsrisico s van cliënten systematisch gescreend met behulp van het SHDH-format dat hiervoor begin 2010 is ontwikkeld. De gezondheidsrisico s zijn gekoppeld aan het zorgleefplan. Twee keer per jaar vindt een risico-analyse plaats. Sinds de invoering van het kwaliteitsmanagementsysteem Prezo, waarvan het zorgleefplan een belangrijke pijler is, zijn medewerkers zich meer bewust geworden van het lichamelijk welbevinden van cliënten en de ermee samenhangende gezondheidsrisico s. Janskliniek is doorgegaan met de acties die in 2009 zijn begonnen. Voor de kookmedewerkers van de woningen zijn interne cursussen georganiseerd. Zij hebben kennis opgestoken over gezonde en gevarieerde voeding en geleerd hoe ze de bewoners zo goed mogelijk kunnen betrekken bij de voorbereidende kookwerkzaamheden. De ervaringen met de nieuw ingerichte plafondtilliftsystemen zijn zonder meer positief te noemen, zowel voor cliënten als voor medewerkers. In overleg met de leverancier hebben medewerkers opnieuw instructie gehad in het gebruik van de actieve tillift. Medewerkers hebben tips aangedragen waardoor er beter gebruik wordt gemaakt van dit hulpmiddel. Op de Transferzorg was er in 2010 extra aandacht voor smakelijke hapjes en drankjes en een gezond voedingspatroon. Cliënten zijn uitgenodigd om ideeën hiervoor aan te dragen. In De Molenburg zijn de indicatoren uit het domein Lichamelijk welbevinden en gezondheid beter geborgd met de invoering van het nieuwe zorgleefplan en de daarbij behorende inventarisatie van gezondheidsrisico s. Overspaarne scoorde intramuraal drie sterren op dit onderdeel en extramuraal vier sterren bij het CQ-onderzoek van Het gaat bij deze scores vaak om maar kleine aantallen en verschillen, maar het vastleggen van wensen van cliënten en hun verwanten blijft belangrijk. Jaardocument 2010: Maatschappelijk verslag SHDH/

32 De ondervraagden geven aan dat de cliënten die zij vertegenwoordigen, de lichamelijke zorg krijgen die ze nodig hebben op tijd krijgen. Bewoners en medewerkers zoeken samen naar de beste invulling. De maaltijden worden in de woning bereid en passen binnen de kleinschaligheid. De Rijp heeft er in 2010 voor gekozen om de volgende vraag uit het CQ-onderzoek te lichten: Gebeurt uw verzorging wanneer u dat wilt? Dat heeft onder andere de volgende resultaatvoorstelling opgeleverd: Zorgmedewerkers houden rekening met de wensen van bewoners en communiceren op een prettige wijze als dat niet mogelijk is. In Schoterhof is het afgelopen jaar aandacht besteed aan zorgindicatoren voor decubitus, incontinentie en pijn. Voor decubitus en incontinentie zijn borgingsplannen geschreven. In 2011 wordt werk gemaakt van een pijnprotocol. Individuele afspraken met cliënten worden beter vastgelegd in het zorgleefplan. Gezondheidsrisico s zijn gekoppeld aan het zorgleefplan en worden systematisch geïnventariseerd. 4. Zorginhoudelijke veiligheid De locaties van SHDH hebben elk een eigen registratiesysteem voor de meldingen van incidenten en bijna-incidenten met cliënten (MIC), meldingen van incidenten en bijna incidenten met medewerkers (MIM) en van Middelen en Maatregelen op grond van de wet Bijzondere Opnemingen in Psychiatrische Ziekenhuizen (BOPZ). In elke locatie is een gecombineerde MIC-MIM-BOPZ-commissie actief, die meldingen bespreekt en analyseert en adviseert over preventieve maatregelen. Het is nog niet gelukt om een SHDH-breed registratiesysteem voor alle locaties in gebruik te nemen en hierover SHDH-breed te rapporteren. Wel is in 2010 op de Transferzorg een proef gestart met een nieuw registratiesysteem. De resultaten hiervan worden in 2011 verwacht. In 2010 hebben de acht locaties die in dit jaardocument rapporteren over de kwaliteit van zorg, in totaal 3366 incidenten (2009: 2926) geregistreerd, waaronder 1869 (2009: 1862) valincidenten (56%, 2009: 63,6%) en 531 (2009: 637) incidenten met medicijnen (16%, 2009: 22%). Zowel in De Blinkert als in het Anton Pieckhofje is in 2010 een gecombineerde MIC/MIM/BOPZ-commissie van start gegaan. In Janskliniek zijn vier herhalingstrainingen voor tillen en transfers gegeven en vijf klinische lessen over omgaan met psychose (kennis, herkenning) en met ongeremd en ongewenst gedrag. Verder zijn weerbaarheidstrainingen georganiseerd over sexuele intimidatie en agressie. Naar aanleiding van de nieuw uitgevoerde RI&E is de thermostaat van douchekranen vervangen. Om brandwonden te voorkomen zijn begrenzingen aangebracht op wastafelkranen. Met een nieuwe opzet van de BHV-scholing is een voorschot genomen op een nieuwe BHV-procedure. Bij de Transferzorg is iedereen opnieuw geschoold in til- en transfertechnieken, ook de voedingsassistenten die veel met rollend materiaal werken. Er zijn nieuwe glijzeilen aangeschaft, zodat nu op elke kamer een glijzeil aanwezig is. Om voor alle cliënten de juiste tilhulpmiddelen te kunnen gebruiken zijn nieuwe tilbanden en -matten in de juiste maten aangeschaft. De ergocoaches van de Transferzorg zijn samen met de vakgroep fysiotherapie een organisch ontwikkelproces gestart over het toepassen van tilhulpmiddelen. In de MIC-rapportage zijn wederom verbeterpunten geformuleerd, waardoor extra aandacht is ontstaan voor valpreventie en de juiste medicijnverstrekking. De opslag van zuurstof is voorzien van herkenbare stickers. Jaardocument 2010: Maatschappelijk verslag SHDH/

33 In de MIC/MIM/BOPZ-commissie van De Molenburg worden valincidenten zorgvuldig geregistreerd. In het bijzonder wordt aandacht besteed aan de preventie van valincidenten. Ook incidenten bij cliënten van Zorg Thuis worden geregistreerd en geëvalueerd. Van de verwanten van cliënten in het Molenhofje voelt 95% zich goed geïnformeerd over vrijheidsbeperkende maatregelen. In Overspaarne is aandacht besteed aan de gezondheidsrisico s die in het vaste SHDHformat van het zorgleefplan worden aangetekend. In de meetweek van 2008 (voor zorginhoudelijke indicatoren) is laag gescoord op valincidenten, dat wil zeggen dat er relatief veel valincidenten waren geregistreerd. Bij analyse bleek dat alle incidenten werden genoteerd, ook als iemand zich op de grond liet glijden, wat geen echt valincident is. Ook wanneer wordt gekeken naar letsel als gevolg van vallen, scoort dat laag in Overspaarne, omdat bewoners de vrijheid hebben om rond te lopen. Dit wordt in goed overleg met familie besproken, zo heeft het auditteam van Perspekt in 2010 bevestigd. Van belang is dat dit goed wordt genoteerd in het cliëntdossier en dat punt is in 2010 verbeterd. Het gebruik van psychofarmaca lijkt hoog. Een mogelijke oorzaak is dat medicatie die met het predikaat zo nodig wordt voorgeschreven, ook wordt meegeteld, terwijl die in de praktijk niet wordt gegeven. In de BOPZ-overleggen (vier maal per jaar) is hier aandacht voor. Met de BOPZ-arts worden de uitkomsten landelijk vergeleken. Het landelijke Centrum voor Consultatie en Expertise heeft in een bepaalde casus nuttige adviezen gegeven. Zorg Thuis van Overspaarne heeft op het onderdeel voedingstoestand navragen laag gescoord omdat medewerkers er niet naar vroegen wanneer ze dat niet relevant vonden en daarom niet noteerden in het cliëntdossier. Nu komt het altijd aan de orde via de lijst van gezondheidsrisico s bij het zorgleefplan Het auditteam was tevreden over dit onderdeel. De Rijp heeft in 2010 besloten het medicijngebruik van cliënten Zorg Thuis en de houdbaarheid van het eten beter te controleren. Door omzetting van verzorgingshuisplaatsen naar verpleeghuisplaatsen zijn begin verpleeghuisplaatsen in Schoterhof gerealiseerd. Er heeft een quick scan plaatsgevonden van zorgzwaarte en de daarbij passende hulpmiddelen. Zorgzwaarte en hulpmiddelen zijn vervolgens beter op elkaar aangepast. De medewerkers van de Boulevard zijn geschoold in de wet BOPZ. De BOPZ-commissie is samengevoegd met de MIC/MIM-commissie. 5. Woon- en leefomstandigheden In De Blinkert is medio 2010 begonnen met een ingrijpende renovatie van het verzorgingshuisdeel. Elders in dit jaardocument wordt hierover meer geschreven. In het Anton Pieckhofje zijn de eerste oriënterende gesprekken gevoerd over de aanschaf van een plafondtilliftsysteem. Het is de bedoeling een dergelijk systeem in 2011 aan te schaffen. In Janskliniek is doorgegaan op de weg om interieur en exterieur een zo n huiselijk mogelijke uitstraling te geven. De beperkte AWBZ-middelen maken het nodig dat dit vooral met private en sponsorgelden gebeurt. Hiermee is kans gezien de entree te verlevendigen. Ook zijn er klimplanten tegen de voorgevel aangebracht. In diverse woningen zijn de gangen verfraaid met door bewoners gekozen fotoschilderijen. Mede op verzoek van cliëntenraad zijn op de twee woningen voor somatische 24-uurs zorg, waar vrijwel alle bewoners (grote) rolstoelen hebben, de eettafels in de huiskamers vernieuwd. Daarmee is het gemak en het plezier om aan tafel te zitten aanzienlijk verbeterd. De Transferzorg heeft in 2010 veel planten aangeschaft en een vrijwilliger bereid gevonden om die goed te verzorgen. Er was aandacht voor de schoonmaak van de locatie, omdat daar veel klachten over waren. Jaardocument 2010: Maatschappelijk verslag SHDH/

34 In het najaar van 2010 is begonnen met de renovatie van De Molenburg. Elders in dit jaardocument wordt hierover meer geschreven. Overspaarne scoorde intramuraal bij het CQ-onderzoek van 2008 drie sterren voor Ervaren sfeer en vier sterren voor Ervaren wooncomfort en Ervaren privacy (en woonruimte). Zorg Thuis scoorde drie sterren voor Ervaren privacy (en woonruimte). Overspaarne is een nieuw gebouw (2007), met alle ruimtes op het maaiveld. Cliënten en familie zijn erg te spreken over het feit dat men makkelijk naar buiten kan gaan. Er zijn verschillende binnentuinen. Familie kan door de voordeur van de eigen woning naar binnen gaan. De topkoeling in het gebouw zorgt voor een gelijkmatige temperatuur. Het CQ-onderzoek adviseerde om met elkaar te praten over de omgang van bewoners onderling. Het onderlinge contact is besproken bij de scholing Samenwerken met familie en binnen de multidisciplinaire overleggen. De mogelijkheden om onderling contact goed te laten verlopen, maar ook soms de onmogelijkheid daarvan komen aan de orde. De Rijp heeft in 2010 de volgende vraag uit het CQ-onderzoek van 2008 aan de orde gesteld0 Voelt u zich hier thuis? Dat heeft de volgende resultaatvoorstelling opgeleverd: Op elke etage is een gastvrouw werkzaam die nieuwe bewoners wegwijs maakt en helpt bij de dagelijkse vragen. In Schoterhof zijn, op de plaats van de voormalige keuken, ruimtes gecreëerd voor een uitbreiding van de kinderopvang (de Kennemer Kabouters), voor de dienst Behandeling en begeleiding en voor een nieuwe dagbehandelingsgroep. 6. Participatie en sociale redzaamheid Uit het CQ-onderzoek van 2008 kwam in De Blinkert naar voren dat de behoefte aan dagbesteding van cliënten niet overeenkwam met het aanbod. In 2010 is een groter en meer divers aanbod ontstaan vanuit de wensen van cliënten. Er is nu ook een heldere maandplanning van activiteiten. Over het algemeen is men hier zeer tevreden over. Niet alleen intramurale cliënten nemen aan de activiteiten deel, maar ook veel cliënten uit de wijk en de aanleunwoningen. De CQ-score van het Anton Pieckhofje is op het onderdeel Participatie en sociale redzaamheid in 2010 iets verbeterd t.o.v Er zijn meer activiteiten georganiseerd en er zijn meer vrijwilligers ingezet. Mede dankzij de cliëntenraad van Janskliniek is in 2010 bij iedereen (familie, bewoners, medewerkers) aandacht gegeven aan het (blijvend) deelnemen aan het sociale gebeuren en het initiatief dat verwanten hierbij kunnen nemen. Het credo de medewerker is te gast bij u geeft ook aan dat bewoners en familieleden worden gestimuleerd hun eigen aandeel te nemen in het wonen en samen leven in de Janskliniek. Er is een toenemende inzet van vrijwilligers die individuele begeleiding bieden of in groepsverband. Deze ondersteuning is er vooral voor cliënten die niet altijd door familie of vriendenkring begeleid kunnen worden. De activiteitenbegeleiders van de Transferzorg hebben voor de geriatrische revalidatiecliënten een informatiemap gemaakt over de mogelijkheden voor dagbesteding in Haarlem. Hierin is ook informatie opgenomen over zaken als aangepast vervoer. Bewoners van De Molenburg zijn zeer tevreden over de activiteiten die georganiseerd worden. In antwoord op de vraag van verwanten van bewoners worden er nu in het Molenhofje meer activiteiten met bewoners georganiseerd. Jaardocument 2010: Maatschappelijk verslag SHDH/

35 Bij het CQ-onderzoek van 2008 scoorde Overspaarne intramuraal drie sterren voor Ervaringen dagbesteding en participatie en vier sterren voor Ervaren zelfstandigheid en autonomie. Zorg Thuis scoorde drie 3 sterren voor Ervaren zelfstandigheid en autonomie. Het onderzoeksrapport adviseerde om regelmatig de contactpersonen van cliënten te vragen naar hun wensen, vrijwilligers te betrekken bij activiteiten en te bevorderen dat medewerkers bij cliënten inventariseren wat men graag wil doen qua dagbesteding. In 2010 is de doorgegaan met de cursus Samenwerken met familie. Aandacht voor dit onderwerp heeft zeker bijgedragen aan bewustwording van het belang van de samenwerking, maar ook over en weer aan een groter begrip voor ieders rol. De inzet van de psycholoog en de ondersteuning van de teamleiders is hier van cruciaal belang. Het activiteitenprogramma bestaat uit een aantal vaste onderdelen zoals wandelen, dansen en muziek luisteren. Daarnaast wordt veel aandacht besteed aan het zoeken naar individuele wensen van cliënten. Voor het vervullen van die wensen worden zo nodig vrijwilligers gezocht. In 2010 hebben bewoners een zwembad bezocht en elke woning heeft uitjes georganiseerd. Sommige dichtbij, andere verder weg, afhankelijk van de vragen van bewoners en hun familie. De Rijp heeft in 2010 de volgende vraag uit het CQ-onderzoek van 2008 aan de orde gesteld0 Vindt u de activiteiten die georganiseerd worden leuk? Dat heeft de volgende resultaatvoorstelling opgeleverd0 Bewoners en medewerkers ontmoeten elkaar en beide dragen eraan bij dat een dag voor hen een zinvolle dag is geworden. In Schoterhof is een teamleider aangetrokken om Wonen en Welzijn meer sturing te geven. Dit heeft geleid tot een verandering in het activiteitenaanbod. Ook wordt er meer gekeken naar ieders individuele behoefte. Zo is er een tweewekelijkse zwemclub opgericht en een houtbewerkinggroep gestart. In de wijk is een groep gestart voor cliënten die niet meer in aanmerking kwamen voor geïndiceerde dagbehandeling. Dit is gebeurd in samenwerking met het Rode Kruis en vrijwilligers. 7. Mentaal welbevinden Na de opening van het vernieuwde restaurant De Duinplan in september 2009 heeft De Blinkert steeds meer bezoekers uit de wijk mogen verwelkomen. Dit heeft een positief effect gehad op de mogelijkheid van ontmoeting en het tegengaan van eenzaamheid. Door het grote aantal cliënten met (beginnende) dementie komen vragen over het omgaan met en de verwerking van de dementie steeds vaker voor. Bij signalen over eenzaamheid wordt vaker gebruik gemaakt van de inzet van de ouderenpsycholoog en de geestelijk verzorger. In het Anton Pieckhofje hebben vragen over het mentaal welbevinden vaak te maken met hoe cliënten omgaan met hun dementie en de gevolgen daarvan. Hieraan wordt veel aandacht besteed in de zorgleefplangesprekken. De ouderenpsycholoog wordt regelmatig geconsulteerd om vragen van medewerkers en verwanten te beantwoorden. Naast blijvend aandacht voor bewoners om iedere dag voor hen zo zinvol mogelijk te laten zijn, heeft Janskliniek in 2010 veel aandacht besteed aan gedragsuitingen die een signaal kunnen zijn voor verminderd mentaal welbevinden als psychose, delier en depressie. Gerichte inzet van psycholoog en medewerkster deskundigheidsbevordering vindt dan plaats. Op basis van MIM-, MIC- en Middelen en Maatregelenanalyses, alsmede op basis van het CQ-onderzoek van 2010 bestaat het beeld dat bewoners zich wel bevinden in Janskliniek, ondanks hun veelal grote mate van lichamelijke en/of geestelijke beperkingen. Daarin speelt de geboden begeleiding bij allerlei activiteiten door medewerkers en vrijwilligers een niet te verwaarlozen aandeel. Op de Transferzorg is in het zorgleefplan steeds meer aandacht ontstaan voor het mentaal welbevinden. Cliënten die hier verblijven, maken vaak veel mee in korte tijd. Het maatschappelijk werk en de psycholoog staan cliënten en medewerkers hierin bij. Jaardocument 2010: Maatschappelijk verslag SHDH/

36 In 2010 heeft De Molenburg een nieuwe geestelijk verzorger gekregen. Naast individuele aandacht en begeleiding worden er gespreksgroepen georganiseerd voor bewoners en is er veel aandacht voor zingeving. Het CQ-onderzoek van 2008 laat zien dat Overspaarne intramuraal voldoende aandacht besteedt aan het mentaal welbevinden van bewoners. Extramuraal ligt de score onder het het landelijk gemiddelde en daarom is het bij cliënten van Zorg Thuis nodig expliciet te vragen naar het mentaal welbevinden. Het signaleren in de thuissituatie en mogelijk doorverwijzen zijn hier van belang. Medewerkers moeten deze bevindingen noteren in het cliëntdossier, maar omdat zij dit niet consequent hebben gedaan, scoort dit onderdeel laag. In 2010 is hier, door de aandacht voor de zorgleefplannen en de cliëntdossiers, verbetering in gekomen. De Rijp heeft in 2010 de volgende vraag uit het CQ-onderzoek van 2008 aan de orde gesteld0 Bestaat er voldoende aandacht voor hoe het met u gaat? Dat heeft de volgende resultaatvoorstelling opgeleverd0 Bewoners in De Rijp helpen nieuwe bewoners met inburgering. Schoterhof heeft in 2010 structureel meer aandacht besteed aan het mentale welbevinden van haar cliënten. Ontmoeting met elkaar en een laagdrempelig managementteam dat met cliënten in gesprek gaat, waren hierbij de doelen. Ook de geestelijk verzorger heeft hierin geparticipeerd. 8. Veiligheid wonen/verblijf Ook in 2010 zijn in De Blinkert zijn voorlichtingsbijeenkomsten over brandpreventie georganiseerd voor medewerkers en cliënten. BHV-scholing en ontruimingsoefeningen zijn volgens plan uitgevoerd. In het Anton Pieckhofje zijn brandpreventiebijeenkomsten voor medewerkers georganiseerd en praktijkoefeningen gehouden. De BHV-scholing is volgens plan uitgevoerd. De in oktober 2010 door een externe adviseur uitgebrachte verbeteradviezen zijn allemaal uitgevoerd. In Janskliniek hebben BHV-scholingen plaatsgevonden, zijn BHV-oefeningen gehouden en is onderhoud gepleegd aan bedden, hulpmiddelen en apparatuur. Scholingen op til- en transfervaardigheden zijn structureel ingebed. Er vindt reguliere inspectie door externe instanties plaats op brandveiligheid, HACCP, NEN-normering van apparatuur en Legionella-preventie. Sinds 2010 vindt de BHV-scholing van medewerkers van de Transferzorg plaats samen met de medewerkers van het Kennemer Gasthuis. Ook de jaarlijkse ontruimingsoefening wordt samen met het ziekenhuis gedaan. Mede op basis van de MIC-rapportages wordt continu advies en ondersteuning geboden aan cliënten bij de keuze van hulpmiddelen en schoeisel. Er is aandacht voor een goede, efficiënte inrichting van de locatie. Dit leidt ertoe dat medewerkers hun juiste materialen en benodigdheden makkelijk kunnen vinden. Dat geeft minder fouten en kost minder tijd. Bij het maken van plannen voor de renovatie van De Molenburg, die eind 2010 is begonnen, is veel aandacht besteed aan de veiligheidsaspecten van de nieuwe appartementen, huiskamers en algemene ruimtes. Bij het CQ-onderzoek van 2008 scoorde Overspaarne op het landelijk gemiddelde. Het onderzoeksrapport adviseerde om met contactpersonen van cliënten te bespreken hoe het toezicht in de algemene ruimten kan worden verbeterd. Jaardocument 2010: Maatschappelijk verslag SHDH/

37 In de gesprekken met familie is mobiliteit en daarmee ook veiligheid van de cliënten een onderwerp van gesprek. Kleinschaligheid maakt het niet mogelijk om in alle ruimten die voor bewoners toegankelijk zijn, medewerkers aanwezig te laten zijn. Wel is het van belang ervoor te zorgen dat deze ruimtes veilig zijn. Zo is er in 2010 voor gezorgd dat het waspoeder veilig wordt opgeborgen. Een delegatie van de cliëntenraad was aanwezig bij de brandpreventiebijeenkomsten In 2010 heeft Schoterhof zijn BHV-organisatie herzien en voldoende medewerkers opgeleid om hieraan uitvoering aan te geven. Ook is er een nieuwe RI&E uitgevoerd. De aandachtspunten hieruit worden in 2011 verder opgepakt. 9. Voldoende en bekwame medewerkers In De Blinkert waren in 2010 voldoende en bekwame medewerkers. Huishoudelijk medewerkers zijn geschoold in het omgaan met cliënten met dementie. Een aantal medewerkers heeft deelgenomen aan de scholing van het Basistraject Zorg en Welzijn van SHDH. De BIG-vaardigheden zijn geschoold en getoetst. Verder zijn medewerkers geschoold in Prezo en het maken van zorgleefplannen. In het Anton Pieckhofje heeft de plaatselijke apotheek enkele scholingen georganiseerd over medicijngebruik, depressie, ziektebeelden, zwachtelen en incontinentiemateriaal. Daarnaast waren er de volgende scholingen: Basistraject Zorg en Welzijn SHDH, tiltrainingen, omgaan met dementie, fysieke weerbaarheid, BIG-scholing en palliatieve zorg. Janskliniek heeft blijvend aandacht voor de communicatieve vaardigheden en gewenste cliëntgerichtheid bij het professioneel gebruik van het zorgleefplan1 het gaat om echt contact met cliënten over wensen en behoeften. Daarbij is er continue scholing in kader van de BIG-bekwame handelingen, zijn er EVV-opleidingen, scholing voor verzorgenden nivo 3-IG en klinische lessen. De Transferzorg mag zich verheugen in een goede belangstelling van potentiële medewerkers. Er werd in 2010 geëxperimenteerd met medewerkers van verschillende niveaus in de zorg. Dit leidde tot meer handen aan het bed. Elke medewerker van Transferzorg heeft een BIG-boekje. Er is gestart met het theoretisch en praktisch toetsen van de BIG-vaardigheden. Alle verzorgenden zijn aangemeld voor de module basic life support in het KG. Alle medewerkers zijn opnieuw getraind in til- en transfertechnieken. Er zijn twee ergocoaches, die speciale aandacht hebben voor het til- en transferbeleid. Beide eenheden, Janskliniek en Transferzorg, zijn verder gegaan met het traject van scholing voor EVV ers (bij het ROC Leiden). Deze scholing is primair gericht op de communicatie met cliënten en het correct formuleren van gewenste doelen in het zorgleefplan. De Molenburg is zowel in het verzorgingshuis als in het Molenhofje en bij Zorg Thuis nog altijd bezig met het scholen van gediplomeerde medewerkers, door het aanbieden van landelijk erkende EVV-cursussen. De bekwaamheid van medewerkers wordt op peil gehouden conform de wet BIG. In 2010 zijn medewerkers van het hoofdgebouw, waar kleinschaligheid voor mensen met dementie in september is ingevoerd, geschoold in kleinschalig wonen en werken. Overspaarne scoorde bij het CQ-onderzoek van 2008 intramuraal twee sterren (onder het landelijk gemiddelde) en bij Zorg Thuis drie sterren (op het landelijk gemiddelde). Het onderzoeksrapport adviseerde om beter gebruik te maken van het zorgleefplan. Dit betekent dat de vragen van cliënten goed moeten worden geïnventariseerd en vastgelegd. In 2010 is hier veelaandacht aan besteed. De auditoren van Perspekt hebben dit onderdeel dan ook in orde bevonden. Jaardocument 2010: Maatschappelijk verslag SHDH/

38 Medewerkers worden volgens een schema geschoold in hun BIG-vaardigheden. Daarnaast is een scholingsprogramma opgezet waarbij elke week thema s aan bod komen die door de medewerkers of de organisatie belangrijk worden gevonden. In 2010 zijn voorbereidingen getroffen om een planner voor Zorg Thuis in dienst te nemen, Die medewerker zorgt ervoor dat altijd voldoende en bekwame medewerkers beschikbaar zijn. In Schoterhof was de scholing van medewerkers gericht op de BIG-vaardigheden en het zorgleefplan. EVV ers hebben zich hierin bekwaamd. Ook is een nieuwe groep EVV ers opgeleid. Het werken met Prezo heeft ervoor gezorgd dat veel medewerkers meer aandacht hebben gekregen voor de kwaliteit van hun handelen. Het keurmerk is op het onderdeel zorgleefplan/cliëntendossier nog niet behaald, op alle andere onderdelen wel. 10. Samenhang in zorg De Blinkert werkt in de ketenzorg nauw samen met Draagnet en GGZ ingeest. De Blinkert biedt mogelijkheden voor mensen met elk stadium van dementie. Er is een goede samenwerking met huisartsen. Het Anton Pieckhofje heeft frequent contact met de apotheek, huisartsen en Draagnet. Janskliniek stemt de zorg voor haar cliënten structureel af met ketenpartners. Voor CVAcliënten gebeurt dit door speciale CVA-trajectbegeleiders en voor overige cliënten, waaronder cliënten met NAH, door cliëntadviseurs en maatschappelijk werkers van SHDH. Naast Draagnet (voor PG-cliënten) zijn huisartsen en specialisten van het Kennemer Gasthuis belangrijke samenwerkingspartners. Voor zowel CVA als NAH maakt de Janskliniek deel uit van de regionale stuur- en werkgroep structuur om afstemming tussen de diverse partners te realiseren en mogelijke knelpunten in de doorstroming te bespreken. De Transferzorg heeft permanent overleg met het Loket Nazorg van het Kennemer Gasthuis ten behoeve van een vlotte doorstroming uit het ziekenhuis naar de Transferzorg, en van daaruit naar huis of naar elders. Over specifieke doelgroepen is overleg met de betrokken ziekenhuisafdelingen of specialisten, zoals de chirurgie. Er is regelmatig contact met gemeentelijke instanties, cliëntadviseurs en vergelijkbare functionarissen bij collega-zorgaanbieders om de doorstroming naar wooncentra en de terugkeer naar huis te bevorderen. Tussen de dagcentra en ontmoetingsgroepen van De Molenburg in Haarlem en Heemstede bestaat een goede samenwerking met Draagnet. De Molenburg kan allerlei diensten aanbieden aan ouderen met verschillende stadia van dementie. Zorg Thuis heeft inmiddels ook regulier overleg met Draagnet. Overspaarne scoorde bij het CQ-onderzoek van 2008 bij Zorg Thuis drie sterren op dit onderdeel. Het onderzoeksrapport adviseerde om in de extramurale zorg beter samen te werken met andere hulpverleners en hiervoor beter gebruik te maken van het cliëntdossier en het zorgleefplan. Er zijn de afgelopen twee jaar vele initiatieven geweest om met verschillende hulpverleners om de tafel te zitten. Zowel de inhoud als de coördinatie kwam aan de orde en heeft zeker bijgedragen aan de verbetering van de zorg rondom de cliënt. Overspaarne werkte ook in 2010 goed samen met Draagnet en GGZ ingeest. In Schoterhof zijn de bestaande contacten in de zorgketen gecontinueerd. Hierbij gaat het onder andere om de huisartsen, Draagnet, GGZ ingeest en wijkraden. Daarbij is ook de dienst Behandeling en Begeleiding van SHDH betrokken. Jaardocument 2010: Maatschappelijk verslag SHDH/

39 4.4.2 Klachten Binnen SHDH kunnen cliënten zich met algemene en BOPZ-klachten richten tot een onafhankelijke, interne klachtencommissie. In 2010 stelde de Raad van Bestuur een nieuwe klachtenregeling vast. De vorige regeling dateerde uit De nieuwe regeling volgt het model van Actiz. Verder verscheen een nieuwe klachtenbrochure. Alle nieuwe cliënten krijgen deze brochure. Vanaf begin 2010 was informatie over de klachtenregeling ook via de website beschikbaar. De samenstelling van de klachtencommissie was per als volgt: Vaste leden: de heer mr. W.A. van Andel, onafhankelijk voorzitter, op voordracht van de Raad van Bestuur de heer C. van Drie, voorzitter cliëntenraad Janskliniek, lid, op voordracht van de Centrale Cliëntenraad mevrouw ds. D. van Houwelingen, medewerker SHDH, lid, op voordracht van de Ondernemingsraad Plaatsvervangende leden: vacature, plaatsvervangend voorzitter, op voordracht van de Raad van Bestuur mevrouw M. Kumru, medewerker SHDH, lid, op voordracht van de Centrale Cliëntenraad (tot ) mevrouw H. Lof, medewerker SHDH, lid, op voordracht van de Ondernemingsraad (benoemd per ) In geval van BOPZ-klachten: mevrouw R.M. Dijkman, specialist ouderengeneeskunde SHDH Ambtelijk secretaris: de heer J.M.W. Hogervorst, bestuurssecretaris SHDH. In het verslagjaar ontving de klachtencommissie geen enkele klacht (2009: vijf). Eind 2009 heeft de klachtencommissie een uitspraak gedaan over een aantal klachten met betrekking tot beperkingen in de bezoekregeling, bejegening, medicatie en het ontbreken van goede medische zorg. De commissie heeft al deze klachten ongegrond verklaard. De klaagster is hierop in beroep gegaan bij de Landelijke Beroepscommissie Klachten. Ook deze commissie heeft de klachten ongegrond verklaard. 4.5 Kwaliteit ten aanzien van medewerkers Beleid ten aanzien van medewerkers: werving en selectie, verzuim en mobiliteit 1. Werving en selectie Aantal medewerkers In 2010 is een nieuwe analyse van het medewerkersbestand gemaakt, waarbij onderscheid is gemaakt tussen arbeidsovereenkomsten en medewerkers. Omdat sommige medewerkers meer dan één contract hebben met SHDH, is het aantal verschillende arbeidscontracten groter dan het aantal medewerkers. Bij het opstellen van het jaardocument 2009 werd dit onderscheid nog niet gemaakt. Daarom zijn de vergelijkende cijfers over 2009 niet overal opgenomen in dit jaardocument. Min of meer hetzelfde geldt voor de instroom en de uitstroom van medewerkers. In voorgaande jaren werden medewerkers die uitstroomden op de ene locatie, maar doorstroomden naar een nieuwe locatie van SHDH, wel meegeteld met de uitstroom en instroom, maar vanaf het jaardocument 2010 niet meer. Jaardocument 2010: Maatschappelijk verslag SHDH/

40 Op 31 december 2010 waren 1660 medewerkers in dienst van SHDH, die samen goed waren voor in totaal 1714 arbeidsovereenkomsten (eind 2009: 1604). Dat is een toename van 6,9%. In deze berekeningen zijn alle vaste, tijdelijke en oproepmedewerkers, en ook BBL-leerlingen meegeteld. BOL-leerlingen (stagiaires) zijn niet meegeteld. De formatie groeide met 6,0% van 860,74 naar 912,79 FTE. Instroom van medewerkers In 2010 stroomden 289 nieuwe medewerkers in (91,82 FTE), naar contractvorm als volgt onderverdeeld: 4 medewerkers met een contract voor onbepaalde tijd (2,75 FTE) 150 medewerkers met een tijdelijk contract (89,07 FTE), en 135 medewerkers met een oproepcontract. Eind 2010 telde SHDH 58 vacatures, waarvan er 25 moeilijk vervulbaar waren (dat wil zeggen dat ze drie maanden of langer openstonden). Eind 2009 waren er 79 vacatures, waarvan 18 moeilijk vervulbare. De meeste nieuwe medewerkers krijgen eerst een oproepcontract of een overeenkomst met een kleine arbeidsduur aangeboden. Wanneer cliënten om meer ondersteuning vragen, kan de arbeidsduur van de medewerker worden uitgebreid. Op deze manier groeit het medewerkersbestand flexibel mee met de vragen van cliënten. Deze situatie doet zich met name voor bij Zorg Thuis. De werving van medewerkers is in 2010 op dezelfde manier voortgezet als in In advertenties is geadverteerd voor gediplomeerden, maar ook kandidaten zonder opleiding of ervaring in de zorg konden solliciteren. Er zijn informatiebijeenkomsten georganiseerd waar geïnteresseerden informatie konden krijgen over de visie van SHDH, werken in de zorg en actuele vacatures. SHDH is aanwezig geweest op banenmarkten van het UWV en op voorlichtingsbijeenkomsten van scholen. Diverse locaties hebben van de gelegenheid gebruik gemaakt om actief nieuwe medewerkers te werven tijdens de Landelijke Open Dag van de Zorg. In 2010 is gewerkt aan de ontwikkeling van een nieuwe website voor SHDH. De nieuwe website is in maart 2011 gelanceerd. Veel aandacht is uitgegaan naar een inspirerende, informatieve en interactieve module Werken en Leren. Uitstroom van medewerkers In 2010 hebben 202 medewerkers hun dienstverband met SHDH beëindigd (59,27 FTE), naar contractvorm als volgt onderverdeeld: 44 medewerkers met een contract voor onbepaalde tijd (23,28 FTE) 57 medewerkers met een tijdelijk contract (36,01 FTE) 101 medewerkers met een oproepcontract. Een aantal van deze medewerkers is gestopt met werken: 5 medewerkers hebben hun dienstverband beëindigd in verband met het bereiken van hun pensioengerechtigde leeftijd 2 medewerkers gingen vervroegd met flex-pensioen 5 medewerkers maakten gebruik van de OBU-regeling 6 medewerkers ontvingen een WIA-uitkering 1 medewerker is overleden. Als we de totale uitstroom vergelijken met de 1660 medewerkers die eind 2010 in dienst waren, was het verloop in ,8%. Jaardocument 2010: Maatschappelijk verslag SHDH/

41 Medewerkersinformatie In 2010 is een start gemaakt met het organisch ontwikkelen van ontwikkelgesprekken als alternatief voor de beoordeling- en functioneringsgesprekken. Het goed inzicht hebben in de individuele wensen en mogelijkheden ten aanzien van de ontwikkeling en inzetbaarheid van de medewerker is zowel voor de leidinggevende als voor de medewerker van belang. Het biedt de basis voor het zetten van stappen om de inspiratie van medewerkers te behouden of te vergroten. Wensen, ambities en ontwikkelingen houden medewerkers in de toekomst zelf bij in hun portfolio. In 2010 is een stuurgroep gestart die zich richt op het actualiseren, digitaliseren en goed toegankelijk maken van medewerkersinformatie via het MedewerkersVolgSysteem, MVS. Uit het MVS kan gedetailleerde managementinformatie verzameld worden. Dit wordt in 2011 verder uitgewerkt. In 2010 is een start gemaakt met het per kwartaal analyseren en aanleveren van managementinformatie. Leidinggevenden kunnen deze informatie gebruiken voor hun langetermijnvisie. Zij kunnen hierop tevens het aannamebeleid van nieuwe medewerkers baseren. Ook kunnen zij hiermee sturing geven aan hun team- en formatieopbouw. Op deze manier kan SHDH in een vroeg stadium inspelen op de vergrijzing van het medewerkersbestand waarmee SHDH in de toekomst te maken krijgt. Het analyseren en categoriseren van de informatie wordt in 2011 verder verfijnd, zodat leidinggevenden meer, concreter en vaker sturing aan hun medewerkersbestand kunnen geven. 2. Verzuim In 2010 was het ziekteverzuim (1 e jaar, exclusief zwangerschapsverlof) 4,38 %. Dit verzuimcijfer is gedaald ten opzichte van 2009 (4,82%). Het ziekteverzuim in de branche is in 2010 van 6,2% gedaald naar 6,0%. Over heel 2010 lag het verzuim van SHDH 1,6% lager dan dat van de branche. Ook het verzuimcijfer in het 2 e ziektejaar is bij SHDH gedaald (0,58% in 2010, 0,68% in 2009). Er ligt bij SHDH een piek in de verzuimduur tussen de 13 en 52 weken arbeidsongeschiktheid. Dit is echter wel een stuk lager dan in de branche. Bij SHDH is het verzuim het hoogst bij de medewerkers in de leeftijdscategorieën 26 t/m 35 jaar en 46 t/m 55 jaar en niet, zoals dit in de branche het geval is, in de categorie 56 jaar en ouder. De groep 46 t/m 55 jaar is, als gekeken wordt naar leeftijdsopbouw, binnen SHDH wel de grootste groep (ca. 36% van het aantal medewerkers ). De groep 26 t/m 35 jaar scoort echter laag (ca. 12% ). Bij SHDH is de meldingsfrequentie in de leeftijdscategorie jonger dan 36 jaar het hoogst. Een analyse van de verzuimduur en -frequentie bij medewerkers in de leeftijd van 26 t/m 35 jaar wordt in het tweede kwartaal van 2011 uitgewerkt. Instroom in de WIA/WGA Door het UWV zijn in WIA-beschikkingen afgegeven. WIA staat voor Wet Werk en Inkomen naar Arbeidsvermogen. De aanvraag met betrekking tot de WIA-uitkering betrof in 2 gevallen een verkorte wachttijd WIA (IVA*). Jaardocument 2010: Maatschappelijk verslag SHDH/

42 Het resultaat van de WIA-beschikkingen is: 2 dossiers: minder dan 35% arbeidsongeschikt 1 dossier: 35-80% WGA** 5 dossiers % WGA 1 dossier: % arbeidsongeschikt, maar valt onder de vangnetregeling (ophoging van WAO) 2 dossiers: 100% IVA (medewerkers zijn overleden). * IVA staat voor Wet Inkomensvoorziening Volledig Arbeidsongeschikte ** WGA staat voor Wet Werkhervatting Gedeeltelijk Arbeidsgeschikten. SHDH is medio 2008 gestart met het Eigen Risicodragerschap (ERD) van de WGA. Dit betekent dat de werkgever nog maximaal tien jaar mede verantwoordelijk is voor de reïntegratie en het vinden van een passende baan voor de arbeidsongeschikte medewerker. SHDH was in 2010 medeverantwoordelijk voor 9 WGA-dossiers. De medewerkers met een WGA-uitkering kunnen bij hun reïntegratieactiviteiten ondersteuning krijgen van de adviseur van het mobiliteitsbureau van SHDH. De werknemer ontvangt zijn WGA-uitkering van het UWV. SHDH ontvangt een factuur van het UWV en deze wordt door verzekeraar De Goudse aan SHDH vergoed. Naast het tijdig aanleveren van kwartaalrapportages aan de verzekeraar, stelt het ERD eisen aan de begeleiding bij reïntegratie. In drie gevallen is een reïntegratietraject door de verzekeraar meegefinancierd. Hierbij wordt als uitgangspunt een kostenbatenanalyse gemaakt. Van de negen medewerkers die onder het ERD van SHDH vielen, heeft één medewerker een dienstverband buiten SHDH aanvaard, met daarnaast een kleine aanvulling vanuit de WIA. SHDH hanteert als uitgangspunt dat de arbeidsrelatie met de medewerker na twee ziektejaren verbroken wordt. Een bijbehorend informatiedocument voor de medewerkers is hiervoor ontwikkeld en geïmplementeerd. Begin 2010 heeft in het kader van aandacht voor gezondheidsmanagement en vitaliteit een gesprek plaatsgevonden tussen medewerkers MO&O, een bedrijfsfysiotherapeut en de bedrijfsarts. Er is gesproken over het opzetten van een preventieve inzet van de fysiotherapeut om klachten van het bewegingsapparaat in een eerder stadium te kunnen opsporen en behandelen. Dit zou de gezondheid van medewerkers positief kunnen beïnvloeden, wat als secundair gevolg ook nog een reductie van verzuim zou kunnen opleveren. Een nadere inhoudelijke, organisatorische en financiële oriëntatie vindt in 2011 plaats. Nagegaan wordt of het raadzaam is om te starten met het uitzetten van een kort screeningslijstje met vragen op het gebied van het bewegingsapparaat, dat door de individuele medewerker wordt ingevuld. Vervolgens kan een preventiespreekuur op pilotbasis gestart worden, te beginnen op één bepaalde locatie. Ook de optie met betrekking tot inzet van psychosociale hulpverlening van medewerkers zal nader tegen het licht gehouden worden. Hierbij zou het inzetten van (bedrijfs)maatschappelijk werk uiterst zinvol kunnen zijn. Het komt regelmatig voor dat een medewerker in de privé-sfeer grote problemen heeft. Hierbij valt te denken aan schulden, echtscheiding, mishandeling of een ziek familielid. Ondersteuning door de werkgever in een verwijzende sfeer kan medewerkers helpen en leiden tot een (nog) betere onderlinge relatie. Tot slot wordt nader onderzocht of het verrichten van een periodiek medisch onderzoek (PMO) bij medewerkers die in hun functie een bepaald gezondheidsrisico lopen, kan leiden tot preventieve maatregelen verzuimreductie. Jaardocument 2010: Maatschappelijk verslag SHDH/

43 3. Mobiliteit Veel medewerkers en potentiële medewerkers hebben in 2010 ondersteuning gekregen van het bureau Mobiliteit van SHDH. Voorheen vonden medewerkers in het kader van reïntegratie na ziekte hun weg naar dit bureau. In toenemende mate vragen medewerkers een loopbaanadvies aan, zwemmen medewerkers in verschillende kweekvijvers rond, en is bureau Mobiliteit de ondersteuner van (ex-)medewerkers die een WGA-achtergrond hebben vanwege het eigenrisicodragerschap van SHDH (zie onder 2. Verzuim). De inspanningen in het kader van reïntegratie hebben de volgende resultaten opgeleverd: gestart in een andere functie binnen SHDH 5 17 passende functie gevonden buiten SHDH 2 3 nieuwe start in eigen functie 1 11 binnen SHDH geen mogelijkheden (na twee jaar ziekte) 12 3 werken nog niet mogelijk 4 12 nog in procedure voor invullen interne of externe vacature 4 4 totaal Kweekvijver SHDH ondersteunt medewerkers in hun wensen om door te groeien of zich te ontwikkelen richting een andere functie. Het ontwikkelen van het potentieel in medewerkers draagt bij aan de inspiratie van medewerkers en de gezondheid van de organisatie, doordat medewerkers voor SHDH behouden blijven en ongewenste uitstroom wordt voorkomen. Daarom is SHDH in 2010 gestart met een kweekvijver voor medewerkers die het potentieel hebben om op termijn de functie van teamleider te kunnen vervullen. Met een loopbaantraject-op- maat worden medewerkers in deze kweekvijver ondersteund en begeleid tijdens hun groei naar de nieuwe functie. De resultaten van deze aanpak kunnen in 2011 voor het eerst in cijfers uitgedrukt worden. Sinds 2009 is er ook een kweekvijver voor nieuwe medewerkers deskundigheidsbevordering. In 2010 is de eerste medewerker vanuit deze kweekvijver in de bedoelde functie doorgestroomd. Verder zijn in 2010 drie nieuwe medewerkers aangenomen voor deze kweekvijver en de verwachting is dat ook zij op termijn vacatures kunnen invullen. Loopbaanbegeleiding 42 medewerkers hebben zich gemeld voor een loopbaanadvies. Vaak gebeurde dit in overleg met hun leidinggevende in het kader van verzuimpreventie. Voor 2 medewerkers is de functie vervolgens aangepast en 1 medewerker is overgegaan naar een andere functie. 15 potentiële medewerkers meldden zich via externe intermediairen, zoals de gemeente, ROADS (een organisatie die mensen met een psychiatrische aandoening ondersteunt) en reïntegratiebureaus, of via een banenmarkt waar SHDH aanwezig was. Het vervolg na een intakegesprek kan zijn een stage, een tijdelijke plaatsing in een functie, of een loopbaanoriëntatiegesprek. In alle gevallen wordt de match gemaakt tussen de wensen en mogelijkheden van de kandidaat en de behoefte en mogelijkheden van SHDH. Jaardocument 2010: Maatschappelijk verslag SHDH/

44 4.5.2 Kwaliteit van het werk: deskundigheidsbevordering, medewerkerstevredenheidsonderzoek en Arbo 1. Deskundigheidsbevordering In 2010 is in alle locaties gewerkt aan het verbeteren van de kwaliteit van de medewerkers. Veel medewerkers hebben hun deskundigheid verbreed of verdiept, in overleg met hun leidinggevende. De manier waarop verschilt per persoon en sluit aan op de wensen en behoeften van cliënten, de locatie en de medewerker zelf. Om te monitoren of de ontwikkelingen op het gebied van deskundigheidsbevordering nog op koers ligt werd het scholingsactiviteitenplan per locatie ieder kwartaal geëvalueerd. In het najaar van 2010 is wederom op iedere locatie gestart met het opzetten van het scholingsplan voor Het opleiden van medewerkers zal zich in 2011 blijven kenmerken door individueel maatwerk, ondersteund door een portfolio en het - na onafhankelijke toetsing - formaliseren van eerder verworven competenties. Hierbij is het steeds van belang te bewaken of medewerkers hun functie naar tevredenheid van de cliënt, de organisatie en henzelf invullen. Eind 2010 is overeengekomen om het leerklimaat binnen SHDH in 2011 te toetsen. N.a.v. deze toetsing kunnen verbeteracties ondernomen worden om zo borging te laten plaatsvinden. Naast de taken op de locaties hebben alle medewerkers deskundigheidsbevordering een SHDH-brede taak in portefeuille. Naast de gecontinueerde portefeuilletaken zijn er in 2010 belangrijke items bijgekomen die in 2011 verder worden uitgewerkt. Een aantal voorbeelden hiervan zijn: - SHDH-brede scholing in het gebruik van de computer (start in maart 2011) - SHDH-brede scholing in het omgaan met cliënten met dementie (is in september 2010 van start gegaan) - de vormgeving van het onderdeel opleiden op de nieuwe website van SHDH - SHDH-brede scholing voor het werken met het zorgleefplan - SHDH-brede scholing voor medewerkers Hulp bij het huishouden (Zorg Thuis). - In 2011 start er een scholing voor super users in het gebruik van het elektronisch cliëntendossier. In het najaar van 2010 is SHDH gestart met het scholen van medewerkers Hulp bij het huishouden/zorg Thuis. De scholing is op maat opgezet waardoor medewerkers aanwezig waren bij bijeenkomsten die er voor hen toededen. Zo waren er bijeenkomsten voor medewerkers die met meer en voor medewerkers die met minder complexe zorg te maken hebben en bijeenkomsten voor meer gespecialiseerde zorg. In 2010 namen 146 leerlingen deel aan de BeroepsBegeleidende Leerweg (BBL). In 2009 waren dat er Medewerkers volgden de EVV-scholing (2009: 16). Vanuit de BeroepsOpleidende Leerweg (BOL) vervulden 96 leerlingen een stage bij SHDH (2009: 108). Ook hebben meerdere VMBO-leerlingen een beroepsoriënterende of maatschappelijke stage gelopen in een van de locaties. Jaardocument 2010: Maatschappelijk verslag SHDH/

45 In onderstaand schema zijn de gegevens van leerlingen en stagiaires weergegeven. Locaties aantal BOLstagiaires aantal verlenging opleiding aantal gestopt met opleiding aantal BBLleerlingen aantal gestopt met opleiding aantal uit dienst aantal gediplomeerden aantal verlenging opleiding De Blinkert Anton Pieckhofje Janskliniek Transferzorg De Molenburg Overspaarne De Rijp Schoterhof Servicebureau B&B totaal Medewerkerstevredenheidsonderzoek In aansluiting op het in april 2010 gehouden medewerkerstevredenheidsonderzoek ( MTO) zijn op teamniveau de uitslagen besproken en zoveel mogelijk van concrete werkdoelen voorzien. Er is met zeven leden van het MT-SHDH en met de algemeen directeur een afrondend gesprek gevoerd over hun ervaringen met betrekking tot het onderzoeken en de verwachtingen voor het geplande onderzoek van oktober Het MTO werd in de afgelopen jaren afgerond met een zogenaamde rode-dradenrapportage. Deze aanpak is dit jaar verlaten om plaats te maken voor een rapportage in vorm van resultaatvoorstellingen. Het idee was dat hierdoor het draagvlak voor vervolgacties bevorderd zou worden. Het onderzoek is afgerond met een samenvattende rapportage. Er waren dit jaar factoren die bepalend zijn geweest voor de beschikbare tijd die men aan de teamgesprekken heeft kunnen besteden. In de eerste plaats hebben in de onderzoeksperiode werkzaamheden rond de Prezo-audits veel tijd en energie gevraagd. Voorts waren er ook locatiegebonden omstandigheden. Zo ging in De Molenburg en De Blinkert alle aandacht uit naar de aangekondigde renovatie en waren er ook binnen Schoterhof interne ontwikkelingen die om veel aandacht vroegen. Toch hebben leidinggevenden hun best gedaan de uitslag zo goed mogelijk met hun medewerkers te bespreken. De wijze waarop dit gebeurde was divers. Dit geldt ook voor de terugrapportage. Opvallend is dat de tevredenheid van medewerkers vaak vanuit het cliëntenperspectief werd verwoord. Exit-interviews In april 2009 heeft het MT-SHDH besloten dat alle vertrekkende medewerkers worden uitgenodigd voor een exit-interview. Directeuren van locaties en hoofden van dienst hebben deze taak op zich genomen. Dit in kader van een goede afronding van de samenwerking met de medewerker en om een vollediger beeld te krijgen van mogelijke verbeterpunten en redenen van vertrek. Jaardocument 2010: Maatschappelijk verslag SHDH/

46 Er is met zeven leden van het MT-SHDH een evaluatief gesprek gevoerd over dit onderwerp. Tijdens deze gesprekken zijn er de volgende vragen gesteld: hoeveel exitgesprekken zijn er in het afgelopen jaar gevoerd? Hebben deze gesprekken bruikbare inzichten en informatie opgeleverd? Is er meer inzicht gekomen in de reden van vertrek en mogelijke verbeterpunten voor de organisatie? Uit deze gesprekken kwam onder andere naar voren dat men de exit-interviews als een waardevolle aanvulling ziet op de beschikbare managementinformatie. Wel is er vastgesteld dat de gesprekken niet alle gevallen zijn gevoerd. Er is afgesproken de frequentie in 2011 te verhogen. Vanuit de dienst MO&O is er de suggestie naar voren gebracht groepsgewijze exitbijeenkomsten te plannen. Dit analoog aan de bestaande introductiebijeenkomsten voor nieuwe medewerkers. 3. ARBO In 2010 is extra aandacht besteedt aan het actualiseren en waar nodig opnieuw uitvoeren van de RI&E s (RI&E staat voor risico-inventarisatie en -evaluatie). Op basis van de uitkomsten van de RI&E s zijn nieuwe plannen van aanpak opgesteld. Daarmee is in 2010 weer een belangrijke basis gelegd voor het cyclisch werken aan verbetering en borging op het gebied van veilige en gezonde arbeidsomstandigheden. In 2009 was al een nieuwe RI&E uitgevoerd in Overspaarne en bij de Transferzorg. In 2010 is via Arbodienst Eeuwen en Prosée een nieuwe RI&E uitgevoerd in het Anton Pieckhofje, Janskliniek, De Rijp en Schoterhof. Tevens is een RI&E uitgevoerd voor het SHDH-brede Arbobeleid. Voor De Blinkert en Molenburg staat de uitvoering van een nieuwe RI&E gepland na afronding van de verbouwingen in Voor het Servicebureau zijn afspraken gemaakt met Medi-Select. In de verschillende locaties is uitvoering gegeven aan de actiepunten in het plan van aanpak. Voortgang van de uitvoering is periodiek geëvalueerd en vastgelegd. Op beleidsniveau zijn de Arbodocumenten geactualiseerd en opgenomen in het documentbeheersysteem van SHDH. Uitkomst van de RI&E is dat alle vereiste documenten aanwezig zijn. Er zijn aanbevelingen gedaan voor kleine aanpassingen of aanvullingen. De uitvoering hiervan staat gepland voor Verder is in 2010 opnieuw op procesmatige wijze gewerkt aan het vormgeven van het Arbobeleid. Naast de Arbo-intentieverklaring is de volgende resultaatvoorstelling richtinggevend geweest bij de uitvoering van het beleid: SHDH heeft tevreden en gezonde medewerkers. Elke medewerker geeft aan wat hij/zij nodig heeft om cliënten tevreden te stellen. De leidinggevende heeft de mogelijkheden om de medewerkers te faciliteren ten aanzien van arbeidsomstandigheden, deskundigheidsbevordering en persoonlijke omstandigheden. Overig management en staf van SHDH werken daartoe met de leidinggevende samen. Aandacht voor goede en gezonde arbeidsomstandigheden heeft o.a. plaatsgevonden: tijdens de besprekingen van de uitkomsten van het MTO (medewerkerstevredenheidsonderzoek). Hierbij is ook aandacht besteedt aan psychosociale arbeidsomstandigheden. tijdens werkoverleggen en bewonersbesprekingen tijdens functioneringsgesprekken en in individuele contacten met medewerkers tijdens verzuim- en preventiegesprekken bij bespreking van MIM-meldingen (MIM staat voor: Melding Incidenten Medewerkers). Maatregelen zijn op maat vastgesteld en uitgevoerd. Jaardocument 2010: Maatschappelijk verslag SHDH/

47 Ondersteuning is daar waar gewenst geboden door de adviseurs MO&O, de adviseur Arbo & preventie, interne docenten, fysio- en ergotherapeuten en externe Arbodeskundigen, waaronder de bedrijfsarts. Bedrijfshulpverlening Alle locaties beschikken over een calamiteiten- en ontruimingsplan, over een goed werkende BHV-organisatie en volgens de richtlijnen opgeleide bedrijfshulpverleners (BHV ers). In 2010 zijn in de verschillende locaties brandpreventiebijeenkomsten en ontruimingsoefeningen gehouden. Qua vormgeving wordt vaker gekozen voor kleinschalige oefeningen in de locatie met een praktijk- en simulatiedeel in plaats van grootschalige theoriebijeenkomsten. In enkele locaties zijn de BHV ers aanvullend in de locatie zelf getraind, via een zogenaamde table top oefening. Verbeterpunten die tijdens de oefeningen naar voren kwamen, zijn vastgelegd en in uitvoering genomen. Op de in de RI&E s gesignaleerde verbeterpunten is actie ondernomen. Zo zijn bijvoorbeeld in de Janskliniek de BHVprocedures geactualiseerd. Fysieke belasting De volgende maatregelen zijn genomen om de fysieke belasting van medewerkers te verminderen: Bij verbouw en nieuwbouw is steeds rekening gehouden met ergonomische eisen. Hierbij is ondersteuning geboden door de ergotherapeuten. Bij de verbouwing in de Blinkert is gekozen voor het aanbrengen van een plafondtilliftsysteem in alle appartementen en een deel van de badkamers. Medewerkers hebben deelgenomen aan de basis- en vervolgtrainingen Tillen en verplaatsen Medewerkers zijn getraind in het omgaan met (til)hulpmiddelen Fysio- en ergotherapeuten hebben adviezen op maat gegeven, bijvoorbeeld bij toegenomen zorgzwaarte van cliënten Er was een groeiende vraag naar tiltraining on the job. Deze training wordt in 2011 verder ontwikkeld. Het doel is een passende ondersteuning te bieden bij het in de praktijk toepassen van de opgedane kennis. De eerste pilots geven positieve resultaten. Er zijn diverse metingen verricht met de Tilthermometer, onder andere voor alle cliënten Zorg Thuis van De Molenburg. Op basis van de uitkomsten is het werken volgens de praktijkrichtlijnen aangescherpt. Er zijn individuele werkplekadviezen gegeven. Op basis van deze adviezen zijn werkplekken anders ingericht, is voor medewerkers geschikter meubilair aangeschaft, zoals bureaustoelen, en kleine hulpmiddelen, zoals voetensteunen en documenthouders. Ook hebben medewerkers adviezen op maat gekregen over werktechniek en werkorganisatie. Er zijn diverse uitgebreidere adviezen gegeven op basis van Arbo-onderzoek, onder andere bij medewerkers van de afwaskeuken in Schoterhof, van het secretariaat van Schoterhof en van dagcentrum De Ringvaart. Aanbevelingen op het gebied van werkomgeving, werkorganisatie en werktechniek zijn uitgevoerd. Enkele medewerkers zijn via bureau Mobiliteit herplaatst in minder belastende functies. Psychosociale belasting Uit de MIM-meldingen en contacten met medewerkers blijkt het op het gebied van psychosociale belasting met name te gaan om agressie-incidenten. Naast maatregelen op maat is intern binnen SHDH een weerbaarheidstraining ontwikkeld van twee dagdelen. Deze wordt gegeven door een psycholoog en een fysiotherapeut. Jaardocument 2010: Maatschappelijk verslag SHDH/

48 In de training wordt aandacht besteed aan het beleid van SHDH, gedragsregels, de meldingsprocedure, preventie van incidenten en technieken om verergering van conflicten te voorkomen. Medewerkers kunnen hun ervaringen bespreken en oefenen daarnaast ook een aantal weerbaarheidstechnieken. In Overspaarne is een speciaal voor de medewerkers van Zorg Thuis toegespitste weerbaarheidstraining gegeven. In 2010 zijn in totaal tien van deze trainingen aangevraagd en gegeven. In Overspaarne is het Centrum voor Consultatie en Expertise ingeschakeld ter ondersteuning bij hevige agressie tussen twee cliënten onderling, met een positief resultaat. Op maat is bedrijfsmaatschappelijk werk ingeschakeld ter ondersteuning van individuele medewerkers. Er zijn als pilot een aantal open Arbogesprekken gevoerd met medewerkers: op de Boulevard, met medewerkers van Zorg Thuis van Schoterhof, in De Rijp en dagcentrum de Ringvaart. In deze gesprekken is nagegaan met welke vormen van belasting medewerkers te maken hebben. Van de uitkomsten is verslag gedaan. Duidelijk is dat in 2011 een vervolg nodig is met extra aandacht voor medewerkers in de zorg thuis op het gebied van veiligheid, weerbaarheid en fysieke belasting. 4.6 Samenleving en belanghebbenden SHDH staat middenin de samenleving en wil op een maatschappelijk verantwoorde wijze zorg en diensten aanbieden aan haar cliënten. Hieronder wordt per locatie een (niet volledig) overzicht gegeven van activiteiten die in het verslagjaar zijn ontplooid ten behoeve van de samenleving en in samenwerking met maatschappelijke partners. De Blinkert Met de wijkraad Ramplaankwartier wordt maandelijks overlegd om de samenhang in de wijk en de samenwerking tussen De Blinkert en de wijk te versterken. Dit heeft tot diverse successen geleid, waaronder participatie van vrijwilligers uit de wijk in De Blinkert. Samen met de wijkraad en bewonerscommissies uit de wijk, is contact gelegd met leden van de gemeenteraad en met de gemeentelijke gebiedscoördinator, om de leefbaarheid van de wijk (en in het bijzonder die van de omgeving van het woonzorgcentrum) te verbeteren. Diverse initiatieven uit de wijk zijn door de gemeente in behandeling genomen. Door de gemeente worden ook diverse activiteiten in De Blinkert georganiseerd (politiek café, een voorlichtingsbijeenkomst voor wijkbewoners over zonne-energie, een stemlokaal etc.) Met diverse middelbare scholen, variërend van VMBO tot VWO en Vrije School, wordt samengewerkt bij (maatschappelijke) stages etc. Er zijn veel stagiaires in De Blinkert op bezoek geweest en er zijn afspraken voor de langere termijn gemaakt. Voor bewoners van de aanleunwoningen wordt een maaltijdservice verzorgd vanuit De Blinkert. Het gebied waarbinnen warme maaltijden worden bezorgd, is kleiner geworden, maar daar staat tegenover dat veel meer senioren uit de wijk gebruik zijn gaan maken van de mogelijkheid om de maaltijd te nuttigen in het restaurant van De Blinkert en/of deel te nemen aan activiteiten in De Blinkert. De Blinkert heeft goede contacten met het bedrijfsleven, onder andere via de Haarlemse Beursvloer en is actief in fondsenwerving. Op deze manier kon De Blinkert ook in 2010 diverse projecten realiseren. Jaardocument 2010: Maatschappelijk verslag SHDH/

49 Met diverse verenigingen (Haarlems Toneel, operettevereniging, Groei en Bloei) bestaat een samenwerkingsverband gestart, waarbij ruimte in De Blinkert gebruikt wordt in ruil voor donaties en optredens. Alle activiteiten zijn daarbij gratis toegankelijk voor cliënten van De Blinkert. Deze contacten zijn dit jaar uitgebreid met onder andere exposities. De Blinkert werkt intensief samen met Reclassering Nederland en de Raad voor de Kinderbescherming. Regelmatig worden jongeren en volwassenen met een taakstraf in De Blinkert tewerkgesteld. Dit tot grote tevredenheid van alle partijen en in de meeste gevallen ook van de veroordeelden zelf. Anton Pieckhofje Er is veel belangstelling vanuit binnen- en buitenland voor het concept van het Anton Pieckhofje. In het afgelopen jaar hebben diverse groepen en studenten het hofje bezocht voor een rondleiding en informatie. De contacten met het bedrijfsleven ter bevordering van sponsoring en donaties zijn uitgebreid en geformaliseerd. Zo heeft de deelname van het Anton Pieckhofje aan de Beursvloer een uitje voor medewerkers ter versterking van de teambuilding opgeleverd en een advies voor de inrichting van de kantoorruimte. Verschillende scholieren hebben het Anton Pieckhofje bezocht in het kader van een maatschappelijke stage. Ook zijn er contacten geweest met Reclassering Nederland. Leerlingen van de Van Voorthuizenschool onderhouden elke week de binnentuin en de directe omgeving van het hofje. Het contact met de Haarlemse Vrijwilligerscentrale heeft enkele nieuwe vrijwilligers opgeleverd). Kinderen van de kinderopvang uit de buurt en leerlingen van de Vrije School komen regelmatig op bezoek bij de bewoners, bijvoorbeeld met Sint Maarten. Janskliniek Janskliniek heeft de vele aspecten van ontmoeting met de samenleving zoals verwoord in het jaardocument 2009 in 2010 op sommige fronten weten te versterken. Zo is nu ook een relatie met een grote groep vrijwilligers uit de Rotary Club Haarlem Spaarne opgebouwd. Die maakt dat er, op behoefte van individuele bewoners, meer en meer 1 op 1-relaties worden aangegaan om diverse culturele/maatschappelijk gelegenheden te bezoeken en voorstellingen bij te wonen. Tevens zijn er afspraken met het Penitentiair Trajecten Centrum om, onder begeleiding, gedetineerden kort voor hun invrijheidsstelling, een gepast inkijkje te bieden in een modern centrum voor ouderenzorg. Er zijn een groot aantal rondleidingen geweest voor collega-instellingen in binnen- en buitenland. Die toonden interesse in de kleinschalige opzet van de ouderenzorg voor de diverse doelgroepen die Janskliniek kent. De concepten van Ontmoeting en van Jong en Oud blijken dan, tezamen met het concept van Eigen regie in het Wonen en Leven hun waarde te tonen, ook aan derden. Tezamen met het ouderenwerk van welzijnsorganisatie Haarlem Effect organiseert Janskliniek culturele middagen voor bewoners van Haarlem. Transferzorg Het aantal vrijwilligers is toegenomen. Ieder jaar komen veel scholieren naar de Transferzorg voor een maatschappelijke stage. Scholieren en vrijwilligers ondersteunen cliënten bij hun dagbesteding. De Molenburg De Molenburg heeft ook in 2010 in samenwerking met welzijnsstichting Dock door de gemeente gesubsidieerde wijkgerichte activiteiten aangeboden aan oudere wijkbewoners in Schalkwijk. Jaardocument 2010: Maatschappelijk verslag SHDH/

50 In 2010 is in opdracht van en samen met de gemeente Heemstede een WMO-dagcentrum van start gegaan. Overspaarne Overspaarne bevindt zich op het Ripperdaterrein in Haarlem-Noord. Er zijn contacten met de buurt. Bewoners nemen samen met medewerkers deel aan evenementen die op het Ripperdaterrein worden georganiseerd. Vrijwilligers van Overspaarne hebben hier met succes, vrijwilligers geworven. Er is een toename van vrijwilligers die ondersteuning kunnen bieden in technische zaken. Overspaarne heeft zitting in de VVE, samen met huiseigenaren en Ymere. Iedere eerste maandag van de maand is er een koffie-ochtend voor de buurt op het binnenplein van Overspaarne. Buurtbewoners regelen koffie en koeken zelf. Door Overspaarne worden de tafels klaargezet. In 2010 is er een aantal creatieve cursussen georganiseerd waaraan ook buurtbewoners hebben deelgenomen. Overspaarne organiseert twee maal per jaar een herdenkingsbijeenkomst. Dan worden bewoners herdacht die in het afgelopen half jaar zijn overleden. Familie van de bewoner wordt uitgenodigd aanwezig te zijn en, als zijn dat op prijs stellen, om een aandeel te leveren aan het programma. Vier maal per jaar vinden in Overspaarne SHDH-brede transitiebijeenkomsten plaats. Cliënten worden uitgenodigd deel te nemen. Iedere leidinggevende neemt een medewerker mee. Er worden actuele thema s besproken waarbij het juist van belang is om met elkaar van gedachte te wisselen en elkaar verder te helpen in het leveren van passende dienstverlening. Dagbehandeling, Ontmoetingsgroep en Zorg Thuis Bij De Schakel, de, ontmoetingsgroep die bij Overspaarne hoort, vinden sinds januari 2010 eens per vier weken mantelzorgbijeenkomsten plaats. Ook een psycholoog is daarbij. Deze bijeenkomsten horen bij het aanbod van een ontmoetingsgroep en zijn nu structureel ingebouwd. Ook de zorgleefplannen worden besproken. In samenwerking met Draagnet zijn bij de dagbehandeling, De Schakel en Zorg Thuis reguliere overleggen gestart voor de regio Haarlem-Noord. Dit initiatief is in samenwerking met Schoterhof opgezet. Verhuur van ruimten De vergaderruimte wordt verhuurd aan kraamverpleegkundigen voor hun maandelijkse vergaderingen. De ruimte van de dagbehandeling wordt verhuurd voor (externe) cursussen, voor familievieringen en voor condoleances. Het prettige is dat de dagbehandeling een eigen ingang heeft en dat er ook een keuken is waardoor gebruikers alles zelf kunnen regelen. Het binnenplein wordt iedere maandag verhuurd aan musici die er willen oefenen. Bewoners kunnen langslopen en luisteren. Ook geven de musici af en toe concerten. In 2010 is een van de kantoren verhuurd aan een jurist die vlakbij huis werkruimte zocht. Er is toenemende belangstelling voor de mogelijkheid van logeren in Overspaarne. De Schakel en de dagbehandeling bieden dit aan. Op vraag. Milieu In toenemende mate is er aandacht voor het milieu en afvalscheiding. In 2010 is Overspaarne overgegaan op een ander vuilafvoersysteem dat aansluit bij het vuilafvoersysteem in de buurt. In 2010 is Overspaarne overgestapt naar een milieuvriendelijker wasmiddel. Jaardocument 2010: Maatschappelijk verslag SHDH/

51 Opleiden Samen met Stichting Topaz (locatie t Hofflants Huys in Voorschoten)) en Cerein heeft Overspaarne een scholing in kleinschaligheid opgezet. Overspaarne heeft een inleiding verzorgd over wat kleinschalig werken inhoudt en medewerkers van Stichting Topaz hebben stage gelopen in Overspaarne onder begeleiding van woonzorgbegeleiders van Overspaarne en de docent van Cerein. Het overstijgende doel was om van elkaar te leren. Medewerkers van Stichting Topaz hebben inhoudelijke kennis gekregen van Overspaarne en medewerkers van Overspaarne hebben geleerd van de vragen die medewerkers van Stichting Topaz hen stelden. In 2011 vindt een evaluatie plaats. In september heeft in Overspaarne het symposium Niet fixeren is een kunst plaatsgevonden. Het werd georganiseerd door Innovatiekring Dementie, in samenwerking met de Universiteit van Maastricht. Het symposium had als doel om aan beleidsmakers de kunst van het niet-fixeren over te dragen en om het grote publiek te laten zien dat meer bewegingsvrijheid voor mensen met dementie moet en kán. Door het jaar heen lopen middelbare scholieren van VMBO, HAVO en VWO hun maatschappelijke stage in Overspaarne. Er zijn geen vaste afspraken, er wordt iedere keer goed gekeken of de betreffende scholier op de juiste plek is in Overspaarne. In 2010 is een start gemaakt met een wekelijks scholingsprogramma op dinsdagochtend 11 uur. Er worden veel verschillende onderwerpen gepresenteerd door medewerkers zelf en door externe docenten. Sommige scholingen zijn verplicht (BOPZ) en veruit de meeste zijn al naar gelang de interesse van de medewerkers. Er is in samenwerking met Sting een cursus gestart Kleurrijke zorg. Het doel is om medewerkers van verschillende culturele achtergronden met elkaar te laten praten welke invloed deze achtergrond heeft op hun werk. Ook is gesproken hoe om te gaan met bewoners met verschillende culturele achtergronden. Hier is nog niet veel ervaring mee. De directeur neemt deel aan de Kenniskring Noord Holland. Dit is een initiatief van Vilans en wordt ook begeleid door Vilans. Het is twee keer per jaar en vindt plaats op verschillende locaties. In 2010 is aandacht geweest voor cliënten met Korsakov. Presentaties In het kader van samenwerking met Infopuntzorg hebben twee medewerkers presentaties gehouden voor middelbare scholieren. Het doel is om leerlingen een realistisch beeld te geven over het beroep van verzorgende in een verpleeghuis. De directeur heeft op 3 juni 2010 een presentatie gehouden tijdens de 5e Nationale Mantelzorglezing en Werkconferentie in Utrecht. Ook was er weer belangstelling vanuit het buitenland. Er was bezoek vanuit Tasmanië, Japan en Zweden. Voor de presentaties die worden gegeven wordt een bijdrage gevraagd en gestort in het fonds Kennis voor kennis. Van dit geld worden sprekers uitgenodigd voor medewerkers van Overspaarne. Bob Verbraeck is naar aanleiding hiervan uitgenodigd voor zowel de medewerkers als de mantelzorgers. Fondsenwerving Door uitvaartonderneming Monuta is een donatie gedaan ten behoeve van een bewonersvakantie in mei Door het Hofje Codde en Van Beresteyn is een donatie gedaan ten behoeve van het Stiltecentrum. Hierdoor kunnen er mooie meubels worden gekocht om deze ruimte passend aan te kleden. De Rijp In 2010 heeft De Rijp een begin gemaakt met het debat met cliënten van Zorg Thuis, cliënten die in de wijk en of In Rijperduin wonen. Aanleiding voor de bijeenkomsten waren: a. De uitslagen van de CQ-score Zorg Thuis 2010 b. De wens om een Rijperdebat ook met cliënten Zorg Thuis te starten. Jaardocument 2010: Maatschappelijk verslag SHDH/

52 De bijeenkomsten boden ook kans voor een nadere kennismaking tussen cliënten, medewerkers en management. Ook hebben cliënten onderling over hun ervaringen rond het zelfstandig wonen met ondersteuning van De Rijp kunnen debatteren. Tevens zijn nieuwe vragen ter ondersteuning met de cliënten besproken. Open dag van de Zorg Bewoners, medewerkers en management hebben zich grondig voorbereid op de landelijke Open Dag van de Zorg in maart Het was een gezamenlijke wens om een ander beeld te geven van het wonen en werken in De Rijp, dan het beeld dat de media doorgaans schetsen van verzorgings- en verpleeghuizen. De buitenwacht heeft kunnen zien hoe waardevol en boeiend het kan zijn om te wonen en werken in De Rijp. Geen dag is hetzelfde met 130 bewoners, ieder met een eigen levensverhaal, ieder met eigen wensen en voorkeuren. Om dat te symboliseren hebben alle bewoners een kleur uitgekozen, waarmee we De Rijp hebben ingepakt. Het succes was groot: velen bezochten De Rijp, buurtbewoners, relaties, vrienden en familie waarbij ook de bewoners een voorname rol speelden bij de rondleidingen. Schoterhof Met het Sterrencollege (VMBO) wordt samengewerkt bij maatschappelijke stages. Er zijn veel stagiaires in Schoterhof op bezoek geweest en er zijn afspraken voor de langere termijn gemaakt. De stages zijn over het algemeen in het restaurant en bij de keuken Schoterhof is een samenwerking begonnen met Paswerk. Vanaf mei hebben twee medewerkers meegewerkt binnen de Facilitaire Dienst (algemeen onderhoud en keuken) Deze samenwerking verloopt goed. Voor 2011 wordt gekeken naar verdere mogelijkheden binnen Schoterhof. In het restaurant van Schoterhof worden dagelijks 55-plusser verwelkomd, waar zij gebruik maken van een maaltijd. Schoterhof werkt samen met de SIG. De SIG geeft vorm aan het winkeltje en verleent diensten in huis aan Schoterhof. Schoterhof werkt intensief samen met Reclassering Nederland. Regelmatig worden jongeren en volwassenen met een taakstraf in Schoterhof tewerkgesteld in de keuken en afwaskeuken. Dit tot grote tevredenheid van alle partijen en in de meeste gevallen ook van de veroordeelden zelf. In Schoterhof is een kinderdagverblijf gehuisvest. Er worden activiteiten gepland waarbij jong en oud bijeen worden gebracht, zoals rond feestdagen. Schoterhof vervult een functie van 'plaats van samenkomst'. Op het Hofplein en in het restaurant maken bewoners en wijkbewoners gebruik van een kopje koffie en is er een moment van ontmoeting. Ook zijn er diverse activiteiten die wekelijks worden georganiseerd. Schoterhof wil drempels verlagen en de buitenwereld binnenhalen. Zo zijn er ook een kapsalon, een praktijk voor osteopathie en fysiotherapie en een winkel. 4.7 Financieel beleid De totale som van de bedrijfsopbrengsten van de Stichting SHDH is met 6,0 miljoen toegenomen van 59,8 miljoen in 2009 tot 65,8 miljoen in Van deze toename met 6,0 miljoen is 2,2 miljoen toe te rekenen aan de overige bedrijfsopbrengsten. Dit betreft voornamelijk nagekomen opbrengsten als gevolg van het afwikkelen van een aantal openstaande zaken uit voorgaande jaren. Jaardocument 2010: Maatschappelijk verslag SHDH/

53 Daarnaast is het wettelijke budget voor aanvaardbare kosten met 0,7 miljoen toegenomen als gevolg van autonome groei in de zorgverlening. Sinds 1 oktober 2009 levert SHDH Hulp bij het huishouden volgens de raamovereenkomst Levering hulp bij het huishouden WMO die SHDH met de gemeente Haarlem heeft gesloten. Deze prestaties worden verantwoord onder niet-gebudgetteerde zorgprestaties, die in 2010 zijn toegenomen met ruim 1,0 miljoen. De personele kosten van de Stichting SHDH zijn gedurende het verslagjaar toegenomen met 3,4 miljoen. Deze toename is met name het gevolg van uitbreiding van het aantal cliënten die Zorg Thuis ontvangen, alsmede van de CAO-matige verhogingen die in 2010 hebben plaatsgevonden. De omvang van de formatie is toegenomen van gemiddeld 861 FTE in 2009 naar gemiddeld 913 FTE in De overige bedrijfskosten zijn in 2010 met 3,6 miljoen toegenomen tot 19,5 miljoen. Het uiteindelijke positieve resultaat over het jaar 2010 bedraagt 2,0 miljoen. De resultaatratio voor 2010, zijnde het behaalde resultaat als percentage van de omzet, bedraagt hiermee 3,05% (2009: 5,76%) Balans De stijging van het balanstotaal aan het eind van de verslagperiode bedraagt 0,3 miljoen. Het Collectief gefinancierd eigen vermogen bedraagt 15,1 miljoen1 het totale eigen vermogen 19,2 miljoen. Dit leidt tot een ratio van 34,1% van het wettelijke budget. Ultimo 2009 bedroeg deze 30,9%. De cashflow uit de operationele activiteiten bedraagt 1,8 miljoen in Na het in mindering brengen van de investeringsuitgaven en financieringsactiviteiten resteert een negatieve cashflow van 1,0 miljoen. Jaardocument 2010: Maatschappelijk verslag SHDH/