Stem ook! EDITIE AMSTERDAM

Maat: px
Weergave met pagina beginnen:

Download "Stem ook! EDITIE AMSTERDAM"

Transcriptie

1 Gemeenteraadsverkiezingen Woensdag 19 maart GEMEENTERAADSverkiezingen Stem ook! Woensdag 19 maart GEMEENTERAADSverkiezingen EDITIE AMSTERDAM RottERDAM Op woensdag 19 maart zijn de gemeenteraadsverkiezingen. Iedereen vanaf 1 jaar mag dan stemmen. Bepaal mee wie er in de gemeenteraad komen. Lees alles over de verkiezingen in deze krant.

2 Waarom stemmen? Wie Werken er in de gemeente? Nederland is een democratie. In een democratie mogen alle mensen vanaf 1 jaar stemmen. Wij mogen kiezen welke personen er in de gemeenteraad komen. De gemeenteraad beslist over de plannen met jouw gemeente. PartiJen of Personen? JouW stem is belangrijk Ieder raadslid is lid van een politieke partij. Politieke partijen hebben ideeën voor de gemeente. Je stemt op een persoon in een politieke partij. Hoe meer stemmen een partij krijgt, hoe meer mensen uit die partij in de gemeenteraad mogen. Door te stemmen, bepaal je dus samen met anderen wie er in de gemeenteraad komen. En wie de beslissingen in de gemeente mogen nemen. De gemeenteraad beslist over de plannen met jouw gemeente. Daarom moeten de personen in de gemeenteraad goed weten wat de mensen in de gemeente willen. Door te stemmen, laat jij weten wat je belangrijk vindt. Stem daarom op iemand die over veel dingen hetzelfde denkt als jij. raadsleden burgemeester Wethouders De gemeenteraad is de baas in de gemeente. De mensen in de gemeenteraad noemen we raadsleden. De raadsleden bepalen wat er in de gemeente gebeurt. En ze controleren de burgemeester en de wethouders. Ze moeten ook goed luisteren naar de bevolking. Iedere vier jaar mogen de inwoners stemmen voor de gemeenteraad. Iedere gemeente heeft een burgemeester. De burgemeester is onafhankelijk. En hij of zij wordt niet gekozen door de bevolking. Toch is de burgemeester heel belangrijk. Hij of zij vertegenwoordigt de gemeente bij overleg met andere gemeenten. Hij of zij leidt de vergaderingen van de gemeenteraad. En hij of zij moet zorgen voor veiligheid in de gemeente. De wethouders zorgen dat de besluiten van de gemeenteraad worden uitgevoerd. Zij zorgen dat alles goed is geregeld in de gemeente. Vaak bedenken wethouders ook nieuwe plannen voor de gemeente. De gemeenteraad stemt over deze plannen. Wethouders werken veel samen met de burgemeester. Samen vormen zij het college van burgemeester en wethouders. Wethouders worden gekozen door de gemeenteraad. wethouders burgemeester gemeenteraad samenwerken Het leuke is dat je met een heleboel verschillende mensen samenwerkt. Mensen van verschillende partijen willen allemaal dezelfde doelen bereiken, maar dan op een andere manier. matthijs Jaar, Pvda is raadslid in katwijk Politiek is keuzes maken dylan Jaar, vvd is raadslid in veenendaal Soms is het lastig om keuzes te maken. Er is geld dat verdeeld moet worden, maar je kunt het maar één keer uitgeven. RAADZAAL GEMEENTE EINDHOVEN

3 Rotterdam Verkiezingsbijlage wat DOet De Gemeente? rotterdam verkiezingsbijlage De gemeenteraad zorgt dat alles goed geregeld is in de gemeente. Hier lees je een paar voorbeelden: PasPoort en rijbewijs Een nieuw paspoort of rijbewijs moet je ophalen bij de gemeente. Je moet hiervoor naar de afdeling burgerzaken. Grootste haven van europa lezen, schrijven en sporten Het is belangrijk dat er genoeg plekken zijn om te sporten. Ook is het fijn dat mensen kunnen leren lezen en schrijven. Daarom geeft de gemeente geld voor sportvelden, zwembaden en bibliotheken. paspoort veiligheid De gemeente moet zorgen voor de veiligheid op straat. Bijvoorbeeld door camera s op te hangen. De gemeente laat bijvoorbeeld ook fietspaden aanleggen en stoplichten neerzetten. RAAdSlEdEn: burgemeester aboutaleb taalles De gemeente zorgt ervoor dat er taalles is voor wie dat nodig heeft. Bijvoorbeeld op thuis, op school of in de wijk. sporten thuiszorg InWonERS: In de wet staat dat de gemeente mensen die zorg nodig hebben, moet helpen. Bijvoorbeeld met hulp bij het huishouden, of met een rolstoel. Ook mensen die ernstig ziek zijn kunnen de gemeente om hulp vragen. De gemeente kijkt dan hoeveel hulp iemand nodig heeft bussen Misschien reis je wel eens met de bus naar de stad of naar familie. De gemeente regelt dat er genoeg bussen rijden. En dat er genoeg bushaltes zijn. veiligheid bus thuiszorg taalles debat Helpt een verkiezingskrant bij het maken van je keuze? Ja, kan ik zeggen. Ik spreek uit eigen ervaring. Twee jaar geleden kreeg ik er een aangereikt door mijn docente. Het gaf een goed beeld over de politiek. We hebben er een interessante discussie over gevoerd. En zo kreeg ik in beeld welke politieke partij het dichtst bij mijn eigen waarden en normen staat. Kortom: een verkiezingskrant is nuttig als je een keuze wil maken om te stemmen! Koos Vervoort - Taalambassadeur in eenvoudige taal Albeda College Slinge 11 maart, uur

4 Verkiezingsbijlage Rotterdam Rotterdam Verkiezingsbijlage op wie Kan ik stemmen? ROTTERDAM HEEFT 1 PARTIJEN op deze pagina staan alle partijen die meedoen aan de verkiezingen in rotterdam In Rotterdam zijn zetels in de gemeenteraad. Hoe meer stemmen een partij krijgt, hoe meer zetels die partij verdient. Er zijn ongeveer 9000 stemmen nodig voor één zetel. Het lukt niet alle partijen om zoveel stemmen te halen. Niet al deze partijen komen dus in de gemeenteraad. Iedere partij in Rotterdam heeft ideeën over wonen, zorg, cultuur, veiligheid, onderwijs, natuur en over nog veel meer onderwerpen. De beschrijvingen op deze pagina laten maar een klein stukje zien van wat de partijen willen. Wil je meer informatie? Zoek op internet naar de verkiezingsprogramma s. opa Ouderen Politiek Actief Ouderen Politiek Actief (OPA) komt op voor ouderen in de politiek. De partij vindt dat ouderen niet meer gediscrimineerd mogen worden. nida Nida Rotterdam Nida is een partij met Rotterdams DNA en islamitische inspiratie. Nida gelooft in Rotterdam. lp Libertarische Partij De Libertarische Partij wil dat de gemeente de gewone Rotterdammer met rust laat. Alle gemeentelijke belastingen moeten worden afgeschaft. Openingstijden voor alle winkels en horeca moeten vrij zijn. sr Seniorenpartij Rotterdam De Seniorenpartij Rotterdam is de partij voor iedere Rotterdammer, ongeacht afkomst of leeftijd. De partij geeft extra aandacht aan ouderen en minder validen. lvg Lijst Van Gerdingen Lijst Van Gerdingen verdeelt de Rotterdamse samenleving niet in blokken, maar wil juist verbinden. De belangen behartigen van alle Rotterdammers. Jong en oud. Pvda Partij van de Arbeid lr Leefbaar Rotterdam vvd Volkspartij voor Vrijheid en Democratie d66 Democraten 66 gl GroenLinks rtb Rotterdam Turks Belang rl Regionaal Lokaal De Partij van de Arbeid zet zich in voor alle Rotterdammers. Iedereen verdient een eerlijke kans. Op werk, op goed onderwijs, op betaalbare zorg en op veilig wonen. Leefbaar Rotterdam wil een veilig en eerlijk Rotterdam met mogelijkheden voor iedereen die wil, maar met duidelijke grenzen en een harde aanpak voor wie niet wil. Voor de VVD staat een veilige stad voorop. Daarnaast is Rotterdam de motor van de Nederlandse economie. De VVD is trots op de mooie wijken. D66 wil Rotterdammers vrij laten en helpen wanneer nodig. D66 wil beter onderwijs om jong en oud de beste kansen in het leven te geven. GroenLinks wil Rotterdam groener, linkser en vrijer maken. Meer geld voor onderwijs, meer groen en extra geld voor mensen in nood. Rotterdam Turks Belang komt op voor jongeren en ondernemers in Rotterdam. Regionaal Lokaal is een samenwerkingsverband van drie lokale partijen uit Hoek van Holland, Rozenburg en Hoogvliet. De partij staat voor de belangen van die drie deelgemeenten/dorpen. cda Christen Democratisch Appèl Het CDA gelooft in een stad waarin mensen hun mouwen opstropen en zich verantwoordelijk voelen voor zichzelf, elkaar en hun omgeving. sp Socialistische Partij De SP wil Rotterdam 100 procent sociaal maken. Minder armoede en schulden. Meer banen. Goede thuiszorg. Meer goedkope woningen. Groene en schone wijken. Beter openbaar vervoer. cu-sgp ChristenUnie-SGP De ChristenUnie-SGP is een christelijke partij. Wij geloven in God. Wij willen dat mensen goed voor elkaar zorgen. Wij willen Rotterdam mooier maken. Pvdd Partij voor de Dieren De Partij voor de Dieren wil een duurzaam Rotterdam. We willen aandacht voor dierenwelzijn, behoud van de natuur in de stad en een schonere lucht. rop Rotterdamse Ouderen Partij De Rotterdamse Ouderen Partij (ROP) wil dat iedere Rotterdammer goed leert lezen en schrijven. De gemeente moet zorgen voor gratis extra onderwijs aan laaggeletterden. stemwijzer rotterdam Wil jij weten welke partij bij jou past? En wil je weten wat de partijen van de volgende stellingen vinden? Doe de StemWijzer Rotterdam op 1. De gemeente moet meebetalen aan het opknappen van de Kuip.. De gemeente moet geld beschikbaar stellen voor het opzetten van taalscholen voor volwassenen.. Rotterdam moet de Coolsingel afsluiten voor auto s. 6

5 Verkiezingsbijlage Rotterdam PUZZELs Kies mijn partij, kies mij! Kies mij, lees je straks op grote borden langs de weg. Hebben de politici antwoorden op jouw vragen? Je leest hiernaast 9 vragen. Zoek daar de thema s van politieke partijen bij. kies uit: afval armoede belasting natuur onderwijs veiligheid verkeer vervoer wonen Waarom betaal ik zoveel geld aan de gemeente voor mijn hond? Waarom moet ik vragen of ik een dakkapel mag bouwen op mijn dak? Kan het storten van grof vuil niet goedkoper? Ik kan de sportclub van mijn kind niet betalen. Wat kan ik doen? Wij willen graag meer groen in de buurt. Kan dat? 6 Kan de politie extra opletten in onze wijk? Ik durf s avonds niet meer over straat. Waarom kan er geen buurtbus worden ingezet? Mijn neef gaat naar een leesclub in de bibliotheek. Ik wil dat ook. Kan dat bij ons? 9 Waarom moeten we onze auto drie straten verderop parkeren? Heb je het goed gedaan? Dan lees je van boven naar beneden een woord. Schrijf dat woord hieronder op. Wat vind jij? Welke thema s zijn? Op wie moet je stemmen? Dat kan niemand je vertellen. Dat mag je zelf bepalen. Hoe bepaal je op wie je gaat stemmen? 1 Wat vind je belangrijk voor jouw stad of dorp? Er is vast een politieke partij die bij je past. Wil je dat er meer geld gaat naar scholen, naar veiligheid of naar bibliotheken? Kies dan voor een partij die dat ook vindt. WeLke politieke partijen doen mee aan de verkiezingen? Je krijgt een stempas en een kandidatenlijst thuisgestuurd. Op de kandidatenlijst staan alle partijen en personen die meedoen aan de verkiezingen. Soms doen er wel zevenentwintig partijen mee. Sommige partijen doen mee in heel Nederland. Andere partijen doen alleen mee in jouw gemeente. Ga jij stemmen? josephien BlOm leeftijd: 1 jaar Ik weet nog niet of ik ga stemmen. Ik woon met plezier in mijn gemeente. Ik wil wel weten welke partij. veiligheid belangrijk vindt. woorden Uit de PoLitiEk: ken je ZE? In de politiek zeggen ze dingen vaak net even anders. Kies één van de drie woorden hiernaast. Dat woord betekent hetzelfde als het eerste woord. Schrijf het goede woord in de puzzel hieronder akkoord afspraak touw wet oppositie politie tegenstand zwangerschap stemmen bewijzen kiezen zingen de baas in je woonplaats vertegenwoordigt de gemeente wethouder gemeenteraad vervoer minister burgemeester koning 6 aanpak cadeau beleid overleg wet regel uitspraak verzet daar stem je debat stemhokje stempas 9 politieke partij afkomst groep regering 10 verkiezing stemming uitslag discussie Schrijf de letters uit de grijze vakjes hier op. Dan lees je nog een belangrijk woord. WeLke plannen hebben politieke partijen? Hoe weet je welke plannen politieke partijen hebben? Kijk naar de regionale televisie. In het journaal hoor je vaak iets over de plannen van partijen. In de stad of op de markt staan vaak mensen van politieke partijen. Zij willen graag iets uitleggen over hun plannen. Praat met vrienden en familie over de politieke partijen. Misschien kunnen ze je iets vertellen over de plannen van de partijen. De plannen van politieke partijen staan in het partijprogramma. Je vindt dit programma op de website van de politieke partij. Mail of bel een politieke partij om een vraag te stellen. Politieke partijen beantwoorden je vraag graag. kies een politieke partij een persoon Kies de partij die het best bij je ideeën past. Kies daarna de persoon op wie je gaat stemmen. De meeste mensen stemmen op nummer 1 van de partij. Dat is de lijsttrekker. Je kunt natuurlijk ook op iemand anders uit de partij stemmen. huri sahin Leeftijd: Ik ga zeker stemmen. Stemmen is belangrijk. Mensen die niet stemmen, mogen niet zeuren over dingen die niet goed gaan. Brahim Fattah Leeftijd: jaar Ik ga zeker stemmen. Stemmen is een democratisch recht in Nederland. Als je niet gaat stemmen, telt je stem niet mee! Maak daarom gebruik van je stemrecht! 9

6 REGELS VAN HET STEMMEN HOE KAN IK STEMMEN? Lever je stempas in Je kiest een partij Je krijgt een stempas Je krijgt een stembiljet Ga naar het stembureau Stemmen moet je alleen doen Je mag niet met zijn tweeën in een stemhokje staan. Alleen mensen die blind zijn, mogen iemand vragen om te helpen. Je mag maar één vakje rood maken op het stembiljet 1 En je mag niet je naam op het stembiljet schrijven. Als je per ongeluk een fout hebt gemaakt, dan mag je een nieuw stembiljet vragen. Je mag zelf weten op wie je stemt JE KRIJGT EEN STEMPAS JE KIEST EEN POLITIEKE PARTIJ GA NAAR HET STEMBUREAU JE MOET JE STEMPAS INLEVEREN Je krijgt van de gemeente een brief met een stempas. Op de stempas staat welk stembureau het dichtst bij jouw huis is. Je krijgt bij de stempas ook een voorbeeld van een stembiljet. Bedenk voordat je gaat stemmen welke partij je het beste vindt. Op woensdag 19 maart 01 ga je naar het stembureau. Neem je stempas mee. Neem ook je paspoort, rijbewijs of je identiteitskaart mee. Ieder stembureau is open van half acht s morgens tot negen uur s avonds. Op het stembureau moet je je stempas inleveren. Je laat daar ook je paspoort, rijbewijs of identiteitskaart zien. Op het stembureau controleren ze wie je bent. Niemand mag je dwingen om op een bepaalde partij of persoon te stemmen. Je hebt gestemd! Breng je stem uit je stem Doeuit je stem Doe in dejestembus Breng stem in de stembus Je krijgt een stembiljet Kun je niet zelf stemmen? Je mag dan iemand anders vragen om voor jou te stemmen. Vul dan de achterkant van de stempas in. Zet samen met de andere persoon een handtekening. Zo geef je de andere persoon toestemming voor jou te stemmen. Stemmen is geheim Je hoeft aan niemand te vertellen op wie je hebt gestemd. Ben je je stempas kwijt? Je kunt dan een nieuwe stempas aanvragen. Dit kan bij de afdeling burgerzaken van jouw gemeente. Doe dit vóór 1 maart 01. Daarna kan het niet meer. HOE ZIET HET STEMBILJET ERUIT? Het stembiljet is heel groot. Dit komt omdat er veel verschillende partijen op staan. En bij al die partijen staan de namen van de mensen op wie je kunt stemmen. En dat zijn er een heleboel. Bovenaan staan de partijen. Kijk eerst waar jouw favoriete partij staat 6 JE KRIJGT EEN STEMBILJET EN NU: STEMMEN! DOE JE STEMBILJET IN DE BUS JE HEBT GESTEMD! Na de controle van je stempas krijg je een stembiljet. Op het stembiljet staan alle politieke partijen die meedoen aan de verkiezingen. Ook alle mensen op wie je kunt stemmen staan op het stembiljet. Met het stembiljet ga je een stemhokje in. Dat doe je alleen, want er mag niemand met je meekijken als je gaat stemmen. In het stemhokje ligt een rood potlood. Kijk waar de naam staat van de persoon op wie je wilt stemmen. Kleur het vakje voor deze naam rood. Vouw het stembiljet weer op en stop het in de stembus. Na negen uur s avonds worden alle stemmen geteld. De uitslag wordt daarna bekend gemaakt. Je kunt de uitslag dan vinden op internet. Bijvoorbeeld op 10 Er staan veel namen op het stembiljet. Bij iedere partij hoort een lijst met namen. Kies de persoon op wie je graag wilt stemmen. Veel mensen kiezen voor de bovenste naam. Maar dat hoeft niet. Kleur met het rode potlood het rondje in bij de persoon op wie jij wilt stemmen. 11

7 letterveld: gemeenteraadsverkiezingen Zoek de 1 woorden in het letterveld. Ben je klaar om te stemmen? Gebruik hierbij het stembiljet dat je van de gemeente krijgt. Zoek van links naar rechts van rechts naar links van boven naar beneden van beneden naar boven Tip: Een woord gevonden? Zet er een streep door. ambtenaren - bevolking - burgemeester democratie - gemeente - gemeenteraad ideeën - inwoners - jaar - kiezen luisteren - man - partij - plannen politieke - raadslid - stemmen vergadering - vier - vrouw - wethouder Ik neem mijn stempas mee Ik neem mijn paspoort mee Ik weet op welke partij ik ga stemmen: g d e m o c r a t i e g e v r o u w i m e n n n m a n n k e i b t w e i Ik weet op welke persoon ik ga stemmen: Ik weet waar het stembureau is: Ik begrijp het stemformulier e g j e p t d t n o r k e k a m l h e e e n e l n i a m a o e n e e t o t e r e n u e a m r s v e z ij t n d n r e s i e r e t s e e m e g r u b stichting lezen & schrijven 1, miljoen volwassenen in Nederland hebben moeite met lezen en schrijven. Dat is bijvoorbeeld lastig bij de verkiezingen. Wil je beter leren lezen en schrijven? Of wil je anderen hiermee helpen? Bel dan of kijk op a n r a n r s n t e l r a r a a d s l i d m m e d e p o l i t i e k e i n g n i r e d a g r e v Schrijf de letters die je overhoudt hieronder op. Wat doe jij bij de komende verkiezingen? ProDemos ProDemos informeert burgers over democratie en rechtsstaat. ProDemos maakt ook stemwijzers. Kijk op of jouw gemeente een stemwijzer heeft. colofon samenstelling en tekst: Bas Banning, Sandra Boersma, Ingrid Faas, Lisanne Smits en Suzanne van de Ven Puzzel: De Stiep Educatief vormgeving: Tot en met ontwerpen Druk: Rodi Rotatiedruk in samenwerking met: Stichting Lezen & Schrijven ProDemos - Huis voor democratie en rechtsstaat: Hofweg 1H 11 AA Den Haag, T , E I 1

Gemeenteraadsverkiezingen. Stem ook!

Gemeenteraadsverkiezingen. Stem ook! Gemeenteraadsverkiezingen Woensdag 19 maart GEMEENTERAADSverkiezingen Stem ook! Op woensdag 19 maart zijn de gemeenteraadsverkiezingen. Iedereen vanaf 18 jaar mag dan stemmen. Bepaal mee wie er in de gemeenteraad

Nadere informatie

Stem ook! EDITIE AMSTERDAM

Stem ook! EDITIE AMSTERDAM Gemeenteraadsverkiezingen Woensdag 19 maart GEMEENTERAADSverkiezingen Stem ook! EDITIE AMSTERDAM Op woensdag 19 maart zijn de gemeenteraadsverkiezingen. Iedereen vanaf 1 jaar mag dan stemmen. Bepaal mee

Nadere informatie

Stem ook! Woensdag 18 maart kiezen we twee keer

Stem ook! Woensdag 18 maart kiezen we twee keer Provinciale Statenverkiezingen Woensdag 18 maart kiezen we twee keer Stem ook! Op woensdag 18 maart zijn er verkiezingen voor de Provinciale Staten en Waterschappen. Iedereen vanaf 18 jaar mag dan stemmen.

Nadere informatie

STEM JIJ OOK? VERKIEZINGEN TWEEDE KAMER WAAROM IS STEMMEN BELANGRIJK? OP WIE KAN IK STEMMEN? WAAROVER BESLIST DE TWEEDE KAMER? HOE MOET IK STEMMEN?

STEM JIJ OOK? VERKIEZINGEN TWEEDE KAMER WAAROM IS STEMMEN BELANGRIJK? OP WIE KAN IK STEMMEN? WAAROVER BESLIST DE TWEEDE KAMER? HOE MOET IK STEMMEN? STEM JIJ OOK? Kijk voor meer informatie op: www.stemjijook.nu WAAROM IS STEMMEN BELANGRIJK? OP WIE KAN IK STEMMEN? WAAROVER BESLIST DE TWEEDE KAMER? HOE MOET IK STEMMEN? VERKIEZINGEN TWEEDE KAMER WOENSDAG

Nadere informatie

VERKIEZINGSKRANT 15 MAART 2017 TWEEDE KAMERVERKIEZINGEN STEM OOK!

VERKIEZINGSKRANT 15 MAART 2017 TWEEDE KAMERVERKIEZINGEN STEM OOK! VERKIEZINGSKRANT 15 MAART 2017 TWEEDE KAMERVERKIEZINGEN STEM OOK! Wil jij weten welke politieke partij bij jou past? Doe de test op www.stemwijzer.nl. Op woensdag 15 maart zijn er Tweede Kamerverkiezingen.

Nadere informatie

Wie bestuurt de gemeente?

Wie bestuurt de gemeente? Wie bestuurt de gemeente? De gemeente iedereen heeft er op een of andere manier mee te maken. Zo zorgt de gemeente ervoor dat uw huishoudelijk afval wordt opgehaald en dat er wegen en fietspaden worden

Nadere informatie

Wie bestuurt de gemeente?

Wie bestuurt de gemeente? Wie bestuurt de gemeente? De gemeente iedereen heeft er op een of andere manier mee te maken. Zo zorgt de gemeente ervoor dat uw huishoudelijk afval wordt opgehaald en dat er wegen en fietspaden worden

Nadere informatie

Stem ook! Woensdag 12 september Tweede Kamerverkiezingen

Stem ook! Woensdag 12 september Tweede Kamerverkiezingen Tweede Kamerverkiezingen Wil jij weten welke politieke partij bij jou past? Geef je mening over de stellingen op www.stemwijzer.nl. Ontdek welke politieke partij het best bij jou past. Woensdag 1 september

Nadere informatie

Wie bestuurt de provincie?

Wie bestuurt de provincie? Wie bestuurt de provincie? Nederland heeft twaalf provincies. En die provincies hebben allemaal hun eigen volksvertegenwoordigers en hun eigen bestuurders. De provincies staan tussen het Rijk en de gemeenten

Nadere informatie

Wie bestuurt de gemeente? Wie bestuurt de gemeente?

Wie bestuurt de gemeente? Wie bestuurt de gemeente? Wie bestuurt de gemeente? 1 Wie bestuurt de gemeente? 2 De gemeente iedereen heeft er op een of andere manier mee te maken. Zo zorgt de gemeente ervoor dat uw huishoudelijk afval wordt opgehaald en dat

Nadere informatie

Stemmen Europese verkiezingen 2014

Stemmen Europese verkiezingen 2014 Stemmen Europese verkiezingen 2014 2 Voorwoord Dit boek gaat over de verkiezingen voor het Europees Parlement van 22 mei 2014. Het boek is gemaakt door de medewerkers van het Educatief Centrum voor Cliënten,

Nadere informatie

Stemmen Provinciale Staten en waterschapsverkiezingen 2015

Stemmen Provinciale Staten en waterschapsverkiezingen 2015 Stemmen Provinciale Staten en waterschapsverkiezingen 2015 2 Voorwoord In dit boek staat informatie over de Provinciale Staten en waterschapsverkiezingen. Die zijn op 18 maart 2015. Het boek gaat over

Nadere informatie

Workshop B Hoe kan ik stemmen?

Workshop B Hoe kan ik stemmen? Workshop B Hoe kan ik stemmen? Workshop B - Hoe kan ik stemmen? Korte omschrijving werkvorm In deze workshop doorlopen de deelnemers de stemprocedure van A tot Z in een zo reëel mogelijke setting. Dit

Nadere informatie

Workshop Tweede Kamerverkiezingen

Workshop Tweede Kamerverkiezingen Workshop Tweede Kamerverkiezingen Korte omschrijving workshop In deze workshop leren de deelnemers wat de Tweede Kamer doet, hoe ze moeten stemmen en op welke partijen ze kunnen stemmen. De workshop bestaat

Nadere informatie

Tweede Kamerverkiezingen. groep 7 en 8

Tweede Kamerverkiezingen. groep 7 en 8 Tweede Kamerverkiezingen groep 7 en 8 inhoud blz. 1. Inleiding 3 2. Democratie 4 3. Politieke partijen 5 4. De Tweede Kamer 6 5. Kiezen 7 6. De uitslag 8 7. De meerderheid 9 8. Het kabinet 10 9. De oppositie

Nadere informatie

WIE BESTUURT DE GEMEENTE?

WIE BESTUURT DE GEMEENTE? WIE BESTUURT DE GEMEENTE? De gemeente dichtbij Dagelijks heeft u met de gemeente te maken. Zo zorgt de gemeente ervoor dat uw vuilnis wordt opgehaald en dat er wegen en fietspaden worden aangelegd. Bij

Nadere informatie

Herziene versie 2012 MET WERKBLAD EN PUZZEL. groepen 6-8

Herziene versie 2012 MET WERKBLAD EN PUZZEL. groepen 6-8 Herziene versie 2012 M WRKBLAD N PUZZL groepen 6-8 inhoud blz. 1. Inleiding 3 2. Democratie 4 3. Politieke partijen 5 4. De weede Kamer 6 5. Kiezen 7 6. De uitslag 8 7. De meerderheid 9 8. Het kabinet

Nadere informatie

Dit is het verkiezingsprogramma van de ChristenUnie. Dit vindt de ChristenUnie belangrijk voor Nederland. Lees maar!

Dit is het verkiezingsprogramma van de ChristenUnie. Dit vindt de ChristenUnie belangrijk voor Nederland. Lees maar! Over een paar weken kiest Nederland een nieuwe regering. Op 12 september Jij kunt ook kiezen. Stemmen noemen we dat. Als je stemt, kies je voor de politieke partij die jij het beste vindt. Jij kunt straks

Nadere informatie

Wat vindt de ChristenUnie belangrijk

Wat vindt de ChristenUnie belangrijk Wat vindt de ChristenUnie belangrijk Verkiezingsprogramma in eenvoudige taal Tweede Kamer 2017-2021 Verkiezingsprogramma 2017-2021 Eenvoudige taal Over een paar weken kiest Nederland een nieuwe regering.

Nadere informatie

Workshop C Waarom is stemmen belangrijk en hoe maak ik mijn keuze?

Workshop C Waarom is stemmen belangrijk en hoe maak ik mijn keuze? Workshop C Waarom is stemmen belangrijk en hoe maak ik mijn keuze? Workshop C Waarom is stemmen belangrijk en hoe maak ik mijn keuze? Korte omschrijving workshop In deze workshop ontdekken de deelnemers

Nadere informatie

Derde Kamer Handboek Politiek 1

Derde Kamer Handboek Politiek 1 Derde Kamer Handboek Politiek 1 Derde Kamer der Staten-Generaal Hallo Kamerlid, Jij bent lid van de Derde Kamer der Staten-Generaal. Als politicus moet je natuurlijk wel verstand hebben van politiek. Samen

Nadere informatie

Tweede Kamerverkiezingen

Tweede Kamerverkiezingen Herziene versie 2017 Tweede Kamerverkiezingen groepen 6-8 inhoud 1. Inleiding 3 2. Democratie 4 3. Politieke partijen 5 4. De Tweede Kamer 8 5. Kiezen 9 6. De uitslag 10 7. De meerderheid 11 8. Ministers

Nadere informatie

Stemmen 19 MAART. gemeenteraad VERKIEZINGEN. Gemeenteraadsverkiezingen

Stemmen 19 MAART. gemeenteraad VERKIEZINGEN. Gemeenteraadsverkiezingen Gemeenteraadsverkiezingen Stemmen 9 MAART PARTIJEN VERKIEZINGEN gemeenteraad Wil jij weten welke politieke partij bij jou past? Kijk hier of je gemeente ook een StemWijzer heeft. Op 9 maart 0 zijn er gemeenteraadsverkiezingen.

Nadere informatie

Stemmen Gemeenteraadsverkiezingen 2014

Stemmen Gemeenteraadsverkiezingen 2014 Stemmen Gemeenteraadsverkiezingen 2014 2 Voorwoord Dit boek gaat over de gemeenteraadsverkiezingen van 19 maart 2014. Het boek is gemaakt door de medewerkers van het Educatief Centrum voor Cliënten, in

Nadere informatie

Handboek Politiek. Derde Kamer der Staten-Generaal

Handboek Politiek. Derde Kamer der Staten-Generaal Handboek Politiek Derde Kamer der Staten-Generaal Hallo Kamerlid van de Derde Kamer der Staten-Generaal, Gefeliciteerd! Deze week ben jij een politicus. Je gaat samen met je klasgenoten discussiëren over

Nadere informatie

Je kunt op internet ook kijken op: www.kieskompas.nl www.stemwijzer.nl www.ookjij.nl www.wiekiesjij.nl. We hopen dat het boek je verder helpt.

Je kunt op internet ook kijken op: www.kieskompas.nl www.stemwijzer.nl www.ookjij.nl www.wiekiesjij.nl. We hopen dat het boek je verder helpt. In dit boek staat informatie over de Provinciale Statenverkiezingen. Die zijn op 2 maart 2011. Het boek gaat over de verkiezingen in de provincie Zuid-Holland. Het Educatief Centrum voor Cliënten van de

Nadere informatie

Lesmateriaal voor het (V)MBO

Lesmateriaal voor het (V)MBO Lesmateriaal voor het (V)MBO Binnenkort nemen uw leerlingen deel aan een Jongerengemeenteraad. Het project Jongerengemeenteraad laat jongeren in de leeftijd van 14 19 jaar zien hoe beleid tot stand komt

Nadere informatie

PRAKTISCHE HANDLEIDING. voor de organisatie van de KINDERVERKIEZINGEN

PRAKTISCHE HANDLEIDING. voor de organisatie van de KINDERVERKIEZINGEN PRAKTISCHE HANDLEIDING voor de organisatie van de KINDERVERKIEZINGEN TWEEDE KAMER 2012 1 INHOUDSOPGAVE Praktische voorbereiding pag. 3 De datum Schriftelijk stemmen Wie is stemgerechtigd? Hoeveel tijd

Nadere informatie

Derde Kamer. Derde Kamer. Handboek Politiek 1. der Staten-Generaal

Derde Kamer. Derde Kamer. Handboek Politiek 1. der Staten-Generaal erde Kamer Derde Kamer Kamer e Kamer Handboek Politiek 1 Derde Kamer der Staten-Generaal Hallo Kamerlid, Jij bent lid van de Derde Kamer der Staten-Generaal. Als politicus moet je natuurlijk wel verstand

Nadere informatie

VERKIEZINGEN EUROPEES PARLEMENT 2014 HANDLEIDING VOOR DE ORGANISATIE VAN SCHOLIERENVERKIEZINGEN

VERKIEZINGEN EUROPEES PARLEMENT 2014 HANDLEIDING VOOR DE ORGANISATIE VAN SCHOLIERENVERKIEZINGEN VERKIEZINGEN EUROPEES PARLEMENT 2014 HANDLEIDING VOOR DE ORGANISATIE VAN SCHOLIERENVERKIEZINGEN 1 INHOUDSOPGAVE Inhoudsopgave... 2 Praktische voorbereiding... 3 Wanneer?... 3 Organisatie... 3 Hoeveel tijd

Nadere informatie

Wie bestuurt de provincie?

Wie bestuurt de provincie? Wie bestuurt de provincie? Nederland heeft twaalf provincies. En die provincies hebben allemaal hun eigen volksvertegenwoordigers en hun eigen bestuurders. De provincies staan tussen het Rijk en de gemeenten

Nadere informatie

Stem dan ChristenUnie. André Rouvoet ChristenUnie

Stem dan ChristenUnie. André Rouvoet ChristenUnie Over een paar weken kiest Nederland een nieuwe regering. Op 22 november. Jij kunt ook kiezen. Stemmen noemen we dat. Als je stemt, kies je voor de politieke partij die jij het beste vindt. Jij kunt straks

Nadere informatie

VOORSTELLING DE KINDER- & JEUGDBURGEMEESTER DEN HAAG

VOORSTELLING DE KINDER- & JEUGDBURGEMEESTER DEN HAAG VOORSTELLING DE KINDER- & JEUGDBURGEMEESTER DEN HAAG Kom op bezoek bij Kinder- & Jeugdburgemeester YoZyAsz en zijn gevolg en word even raadslid van Den Haag. Maak, met jouw partij, jullie eigen plan voor

Nadere informatie

André Rouvoet ChristenUnie. Foto: Marie Cecile Thijs

André Rouvoet ChristenUnie. Foto: Marie Cecile Thijs Over een paar weken kiest Nederland een nieuwe regering. Op 9 juni. Jij kunt ook kiezen. Stemmen noemen we dat. Als je stemt, kies je voor de politieke partij die jij het beste vindt. Jij kunt straks ook

Nadere informatie

Verkiezingen. Mensen met dezelfde ideeën vormen gemeenten besturen.

Verkiezingen. Mensen met dezelfde ideeën vormen gemeenten besturen. Verkiezingen Op zondag 7 juni moeten alle inwoners tegelijk verkiezen we ook kandidaten van België die ouder zijn dan 18 jaar naar voor het Europees Parlement, waar men de stembus. Ze moeten mensen kiezen

Nadere informatie

Wie bestuurt het land?

Wie bestuurt het land? Wie bestuurt het land? Nederland is een democratie. Een belangrijk kenmerk van een democratie is een parlement. In zo n parlement zitten mensen die door de bevolking zijn gekozen. Zij zitten namens een

Nadere informatie

Workshop A Hoe werkt de gemeenteraad?

Workshop A Hoe werkt de gemeenteraad? Workshop A Hoe werkt de gemeenteraad? Workshop A Hoe werkt de gemeenteraad? Korte omschrijving workshop De workshop begint met een kort filmpje over de gemeenteraad. De workshopleider doet vervolgens met

Nadere informatie

Wie krijgt jouw stem? (v)mbo. tweede kamerverkiezingen

Wie krijgt jouw stem? (v)mbo. tweede kamerverkiezingen (v)mbo tweede kamerverkiezingen Wil jij weten welke politieke partij bij jou past? Geef je mening over de stellingen op www.stemwijzer.nl en ontdek met welke politieke partij jij veel overeenkomsten hebt.

Nadere informatie

Verkiezingen 2010! Waarom kiezen? Overal foto's. Auteur: Stef Van Malderen. In ons land zijn er veel ministers. Zij zorgen er samen met hun

Verkiezingen 2010! Waarom kiezen? Overal foto's. Auteur: Stef Van Malderen. In ons land zijn er veel ministers. Zij zorgen er samen met hun Auteur: Stef Van Malderen Overal foto's Waarom kiezen? In ons land zijn er veel ministers. Zij zorgen er samen met hun medewerkers voor dat alles goed loopt in ons land. Het verkeer, de politie, de school,...

Nadere informatie

Kindergemeenteraad 2016. Leerlingenboek

Kindergemeenteraad 2016. Leerlingenboek Kindergemeenteraad 2016 Leerlingenboek Inhoudsopgave 3 Voorwoord van de Burgemeester 4 Les 1: Democratie 6 Les 2: Politiek in Nederland 8 Les 3: Politieke Partijen 10 Les 4: De Gemeente 12 Les 5: Politiek

Nadere informatie

Nieuwsbrief CliëntAanZet

Nieuwsbrief CliëntAanZet Nummer 2 februari 2014 Van de redactie Hallo, Hier weer een nieuwe nieuwsbrief CliëntAanZet. Deze keer gaat de nieuwsbrief over de verkiezingen voor de gemeente op 19 maart. Heb je een leuk idee voor deze

Nadere informatie

Verklarende woordenlijst

Verklarende woordenlijst Bijlage 4 Verklarende woordenlijst Ambtenaar persoon die een baan heeft bij de overheid Amendement de Tweede Kamer wil iets aan een voorstel voor een wet veranderen B en W de burgemeester en de wethouders

Nadere informatie

Stemmen Tweede Kamerverkiezingen 2012

Stemmen Tweede Kamerverkiezingen 2012 Stemmen Tweede Kamerverkiezingen 2012 Voorwoord Dit boek gaat over de Tweede Kamerverkiezingen van 12 september 2012. Het boek is gemaakt door de medewerkers van het Educatief Centrum voor Cliënten (ECC)

Nadere informatie

Ookjij kan meebeslissen - Lesboek. Ookjij kan. Meebeslissen. Lesboek. Een programma over politiek en staatsinrichting

Ookjij kan meebeslissen - Lesboek. Ookjij kan. Meebeslissen. Lesboek. Een programma over politiek en staatsinrichting Ookjij kan meebeslissen - Lesboek Ookjij kan Meebeslissen Lesboek Een programma over politiek en staatsinrichting 2 Ookjij kan meebeslissen Ookjij kan Meebeslissen Lesboek Een programma over politiek en

Nadere informatie

Kinderraad 2014 Leerlingenboek

Kinderraad 2014 Leerlingenboek Kinderraad 2014 Leerlingenboek Leerlingenboek 1 Ferd Crone, burgemeester van Leeuwarden 2 Voorwoord Jongens en meisjes, Als burgemeester van Leeuwarden vind ik het heel leuk dat jullie meedoen aan de Kinderraad.

Nadere informatie

Verkiezingsprogramma van de Partij voor de Dieren in eenvoudige taal Gemeenteraadsverkiezingen 2014 Utrecht

Verkiezingsprogramma van de Partij voor de Dieren in eenvoudige taal Gemeenteraadsverkiezingen 2014 Utrecht Jouw idealen in Utrecht Verkiezingsprogramma van de Partij voor de Dieren in eenvoudige taal Gemeenteraadsverkiezingen 2014 Utrecht 1 Jouw idealen in Utrecht Verkiezingsprogramma van de Partij voor de

Nadere informatie

Test je kennis! Lees de tekst over de Tweede Kamer op Wikikids en doe daarna de quiz op

Test je kennis! Lees de tekst over de Tweede Kamer op Wikikids en doe daarna de quiz op erkiezingen p 15 maart 2017 vinden er verkiezingen voor de weede amer plaats. ormaal zijn er één keer in de vier jaar verkiezingen voor de weede amer. aar als het kabinet gevallen is door een kabinetscrisis,

Nadere informatie

Onbeperkt stemmen. Kunnen mensen met een beperking goed meedoen bij het stemmen voor de verkiezingen?

Onbeperkt stemmen. Kunnen mensen met een beperking goed meedoen bij het stemmen voor de verkiezingen? Onbeperkt stemmen Kunnen mensen met een beperking goed meedoen bij het stemmen voor de verkiezingen? Verkiezingen In Nederland kun je vanaf je achttiende jaar stemmen bij verkiezingen. We kiezen dan de

Nadere informatie

Voorlopige uitslag Amsterdam. Project: 12213 Verkiezingen Tweede Kamer 2012 In samenwerking met: Dienst Basisinformatie/Bureau Verkiezingen

Voorlopige uitslag Amsterdam. Project: 12213 Verkiezingen Tweede Kamer 2012 In samenwerking met: Dienst Basisinformatie/Bureau Verkiezingen Verkiezingen 2012 Tweede Kamer Voorlopige uitslag Amsterdam Project: 12213 In samenwerking met: Dienst Basisinformatie/Bureau Verkiezingen Samenstelling publicatie: Jeroen Slot Cor Hylkema Oudezijds Voorburgwal

Nadere informatie

PROVINCIALE STATENVERKIEZINGEN HANDLEIDING SCHOLIERENVERKIEZINGEN 2015

PROVINCIALE STATENVERKIEZINGEN HANDLEIDING SCHOLIERENVERKIEZINGEN 2015 PROVINCIALE STATENVERKIEZINGEN HANDLEIDING SCHOLIERENVERKIEZINGEN 2015 1 INHOUDSOPGAVE Inhoudsopgave... 2 Praktische voorbereiding... 3 Wanneer?... 3 Organisatie... 3 Hoeveel tijd ben ik kwijt?... 3 Oproepkaarten...

Nadere informatie

Vrouwen in. de Provinciale Staten. Onderzoeksrapport

Vrouwen in. de Provinciale Staten. Onderzoeksrapport Vrouwen in de Provinciale Staten Onderzoeksrapport April 2015 Hoeveel vrouwen zijn er in maart 2015 in de Provinciale Staten gekozen? Op 18 maart waren er in Nederland verkiezingen voor de Provinciale

Nadere informatie

Derde Kamer Handboek Politiek 2

Derde Kamer Handboek Politiek 2 Derde Kamer Handboek Politiek 2 Derde Kamer der Staten-Generaal Hallo Kamerlid, Jij bent lid van de Derde Kamer der Staten-Generaal. Als politicus moet je natuurlijk wel verstand hebben van politiek. Samen

Nadere informatie

Maatschappijleer Parlementaire Democratie 10 VWO 2014-2015

Maatschappijleer Parlementaire Democratie 10 VWO 2014-2015 Maatschappijleer Parlementaire Democratie 10 VWO 2014-2015 Mensbeelden, ideologieën, politieke partijen Politieke partijen Welke politieke partijen zijn er eigenlijk in Nederland en wat willen ze? Om antwoord

Nadere informatie

Stelling Wanneer een man met een ander geloof, of zonder geloof, in de synagoge komt, moet ook hij een keppeltje opzetten.

Stelling Wanneer een man met een ander geloof, of zonder geloof, in de synagoge komt, moet ook hij een keppeltje opzetten. Opdracht Bespreek met je klas deze stellingen. Dit kan met alle leerlingen tegelijkertijd of jullie kunnen in groepjes antwoord geven, deze opschrijven en ze kort presenteren voor de klas. Bedenk in ieder

Nadere informatie

Kinderraad Kinderraad 2016 Leerlingenboek

Kinderraad Kinderraad 2016 Leerlingenboek Kinderraad 2016 Leerlingenboek 1 2 Kinderraad 2016 Leerlingenboek 3 Ferd Crone, burgemeester van Leeuwarden 4 Voorwoord Jongens en meisjes, Als burgemeester van Leeuwarden vind ik het heel leuk dat jullie

Nadere informatie

Jij wilt een beter Brabant? Wij ook! Verkiezingsprogramma Partij voor de Vrijheid uitgelegd voor mensen met een verstandelijke beperking

Jij wilt een beter Brabant? Wij ook! Verkiezingsprogramma Partij voor de Vrijheid uitgelegd voor mensen met een verstandelijke beperking Jij wilt een beter Brabant? Wij ook! Verkiezingsprogramma Partij voor de Vrijheid uitgelegd voor mensen met een verstandelijke beperking Verkiezingsprogramma Op 2 maart mag je kiezen. Stemmen noemen we

Nadere informatie

PRAKTISCHE HANDLEIDING. voor de organisatie van de

PRAKTISCHE HANDLEIDING. voor de organisatie van de PRAKTISCHE HANDLEIDING voor de organisatie van de SCHOLIERENVERKIEZINGEN TWEEDE KAMER 2012 1 INHOUDSOPGAVE Praktische voorbereiding pag. 3 De datum Schriftelijk stemmen niet meer mogelijk Wie is stemgerechtigd?

Nadere informatie

Onderzoek: Gemeenteraadsverkiezingen

Onderzoek: Gemeenteraadsverkiezingen Onderzoek: Gemeenteraadsverkiezingen Publicatiedatum: 7-3- 2014 Over dit onderzoek Het 1V Jongerenpanel, onderdeel van EenVandaag, bestaat uit 7000 jongeren van 12 t/m 24 jaar. Aan dit online onderzoek,

Nadere informatie

Ga een boodschap doen in een Nederlandse winkel. Je moet wachten tot je aan de beurt bent. Als je wacht, luister je goed als andere mensen praten.

Ga een boodschap doen in een Nederlandse winkel. Je moet wachten tot je aan de beurt bent. Als je wacht, luister je goed als andere mensen praten. Bij hoofdstuk 16 - vragen. : Ga een boodschap doen in een Nederlandse winkel. Je moet wachten tot je aan de beurt bent. Als je wacht, luister je goed als andere mensen praten. Hoor je mensen vragen stellen?

Nadere informatie

Werkvel opdracht 16 (Wat hebben politieke partijen met Europa en het klimaat?)

Werkvel opdracht 16 (Wat hebben politieke partijen met Europa en het klimaat?) Werkvel opdracht 16 (Wat hebben politieke partijen met Europa en het klimaat?) Toelichting op de opdracht In deze opdracht gaan jullie onderzoeken hoe de Nederlandse politieke partijen over de Europese

Nadere informatie

Onderzoeksrapport: Vrouwen in de gemeenteraden

Onderzoeksrapport: Vrouwen in de gemeenteraden Onderzoeksrapport: Vrouwen in de gemeenteraden _ Maart 2014 ProDemos - Huis voor democratie en rechtsstaat Hofweg 1H 2511 AA Den Haag T: 070 757 02 00 Hoeveel vrouwen zijn er in maart 2014 in de gemeenteraden

Nadere informatie

DE VERKIEZINGSUITSLAG

DE VERKIEZINGSUITSLAG DE VERKIEZINGSUITSLAG MAART 2017 - POLITIEK IN PRAKTIJK DOCENTENHANDLEIDING DE WERKVORM IN HET KORT Leerlingen leren door het invullen van de werkbladen dat politieke partijen met elkaar moeten samenwerken

Nadere informatie

Waar stem ik voor? Belangrijke data. Handig om te weten. Iemand anders laten stemmen. Stadskrant. Wat is een geldig identiteitsbewijs?

Waar stem ik voor? Belangrijke data. Handig om te weten. Iemand anders laten stemmen. Stadskrant. Wat is een geldig identiteitsbewijs? Pagina 5 Alle Rotterdammers van 18 jaar en ouder kunnen op woensdag 19 maart naar de stembus voor de verkiezingen voor de gemeenteraad en de gebiedscommissies. In deze special kunt u meer lezen over het

Nadere informatie

Schiedam 5 februari 2010

Schiedam 5 februari 2010 PLAATS DATUM Schiedam 5 februari 2010 AANWEZIG Leerkrachten en leerlingen van de groepen 8 van De Singel: Namens de gemeenteraad: H.F. (Hans) Bautz, W. (Wijbrand) Boon, H. (Harry) van der Hoeven en J.

Nadere informatie

VERKIEZINGSUITSLAG 2017

VERKIEZINGSUITSLAG 2017 VERKIEZINGSUITSLAG 2017 MAART 2017 AAN DE SLAG MET #1 DE WERKVORM IN HET KORT De leerlingen krijgen twee werkbladen. Ze verdiepen zich eerst in de zetelverdeling voor de verkiezingen. Daarna bekijken ze

Nadere informatie

samen sterker Samenvatting verkiezingsprogramma Samen sterker - kansen voor iedereen

samen sterker Samenvatting verkiezingsprogramma Samen sterker - kansen voor iedereen samen sterker Samenvatting verkiezingsprogramma Samen sterker - kansen voor iedereen Voorwoord Alexander Pechtold 1 Het gaat goed met Nederland. In ons land wonen de gelukkigste, gezondste en best opgeleide

Nadere informatie

PRAKTISCHE HANDLEIDING. voor de organisatie van de

PRAKTISCHE HANDLEIDING. voor de organisatie van de PRAKTISCHE HANDLEIDING voor de organisatie van de SCHOLIERENVERKIEZINGEN VS 2012 1 INHOUDSOPGAVE Praktische voorbereiding pag. 3 De datum Schriftelijk stemmen niet mogelijk Wie is stemgerechtigd? Hoeveel

Nadere informatie

Wat zegt de Tilburgse kiezer?

Wat zegt de Tilburgse kiezer? Wat zegt de Tilburgse kiezer? De resultaten van de exitpoll van de Tilburgse gemeenteraadsverkiezing 2014 DEMOS Centrum voor Beter Bestuur en Burgerschap Julien van Ostaaijen, Koen van der Krieken, Sabine

Nadere informatie

Polderen voor beginners

Polderen voor beginners Jongerenkamer Polderen voor beginners Voorwoord De Tweede Kamer is het hart van de Nederlandse democratie. De 150 gekozen Kamerleden gaan met elkaar en de regering in debat over de toekomst van Nederland.

Nadere informatie

Gewoon zo! WONEN: HOE ONTMOET JE BUURTBEWONERS?

Gewoon zo! WONEN: HOE ONTMOET JE BUURTBEWONERS? Gewoon zo! WONEN: HOE ONTMOET JE BUURTBEWONERS? Inhoud WELKE INFORMATIE VIND JE IN DIT BOEKJE? Bladzijde 3 - Waarom een boekje over je buurt? Bladzijde 4 - Ontdek je buurt Bladzijde 6 - Een buurtkaart

Nadere informatie

Leerlingenboek KINDERRAAD

Leerlingenboek KINDERRAAD Leerlingenboek KINDERRAAD K i n d e r r a a d leerlingenboek 2 Leerlingenboek K I N D E R R A A D Voorwoord Jongens en meisjes, Als burgemeester van Leeuwarden vind ik het heel goed dat jullie meedoen

Nadere informatie

Docentenhandleiding Derde Kamer - Handboek Politiek 2

Docentenhandleiding Derde Kamer - Handboek Politiek 2 Docentenhandleiding Derde Kamer - Handboek Politiek 2 De Derde Kamer der Staten-Generaal deel 2 is een interactief lesprogramma over politiek voor leerlingen van groep 7 en 8. Met behulp van het Handboek

Nadere informatie

Wie beslist wat? Duur: 30 45 minuten. Wat doet u?

Wie beslist wat? Duur: 30 45 minuten. Wat doet u? Wie beslist wat? Korte omschrijving werkvorm: De werkvorm Wie-Beslist-Wat is een variant op het spel Ren je rot. De leerlingen worden ingedeeld in teams. Elk team strijdt om de meeste punten. Er zijn kennisvragen

Nadere informatie

Van-A-3 Verkiezingen

Van-A-3 Verkiezingen Van-A-3 Verkiezingen Didactische suggesties Doelen Dit Actua-magazine verschijnt naar aanleiding van de Europese en Vlaamse verkiezingen op 07 juni 2009. De leerlingen kunnen individueel de Van-A-3 krant

Nadere informatie

Les 35. Een nieuw paspoort

Les 35. Een nieuw paspoort http://www.edusom.nl Thema Het stadhuis Les 35. Een nieuw paspoort Wat leert u in deze les? Informatie over het aanvragen en verlengen van uw paspoort of identiteitskaart. Vragen stellen bij het loket.

Nadere informatie

VOORSTELLING DE KINDER- & JEUGDBURGEMEESTER DEN HAAG

VOORSTELLING DE KINDER- & JEUGDBURGEMEESTER DEN HAAG VOORSTELLING DE KINDER- & JEUGDBURGEMEESTER DEN HAAG Als jullie het stadhuis binnenkomen staat één van de acteurs klaar om jullie te ontvangen. Jullie worden dan door het enorme witte gebouw meegenomen

Nadere informatie

VVD. De VVD wil dat de overheid zich weinig bemoeit met de economie. Mensen en bedrijven weten zelf wel wat goed voor ze is.

VVD. De VVD wil dat de overheid zich weinig bemoeit met de economie. Mensen en bedrijven weten zelf wel wat goed voor ze is. VVD De VVD wil dat de overheid zich weinig bemoeit met de economie. Mensen en bedrijven weten zelf wel wat goed voor ze is. De overheid moet wel zorgen voor veiligheid. Daarom moet de overheid overlast

Nadere informatie

Verkiezingsprogramma

Verkiezingsprogramma Verkiezingsprogramma Op 15 maart zijn er weer verkiezingen. Iedereen mag kiezen op welke politieke partij hij of zij stemt. We kiezen dan de partijen die vier jaar lang samen bepalen wat er gebeurt. En

Nadere informatie

AAN DE SLAG MET HET REFERENDUM

AAN DE SLAG MET HET REFERENDUM AAN DE SLAG MET HET REFERENDUM MAART 2016 - AAN DE SLAG MET #2 WAT HEB JE NODIG? Uitgeprinte werkbladen voor elke leerling DE WERKVORM IN HET KORT Op 6 april 2016 mogen Nederlanders van 18 jaar of ouder

Nadere informatie

Docentenhandleiding. Organiseer je eigen verkiezingen

Docentenhandleiding. Organiseer je eigen verkiezingen Docentenhandleiding Organiseer je eigen verkiezingen 1 Inhoudsopgave Inleiding 3 Overzicht van alle stappen en opdrachten 4 Stap 1: Introductie 5 Stap 2: Richt een partij op 6 Stap 3: Schrijf een verkiezingsprogramma

Nadere informatie

ikburgermeester.be Birger De Burger OP onderzoek in Brugge!

ikburgermeester.be Birger De Burger OP onderzoek in Brugge! ikburgermeester.be Birger De Burger OP onderzoek in Brugge! BIRGER DE BURGER Hallo, ik ben Birger de Burger, EN WOON in mijn HAmburgerdoos in Brugge! Met mijn skateboard trek ik eropuit om nieuwe plaatsen

Nadere informatie

Eindexamen maatschappijleer 2 vmbo gl/tl I

Eindexamen maatschappijleer 2 vmbo gl/tl I POLITIEK EN BELEID tekst 8 VVD en D66 samen voor Europese verkiezingen DEN HAAG - D66 gaat toch in zee met de VVD voor de Europese verkiezingen in juni. De samenwerking blijft beperkt tot een lijstverbinding.

Nadere informatie

MEMORY WOORDEN 1.1. TaalCompleet A1 Memory Woorden 1 1

MEMORY WOORDEN 1.1. TaalCompleet A1 Memory Woorden 1 1 MEMORY WOORDEN 1.1 TaalCompleet A1 Memory Woorden 1 1 ik jij hij zij wij jullie zij de baby het kind ja nee de naam TaalCompleet A1 Memory Woorden 1 2 MEMORY WOORDEN 1.2 TaalCompleet A1 Memory Woorden

Nadere informatie

Jubileumonderzoek Maurice de Hond

Jubileumonderzoek Maurice de Hond Ter gelegenheid van het 40-jarig jubileum van Maurice de Hond als opiniepeiler zijn er 100 vragen gesteld, die zijn ingebracht door leden van Peil.nl. Hier staat een selectie van deze vragen. Op http://bit.ly/40jrpeiler

Nadere informatie

Alles onder de knie? 1 Herhalen. Intro. Met de docent. 1 Werk samen. Lees het begin van de gesprekjes. Maak samen de gesprekjes af.

Alles onder de knie? 1 Herhalen. Intro. Met de docent. 1 Werk samen. Lees het begin van de gesprekjes. Maak samen de gesprekjes af. Intro Met de docent Wat ga je doen in dit hoofdstuk? 1 Herhalen: je gaat herhalen wat je hebt geleerd in hoofdstuk 7, 8 en 9. 2 Toepassen: je gaat wat je hebt geleerd gebruiken in een situatie over werk.

Nadere informatie

LESBRIEF GROEP THEMA: DEMOCRATIE Verwerkingsopdrachten & kopieerbladen voor Samsam nr. 2, 2017

LESBRIEF GROEP THEMA: DEMOCRATIE Verwerkingsopdrachten & kopieerbladen voor Samsam nr. 2, 2017 LESBRIEF GROEP 5 + 6 THEMA: DEMOCRATIE Verwerkingsopdrachten & kopieerbladen voor Samsam nr. 2, 2017 Zo gebruikt u Samsam in de klas Weinig tijd: bekijk de filmpjes bij opdracht 1. Verdieping: kopieer

Nadere informatie

Organiseer je eigen verkiezingen

Organiseer je eigen verkiezingen Organiseer je eigen verkiezingen Basisschool voor leerkrachten 1 Inhoudsopgave Inleiding 3 Overzicht van alle stappen en opdrachten 4 Stap 1: Introductie 5 Stap 2: Richt een partij op 6 Stap 3: Schrijf

Nadere informatie

U leert in deze les om een mening vragen. U wilt dan weten wat iemand vindt.

U leert in deze les om een mening vragen. U wilt dan weten wat iemand vindt. UW MENING GEVEN spreken inleiding en doel Een mening is wat iemand denkt of vindt. U leert in deze les om een mening vragen. U wilt dan weten wat iemand vindt. U leert ook uw mening geven. Uw mening geven

Nadere informatie

Bestuur vmbo12. CC Naamsvermelding-GelijkDelen 3.0 Nederland licentie. https://maken.wikiwijs.nl/62182

Bestuur vmbo12. CC Naamsvermelding-GelijkDelen 3.0 Nederland licentie. https://maken.wikiwijs.nl/62182 Auteur VO-content Laatst gewijzigd Licentie Webadres 20 juni 2017 CC Naamsvermelding-GelijkDelen 3.0 Nederland licentie https://maken.wikiwijs.nl/62182 Dit lesmateriaal is gemaakt met Wikiwijs van Kennisnet.

Nadere informatie

K i n d e r r a a d l e e r l i n g e n b o e k

K i n d e r r a a d l e e r l i n g e n b o e k K i n d e r r a a d leerlingenboek 2 Leerlingenboek K I N D E R R A A D Voorwoord Jongens en meisjes, Als burgemeester van Leeuwarden vind ik het heel goed dat jullie meedoen aan de Kinderraad. Ook als

Nadere informatie

De betekenis van het VN-verdrag voor mensen met een beperking

De betekenis van het VN-verdrag voor mensen met een beperking De betekenis van het VN-verdrag voor mensen met een beperking Uitgelegd door de ervaringsdeskundigen Jeanet Wardenier en Henk van Dijk Voorwoord Beste lezer, Dit boekje is gemaakt door de VN ambassadeurs

Nadere informatie

TWEEDE KAMERVERKIEZINGEN 2017 HANDLEIDING VOOR DE ORGANISATIE VAN DE KINDERVERKIEZINGEN

TWEEDE KAMERVERKIEZINGEN 2017 HANDLEIDING VOOR DE ORGANISATIE VAN DE KINDERVERKIEZINGEN TWEEDE KAMERVERKIEZINGEN 2017 HANDLEIDING VOOR DE ORGANISATIE VAN DE KINDERVERKIEZINGEN INHOUDSOPGAVE Praktische voorbereiding... 4 Wanneer?... 4 Organisatie... 4 Hoeveel tijd kost het?... 4 Stemgerechtigden...

Nadere informatie

13 37 38 39 43 100 EXMENVRGEN IJ HET FOTOOEK EN DE FILM NR NEDERLND Nummer Vraagtekst Correcte antwoord vb01 U ziet de Nederlandse vlag. Wat zijn de kleuren van de Nederlandse vlag? vb02 U ziet een foto.

Nadere informatie

Vragen en Antwoorden. Eilandsraadsverkiezingen. Bonaire Saba Sint-Eustatius. Woensdag 2 maart 2010

Vragen en Antwoorden. Eilandsraadsverkiezingen. Bonaire Saba Sint-Eustatius. Woensdag 2 maart 2010 Vragen en Antwoorden Eilandsraadsverkiezingen Bonaire Saba Sint-Eustatius Woensdag 2 maart 2010 Hoe stem ik? Op 10 januari 2011 heeft Gemeenschappelijk Hof van Justitie een uitspraak gedaan in de zaak

Nadere informatie

De gemeenteraad is er voor u!

De gemeenteraad is er voor u! A M S T E LV E E N. N L / G E M E E N T E R A A D De gemeenteraad is er voor u! Gemeentebestuur De gemeente Amstelveen wordt net als iedere gemeente in Nederland - bestuurd door een gemeenteraad en een

Nadere informatie

Handboek Politiek 2. Derde Kamer der Staten-Generaal

Handboek Politiek 2. Derde Kamer der Staten-Generaal Handboek Politiek 2 Derde Kamer der Staten-Generaal Hallo Kamerlid, Jij bent lid van de Derde Kamer der Staten-Generaal. Als politicus moet je natuurlijk wel verstand hebben van politiek. Samen met je

Nadere informatie

TILBURG HEEFT IETS TE KIEZEN

TILBURG HEEFT IETS TE KIEZEN TILBURG HEEFT IETS TE KIEZEN Verslag van een exit poll bij de gemeenteraadsverkiezingen van 3 maart 2010 in de gemeente Tilburg April 2010 Dr. M. Boogers L. Slagter Drs. J. van Ostaaijen Tilburgse School

Nadere informatie

IN DE TREIN LES 1. Meer of minder

IN DE TREIN LES 1. Meer of minder Stad, dorp en platteland LES 1 IN DE TREIN Hoi! Ik ben Benan. Ik ben bij mijn opa en oma in Den Haag geweest. Nu brengt opa mij met de trein naar Zwolle. Ik woon in een dorp in de buurt van Zwolle. JE

Nadere informatie

Democratiequiz met achtergrondinformatie over democratie en rechtstaat

Democratiequiz met achtergrondinformatie over democratie en rechtstaat Democratiequiz met achtergrondinformatie over democratie en rechtstaat Beschrijving van de activiteit De quiz wordt gespeeld op de wijze van petje op, petje af. In de plaats van petjes krijgen de kinderen

Nadere informatie

Wie bestuurt de Europese Unie?

Wie bestuurt de Europese Unie? Wie bestuurt de Europese Unie? De Europese Unie (EU) is een organisatie waarin 28 landen in Europa samenwerken. Eén ervan is Nederland. Een aantal landen werkt al meer dan vijftig jaar samen. Andere landen

Nadere informatie