ISO 9001:2015 voor de bouwsector

Maat: px
Weergave met pagina beginnen:

Download "ISO 9001:2015 voor de bouwsector"

Transcriptie

1 Whitepaper ISO 9001:2015 voor de bouwsector Leiderschap en risicodenken als bouwstenen van vitaal QSEH/KAM-management Versie 1.0 / juni ISO 9001:2015 voor de bouwsector

2 Managementsystemen in de bouw moeten met hun tijd meegaan! Voor de bouwsector geldt dat succesvol ondernemen in een steeds complexere omgeving een aantal essentiële randvoorwaarden vereist: leiderschap, een goede inrichting van de organisatie en het acquisitie- en projectenproces en competente, gemotiveerde medewerkers. Managementsystemen helpen bouwbedrijven om aan deze randvoorwaarden te voldoen. Ze moeten dan wel met hun tijd meegaan. De nieuwe generatie ISO levert daartoe een welkome impuls! ISO 9001:2015 omvat een aantal opvallende verschillen ten opzichte van de vorige ISO, de ISO 9001:2008: Risicogestuurd handelen als basis voor het managementsysteem. De nieuwe versie van de norm bevat niet alleen een set algemene eisen, maar daagt organisaties ook uit om hun risico's te analyseren met het oog op de implementatie van een passend kwaliteitsmanagementsysteem. Bredere kijk op businessopportunities door de bedrijfscontext en de behoeften en verwachtingen van stakeholders op systematische wijze in kaart te brengen en te monitoren. Dit biedt betere mogelijkheden om het kwaliteitsmanagementsysteem te verbeteren en de beoogde resultaten te behalen. Meer nadruk op leiderschap en commitment bij het topmanagement om verantwoordelijkheid te nemen voor de effectiviteit van het kwaliteitsmanagementsysteem. Sterkere focus op doelstellingen als drivers voor verbeteringen en de bijbehorende planning die noodzakelijk is om de gestelde doelen te behalen. Clustering en uitbreiding van eisen met betrekking tot benodigde middelen, zo is er meer aandacht voor het onderhouden van kennis (knowhow) binnen de organisatie. Uitgebreidere aandacht voor de regievoering over processen, producten en diensten die door externe dienstverleners worden geleverd. Hiermee sluit de norm aan bij de hedendaagse realiteit waarin organisaties opereren in de complexere omgeving van uitbestede processen en toeleveringsketens. Meer nadruk op het plannen en beheersen van veranderingen, waaronder vereiste wijzigingen in processen en noodzakelijke aanpassingen van het managementsysteem. Bureau de Bont: marktleider op het gebied van QSEH/KAM in de bouwwereld Wij helpen organisaties in de brede bouwsector succesvol te zijn. Onze overtuiging is dat succes wordt bereikt door de balans tussen structuur brengen en ruimte bieden. Ruimte aan de medewerkers om binnen de structuur en procesinrichting hun talenten, competenties en kwaliteiten succesvol te kunnen inzetten. Goed functionerende QSEH/KAM-systemen vormen de basis voor gestructureerde inrichting van bedrijven en projecten en bieden daarmee garantie voor succes en rendement. Kwaliteitsmanagement draait wat ons betreft om de sturing en beheersing van de prestaties van uw onderneming. In deze whitepaper benutten wij onze jarenlange QSEH/KAM-ervaring in de bouwwereld voor een vertaling van de belangrijkste wijzigingen in ISO 9001:2015 naar een praktische toepassing op organisatie- en projectniveau. 2 ISO 9001:2015 voor de bouwsector

3 ISO 9001:2015 Hoofdstuk 4 Context van de organisatie 4.1 Understanding the organization and its context The organization shall determine external and internal issues that are relevant to its purpose. The organization shall monitor and review the information about these external and internal issues. 4.2 The organization shall determine the interested parties that are relevant to the quality management system and the requirements of these interested parties. Normeis De nieuwe normeisen in Hoofdstuk 4 verplichten organisaties tot het vaststellen van interne en externe ontwikkelingen die van invloed zijn op de organisatiedoelen en strategische richting, inclusief het vaststellen van de behoeften en verwachtingen van de relevante stakeholders. De bedoeling van deze normeis De bedoeling van de contextanalyse is om met managementsysteemnormen beter aan te sluiten op een transparant en integraal (strategisch) besluitvormingsproces. Om daarmee zeker te stellen dat het managementsysteem een bijdrage levert aan het realiseren van organisatiedoelstellingen. Bouwspecifieke vertaling/ interpretatie van deze normeis Voor bouwbedrijven betekent deze normeis dat er: A. Relevante externe en interne ontwikkelingen moeten worden vastgesteld. Hierbij valt te denken aan ontwikkelen op het gebied van: o ketensamenwerking; o duurzaamheid en sociaal ondernemen; o creatie van toekomstbestendige infrastructuur en vastgoed; o vernieuwende contractvormen en aanbestedingsvormen; o technologische vernieuwingen en ICT-innovaties; o wet- en regelgeving; o waarden en cultuur van de organisatie; o arbeidsmarkt. B. De eisen (behoeften en verwachtingen) van de relevante stakeholder moeten worden bepaald. De definitie van stakeholder in de nieuwe ISO 9001:2015 is tamelijk breed: partijen die besluiten of zij activiteiten van de organisatie kunnen beïnvloeden of daardoor zelf worden beïnvloed. Kennis van hun eisen, wensen en verwachtingen is belangrijk omdat de organisatie op basis hiervan risico s en kansen moet vaststellen en maatregelen moet treffen om ervoor te zorgen dat de doelen van het managementsysteem kunnen worden gerealiseerd. De eis tot een stakeholderidentificatie maakt in ieder geval duidelijk dat bouwbedrijven gedwongen worden breder te denken over de maatschappelijke impact van de projecten en diensten. Deze bredere stakeholderoriëntatie sluit goed aan op het duurzaam en maatschappelijk verantwoord ondernemen dat in de bouwsector gemeengoed is geworden. Binnen de bouwsector kan deze eis op niveaus worden geïnterpreteerd. Stakeholders op het niveau van de organisatie en op niveau van projecten. 3 ISO 9001:2015 voor de bouwsector

4 Op organisatieniveau is het logisch een link te maken naar de jaarlijkse beleidscyclus en managementreview. Door tijdens deze cyclus na te denken over relevante stakeholders, hun belangen en invloed en eventuele acties en beleidskeuzes. Figuur 1: Contextanalyse en stakeholderanalyse Op projectniveau is een project specifieke aanpak een logische invulling. Hierbij zijn belangrijke checkvragen: Zijn de relevante stakeholders, hun belangen en invloed bekend? Zijn hier waar nodig stakeholderspecifieke strategieën en of acties aan gekoppeld? Is bekend welke stakeholders welke behoefte aan communicatie hebben, voor de invulling van hun eigen rol en verantwoordelijkheid? Is er een communicatieaanpak/structuur ingericht? Is er een periodieke projectcommunicatie ingericht? Is binnen het projectteam en haar stakeholders de functie en frequentie van de projectcommunicatie helder? Bewijsmateriaal met betrekking tot deze normeis: SWOT-analyse (organisatieniveau) Stakeholderanalyse (organisatie- en projectniveau) Strategisch beleidsplan Trendanalyses en marktonderzoeken Kernwaarden Cultuuronderzoek Jaarplan Procedure voor het monitoren van de contextanalyse en de stakeholderanalyse Omgevingsanalyse (projectniveau) Communicatiebeleidsplan en overlegstructuur 4 ISO 9001:2015 voor de bouwsector

5 ISO 9001:2015 Hoofdstuk 5 Leiderschap 5.1 Leadership and commitment Top management shall demonstrate leadership and commitment with respect to the quality management system. Top management shall demonstrate leadership and commitment with respect to customer focus. 5.2 Quality policy Top management shall establish, review and maintain a quality policy that is appropriate to the purpose of the organization, provides a framework for setting and reviewing quality objectives and includes a commitment to satisfy applicable requirements. Normeis In deze normeis wordt voor het eerst de term topmanagement genoemd. Met topmanagement wordt bedoeld: person or group or people who directs and controls an organization at the highest level. De term directieverantwoordelijkheid komt te vervallen. Verantwoordelijkheid voor het functioneren van het kwaliteitsmanagementsysteem moet aantoonbaar door het gehele management van de organisatie getoond worden. De bedoeling van deze normeis De nieuwe ISO 9001:2015 legt de lat met betrekking tot leiderschap voor vele bedrijven opnieuw een stukje hoger. Een uitstekende impuls, juist ook voor de bouwsector. De professionaliteit waarmee bouwbedrijven en projectteams gemanaged worden, is cruciaal voor het realiseren van de organisatiedoelen. Het gaat daarbij niet alleen om de betrouwbaarheid van de processen en systemen, maar in sterke mate ook om het creëren van een optimale leercultuur, aandacht voor bevlogenheid, competenties van medewerkers, helderheid van beloften en kernwaarden. Bouwspecifieke vertaling/ interpretatie van deze normeis Bouwbedrijven moeten aantoonbaar maken dat alle leidinggevenden zich committeren aan de doelen en inrichting van het KAM-systeem en daarbij gericht zijn op het kenbaar maken aan alle medewerkers. Alle leidinggevenden, zowel op project- als op organisatieniveau, moeten het belang van kwaliteit kunnen relateren aan de strategische richting van de organisatie en moeten de kwaliteitsprocessen aantoonbaar integreren in de kernprocessen van de organisatie en dus in projecten. Bewijsmateriaal met betrekking tot deze normeis: QSEH/KAM-beleid onderschreven en ondertekend door gehele topmanagement Procesbeschrijvingen vanuit leidende principes Leiderschapsprogramma s Aandacht voor QSEH/KAM in gesprekkencyclus en inwerktrajecten Implementatieplannen Managementreview door compleet topmanagement Verbintenis tussen projectleiderschap en QSEH/KAM 5 ISO 9001:2015 voor de bouwsector

6 ISO 9001:2015 Hoofdstuk 6 Planning en risicomanagement 6.1 Actions to address risk and opportunities The organization shall consider the issues referred to the context analysis and the interested parties and determine the risks and opportunities that need to be addressed to give assurance that the quality management system can achieve its intended results, prevent undesired effect and achieve continual improvement. Normeis In de ISO 9001:2008 ontbreekt een expliciete eis tot het identificeren van kansen en risico s. De nieuwe ISO 9001:2015 eist een vorm van kansen en risicomanagement, gekoppeld aan de contextanalyse. De bedoeling van deze normeis De ISO 9001:2015 is gebaseerd op een risicobenadering vanuit het principe, dat goede bedrijfsvoering betekent dat de organisatie zich richt op het managen van de voor haar relevante risico s. De norm geeft een eenduidige benadering van het risicoconcept; daarbij wordt gebruik gemaakt van het gedachtegoed van ISO 31000, de ISO-norm voor risicomanagement. Het raamwerk van ISO helpt om de eisen in context te plaatsen. Figuur 2: ISO Bouwspecifieke vertaling/ interpretatie van deze normeis Bouwbedrijven passen risicomanagement doorgaans al toe op projectniveau, als cruciaal onderdeel van het projectmanagement. De gehanteerde systematiek zal vanuit de nieuwe ISO 9001:2015 vastgelegd moeten worden en periodiek op doeltreffendheid geëvalueerd worden. Daarnaast adviseren wij bouwbedrijven om een methodiek voor prospectieve risicoanalyses op procesniveau vast te leggen en deze methodiek uit te voeren op: de plan- & controlcylus het acquisitie/offerte/tenderproces projectbeheersings- en contractmanagementproces het proces van in-, door- en uitstroom van medewerkers het inkoopproces de procedures met betrekking tot QSEH/KAM 6 ISO 9001:2015 voor de bouwsector

7 Belangrijk is ook om aantoonbaar te maken dat de link gelegd wordt tussen risicomanagement en het principe van de lerende organisatie. Bewijsmateriaal met betrekking tot deze normeis: Vastgelegde methodieken voor risicomanagement op organisatie-, proces- en projectniveau Risicomapping in relatie tot het projectverwervingsproces Risicobeheer tabellen, risicoregisters Awareness-sessies Auditverslagen, AO/IC-rapportages en accountsrapporten Opvolging projectevaluaties op organisatieniveau Analyse- en evaluatierapporten met daarin een vergelijk tussen vooraf vastgestelde risico s en daadwerkelijk optreden incidenten, afwijkingen, overschrijdingen, etc. 7 ISO 9001:2015 voor de bouwsector

8 ISO 9001:2015 Hoofdstuk 7 Ondersteuning (kennis en gedocumenteerde informatie) 7.1 Organizational knowledge The organization shall determine the knowledge necessary for the operation of its processes and to achieve conformity of products and services. This knowledge shall be maintained, and made available to the extent necessary. 7.5 Documented information The organization s quality management system shall include documented information determined by the organization as being necessary for the effectiveness of the quality management system. Normeis Onder organizational knowledge wordt in dit verband ook verstaan: intellectueel eigendom en lessons learned. Onder documented information wordt verstaan: 'informatie, alsmede het medium dat deze informatie bevat, die voor een organisatie noodzakelijk zijn om te controleren en te onderhouden'. De bedoeling van deze normeis H7 bevat een nieuwe eis over kennis van de organisatie. De organisatie moet vaststellen welke kennis aanwezig moet zijn, inclusief die van het personeel, om te bewerkstelligen dat producten en diensten worden geleverd die voldoen aan eisen. De huidige eisen over documentenbeheer en beheer van kwaliteitsregistraties zijn nu onderdeel van de nieuwe eis voor gedocumenteerde informatie. Dit om te benadrukken dat het niet gaat om documenten, maar om de informatie die deze documenten bevatten. Er zijn geen vereisten meer ten aanzien van een kwaliteitshandboek en verplichte procedures en registraties. Wij vertalen dit in minder papier, meer doen. De organisatie krijgt de ruimte om vrijer om te gaan met het waarborgen en inbedden van kwaliteit. Een goede ontwikkeling dus. Bouwspecifieke vertaling/ interpretatie van deze normeis Voor bouwbedrijven betekent dit een extra inspanning op het gebied van kennismanagement. Kennisdeling over de grenzen van projectteams en vakgroepen heen is immers nog geen vanzelfsprekendheid in de sector. Leerpunten uit projectevaluaties en best practises worden niet benut in de gehele organisatie. Hier biedt de nieuwe ISO-norm een mooie kans tot verbetering. Dat er geen kwaliteitshandboek meer wordt vereist, betekent niet dat alle handboekdocumenten naar de prullenbak kunnen. ISO 9001:2015 vereist evengoed gedocumenteerde informatie over de scope (paragraaf 4.3) en het kwaliteitsmanagementsysteem en de processen (paragraaf 4.4). De verplichting tot het hebben van een gedocumenteerde procedure voor preventieve maatregelen komt te vervallen. Bewijsmateriaal met betrekking tot deze normeis: Beleid met betrekking tot kennismanagement is aantoonbaar Leeftijdsbewust personeelsbeleid kent een duidelijke link naar het borgen van kennis Kennisinfrastructuur, innovatieteams met klanten Procedurele borging dat lessons learned in projecten gedeeld worden op organisatieniveau Kennisdatabase en intranet 8 ISO 9001:2015 voor de bouwsector

9 ISO 9001:2015 Hoofdstuk 9 Evaluaties van de prestaties 9.1 Monitoring, measurement, analysis and evaluation The organization shall determine: what needs to be monitored and measured; the methods for monitoring, measurements, analysis and evaluation, as applicable, to ensure valid results; when the monitoring and measuring shall be performed; when the results from monitoring and measurement shall be analysed and evaluated. Normeis De normeisen in dit hoofdstuk vragen om een bredere en diepgaandere werkwijze om de tevredenheid van de klant en relevante stakeholders zichtbaar te krijgen. De normeis met betrekking tot klanttevredenheid omvat nu ook klantwaardering voor de gehele organisatie, dus niet alleen voor het geleverde product/dienst. De bedoeling van deze normeis Met deze aanscherping wordt nog duidelijker neergezet dat het kwaliteitsmanagementsysteem moet leiden tot een beheerst voortbrengingsproces dat aansluit bij de verwachtingen en eisen van de klanten en opdrachtgevers. Bouwspecifieke vertaling/ interpretatie van deze normeis Voor bouwbedrijven betekent dit een extra inspanning op het gebied van het monitoren van de tevredenheid van opdrachtgevers, projectpartijen en stakeholders, zowel op project- als op organisatieniveau. Tijdens de opstart van het project bespreken van de voor de klant belangrijke aspecten van tevredenheid gebeurt al in vele vormen. Hier expliciete afspraken over maken en op rapporteren zou een logische gevolgstap kunnen zijn. Er moeten onder meer ook analyses en evaluaties beschikbaar zijn waaruit blijkt dat de projectplanning succesvol is geïmplementeerd danwel in overleg met de key-spelers is bijgesteld en waaruit blijkt dat de prestaties van ingehuurde, externe partijen zijn geëvalueerd en besproken met de opdrachtgever. De koppeling naar enerzijds notulen maar anderzijds naar de in- en externe projectrapportages en de projectgebonden KPI s lijken dan een logische manier van borging. Bewijsmateriaal met betrekking tot deze normeis: Procedures voor het voorbereiden, uitvoeren, rapporteren, analyseren en evalueren van (tevredenheids)onderzoeken bij opdrachtgevers en stakeholders Periodieke projectmonitoring Samenwerkingsmonitor Project start-ups en project follow-ups in cocreatie met de opdrachtgever Imago-onderzoek Ketenpartnertevredenheidsonderzoek/Leveranciersbeoordelingen Projectrapportages 9 ISO 9001:2015 voor de bouwsector

10 Informatie en contact Wij geloven dat het succes van organisaties wordt bepaald door duidelijke keuzes in de balans tussen structuur brengen en ruimte bieden. Ruimte voor medewerkers om binnen de structuur en procesinrichting die er is hun talenten, competenties en kwaliteiten succesvol in te kunnen zetten. Een effectief QSEH/KAM-systeem helpt u om deze balans te maken. Het borgt de organisatorische randvoorwaarden voor medewerkers en teams, en zorgt ervoor dat medewerkers maximaal klantgericht kunnen werken en een optimale bijdrage kunnen leveren aan het bedrijfsresultaat. Voor meer informatie over ISO 9001:2015 en onze ervaring in de bouw- en vastgoedsector kunt u contact opnemen met Martijn Scheijde, Walter Hoff of Oscar Schneider. Bureau de Bont B.V. T (033) E I Bureau de Bont beschikt over het ISO en ISO certificaat. 10 ISO 9001:2015 voor de bouwsector

2 e webinar herziening ISO 14001

2 e webinar herziening ISO 14001 2 e webinar herziening ISO 14001 Webinar SCCM 25 september 2014 Frans Stuyt Doel 2 e webinar herziening ISO 14001 Planning vervolg herziening Overgangsperiode certificaten Korte samenvatting 1 e webinar

Nadere informatie

Wel of niet certificatie? K. de Jongh

Wel of niet certificatie? K. de Jongh K. de Jongh Tijdsduur: 30 minuten Certificatie; ondermeer status 2015 versies De nieuwe norm; HLS en 2015 versies Voorbeelden uit de praktijk HLS en 2015 versies in de praktijk Conclusies? 9-3-2015 2 Certificatie:

Nadere informatie

ISO 9001 en de veranderende rol van de kwaliteitsmanager

ISO 9001 en de veranderende rol van de kwaliteitsmanager ISO 9001 en de veranderende rol van de kwaliteitsmanager De contouren van de nieuwe norm voor kwaliteitsmanagement ISO 9001:2015 worden steeds duidelijker. Niet alleen zijn de structuurwijzigingen zichtbaar

Nadere informatie

De nieuwe ISO-normen: evolutie of revolutie?

De nieuwe ISO-normen: evolutie of revolutie? De nieuwe ISO-normen: evolutie of revolutie? Een goede voorbereiding is het halve werk Wordt de overgang van ISO 9001:2008 naar ISO 9001:2015 voor u een evolutie of een revolutie? In 2000 hadden de wijzigingen

Nadere informatie

Managementsysteemnormen klaar voor uitdagingen in de 21 ste eeuw Nieuwe structuur en inhoud voor ISO-managementsysteemnormen

Managementsysteemnormen klaar voor uitdagingen in de 21 ste eeuw Nieuwe structuur en inhoud voor ISO-managementsysteemnormen Managementsysteemnormen klaar voor uitdagingen in de 21 ste eeuw Nieuwe structuur en inhoud voor ISO-managementsysteemnormen Wijzigingen in de belangrijkste ISO-normen voor managementsystemen, ISO 9001

Nadere informatie

ISO9001:2015, in vogelvlucht. Door Tjarko Vrugt

ISO9001:2015, in vogelvlucht. Door Tjarko Vrugt ISO9001:2015, in vogelvlucht Door Tjarko Vrugt 18-11-2015 - Qemc - Tjarko Vrugt Bron: NEN - Delft 2 DE NIEUWE NEN EN ISO 9001 : 2015 Deze presentatie beperkt zich tot de essentie Sktb besteed in 2016

Nadere informatie

4.3 Het toepassingsgebied van het kwaliteitsmanagement systeem vaststellen. 4.4 Kwaliteitsmanagementsysteem en de processen ervan.

4.3 Het toepassingsgebied van het kwaliteitsmanagement systeem vaststellen. 4.4 Kwaliteitsmanagementsysteem en de processen ervan. ISO 9001:2015 ISO 9001:2008 Toelichting van de verschillen. 1 Scope 1 Scope 1.1 Algemeen 4 Context van de organisatie 4 Kwaliteitsmanagementsysteem 4.1 Inzicht in de organisatie en haar context. 4 Kwaliteitsmanagementsysteem

Nadere informatie

Hoezo dé nieuwe ISO-normen?

Hoezo dé nieuwe ISO-normen? De nieuwe ISO-normen Dick Hortensius Senior consultant Managementsystemen NEN Milieu & Maatschappij dick.hortensius@nen.nl 1 Hoezo dé nieuwe ISO-normen? 2 1 De cijfers voor Nederland (eind 2013) Norm Aantal

Nadere informatie

De essentie van de nieuwe ISO s. Dick Hortensius, NEN Milieu & Maatschappij

De essentie van de nieuwe ISO s. Dick Hortensius, NEN Milieu & Maatschappij De essentie van de nieuwe ISO s Dick Hortensius, NEN Milieu & Maatschappij 1 Waar ik het over ga hebben De uitdaging en de oplossing De HLS voor iedereen De HLS voor wie het wil Waar we staan en wat er

Nadere informatie

Vergelijking van de eisen in ISO 9001:2008 met die in ISO FDIS 9001:2015

Vergelijking van de eisen in ISO 9001:2008 met die in ISO FDIS 9001:2015 ISO Revisions Nieuw en herzien Vergelijking van de eisen in ISO 9001:2008 met die in ISO FDIS 9001:2015 Inleiding Dit document maakt een vergelijking tussen ISO 9001:2008 en de Final Draft International

Nadere informatie

Certificeren Waardevol?? KVGM B.V.

Certificeren Waardevol?? KVGM B.V. Certificeren Waardevol?? KVGM Improvement Solutions: + Specialisten in verbetermanagement + 20 jaar ervaring + 6 deskundige, gedreven en pragmatische professionals + Praktische aanpak waarbij de klantorganisatie

Nadere informatie

weer wat nieuws KEMA KEMA Reden van verandering KLANT- & PRESTATIEGERICHT! Oude norm was onvoldoende 16-04-2003 KEMA Quality B.V.

weer wat nieuws KEMA KEMA Reden van verandering KLANT- & PRESTATIEGERICHT! Oude norm was onvoldoende 16-04-2003 KEMA Quality B.V. Ze hebben weer wat nieuws bedacht! 16-04-2003 Quality B.V. 1 Reden van verandering Oude norm was onvoldoende KLANT- & PRESTATIEGERICHT! 16-04-2003 Quality B.V. 2 1 Reden van verandering a. ISO normen iedere

Nadere informatie

Quality Management System. Risk ISO9001. Info Sessie

Quality Management System. Risk ISO9001. Info Sessie Quality Management System Improvement KWINTA PDCA ISO9001 Quality Plan Leadership Guido Verrept Risk 2015 Info Sessie Ivo Demeulenaere Context Niets uit deze uitgave mag worden verveelvoudigd en/of openbaar

Nadere informatie

Auteurs: Jan van Bon, Wim Hoving Datum: 9 maart 2009. Cross reference ISM - COBIT

Auteurs: Jan van Bon, Wim Hoving Datum: 9 maart 2009. Cross reference ISM - COBIT Auteurs: Jan van Bon, Wim Hoving Datum: 9 maart 2009 Cross reference ISM - COBIT ME: Monitor & Evaluate Cross reference ISM - COBIT Management summary Organisaties gebruiken doorgaans twee soorten instrumenten

Nadere informatie

De nieuwe ISO norm 2015 Wat nu?!

De nieuwe ISO norm 2015 Wat nu?! De nieuwe ISO norm 2015 Wat nu?! Stichting QualityMasters Nieuwland Parc 157 3351 LJ Papendrecht 078-3030060 info@qualitymasters.com www.qualitymasters.com 02-2015 Inhoud Inleiding pagina 3 Van Oud naar

Nadere informatie

BENT U ER KLAAR VOOR?

BENT U ER KLAAR VOOR? ISO 9001:2015 EN ISO 14001:2015 HERZIENINGEN ZIJN IN AANTOCHT BENT U ER KLAAR VOOR? Move Forward with Confidence WAT IS NIEUW IN ISO 9001:2015 & ISO 14001:2015 MEER BUSINESS GEORIENTEERD KERNASPECTEN "LEIDERSCHAP

Nadere informatie

ISO 9000:2000 en ISO 9001:2000. Een introductie. Algemene informatie voor medewerkers van: SYSQA B.V.

ISO 9000:2000 en ISO 9001:2000. Een introductie. Algemene informatie voor medewerkers van: SYSQA B.V. ISO 9000:2000 en ISO 9001:2000 Een introductie Algemene informatie voor medewerkers van: SYSQA B.V. Organisatie SYSQA B.V. Pagina 2 van 11 Inhoudsopgave 1 INLEIDING... 3 1.1 ALGEMEEN... 3 1.2 VERSIEBEHEER...

Nadere informatie

Informatiebeveiliging & ISO/IEC 27001:2013

Informatiebeveiliging & ISO/IEC 27001:2013 Informatiebeveiliging & ISO/IEC 27001:2013 Aart Bitter Haarlem, 18 maart 2014 Kwaliteitskring Noord-Holland www.information-security-governance.com Agenda 13:45-14:15 - Informatiebeveiliging Introductie

Nadere informatie

De nieuwe ISO-normen: meer dan KAM-management alleen!

De nieuwe ISO-normen: meer dan KAM-management alleen! De nieuwe ISO-normen: meer dan KAM- alleen! Dick Hortensius Senior consultant Managementsystemen NEN Milieu & Maatschappij dick.hortensius@nen.nl 1 Wat kunt u verwachten? Ontwikkelingen systeemnormen Plug-in

Nadere informatie

Van VCA naar OHSAS 18001:2007 naar ISO/CD 45001.2

Van VCA naar OHSAS 18001:2007 naar ISO/CD 45001.2 Van VCA naar OHSAS 18001:2007 naar ISO/CD 45001.2 Jacques Schouwenaars 13 oktober 2015 Onderwerpen Verschillen VCA en OHSAS 18001? ISO/CD 45001.2 Aandachtsgebieden tijdens certificatieaudits Voordelen

Nadere informatie

IN ZES STAPPEN MVO IMPLEMENTEREN IN UW KWALITEITSSYSTEEM

IN ZES STAPPEN MVO IMPLEMENTEREN IN UW KWALITEITSSYSTEEM IN ZES STAPPEN MVO IMPLEMENTEREN IN UW KWALITEITSSYSTEEM De tijd dat MVO was voorbehouden aan idealisten ligt achter ons. Inmiddels wordt erkend dat MVO geen hype is, maar van strategisch belang voor ieder

Nadere informatie

Het nieuwe plug-in model: interpretatie en certificatie

Het nieuwe plug-in model: interpretatie en certificatie Het nieuwe plug-in model: interpretatie en certificatie 1 Wat kunt u verwachten? De nieuwe aanpak van ISO normen voor managementsystemen Eerste ervaringen bij herziening ISO 14001 en ISO 9001 Betekenis

Nadere informatie

De nieuwe compliance norm ISO 19600 en risicomanagement Een praktijkvoorbeeld voor een license to operate. Arjan Donatz

De nieuwe compliance norm ISO 19600 en risicomanagement Een praktijkvoorbeeld voor een license to operate. Arjan Donatz De nieuwe compliance norm ISO 19600 en risicomanagement Een praktijkvoorbeeld voor een license to operate. Arjan Donatz Group Director, QHSE 11 September 2014. ABOUT US FTS Hofftrans Oil transportation

Nadere informatie

ISO/IEC 20000, van standaardkwaliteit naar kwaliteitsstandaard. NGI Limburg 30 mei 2007

ISO/IEC 20000, van standaardkwaliteit naar kwaliteitsstandaard. NGI Limburg 30 mei 2007 ISO/IEC 20000, van standaardkwaliteit naar kwaliteitsstandaard NGI Limburg 30 mei 2007 1 Tijdlijn 80-er jaren: ITIL versie 1 2000: BS 15000 2001: ITIL versie 2 2002: Aangepaste versie BS 15000 2005: BS

Nadere informatie

>>> de nieuwe CIIO Maatstaf

>>> de nieuwe CIIO Maatstaf >>> de nieuwe CIIO Maatstaf U heeft er ongetwijfeld al over gehoord: de nieuwe ISO 9001: 2015 norm is onlangs gepubliceerd. Ook de CIIO Maatstaf, onze vertaling van de ISO 9001 norm voor kennisintensieve

Nadere informatie

Advies inzake Risicobenadering

Advies inzake Risicobenadering dvies inzake Risicobenadering Het afstemmen van modellen op uitdagingen PRIMO heeft binnen haar organisatie een divisie opgericht die zich geheel richt op het effectief gebruik van risicomanagementmodellen.

Nadere informatie

Opleidingsgids Zorg en Welzijn

Opleidingsgids Zorg en Welzijn zelforganiserende teams relaties Opleidingsgids Zorg en Welzijn implementatiekunst kwaliteit cultuur sociaal kapitaal 2015 organisatienetwerken MVO projecten Leren & ontwikkelen bij Bureau de Bont Medewerkers

Nadere informatie

Global Project Performance

Global Project Performance Return on investment in project management PCI DIAGNOSTIEK IMPLEMENTATIE PRINCE2 and The Swirl logo are trade marks of AXELOS Limited. PCI-DIAGNOSTIEK (PEOPLE CENTERED IMPLEMENTATION) Niet zelden zien

Nadere informatie

Meer waarde creëren. Assetmanagement op maat

Meer waarde creëren. Assetmanagement op maat Meer waarde creëren Assetmanagement op maat Zo maken wij assetmanagement toepasbaar Met de toolbox Zeven bouwstenen van professioneel assetmanagement maken we de ISO55000 toepasbaar voor u. Belanghebbenden

Nadere informatie

Stakeholders in ISO 9001:2015 Alleen de klanten is al moeilijk genoeg!

Stakeholders in ISO 9001:2015 Alleen de klanten is al moeilijk genoeg! Stakeholders in ISO 9001:2015 Alleen de klanten is al moeilijk genoeg! Bob Alisic ActinQ V 1.5 bob.alisic@actinq.nl 1 Wie zijn de stakeholders van een organisatie? Definitie volgens ISO 9000:2005 Interested

Nadere informatie

ISO 20000 @ CTG Europe

ISO 20000 @ CTG Europe ISO 20000 @ CTG Europe 31/10/2007 mieke.roelens@ctg.com +32 496266725 1 Agenda 31 oktober 2007 Voorstelling Project Business Case: Doel & Scope Projectorganisatie Resultaten assessments en conclusies De

Nadere informatie

Generieke systeemeisen

Generieke systeemeisen Bijlage Generieke Systeem in kader van LAT-RB, versie 27 maart 2012 Generieke systeem NTA 8620 BRZO (VBS elementen) Arbowet Bevb / NTA 8000 OHSAS 18001 ISO 14001 Compliance competence checklist 1. Algemene

Nadere informatie

Inhoudsopgave. Inleiding... 9

Inhoudsopgave. Inleiding... 9 Inhoudsopgave Inleiding... 9 Hoofdstuk 1: Wat is geïntegreerd management?... 13 1.1. Wat is het doel van geïntegreerd management?... 13 1.2. Kwaliteit: wat betekent ISO 9001?... 14 1.3. Andere normen:

Nadere informatie

Versterken van business door het bouwen en benutten van relaties en sociaal kapitaal

Versterken van business door het bouwen en benutten van relaties en sociaal kapitaal Whitepaper Netwerkend werken in de bouw en vastgoed Versterken van business door het bouwen en benutten van relaties en sociaal kapitaal 2015 1 Sector in transitie: De bouwsector is in beweging. Er is

Nadere informatie

ISO 19600 over compliance management: geen excuses meer

ISO 19600 over compliance management: geen excuses meer ISO 19600 over compliance management: geen excuses meer Dr. mr. ir. Richard Hoff 1 1. Inleiding Op 15 december 2014 publiceerde de International Organization for Standardization (ISO) de ISO-richtlijn

Nadere informatie

BUSINESS CONTINUITEIT

BUSINESS CONTINUITEIT BUSINESS CONTINUITEIT BUSINESS CONTINUITY MANAGEMENT Tine Bernaerts, Consultant risk management, Amelior Business Continuity Management volgens ISO 22301: Societal Security Business Continuity Management

Nadere informatie

Business Continuity Management conform ISO 22301

Business Continuity Management conform ISO 22301 Business Continuity Management conform ISO 22301 Onderzoek naar effecten op de prestaties van organisaties Business continuity management gaat over systematische aandacht voor de continuïteit van de onderneming,

Nadere informatie

Workshop Lean en de nieuwe ISO normen

Workshop Lean en de nieuwe ISO normen Workshop Lean en de nieuwe ISO normen Ingrid Ort Inhoud Nieuwe normen; HLS Structuur; Stakeholder analyse; Zelf aan de gang. Normontwikkelingstraject Duurzaam vertrouwd 2011 2012 2013 2014 2015 ISO 9001

Nadere informatie

Missie We zijn een maatschappelijke vastgoedonderneming, die met en voor bewoners samenwerkt aan krachtige wijken met toekomstwaarde.

Missie We zijn een maatschappelijke vastgoedonderneming, die met en voor bewoners samenwerkt aan krachtige wijken met toekomstwaarde. Governance handboek Besturingsmodel Havensteder Inleiding Het besturingsmodel van woningcorporatie Havensteder maakt de verbanden zichtbaar tussen missie, visie en strategie. En de daarvan afgeleide doelstellingen,

Nadere informatie

Bedrijfsprocessen theoretisch kader

Bedrijfsprocessen theoretisch kader Bedrijfsprocessen theoretisch kader Versie 1.0 2000-2009, Biloxi Business Professionals BV 1. Bedrijfsprocessen Het procesbegrip speelt een belangrijke rol in organisaties. Dutta en Manzoni (1999) veronderstellen

Nadere informatie

Managen op duurzaam succes een aanpak op basis van Kwaliteitsmanagement ISO 9004:2009. Bob Alisic. ActinQ. consulting, training & auditing in Quality

Managen op duurzaam succes een aanpak op basis van Kwaliteitsmanagement ISO 9004:2009. Bob Alisic. ActinQ. consulting, training & auditing in Quality Managen op duurzaam succes een aanpak op basis van Kwaliteitsmanagement ISO 9004:2009 Bob Alisic ActinQ consulting, training & auditing in Quality ISO 9004:2000 versus ISO 9004:2009 Hoe zijn de beide normen

Nadere informatie

SAP Risk-Control Model. Inzicht in financiële risico s vanuit uw SAP processen

SAP Risk-Control Model. Inzicht in financiële risico s vanuit uw SAP processen SAP Risk-Control Model Inzicht in financiële risico s vanuit uw SAP processen Agenda 1.Introductie in Risicomanagement 2.SAP Risk-Control Model Introductie in Risicomanagement Van risico s naar intern

Nadere informatie

Service van begin tot eind. De kwaliteit en service van Business Volume Service (BVS)

Service van begin tot eind. De kwaliteit en service van Business Volume Service (BVS) Service van begin tot eind De kwaliteit en service van Business Volume Service (BVS) INHOUD 1 VOORWOORD 2 MISSIE BVS 3 KWALITEITSBELEID 4 ORGANISATIESTRUCTUUR 5 HET KWALITEITSSYSTEEM 5.1 NORMEN 5.2 ELEMENTEN

Nadere informatie

Referentieprofielen Kennis-, ervaring, vaardigheden, houding en gedrag voor rollen in projecten

Referentieprofielen Kennis-, ervaring, vaardigheden, houding en gedrag voor rollen in projecten Rollen&Projectmanager,&Omgevingsmanager,&Technisch&manager,&Contractmanager,&Manager&Projectbeheersing& & Visie, doel en uitgangspunten bij de referentieprofielen: Visie Het succes van een project of programma

Nadere informatie

NTA 8620 en de relatie met andere normen voor managementsystemen

NTA 8620 en de relatie met andere normen voor managementsystemen NTA 8620 en de relatie met andere normen voor managementsystemen Dick Hortensius NEN Milieu&maatschappij Herziening NTA 8620 1 Inhoud Aanleiding en aanpak herziening NTA Belangrijkste aandachtspunten Afstemming

Nadere informatie

Risicomanagement in de zorg

Risicomanagement in de zorg Risicomanagement in de zorg Een praktische invulling voor een integrale aanpak Diana Dingemans en Eveline Rutgers In de zorg neemt de belangstelling voor risicomanagement toe. Naast financiële risico s

Nadere informatie

ISO55000: Harde norm voor assetmanagement in de context van organisatiecultuur AMC Seminar 2014

ISO55000: Harde norm voor assetmanagement in de context van organisatiecultuur AMC Seminar 2014 ISO55000: Harde norm voor assetmanagement in de context van organisatiecultuur AMC Seminar 2014 Robert van Grunsven, Adviseur CMS Asset Management Inhoud assetmanagement Assetmanagement ISO55000 assetmanagementsysteem

Nadere informatie

Waarde creatie door Contract Management

Waarde creatie door Contract Management Waarde creatie door Contract Management Value Next voor opdrachtgever en opdrachtnemer Herman van den Hoogen M: 06-53.96.36.14 www.hoogen- Procurement.com Nick Piscaer M: 06-37.60.03.12 nick.piscaer@ziggo.nl

Nadere informatie

Cursusaanbod Managementsystemen 2009

Cursusaanbod Managementsystemen 2009 Leveranciersbeoordeling Referentiekaders en relaties met diverse normen zoals o.a. ISO 9001, ISO 22000 en ISO 9004) De relaties in een leveringsketen Integrale ketenborging van gespecificeerde risicogebieden

Nadere informatie

Maturity van security architectuur

Maturity van security architectuur Renato Kuiper Principal Consultant LogicaCMG renato.kuiper@logicacmg.com LogicaCMG 2006. All rights reserved Over de spreker Renato Kuiper Principal consultant Information Security bij LogicaCMG Hoofdredacteur

Nadere informatie

NTA 8620 versus ISO-systemen. Mareille Konijn 20 april 2015

NTA 8620 versus ISO-systemen. Mareille Konijn 20 april 2015 NTA 8620 versus ISO-systemen Mareille Konijn Voorstellen Mareille Konijn Lid van de NEN-werkgroep Senior HSE consultant Industry, Energy & Mining T: 088 348 21 95 M: 06 50 21 34 27 mareille.konijn@rhdhv.com

Nadere informatie

Onderwerp: Toelichting op Toetsingskader Informatiebeveiliging 2014

Onderwerp: Toelichting op Toetsingskader Informatiebeveiliging 2014 Confidentieel 1 van 5 Onderwerp: Toelichting op Toetsingskader Informatiebeveiliging 2014 1. INLEIDING Sinds 2010 onderzoekt DNB de kwaliteit van informatiebeveiliging als thema binnen de financiële sector.

Nadere informatie

Belangrijke wijzigingen HKZ-normen

Belangrijke wijzigingen HKZ-normen Belangrijke wijzigingen HKZ-normen door wijzigingen in ISO 9001:2015 Belangrijke wijzigingen HKZ-normen Op 15 september 2015 is de nieuwe ISO 9001:2015 gepubliceerd. Een groot aantal HKZ-normen is ISO-compatibel.

Nadere informatie

Programma 14 november middag. Risicomanagement Modellen. Strategisch risicomanagement

Programma 14 november middag. Risicomanagement Modellen. Strategisch risicomanagement Programma 14 november middag Risicomanagement Modellen Strategisch risicomanagement Kaplan 1www.risicomanagementacademie.nl 2www.risicomanagementacademie.nl Risicomanagement modellen Verscheidenheid normen

Nadere informatie

Studiedag VZI Risicomanagement Toepassing van gecertificeerde kwaliteitsmanagementsystemen Kees van Putten, DEKRA Solutions B.V.

Studiedag VZI Risicomanagement Toepassing van gecertificeerde kwaliteitsmanagementsystemen Kees van Putten, DEKRA Solutions B.V. Studiedag VZI Risicomanagement Toepassing van gecertificeerde kwaliteitsmanagementsystemen Kees van Putten, DEKRA Solutions B.V. Een kwaliteitsmanagementsysteem helpt bij de beheersing van risico s Want

Nadere informatie

HRM is sturen op verbinden HRM is een managementverantwoordelijkheid bij uitstek! Strategie en HRM; recept voor een goed huwelijk

HRM is sturen op verbinden HRM is een managementverantwoordelijkheid bij uitstek! Strategie en HRM; recept voor een goed huwelijk HRM is sturen op verbinden Wij geloven in het belang van verbinding om resultaten te behalen: verbinding tussen mensen, verbinding van mensen aan de visie en van daaruit verbinding van mensen aan de organisatie.

Nadere informatie

Roadmaps Ben Linders Jan Jaap Cannegieter. 4 maart 2009 1

Roadmaps Ben Linders Jan Jaap Cannegieter. 4 maart 2009 1 Roadmaps Ben Linders Jan Jaap Cannegieter 4 maart 2009 1 Geschiedenis van de roadmaps 2001 2006: ervaring opgedaan met continue representatie 15 september 2005: moeilijke discussie bij een opdrachtgever

Nadere informatie

Balanced Scorecard. Een introductie. Algemene informatie voor medewerkers van: SYSQA B.V.

Balanced Scorecard. Een introductie. Algemene informatie voor medewerkers van: SYSQA B.V. Balanced Scorecard Een introductie Algemene informatie voor medewerkers van: SYSQA B.V. Organisatie SYSQA B.V. Pagina 2 van 9 Inhoudsopgave 1 INLEIDING... 3 1.1 ALGEMEEN... 3 1.2 VERSIEBEHEER... 3 2 DE

Nadere informatie

PROces management. To manage is to work the process, to lead is to own the process. Obstacles are just nature s way of showing us what we can do.

PROces management. To manage is to work the process, to lead is to own the process. Obstacles are just nature s way of showing us what we can do. PROces management To manage is to work the process, to lead is to own the process. Obstacles are just nature s way of showing us what we can do. Proces management betre. het richten, inrichten en verrichten

Nadere informatie

It s CMMI Jim, but not as we know it! CMMI toegepast op een Compliance organisatie Door Jasper Doornbos Improvement Focus

It s CMMI Jim, but not as we know it! CMMI toegepast op een Compliance organisatie Door Jasper Doornbos Improvement Focus It s CMMI Jim, but not as we know it! CMMI toegepast op een Compliance organisatie Door Jasper Doornbos Improvement Focus Inhoud Compliance vakgebied en organisatie CMMI software en systems engineering

Nadere informatie

Kwaliteitsborging in Contractbeheersing 3 juli 2014

Kwaliteitsborging in Contractbeheersing 3 juli 2014 Kwaliteitsborging in Contractbeheersing 3 juli 2014 Jakko de Jong Improving performance, reducing risk Aanleiding Geïntegreerde Contracten BNP Nederland voor 80% overheid gestuurd Economie moet meer door

Nadere informatie

Management 2.0. Maak je organisa2e proces- driven en je governance integraal! peter.buelens@strategicmcs.be www.strategicmcs.be

Management 2.0. Maak je organisa2e proces- driven en je governance integraal! peter.buelens@strategicmcs.be www.strategicmcs.be Management 2.0 Maak je organisa2e proces- driven en je governance integraal! peter.buelens@strategicmcs.be www.strategicmcs.be Drive thy business or it will drive thee Benjamin Franklin Wat is de uitdaging

Nadere informatie

Energiemanagementplan Carbon Footprint

Energiemanagementplan Carbon Footprint Energiemanagementplan Carbon Footprint Rapportnummer : Energiemanagementplan (2011.001) Versie : 1.0 Datum vrijgave : 14 juli 2011 Klaver Infratechniek B.V. Pagina 1 van 10 Energiemanagementplan (2011.001)

Nadere informatie

Risicomanagement volgens de norm en in de praktijk

Risicomanagement volgens de norm en in de praktijk Bedrijfsbezoek KIvI Afdeling Maintenance Impact van de nieuwe ISO55000 voor uw organisatie? Risicomanagement volgens de norm en in de praktijk ir. Hanno Spoelstra Manager Asset Management Services SKF

Nadere informatie

Informatiebeveiliging, noodzakelijk kwaad of nuttig? www.dnvba.nl/informatiebeveiliging. DNV Business Assurance. All rights reserved.

Informatiebeveiliging, noodzakelijk kwaad of nuttig? www.dnvba.nl/informatiebeveiliging. DNV Business Assurance. All rights reserved. 1 Informatiebeveiliging, noodzakelijk kwaad of nuttig? Mike W. Wetters, Lead Auditor DNV Albertho Bolenius, Security Officer GGzE Informatiebeveiliging. Noodzakelijk kwaad of nuttig? 3 Wat is informatiebeveiliging?

Nadere informatie

[Cursus Risicomanagement in onderhoud en beheer]

[Cursus Risicomanagement in onderhoud en beheer] [Cursus Risicomanagement in onderhoud en beheer] Bestemd voor: Managers die verantwoordelijk zijn voor het onderhoud, het (installatie)beheer of de bedrijfsvoering van technische systemen. Technici die

Nadere informatie

Assetmanagement en de ISO 55000 serie. Hjalmar Boon 9-1-2014

Assetmanagement en de ISO 55000 serie. Hjalmar Boon 9-1-2014 Assetmanagement en de ISO 55000 serie Hjalmar Boon 9-1-2014 Assetmanagement Provincie Noord-Holland in beeld 625 km wegen 390 km fietspaden 35 km vrijliggende busbaan (HOV) 432 vaste kunstwerken 250 km

Nadere informatie

voor meer resultaat uit uw vastgoedonderneming

voor meer resultaat uit uw vastgoedonderneming Hoe haalt u meer resultaat uit uw vastgoedonderneming? Wie ondernemerschap koppelt aan creativiteit en een effectief bedrijfsproces met transparante besluitvorming, behaalt de beste resultaten. HouVast

Nadere informatie

Lloyd s Register, LRQA België & Nederland Gent, 23 april 2014

Lloyd s Register, LRQA België & Nederland Gent, 23 april 2014 Lloyd s Register, LRQA België & Nederland Gent, 23 april 2014 Kris Winters Marcel de Bruijn Jürgen van Dueren den Hollander Maurits Dekker Improving performance, reducing risk Wie is Lloyd s Register,

Nadere informatie

IDEAL. Een introductie. Algemene informatie voor medewerkers van SYSQA B.V.

IDEAL. Een introductie. Algemene informatie voor medewerkers van SYSQA B.V. IDEAL Een introductie Algemene informatie voor medewerkers van SYSQA B.V. Organisatie SYSQA B.V. Pagina 2 van 8 Inhoudsopgave 1 INLEIDING... 3 1.1 ALGEMEEN... 3 1.2 VERSIEBEHEER... 3 2 HET IDEAL-MODEL...

Nadere informatie

Data Protection Impact Assessment (DPIA)

Data Protection Impact Assessment (DPIA) Data Protection Impact Assessment (DPIA) van Theorie naar Praktijk [ 28 januari 2015 ] 2 Data Protection Impact Assessments: agenda 1. Wat zegt de Algemene Verordening Gegevensbescherming? 2. Hoe productief

Nadere informatie

Performance Management: hoe mensen motiveren met cijfers?

Performance Management: hoe mensen motiveren met cijfers? Performance Management: hoe mensen motiveren met cijfers? Prof. Dr. Werner Bruggeman www.bmcons.com De High Performance Organisatie Kenmerken van hoogperformante organisaties (Manzoni): 1. High level of

Nadere informatie

Actieplan naar aanleiding van BDO-onderzoek. Raad van Commissarissen GVB Holding N.V. Woensdag 13 juni 2012

Actieplan naar aanleiding van BDO-onderzoek. Raad van Commissarissen GVB Holding N.V. Woensdag 13 juni 2012 Actieplan naar aanleiding van BDO-onderzoek Raad van Commissarissen GVB Holding N.V. Woensdag 13 juni 2012 Inhoudsopgave - Actieplan GVB Raad van Commissarissen GVB Holding N.V. n.a.v. BDO-rapportage 13

Nadere informatie

Wat betekent de nieuwe norm voor (Persoonlijk) Leiderschap? Ton Dijkzeul

Wat betekent de nieuwe norm voor (Persoonlijk) Leiderschap? Ton Dijkzeul Wat betekent de nieuwe norm voor (Persoonlijk) Leiderschap? Ton Dijkzeul Agenda Even voorstellen ISO en (Persoonlijk) Leiderschap Externe issues voor strategie Het waarom van organisaties Van strategie

Nadere informatie

WWW.CAGROUP.NL COMPLIANCE RADAR HET MEEST COMPLETE BESTURINGSSYSTEEM VOOR GEMEENTEN.

WWW.CAGROUP.NL COMPLIANCE RADAR HET MEEST COMPLETE BESTURINGSSYSTEEM VOOR GEMEENTEN. WWW.CAGROUP.NL COMPLIANCE RADAR HET MEEST COMPLETE BESTURINGSSYSTEEM VOOR GEMEENTEN. COMPLIANCE RADAR De Compliance Radar helpt gemeenten een brug te slaan tussen beleidsdoelstellingen en uitvoering. Door

Nadere informatie

Recept 4: Hoe meten we praktisch onze resultaten? Weten dat u met de juiste dingen bezig bent

Recept 4: Hoe meten we praktisch onze resultaten? Weten dat u met de juiste dingen bezig bent Recept 4: Hoe meten we praktisch onze resultaten? Weten dat u met de juiste dingen bezig bent Het gerecht Het resultaat: weten dat u met de juiste dingen bezig bent. Alles is op een bepaalde manier meetbaar.

Nadere informatie

1. FORMAT PLAN VAN AANPAK

1. FORMAT PLAN VAN AANPAK INHOUDSOPGAVE 1. FORMAT PLAN VAN AANPAK 1.1. Op weg naar een kwaliteitsmanagementsysteem 1.2. Besluit tot realisatie van een kwaliteitsmanagementsysteem (KMS) 1.3. Vaststellen van meerjarenbeleid en SMART

Nadere informatie

Snel naar ISO20000 met de ISM-methode

Snel naar ISO20000 met de ISM-methode Snel naar ISO20000 met de ISM-methode Cross-reference Datum: 16 oktober 2012 Versie: 1.0 Auteur: J. van Bon Integrated Service Management Snel naar ISO20000 met de ISM-methode! Organisaties moeten, door

Nadere informatie

Preserva'on metadata voor cer'ficering van Trusted Digital Repositories

Preserva'on metadata voor cer'ficering van Trusted Digital Repositories Preserva'on metadata voor cer'ficering van Trusted Digital Repositories Paula Witkamp Data Archiving and Networked Services paula.witkamp@dans.knaw.nl Wat is DANS Het data archief Duurzame toegang Rol

Nadere informatie

Global Project Performance

Global Project Performance Return on investment in project management P3M3 DIAGNOSTIEK IMPLEMENTATIE PRINCE2 and The Swirl logo are trade marks of AXELOS Limited. P3M3 -DIAGNOSTIEK (PROJECT PROGRAMMA PORTFOLIO MANAGEMENT MATURITY

Nadere informatie

Project Dijkversterking Krimpen

Project Dijkversterking Krimpen Project Dijkversterking Krimpen Dijkversterking & UAV-gc Samenwerken met de opdrachtnemer Huub Verbruggen Projectmanager Dijkversterking Krimpen Even voorstellen Huub Verbruggen Projectmanager van beroep

Nadere informatie

Bekend zijn met de visie en inzet van procesmanagement in de eigen organisatie.

Bekend zijn met de visie en inzet van procesmanagement in de eigen organisatie. en werkwijze BPM awareness Inzicht in de toepassing van BPM op strategisch niveau in het algemeen en binnen de eigen organisatie. Kennismaken met BPM vanuit een strategisch perspectief Nut en toegevoegde

Nadere informatie

Managementsystemen. De sprekers

Managementsystemen. De sprekers Managementsystemen Studiedag Prebes, 5 mei 2015 De sprekers Myriam Van der Steen Zaakvoerder-consultant Expert managementsystemen Konsilo bvba Yves Grognet Zaakvoerder-consultant Freelance Auditor Adiuvare

Nadere informatie

Onderwerpen. Perspectief van kwaliteit in de zorg. De keuze van het Kwaliteits-management-systeem. Certificering: ISO 9001 voor de Zorg.

Onderwerpen. Perspectief van kwaliteit in de zorg. De keuze van het Kwaliteits-management-systeem. Certificering: ISO 9001 voor de Zorg. ISO 9001 voor de zorg: een bewuste keuze ir.drs. A. van der Star MSHE Normcommissie ISO 9001 Zorg NEN 1 februari 2011 Bijdragen: H. Dekker: Certificatie in de Zorg Onderwerpen Perspectief van kwaliteit

Nadere informatie

Investors in People. Willem E.A.J. Scheepers MBA

Investors in People. Willem E.A.J. Scheepers MBA Investors in People. Willem E.A.J. Scheepers MBA LINCOLN STEFFENS I have seen the future and it works IiP = Meer dan Opleiden! (veel meer.) Recent Onderzoek Informeel Leren ( Research voor Onderwijs &

Nadere informatie

De nieuwe Nederlandse Technische Afspraak 8620 NTA 8620. Mareille Konijn 4 juni 2015

De nieuwe Nederlandse Technische Afspraak 8620 NTA 8620. Mareille Konijn 4 juni 2015 De nieuwe Nederlandse Technische Afspraak 8620 NTA 8620 Mareille Konijn Voorstellen Mareille Konijn Lid van de NEN-werkgroep NTA8620 Senior HSE consultant Industry, Energy & Mining T: 088 348 21 95 M:

Nadere informatie

NTA 8595 Beroepsprofiel Erkend Risicoadviseur

NTA 8595 Beroepsprofiel Erkend Risicoadviseur NTA 8595 Beroepsprofiel Erkend Risicoadviseur Erik van de Crommenacker, projectleider NTA 8595 Nationale-Nederlanden Overzicht Vraag vanuit de markt NTA 8595: stap voor stap Resumerend Beroepsprofiel Erkend

Nadere informatie

Energiemanagement Actieplan

Energiemanagement Actieplan 1 van 8 Energiemanagement Actieplan Datum 18 04 2013 Rapportnr Opgesteld door Gedistribueerd aan A. van de Wetering & H. Buuts 1x Directie 1x KAM Coördinator 1x Handboek CO₂ Prestatieladder 1 2 van 8 INHOUDSOPGAVE

Nadere informatie

Procedure 07 CO 2 -prestatieladder. 24 februari 2013 (FKO)

Procedure 07 CO 2 -prestatieladder. 24 februari 2013 (FKO) Procedure 07 CO 2 -prestatieladder 24 februari 2013 (FKO) Inhoudsopgave Inleiding 3 1. Stuurcyclus Energiemanagement 4 2. Methodiek voor de emissie inventaris 6 Procedure 07 CO 2-prestatieladder 2 Inleiding

Nadere informatie

Voor vandaag. Balanced Scorecard & EFQM. 2de Netwerk Kwaliteit Brussel 22-apr-2004. Aan de hand van het 4x4 model. De 3 facetten.

Voor vandaag. Balanced Scorecard & EFQM. 2de Netwerk Kwaliteit Brussel 22-apr-2004. Aan de hand van het 4x4 model. De 3 facetten. Balanced Scorecard & EFQM 2de Netwerk Kwaliteit Brussel 22-apr-2004 Voor vandaag! Grondslagen van Balanced Scorecard Aan de hand van het 4x4 model! Het EFQM model in vogelvlucht De 3 facetten! De LAT-relatie

Nadere informatie

Implementeren van complianceen risicomanagement met Panoptys

Implementeren van complianceen risicomanagement met Panoptys Implementeren van complianceen risicomanagement met Panoptys Michiel Bareman 11 september 2014 1 Panoptys is alziend Argus Panoptys was een reus uit de Griekse mythologie die over zijn gehele lichaam honderd

Nadere informatie

Integraal management en Sturen

Integraal management en Sturen Integraal management en Sturen Inleiding InterimProf werkt continu aan de ontwikkeling van haar interimmers. Daartoe heeft zij een Ontwikkelprogramma opgesteld. In dat kader is op 27 en 28 maart 2013 een

Nadere informatie

Global Project Performance

Global Project Performance Return on investment in project management PCI CHANGE MANAGEMENT PLAN IMPLEMENTATIE PRINCE2 and The Swirl logo are trade marks of AXELOS Limited. PCI-DIAGNOSTIEK (PEOPLE CENTERED IMPLEMENTATION) Niet zelden

Nadere informatie

Uitvoering van rechtstreeks verzekerde regelingen

Uitvoering van rechtstreeks verzekerde regelingen RAPPORT DIVISIE PENSIOEN & LEVEN Laan van Malkenschoten 20 Postbus 9150 7300 HZ Apeldoorn www.achmea.nl Uitvoering van rechtstreeks verzekerde regelingen Rapportage Intern toezicht in het kader van 2013

Nadere informatie

Energiemanagementprogramma HEVO B.V.

Energiemanagementprogramma HEVO B.V. Energiemanagementprogramma HEVO B.V. Opdrachtgever HEVO B.V. Project CO2 prestatieladder Datum 7 december 2010 Referentie 1000110-0154.3.0 Auteur mevrouw ir. C.D. Koolen Niets uit deze uitgave mag zonder

Nadere informatie

Sneeuwwitje, de zeven dwergen en de boze heks?

Sneeuwwitje, de zeven dwergen en de boze heks? Sneeuwwitje, de zeven dwergen en de boze heks? Over de rol van de Operational Auditor in sturen op kernwaarden, cultuur en gedrag Olof Bik Behavioral & Cultural Governance Trophy Games, 28 nov 2013, Hilversum

Nadere informatie

Projectmatig 2 - werken voor lokale overheden

Projectmatig 2 - werken voor lokale overheden STUDIEDAG Projectmatig werken in lokale overheden LEUVEN 27 oktober 2011 Projectmatig werken in de lokale sector Katlijn Perneel, Partner, ParFinis Projectmatig 2 - werken voor lokale overheden 1 Inhoud

Nadere informatie

IT risk management voor Pensioenfondsen

IT risk management voor Pensioenfondsen IT risk management voor Pensioenfondsen Cyber Security Event Marc van Luijk Wikash Bansi Rotterdam, 11 Maart 2014 Beheersing IT risico s Het pensioenfonds is verantwoordelijk voor de hele procesketen,

Nadere informatie

Kwaliteitszorg met behulp van het INK-model.

Kwaliteitszorg met behulp van het INK-model. Kwaliteitszorg met behulp van het INK-model. 1. Wat is het INK-model? Het INK-model is afgeleid van de European Foundation for Quality Management (EFQM). Het EFQM stelt zich ten doel Europese bedrijven

Nadere informatie

De wijzigingen in de ISO 9001: 2015

De wijzigingen in de ISO 9001: 2015 BUSINESS ASSURANCE De wijzigingen in de ISO 9001: 2015 Jacques van Unnik 1 SAFER, SMARTER, GREENER Wijzigingen in de ISO 9001 norm Waarom wordt de norm gewijzigd? De structuur van de nieuwe norm Definities

Nadere informatie