Colofon. Titel: Alles draait om beleving. Datum: 28 mei Omschrijving: Strategisch businessplan

Maat: px
Weergave met pagina beginnen:

Download "Colofon. Titel: Alles draait om beleving. Datum: 28 mei 2014. Omschrijving: Strategisch businessplan"

Transcriptie

1

2 Colofon Titel: Alles draait om beleving Datum: 28 mei 2014 Omschrijving: Strategisch businessplan Bestuurlijke werkgroep: Alex Boonmann, Alex Schneider, Bram van Dun, Harry Broers, Jannet Wouters, Jeroen Fiers, Marloes Mutsaers & Niek van den Broek Adviesbureau & realisatie: Tendex (Hiddo Westra) Redactie en eindredactie: Twizzia (Marjolein Simons) Ontwerp voorpagina: Lieke Bogaert Stichting Ondernemersfonds Tilburg IJzerstraat BN TILBURG 1

3 Inhoudsopgave 1. Inleiding Omgevingsanalyse Landelijke trends en ontwikkelingen Uniformiteit Economische crisis Veranderingen in het aan- en verkoopproces Regionale trends en ontwikkelingen Trends en ontwikkelingen in Tilburg Het imago van een stad Het aanbod van een binnenstad Doelgroepen van een binnenstad Gevolgen van trends en ontwikkelingen Strategie ondernemersfonds Het ondernemersfonds Missie Visie Organisatieprincipes Strategie: organiseren van events Hoofdevents Subevents Gefaseerde opzet Strategische doelstellingen Voorstel organisatie voor Organisatiestructuur Taken Bestuurstaken

4 Taken projectmanager Taken projectleider Overlegstructuur Literatuur Bijlage 1. Afbakening binnenstad Bijlage 2. Uitkomsten toeristisch onderzoek

5 1. Inleiding Het is Amazon.com verovert de Nederlandse online markt, we boeken meer vakanties via AirBnB dan via Booking.com en hypotheken sluiten we zelf af in het buitenland. Het zijn slechts enkele scenario s die over vijf jaar de nieuwe werkelijkheid kunnen zijn. Organisaties die niet anticiperen op of zich bewust zijn van potentiële mondiale en landelijke ontwikkelingen en trends, verliezen hun positie ten opzichte van hun concurrenten. Typerend voorbeeld: Kodak. Dit bedrijf bleef te lang vasthouden aan haar business model en investeerde niet in digitale technologie, met faillissement als gevolg. Ook ondernemingen en non-profitorganisaties in de binnenstad hebben continu te maken met ontwikkelingen die direct of indirect van invloed zijn op (toekomstige) resultaten. Zo heeft de horeca te maken gehad met nieuwe wetgeving (het rookverbod en de verhoging van de minimumleeftijd voor verkoop van alcohol aan jongeren), staan de omzetten van fysieke winkels onder druk door een continue groei van e-shopping en komen bij de dienstensector nieuwe spelers op de markt zoals HEMA & notariële diensten die voorheen niet denkbaar waren. Ook dichter bij huis zijn ontwikkelingen gaande. Diverse gebiedsontwikkelingen in de stad en bij andere Brabantse binnensteden zijn van invloed op de concurrentiepositie van de Tilburgse binnenstad. De belangrijkste ontwikkeling echter, al dan niet gevoed door externe ontwikkelingen, blijft de behoefte en perceptie van de (potentiële) binnenstadbezoeker. Tot op heden ligt in binnensteden de focus vooral op de kwantiteit van het aanbod in plaats van op de kwaliteit. In de 21 ste eeuw worden consumenten echter nauwelijks nog warm of koud van producten of diensten. Het aanbod is groot en het zijn niet meer de producten of diensten zélf die eruit springen of onthouden worden. De huidige consument ziet een binnenstad tegenwoordig vooral als een place to be in plaats van een place to buy. Experiece marketing, daar draait het om. Mensen je product of dienst (in dit geval: de binnenstad) laten beleven en ervaren. Want: dat zorgt voor emotionele binding en betrokkenheid, wat resulteert in herhaalbezoeken en mond-tot-mond reclame (Lorentzen & Carsten, 2009; Molenaar, 2013; Naber, 2014). 4

6 De ondernemers van de binnenstad zijn zich ervan bewust dat enkel door samenwerking een binnenstadbrede experience gecreëerd kan worden. Dit heeft (mede) geleid tot het opzetten van een ondernemersfonds. Op dit moment is de basis van het ondernemersfonds neergezet: het creëren van structurele inkomsten door middel van het innen van reclamebelasting. Dit strategisch businessplan beschrijft missie en visie van het ondernemersfonds en geeft aan op welke manier deze uitgewerkt kunnen worden. 5

7 2. Omgevingsanalyse 2.1. Landelijke trends en ontwikkelingen Uniformiteit De binnenstad is het (meestal historische) deel van een stad dat door de aanwezigheid van detailhandel, horeca, dienstverlening en andere (openbare) voorzieningen een centrumfunctie vervult voor de inwoners van de stad en vaak ook voor de regio. In de loop van de jaren zijn binnensteden steeds meer op elkaar gaan lijken. Dat komt voornamelijk doordat overheden en ontwikkelaars kiezen voor zekerheid en voorzichtigheid bij het ontwerpen en het economisch rendabel maken van de binnensteden. Kernwinkelgebieden worden gedomineerd door dezelfde uniforme uitstraling van ketenwinkels, die bedrijfszeker zijn en hoge huren kunnen opbrengen (Aarts, During & Jagt, 2006; Lorentzen & Carsten 2009). Dit beeld wordt bevestigd door het onderzoek van Marlet & Berg (2009), waaruit blijkt dat 83 procent van de consumenten aangeeft dat de binnensteden op elkaar zijn gaan lijken (Marlet & Berg, 2009; Retail2020, 2010) Economische crisis Natuurlijk heeft de economische crisis enorme impact gehad op alle sectoren en ondernemingen in de (binnen)steden. Ook een binnenstad is immers sterk onderhevig aan veranderingen die op diverse niveaus plaatsvinden, ook al zijn veel winkelketens relatief bedrijfszeker. Het consumentenvertrouwen en de koopbereidheid staan al jaren op een erg laag niveau. En al wordt voor 2014 een lagere inflatie voorzien dan in 2013 wat positief is voor de koopkracht van huishoudens er ligt nog altijd een sterke prioriteit bij het aflossen van de hypotheek. De verwachting voor de horeca is dat de omzet in 2014 gelijk blijft ten opzichte van die in 2013, maar dat de lasten zullen toenemen. Dit zet de winstmarge onder druk. De verhoogde leeftijd voor alcoholconsumptie draagt hier niet aan bij. Omdat consumenten hogere eisen stellen, is innovatie van wezenlijk belang. Om zich te kunnen (blijven) onderscheiden, zal de horeca zich moeten gaan richten op concepten als duurzaamheid en gezondheid en de handen ineen moeten slaan 6

8 met andere branches zoals de retail (HTC Advies, 2014; Kenniscentrum Horeca, 2014). Wat betreft de detailhandel waren de kwartaalcijfers eind 2013 nog altijd dalende, terwijl die van online shopping met bijna tien procent toenamen. De afgelopen tien jaar is het vloeroppervlak in de detailhandel met een kwart toegenomen, terwijl de bestedingen in diezelfde periode met slechts tien procent stegen. Leegstand blijft een probleem en de verwachting is dat de top daarvan nog niet bereikt is. Het is dan ook niet verwonderlijk dat de winkelproductiviteit (de opbrengst per vierkante meter) met vijfentwintig procent daalde. Het toenemende gebruik van internet zet deze winkelproductiviteit nog meer onder druk (thuiswinkel.org, 2013) Veranderingen in het aan- en verkoopproces Online shopping Winkelen gebeurt nauwelijks nog enkel in fysieke winkels, maar is haast altijd een mix van een online en offline proces geworden. Consumenten doen eerst een uitgebreid online onderzoek naar de beste producten of diensten, om die vervolgens offline, in een fysieke winkel, aan te schaffen. Maar ook het omgekeerde is steeds vaker aan de orde: consumenten die gaan showroomen in fysieke winkels waar ze een product kunnen zien, voelen, ruiken om het vervolgens online bij de goedkoopste aanbieder aan te schaffen. De omzet uit de online verkoop van producten is in 2013 met twaalf procent gestegen ten opzichte van Net als afgelopen jaren komt deze omzetgroei vooral voort uit de verkoop van producten als kleding, tablets en speelgoed. De omzet uit de online verkoop van diensten stijgt met vijf procent aanzienlijk minder hard. Dit komt onder andere door de relatief lage omzetgroei van het segment reizen (+2%). Reizen blijft wel het grootste segment van de online shoppingmarkt, met een omzet van maar liefst 3,9 miljard (thuiswinkel.org, 2014) Peer-to-peer -economie Wat procentueel nog harder groeit dan het online shoppen, is de zogenaamde peer-to-peer -economie, ook wel de deeleconomie genoemd. Mede dankzij het 7

9 internet is alles deelbaar. Delen is het nieuwe bezitten (Smit, 2014). Na voorlopers als E-bay, Amazon en marktplaats, waarbij de ruil voornamelijk om fysieke spullen gaat, worden tegenwoordig ook steeds vaker diensten gedeeld. Een zeer succesvol concept is bijvoorbeeld AirBnB, waarbij overnachtingen worden aangeboden door particulieren The customer journey The customer journey zal als gevolg van bovenstaande ontwikkelingen wezenlijk veranderen: the store is everywhere, zoals verschillende marketingdeskundigen stellen. Het aantal kanalen waarbij een consument in aanraking komt met een product breidt continu uit, vooral richting de wearables : draagbare eenheden zoals een smartwatch, tablet en google glass. De totale omzet van m-commerce in de eerste helft van 2013 bedroeg 550 miljoen, een stijging van maar liefst 67% ten opzichte van de tweede helft van De omzet via smartphone en tablet bedraagt inmiddels 11% van de totale e-commercemarkt (thuiswinkel.org, 2013). Onderzoek van Cap Gemini uit 2012 resulteerde in de verwachting dat het aantal fabrikanten van consumentengoederen dat direct aan de consument verkoopt in 2013 met 71% zou stijgen ten opzichte van 2012 (Cap Gemini, 2012) Regionale trends en ontwikkelingen Tilburg maakt deel uit van de regio Midden-Brabant (Dongen, Gilze en Rijen, Goirle, Heusden, Hilvarenbeek, Loon op Zand, Oisterwijk, Tilburg, Waalwijk), een regio met een hoge concentratie van recreatievoorzieningen, met als grootste spelers Safaripark Beekse Bergen en de Efteling. De regio trekt jaarlijks tien miljoen bezoekers, veelal dagrecreanten. Daarmee is de economischmaatschappelijke betekenis van de vrijetijdseconomie voor de regio Midden Brabant groot. Een belangrijk regionaal programma in dit kader is dat van Midpoint Brabant. Midpoint Brabant is gebaseerd op regionale samenwerking tussen plaatselijke overheden (gemeenten), onderwijs- en kennisinstellingen en bedrijfsleven. Social Innovation vormt het kloppend hart van Midpoint. De doelstelling van het Midpointprogramma Leisure Boulevard is een verdere versterking van de vrijetijdssector door verbreding en waar mogelijk stimulering ervan en door het creëren van nieuwe bedrijvigheid. De ambitie is om de komende zes jaar te 8

10 groeien van tien naar twintig miljoen dagrecreatieve bezoekers per jaar. Bovendien is het voornemen het seizoen te verlengen van 250 naar 350 dagen per jaar (Beckers & Arts, 2012). De werkloosheid in Midden Brabant ligt relatief hoog: ruim acht procent tegenover een landelijk gemiddelde van 7,5 procent. De verwachting is dat in 2014 de piek wat betreft werkloosheidspercentage bereikt zal worden Trends en ontwikkelingen in Tilburg Tilburg (inclusief Berken-Enschot en Udenhout) is met ruim inwoners de zesde stad van Nederland. De inwonersaantallen van de omliggende steden zijn: Eindhoven (2013: ), Breda (2013: ) en Den Bosch (2013: ). De bevolkingssamenstelling van Tilburg wijkt nauwelijks af van het Nederlands gemiddelde. Alleen de groep 15- tot 29-jarigen is ruimer vertegenwoordigd dan gemiddeld, wat te verklaren is door de aanwezigheid van studenten. Het besteedbaar inkomen van Tilburg ligt met ,- beduidend lager ten opzichte van dat van het regionale ( ,-) en landelijke ( ,-) inkomen (CBS, 2013). Bovendien ligt het gemiddelde opleidingsniveau in de stad lager dan in de omliggende steden Eindhoven, Breda en Den Bosch. Dit hangt samen met het aanbod van werk in de stad: de werkgelegenheid is in Tilburg voornamelijk gericht op de arbeidsintensieve industrieën, wat maakt dat hoger opgeleide mensen de stad verlaten in verband met te weinig aanbod aan hogere functies. Op het gebied van imago is voor Tilburg zeker nog winst te behalen. Onderzoeksbureau LAGroup voert sinds 2006 elke vier jaar een onderzoek uit naar het toeristisch imago van achttien steden (zie bijlage 2). In 2010 heeft ook Tilburg voor het eerst deelgenomen aan dit onderzoek. Met een score van 6,3 op een schaal van 10 eindigde Tilburg samen met Eindhoven op een gedeelde 12 de plek. Den Bosch werd 3 e met een 7,1, Breda 6 e met een 6,9. Drie ontwikkelingen die een bedreiging kunnen vormen voor het aantal bezoekers aan de Tilburgse binnenstad, zijn die in de Piushaven en die in het AaBe-complex. De Piushaven wordt ontwikkeld tot een gebied vol bedrijvigheid, een gebied dat 9

11 beeldbepalend moet zijn voor de stad. Het aantal horecagelegenheden neemt al jarenlang toe, ondernemers beschouwen het gebied als erg aantrekkelijk. De wens is om zowel de kwaliteit als de kwantiteit van de evenementen in de Piushaven te vergroten. Nu al is Piushaven levend podium een doorlopend programma aan activiteiten en evenementen in het gebied. Vlakbij de Piushaven ligt de monumentale AaBe-fabriek, die herontwikkeld zal worden tot een uniek retailpark. Bezoekers kunnen er straks terecht in allerlei soorten winkels, op een winkelvloeroppervlak van meer dan m 2. Zo komen er bijvoorbeeld vestigingen van Lidl, Jumbo, Blokker, Xenos, Kruidvat, Beter Bed en Intertoys. Uiteraard zijn er ook allerlei ontwikkelingen gaande in de Spoorzone. De impact van deze ontwikkelingen voor de Tilburgse binnenstad is moeilijk te voorspellen, aangezien er nog geen definitief plan voor het gebied is. Er hoeft daarom niet per se gedacht te worden in termen van bedreiging, aangezien de Spoorzone ook een verlengstuk van de binnenstad zou kunnen worden Het imago van een stad In de vorige paragraaf kwam het al even aan de orde: het imago van een stad. Het imago van een stad wordt bepaald door wat er in de stad gebeurt en waar een stad voor staat. Het imago is van groot belang als het gaat om hoe aantrekkelijk bezoekers een stad vinden. Sterker nog, het imago beïnvloedt volgens Van den Berg et al. (2010) deze aantrekkelijkheid. Bij imago gaat het om de perceptie van de ontvanger, met andere woorden: om hoe een bezoeker de stad beleeft. Zo n beleving kan van persoon tot persoon verschillen, wat maakt dat het imago niet eenduidig is en kan afwijken van de daadwerkelijke identiteit. Honderd procent sturen op imago is daarom niet mogelijk, maar het monitoren en bewaken van het imago kan en moet wel degelijk. Het imago is overigens vaak niet (volledig) gefundeerd op persoonlijke ervaringen en bekendheid. Bij metingen wordt vaak hoofdzakelijk het neighbourhood effect gemeten: reputaties-van-horen-zeggen. Het bouwen van een imago is een langdurig proces dat gepland moet worden, net zoals dat geldt voor bijvoorbeeld woningen, winkels of wegen. 10

12 2.5. Het aanbod van een binnenstad Zoals gezegd wordt het imago van een stad bepaald door wat er in de stad gebeurt en waar een stad voor staat. Het aanbod van een binnenstad is in te delen in drie lagen (LA Group, 2010): 1) must see -bezienswaardigheden, die bepalend zijn voor het imago van een stad of gebied en vaak directe reden zijn voor een eerste bezoek aan een stad (of regio) 2) aantrekkelijke bezienswaardigheden, die voor de toerist een reden vormen om langer in het gebied te blijven, of om nog eens terug te komen 3) basisvoorzieningen die nodig zijn om als toerist aangenaam in het gebied te kunnen verblijven (verblijfsaccommodaties, horeca, parkeervoorzieningen, bewegwijzering, enzovoort). De aantrekkelijkheid van een binnenstad wordt verder bepaald door een mix van deelproducten (winkels, horeca, voorzieningen), verblijfsklimaat (publiek, evenementen, inrichting openbare ruimte), bereikbaarheid (infrastructuur, stallingsmogelijkheden) en vermaak en ontmoeting (Lange, 2005; Martens, 2002; Oort, Raspe, Snellen & Langeweg, 2003). Een aantrekkelijke binnenstad kan consumenten ervan weerhouden via het internet aankopen te doen (Weltevreden & Ruimtelijk Planbureau, 2007) Doelgroepen van een binnenstad Zonder het zich bewust te zijn, ziet een consument een binnenstad als een product met diverse deelproducten (vermaak, cultuur, recreatie, winkelen, enzovoort). Afhankelijk van de behoefte aan één of meerdere deelproducten maakt hij de afweging om een specifieke binnenstad te bezoeken. De consumentengroep is te verdelen in drie subgroepen. A. De inwoners van de stad Deze groep vormt een belangrijk deel van het draagvlak voor de binnenstedelijke voorzieningen waarvan de bezoekfrequentie over het algemeen hoog is. Voor de inwoners van de stad is het van groot belang dat de basisvoorwaarden op orde zijn: de bereikbaarheid, de parkeergelegenheid en de verblijfskwaliteit (een stad moet bijvoorbeeld schoon, intact en veilig zijn; Gucht, 2008). Er moet een 11

13 basisaanbod aan commerciële en niet-commerciële voorzieningen zijn en het doelgericht winkelen of boodschappen doen moet snel, comfortabel en gemakkelijk kunnen gebeuren. De inwoner wil overzichtelijkheid, standaardoplossingen, logische indelingen en duidelijke signing (Haringsma & Gianotten, 2006). Omdat de inwoners van de stad een ambassadeursfunctie hebben richting de bezoekers van buiten de stad, is het op orde zijn van bovenstaande zaken van extra groot belang. B. Bezoekers uit de regio Bezoekers uit de regio komen vaak voor doelgerichte aankopen die niet in de eigen plaats te vinden zijn, of voor het recreatief winkelen. Zeker in dat laatste geval is de beleving cruciaal. Bezoekers kunnen immers kiezen uit meerdere binnensteden waar zij naartoe kunnen gaan. Dat maakt dat een binnenstad er goed aan doet om, naast de basisvoorwaarden, ook aandacht te schenken aan een aangenaam verblijfsklimaat (sfeer), zoals kwaliteit van de openbare ruimte en de uitstraling van de panden (de zogenaamde beeldkwaliteit) en aan een completer voorzieningenaanbod zoals een combinatie van detailhandel, horeca, cultuur en leisure (Dam, 2008; Rietbergen, 2011). C. Bezoekers van buiten de regio Bezoekers van buiten de regio baseren hun keuze voor een bepaalde binnenstad op de totale beleving van de stad. Dit vraagt van stadscentra een verrassend en onderscheidend aanbod. Daarnaast is een prettige, bijzondere ambiance steeds crucialer (Trommelen, 2011). De kunst is eruit te springen door te werken aan onderscheidende waarden, bijvoorbeeld via publiekstrekkers zoals evenementen, via een museum of via architectuur Gevolgen van trends en ontwikkelingen De gevolgen van bovengenoemde trends en ontwikkelingen voor een binnenstad mogen niet onderschat worden. Een binnenstad moet zich gaan onderscheiden; enkel de nadruk leggen op kwantiteit is niet meer genoeg. Waar het dan wel om moet gaan? Om kwaliteit, om een plek waar de consument plezier kan hebben, waar hij geprikkeld of verrast kan worden, nieuwe dingen ziet, nieuwe ervaringen opdoet, rond kan dwalen (Haringsma & Gianotten, 2006). Met een omgeving 12

14 waarin het digitale een steeds grotere plek inneemt, is juist die échte ervaring die tastbaarheid, dat vakmanschap van extra groot belang (Smit, 2014). Het sleutelwoord is hier: beleving. Interactie tussen de bezoeker en de binnenstad, vaak educatief of amuserend van aard en resulterend in plezier en vermaak. Fysieke winkels zullen bijvoorbeeld meer en meer gericht zijn op het ervaren van producten en service ( hybrid shopping ). Op die manier bieden ze immers toegevoegde waarde, waarvoor een deel van de consumenten zeker bereid is te betalen. Het biedt winkeliers bovendien kansen in hun concurrentie tegen (buitenlandse) pure players (Brown, 2013). Net zoals belevingswaarde van zijn merk en product belangrijk is voor de ondernemer, is de belevingswaarde van een stad vaak een belangrijke drijfveer die stad te bezoeken. Beleving vindt men niet achter de pc is een veelgehoorde stelling. Ook voor frequente e-shoppers heeft de binnenstad méér te bieden, bijvoorbeeld gezelligheid en sfeer (Brouwers, 2010). Beleving en verrassende en onderscheidende waarden zijn bovendien belangrijk in het aantrekken van bezoekers van buiten de stad. Of het nu een advocatenkantoor is, een eetcafe of een schoenenwinkel, allen zijn gebaat met hogere bezoekersaantallen. Het zorgt onder andere voor meer exposure en nieuwe bedrijvigheid. Het is juist die beleving waar alle partijen in gezamelijkheid bij aan kunnen sluiten en actief aan kunnen deelnemen. 13

15 3. Strategie ondernemersfonds Vastgesteld is dat door economische en technologische ontwikkelingen de functie van de binnenstad wezenlijk gaat veranderen. Er vindt een verschuiving plaats van de binnenstad als verzameling van plekken waar diverse producten en diensten worden geconsumeerd (a place to buy), naar een verzameling van plekken die gericht zijn op belevenis (a place to be). Dit hoofdstuk gaat verder op de vraag hoe het ondernemersfonds beleving een plek gaat geven in de binnenstad Het ondernemersfonds Het ondernemersfonds is een initiatief van ondernemers uit de Tilburgse binnenstad, gericht op de bezoekers van die binnenstad. De ondernemers (horeca, dienstensector en detailhandel) hebben het fonds in het leven geroepen om activiteiten te ondersteunen die ervoor zorgen dat consumenten het bezoek aan de binnenstad als een persoonlijke belevenis ervaren. Het fonds heeft nadrukkelijk geen invloed op de individuele ondernemingen die bij het fonds aangesloten zijn, maar richt zich specifiek op belevenissen buiten op straat: op de openbare ruimte in de hele binnenstad. Dit neemt niet weg dat het fonds belevingen graag voortgezet ziet binnen iedere afzonderlijke onderneming Missie Bovenstaande heeft geleid tot de volgende missie van het ondernemersfonds: Het ondernemersfonds ondersteunt de ruim 600 ondernemers uit de binnenstad bij het in gezamenlijkheid organiseren van events die de bezoekers van de Tilburgse binnenstad een beleving bieden die niet snel vergeten zal worden. Om dit te realiseren zoekt het ondernemersfonds actief en enthousiast samenwerking met inwoners, ondernemers, overheden en organisaties uit Tilburg, Midden-Brabant en/of Nederland, 1 De nadruk van alle activiteiten van het ondernemersfonds ligt op beleving. Uiteraard staat het bestuur van het ondernemersfonds open voor aanvullende ideeën die een bijdrage kunnen leveren aan het bereiken van haar ambitie. 14

16 die net als het ondernemersfonds de bezoeker van de binnenstad een onvergetelijke belevenis willen meegeven Visie Over vijf jaar ziet het ondernemersfonds de binnenstad als volgt: Het is menigeen niet ontgaan dat de binnenstad van Tilburg wordt ervaren als een plek die een geweldige experience biedt. Wij als ondernemers vinden het zeer prettig dat steeds meer mensen onze binnenstad bezoeken en dat wij ook hén die onvergetelijke experience mee kunnen geven. Samenwerkingen met en tussen ondernemers, culturele organisaties, overheden en bedrijven uit de vrijetijdssector zijn een tweede natuur geworden. Met een enorme gedrevenheid komen nieuwe initiatieven van de grond, de (creatieve) bijdrage van inwoners is buitengewoon. Alle partijen krijgen meer en meer energie om samen ervoor te zorgen dat de bezoeker van zowel de binnenstad als de regio Midden-Brabant naar huis gaat met dat speciale gevoel. Dit enthousiasme komt ook tot uitdrukking in de beschikbare middelen die voorhanden zijn; samen stellen de partijen jaarlijks maar liefst euro ter beschikking om onvergetelijke events te organiseren Organisatieprincipes In de missie van het ondernemersfonds staat duidelijk omschreven dat het doel van de samenwerking is om de bezoeker van de binnenstad onvergetelijke belevenissen te bieden door middel van events. Bij het initiëren, ontwikkelen en uitvoeren van alle events hanteert het ondernemersfonds vijf organisatieprincipes. Consistent Events moeten gericht zijn op een onvergetelijke belevenis voor de bezoeker. Collectief Ondernemers organiseren gezamenlijk deze activiteiten in de gehele binnenstad. Congruent Er is sprake van samenhang tussen georganiseerde events en organisaties uit de vrijetijdssector Midden-Brabant. Consequent Activiteiten hebben een structureel en terugkerend karakter. 15

17 Co-creatie Voor de organisatie wordt samenwerking gezocht met andere stakeholders, zoals bezoekers, de gemeente, citymarketing en culturele organisaties Strategie: organiseren van events De strategie, die schuil gaat achter het organiseren van events, staat schematisch weergegeven in figuur 3.1. Hierbij is het goed om te vermelden dat het hier gaat om events in de breedste zin van het woord. Alle partijen moeten eenvoudig bij de events aan kunnen sluiten en eraan mee kunnen doen. Figuur 3.1 Strategie ondernemersfonds Offline Events Beleving Perceptie Binnenstad Realisatie Zintuigelijk Emotioneel Cognitief Levensstijl Relationeel Verwachting Verwachting Bezoekers Online Zoals in paragraaf 2.7 gesteld, is een belevenis een interactie tussen de bezoeker en de binnenstad, vaak educatief of amuserend van aard en resulterend in plezier en vermaak. Ieder event richt zich op één of meerdere type belevingen - zintuigelijk, relationeel, cognitief, levensstijl en emotioneel. Of een belevenis ook als belevenis wordt ervaren, is afhankelijk van de verwachtingen en van de percepties. Omdat belevenissen groot of klein op elk moment van de dag plaatsvinden en alleen bij positieve ervaringen ook tot positieve beeldvorming leiden, is het van belang belevenissen te gaan creëren die verwachtingen overtreffen en als onvergetelijk worden ervaren. Zulke belevenissen hebben namelijk een positief effect op iemands perceptie, gevoelens en gedachten. Zij zorgen daarmee voor herhaalbezoek en maken van bezoekers ambassadeurs die het verhaal van de binnenstad verspreiden. Zoals gezegd wil het ondernemersfonds inspelen op beleving van bezoekers door middel van het ondersteunen van events. Ondersteuning bestaat uit het 16

18 amoeiwhfiuohweofam Belevingswaarde beschikbaar stellen van financiële middelen en personele mankracht (zie hoofdstuk 4). Events zijn hierbij te verdelen in hoofdevents en subevents Hoofdevents Hoofdevents zijn grootschalige, langdurige en jaarlijks terugkerende events die binnenstadbreed georganiseerd worden en een positieve invloed hebben op de perceptie van de binnenstad als geheel. Zoals in figuur 3.2 is weergegeven, is de ambitie om van de hoofdevents zogenaamde must see -bezienswaardigheden te maken. Dit soort events kent een grote belevingswaarde en trekt niet alleen inwoners uit de stad en uit de regio, maar ook bezoekers van buiten de regio. Dit past bij de ambitie om meer bezoekers naar de Tilburgse binnenstad te trekken, zoals ook verwoord is in de visie van het ondernemersfonds en terugkomt in de strategische doelstellingen (zie paragraaf 3.4). Figuur 3.2 Groeistrategie van de hoofdevents 'Must see'-event Aantrekkelijk event Basis Het is uiteraard niet mogelijk om de top in een keer te bereiken. Met andere woorden: een event is niet meteen een must see -event. Het eerste jaar staat dan ook in het teken van het creëren van een goede basis, die de jaren erna steeds verder uitgebouwd wordt. 17

19 Subevents In tegenstelling tot hoofdevents zijn subevents juist kleinschalig en incidenteel, duren ze nooit langer dan een dag (en soms zelfs maar enkele uren) en kunnen ze heel divers van aard zijn. Een subevent richt zich op een specifiek conctactmoment door het inzetten van een specifiek type beleving. Een bezoek aan de binnenstad begint niet pas op het moment dat een bezoeker een winkel binnenloopt. Meestal gaan er vele online en offline contactmomenten aan vooraf die meespelen in de beeldvorming van zo n bezoeker rondom de stad. Wellicht heeft hij de openingstijden van een supermarkt opgezocht op internet, in de wachtrij voor de parkeergarage gestaan of straatmuzikanten wat geld gegeven. De zogenaamde customer journey van een (potentiële) bezoeker bestaat dus uit een reeks van online en offline touchpoints (contactmomenten). Binnen deze customer journey wil het ondernemersfonds subevents organiseren die zorgen voor een belevenis die blijft hangen, die niet snel vergeten wordt Gefaseerde opzet Om haar visie en bijbehorende doelstellingen te bereiken, werkt het ondernemersfonds in drie fases, met elk specifieke opgaven. Deze worden hieronder toegelicht (waarbij de opgaven per fase in willekeurige volgorde genoemd worden). Fase 1: opbouwen (2014) 1) professionele organisatie opzetten 2) draagvlak creëren bij achterban 3) op promotietoer gaan bij potentiële samenwerkingspartners 4) additionele middelen verkrijgen 5) eerste hoofdevent 6) nulmeting in kader van strategische doelstellingen 7) samenwerkingsverbanden opzetten 8) onderzoek uitvoeren naar de touchpoints van de customer journey en naar percepties en verwachtingen over de binnenstad in relatie tot belevingen. 18

20 Fase 2: uitbouwen ( ) 1) co-creatie opzetten 2) kwaliteit en kwantiteit van eerste hoofdevent vergroten 3) tweede hoofdevent 4) subevents 5) online platform opzetten 6) additionele middelen verkrijgen 7) samenwerkingsverbanden opzetten en onderhouden Fase 3: verbouwen ( ) 1) kwaliteit en kwantiteit van hoofdevents vergroten 2) subevents 3) online platform doorontwikkelen 4) samenwerkingsverbanden onderhouden 5) additionele middelen verkrijgen 3.4. Strategische doelstellingen De strategische doelstellingen zoals die hieronder zijn geformuleerd, hebben betrekking op de periode 2014 tot en met De doelstellingen luiden als volgt. Over vijf jaar ondersteunt het ondernemersfonds twee hoofdevents. Het aantal bezoekers neemt 20 procent toe. In 2019 is de Net Promotor Score 2 met 40 procent gestegen ten opzicht van het jaar In 2019 is het retentiepercentage 3 met 30 procent toegenomen ten opzichte van In 2019 is het jaarlijkse budget gestegen tot ,-, waarvan minimaal 60 procent afkomstig is uit cofinanciering. In 2015 is er een online platform. Ieder jaar wordt gemeten in hoeverre de doelstellingen zijn bereikt. 2 De Net Promoter Score verdeelt bezoekers in drie categorieën: promoters (ambassadeurs), passives (passievelingen) en detractors (tegenstanders). De Net Promoter Score (NPS) is het percentage promoters minus het percentage detractors. De resultaten geven een duidelijke indicatie van de prestaties van de binnenstad, gezien vanuit het perspectief van de bezoeker. 3 Het bezoekerretentiepercentage is het percentage bezoekers dat naar de binnenstad blijft terugkomen: het percentage herhaalbezoeken dus. 19

Alles draait om beleving

Alles draait om beleving Samen ondernemen Alles draait om beleving Samen beleven Samenvatting Strategisch Businessplan Ondernemersfonds Tilburg Het is 2020 experience marketing horeca dienstensector beleving detailhandel events

Nadere informatie

Binnenstad Den Haag. Beste Binnenstad van Nederland 2013-2015

Binnenstad Den Haag. Beste Binnenstad van Nederland 2013-2015 Binnenstad Den Haag Wonen boven winkels Nederland 26 maart 2015 Ad Dekkers directeur Bureau Binnenstad Den Haag Beste Binnenstad van Nederland 2013-2015 1 De sterke punten Visie Consequente uitvoering

Nadere informatie

'Maak werk van Vrije tijd in Brabant'

'Maak werk van Vrije tijd in Brabant' 'Maak werk van Vrije tijd in Brabant' OPROEP VANUIT DE VRIJETIJDSSECTOR Opgesteld door: Vrijetijdshuis Brabant, TOP Brabant, Erfgoed Brabant, Leisure Boulevard, NHTV, MKB, BKKC, Stichting Samenwerkende

Nadere informatie

Binnenstad Den Haag. 21 mei 2015 NRW projectbezoek Den Haag. Ad Dekkers Directeur Bureau Binnenstad Den Haag

Binnenstad Den Haag. 21 mei 2015 NRW projectbezoek Den Haag. Ad Dekkers Directeur Bureau Binnenstad Den Haag Binnenstad Den Haag 21 mei 2015 NRW projectbezoek Den Haag Ad Dekkers Directeur Bureau Binnenstad Den Haag Beste Binnenstad van Nederland 2013-2015 De sterke punten Visie Consequente uitvoering en doorzettingsvermogen

Nadere informatie

s-hertogenbosch, voor de vierde maal Meest Gastvrije Stad van Nederland en iets uitgelopen op de concurrentie.

s-hertogenbosch, voor de vierde maal Meest Gastvrije Stad van Nederland en iets uitgelopen op de concurrentie. s-hertogenbosch, voor de vierde maal Meest Gastvrije Stad van Nederland en iets uitgelopen op de concurrentie. Gastvrije Stad blijkt dat het verschil van s-hertogenbosch met Breda in 2012 iets kleiner

Nadere informatie

Actieplan binnenstad Maassluis

Actieplan binnenstad Maassluis Actieplan binnenstad Maassluis 1 Inleiding De dynamiek in de detailhandel is bijzonder groot en kent vele trends en ontwikkelingen. Een aantal trends is al jaren zichtbaar, zoals schaalvergroting. Andere

Nadere informatie

Meest Gastvrije Stad 2010

Meest Gastvrije Stad 2010 Meest Gastvrije 200 Colofon Samensteller: Lennert Rietveld Van Spronsen partners horeca-advies Herenweg 83 2362 EJ Warmond T: 07-548867 E: lennertrietveld@spronsen.com W: www.spronsen.com In samenwerking

Nadere informatie

Programma. 1. 1. Welkom 19:30-19:40. 2. 2. Gemeente Zoetermeer 19:40-19:50. 3. Unibail-Rodamco 19:50-20:30

Programma. 1. 1. Welkom 19:30-19:40. 2. 2. Gemeente Zoetermeer 19:40-19:50. 3. Unibail-Rodamco 19:50-20:30 Unibail-Rodamco Upgrade Kick-off Stadshart meeting Zoetermeer Gemeente Zoetermeer Programma 1. 1. Welkom 19:30-19:40 2. 2. Gemeente Zoetermeer 19:40-19:50 Sfeervolle en bruisende binnenstad Achtergrond

Nadere informatie

1.1 Bevolkingsontwikkeling 9. 1.2 Bevolkingsopbouw 10. 1.2.1 Vergrijzing 11. 1.3 Migratie 11. 1.4 Samenvatting 12

1.1 Bevolkingsontwikkeling 9. 1.2 Bevolkingsopbouw 10. 1.2.1 Vergrijzing 11. 1.3 Migratie 11. 1.4 Samenvatting 12 inhoudsopgave Samenvatting 3 1. Bevolking 9 1.1 Bevolkingsontwikkeling 9 1.2 Bevolkingsopbouw 10 1.2.1 Vergrijzing 11 1.3 Migratie 11 1.4 Samenvatting 12 2. Ontwikkelingen van de werkloosheid 13 2.1 Ontwikkeling

Nadere informatie

Toeristische visie Regio Alkmaar

Toeristische visie Regio Alkmaar Toeristische visie Regio Alkmaar Conceptvisie en uitvoeringsagenda Proces Toeristische visie Wat Wanneer 1. Start met de Regio Alkmaar Februari 2. Eerste Regioavond 5 maart 3. Stakeholderbijeenkomst 1

Nadere informatie

Veghel, het voorbeeld voor binnensteden van de toekomst?

Veghel, het voorbeeld voor binnensteden van de toekomst? Veghel, het voorbeeld voor binnensteden van de toekomst? Trots maakte wethouder Jan Goijaards van Veghel de resultaten bekend van de renovatie van het winkelgebied van Veghel: 22 nieuwe winkels erbij in

Nadere informatie

LATEN WE SAMEN ZORGEN DAT ONS CENTRUM NOG MEER GAAT KLOPPEN!

LATEN WE SAMEN ZORGEN DAT ONS CENTRUM NOG MEER GAAT KLOPPEN! EEN KLOPPEND HART LATEN WE SAMEN ZORGEN DAT ONS CENTRUM NOG MEER GAAT KLOPPEN! ONS CENTRUM in beeld en cijfers WIST U DAT. wij ruim 50.000 m2 detailhandel hebben in ons centrum (vergelijk centrum Helmond,

Nadere informatie

Winkelen in het Internettijdperk

Winkelen in het Internettijdperk Winkelen in het Internettijdperk De (ruimtelijke) gevolgen van internet winkelen dr. Jesse Weltevreden, Hoofd Onderzoek BOVAG 1 Inhoud Winkelgebieden in Nederland Internet winkelen in Nederland E-shoppers:

Nadere informatie

Visie en Actieplan winkelcentrum Heksenwiel

Visie en Actieplan winkelcentrum Heksenwiel Visie en Actieplan winkelcentrum Heksenwiel 29 april 2014 Bestuur Winkeliersvereniging Heksenwiel DELA/DTZ Wijkraad BeKom SOAB Breda BV i.spape@soab.nl e.kalle@soab.nl Waarom een visie op Heksenwiel Leegstand,

Nadere informatie

winkelruimte oost-nederland Overijssel en Gelderland

winkelruimte oost-nederland Overijssel en Gelderland Landelijke marktontwikkelingen Veel consumenten nemen een afwachtende houding aan. De economische vooruitzichten zijn immers niet goed en de dalende koopkracht zorgt ervoor dat klanten alleen maar langer

Nadere informatie

Koopstromen geven een onthutsend beeld van de toekomst Winkels verdwijnen uit kleine en middelgrote kernen

Koopstromen geven een onthutsend beeld van de toekomst Winkels verdwijnen uit kleine en middelgrote kernen Koopstromen geven een onthutsend beeld van de toekomst Winkels verdwijnen uit kleine en middelgrote kernen Op 24 september werden de koopstromen 2015 van Oost- Nederland gepresenteerd door het onderzoeksbureau

Nadere informatie

Leegstand detailhandel: oorzaken en wat doen we ermee? Peter ter Hark Lectoraat Fontys Hogescholen Vastgoed en Makelaardij 22 april 2015

Leegstand detailhandel: oorzaken en wat doen we ermee? Peter ter Hark Lectoraat Fontys Hogescholen Vastgoed en Makelaardij 22 april 2015 Leegstand detailhandel: oorzaken en wat doen we ermee? Peter ter Hark Lectoraat Fontys Hogescholen Vastgoed en Makelaardij 22 april 2015 Onderwerpen: Wat is er gebeurd de afgelopen jaren? Wat gaat er gebeuren

Nadere informatie

Op zoek naar winkelbeleving. VOGON studiemiddag Rotterdam

Op zoek naar winkelbeleving. VOGON studiemiddag Rotterdam Op zoek naar winkelbeleving VOGON studiemiddag Rotterdam I&O Research 1. Bureau voor marktonderzoek en advies 2. 50, 3, 500, 750.000+ 3. Datacollectie in huis 4. Klantbeleving: Retail (KSO2011) Ambulante

Nadere informatie

Aanleiding voor het onderzoek

Aanleiding voor het onderzoek Aanleiding voor het onderzoek Gemeente Heerlen, juni 2013, alle zondagen koopzondag; wekelijkse koopzondag Centrum gestart m.i.v. september 2013 Heroverweging wekelijkse koopzondag in 2015 Breed gedragen

Nadere informatie

Tijdens onze reis door het leven..

Tijdens onze reis door het leven.. Tijdens onze reis door het leven.. maken we allemaal een kaart.. Onze kaarten zijn als bomen.. The bladeren zijn de mensen die we kennen, gebouwen, gebeurtenissen,.., En nu zijn we hier, Iedereen heeft

Nadere informatie

1. Branding en voorzieningen in gehele subregio Cultuurhistorie benadrukken Toegankelijkheid zorg vergroten (sociaal, fysiek) Wie: overheid,

1. Branding en voorzieningen in gehele subregio Cultuurhistorie benadrukken Toegankelijkheid zorg vergroten (sociaal, fysiek) Wie: overheid, Transformatie van de woningvoorraad Een afname van het aantal huishoudens heeft gevolgen voor de woningvoorraad. Dit geldt ook vergrijzing. Vraag en aanbod sluiten niet meer op elkaar aan. Problemen van

Nadere informatie

Toerisme en recreatie in zicht. Toeristisch-recreatief beleid gemeenten, tweede meting (2010)

Toerisme en recreatie in zicht. Toeristisch-recreatief beleid gemeenten, tweede meting (2010) Toerisme en recreatie in zicht Toeristisch-recreatief beleid gemeenten, tweede meting (2010) Colofon Uitgever: Kronenburgsingel 525 Postbus 9292 6800 KZ Arnhem internet: www.arnhem.kvk.nl Auteurs: Drs.

Nadere informatie

UPDATE CITYMARKETING & EVENEMENTENBELEID

UPDATE CITYMARKETING & EVENEMENTENBELEID UPDATE CITYMARKETING & EVENEMENTENBELEID Apeldoorn, 15 oktober 2015 Geachte heer, mevrouw, De gemeente werkt aan beleid voor citymarketing en evenementen. Wij hebben hierover met veel Apeldoornse partijen

Nadere informatie

Raamwerk communicatiebeleid gemeente Heusden 2007-2010

Raamwerk communicatiebeleid gemeente Heusden 2007-2010 Raamwerk communicatiebeleid gemeente Heusden 2007-2010 Inhoudsopgave 1. Inleiding 2. Thema Profilering gemeente(-bestuur) 3. Thema Communicatie en samenwerking met inwoners 4. Thema Communicatief bewustzijn

Nadere informatie

Rabobank Cijfers & Trends

Rabobank Cijfers & Trends Schoenendetailhandel De schoenendetailhandel verkoopt schoeisel en aanverwante accessoires. De schoenenwinkels zijn globaal onder te verdelen in: zelfstandige samenwerkende schoenenzaken, discountzaken,

Nadere informatie

De strijd om de harde A1

De strijd om de harde A1 De strijd om de harde A1 Ontwikkelingen in het A1-winkelgebied november 2014 www.dtz.nl Duidelijk. DTZ Zadelhoff De strijd om de harde A1 In de populairste winkelstraten in Nederland is een strijd gaande

Nadere informatie

Resultaten Branche Quiz MKB Advies Congres

Resultaten Branche Quiz MKB Advies Congres Resultaten Branche Quiz MKB Advies Congres Wilt u meer weten over over branches? Kijk op www.goudseupdate.nl Hier hebben wij interessante én leuke informatie voor u verzameld! 1. Welke soort groothandels

Nadere informatie

Kerncijfers toerisme Zeeland 2014

Kerncijfers toerisme Zeeland 2014 Kerncijfers toerisme Zeeland 214 Oriëntatiefase Informatiebronnen tijdens de oriëntatiefase van de se toerist in Zeeland (aantallen zijn gebaseerd op toeristische vakanties) 3 Rechtstreeks bij accommodatieverschaffer

Nadere informatie

Startdia met foto Ruimte. De toekomst van Amersfoort centrum & de rol van de vastgoedsector

Startdia met foto Ruimte. De toekomst van Amersfoort centrum & de rol van de vastgoedsector Startdia met foto Ruimte De toekomst van Amersfoort centrum & de rol van de vastgoedsector Wie ben ik? Stefan van Aarle: Adviseur Retail & Centrummanagement Coördinator Platform Binnenstadsmanagement Organisatie

Nadere informatie

De ambtenaar als ambassadeur aan de slag met social business Door: Jochem Koole

De ambtenaar als ambassadeur aan de slag met social business Door: Jochem Koole De ambtenaar als ambassadeur aan de slag met social business Door: Jochem Koole Sociale media hebben individuen meer macht gegeven. De wereldwijde beschikbaarheid van gratis online netwerken, zoals Facebook,

Nadere informatie

Detailhandelsvisie. Goeree-Overflakkee

Detailhandelsvisie. Goeree-Overflakkee Detailhandelsvisie Goeree-Overflakkee 2 trends en ontwikkelingen in de detailhandel (algemeen)! Economische stagnatie! Omzetverschuivingen van offline naar online winkels (internet winkelen)! Overcapaciteit

Nadere informatie

Banken en verzekeraars zijn niet onderscheidend genoeg

Banken en verzekeraars zijn niet onderscheidend genoeg Banken en verzekeraars zijn niet onderscheidend genoeg Werk aan de winkel wat betreft openheid, onderscheidingsvermogen en communicatiekanalen from Accenture and Microsoft 1 Werk aan de winkel wat betreft

Nadere informatie

Rabobank Cijfers & Trends

Rabobank Cijfers & Trends Kappers In de kappersbranche kunnen de volgende bedrijfstypen worden onderscheiden: zelfstandigen zonder personeel, zzp ers (ondernemers die minder dan 32 uur per week in het kappersbedrijf werkzaam zijn)

Nadere informatie

Workshop Beleving in winkelstraten Nijmegen, 30 juni 2015 WWW.DNWS.NL

Workshop Beleving in winkelstraten Nijmegen, 30 juni 2015 WWW.DNWS.NL 1 Workshop Beleving in winkelstraten Nijmegen, 30 juni 2015 ALTIJD (MOBIEL) ONLINE 2 2011 2014 MOBIEL INTERNET 2015 2011 42% 2014 67% 14% 56% Smartphone en Tabletbezit in Nederland 90% smartphonegebruik

Nadere informatie

BELEIDSCYCLUS MISSIE VISIE AMBITIE 2016: DE NTFU OP KOP STRATEGISCHE PIJLERS VOORWAARDEN

BELEIDSCYCLUS MISSIE VISIE AMBITIE 2016: DE NTFU OP KOP STRATEGISCHE PIJLERS VOORWAARDEN NTFU JAARPLAN 2015 BELEIDSCYCLUS MISSIE VISIE AMBITIE 2016: DE NTFU OP KOP STRATEGISCHE PIJLERS MARKTPOSITIE BELANGENBEHARTIGING VOORWAARDEN STERKE BONDSORGANISATIE INNOVATIEF HANDELEN NAAMSBEKENDHEID

Nadere informatie

HET PROJECTPLAN. a) Wat is een projectplan?

HET PROJECTPLAN. a) Wat is een projectplan? HET PROJECTPLAN a) Wat is een projectplan? Vrijwel elk nieuw initiatief krijgt de vorm van een project. In het begin zijn het wellicht vooral uw visie, ideeën en enthousiasme die ervoor zorgen dat de start

Nadere informatie

Leefbaarheid: feiten in beeld Commerciële voorzieningen

Leefbaarheid: feiten in beeld Commerciële voorzieningen Leefbaarheid: feiten in beeld Commerciële voorzieningen Zoals u in de eerste uitgave van Leefbaarheid: feiten in beeld heeft kunnen lezen, valt de aanwezigheid van voorzieningen onder één van de thema

Nadere informatie

We zullen het samen moeten doen

We zullen het samen moeten doen Gezamenlijke aanpak stadshart E-Nieuwsbrief Stadshart Lelystad - Uitgave: januari 2015 Het college van Lelystad heeft de gemeenteraad geïnformeerd over de stand van zaken rondom het stadshart. Welke initiatieven

Nadere informatie

Programma. Trends en ontwikkelingen in centrumgebieden. Grote verschil Nederland en België. Het aanbod in de periferie

Programma. Trends en ontwikkelingen in centrumgebieden. Grote verschil Nederland en België. Het aanbod in de periferie Trends en ontwikkelingen in centrumgebieden WinkellocatieMarkt Belgie 2014 Gent, 27 februari 2014 Henk J. Gianotten henk@garma.nl www.garma.nl Programma 1. Enkele belangrijke trends Demografie Economie

Nadere informatie

WORD PARTNER VAN HOUSE OF LEISURE! from the heart

WORD PARTNER VAN HOUSE OF LEISURE! from the heart WORD PARTNER VAN HOUSE OF LEISURE! from the heart Wat is het Midpoint House of? Het Midpoint House of is een fysiek en virtueel knooppunt dat zich zal ontwikkelen tot het vlaggenschip van de Midden-Brabantse

Nadere informatie

Agenda. Het belang van cultuurorganisaties als ingredient brands voor binnensteden

Agenda. Het belang van cultuurorganisaties als ingredient brands voor binnensteden Het belang van cultuurorganisaties als ingredient brands voor binnensteden Utrecht, 7 oktober 2015 Agenda! Introductie merkonderzoeksmodel BrandAchemy! Belang van het cultuuraanbod voor binnensteden! Cultuursector

Nadere informatie

Promotie Ondernemers Binnenstad Dordrecht. Jaarplan 2015. (eerste versie op hoofdlijnen)

Promotie Ondernemers Binnenstad Dordrecht. Jaarplan 2015. (eerste versie op hoofdlijnen) Promotie Ondernemers Binnenstad Dordrecht Jaarplan 2015 (eerste versie op hoofdlijnen) Versie 2.0 27 maart 2015 1. Inleiding De POBD is een vereniging die als doel heeft het winkel- en horecabezoek aan

Nadere informatie

Look listen learn 2013. Congres Shop and the City Eindhoven, 21 november 2013 Henk Gianotten

Look listen learn 2013. Congres Shop and the City Eindhoven, 21 november 2013 Henk Gianotten Look listen learn 2013 Congres Shop and the City Eindhoven, 21 november 2013 Henk Gianotten 1 Programma 1. Consumentenvertrouwen en bezuinigingsstrategieën 2. Wat vindt de consument ervan? 3. Online en

Nadere informatie

Het Nationale Klantbelevingsonderzoek 2013 / 2014

Het Nationale Klantbelevingsonderzoek 2013 / 2014 Het Nationale Klantbelevingsonderzoek 2013 / 2014 De klantbeleving tijdens contactmomenten bij banken, verzekeraars, energiemaatschappijen en telecom- en internetproviders. Voorwoord Het vermogen om klanten

Nadere informatie

Ruimtelijke patronen rond vrije tijd en recreatie in Flevoland

Ruimtelijke patronen rond vrije tijd en recreatie in Flevoland Ruimtelijke patronen rond vrije tijd en in Flevoland Dr. Roel Rutten (Universiteit van Tilburg) Nienke van Boom MSc. (NHTV Academy for Leisure) Ateliersessie Flevoperspectieven Recreatie en Vrije Tijd

Nadere informatie

WORD PARTNER VAN HOUSE OF LEISURE! from the heart

WORD PARTNER VAN HOUSE OF LEISURE! from the heart WORD PARTNER VAN HOUSE OF LEISURE! from the heart Wat is het Midpoint House of? Wat biedt het Midpoint House of? Het Midpoint House of is een fysiek en virtueel knooppunt dat zich In het Midpoint House

Nadere informatie

Gastvrije Stad. Meest. van Nederland

Gastvrije Stad. Meest. van Nederland Meest Gastvrije van Nederland 2009 Meest Gastvrije 2009 is een onderzoek van Van Spronsen Partners horeca-advies in samenwerking met VVV Nederland Top 2 Meest Gastvrije van Nederland De uitkomsten zijn

Nadere informatie

Cafetaria's en kleine eetwarenverstrekkers

Cafetaria's en kleine eetwarenverstrekkers Cafetaria's en kleine eetwarenverstrekkers Cafetaria's en kleine eetwarenverstrekkers behoren tot de spijsverstrekkende bedrijven. Zij richten zich op de bereiding en verkoop van gemaksvoedsel vanuit een

Nadere informatie

Meerjarenbeleidplan Stichting Centrummanagement Hoogeveen 2015-2019

Meerjarenbeleidplan Stichting Centrummanagement Hoogeveen 2015-2019 Meerjarenbeleidplan Stichting Centrummanagement Hoogeveen 2015-2019 1. Vraag- en probleemstelling Het huidige meerjarenbeleidplan van de stichting loopt van 2011 tot en met 2014. Sinds een aantal jaren

Nadere informatie

Rabobank Cijfers & Trends

Rabobank Cijfers & Trends Detailhandel in wonen De detailhandel in wonen bestaat uit de volgende branches: woninginrichting (onder te verdelen in meubelspeciaalzaken, woningtextielspeciaalzaken, slaapspeciaalzaken en gemengde zaken),

Nadere informatie

Samenvatting mediapartners Shopping2020

Samenvatting mediapartners Shopping2020 Samenvatting rapport expertgroep Future Touchpoints Centrale onderzoeksvraag: Wat zijn de dominante touchpoints voor shopping in 2020 en aan welke eisen moeten (online) retailers voldoen om hierop succesvol

Nadere informatie

De waarde van winkels

De waarde van winkels De waarde van winkels Gerard Marlet Nederlandse Raad Winkelcentra 20 januari 2015 Smart people, strong cities (Cpb) aandeel hoogopgeleiden 50,9% tot 79,2% 46,5% tot 50,9% 39,8% tot 46,5% 37,7% tot 39,8%

Nadere informatie

Het Grote Shopper Onderzoek. Mening van Nederland #1

Het Grote Shopper Onderzoek. Mening van Nederland #1 Het Grote Shopper Onderzoek Mening van Nederland #1 Mening van Nederland Welkom bij de allereerste Mening van Nederland! Een regelmatig terugkerend online onderzoek over wat de Nederlander denkt, vindt

Nadere informatie

snel dan voorzien. In de komende jaren zal, afhankelijk van de (woning)marktontwikkeling/

snel dan voorzien. In de komende jaren zal, afhankelijk van de (woning)marktontwikkeling/ 2 Wonen De gemeente telt zo n 36.000 inwoners, waarvan het overgrote deel in de twee kernen Hellendoorn en Nijverdal woont. De woningvoorraad telde in 2013 zo n 14.000 woningen (exclusief recreatiewoningen).

Nadere informatie

Onderzoeksflits. Atlas voor gemeenten 2015 Erfgoed positie van Utrecht uitgelicht. IB Onderzoek, 29 mei 2015. Utrecht.nl/onderzoek

Onderzoeksflits. Atlas voor gemeenten 2015 Erfgoed positie van Utrecht uitgelicht. IB Onderzoek, 29 mei 2015. Utrecht.nl/onderzoek Onderzoeksflits Atlas voor gemeenten 015 Erfgoed positie van Utrecht uitgelicht IB Onderzoek, 9 mei 015 Utrecht.nl/onderzoek Colofon uitgave Afdeling Onderzoek Gemeente Utrecht 030 86 1350 onderzoek@utrecht.nl

Nadere informatie

Hotels. Rabobank Cijfers & Trends. Trends. Kansen en bedreigingen. Branche-informatie

Hotels. Rabobank Cijfers & Trends. Trends. Kansen en bedreigingen. Branche-informatie Hotels Hotels hebben als hoofdactiviteit het verstrekken van logies. Logiesverstrekkers zonder sterclassificatie (dit loopt van één ster tot vijf sterren) mogen zich geen hotel noemen. Dit geldt bijvoorbeeld

Nadere informatie

Als je wel wat Marketing Hulp Kunt gebruiken...

Als je wel wat Marketing Hulp Kunt gebruiken... Als je wel wat Marketing Hulp Kunt gebruiken... Startbijeenkomst Kennisverbreding Toeristisch Westerveld 26 januari 2016 Voorstellen Paul Wijers Docent hbo-opleiding Toerisme en Hotel 11 jaar recreatiebedrijf

Nadere informatie

Corporate story businessplan VisitBrabant ConnectBrabant: meer bezoekers, meer banen

Corporate story businessplan VisitBrabant ConnectBrabant: meer bezoekers, meer banen Corporate story businessplan VisitBrabant ConnectBrabant: meer bezoekers, meer banen 1. Waar komen we vandaan Brabant is een bruisende regio met vele interessante plaatsen en mensen. In Brabant komen innovatie,

Nadere informatie

Meest Gastvrije Stad 2013

Meest Gastvrije Stad 2013 Meest Gastvrije Stad 2013 Onderzoeksrapport BEREIKBAARHEID & INFORMATIE Colofon www.meestgastvrijestad.nl Samensteller: Van Spronsen & Partners horeca - advies Herenweg 83 2361 EJ Warmond T: 071-5418867

Nadere informatie

Intentieverklaring Versterking economisch positie Centrum Alphen aan den Rijn

Intentieverklaring Versterking economisch positie Centrum Alphen aan den Rijn Intentieverklaring Versterking economisch positie Centrum Alphen aan den Rijn Inleiding Het centrum van Alphen aan den Rijn is de ontmoetingsplaats, het culturele- en koopcentrum voor de inwoners van Alphen

Nadere informatie

Binnenstadsmanagement in de toekomst

Binnenstadsmanagement in de toekomst Binnenstadsmanagement in de toekomst Felix Wigman Themabijeenkomst 1 april 2015 #transitiecm Inhoud 1. Terugblik op de afgelopen 35 jaar 2. Veranderingen in de binnenstad 3. Participatie in binnenstadsmanagement

Nadere informatie

Peter Nieland (PN) Blogger. Kadastermens. Echtgenoot. Directeur. Westfries. Mountainbiker. Vader van Nick. PN = Positief Nieuws.

Peter Nieland (PN) Blogger. Kadastermens. Echtgenoot. Directeur. Westfries. Mountainbiker. Vader van Nick. PN = Positief Nieuws. Peter Nieland (PN) Echtgenoot Blogger Directeur Kadastermens Mountainbiker Westfries Vader van Nick PN = Positief Nieuws Kaartenman Voorzitter Bar-End Shopper (kijker) Winkelman En wie bent u? Naam. Gemeente.

Nadere informatie

Toeristisch Breda in 2030

Toeristisch Breda in 2030 Toeristisch Breda in 2030 NHTV internationaal hoger onderwijs Breda Albert van Schendel Hogeschooldocent Vrijetijdsmanagement Breda, maart 2013 Toeristisch Breda in 2030 Pagina 1 1. Inleiding In zijn hoedanigheid

Nadere informatie

Masterplan 2010-2015 Beleef Bestemming Bergeijk

Masterplan 2010-2015 Beleef Bestemming Bergeijk Masterplan 2010-2015 Beleef Bestemming Bergeijk Dit masterplan is opgesteld door de programmacommissie Meerjarenprogramma Beleef Bestemming Bergeijk, waarin bestuursleden zitting hadden van de navolgende

Nadere informatie

Enkele succesvolle voorbeelden

Enkele succesvolle voorbeelden Enkele succesvolle voorbeelden OP ZOEK NAAR HET DNA VAN MOERDIJK Bevorderen van behouden een voorkeur voor de zorgen dat product en communicatie op orde zijn om relevante doelgroepen aan te spreken

Nadere informatie

Hasselt shoppingstad Kernversterkend beleid COMEOS. 18 juni 2014

Hasselt shoppingstad Kernversterkend beleid COMEOS. 18 juni 2014 Hasselt shoppingstad Kernversterkend beleid COMEOS 18 juni 2014 Agenda Welkom Nieuwe ontwikkelingen Kernversterkend winkelbeleid - cijfers Retailplatform wat? Planning - events Kernversterkend beleid Troeven

Nadere informatie

Sturen op zichtbare resultaten met het Actieprogramma Versterking binnenstad Winschoten

Sturen op zichtbare resultaten met het Actieprogramma Versterking binnenstad Winschoten Sturen op zichtbare resultaten met het Actieprogramma Versterking binnenstad Winschoten 16 april 2015 2012 Overview Actieprogramma Nov.: Provincie agendeert Actieprogramma LEW 2013 Mrt.: start ontwikkeling

Nadere informatie

Seminar 2014/2015 Guido Veldhuijzen Marvin Fernandes. onderzoeksverslag retail revolution

Seminar 2014/2015 Guido Veldhuijzen Marvin Fernandes. onderzoeksverslag retail revolution Seminar 2014/2015 Guido Veldhuijzen Marvin Fernandes onderzoeksverslag retail revolution Motivatie voor dit onderwerp Na mijn stage een jaar geleden ben ik samen met een partner Guido de Boer een studio

Nadere informatie

RAADSINFORMATIEBRIEF. TITEL Prestatieafspraken opbrengst toeristenbelasting 2014

RAADSINFORMATIEBRIEF. TITEL Prestatieafspraken opbrengst toeristenbelasting 2014 RAADSINFORMATIEBRIEF Van : Burgemeester en Wethouders Reg.nr. : 4541230 Aan : Gemeenteraad Datum : 15 november 2013 Portefeuillehouder : Wethouder G.J. van der Werff Programma : 10. Economie en wonen TITEL

Nadere informatie

Trots op Groningen Hoe beleven Groningers het wonen en recreëren in de provincie?

Trots op Groningen Hoe beleven Groningers het wonen en recreëren in de provincie? Trots op Groningen Hoe beleven Groningers het wonen en recreëren in de provincie? In deze factsheet staat de beleving over het wonen en over het recreëren in Groningen centraal. Het gaat om hoe de inwoners

Nadere informatie

Strategisch plan 2016-2020

Strategisch plan 2016-2020 Strategisch plan 2016-2020 2 Amsterdam Marketing Strategisch Plan 2016-2020 1. INLEIDING Amsterdam Marketing bestaat drie jaar. Door de fusie van het Amsterdam Toerisme & Congres Bureau, Amsterdam Partners

Nadere informatie

1. In te stemmen met de meerjarenovereenkomst 2013-2017. 2. Wethouder van de Wiel te mandateren voor ondertekening van de overeenkomst.

1. In te stemmen met de meerjarenovereenkomst 2013-2017. 2. Wethouder van de Wiel te mandateren voor ondertekening van de overeenkomst. Reg. nr.: 1310533 Afdeling: Ruimtelijke Ontwikkeling Onderwerp Meerjarenovereenkomst VVV Noordoost-Brabant 2013-2017 Samenvatting De huidige overeenkomst met de VVV (destijds de Regio-VVV genaamd) is verlopen.

Nadere informatie

Natuur- en recreatieplan Westfriesland

Natuur- en recreatieplan Westfriesland Natuur- en recreatieplan Westfriesland Ondertitel Regionale Projectgroep 10 september 2015 Waar staan we in het proces? 2 Vijf werkblokken Blok 1: Het leggen van de basis Blok 2: Evaluatie Blok 3: Actualisatie

Nadere informatie

MKB-Nederland Noord. Folder Lokale Partners

MKB-Nederland Noord. Folder Lokale Partners MKB-Nederland Noord Folder Lokale Partners Samen haar lokale partners werkt MKB-Nederland aan krachtige en effectieve lobby op lokaal niveau. Dit document legt uit wat het Lokaal Partnerschap precies inhoudt

Nadere informatie

Meerjarenbeleidplan 2012-2016 Stichting Centrummanagement Haaksbergen

Meerjarenbeleidplan 2012-2016 Stichting Centrummanagement Haaksbergen Meerjarenbeleidplan 2012-2016 Stichting Centrummanagement Haaksbergen 1. Doelstellingen De Stichting Centrummanagement Haaksbergen heeft als doel om namens de ondernemers, het centrum van Haaksbergen op

Nadere informatie

www.marktonderzoek.be

www.marktonderzoek.be Wij zetten het jaar vol inspiratie en enthousiasme in met een overzicht van enkele trends waar we als ondernemer in 2015 niet omheen kunnen. Op de hoogte zijn van deze trends en erop inspelen kan uw activiteiten

Nadere informatie

levendige voorziening in Naam Leidsche auteur Rijn Centrum Utrecht

levendige voorziening in Naam Leidsche auteur Rijn Centrum Utrecht Voorbeeld Ondernemers van gezocht, een titel over die programma s twee regels en activiteiten Voorbeeld willen van leveren een subtitel voor een levendige voorziening in Naam Leidsche auteur Rijn Centrum

Nadere informatie

Magnutude 2012: Neemt ecommerce de plaats in van ERP? Een discussie over actuele ontwikkelingen. 18 september André Damsteegt Eric Soonius

Magnutude 2012: Neemt ecommerce de plaats in van ERP? Een discussie over actuele ontwikkelingen. 18 september André Damsteegt Eric Soonius Magnutude 2012: Neemt ecommerce de plaats in van ERP? Een discussie over actuele ontwikkelingen 18 september André Damsteegt Eric Soonius 2 Korte introductie Magnus is groot en bekend geworden door onze

Nadere informatie

Performance & Quality. Productiviteitsstrategie Toerisme Zeeland 24 mei 2012

Performance & Quality. Productiviteitsstrategie Toerisme Zeeland 24 mei 2012 Performance & Quality Productiviteitsstrategie Toerisme Zeeland 24 mei 2012 Slimmer werken Het draait om ratio s - Aantal producten per FTE - Hoeveelheid grondstoffen per product - Bezettingsgraad van

Nadere informatie

Sectorprognoses 2015 en MKB- Visie zonder grenzen

Sectorprognoses 2015 en MKB- Visie zonder grenzen Sectorprognoses 2015 en MKB- Visie zonder grenzen Bijeenkomst Rabobank Noord- en Oost- Achterhoek Monique van Plateringen & Annemarie Kuijer 9 februari 2015 Introductie Sprekers Annemarie Kuijer, sectormanager

Nadere informatie

Ondernemersfonds 2015 Subsidie Huis voor de Binnenstad

Ondernemersfonds 2015 Subsidie Huis voor de Binnenstad Collegevoorstel Openbaar Onderwerp Ondernemersfonds 2015 Subsidie Huis voor de Binnenstad Programma Economie & Werk BW-nummer Portefeuillehouder T. Tankir Samenvatting Op 1 september 2015 sloot de indieningstermijn

Nadere informatie

Inleiding: De vragenlijst wordt afgesloten met de vraag om uw kennisvraag 2 ledig in maximaal 100 woorden te formuleren.

Inleiding: De vragenlijst wordt afgesloten met de vraag om uw kennisvraag 2 ledig in maximaal 100 woorden te formuleren. Inleiding: Deze vragenlijst bestaat uit 45 vragen en dient ertoe om het innovatietraject strategischeen zoekmachine marketing zo Efficiënt, Effectief en Educatief mogelijk te laten verlopen. Deze kunt

Nadere informatie

Presentatie Actieplan FoodValley

Presentatie Actieplan FoodValley Presentatie Actieplan FoodValley Doorontwikkeling FoodValley Ambitie 26 oktober 2012 FoodValley: kristallisatiepunt voor innovaties in agrofoodsector (1) Sense of urgency: wereldvoedselproblematiek en

Nadere informatie

Internet: alles wordt anders

Internet: alles wordt anders Internet: alles wordt anders Prof Dr C.N.A. Molenaar Twee miljoen winkelmeters in de stad gaan verdwijnen De komende zeven jaar krimpt het winkeloppervlak in stedelijke gebieden sterk. In totaal zal er

Nadere informatie

Beleidsplan 2009-2013. Inhoudsopgave. Inleiding Hoofdstuk 1 Missie Volleybalclub BAVO Bavikhove. 1.1 Missie Volleybalclub BAVO Bavikhove

Beleidsplan 2009-2013. Inhoudsopgave. Inleiding Hoofdstuk 1 Missie Volleybalclub BAVO Bavikhove. 1.1 Missie Volleybalclub BAVO Bavikhove Beleidsplan 2009-2013 Inhoudsopgave Hoofdstuk 1 Missie Volleybalclub BAVO Bavikhove. 1.1 Missie Volleybalclub BAVO Bavikhove. 1.2 Kernwaarden Volleybalclub BAVO Bavikhove Hoofdstuk 2 Structuur van de club

Nadere informatie

Samen sterker voor Woudenberg!

Samen sterker voor Woudenberg! Kick-off bijeenkomst Samen sterker voor Woudenberg! WELKOM Brainstorm-avond Samen Sterker voor Woudenberg DES Woudenberg RBT Heuvelrug & Vallei woensdag 16 september 2015 Agenda 19.00 u Inloop & ontvangst

Nadere informatie

Cultuur in stad en provincie. De culturele positie van de stad en de provincie Utrecht

Cultuur in stad en provincie. De culturele positie van de stad en de provincie Utrecht Cultuur in stad en provincie De culturele positie van de stad en de provincie Utrecht Cultuur in stad en provincie Eindredactie en opmaak: M Tekst & Beeld, Bunnik Atlas voor gemeenten Postbus 9627 3506

Nadere informatie

Terug naar de verleidelijke binnenstad

Terug naar de verleidelijke binnenstad Terug naar de verleidelijke binnenstad Uitkomsten Retail Event Terug naar de verleidelijke binnenstad Whitepaper Consumenten online en offline boeien en binden Hoofdstuk 1: Uitdagingen Hoofdstuk 2: Innovatie

Nadere informatie

CRM. in Nederland. a teasing summary. CRM in Nederland. augustus 2009. Augustus 2009 pagina 0

CRM. in Nederland. a teasing summary. CRM in Nederland. augustus 2009. Augustus 2009 pagina 0 Augustus 2009 pagina 0 CRM in Nederland augustus 2009 a teasing summary Augustus 2009 pagina 1 Introductie Onlangs hebben ruim 1.000 managers meegewerkt aan een grootschalig onderzoek uitgevoerd door MarketCap

Nadere informatie

Samenvatting Plan van Aanpak Centrummanagement Grave. Ondernemersvereniging Graveon

Samenvatting Plan van Aanpak Centrummanagement Grave. Ondernemersvereniging Graveon Samenvatting Plan van Aanpak Centrummanagement Grave Ondernemersvereniging Graveon VOORWOORD Deze visie en plan van aanpak voor de start van Centrummanagement Grave is tot stand gekomen door samenwerking

Nadere informatie

Retail Management Center

Retail Management Center Retail Management Center Retailvisie en positionering Vught Carine Ghazzi Huib Lubbers 29-1-2015 Copyright RMC 2012 1 Retail Management Center Retail Management Center is een retailadviesbureau waar strategische

Nadere informatie

Vereniging Commercieel Onroerend goed binnenstad Dordrecht (VCOD) VCOD

Vereniging Commercieel Onroerend goed binnenstad Dordrecht (VCOD) VCOD Vereniging Commercieel Onroerend goed binnenstad Dordrecht (VCOD) VCOD Vereniging Commercieel Onroerend goed binnenstad Dordrecht Aanleiding Binnensteden staan steeds meer in de belangstelling van bezoekers,

Nadere informatie

ZALMEN, HARINGEN, en de SERVICE LOGICA. Luk Warlop KU Leuven & Norwegian Business School

ZALMEN, HARINGEN, en de SERVICE LOGICA. Luk Warlop KU Leuven & Norwegian Business School ZALMEN, HARINGEN, en de SERVICE LOGICA Luk Warlop KU Leuven & Norwegian Business School DE STELLING UW KLANTEN ZIJN BANG (VOOR U) DE OPLOSSING (of een begin ervan) ERKEN DAT ZE VAN U EEN DIENST VERLANGEN.

Nadere informatie

NDC RE TAIL BUSINESS TO BUSINESS-KRANT EN NDC RETAILCAFÉ VIA N CHANNEL T.B.V. DE RETAILSECTOR IN NOORD-NEDERLAND

NDC RE TAIL BUSINESS TO BUSINESS-KRANT EN NDC RETAILCAFÉ VIA N CHANNEL T.B.V. DE RETAILSECTOR IN NOORD-NEDERLAND NDC RE TAIL BUSINESS TO BUSINESS-KRANT EN NDC RETAILCAFÉ VIA N CHANNEL T.B.V. DE RETAILSECTOR IN NOORD-NEDERLAND 1 INTRODUCTIE Retailers worden op dit moment meer dan ooit gedwongen bestaande business

Nadere informatie

Toelichting criteria kleine projecten Brabant C versie 18-01-2016

Toelichting criteria kleine projecten Brabant C versie 18-01-2016 Toelichting criteria kleine projecten Brabant C versie 18-01-2016 Om in aanmerking te komen voor een subsidie tussen 25.000 en 65.000 euro moet een project aan de volgende criteria voldoen: 1. het project

Nadere informatie

97% 24% 27% 0% 25% 50% 75% 100%

97% 24% 27% 0% 25% 50% 75% 100% 11 WINKELEN EN WINKELCENTRA In dit hoofdstuk wordt gekeken naar het koopgedrag van de Leidenaar, zowel voor dagelijkse als voor niet-dagelijkse boodschappen. Daarbij wordt tevens aandacht besteed aan het

Nadere informatie

Rabobank Cijfers & Trends

Rabobank Cijfers & Trends Cafetaria's en kleine eetwarenverstrekkers Cafetaria's en kleine eetwarenverstrekkers behoren tot de spijsverstrekkende bedrijven. Zij richten zich op de bereiding en verkoop van gemaksvoedsel vanuit een

Nadere informatie

Lokaal economisch beleid

Lokaal economisch beleid Lokaal economisch beleid Op weg naar een dynamische agenda voor de toekomst Tweede ondernemersavond 13 oktober 2014 Programma Opening 19:30 Doel van de avond 19:35 Terugblik 1 e ondernemersavond 19:40

Nadere informatie

9 mei 2015. Onderzoek: Economie en retail

9 mei 2015. Onderzoek: Economie en retail 9 mei 2015 Onderzoek: Over het EenVandaag Opiniepanel Het EenVandaag Opiniepanel bestaat uit ruim 50.000 mensen. Zij beantwoorden vragenlijsten op basis van een online onderzoek. De uitslag van de peilingen

Nadere informatie