Een Europees netwerk voor beeldende kunst Kader en voorbereidend onderzoek Sofie Vreys

Maat: px
Weergave met pagina beginnen:

Download "Een Europees netwerk voor beeldende kunst Kader en voorbereidend onderzoek Sofie Vreys"

Transcriptie

1 Universiteit Antwerpen Faculteit Toegepaste Economische Wetenschappen Academiejaar Een Europees netwerk voor beeldende kunst Kader en voorbereidend onderzoek Sofie Vreys Scriptie ingediend tot het bekomen van het diploma Master in het Cultuurmanagement UA-begeleider Prof. Dr. Annick Schramme Instellingsbegeleiders Dirk De Wit / Sam Eggermont /

2

3 Dank u Dank u, BAM - In de eerste plaats voor het onderwerp van dit onderzoek. Het sprak me meteen aan en heeft me ontzettend geboeid. Daarnaast voor de fantastische ervaring en de kansen die jullie me reikten. Tenslotte ook voor de nodige ondersteuning en sturing. Dank u, Professor Schramme - Voor de klare kijk, de nuttige inzichten en vele antwoorden op evenveel vragen. Dank u, Serge, mama&papa en co.

4 If it is important to maintain a process of dialogue and intercultural exchange that magnifies the specificities and differences and at the same time increases understanding of different cultures; If it is important to stimulate artistic creativity at a transnational level; If it is important to foster and strengthen collaborative relations and partnerships at the European and international level; If it is important to enhance the role of the arts and culture through confrontation of national, regional and local cultural heritage; If it is important to guarantee space for liberal and independent confrontation and dialogue which is not circumscribed by attempts to fulfil specific objectives determined a priori; If all this is important, then the activity of networking represents an extremely efficient means of allowing this to happen. Mary Ann DeVlieg - secretary general of IETM (Informal European Theatre Meeting)

5 Abstract Vanuit zijn werking als onafhankelijk en intermediair steunpunt ervaart het Instituut voor Beeldende Audiovisuele en Mediakunst (BAM) de behoefte aan internationale samenwerking met organisaties met een soortgelijke werking of een vergelijkbaar takenpakket. Samen met de Nederlandse Mondriaan Stichting en het Deense Visual Arts Centre zet BAM momenteel de eerste stappen in de opzet van een Europees netwerk voor beeldende kunst. Dit onderzoek ondersteunt het proces van de initiatiefnemers door na te gaan welke de behoefte is aan zulk een netwerk. Bovendien zoekt het een antwoord op vragen rond mogelijke toekomstige partners en thema s van een netwerk. Daarnaast bekijkt het wat de eventuele juridische en financiële structuur van een netwerk kan zijn. Een eerste deel plaatst een Europees netwerk voor beeldende kunst in een breder maatschappelijk en wetenschappelijk kader. Ten eerste wordt aangetoond dat de hedendaagse beeldende kunstsector zich beweegt in een internationaal vernetwerkte en snelveranderende context, en dat zowel de Vlaamse cultuuroverheid, als BAM een belangrijke rol spelen als ondersteuners van actoren uit deze beeldende kunstsector. Vervolgens reiken verschillende wetenschappelijke stromingen interessante perspectieven aan om te komen tot een gefundeerd beeld over netwerken. Dit beeld toont dat netwerken en andere samenwerkingsverbanden enkele gelijkenissen vertonen, maar ook dat netwerken gekenmerkt worden door een zeer specifieke, flexibele en non-hiërarchische structuur. Daarnaast bewijzen - door literatuur aangereikte - motieven, succesfactoren en mogelijke ontwikkelingsfases dat samenwerken kan leiden tot het overstijgen van de som van de delen. Netwerken en andere samenwerkingsverbanden zorgen ervoor dat partners doelen kunnen verwezenlijken die zij alleen niet haalbaar achten. Succesvolle samenwerkingsverbanden starten met een zorgvuldige partnerselectie. Partners zijn best divers en complementair, en bovendien moeten zij een zekere netwerkmentaliteit aan de dag leggen. Deze houdt in dat zij flexibel zijn en zich willen engageren ten voordele van de samenwerking. Initiatiefnemers van goede partnerschappen hebben aandacht voor het opstellen van de gezamenlijke doelen en denken na over de beste structuur van een netwerk. Ze proberen complexiteit en ambiguïteit te beperken tot een minimum om zo het vertrouwen tussen leden te stimuleren. Een beschouwing over culturele netwerken vormt, ten derde, het sluitstuk van dit deel. Het blijkt dat dankzij hun dynamische, meegaande en contextgericht structuur netwerken erg efficiënte en veelgebruikte instrumenten zijn in de sector van kunst en cultuur.

6 Een tweede deel is eerder pragmatisch een schetst het voorbereidend onderzoek aan de hand van de verschillende ontwikkelingsfases van een Europees netwerk voor beeldende kunst. Een verkennende fase start met een studie van de werking van de initiatiefnemers, dit met het oog op het leren kennen van de verschillende verwachtingen. Vervolgens geeft het een overzicht van Europese (intermediaire) organisaties - en dus mogelijke partners - en beschrijft het de mogelijke werking en structuur van een netwerk. Tijdens een stakeholderoverleg met de initiatiefnemers en expertenmeeting met sleutelfiguren uit de beeldende kunstsector werd vervolgens de uitkomst van het verkennende onderzoek afgetoetst. Dit alles leidt tot een profiel voor toekomstige partners, enkele mogelijke doelen en thema s, en een potentiële vorm voor een netwerk. Zo zal een Europees netwerk voor beeldende kunst in een eerste fase erg informeel blijven. Met een beperkt aantal Europese intermediaire partners, die bovendien betrokken zijn op het beleid in hun land, streeft dit netwerk naar het samenbrengen van informatie en kennis, het organiseren van een jaarlijkse meeting en het bevorderen communicatie tussen medewerkers. Voorlopig is er nog geen sprake van een juridische vorm en dragen verschillende partners de kosten. In een latere fase kan het, steeds vanuit de behoefte van partners, kiezen voor een bepaalde structuur en vaste financiële inkomsten.

7 Inhoudsopgave Inleiding 1 Onderzoeksopzet 3 Deel 1 Algemeen kader 5 I. Context en beleidskader 6 1. Het internationaal karakter van beeldende kunst 6 2. Het Vlaams internationaal cultuurbeleid De context De instrumenten Uitdagingen BAM Algemeen Internationale werking van BAM 14 II. Netwerken - een literatuurstudie Theoretisch kader Inleiding Netwerken onderzocht Netwerken gedefinieerd Samen netwerken = samenwerking. Of: de link tussen collaboration en networking 20

8 2. Waarom samenwerken? Interne, externe en morele strategische impulsen Interne motieven Externe motieven Morele en ideologische motieven Samenwerken als strategische keuze Collaborative advantage Hoe samenwerken? Inleiding Ontwikkelingsproces Partnerselectie Ontwerp Evolutie en ontwikkeling Stopzetting Context Succesfactoren Bedreigingen Organisatorische vereisten Netwerken in de culturele sector Inleiding Kader Melting pot: culturele netwerken Over culturele netwerken Motivatie Karakteristieken Functies Risicoʼs en bedreigingen 42

9 III. Besluit 43 Deel 2 Opzet van een Europees netwerk voor beeldende kunst 45 I. Inleiding 46 II. Ontwikkelingsproces Verkenningsfase: voorbereidend onderzoek SWOT BAM Typologie Onderzoek initiatiefnemers Leren uit het verleden Partnerscreening: de voorbereiding Leentje buur: hoe doen andere netwerken het? Partners Juridische structuur Bestuursvorm en management Financiële middelen Werkmethoden Partnerselectie, eerste inhoudelijke keuzes en aftoetsing Stakeholdermeeting - 14 april Partnerselectie Bevraging sector: expertenmeeting - 6 mei Algemeen: de nood Themaʼs Valkuilen: Structuur, invloed van een netwerk en partnerselectie Inhoud mogelijke meeting of conferentie Besluit 70

10 3. Concrete opzet: de volgende stappen Partners benaderen Doelen bepalen Bekendmaking en naam Meeting Mogelijke groei: opzet van een structureel samenwerkingsverband Juridische vorm Verenigingen zonder rechtspersoon Redenen voor het aannemen van een juridische vorm Een vereniging zonder winstoogmerk (VZW) of een internationale vereniging zonder winstoogmerk (IVZW) Oprichting en wettelijke bepalingen Andere vormen Inkomsten Een onthaalbeleid voor nieuwe partners Samenwerking onderhouden en optimaliseren Dynamiek Communicatie Leiderschap 82 III. Besluit 83 Besluit / aanbevelingen 85 Bibliografie 92 Bijlagen 100

11 Bijlage 1 Schema ʻManaging Aimsʼ uit HUXHAM, C. & VANGEN, S. (2006), Managing to Collaborate - The theory and practice of collaborative advantage, London / New York: Routledge, p. 104 Bijlage 2 Bijlage 3 Culturele Netwerken Europese beeldende kunstorganisaties (niet-exhaustief werkdocument ter voorbereiding van de partnerselectie voor een Europees netwerk voor beeldende kunst) Bijlage 4 Uitnodiging en agenda stakeholdermeeting - Kopenhagen, 14 april 2009 Bijlage 5 Powerpointpresentaties ʻPossible Partnersʼ en ʻOther Cultural Networksʼ ter voorbereiding van de stakeholdermeeting - Kopenhagen, 14 april 2009 Bijlage 6 Report stakeholdermeeting - ʻEuropean network for visual artsʼ - Danish Art Agency (Visual Art Centre), Copenhagen, 14th of April 2009 Bijlage 7 Bijlage 8 Bijlage 9 Bijlage 10 Selectiecriteria versus mogelijke partners Werking mogelijke partners Contactgegevens mogelijke partners i_can Members Bijlage 11 Verslag expertenmeeting - Europees netwerk voor beeldende kunst (praktijkproject UA) / internationale werking BAM - Gent, 6 mei 2009 Bijlage 12 Bijlage 13 Mogelijk kostenplaatje meeting en eventuele kosten van een netwerk Verslag gesprekken - Mary Ann DeVlieg, Secretary General van IETM (Informal European Theatre Meeting) Brussel, 12 mei 2009, Stef Coninx, Secratary van IAMIC (International Association of Music Information Centres) Brussel, 12 mei 2009 en Irene Sadal, coördinator van Res Artis (Worldwide Network of Artist Residencies) Amsterdam, 19 mei 2009

12 Inleiding Het Instituut voor Beeldende Audiovisuele en Mediakunst (BAM) ondersteunt vanuit zijn werking als onafhankelijk en intermediair steunpunt onder andere organisaties en kunstenaars actief in de hedendaagse beeldende kunstsector. BAM analyseert, informeert en stimuleert spelers uit dit veld, en zet hen aan tot samenwerking. Het internationaal referentiekader van deze werking genereert vragen rond beleidskaders en beleidsinstrumenten in andere landen, rond mogelijke samenwerking op vlak van tentoonstellingen, residenties, opleidingen en publicaties, rond het uitwisselen van kennis en expertise, en rond het internationaal functioneren van informele en formele netwerken tussen actoren uit verschillende landen. BAM ervaart dan ook een zekere nood aan internationale samenwerking met organisaties die een soortgelijke werking of een vergelijkbaar takenpakket hebben. Dit onderzoek wil hier verder op in gaan en de behoefte aan een netwerk voor intermediaire of steunpuntachtige beeldende kunstorganisaties af toetsen. Nog voor de eigenlijke start van het onderzoek leerden we dat ook de Nederlandse Mondriaan Stichting en het Deense Visual Arts Centre (zie kader) kampen met dezelfde vragen en uitdagingen. Zij toonden zich dan ook bereid om actief mee te stappen in een voorbereidend denkproces. Hun engagement en motivatie brachten het onderzoek en de opzet van een mogelijk netwerk in een stroomversnelling. BAM, de Mondriaan Stichting en het Visual Arts Centre traden op als initiatiefnemers en namen reeds enkele concrete stappen tot het oprichten van een Europees netwerk voor beeldende kunst. De focus van dit onderzoek kwam hierdoor voornamelijk te liggen op de voorbereiding van het opstarten van dit toekomstig netwerk. Mondriaan Stichting - De Mondriaan Stichting is opgericht om de ontwikkeling en verspreiding van beeldende kunst, design en cultureel erfgoed uit Nederland te stimuleren. Dit doet ze door het financieel ondersteunen van projecten en activiteiten in Nederland en daarbuiten. Internationalisering en internationale promotie vormen een integraal onderdeel van het beleid van de Mondriaan Stichting Visual Arts Centre - Het Deense Visual Arts Centre is een deelwerking van de Danish Arts Agency. Deze administratieve dienst van het Deens ministerie voor Cultuur staat in voor de ondersteuning van verschillende Deense kunstvormen. Hiertoe fungeert het enerzijds als secretariaat van het Deense fonds voor kunsten en zijn raad; anderzijds bevordert het de internationale werking van beeldende kunst, muziek, literatuur en theater. Enerzijds is dit onderzoek dus gericht op het duiden van de nood en behoefte aan een netwerk, anderzijds gaat het dieper in op potentiële partners, mogelijke doelen en de eventuele vorm van een netwerk. 1

13 Om een Europees netwerk voor beeldende kunst in een breder maatschappelijk en wetenschappelijk kader te plaatsen gaan we in het eerste deel van dit onderzoek ten eerste dieper in op de maatschappelijk context van de beeldende kunstsector. We beschrijven het internationaal vernetwerkt karakter van beeldende kunst en tonen dat de impact van de huidige globalisering hierop niet gering is. Vervolgens wordt het Vlaams internationaal cultuurbeleid toegelicht en hebben we bijzondere aandacht voor de rol die BAM speelt in het ondersteunen en stimuleren van de internationale werking van de beeldende kunstsector. Ten tweede zetten we een eerder algemeen theoretisch kader op rond netwerken. We raken kort een aantal wetenschappelijke stromingen aan om zo te komen tot een gefundeerd inzicht over netwerken. Verder komen - door literatuur aangereikte - motieven, succesfactoren en mogelijke ontwikkelingsfases aan bod. We ronden dit eerste deel af met een beschouwing over culturele netwerken. In een tweede deel is de focus pragmatischer. Op basis van het theoretisch kader kwamen we tot een stappenplan dat de ontwikkelingsfases van een netwerk rond beeldende kunst weergeeft. Zowel de neerslag van de onderzoeksactiviteiten, als mogelijke toekomstige handelingen en een eventuele terugkoppeling naar de theorie kregen hierin een plaats. Een besluit wil tenslotte de genomen stappen en toekomstige activiteiten in het kader van een Europees netwerk rond beeldende kunst in het breder onderzoekskader plaatsen. Zowel informatie uit het eerste theoretisch deel, als input die we meekregen tijdens het praktijkproject worden teruggekoppeld naar de belangrijkste onderzoeksvragen. 2

14 Onderzoeksopzet De inleiding vertelt dat BAM vanuit zijn internationale werking de behoefte ervaart om op een structurele manier samen te werken met intermediaire organisaties uit andere Europese landen. Ook de Mondriaan Stichting en het Deense Visual Arts Centre voelen dit zo aan en willen samen met BAM optreden als initiatiefnemers bij de opzet van een Europees netwerk rond beeldende kunst. Dit onderzoek ondersteunt het proces van de initiatiefnemers door na te gaan welke de nood is aan een Europees netwerk voor beeldende kunst. Bovendien zoekt het een antwoord op vragen rond mogelijke toekomstige partners en thema s van een netwerk, en bekijkt het wat een mogelijke juridische en financiële structuur van een netwerk kan zijn. Naast een beperkte literatuurstudie met betrekking tot de maatschappelijke, verinternationaliseerde context van beeldende kunst enerzijds en het functioneren van netwerken anderzijds, zijn er een aantal belangrijke stappen in het onderzoek te onderscheiden. Een eerste fase was eerder verkennend. Zo verleende het bestuderen van de werking van de initiatiefnemers inzicht in de behoefte aan samenwerking, mogelijke criteria voor partnerselectie en potentiële doelen voor een netwerk. Daarnaast bekeken we via een zoektocht op internet welke (intermediaire) organisaties bestaan in Europa en welke eventueel in aanmerking zouden komen voor deelname aan een netwerk. Tenslotte leidde de beschouwing van de werking van een aantal bestaande culturele netwerken tot een overzicht van bestaande partnerkenmerken en - categorieën, bestuurstructuren, juridische vormen, financiële middelen en werkmethoden. In een tweede stadium kwamen BAM, de Mondriaan Stichting en het Visual Arts Centre op 14 april 2009 tijdens een eerste stakeholdersoverleg samen in Kopenhagen om na te denken over de nood aan en de eventuele vorm van een Europees netwerk voor beeldende kunst. Ook kunstenaars, andere actoren uit de beeldende kunstsector of personen die de sector erg goed kennen, zaten rond dit thema samen: acht sleutelactoren discussieerden op 6 mei 2009 bij BAM over de behoefte aan internationale uitwisseling en samenwerking tussen intermediaire beeldende kunstorganisaties. Ook dachten deze veldactoren na over de mogelijke inhoud van een Europees netwerk rond beeldende kunst. Verder werd de opzet van een Europees netwerk beeldend kunst afgetoetst bij medewerkers van drie netwerken. Op 12 en 19 mei 2009 spraken we in Brussel met Mary Ann DeVlieg (Secretary General van IETM - Informal European Theatre Meeting) en Stef Coninx (Secretary van IAMIC - International Association of Music Information Centres), en in Amsterdam met Irene Sadal (coördinator van Res Artis- Worldwide Network of Artist Residencies). Tijdens deze gesprekken werd vooral gepeild naar de werking van respectieve netwerken om deze 3

15 inzichten achteraf te gebruiken bij het nadenken over de opzet van een netwerk voor beeldende kunst. In een derde en laatste stadium werd de verzamelde informatie gebundeld. Om te komen tot een zo duidelijk mogelijk overzicht van de onderzoeksactiviteiten, en om tegelijkertijd een antwoord te formuleren op de onderzoeksvragen kozen we ervoor om de resultaten weer te geven per fase in het ontwikkelingsproces. Waar nodig werd dit gestoffeerd met een theoretische terugkoppeling of een verwijzing naar bovengenoemde gesprekken met initiatiefnemers, veldactoren of netwerkcoördinatoren. In dit kader gaat bijzondere aandacht naar het aannemen van een mogelijke juridische vorm en de eventuele financiële kosten van een groeiend netwerk. Graag willen we er - in deze uiteenzetting over het onderzoeksopzet - op wijzen dat onderhavig onderzoek, dankzij het engagement van initiatiefnemers, erg toepasbaar werd. De motivatie van de betrokkenen en de eerste concrete stappen in het ontwikkelingsproces maakten het onderzoeksproces enorm boeiend en interessant. Beslissingen die doorheen het onderzoek werden genomen, zorgden er bovendien voor dat we in volgende fases reeds het één en ander konden aftoetsen. Dit alles leidde er echter toe dat onderzoekslijn en praktijk niet altijd synchroon evolueerden, wat een duidelijke en correcte rapportage soms bemoeilijkte. Een andere opmerking betreft de terminologie. De termen samenwerking en netwerk worden soms elkaar gebruikt worden. We willen niet de indruk wekken dat deze termen op dezelfde structuur duiden. Een samenwerking is, ons inziens, algemener en overkoepelend: een netwerk zou dus gezien kunnen worden als een bepaalde samenwerkingsvorm. Waar het gaat over eerder algemene zaken, zoals motieven en ontwikkelingsfases, hanteren we dan ook de term samenwerking, terwijl netwerk wordt gebruikt bij items specifiek verbonden aan deze structuur. 4

16 Deel1 Algemeen kader 5

17 I. Context en beleidskader 1. Het internationaal karakter van beeldende kunst Van 29 november 2008 tot 22 februari 2009 organiseerde Wiels, Centrum voor Hedendaagse Kunst, Un-scene. Met deze expositie wilde het kunstencentrum een overzicht tonen van het werk van een nieuwe generatie Belgische kunstenaars. Un-scene duidt op de scènes of milieus waar kunstenaars in vertoeven. Meer dan ooit zijn deze milieus internationale fora. Belgische artiesten kennen vaak Luik, Gent, Brussel of Antwerpen als thuisbasis. Toch pendelen ze vaak naar hun tweede thuis en werkplaats in het buitenland om hier aansluiting te vinden bij de meest actuele discussies in de beeldende kunstsector. Ook niet-belgen en nieuwe Belgen maken bovendien meer en meer deel uit van een Belgische kunstscène (Wiels, 2008: 1). Het is tegen de achtergrond van dit internationale perspectief - dat reeds lang de artistieke horizon vormt, en dat sinds een decennium de aflossing inluidt van de nationale logica door het geopolitieke spectrum van globalisatie en mobiliteit, en de zich vormende transnationale identiteiten - dat de tentoonstelling zich aftekent (Wiels, 2008: 1). Hoewel Pascal Gielen en Rudi Laermans in Een omgeving voor actuele kunst duiden op het feit dat het mondiale karakter van hedendaagse (beeldende) kunst erg westers getint is en dus bezwaarlijk werelds genoemd kan worden, toont hun onderzoek wel aan dat de makers van Un-scene toch een goed kader schetsten voor hun programma. Het is, volgens bovengenoemde auteurs, immers zo dat de beeldende kunstsector zich vandaag de dag beweegt in een amalgaam van globale netwerken: een wereldomspannend netwerk-van-netwerken, een mondiaal meshwork (Gielen, 2004: 39). Het globale van beeldende kunst laat zich - naar analogie met de tentoonstelling in Wiels - kenmerken door de internationale aanwezigheid van topkunstenaars, maar ook door een breder internationaal denken. Dit impliceert onder andere dat de kunstwereld wetmatigheden hanteert die grotendeels aan lokale actoren en opiniemakers ontsnappen (Luyckx, 2008). De geografische nabijheid van een kunstenaar of kunstwerk zijn dus niet meer van belang omdat de kaders voor artistieke keuzes elders uiteengezet worden (Gielen, 2008: 217). 6

18 De maatschappelijke en economische globalisering zorgt bovendien voor een schaalvergroting van dit mondiaal karakter van beeldende kunst. Mediatisering, mondiale vernetwerking en hypermobiliteit zorgen voor een existentiële toename van het aantal actoren op de kunstmarkt en van de snelheid waarmee deze actoren bewegen en uitgewisseld worden. Gepaard met een verregaande liberalisering van de kunstmarkt plaatst dit kunstenaars en kleine culturele organisaties in een kwetsbare positie (naar Gielen, 2009a). Gielen en Mouffe tonen in de verjaardagseditie van het tijdschrift voor kunst en het openbaar domein Open dat de huidige sociaal-economische context er niet enkel voor zorgt dat het globale karakter van de beeldende kunstsector een andere betekenis krijgt, maar bovendien dat een aangepast instrumentarium om in deze globale kunstenwereld te bewegen noodzakelijk is. Dit instrumentarium hoort, volgens Gielen, post-institutioneel te zijn. Hij duidt hiermee de noodzaak van mobiliteit, openheid, nieuwsgierigheid en innovativiteit en zet dit tegenover het stramme en onbeweeglijke beeld van de institutie. Biënnales - welke het onderwerp van bovengenoemde publicatie vormen - zijn een mogelijk antwoord op een snelveranderende werkomgeving. Maar ook een netwerk zou dankzij zijn weinig rigide, flexibele en dynamische karakteristieken (cf. infra) functioneren in een hedendaagse context waar de nadruk ligt op aanpassingsvermogen, beweeglijkheid en snelheid (Gielen, 2009b: 8-17 en Mouffe, 2009: 32-40). Dit internationaal karakter maakt dat actoren in het veld van de hedendaagse beeldende kunst internationale netwerken als levensnoodzakelijk ervaren. Een onderzoek van Alies Veul uit 2005 toont aan dat ook Belgische kunstenaars en organisaties vinden dat hun actieradius van lokaal tot internationaal moet reiken. Bovendien, zo blijkt uit datzelfde onderzoek, hebben deze spelers nood aan zakelijke, organisatorische en financiële ondersteuning op dit vlak (Veul, 2005: 59). Waar kleinere organisaties voor hun internationale werking eerder op zoek zijn naar informatie inzake internationale financieringsmogelijkheden en een bemiddelaar om contacten te leggen met buitenlandse vertegenwoordigers, zijn grotere organisaties eerder op zoek naar financiële mogelijkheden om internationaal te werken (Van Camp, 2006: 56-58). In volgende hoofdstukken wordt duidelijk dat zowel de Vlaamse cultuuroverheid, als BAM een belangrijke rol kunnen spelen in de ondersteuning van de internationale werking van beeldende kunstenaars of beeldende kunstorganisaties. 7

19 2. Het Vlaams internationaal cultuurbeleid 2.1 De context Sinds het aantreden van de paarse regering in 1999 maakt het internationaal cultuurbeleid integraal deel uit van de bevoegdheid van de minister van Cultuur. In het verleden behoorde dit tot Buitenlandse Zaken en moest het enerzijds dienen om Vlaanderen op de kaart te zetten en anderzijds als vorm van nation-building (Schramme, 2005: 3). Waar cultuur voorheen dus eerder een politiek instrument was ten dienste van het buitenlands beleid, kon vanaf de overheveling van het budget voor internationaal cultuurbeleid naar de Administratie Cultuur de focus ook echt op cultuur liggen. Pas in zijn beleidsnota van 2004 geeft de minister van Cultuur, Bert Anciaux, de doelstellingen van dit internationaal cultuurbeleid weer. Ten eerste wil hij de internationale werking van het culturele veld in Vlaanderen verder stimuleren en de aanwezigheid van de Vlaamse kunst en cultuur in het buitenland versterken. Daarnaast wil hij internationale culturele actoren naar Vlaanderen halen en internationale samenwerking en uitwisseling aanmoedigen. Tenslotte legt hij de nadruk op de verantwoordelijkheid die Vlaanderen, als rijke regio, moet blijven opnemen voor landen in ontwikkeling (Anciaux, 2004: 17). De minister beschouwt hedendaagse beeldende kunst als een transnationaal systeem. Anciaux vindt het dan ook zijn verantwoordelijkheid om Vlaamse actoren, zoals kunstenaars, bemiddelaars en organisaties, de kans te geven om hun oeuvre en activiteiten in een internationale context te positioneren. Bovendien schetst hij in zijn beleidsnota Cultuur dat ook steunpunten op vlak van internationalisering een belangrijke rol kunnen spelen. Tenslotte legt hij de nadruk op de functie van digitale databanken en de noodzaak aan een globaal systeem van scouting en continue netwerkvorming door onafhankelijke curatoren en critici (Anciaux, 2004: 29-30). Niet enkel bewuste keuzes van de overheid maar ook maatschappelijke ontwikkelingen vragen om een aangepast beleid (Schramme, 2005: 3). De in de inleiding geschetste internationalisering van de kunsten en de socio-economische mondialisering hebben een belangrijke impact op de sector van de beeldende kunst. Roelandt stelt dan ook dat juist omdàt beeldende kunstenaars meer en meer internationaal vernetwerkt zijn, beleidsaandacht verder moet gaan dan een focus op de creatie. Een bredere benadering met oog voor het volledige proces van creatie en verspreiding, incluis de relaties die kunstenaars (moeten) aan gaan, is noodzakelijk (Roelandt, 2008). Zij deelt hiermee de mening van Gielen die in Kunst in Netwerken zegt dat beeldende kunst niet zozeer gekoppeld wordt aan instellingen of organisaties, maar veel meer aan personen. De kunstenaars wordt onterecht beschouwd als geïsoleerd. Kunstenaars zijn immers sterk vernetwerkt en gaan partnerschappen aan om hun creaties te ontwikkelen en te verspreiden (Gielen, 2008: 166). Overheidsinvesteringen mogen zich dan ook niet louter richten tot de autonoom scheppende kunstenaar. Ook middelen voor 8

20 onder meer de internationale werking van kunstenaars en voor de werking van organisaties die deze kunstenaars ondersteunen moeten deel uit maken van het beleidsinstrumentarium. 2.2 De instrumenten Om zijn functie inzake het internationaal cultuurbeleid waar te maken beschikt de minister over de volgende instrumenten: Culturele en samenwerkingsakkoorden met verschillende landen Sinds de Sint-Michielsakkoorden 1 in 1993 heeft Vlaanderen een volwaardige bevoegdheid op vlak van buitenlands beleid. Vlaanderen kan als regio - en dit is een unicum in het internationaal recht - bijvoorbeeld zelfstandig culturele akkoorden afsluiten (Van Camp, 2006: 78). Historische banden, taal- of cultuurverwantschap, politieke prioriteiten, economische verwevenheid of nabijheid kunnen tot deze akkoorden leiden. Deze bestaan voor samenwerking met Nederland, Frankrijk, Duitsland, Verenigd Koninkrijk, China, Zuid-Afrika, Congo en enkele Europese regio s (Catalonië, Schotland en Wales) (Van Ryckegem, 2005: 53). Ook met landen van herkomst van allochtone gemeenschappen in Vlaanderen, zoals Turkije en Marokko, is er een structureel samenwerkingsverband onder de vorm van een cultureel akkoord (Anciaux, 2007). Multilaterale regelgeving Dit zijn culturele en jongerenprogramma s, algemene regelgeving van de Europese Unie en aanbevelingen van de Raad van Europa en van Unesco (Van Ryckegem, 2005: 53). In dit kader is het wel belangrijk te duiden op de beperkte rol die Vlaanderen op dit vlak kan spelen. Ondanks het feit dat Vlaanderen zelfstandig culturele akkoorden kan afsluiten (cf. supra), blijft het immers moeilijk om autonoom op te treden, omdat multilaterale organisaties als Unesco en de Raad van Europa geen deelstaten, maar enkel nationale staten erkennen (Schramme, 2005: 4). Subsidiëringreglement voor de ondersteuning van culturele projecten Zowel in het decreet rond Sociaal-cultureel Volwassenenwerk, als in het Amateurkunstendecreet, Cultureel-erfgoeddecreet en het Kunstendecreet is er aandacht voor de internationale werking van organisaties en projecten (Anciaux, 2009: 1 De Sint-Michielsakkoorden maken deel uit van de 4 de fase in de Belgische staatshervorming. Vlaanderen kreeg voor het eerst een rechtstreeks verkozen parlement en artikel 1 van de grondwet luidde in het vervolg: België is een federale staat, samengesteld uit gemeenschappen en gewesten (De Pauw, 2001: 18). De vergedreven hervormingen maakten dat de deelstaten - die reeds bevoegd waren voor cultuur - onafhankelijk konden optreden in het buitenland en dus een eigen buitenlandpolitiek konden voeren (Schramme, 1999: 370). 9

21 37). Omdat de twee laatstgenoemde van belang zijn voor de beeldende kunstsector gaan we hier verder op in. o Decreet 23 mei 2008 houdende de ontwikkeling, de organisatie en de subsidiëring van het Vlaams cultureel-erfgoedbeleid, B.S (hierna: Cultureel-erfgoeddecreet): Erkende en gesubsidieerde cultureel erfgoedorganisaties binnen het Cultureel-erfgoeddecreet kunnen in hun beleidsplannen hun internationale projectwerking en netwerkvorming opnemen (Anciaux, 2009: 37). Voor de niet-gesubsidieerde organisaties biedt het Cultureelerfgoeddecreet de mogelijkheid om een subsidie aan te vragen voor hun Europese of mondiale samenwerkingsprojecten (Anciaux, 2009: 37). o Decreet 2 april 2004 houdende de subsidiëring van kunstenorganisaties, kunstenaars, organisaties voor kunsteducatie en organisaties voor sociaalartistieke werking, internationale initiatieven, publicaties en steunpunten, B.S (hierna: Kunstendecreet) 2 : Bij organisaties die een structurele werkingssubsidie van meer dan ontvangen, maken internationale projecten een onlosmakelijk onderdeel uit van hun gewone, structurele werking. Internationale profilering wordt van hen verwacht en vormt zelfs een criterium bij het toekennen van financiële steun. Zij kunnen dan ook geen bijkomende subsidies aanvragen voor internationale projecten. Hiernaast omvat het Kunstendecreet vier andere subsidievormen: Internationale projecten (voor organisaties die structureel gesubsidieerd worden voor minder dan ). Met de regeling kunstbeurzen kunnen ook galeries in dit kader financiële steun aanvragen voor de deelname aan internationale kunstbeurzen; Internationale werkverblijven; Internationale netwerkorganisaties (cf. infra - deel 2, 4.2 inkomsten); Tegemoetkomingen in de reis-, verblijf- en transportkosten vanuit en naar het buitenland; 2 Op basis van informatie in de Memorie van Toelichting bij het Kunstendecreet en op de site van de Administratie Kunsten en Erfgoed: 10

INTERNATIONAAL CULTUURBELEID EEN VVC-BIJDRAGE

INTERNATIONAAL CULTUURBELEID EEN VVC-BIJDRAGE Contact: Gallaitstraat 86 bus 23 1030 Brussel 02/201.17.07 02/201.07.19 info@cultuurcentra.be www.cultuurcentra.be Document 020 24/02/2005 INTERNATIONAAL CULTUURBELEID EEN VVC-BIJDRAGE Inleiding In het

Nadere informatie

Kunstendecreet. decreet ondersteuning professionele. kunsten Vlaamse Gemeenschap

Kunstendecreet. decreet ondersteuning professionele. kunsten Vlaamse Gemeenschap Kunstendecreet decreet ondersteuning professionele kunsten Vlaamse Gemeenschap Vernieuwing regelgeving Kunsten 1. Historiek 2. Structuur nieuwe Kunstendecreet 2.1. Organisatie Kunstenbeleid 2.2. Subsidie

Nadere informatie

Het museum: - beschikt over een kwaliteitslabel als museum - heeft tijdig een aanvraag ingediend voor Vlaamse indeling en subsidiëring

Het museum: - beschikt over een kwaliteitslabel als museum - heeft tijdig een aanvraag ingediend voor Vlaamse indeling en subsidiëring Museum voor Industriële Archeologie en Textiel (MIAT), Gent 1. Gemotiveerd advies van de beoordelingscommissie Collectiebeherende Cultureel-erfgoedorganisaties over indeling bij het Vlaamse niveau en toekenning

Nadere informatie

Gecoördineerde tekst:

Gecoördineerde tekst: Gecoördineerde tekst: Decreet van 27 oktober 1998 houdende de erkenning en subsidiëring van organisaties voor volkscultuur en de oprichting van het Vlaams Centrum voor Volkscultuur (B.S.22-12-1998) Decreet

Nadere informatie

Subsidiemogelijkheden Kunstendecreet

Subsidiemogelijkheden Kunstendecreet Subsidiemogelijkheden Kunstendecreet Meerjarige werkingsubsidies Projectsubsidies (organisaties) Subsidies voor kunstenaars: Ontwikkelingsgerichte beurzen Projectsubsidies voor kunstenaars Creatieopdrachten

Nadere informatie

DECREET. houdende de erkenning en de subsidiëring van organisaties voor volkscultuur en de oprichting van het Vlaams Centrum voor Volkscultuur

DECREET. houdende de erkenning en de subsidiëring van organisaties voor volkscultuur en de oprichting van het Vlaams Centrum voor Volkscultuur VLAAMS PARLEMENT DECREET houdende de erkenning en de subsidiëring van organisaties voor volkscultuur en de oprichting van het Vlaams Centrum voor Volkscultuur HOOFDSTUK I Algemene bepalingen Artikel 1

Nadere informatie

Samenvatting Flanders DC studie Internationalisatie van KMO s

Samenvatting Flanders DC studie Internationalisatie van KMO s Samenvatting Flanders DC studie Internationalisatie van KMO s In een globaliserende economie moeten regio s en ondernemingen internationaal concurreren. Internationalisatie draagt bij tot de economische

Nadere informatie

Projectsubsidies organisaties: doel

Projectsubsidies organisaties: doel Projectsubsidies organisaties: doel De projectsubsidiëring is erop gericht organisaties die niet structureel ondersteund worden, de kans te bieden om één project, afgerond in tijd en doelstelling, te realiseren.

Nadere informatie

Subsidiëring in het kader van het Kunstendecreet: Projectsubsidies: - Voor kunstenorganisaties, kunsteducatieve en sociaal-artistieke organisaties

Subsidiëring in het kader van het Kunstendecreet: Projectsubsidies: - Voor kunstenorganisaties, kunsteducatieve en sociaal-artistieke organisaties Subsidiëring in het kader van het Kunstendecreet: Projectsubsidies: - Voor kunstenorganisaties, kunsteducatieve en sociaal-artistieke organisaties -Voor kunstenaars - Periodieke publicaties Algemene principes

Nadere informatie

Ontwerp van samenwerkingsakkoord

Ontwerp van samenwerkingsakkoord Ontwerp van samenwerkingsakkoord Tussen: de Franse Gemeenschap Vertegenwoordigd door Mevrouw Fadila LAANAN, Minister van Cultuur, Audiovisuele Zaken, Gezondheid en Gelijkheid van Kansen En: de Vlaamse

Nadere informatie

Dossier Rechtstreekse subsidies aan beeldende kunstenaars

Dossier Rechtstreekse subsidies aan beeldende kunstenaars Dossier Rechtstreekse subsidies aan beeldende kunstenaars Al jaren ijvert NICC voor meer rechtstreekse subsidies aan beeldende kunstenaars. Het verheugde ons dan ook dat minister van Cultuur Bert Anciaux

Nadere informatie

Informatiemoment Grote lijnen van een nieuw CULTUREEL- ERFGOEDDECREET TOELICHTING KVS 30.05.2016

Informatiemoment Grote lijnen van een nieuw CULTUREEL- ERFGOEDDECREET TOELICHTING KVS 30.05.2016 Informatiemoment Grote lijnen van een nieuw CULTUREEL- ERFGOEDDECREET TOELICHTING KVS 30.05.2016 WELKOM en PROGRAMMA Karen Jacobs Conceptnota Duurzame CE-werking 2015-2016 participatief traject ter voorbereiding

Nadere informatie

Interview met minister Joke Schauvliege

Interview met minister Joke Schauvliege Interview met minister Joke Schauvliege over de rol en de toekomst van etnisch-culturele federaties in Vlaanderen. Dertien etnisch-cultureel diverse federaties zijn erkend binnen het sociaalcultureel werk.

Nadere informatie

Algemeen verslag denkdag 15 juni 2015 de Kriekelaar Schaarbeek

Algemeen verslag denkdag 15 juni 2015 de Kriekelaar Schaarbeek Algemeen verslag denkdag 15 juni 2015 de Kriekelaar Schaarbeek 1 Inleiding 2 Op 15 juni 2015 verzamelden de leden van de advieswerkgroep Sociaal-Cultureel Werk en vertegenwoordigers van regionale koepelverenigingen

Nadere informatie

Spanningsvelden bij toegankelijkheid van zorg : We hebben gezocht naar een titel die meteen naar de kern van de zaak gaat en die omvattend is voor de

Spanningsvelden bij toegankelijkheid van zorg : We hebben gezocht naar een titel die meteen naar de kern van de zaak gaat en die omvattend is voor de 1 Inleiding door dr. Walter Krikilion, voorzitter Werkgroep Ethiek in de Kliniek van ICURO - Symposium Spanningsvelden bij toegankelijkheid van zorg 19 oktober 2012 - Hasselt Beste deelnemers, Als Werkgroep

Nadere informatie

Voorstelnota Steunpunt GOK begeleiding en onderzoek Brusselse proefprojecten Brede School. 25 augustus 2006

Voorstelnota Steunpunt GOK begeleiding en onderzoek Brusselse proefprojecten Brede School. 25 augustus 2006 BIJLAGE Bijlage nr. 2 Voorstelnota Steunpunt GOK begeleiding en onderzoek Brusselse proefprojecten Brede School BRREEDDEE SCCHOOLL BEGELEIDING EN ONDERZOEK BRUSSELSE PROEFPROJECTEN 25 augustus 2006 1.

Nadere informatie

INTERBESTUURLIJKE SAMENWERKING IN VLAANDEREN

INTERBESTUURLIJKE SAMENWERKING IN VLAANDEREN K.U.Leuven Instituut voor de Overheid Universiteit Antwerpen Universiteit Gent Hogeschool Gent www.steunpuntbov.be INTERBESTUURLIJKE SAMENWERKING IN VLAANDEREN Ellen Wayenberg & Filip De Rynck Spoor Bestuurlijke

Nadere informatie

Observatorium voor Gezondheid en Welzijn OPERATIONEEL PLAN 2011-2014

Observatorium voor Gezondheid en Welzijn OPERATIONEEL PLAN 2011-2014 Observatorium voor Gezondheid en Welzijn OPERATIONEEL PLAN 2011-2014 1. OPDRACHTEN VAN HET OBSERVATORIUM VOOR GEZONDHEID EN WELZIJN 1.1 Wettelijke basis De opdrachten van het Observatorium staan opgesomd

Nadere informatie

Waar staat Ondernemers voor Ondernemers voor?

Waar staat Ondernemers voor Ondernemers voor? 8 Ondernemers voor Ondernemers Jaarverslag 2014 9 Waar staat Ondernemers voor Ondernemers voor? Missie De missie van de vzw Ondernemers voor Ondernemers (opgericht in 2000) is het bevorderen van duurzame

Nadere informatie

Hoge Raad voor Vrijwilligers over het EYAA 2012 (European Year of Active Ageing 2012)

Hoge Raad voor Vrijwilligers over het EYAA 2012 (European Year of Active Ageing 2012) Hoge Raad voor Vrijwilligers over het EYAA 2012 (European Year of Active Ageing 2012) De Hoge Raad voor Vrijwilligers (HRV) kijkt relatief tevreden terug op 2011, het Europees Jaar voor het Vrijwilligerswerk.

Nadere informatie

Klaartje Bult Creative Europe Desk NL Europadag 17 december 2013, Pakhuis de Zwijger

Klaartje Bult Creative Europe Desk NL Europadag 17 december 2013, Pakhuis de Zwijger Klaartje Bult Creative Europe Desk NL Europadag 17 december 2013, Pakhuis de Zwijger CREATIVE EUROPE 2014-2020 KANSEN, RESULTATEN AANBEVELINGEN Creative Europe 2014-2020 Wat betekent het voor de Europese

Nadere informatie

Geachte leden van de Vaste commissie voor Onderwijs, Cultuur en Wetenschap,

Geachte leden van de Vaste commissie voor Onderwijs, Cultuur en Wetenschap, Aan de leden van de Vaste Commissie voor Onderwijs, Cultuur en Wetenschap Tweede Kamer der Staten Generaal Postbus 20018 2500 EA Den Haag 9 april 2015, Amsterdam Geachte leden van de Vaste commissie voor

Nadere informatie

Toll-net: samenwerken aan e-leren en gecombineerd leren voor volwassenen

Toll-net: samenwerken aan e-leren en gecombineerd leren voor volwassenen AFSTANDSLEREN EN ICT GECOMBINEERD ONDERWIJS 4 1 Toll-net: samenwerken aan e-leren en gecombineerd leren voor volwassenen Steven De Pauw Coördinator Toll-net Steven Verjans Universitair docent Open Universiteit

Nadere informatie

Abstract Waaier van Merken Een inventarisatie van branding in de Nederlandse gesubsidieerde theatersector Margriet van Weperen

Abstract Waaier van Merken Een inventarisatie van branding in de Nederlandse gesubsidieerde theatersector Margriet van Weperen Abstract Waaier van Merken Een inventarisatie van branding in de Nederlandse gesubsidieerde theatersector Margriet van Weperen Bachelorscriptie Kunsten, Cultuur en Media Rijksuniversiteit Groningen Begeleider:

Nadere informatie

Leidraad voor het indienen van een aanvraag voor structurele subsidiëring of erkenning als landelijk georganiseerde jeugdvereniging

Leidraad voor het indienen van een aanvraag voor structurele subsidiëring of erkenning als landelijk georganiseerde jeugdvereniging Agentschap Sociaal-Cultureel Werk voor Jeugd en Volwassenen Afdeling Jeugd Arenbergstraat 9 1000 Brussel E-mail: subsidiedossierjeugd@cjsm.vlaanderen.be Leidraad voor het indienen van een aanvraag voor

Nadere informatie

VACATURE. Innoviris is op zoek naar. een Adviseur Innovatief Ecosysteem (Strategisch) Referentie: AFN201603

VACATURE. Innoviris is op zoek naar. een Adviseur Innovatief Ecosysteem (Strategisch) Referentie: AFN201603 VACATURE Innoviris is op zoek naar een Adviseur Innovatief Ecosysteem (Strategisch) Referentie: AFN201603 Wetenschappelijke Directie Cel Innovatief Ecosysteem Innoviris Instelling van openbaar nut Charleroisteenweg

Nadere informatie

VACATURE. Innoviris is op zoek naar. een wetenschappelijke Adviseur gespecialiseerd in Living Lab. Referentie: AFN201604

VACATURE. Innoviris is op zoek naar. een wetenschappelijke Adviseur gespecialiseerd in Living Lab. Referentie: AFN201604 VACATURE Innoviris is op zoek naar een wetenschappelijke Adviseur gespecialiseerd in Living Lab Referentie: AFN201604 Wetenschappelijke Directie Cel strategisch onderzoek Innoviris Instelling van Openbaar

Nadere informatie

Culture market. 29 > 30.08.2014 Nederlandse versie

Culture market. 29 > 30.08.2014 Nederlandse versie Culture market 29 > 30.08.2014 Nederlandse versie INHOUD 19.02.2014 presentatie inhoud deelneming organisatie BRUSSELS CREATIVE FORUM : een project voor Brussel presentatie CULTUREEL BORRELEN IN BRUSSEL

Nadere informatie

Dirk Verbist (moderator): directeur bij FOV + lid van SARC sociaal cultureel werk

Dirk Verbist (moderator): directeur bij FOV + lid van SARC sociaal cultureel werk Verslag inspiratiedag lokaal cultuureducatiebeleid D2 Cultuureducatie: wat mag dat kosten? Hoe wordt er op lokaal niveau omgegaan met budgetten voor cultuureducatie? Staan deze onder druk in tijden van

Nadere informatie

Cultuur als bindmiddel

Cultuur als bindmiddel Cultuur als bindmiddel Actiegroep Diversiteit/Cultuureducatie Dit werk is gelicenseerd onder een Creative Commons Naamsvermelding-NietCommercieel-GeenAfgeleideWerken 2.0 België licentie Cultuur doet bewegen

Nadere informatie

Titel in het Engels: Administrative Law Publiekrecht, sectie Bestuursrecht (in oprichting)

Titel in het Engels: Administrative Law Publiekrecht, sectie Bestuursrecht (in oprichting) Structuurrapport Leerstoel Bestuursrecht 1 Algemene informatie Titel: Bestuursrecht Titel in het Engels: Administrative Law Afdeling: Publiekrecht, sectie Bestuursrecht (in oprichting) Omvang: 1.0 fte

Nadere informatie

Startnotitie Digitaal Platform voor presentatie van het beste en mooiste van de Vlaams-Nederlandse culturele samenwerking

Startnotitie Digitaal Platform voor presentatie van het beste en mooiste van de Vlaams-Nederlandse culturele samenwerking Startnotitie Digitaal Platform voor presentatie van het beste en mooiste van de Vlaams-Nederlandse culturele samenwerking Commissie Cultureel Verdrag Vlaanderen - Nederland Brussel, april 2014 CVN heeft

Nadere informatie

Infosessie subsidies architectuur en vormgeving

Infosessie subsidies architectuur en vormgeving Infosessie subsidies architectuur en vormgeving Overzicht 1. Situering architectuur en vormgeving binnen kunstendecreet 2. Kunstendecreet: ondersteuningsmogelijkheden 3. Cases Situering culturele dimensie

Nadere informatie

Inhoud. Steunpunt Diversiteit en Leren 17/03/2010. Brede School in Vlaanderen en Brussel

Inhoud. Steunpunt Diversiteit en Leren 17/03/2010. Brede School in Vlaanderen en Brussel Inhoud Vooraf: Steunpunt Diversiteit en Leren 1. Wat is een Brede School? 2. Welke impact ervaren de proefprojecten? 3. Brede school in de toekomst 4. Standpunt VVJ Brede School in Vlaanderen en Brussel

Nadere informatie

1/2. Staten-Generaal. Vergaderjaar 2015 2016. A/ Nr. 1 BRIEF VAN DE MINISTER VAN BUITENLANDSE ZAKEN

1/2. Staten-Generaal. Vergaderjaar 2015 2016. A/ Nr. 1 BRIEF VAN DE MINISTER VAN BUITENLANDSE ZAKEN Staten-Generaal 1/2 Vergaderjaar 2015 2016 34 495 Verdrag tussen de regering van het Koninkrijk der Nederlanden en de regering van de Republiek Zuid-Afrika betreffende audiovisuele coproductie; s-gravenhage,

Nadere informatie

Bouwstenen voor een levensvatbaar en toekomstgericht Vlaams audiovisueel vertonerveld

Bouwstenen voor een levensvatbaar en toekomstgericht Vlaams audiovisueel vertonerveld Bouwstenen voor een levensvatbaar en toekomstgericht Vlaams audiovisueel vertonerveld vertoners, distributeurs, reflectie en omkadering, educatie en archivering culturele vertoners stellen vast VOD, thuisconsumptie,

Nadere informatie

praktijkseminarie de operationele aanpak valorisatieproblematiek

praktijkseminarie de operationele aanpak valorisatieproblematiek praktijkseminarie de operationele aanpak valorisatieproblematiek SBO maatschappelijke finaliteit Prof. Dr. Ann Jorissen (UA) IWT, 11 januari 2010 1 Effective Governance of Private Enterprises: the influence

Nadere informatie

Mobiliteitsvensters en Opportuniteitsvensters. Prof. dr. Patrick Bultinck, Universiteit Gent

Mobiliteitsvensters en Opportuniteitsvensters. Prof. dr. Patrick Bultinck, Universiteit Gent Mobiliteitsvensters en Opportuniteitsvensters Prof. dr. Patrick Bultinck, Universiteit Gent Sense of Urgency: Studenten chemie mobiliseren 1. Missie van Chemie@UGent: Onderzoeksgedreven academisch onderwijs

Nadere informatie

SOCIALE EN BURGERSCHAPSCOMPETENTIE

SOCIALE EN BURGERSCHAPSCOMPETENTIE Vlaams Verbond van het Katholiek Secundair Onderwijs Guimardstraat 1, 1040 Brussel SOCIALE EN BURGERSCHAPSCOMPETENTIE Algemene vorming op het einde van de derde graad secundair onderwijs Voor de sociale

Nadere informatie

INTERGEMEENTELIJKE ONROERENDERFGOED- DIENSTEN (IOED S)

INTERGEMEENTELIJKE ONROERENDERFGOED- DIENSTEN (IOED S) INTERGEMEENTELIJKE ONROERENDERFGOED- DIENSTEN (IOED S) 8 september 2015 Vlaams Regeerakkoord 2014-2019 We betrekken zo veel als mogelijk de lokale besturen bij het erfgoedbeleid en bij de maatregelen die

Nadere informatie

Onderwerp: projectoproep 2 april 2015 Subsidies voor sociale economie projecten in de provincie Antwerpen

Onderwerp: projectoproep 2 april 2015 Subsidies voor sociale economie projecten in de provincie Antwerpen NOTA Datum: 2 april 2015 Van: Dienst Economie en Internationale Samenwerking Team Sociale Economie Onderwerp: projectoproep 2 april 2015 Subsidies voor sociale economie projecten in de provincie Antwerpen

Nadere informatie

Cultureel-erfgoedconvenant tussen de Vlaamse Gemeenschap en het Intergemeentelijk Samenwerkingsverband van het Land van Waas

Cultureel-erfgoedconvenant tussen de Vlaamse Gemeenschap en het Intergemeentelijk Samenwerkingsverband van het Land van Waas Cultureel-erfgoedconvenant tussen de Vlaamse Gemeenschap en het Intergemeentelijk Samenwerkingsverband van het Land van Waas Tussen: de Vlaamse Gemeenschap, vertegenwoordigd door de Vlaamse Regering in

Nadere informatie

Gedeeld Cultureel Erfgoed en de rol van DutchCulture

Gedeeld Cultureel Erfgoed en de rol van DutchCulture Gedeeld Cultureel Erfgoed en de rol van DutchCulture 1. Het Gedeeld Cultureel Erfgoedbeleid Doelstellingen GCE Programma 2. De Rol van DutchCulture Programmaraad Matchingsregeling Buitenlands bezoekersprogramma

Nadere informatie

Projectoproep / Commemoraties 1914-18

Projectoproep / Commemoraties 1914-18 1. Algemene Informatie 1.1 Context Herdenkingsplechtigheden Eerste Wereldoorlog (1914-18) in het Brussels Hoofdstedelijk Gewest Het Brussels Hoofdstedelijk Gewest maakt zich op voor de herdenking van honderd

Nadere informatie

Beken Kleur Gooi je troeven op tafel. handleiding

Beken Kleur Gooi je troeven op tafel. handleiding Beken Kleur Gooi je troeven op tafel handleiding Deze tool werd ontwikkeld door het Flanders DC Kennis centrum aan Antwerp Management School. Het is gebaseerd op het onderzoeksrapport Dominante denkkaders

Nadere informatie

Digitale cultuur als continuüm

Digitale cultuur als continuüm Digitale cultuur als continuüm Samenvatting Activiteitenplan 2017-2020 Stichting Digitaal Erfgoed Nederland (DEN) Den Haag, 31 januari 2016 1/5 1. Vooraf Deze samenvatting is gebaseerd op de subsidieaanvraag

Nadere informatie

vijf debatten over het strategische en publieke belang van kunst en cultuur als basis voor nieuwe vormen van leefbaarheid, zorg en welzijn

vijf debatten over het strategische en publieke belang van kunst en cultuur als basis voor nieuwe vormen van leefbaarheid, zorg en welzijn noteer in je agenda: 3 maart, 31 maart, 21 april, 19 mei en 16 juni 2015 vijf debatten over het strategische en publieke belang van kunst en cultuur als basis voor nieuwe vormen van leefbaarheid, zorg

Nadere informatie

Algemene informatie. tegemoetkoming reis-, verblijf- transportkosten. Kunstendecreet. over de. in de. en in het kader van het.

Algemene informatie. tegemoetkoming reis-, verblijf- transportkosten. Kunstendecreet. over de. in de. en in het kader van het. Algemene informatie over de tegemoetkoming reis-, verblijf- in de transportkosten en in het kader van het Kunstendecreet Algemene Wat is het doel van de tegemoetkoming? De tegemoetkoming in de reis-, verblijf-

Nadere informatie

Gemeentelijk reglement betreffende de erkenning en subsidiëring van cultureel en sociocultureel volwassenenwerk van 1 september 2010

Gemeentelijk reglement betreffende de erkenning en subsidiëring van cultureel en sociocultureel volwassenenwerk van 1 september 2010 Gemeentelijk reglement betreffende de erkenning en subsidiëring van cultureel en sociocultureel volwassenenwerk van 1 september 2010 Het subsidiereglement van de Gemeentelijke Culturele Raad Wichelen heeft

Nadere informatie

Uitgangspunt van deze omzendbrief is het subsidiëren van projecten van bepaalde duur.

Uitgangspunt van deze omzendbrief is het subsidiëren van projecten van bepaalde duur. Omzendbrief voor de subsidiëring van projecten in het kader van Samenlevingsinitiatieven 1. Wat zijn de Samenlevingsinitiatieven? De erkenning en subsidiëring van Samenlevingsinitiatieven gebeurt op basis

Nadere informatie

Audiovisuele Mediacademie

Audiovisuele Mediacademie Audiovisuele Mediacademie mediarte.be, als spil voor talentmanagement in de audiovisuele sector mediacademie.be, als regisseur, moderator, facilitator en monitor voor talentmanagement in de audiovisuele

Nadere informatie

MEDEZEGGENSCHAP EN SUCCESFACTOREN. Ruysdael onderzoek 2015

MEDEZEGGENSCHAP EN SUCCESFACTOREN. Ruysdael onderzoek 2015 MEDEZEGGENSCHAP EN SUCCESFACTOREN Ruysdael onderzoek 2015 Succes maak je samen Ruysdael is gespecialiseerd in innovatie van mens en organisatie. Vanuit de overtuiging dat je samen duurzame meerwaarde creëert.

Nadere informatie

Algemene informatie Tegemoetkoming reis-, verblijf- transportkos- ten in het kader van het kunstendecreet

Algemene informatie Tegemoetkoming reis-, verblijf- transportkos- ten in het kader van het kunstendecreet Algemene informatie Tegemoetkoming reis-, verblijf- in de transportkos- en ten in het kader van het kunstendecreet Algemene Doel De tegemoetkoming in de reis-, verblijf- en transportkosten is één van de

Nadere informatie

Kaderconventie van de Raad van Europa over de bijdrage van cultureel erfgoed aan de samenleving, opgemaakt in Faro op 27 oktober 2005

Kaderconventie van de Raad van Europa over de bijdrage van cultureel erfgoed aan de samenleving, opgemaakt in Faro op 27 oktober 2005 Sectorraad Kunsten en Erfgoed Kaderconventie van de Raad van Europa over de bijdrage van cultureel erfgoed aan de samenleving, opgemaakt in Faro op 27 oktober 2005 Advies 2010/2 (SARiV) Advies 243-05 (SARC)

Nadere informatie

ADVIES 191 GROENBOEK STAATSHERVORMING 28 NOVEMBER 2013

ADVIES 191 GROENBOEK STAATSHERVORMING 28 NOVEMBER 2013 ADVI ES191 GROENBOEK STAATSHERVORMI NG 28NOVEMBER2013 ADVIES 191 GROENBOEK STAATSHERVORMING 28 NOVEMBER 2013 GROENBOEK STAATSHERVORMING 2/7 INHOUD SAMENVATTING EXECUTIVE SUMMARY INLEIDING SITUERING ADVIES

Nadere informatie

Europa voor de Burger 2014-2020

Europa voor de Burger 2014-2020 Europa voor de Burger 2014-2020 Europees subsidieprogramma onder DG Migration & Home Affairs Gecentraliseerd bij het uitvoerend agentschap voor Onderwijs, Audiovisuele media en Cultuur (EACEA) hier Doelstellingen

Nadere informatie

Workspace Design Onderzoeksopzet voor SOZAWE

Workspace Design Onderzoeksopzet voor SOZAWE Workspace Design Onderzoeksopzet voor SOZAWE Datum: 16 december 2010 Ir. Jan Gerard Hoendervanger Docent-onderzoeker Lectoraat Vastgoed Kenniscentrum Gebiedsontwikkeling NoorderRuimte Hanzehogeschool Groningen

Nadere informatie

Advies. over het ontwerp van kaderdecreet Vlaamse ontwikkelingssamenwerking

Advies. over het ontwerp van kaderdecreet Vlaamse ontwikkelingssamenwerking Brussel, 5 juli 2006 050706_Advies_kaderdecreet_Vlaamse_ontwikkelingssamenwerking Advies over het ontwerp van kaderdecreet Vlaamse ontwikkelingssamenwerking 1. Inleiding Op 24 mei 2006 heeft Vlaams minister

Nadere informatie

KIEN - Event. De E-installateur, de veranderende markt en het belang van institutionele innovatie.

KIEN - Event. De E-installateur, de veranderende markt en het belang van institutionele innovatie. KIEN - Event De E-installateur, de veranderende markt en het belang van institutionele innovatie. Prof. dr. Koen Vandenbempt (Universiteit Antwerpen, België) Gent, 21 juni 2013 1 2 jaar KIEN De veranderende

Nadere informatie

Het Instituut voor bedrijfsjuristen De alma mater van de bedrijfsjuristen

Het Instituut voor bedrijfsjuristen De alma mater van de bedrijfsjuristen Legal insight, inside Het Instituut voor bedrijfsjuristen De alma mater van de bedrijfsjuristen Het beroep van bedrijfsjurist is relatief jong. De wet die dit beroep erkende en het Instituut voor bedrijfsjuristen

Nadere informatie

Teamleader van de financiële diensten

Teamleader van de financiële diensten Vacature Teamleader van de financiële diensten Instelling van Openbaar Nut Charleroisesteenweg, 110 1060 Brussel INNOVIRIS en RIB Heb jij de ambitie om een carrière uit te bouwen bij een innovatieve en

Nadere informatie

Titel Communities online en offline: casus Roots2Share

Titel Communities online en offline: casus Roots2Share Onderzoeksopdracht Crossmedialab Titel Communities online en offline: casus Roots2Share Probleemomgeving Roots2Share is een internationaal samenwerkingsverband van twee Nederlandse musea (Museum Volkenkunde

Nadere informatie

Het belang van internationaal cultuurbeleid. De minister van Onderwijs, Cultuur en Wetenschap dr. R.H.A. Plasterk Postbus 16375 2500 8J Den Haag

Het belang van internationaal cultuurbeleid. De minister van Onderwijs, Cultuur en Wetenschap dr. R.H.A. Plasterk Postbus 16375 2500 8J Den Haag Schimrrlelpenninckhan 3 61243 2so6AE Den telefoon 310 66 86 fax 361 27 e-mail cultuur@cultuur.nl De minister van Onderwijs, Cultuur en Wetenschap dr. R.H.A. Plasterk Postbus 16375 2500 8J Den Haag datum:

Nadere informatie

Age Friendly Museums. Een kwalitatief onderzoek naar mogelijkheden rond samenwerking tussen musea en woonzorgcentra.

Age Friendly Museums. Een kwalitatief onderzoek naar mogelijkheden rond samenwerking tussen musea en woonzorgcentra. Age Friendly Museums. Een kwalitatief onderzoek naar mogelijkheden rond samenwerking tussen musea en woonzorgcentra. O N D E R Z O E K D O O R L I Z E D E D O N C K E R, M A S T E R A G O G I S C H E W

Nadere informatie

Evaluatie National Contact Point-werking van het Vlaams Contactpunt Kaderprogramma

Evaluatie National Contact Point-werking van het Vlaams Contactpunt Kaderprogramma Evaluatie National Contact Point-werking van het Vlaams Contactpunt Kaderprogramma Departement Economie, Wetenschap en Innovatie Afdeling Strategie en Coördinatie Koning Albert II-laan 35 bus 10 1030 Brussel

Nadere informatie

Samenwerken over sectoren heen

Samenwerken over sectoren heen Samenwerken over sectoren heen Inhoud In deze workshop wordt de betekenis en de meerwaarde van samenwerken tussen verschillende organisaties uitgewerkt. We schetsen hoe zo n samenwerking kan evolueren,

Nadere informatie

Werken in de culturele sector. 11 maart 2013 Info-avond KU Leuven

Werken in de culturele sector. 11 maart 2013 Info-avond KU Leuven Werken in de culturele sector 11 maart 2013 Info-avond KU Leuven Luc Delrue Opleiding: Communicatiewetenschappen (E)MBA Strategisch Management: Specialiteit: structureren en positioneren van een organisatie

Nadere informatie

DUTCH DATACENTER ASSOCIATION

DUTCH DATACENTER ASSOCIATION DUTCH DATACENTER ASSOCIATION Onze missie: De DDA verbindt de marktleidende datacenters in Nederland met als missie het versterken van de economische groei en het profileren van datacenters in de samenleving.

Nadere informatie

Waar gaat dit boek (niet) over, verantwoording

Waar gaat dit boek (niet) over, verantwoording 1 Waar gaat dit boek (niet) over, verantwoording 1.1 Inleiding Geen enkele organisatie kan de grote private en publieke vraagstukken van deze tijd alleen oplossen. Of het nu gaat om innovatie, goede zorg,

Nadere informatie

( Verantwoord ) Beleidsvoerend Vermogen

( Verantwoord ) Beleidsvoerend Vermogen ( Verantwoord ) Beleidsvoerend Vermogen Herman Siebens SOK - Beveren-Waas 10 / 12 / 2010 Er verandert heel wat meer met minder! toenemende druk richting autonomie openheid naar de maatschappelijke omgeving

Nadere informatie

Kunstendecreet. Handleiding. Inleiding. Projectsubsidies voor organisaties in het kader van het Kunstendecreet. Inhoud

Kunstendecreet. Handleiding. Inleiding. Projectsubsidies voor organisaties in het kader van het Kunstendecreet. Inhoud Kunstendecreet Handleiding Projectsubsidies voor organisaties in het kader van het Kunstendecreet Richtlijnen voor het aanvragen van subsidies: Projecten binnen de sector kunsten Kunsteducatieve of sociaal-artistieke

Nadere informatie

Resultaten De te bereiken resultaten m.b.t. de periode 1 januari 2014 tot en met 31 december 2014 kunnen als volgt worden omschreven:

Resultaten De te bereiken resultaten m.b.t. de periode 1 januari 2014 tot en met 31 december 2014 kunnen als volgt worden omschreven: BIJLAGE Bijlage nr. 1 Fiches Titel initiatief: Brusselwerking Initiatiefnemer: vzw Forum van Etnisch-Culturele Minderheden (0478.953.435), Vooruitgangsstraat 323/4, 1030 Brussel (Schaarbeek) Omschrijving

Nadere informatie

managing people meeting aspirations Natuurlijke groei

managing people meeting aspirations Natuurlijke groei managing people meeting aspirations Natuurlijke groei geloof Wij hebben een gemeenschappelijke visie pagina - managing people, meeting aspirations Vandaag verhoogt CPM de prestaties op elk niveau van uw

Nadere informatie

Juli 2007 1 OVERZICHT REGELGEVING GEOGRAFISCH INFORMATIE SYSTEEM VLAANDEREN

Juli 2007 1 OVERZICHT REGELGEVING GEOGRAFISCH INFORMATIE SYSTEEM VLAANDEREN 1 OVERZICHT REGELGEVING GEOGRAFISCH INFORMATIE SYSTEEM VLAANDEREN I. GIS-DECREET Decreet van 17 juli 2000 houdende het Geografisch Informatie Systeem Vlaanderen (B.S., 2 september 2000 1, in werking 12

Nadere informatie

Integraal Kwaliteitsmanagement Gezondheidszorg Zorgkwaliteit, risicobeheersing, veiligheid en efficiency volgens NEN EN 15224

Integraal Kwaliteitsmanagement Gezondheidszorg Zorgkwaliteit, risicobeheersing, veiligheid en efficiency volgens NEN EN 15224 Integraal Kwaliteitsmanagement Gezondheidszorg Zorgkwaliteit, risicobeheersing, veiligheid en efficiency volgens NEN EN 15224 Version 1/2013 Uitdagingen in de gezondheidszorg Als professionele zorgaanbieder

Nadere informatie

TYPES INSTRUMENTEN OVERZICHT

TYPES INSTRUMENTEN OVERZICHT TYPES INSTRUMENTEN OVERZICHT Aanbeveling... 2 Advies... 2 Algemeen commentaar... 2 Beleidsdocument... 3 Besluit... 3 Decreet... 3 Europees besluit... 3 Grondwet... 3 Koninklijk besluit... 3 Mededeling...

Nadere informatie

Make it work! Virtuele mobiliteit in internationale stages integreren: een snelgids

Make it work! Virtuele mobiliteit in internationale stages integreren: een snelgids Make it work! Virtuele mobiliteit in internationale stages integreren: een snelgids Wat? Internationale stages worden steeds belangrijker in de context van de internationalisering van hoger onderwijs en

Nadere informatie

De student kan vanuit een eigen idee en artistieke visie een concept ontwikkelen voor een ontwerp en dat concept tot realisatie brengen.

De student kan vanuit een eigen idee en artistieke visie een concept ontwikkelen voor een ontwerp en dat concept tot realisatie brengen. Competentie 1: Creërend vermogen De student kan vanuit een eigen idee en artistieke visie een concept ontwikkelen voor een ontwerp en dat concept tot realisatie brengen. Concepten voor een ontwerp te ontwikkelen

Nadere informatie

Bantopa Terreinverkenning

Bantopa Terreinverkenning Bantopa Terreinverkenning Het verwerven en uitwerken van gezamenlijke inzichten Samenwerken als Kerncompetentie De complexiteit van producten, processen en services dwingen organisaties tot samenwerking

Nadere informatie

SERV Internationaal. SERV: een open visie op de wereld

SERV Internationaal. SERV: een open visie op de wereld SERV: een open visie op de wereld De Vlaamse sociale partners zijn sterk begaan met wat er zich in de wereld buiten Vlaanderen en België afspeelt. Vlaanderen is geen eiland en de internationale gebeurtenissen

Nadere informatie

Onderzoeksopdracht Crossmedialab. Titel Crossmedia Communicatiestrategie Bibliotheken: Veel meer dan het uitlenen van boeken

Onderzoeksopdracht Crossmedialab. Titel Crossmedia Communicatiestrategie Bibliotheken: Veel meer dan het uitlenen van boeken Onderzoeksopdracht Crossmedialab Titel Crossmedia Communicatiestrategie Bibliotheken: Veel meer dan het uitlenen van boeken Probleemomgeving Al geruime tijd daalt het aantal leden van de Nederlandse bibliotheken.

Nadere informatie

PROJECTPLAN REGISTRATIESYSTEEM PRIVATE VOORZIENINGEN BIJZONDERE JEUGDZORG

PROJECTPLAN REGISTRATIESYSTEEM PRIVATE VOORZIENINGEN BIJZONDERE JEUGDZORG PROJECTPLAN REGISTRATIESYSTEEM PRIVATE VOORZIENINGEN BIJZONDERE JEUGDZORG Stefaan VIAENE Johan PEETERS 30 maart 2007 1 A. CONTEXT VAN HET PROJECT - Doelstelling 32 van het Globaal Plan bepaalt: We geven

Nadere informatie

Staten-Generaal Opvang en Vrije tijd van schoolkinderen. Docentendag Pedagogie Jonge Kind 12 september 2014

Staten-Generaal Opvang en Vrije tijd van schoolkinderen. Docentendag Pedagogie Jonge Kind 12 september 2014 Staten-Generaal Opvang en Vrije tijd van schoolkinderen Docentendag Pedagogie Jonge Kind 12 september 2014 Doel en opzet Basisprincipes Voorbereidende werkgroepen Resultaat van de Staten-Generaal Vooraf

Nadere informatie

Standaard Eurobarometer 80. DE PUBLIEKE OPINIE IN DE EUROPESE UNIE Najaar 2013 NATIONAAL RAPPORT BELGIË

Standaard Eurobarometer 80. DE PUBLIEKE OPINIE IN DE EUROPESE UNIE Najaar 2013 NATIONAAL RAPPORT BELGIË Standaard Eurobarometer 80 DE PUBLIEKE OPINIE IN DE EUROPESE UNIE Najaar 2013 NATIONAAL RAPPORT BELGIË Opiniepeiling besteld en gecoördineerd door de Europese Commissie, Directoraat-generaal Communicatie.

Nadere informatie

SARiV Advies 2012/29 SAR WGG Advies. 31 oktober 2012

SARiV Advies 2012/29 SAR WGG Advies. 31 oktober 2012 Briefadvies over de Akkoorden tussen België en Frankrijk en Nederland voor de ontwikkeling van samenwerking en wederzijdse administratieve bijstand op het gebied van de sociale zekerheid SARiV Advies 2012/29

Nadere informatie

Raadsvoorstel Vernieuwing Mondiale Bewustwording

Raadsvoorstel Vernieuwing Mondiale Bewustwording gemeente Eindhoven Raadsnummer 14R6043 Inboeknummer 14bst01553 Beslisdatum B&W 21 oktober 2014 Dossiernummer 14.43.151 Raadsvoorstel Vernieuwing Mondiale Bewustwording Inleiding In het coalitieakkoord

Nadere informatie

Tilburg University 2020 Toekomstbeeld. College van Bestuur, april 2013

Tilburg University 2020 Toekomstbeeld. College van Bestuur, april 2013 Tilburg University 2020 Toekomstbeeld College van Bestuur, april 2013 Strategie in dialoog met stakeholders Open voor iedere inbreng die de strategie sterker maakt Proces met respect en waardering voor

Nadere informatie

EuropEEs InstItuut voor onderzoek over de MEdItErranE En Euro-arabIschE samenwerking www.medea.be

EuropEEs InstItuut voor onderzoek over de MEdItErranE En Euro-arabIschE samenwerking www.medea.be Europees Instituut voor Onderzoek over de Mediterrane en Euro-Arabische Samenwerking www.medea.be V O O R S T E L L I N G Voor Europa is de samenwerking met haar naaste buren de Arabische en Mediterrane

Nadere informatie

houdende diverse financiële bepalingen

houdende diverse financiële bepalingen 541 (2015-2016) Nr. 2 ingediend op 9 december 2015 (2015-2016) Verslag namens de Commissie voor Algemeen Beleid, Financiën en Begroting uitgebracht door Paul Van Miert en Jan Bertels over het ontwerp van

Nadere informatie

Toekomstige structuur Vlaams Hoger Onderwijs

Toekomstige structuur Vlaams Hoger Onderwijs Toekomstige structuur Vlaams Hoger Onderwijs standpunt Vlaamse Hogescholenraad 17 maart 2010 Algemeen De VLHORA is tevreden dat de instellingen, die in eerste instantie verantwoordelijkheid dragen voor

Nadere informatie

Visie muziekonderwijs en beeldende vorming Terneuzen

Visie muziekonderwijs en beeldende vorming Terneuzen Visie muziekonderwijs en beeldende vorming Terneuzen INHOUDSOPGAVE 1.0 INLEIDING... 3 2.0 UITGANGSPUNTEN ONDERZOEK EN DEFINITIE MUZIKALE EN BEELDENDE VORMING... 3 2.1 UITGANGSPUNTEN... 3 2.2 DEFINITIE

Nadere informatie

Voorwoord. Erik Sterk Guido Walraven

Voorwoord. Erik Sterk Guido Walraven Voorwoord Erik Sterk Guido Walraven Ondernemende burgers in lokale gemeenschappen kunnen sociale, economische en ecologische impact hebben, zo is de laatste jaren steeds duidelijker geworden. De verschillende

Nadere informatie

Arbeid biedt een maatschappelijke meerwaarde ten opzichte van inactiviteit. 3

Arbeid biedt een maatschappelijke meerwaarde ten opzichte van inactiviteit. 3 17 SOCIALE ECONOMIE 18 Sociale economie Iedereen heeft recht op een job, ook de mensen die steeds weer door de mazen van het net vallen. De groep werkzoekenden die vaak om persoonlijke en/of maatschappelijke

Nadere informatie

De te bereiken resultaten m.b.t. de periode 1 januari 2012 tot en met 31 december 2012 kunnen als volgt worden omschreven:

De te bereiken resultaten m.b.t. de periode 1 januari 2012 tot en met 31 december 2012 kunnen als volgt worden omschreven: BIJLAGE Bijlage nr. 1 Fiches Titel initiatief: Brusselwerking Initiatiefnemer: vzw Forum van Etnisch-Culturele Minderheden (0478.953.435), Vooruitgangsstraat 323/4, 1030 Brussel (Schaarbeek) Omschrijving

Nadere informatie

Actie ter ondersteuning van de federale beleidsnota drugs

Actie ter ondersteuning van de federale beleidsnota drugs FEDERAAL WETENSCHAPSBELEID Wetenschapsstraat 8 B-1000 BRUSSEL Tel. 02 238 34 11 Fax 02 230 59 12 www.belspo.be Actie ter ondersteuning van de federale beleidsnota drugs Projectformulier ten behoeve van

Nadere informatie

1. De methodiek Management Drives

1. De methodiek Management Drives 1. De methodiek Management Drives Management Drives is een unieke methodiek die u concrete handvatten biedt in het benaderen van de ontwikkeling van individu, team en organisatie. De methodiek kent een

Nadere informatie

Functionaliteitseconomie: Hefboom voor duurzame ontwikkeling in België? Samenvatting. Federale Raad voor Duurzame Ontwikkeling

Functionaliteitseconomie: Hefboom voor duurzame ontwikkeling in België? Samenvatting. Federale Raad voor Duurzame Ontwikkeling Functionaliteitseconomie: Hefboom voor duurzame ontwikkeling in België? Samenvatting Federale Raad voor Duurzame Ontwikkeling 1 P a g i n a F u n c t i o n a l i t e i t s e c o n o m i e : h e f b o o

Nadere informatie

Decreet van 20 december 2013 tot wijziging van diverse bepalingen van het decreet van 22 december 2000 betreffende de amateurkunsten

Decreet van 20 december 2013 tot wijziging van diverse bepalingen van het decreet van 22 december 2000 betreffende de amateurkunsten Decreet van 20 december 2013 tot wijziging van diverse bepalingen van het decreet van 22 december 2000 betreffende de amateurkunsten Datum 20/12/2013 Art. 1. Dit decreet regelt een gemeenschapsaangelegenheid.

Nadere informatie

Creative Europe Programma en Europe For Citizens Calls en deadlines 2014

Creative Europe Programma en Europe For Citizens Calls en deadlines 2014 Creative Europe Programma en Europe For Citizens Calls en deadlines 2014 Calls subprogramma MEDIA Korte omschrijving Deadline Support for the development of Single Projects and Slate Funding Steun voor

Nadere informatie

VLAAMSE OUDERENRAAD Advies 2013/3 over de overdracht van de tegemoetkoming voor hulp aan bejaarden (THAB) naar Vlaanderen

VLAAMSE OUDERENRAAD Advies 2013/3 over de overdracht van de tegemoetkoming voor hulp aan bejaarden (THAB) naar Vlaanderen VLAAMSE OUDERENRAAD Advies 2013/3 over de overdracht van de tegemoetkoming voor hulp aan bejaarden (THAB) naar Vlaanderen Vlaamse Ouderenraad vzw 18 december 2013 Koloniënstraat 18-24 bus 7 1000 Brussel

Nadere informatie