TOEGEPASTE INFORMATICA

Maat: px
Weergave met pagina beginnen:

Download "TOEGEPASTE INFORMATICA"

Transcriptie

1 TOEGEPASTE INFORMATICA DERDE GRAAD INFORMATICABEHEER TSO LEERPLAN SECUNDAIR ONDERWIJS September 2010 VVKSO BRUSSEL

2

3 TOEGEPASTE INFORMATICA DERDE GRAAD INFORMATICABEHEER TSO LEERPLAN SECUNDAIR ONDERWIJS VVKSO BRUSSEL September 2010 Vlaams Verbond van het Katholiek Secundair Onderwijs Guimardstraat 1, 1040 Brussel

4

5 Inhoud 1 Studierichtingsprofiel van de derde graad tso Beginsituatie Competenties Algemene pedagogisch-didactische wenken Competenties en deelcompetenties...16 Competentie 1 - Een computerconfiguratie hardwarematig samenstellen en/of aanpassen aan gestelde eisen...16 Competentie 2 - Besturingssystemen en toepassingssoftware installeren, configureren, beveiligen en onderhouden...21 Competentie 3: Een netwerk hard- en softwarematig samenstellen, documenteren, configureren, beveiligen, beheren en onderhouden...27 Competentie 4: De functionaliteit van kantoorpakketten beheersen...33 Competentie 5: De uitvoering van taken optimaliseren...39 Competentie 6: Gegevens centraal beheren en efficiënt rapporteren...41 Competentie 7: Op de hoogte blijven van ontwikkelingen in verband met ICT-Informatica en bronnen efficiënt exploreren...48 Competentie 8: Bestaande oplossingen voor problemen van logistieke of computertechnische aard aanpassen of indien nodig nieuwe ontwikkelen Competentie 9: Een website maken en beheren Competentie 10: Het computergebruik in een organisatie ondersteunen...63 Competentie 11: Ondersteunende competentie: Basiskennis elektriciteit en elektronica integreren Minimale materiële vereisten Stage Bibliografie de graad tso Toegepaste informatica 5

6 6 3de graad tso Toegepaste informatica

7 1 Studierichtingsprofiel van de derde graad tso 1.1 Inleiding Een studierichtingsprofiel beschrijft de kennis, vaardigheden en attitudes die de jongere op het einde van de studierichting moet bezitten. De derde graad tso is een informatica studierichting die onder andere voorbereidt op verder studeren in hoger onderwijs (professionele bachelor). Daarom is gekozen voor een brede en evenwichtige vorming met drie componenten: een bedrijfsgerichte component met een specialistische vorming toegepaste informatica waaronder beheer van computersystemen en netwerken, gebruik en beheer van softwarepakketten en het ondersteunen van gebruikers van een informaticasysteem; een algemeen-vormende component met bijzondere aandacht voor de taalvaardigheden (Nederlands, Frans en Engels). De wiskunde vereist een hoger abstractieniveau en is ondersteunend voor de informaticatoepassingen; een bedrijfsgerichte component met aandacht voor bedrijfsbeheer, zodat de leerling zich later kan vestigen als zelfstandige. Om de leerlingen voor te bereiden op het hoger onderwijs worden werkvormen ingezet die, naast kennis, ook bijzondere aandacht hebben voor het verwerven van vaardigheden en attitudes. Het fundamenteel gedeelte van de opleiding wordt gerealiseerd in één vak Toegepaste informatica van minimum 11 wekelijkse lestijden in het 1 ste leerjaar en 10 wekelijkse lestijden in het 2 de leerjaar. In aanvulling van het profiel van de studierichting kunnen scholen bijkomende accenten leggen. Deze accenten kunnen uitbreidend en/of verdiepend zijn. 1.2 Doorstromings- en beroepsgerichte context Deze studierichting maakt deel uit van het studiegebied Handel. De derde graad tso bereidt de jongere voor op een professionele bacheloropleiding in het bijzonder voor het economisch studiegebied. Deze studierichting bereidt de jongere tegelijkertijd voor op het beroep van helpdeskmedewerker en hulpnetbeheerder. Door het volgen van een specialisatiejaar verhoogt de jongere zijn kansen op onmiddellijke tewerkstelling in de sector. Op het einde van het eerste leerjaar van de derde graad tso krijgt de jongere een oriënteringsattest. Bij het behalen van een oriënteringsattest B kan de jongere in het studiegebied Handel nog terecht in het tweede leerjaar van de derde graad Kantoor bso. Op het einde van het tweede leerjaar van de derde graad tso behaalt de jongere het diploma secundair onderwijs en het attest Bedrijfsbeheer. 3de graad tso Toegepaste informatica 7

8 2 Beginsituatie 2.1 In het eerste leerjaar van de derde graad De voorkennis van de jongere, die in de derde graad tso begint, kan verscheiden zijn. De jongere kan komen uit: de tweede graad Handel tso; de tweede graad Handel-talen tso; de tweede graad aso of uit een tweede graadsstudierichting van een ander studiegebied tso of kso. De jongere uit de tweede graad Handel tso kan doorstromen in de derde graad tso. De jongere uit de tweede graad Handel-talen tso heeft een smalle basis wiskunde en informatica gekregen. Van hem/haar wordt een extra inspanning verwacht om via een individueel programma mogelijke achterstanden weg te werken. De jongere uit de tweede graad aso of uit een tweede graadsstudierichting van een ander studiegebied tso heeft een te smalle basis informatica en in bepaalde gevallen een te smalle basis wiskunde gekregen. Van hem/haar wordt in een aantal gevallen een extra inspanning voor bovenvermelde tekorten verwacht tijdens het hele eerste leerjaar van de derde graad tso. Ook in de loop van het schooljaar kunnen leerlingen normaliter tot en met 15 januari toegelaten worden. Het spreekt vanzelf dat de school dan sluitende afspraken moet maken om achterstanden weg te werken. 2.2 In het tweede leerjaar van de derde graad Van rechtswege kan niet ingestapt worden in het tweede leerjaar van de derde graad tso vanuit een ander studiegebied. De jongere moet het eerste en het tweede leerjaar van de derde graad in éénzelfde studierichting volgen. Uitzonderingen zijn hierop mogelijk: correcte informatie is beschreven in SO 64, onderdeel Raadpleeg hiervoor 8 3de graad tso Toegepaste informatica

9 3 Competenties De leerling kan 1 Een computerconfiguratie hardwarematig samenstellen en/of aanpassen aan gestelde eisen. 2 Besturingssystemen en toepassingssoftware installeren, configureren, beveiligen en onderhouden. 3 Een netwerk hard- en softwarematig samenstellen, documenteren, configureren, beveiligen, beheren en onderhouden. 4 De functionaliteit van kantoorpakketten beheersen. 5 De uitvoering van taken optimaliseren. 6 Gegevens centraal beheren en efficiënt rapporteren. 7 Op de hoogte blijven van ontwikkelingen in verband met ICT-Informatica en bronnen efficiënt exploreren. 8 Bestaande oplossingen voor problemen van logistieke of computertechnische aard aanpassen of indien nodig nieuwe ontwikkelen. 9 Een website maken en beheren. 10 Het computergebruik in een organisatie ondersteunen. 11 Ondersteunend: Basiskennis elektriciteit/elektronica integreren. De studierichting 3 e graad tso is doorstromingsgericht. Ze bereidt voor op professionele bacheloropleidingen op hogeschoolniveau. Bij de realisatie van de leerplandoelstellingen dient er voldoende aandacht te zijn voor specifieke vaardigheden en attitudes die de leerlingen nodig gaan hebben om succesvol een bacheloropleiding te starten. Onderstaande kennis, vaardigheden en attitudes worden algemeen als voorwaarden gesteld om succesvol een bacheloropleiding te volgen: Ten aanzien van algemene kennis en vaardigheden Vermogen tot analyse, synthese en interpretatie Van een tekst een schema maken De elementen van een redenering identificeren Een goede samenvatting maken Goed ontwikkeld geheugen Parate kennis bezitten over specifieke onderwerpen Observatievermogen Verschillen opmerken Communicatievaardigheid Nederlands (mondeling, schriftelijk) Communicatievaardigheid Engels en Frans Een gesprek voeren Een leesbare en coherente tekst schrijven Een presentatie, voordracht geven Nieuws op Franse/Engelse radio/tv-zender volgen Engelse/Franse krant/roman lezen 3de graad tso Toegepaste informatica 9

10 Opinie formuleren over actuele problemen Over actuele thema s een eigen opinie formuleren en weten hoe anderen hierover denken 10 3de graad tso Toegepaste informatica

11 Ten aanzien van attitudes Leergierigheid Iets opzoeken in een encyclopedie, op internet en/of woordenboeken Vragen stellen aan deskundigen Creatief op zoek gaan naar nieuwe dingen Kritische ingesteldheid Niet zonder meer accepteren wat ergens gezegd/geschreven wordt Op zoek gaan naar bewijsvoering Fouten in redeneringen detecteren Creatieve ingesteldheid Nieuwe ideeën opperen Alternatieve oplossingen bedenken Een boodschap origineel verpakken Nauwgezetheid Logisch redeneren Nauwgezet afwerken van taken, puntgave weergave van ideeën Betrouwbaar zijn in afspraken Zin voor detail Teksten nalezen op taalfouten Aandacht hebben voor verzorgde lay-out Voetnoten lezen Regelmatige werkgewoontes Opstellen van studieplanning Regelmatig bijhouden van notities Samenwerkingsbereidheid Samen projecten uitwerken Eigen notities doorgeven Ethisch besef Zich vragen stellen bij consequenties van gedragingen en beslissingen De maatschappelijke gevolgen van werkzaamheden en beslissingen correct inschatten Aan bovenstaande algemene kennis, vaardigheden en attitudes kan perfect binnen dit leerplan Toegepaste informatica gewerkt worden. In de specifieke pedagogisch-didactische wenken bij de leerplandoelstellingen wordt regelmatig verwezen naar werkvormen, waarbij de leerplandoelstellingen kunnen verworven worden met inbegrip van bovenstaande vaardigheden en attitudes. In deze context is het belangrijk om naast de kennis ook vaardigheden en attitudes mee te evalueren. Alleen op deze manier kunnen de leerlingen goed voorbereid worden op de overstap naar het hoger onderwijs. 3de graad tso Toegepaste informatica 11

12 4 Algemene pedagogisch-didactische wenken 4.1 Competenties en deelcompetenties Het leerplan is opgebouwd uit competenties en deelcompetenties, die door elke leerling dienen bereikt te worden. Elke competentie en deelcompetentie wordt verfijnd in een aantal concrete doelstellingen. Deze zijn geformuleerd als hulp om de competentie en deelcompetentie te bereiken en bakenen in vele gevallen de context en leerstof af die bedoeld is in de competentie en deelcompetentie. Je kan/mag deze concrete doelstellingen als leraar aanvullen/herformuleren, zolang je de competentie en deelcompetentie maar effectief realiseert en rekening houdt met de bedoelde context en schaal van de competentie en deelcompetentie. 4.2 Profilering van het vak TV Toegepaste informatica Er is een duidelijk verschil in de profilering van het vak Toegepaste informatica met de studierichting Boekhouden-informatica. Dit vindt zijn oorzaak in het studierichtingsprofiel van deze beide studierichtingen en duidt ook expliciet de context aan in dit leerplan. De klemtoon van het leerplan voor de studierichting ligt op het beheren van computersystemen en netwerken, op het efficiënt oplossen van informaticaproblemen, op het begeleiden en ondersteunen van computergebruikers en op het optimaliseren van de informatieverwerking. De klemtoon van het leerplan voor de studierichting Boekhouden-informatica ligt op het analyseren van informatiebehoeften in een kantooromgeving, het zelf ontwikkelen van informaticatoepassingen, gebruik makend van verschillende softwarecomponenten. Aangezien de beginsituatie van deze beide studierichtingen dezelfde is, zal er zeker bij het begin van de opleiding gelijkwaardige basiskennis dienen aangebracht te worden. Hoe verder de opleiding vordert, hoe meer het profiel van de studierichting duidelijk kan gesteld worden. 4.3 Volgorde van de leerplandoelstellingen Het leerplan is een graadleerplan en schrijft niet voor in welke volgorde de leerplandoelstellingen moeten behandeld worden. De spil van het gehele leerplan is het computernetwerk in een bedrijfseconomische context, aangezien er in de actuele ICT en informatica bij het gebruik en configureren van elke computer rekening moet gehouden worden met gedrag in een lokaal of wereldwijd computernetwerk. De studie van een computersysteem moet er rekening mee houden dat deze opgenomen wordt in een netwerk. Zo is de actuele bedrijfseconomische context immers de laatste jaren geëvolueerd. De leerplanonderdelen dienen zo veel als mogelijk geïntegreerd aangebracht met aandacht voor concepten en achtergronden die transfereerbaar zijn naar andere omgevingen en gebruikte informaticatoepassingen. In onderstaande tabel staat de inhoudstafel van dit leerplan met richtinggevende lestijden voor de verschillende onderdelen (25 lesweken x 11 lestijden + 25 lesweken x 10 lestijden = 525 lestijden) Competentie 1 Een computerconfiguratie hardwarematig samenstellen en/of aanpassen aan gestelde eisen. 2 Besturingssystemen en toepassingssoftware installeren, configureren, beveiligen en onderhouden. Aantal lestijden de graad tso Toegepaste informatica

13 3 Een netwerk hard- en softwarematig samenstellen, documenteren, configureren, beveiligen, beheren en onderhouden De functionaliteit van kantoorpakketten beheersen De uitvoering van taken optimaliseren Gegevens centraal beheren en efficiënt rapporteren Op de hoogte blijven van ontwikkelingen in verband met ICT-Informatica en bronnen efficiënt exploreren. 8 Bestaande oplossingen voor problemen van logistieke of computertechnische aard aanpassen of indien nodig nieuwe ontwikkelen Een website maken en beheren Het computergebruik in een organisatie ondersteunen Ondersteunend: Basiskennis elektriciteit/elektronica integreren. 20 Onderdeel Aantal lestijden Geïntegreerde proef(*) 30 Leerplandoelstellingen van het vak Toegepaste informatica kunnen gerealiseerd worden binnen het kader van de gip. Het spreekt voor zich dat het aantal lestijden die hiervoor uitgetrokken wordt, in mindering gebracht mag worden van het aantal richtinggevende lestijden. De bedoeling is dat de competenties 1 en 11 geïntegreerd worden gerealiseerd. Uiteraard zal er tijd moeten voorzien worden om de theoretische inhouden van elektriciteit/elektronica aan te brengen, maar de praktische oefeningen worden het best in het kader van de studie van hardware van een computersysteem en netwerken aangebracht en ingeoefend. 4.4 Het vak Toegepaste informatica en de geïntegreerde proef (gip) De ministeriële omzendbrief SOZ(91)7 van 3 mei 1991 verplicht elke school om in het tweede leerjaar van de derde graad tso een geïntegreerde proef te organiseren. De omzendbrief vermeldt dat de geïntegreerde proef slaat op de vakken en specialiteiten van het specifiek gedeelte. 4.5 Het vak Toegepaste informatica en de BIN-normen Het spreekt voor zich dat bij de verwerving van de competenties de BIN-normen dienen toegepast te worden. De BIN-brochure is een handig instrument. 4.6 Analyse is een noodzaak Of het nu voor het ontwikkelen van een toepassing of voor het aanleren van een functionaliteit in een softwarepakket is, de methode blijft eerst denken en dan doen. Dit is een belangrijke vaardigheid en attitude waarvoor de leraar gedurende de gehele opleiding aandacht dient te hebben. 3de graad tso Toegepaste informatica 13

14 4.7 Het vak Toegepaste informatica en werkvormen Het vak toegepaste informatica in de studierichting leent zich uitstekend voor het gebruik en afwisselen van verschillende werkvormen bij het aanbrengen en toepassen van de leerstof. De leraar gebruikt de onderstaande werkvormen best afwisselend, afgestemd op de aan te brengen leerinhouden. Doceren Teamwerk Projectwerk Begeleid zelfstandig werk BZL met een coaching- en voorbeeldfunctie voor de leraar Hoekenwerk Leergesprek Geïntegreerd aanbrengen van leerstofonderdelen uit toegepaste informatica en uit andere leervakken Rollenspel om bijvoorbeeld de helpdeskfunctie en efficiënte communicatie in te oefenen 4.8 Het vak Toegepaste informatica en stages In het zesde jaar moeten de leerlingen tijdens het deelvak stages een bedrijfsstage lopen. De competenties van dit leerplan kunnen als inspiratie dienen om, in afspraak met het stagebedrijf, de inhoud van de stage te stofferen. 4.9 Het vak Toegepaste informatica en Bedrijfsbeheer Het vak Bedrijfsbeheer maakt deel uit van het fundamenteel gedeelte van de lessentabel. Binnen het vak Bedrijfsbeheer dienen de leerlingen een ondernemingsplan op te stellen in functie van de start van een eigen onderneming. De context van de gebruikte onderneming zal er een zijn die activiteiten ontwikkelt, beschreven in een aantal competenties van dit leerplan. Indien de leraar Bedrijfsbeheer ervoor opteert om de leerlingen een eigen bedrijf te laten starten, kunnen de leerlingen naderhand hierin eigen commerciële activiteiten ontwikkelen. In deze context kunnen de leerlingen een eigen IT-zaak starten die activiteiten kan ontwikkelen, beschreven in een aantal competenties van dit leerplan. Overleg hierover met de leraar Bedrijfsbeheer Samenwerking met andere leraars Indien het vak Toegepaste informatica binnen éénzelfde leerjaar door verschillende leraars wordt gegeven, moeten er uiteraard goede afspraken gemaakt worden omtrent de verdeling van de te realiseren competenties en de respectieve deelcompetenties. Ook over de beide leerjaren heen is samenwerking tussen de leraren Toegepaste informatica een must. Overleg over de verdeling van de te realiseren competenties en deelcompetenties over de graad heen is noodzakelijk. Alleen zo kan de realisatie van het leerplan bewerkstelligd worden. Er is ook een grote vorm van samenwerking mogelijk met de leraren talen waaronder zeker voor communicatie met de leraar Nederlands en voor het lezen en interpreteren van handleidingen en helpdeskteksten met de leraar Engels. Verder zijn er nog heel wat andere samenwerkingsmogelijkheden met de talen: in het kader van samenwerken in team aan een project, in het ondersteunen van gebruikers van kantoorpakketten, in het kader van stages in het zesde jaar, in het kader van de gip is mondelinge en schriftelijke communicatie van groot belang. Met de leraar Bedrijfsbeheer is samenwerking noodzakelijk, vooral voor het realiseren van competentie de graad tso Toegepaste informatica

15 4.11 Verklaring van de gebruikte termen In heel wat leerplandoelstellingen worden bepaalde termen gebruikt. In de tabel hieronder staat een uitleg over de betekenis van een aantal termen. Toelichten bijvoorbeeld waaronder Concept Hiermee wordt bedoeld dat de leerling het begrijpt, kent en kan verwoorden. Toepassen is een stap verder dan toelichten. Bij een dergelijke vermelding volgt na bijvoorbeeld een opsomming. Dit betekent dat de overeenstemmende doelstelling of competentie kan gerealiseerd worden door sommige of alle opgesomde begrippen te behandelen, maar eventueel ook door andere, analoge begrippen te behandelen. Bij een dergelijke vermelding volgt na waaronder een opsomming. Dit betekent dat de overeenstemmende doelstelling of competentie enkel kan gerealiseerd worden door alle opgesomde begrippen te behandelen. Het is de bedoeling dat er concepten aangebracht worden die transfereerbaar zijn naar andere software en/of hardware. Dit betekent dat er aandacht dient te zijn voor algemene principes, los van de plaats van menuopties in de software of specifieke instellingen van het hardwareproduct van een bepaalde leverancier. 3de graad tso Toegepaste informatica 15

16 5 Competenties en deelcompetenties Competentie 1 - Een computerconfiguratie hardwarematig samenstellen en/of aanpassen aan gestelde eisen Deelcompetentie De functie, werking, samenwerking en belangrijke eigenschappen van componenten van een computer toelichten In het inwendige van een pc de belangrijkste zichtbare componenten aanwijzen, benoemen en hun functie omschrijven onder meer hoofdkaart, chipset, processor(en), koeling(en), bios, cmos, batterij, intern geheugen, uitbreidingsgleuven en -kaarten, connectoren, opslagmedia, voeding Het gegevenstransport tussen verschillende componenten op een hoofdkaart toelichten, onder meer chipset, processor(en), bussen, geheugen De belangrijkste componenten van een processor toelichten, hun functie in algemene bewoordingen toelichten en hun samenhang schematisch weergeven, onder meer stuurorgaan, rekenorgaan, enkele registers, klok, cachegeheugen Het principe van de algoritmische werking van een processor toelichten. Aan de hand van een zeer eenvoudig didactisch model de belangrijkste stappen (halen, interpreteren en uitvoeren van een instructie) van de verwerking van een eenvoudige instructie beschrijven en de functie van de klok daarbij toelichten Verschillende actuele processoren en combinaties toelichten en deze vergelijken op basis van de performantie en het toepassingsgebied (bijvoorbeeld desktop, server en laptop; grafische toepassing en kantoortoepassing; ontwikkelaar en eindgebruiker) De werking van het intern geheugen en de geheugenadressering toelichten Actuele types geheugenchips toelichten in functie van hun gebruik in een bepaalde computerconfiguratie Het belang van de koeling van verschillende componenten toelichten. De verschillende mogelijkheden om in koeling te voorzien toelichten, onder meer lucht, water, ventilator De functie van een controller toelichten De verschillende standaarden voor de aansluiting van componenten toelichten en de corresponderende connectoren en symbolen herkennen Belangrijke begrippen in verband met hardware-instellingen toelichten De functie, werking en belangrijke eigenschappen van een harde schijf toelichten, onder meer connectoren, schrijf- en leeskoppen, toegangssnelheid, verwerkingssnelheid, capaciteit. 16 3de graad tso Toegepaste informatica

17 Het is vooral de bedoeling dat de leerling leert werken met actueel materiaal. Werken met iets ouder materiaal kan soms een bijdrage leveren om concepten aan te brengen, maar kan zeker geen doel zijn op zich. Om het leerplan actueel te kunnen houden is er voor gekozen om bij heel wat hardwarecomponenten of verbindingen geen namen of types te vermelden. De leraar kan dit zelf actualiseren en eventueel aanvullen. In deze deelcompetentie is het de bedoeling dat de leerling alle componenten van het inwendige van de kast van de computer leert kennen. Het is aangewezen dat de leerling van bij het begin geconfronteerd wordt met het inwendige van een computer. Het is aangewezen dat er bij het begin van de opleiding hiervoor structureel tijd voor uitgetrokken wordt. Deze leerstofonderdelen kunnen ook aangebracht worden als er zich een probleemsituatie voordoet in de computerklas of het stagebedrijf. In deze leerplandoelstellingen zitten heel wat inhouden verweven uit het domein van elektriciteit en elektronica. De bedoeling is dat hiervoor tijd uitgetrokken wordt bij het behandelen van de leerinhouden van het leerplan Toegepaste Informatica. Dit biedt als grote voordeel dat er op deze momenten voldoende lestijden binnen een week beschikbaar zijn en dat de leraar onmiddellijk op het toepassingsgebied van de theoretische leerinhouden kan wijzen. In de huidige informaticawereld is elke computer een component in een netwerk. Dit kan een lokaal netwerk zijn, maar bijna elke computer maakt ook deel uit van een wereldwijd netwerk. De studie van de computer als stand alone machine heeft niet veel zin meer. Toch is het voor de leerling iets eenvoudiger om te starten met de studie van de client in een netwerk, dan met een server. 3de graad tso Toegepaste informatica 17

18 Deelcompetentie De functie en belangrijke karakteristieken van optionele componenten toelichten De functie, belangrijke karakteristieken, onderliggende technologie en de werking van de gangbare optionele componenten omschrijven, bijvoorbeeld beeldscherm, grafische kaart, muis, toetsenbord, printer, modem, scanner, barcodelezer, audiokaart, lichtpen, kaartlezer, hub, switch, router, UPS, projectiesysteem Belangrijke eenheden voor technische specificaties van optionele componenten toelichten, bijvoorbeeld rpm, inch, dpi, ppm, MB, ppi, twips, MHz, bit, mbps, Mbit, ANSI lumen, ms. De opsomming in is niet exhaustief. Ze staan er om de context van de doelstelling af te bakenen. Ze kunnen door de leraar vervangen worden door of aangevuld worden met actuele randapparaten. Dit geldt ook voor de begrippen en eenheden die opgesomd werden in De studie van de begrippen en specificaties mag uiteraard niet louter theoretisch blijven. Koppeling met actualiteit en vernieuwingen is een must. Hardware is een gebied dat zich bij uitstek leent voor het ontwikkelen van de competentie opvolgen van recente ontwikkelingen. Mogelijke werkvormen zijn groepswerk, presentatie, favorieten bijhouden binnen een leeromgeving, beurtrol voor voorstellen van een vernieuwing Ook het opzetten en onderhouden van een website, bijvoorbeeld in een wiki zijn zeker mogelijk om de leerling permanent aandacht te laten hebben voor de evolutie o.a. in de hardwarewereld. Daarnaast dient de leraar continu als coach op te treden en een voorbeeldfunctie te vervullen om de leerlingen de actualiteit te laten volgen en niet gekende begrippen en specificaties te laten opzoeken en informatie te vinden en te structureren. Hierbij is de theoretische inbreng van inhouden van elektriciteit/elektronica zeer belangrijk om de werking binnen toegepaste informatica ten volle te begrijpen. Deze leerinhouden kunnen gegroepeerd aangeboden worden bij het begin van de opleiding om de leerling basiskennis bij te brengen. 18 3de graad tso Toegepaste informatica

19 Deelcompetentie Eenvoudige manipulaties aan een computer uitvoeren De vereiste voorzorgsmaatregelen bij de manipulatie van computercomponenten toelichten en toepassen Omzichtigheid aan de dag leggen bij de installatie van nieuwe componenten, onder meer met betrekking tot compatibiliteit, standaardisering en bedrijfszekerheid Verschillende optionele componenten fysisch aansluiten op of in een computer, configureren binnen het besturingssysteem, en de werking controleren en zo nodig bijsturen Een component van een computer vervangen en toevoegen bijvoorbeeld hoofdkaart, harde schijf, geheugen, koeling, voeding, uitbreidingskaart, dvd-speler Een handleiding of gebruiksaanwijzing zoeken, interpreteren en correct toepassen om een component optimaal te installeren. De eenvoudige manipulaties moeten zowel in een recente als minder recente computer gedemonstreerd en uitgevoerd worden. De huidige computerconfiguraties vragen echter veel meer configuratie dan hardwaremanipulaties. Het is voor de leraar niet zo eenvoudig om voor alle leerlingen in een klasgroep op hetzelfde moment een realistische situatie te voorzien waarbij eenvoudige manipulaties nuttig en toch een uitdaging zijn. Daarom wordt er het beste gedifferentieerd gewerkt met opdrachten die zich voordoen. Ook hierbij is de theoretische inbreng van inhouden van elektriciteit/elektronica zeer belangrijk om het praktisch gebruik binnen toegepaste informatica ten volle te begrijpen. Deze deelcompetentie kan in functie van een mogelijke activiteit binnen een eigen opgericht IT-bedrijf tijdens het vak Bedrijfsbeheer praktisch aan bod komen. Deze leerinhouden kunnen gegroepeerd aangeboden worden bij het begin van de opleiding om de leerling basiskennis bij te brengen. Daarnaast dient de leraar continu als coach op te treden en een voorbeeldfunctie te vervullen om de leerlingen de actualiteit te laten volgen en niet gekende begrippen en specificaties te laten opzoeken en informatie te vinden en te structureren. 3de graad tso Toegepaste informatica 19

20 Deelcompetentie Een optimale samenstelling realiseren van een computerconfiguratie rekening houdend met opgelegde parameters Van een computerconfiguratie de systeemspecificaties vaststellen, onder meer type processor, capaciteit van harde schijf en intern geheugen, aangesloten componenten en uitbreidingsmogelijkheden Spontaan informatie met betrekking tot actualisatie, onderhoud en herstelling van optionele componenten opzoeken via verschillende informatiebronnen De performantie van een bestaande computerconfiguratie analyseren met gebruik van tools onder meer benchmark Rekening houdend met het beoogde gebruik, kostprijs en performantie een voorstel voor computerconfiguratie samenstellen Bij het actualiseren van een computer rekening houden met economische overwegingen zoals kostprijs, standaardisering en performantie. Zoals de huidige informaticawereld aangeeft, zijn het aantal hardwaremanipulaties aan een computer fel verminderd. Het kan beperkt worden tot manipulaties zoals toevoegen van een geheugen, wisselen van een voeding, toevoegen van een harde schijf. Voor het uitzoeken van een ideale configuratie en het bepalen van de kostprijs ervan, kan gebruik gemaakt worden van websites van hardwareleveranciers, computermagazines en hardwaretesters. Hiervoor is een koppeling met het studiegebied bedrijfsbeheer, bijvoorbeeld in functie van een mogelijke activiteit binnen een eigen opgericht IT-bedrijf tijdens het vak Bedrijfsbeheer praktisch aan bod komen. Dit leerplanonderdeel leent zich bij uitstek voor het oefenen van vaardigheden zoals presentaties geven, informatie structureren en regelmatig actualiseren. Voor beide koppelingen moeten er zeker afspraken gemaakt worden met de andere leraren en afspraken gemaakt worden voor het organiseren van gemeenschappelijke leermomenten. Bij het begin van de opleiding kan er gewerkt worden rond een client in een netwerk. Naar het einde van de opleiding kunnen deze leerstofonderdelen uitgewerkt worden in de context van een uitgebouwde netwerkinfrastructuur. 20 3de graad tso Toegepaste informatica

21 Competentie 2 - Besturingssystemen en toepassingssoftware installeren, configureren, beveiligen en onderhouden Deelcompetentie Doel en functie van een client- en serverbesturingssysteem toelichten Het onderscheid tussen systeemprogrammatuur en toepassingsprogrammatuur toelichten Het onderscheid tussen een client en server en de client/serverarchitectuur toelichten Het doel en de functie van een besturingssysteem omschrijven. Enkele actuele besturingssystemen noemen en hun toepassingsgebied toelichten De architectuur van een actueel besturingssysteem toelichten Het principe en de voordelen van meertakenverwerking toelichten. Het onderscheid toelichten tussen multitasking en multithreading De betekenis en het nut van cachegeheugen omschrijven De functie van een stuurprogramma toelichten en de relatie met hardwarecomponenten omschrijven De mogelijke gevolgen inschatten bij het vervangen of upgraden van een besturingssysteem. De studie van een besturingssysteem is één van de pijlers van de studierichting. Het moet voor de leerlingen vooral een praktijkervaring zijn die hen concepten bijbrengt die transfereerbaar zijn naar een ander besturingssysteem. Het is niet de bedoeling dat de leerling kennis maakt met elk gangbaar en/of verouderd besturingssysteem, maar er dient minstens één client- en een serverbesturingssysteem in detail behandeld te worden. Als de klasgroep dit aankan en er is voldoende ruimte en tijd, kunnen dit er ook meerdere zijn. De studie van een besturingssysteem vraagt een theoretische fundering bij de start, maar het is de bedoeling om deze theoretische begrippen vooral aan te brengen binnen het gebruikte besturingssysteem. Het kan een opdracht zijn in het kader van het opvolgen van actuele evoluties om een nieuw of ander besturingssysteem te exploreren. Deze deelcompetentie wordt aangebracht bij de studie van de client en herhaald en uitgebreid voor een serverbesturingssysteem. 3de graad tso Toegepaste informatica 21

Sint-Jan Berchmanscollege

Sint-Jan Berchmanscollege Sint-Jan Berchmanscollege Infobrochure INFORMATICABEHEER (3de graad TSO) Leerlingprofiel Je bent 16 jaar en je kiest voor een studierichting in de 3de graad. Zou de richting Informaticabeheer iets voor

Nadere informatie

TOEGEPASTE INFORMATICA

TOEGEPASTE INFORMATICA TOEGEPASTE INFORMATICA DERDE GRAAD TSO INFORMATICABEHEER LEERPLAN SECUNDAIR ONDERWIJS VVKSO BRUSSEL Vervangt leerplan D/2010/7841/004 vanaf 1 september 2015 Vlaams Verbond van het Katholiek Secundair Onderwijs

Nadere informatie

VAK Informatica. LP NR September 2011 VVKSO BRUSSEL D/2011/7841/039 KSO LEERKRACHT Kris Cauberghe

VAK Informatica. LP NR September 2011 VVKSO BRUSSEL D/2011/7841/039 KSO LEERKRACHT Kris Cauberghe JAARPLANNING GRAAD 2 VAK Informatica 1 U/W 1 SCHOOLJAAR 2011-2012 HANDBOEK Desktopper Windows 7: Computers en systeemsoftware, Tekstverwerking, Presentaties STUDIERICHTING 3AO & 3BAKc LP NR September 2011

Nadere informatie

Jaarplan Informatica 5e jaar 2010-2011

Jaarplan Informatica 5e jaar 2010-2011 Jaarplan Informatica 5e jaar 2010-2011 Het volgende jaarplan is toepasbaar voor de volgende lerarenbezetting: 1 leraar (11u) 1 leraar Beheer van computersystemen en netwerken + basiskennis elektriciteit

Nadere informatie

Vlaams Ministerie van Onderwijs en Vorming 1 september 2007 STUDIEGEBIED ICT

Vlaams Ministerie van Onderwijs en Vorming 1 september 2007 STUDIEGEBIED ICT STUDIEGEBIED ICT Modulaire opleiding Informatica: Computer- & Besturingssystemen en Netwerken AO IC 001 Versie 2.0 BVR Pagina 1 van 16 Inhoud 1 Deel 1 Opleiding... 4 1.1 Korte beschrijving... 4 1.1.1 Inhoud...

Nadere informatie

Pedagogische Begeleidingsdienst. contactdag leerkrachten informatica 24 februari 2011 namiddaggedeelte

Pedagogische Begeleidingsdienst. contactdag leerkrachten informatica 24 februari 2011 namiddaggedeelte Pedagogische Begeleidingsdienst contactdag leerkrachten informatica 24 februari 2011 namiddaggedeelte agenda namiddag INFORMATICA 1 info nieuwe leerplan(nen) 2de graad > kritische groepsbespreking > plenum

Nadere informatie

Computerconfiguratie en netwerken. Windows 7 HA 5337 01. Vlaams Verbond van het Katholiek Secundair Onderwijs. Alle studierichtingen

Computerconfiguratie en netwerken. Windows 7 HA 5337 01. Vlaams Verbond van het Katholiek Secundair Onderwijs. Alle studierichtingen Computerconfiguratie en netwerken Windows 7 HA 5337 01 Alle studierichtingen Lut Boogaerts - Ria Van Eysendeyk - Christel Valkeners - Guy Willems Werkgroep Integratie Informatica Handel 2011 Vlaams Verbond

Nadere informatie

Atheneum Boom en ICT. Inleiding

Atheneum Boom en ICT. Inleiding Inleiding Vermits computers niet meer weg te denken zijn uit onze maatschappij, doet onze school dan ook haar uiterste best om onze leerlingen vaardigheden en attitudes bij te brengen op het gebied van

Nadere informatie

Sint-Jan Berchmanscollege

Sint-Jan Berchmanscollege Sint-Jan Berchmanscollege Infobrochure HANDEL (3de graad TSO) Leerlingenprofiel Je bent 16 jaar en je kiest voor een studierichting in de 3de graad. Zou de richting Handel iets voor jou zijn? Handel is

Nadere informatie

STUDIEGEBIED GRAFISCHE TECHNIEKEN: NON-PRINT

STUDIEGEBIED GRAFISCHE TECHNIEKEN: NON-PRINT STUDIEGEBIED GRAFISCHE TECHNIEKEN: NON-PRINT Modulaire opleiding Webserverbeheerder BO GR 504 Versie 1.0 BVR Pagina 1 van 13 Inhoud 1 Deel 1 Opleiding... 3 1.1 Korte beschrijving... 3 1.1.1 Relatie opleiding

Nadere informatie

Vlaams Ministerie van Onderwijs en Vorming 1 september 2007 STUDIEGEBIED ICT

Vlaams Ministerie van Onderwijs en Vorming 1 september 2007 STUDIEGEBIED ICT STUDIEGEBIED ICT Modulaire opleiding Informatica: Computer- & besturingssystemen en netwerken AO IC 001 BVR pagina 1 van 20 Inhoud Vlaams Ministerie van Onderwijs en Vorming 1 september 2007 1 Opleiding...

Nadere informatie

COMPUTEROPERATOR. 580 Lt. Kwalitatief onderwijs voor volwassenen in Aalst. TANERA

COMPUTEROPERATOR. 580 Lt. Kwalitatief onderwijs voor volwassenen in Aalst. TANERA TANERA Kwalitatief onderwijs voor volwassenen in Aalst. COMPUTEROPERATOR 580 Lt NETWERKTECHNICUS Computerbesturingssystemen 1 (60 LT) Deze module verzorgt het aanbrengen van de basiscompetenties voor

Nadere informatie

Profilering derde graad

Profilering derde graad De leerling heeft in de 1ste en de 2de graad, de gelegenheid gehad zijn/haar interesses te ontdekken en heeft misschien al enig idee ontwikkeld over toekomstige werk- of studieplannen. Vaardigheden, inzet,

Nadere informatie

Sint-Jan Berchmanscollege

Sint-Jan Berchmanscollege Sint-Jan Berchmanscollege Infobrochure HANDEL (3de graad TSO) Leerlingprofiel Je bent 16 jaar en je kiest voor een studierichting in de 3de graad. Zou de richting Handel iets voor jou zijn? Handel is

Nadere informatie

VLAAMS VERBOND VAN HET KATHOLIEK SECUNDAIR ONDERWIJS LEERPLAN SECUNDAIR ONDERWIJS WISKUNDE. Derde graad BSO Derde leerjaar: 1 of 2 uur/week

VLAAMS VERBOND VAN HET KATHOLIEK SECUNDAIR ONDERWIJS LEERPLAN SECUNDAIR ONDERWIJS WISKUNDE. Derde graad BSO Derde leerjaar: 1 of 2 uur/week VLAAMS VERBOND VAN HET KATHOLIEK SECUNDAIR ONDERWIJS LEERPLAN SECUNDAIR ONDERWIJS WISKUNDE Derde graad BSO Derde leerjaar: 1 of 2 uur/week Licap - Brussel - september 1995 INHOUD 1 BEGINSITUATIE... 5 2

Nadere informatie

VLAAMS VERBOND VAN HET KATHOLIEK SECUNDAIR ONDERWIJS LEERPLAN SECUNDAIR ONDERWIJS MULTIMEDIATECHNIEKEN. Derde graad TSO Eerste en tweede leerjaar

VLAAMS VERBOND VAN HET KATHOLIEK SECUNDAIR ONDERWIJS LEERPLAN SECUNDAIR ONDERWIJS MULTIMEDIATECHNIEKEN. Derde graad TSO Eerste en tweede leerjaar VLAAMS VERBOND VAN HET KATHOLIEK SECUNDAIR ONDERWIJS LEERPLAN SECUNDAIR ONDERWIJS MULTIMEDIATECHNIEKEN Derde graad TSO Eerste en tweede leerjaar Licap - Brussel september 1998 MULTIMEDIATECHNIEKEN Derde

Nadere informatie

3KA Toegepaste informatica

3KA Toegepaste informatica 3KA Toegepaste informatica Thierry Willekens, leerkracht Koninklijk Technisch Atheneum Mol 2008 WOORD VOORAF Alle leerlingen verwerven de basisvaardigheden van ICT in het eerste jaar van de eerste graad

Nadere informatie

~ 1 ~ selecteren. (LPD 1,8,27) (LPD 13,22,23,27)

~ 1 ~ selecteren. (LPD 1,8,27) (LPD 13,22,23,27) ~ 1 ~ Functionele taalvaardigheid/ tekstgeletterdheid Eindtermen (P)AV voor 2 de graad SO 3 de graad SO 3 de jaar 3 de graad SO DBSO niveau 2 de graad DBSO niveau 3 de graad DBSO niveau 3 de jaar 3 de

Nadere informatie

VLAAMS VERBOND VAN HET KATHOLIEK SECUNDAIR ONDERWIJS LEERPLAN SECUNDAIR ONDERWIJS. INFORMATICABEHEER Derde graad TSO

VLAAMS VERBOND VAN HET KATHOLIEK SECUNDAIR ONDERWIJS LEERPLAN SECUNDAIR ONDERWIJS. INFORMATICABEHEER Derde graad TSO VLAAMS VERBOND VAN HET KATHOLIEK SECUNDAIR ONDERWIJS LEERPLAN SECUNDAIR ONDERWIJS INFORMATICABEHEER Derde graad TSO Brussel Licap: D/2002/0279/001 september 2002 ALGEMENE INHOUD LESSENTABEL... 3 TOEGEPASTE

Nadere informatie

Vlaams Verbond van het Katholiek Secundair Onderwijs Guimardstraat 1, 1040 Brussel

Vlaams Verbond van het Katholiek Secundair Onderwijs Guimardstraat 1, 1040 Brussel Vlaams Verbond van het Katholiek Secundair Onderwijs Guimardstraat 1, 1040 Brussel Nieuwe leerplannen en lessentabellen met ingang van 1 september 2010 In de regel worden alle graadleerplannen (en bijhorende

Nadere informatie

STUDIEGEBIED HANDEL (bso)

STUDIEGEBIED HANDEL (bso) (bso) Tweede graad... Kantoor Derde graad Kantoor Kantooradministratie en gegevensbeheer (7de jaar) Studierichting Kantoor de graad Een woordje uitleg over de studierichting... Interesse voor werken met

Nadere informatie

Sint-Jan Berchmanscollege

Sint-Jan Berchmanscollege Sint-Jan Berchmanscollege Infobrochure ADMINISTRATIE & RETAIL (3de graad BSO) Leerlingprofiel Je bent 16-17 jaar. Je kiest voor een studierichting in de derde graad. Je wil meer te weten komen over het

Nadere informatie

Sint-Jan Berchmanscollege

Sint-Jan Berchmanscollege Sint-Jan Berchmanscollege Infobrochure SECRETARIAAT-TALEN (3de graad TSO) Leerlingenprofiel Je bent 16 jaar en je kiest voor een studierichting in de 3de graad. Zou de richting TSO Secretariaat-Talen iets

Nadere informatie

Geïntegreerde proef Boekhouden-Informatica - visie Toegepaste Informatica

Geïntegreerde proef Boekhouden-Informatica - visie Toegepaste Informatica 1 Geïntegreerde proef Boekhouden-Informatica - visie Toegepaste Informatica Een conclusie? Het leerplan Boekhouden-Informatica (D/2007/0279/002) bevat twee onderdelen: het deel Bedrijfseconomie en het

Nadere informatie

Profilering derde graad

Profilering derde graad Profilering derde graad De leerling heeft in de eerste en de tweede graad de gelegenheid gehad om zijn of haar interesses te ontdekken. Misschien heeft hij of zij al enig idee ontwikkeld over toekomstige

Nadere informatie

Advies over het algemeen vak Informatica in de tweede en derde graad van het ASO

Advies over het algemeen vak Informatica in de tweede en derde graad van het ASO Vlaamse Onderwijsraad Afdeling ASO Leuvenseplein 4 24 maart 2000 1000 Brussel ASO/RLE/ADV/001 Advies over het algemeen vak Informatica in de tweede en derde graad van het ASO 1 Situering Sedert 1993 bestudeert

Nadere informatie

DOCUMENT. Servicedocument VOET voor het vak ICT/Informatica. Vlaams Verbond van het Katholiek Secundair Onderwijs Guimardstraat 1, 1040 Brussel VVKSO

DOCUMENT. Servicedocument VOET voor het vak ICT/Informatica. Vlaams Verbond van het Katholiek Secundair Onderwijs Guimardstraat 1, 1040 Brussel VVKSO Vlaams Verbond van het Katholiek Secundair Onderwijs Guimardstraat 1, 1040 Brussel DOCUMENT VVKSO Servicedocument VOET voor het vak ICT/Informatica Dit document is een aanvulling op het algemeen servicedocument

Nadere informatie

Profilering derde graad

Profilering derde graad De leerling heeft in de 1ste en de 2de graad, de gelegenheid gehad zijn/haar interesses te ontdekken en heeft misschien al enig idee ontwikkeld over toekomstige werk- of studieplannen. Vaardigheden, inzet,

Nadere informatie

Sint-Jan Berchmanscollege

Sint-Jan Berchmanscollege Sint-Jan Berchmanscollege Infobrochure ADMINISTRATIE & RETAIL (2de graad BSO, Kantoor & Verkoop) Leerlingprofiel Je bent 14-15 jaar. Je kiest voor een studierichting in de tweede graad. Je wilt meer te

Nadere informatie

Raad Hoger Onderwijs IDR / 12 juni 2012 RHO-RHO-ADV-010. Advies instapprofiel van de student hoger onderwijs

Raad Hoger Onderwijs IDR / 12 juni 2012 RHO-RHO-ADV-010. Advies instapprofiel van de student hoger onderwijs Raad Hoger Onderwijs IDR / 12 juni 2012 RHO-RHO-ADV-010 Advies instapprofiel van de student hoger onderwijs Raad Hoger Onderwijs IDR / 12 juni 2012 RHO-RHO-ADV-010 bijlage 1 Bijlage 1: Algemene instapcompetenties

Nadere informatie

DOCUMENT. Servicedocument VOET voor het vak ICT/Informatica. Vlaams Verbond van het Katholiek Secundair Onderwijs Guimardstraat 1, 1040 Brussel VVKSO

DOCUMENT. Servicedocument VOET voor het vak ICT/Informatica. Vlaams Verbond van het Katholiek Secundair Onderwijs Guimardstraat 1, 1040 Brussel VVKSO Vlaams Verbond van het Katholiek Secundair Onderwijs Guimardstraat 1, 1040 Brussel DOCUMENT VVKSO Servicedocument VOET voor het vak ICT/Informatica Dit document is een aanvulling op het algemeen servicedocument

Nadere informatie

Veel begeleiding [vakdocent, instructeur]

Veel begeleiding [vakdocent, instructeur] Opleiding Alle opleidingen ICT oriëntatie Netwerkbeheer en ICT beheer Periode Cluster 1 ALA IB/NB Alle opleidingen Taakklasse 1 Ontwikkelaar F. Zuijdendorp / J. Kaatee Complexiteit Taakklasse 1 determinatieproject

Nadere informatie

Algemene structuur. 2 de graad BSO

Algemene structuur. 2 de graad BSO Algemene structuur ASO 2 de graad TSO Economie Latijn Wetenschappen Handel Soc. en Techn. Wetenschappen BSO Kantoor Voeding-Verzorging ASO 3 de graad TSO Economie-Wiskunde Latijn-Wiskunde Wetenschappen-Wiskunde

Nadere informatie

Vlaams Ministerie van Onderwijs en Vorming 1 september 2007 STUDIEGEBIED ICT. Modulaire opleiding Informatica: Programmeren AO IC 002

Vlaams Ministerie van Onderwijs en Vorming 1 september 2007 STUDIEGEBIED ICT. Modulaire opleiding Informatica: Programmeren AO IC 002 STUDIEGEBIED ICT Modulaire opleiding Informatica: AO IC 002 Versie 2.0 BVR Pagina 1 van 21 Inhoud 1 Deel 1 Opleiding... 4 1.1 Korte beschrijving... 4 1.1.1 Inhoud... 4 1.1.2 Modules... 4 1.1.3 Niveau en

Nadere informatie

Specifieke lerarenopleiding ECTS-fiches. ECTS-Fiche Vakdidactische oefeningen 1 Code: 10374 Academiejaar: 2015-2016 Aantal studiepunten: 6

Specifieke lerarenopleiding ECTS-fiches. ECTS-Fiche Vakdidactische oefeningen 1 Code: 10374 Academiejaar: 2015-2016 Aantal studiepunten: 6 Specifieke lerarenopleiding ECTS-fiches ECTS-Fiche Vakdidactische oefeningen 1 Code: 10374 Academiejaar: 2015-2016 Aantal studiepunten: 6 Studietijd: 120 à 150 uur Deliberatie: mogelijk Vrijstelling: niet

Nadere informatie

Samengevat door Lieve D Helft ICT-coördinator Scholengemeenschap InterEssen

Samengevat door Lieve D Helft ICT-coördinator Scholengemeenschap InterEssen Samengevat door ICT-coördinator Scholengemeenschap InterEssen Eindtermen ICT Vanaf het schooljaar 2007-2008 zijn er eindtermen voor ICT in het lager onderwijs, dus zal men ICT meer en meer moeten integreren

Nadere informatie

Info 3 de graad Business en IT (Boekhouden Informatica) 14 MAART 2009

Info 3 de graad Business en IT (Boekhouden Informatica) 14 MAART 2009 Info 3 de graad Business en IT (Boekhouden Informatica) 14 MAART 2009 Agenda 1. Leerinhouden 2. Werkvormen 3. Projecten 4. Evalueren 5. Remediëren LEERINHOUDEN Leerinhouden Instroom Toegepaste Informatica

Nadere informatie

Maak kennis met de richting kantoor

Maak kennis met de richting kantoor Maak kennis met de richting kantoor De 2de en de 3de graad kantoor BSO ONZE-LIEVE-VROUW-WAVER Leerlingen 6 kantoor (begeleiding: Van Peer Karina) Inhoud a Wat mag je verwachten in de 2 de graad?... 3 b

Nadere informatie

STUDIEGEBIED CHEMIE (tso)

STUDIEGEBIED CHEMIE (tso) (tso) Tweede graad... Techniek-wetenschappen Derde graad Techniek-wetenschappen Studierichting Techniek-wetenschappen de graad Een woordje uitleg over de studierichting... Logisch denken Laboratoriumwerk

Nadere informatie

Taalvaardigheid Preventie en remediëring. -betrokkenheid verhogende werkvormen creëren -een maximale -herformuleren de lln het probleem

Taalvaardigheid Preventie en remediëring. -betrokkenheid verhogende werkvormen creëren -een maximale -herformuleren de lln het probleem Vlaams Verbond van het Katholiek Secundair Onderwijs Guimardstraat 1, 1040 Brussel VOET LEREN LEREN EN GOK Voet@2010 leren leren en thema s gelijke onderwijskansen Socio-emotionele ontwikkeling (1ste graad)

Nadere informatie

VAK Informatica. LP NR September 2007 LICAP BRUSSEL D/2007/0279/046 KSO LEERKRACHT Kris Cauberghe

VAK Informatica. LP NR September 2007 LICAP BRUSSEL D/2007/0279/046 KSO LEERKRACHT Kris Cauberghe JAARPLANNING GRAAD 2 VAK Informatica 2 U/W 1 SCHOOLJAAR 2011-2012 HANDBOEK Desktopper Windows 7: Gegevensbeheer, Internet, Rekenblad STUDIERICHTING 4AVVa LP NR September 2007 LICAP BRUSSEL D/2007/0279/046

Nadere informatie

Jaarplan Softwarepakketten

Jaarplan Softwarepakketten Schooljaar 2012-2013 Leerkracht(en): Jan Sleebus Vak: Softwarepakketten Klassen: 5NI Schooljaar: 2012-2013 Algemene gegevens Leerjaar en studierichting: Vak: Leerplannummer: Handboek: Varia: Network &

Nadere informatie

Profilering derde graad

Profilering derde graad De leerling heeft in de 1ste en de 2de graad, de gelegenheid gehad zijn/haar interesses te ontdekken en heeft misschien al enig idee ontwikkeld over toekomstige werk- of studieplannen. Vaardigheden, inzet,

Nadere informatie

De competenties die prioritair aan bod komen tijdens dit opleidingsonderdeel zijn:

De competenties die prioritair aan bod komen tijdens dit opleidingsonderdeel zijn: Specifieke lerarenopleiding C ECTS-fiche opleidingsonderdeel vakdidactische oefeningen 2 Code: 10375 Academiejaar: 2015-2016 Aantal studiepunten: 6 Studietijd: 120 à 150 uur Deliberatie: mogelijk Vrijstelling:

Nadere informatie

Secundair volwassenenonderwijs STUDIEGEBIED HANDEL

Secundair volwassenenonderwijs STUDIEGEBIED HANDEL Vlaams Ministerie van Onderwijs en Vorming 1 september 2011 Secundair volwassenenonderwijs STUDIEGEBIED HANDEL Opleiding Telefonist-receptionist BO HA 004 Pagina 1 van 11 Inhoud 1 Opleiding...3 1.1 Relatie

Nadere informatie

Studiegids derde graad

Studiegids derde graad Studiegids derde graad Algemene structuur tweede graad ASO TSO Economie wiskunde 4 u wiskunde 5 u Latijn wiskunde 4 u wiskunde 5 u Wetenschappen wiskunde 5 u Handel Sociale en Technische Wetenschappen

Nadere informatie

Hardware en beheer van computersystemen Windows 8.1

Hardware en beheer van computersystemen Windows 8.1 Hardware en beheer van computersystemen Windows 8.1 HA-5520-01 Informaticabeheer Lieven Pauwels en Bert Cauwenberg Werkgroep Handel 2015 Vlaams Verbond van het Katholiek Secundair Onderwijs Guimardstraat

Nadere informatie

Studiegebied. (tso) Tweede graad... Techniek-wetenschappen. Derde graad...

Studiegebied. (tso) Tweede graad... Techniek-wetenschappen. Derde graad... Studiegebied (tso) Tweede graad... Techniek-wetenschappen Derde graad... Techniek-wetenschappen STUDIEGEBIED CHEMIE Studierichting Techniek-wetenschappen de graad Een woordje uitleg over de studierichting...

Nadere informatie

1 Basiscompetenties voor de leraar secundair onderwijs

1 Basiscompetenties voor de leraar secundair onderwijs 1 Basiscompetenties voor de leraar secundair onderwijs Het Vlaams parlement legde de basiscompetenties die nagestreefd en gerealiseerd moeten worden tijdens de opleiding vast. Basiscompetenties zijn een

Nadere informatie

HBO5 Informatica Netwerkbeheer (90 studiepunten) C4 Internettechnologie en systeem- en netwerkbeheer deel 2 (5 studiepunten) Module

HBO5 Informatica Netwerkbeheer (90 studiepunten) C4 Internettechnologie en systeem- en netwerkbeheer deel 2 (5 studiepunten) Module STUDIEFICHE CVO DE AVONDSCHOOL Opleiding HBO5 Informatica Netwerkbeheer (90 studiepunten) Module C4 Internettechnologie en systeem- en netwerkbeheer deel 2 (5 studiepunten) Plaats van de module in de opleiding:

Nadere informatie

Onderstaande studierichtingsfoto kan service verlenen in volgende contexten/het formuleren van antwoorden op:

Onderstaande studierichtingsfoto kan service verlenen in volgende contexten/het formuleren van antwoorden op: Leren in samenhang in de studierichting Boekhouden-informatica tso: aanzet tot het uittekenen van leerlijnen, horizontale/verticale vak(groep)samenwerking, VOET, evaluatiebeleid, Scholen worden van langsom

Nadere informatie

Kijkwijzer techniek. Kijkwijzer leerlingencompetenties, materiaal uit traject Talenten breed evalueren, dag 1 Pagina 1

Kijkwijzer techniek. Kijkwijzer leerlingencompetenties, materiaal uit traject Talenten breed evalueren, dag 1 Pagina 1 Kijkwijzer techniek Deze kijkwijzer is een instrument om na te gaan in welke mate leerlingen een aantal competenties bezitten. Door middel van deze kijkwijzer willen we verschillende doelen bereiken: Handvatten

Nadere informatie

VLAAMS VERBOND VAN HET KATHOLIEK SECUNDAIR ONDERWIJS LEERPLAN SECUNDAIR ONDERWIJS. NEDERLANDS Derde graad BSO Derde leerjaar. Alle studierichtingen

VLAAMS VERBOND VAN HET KATHOLIEK SECUNDAIR ONDERWIJS LEERPLAN SECUNDAIR ONDERWIJS. NEDERLANDS Derde graad BSO Derde leerjaar. Alle studierichtingen VLAAMS VERBOND VAN HET KATHOLIEK SECUNDAIR ONDERWIJS LEERPLAN SECUNDAIR ONDERWIJS NEDERLANDS Derde graad BSO Derde leerjaar Alle studierichtingen Licap - Brussel: - september 1995 INHOUD 1 BEGINSITUATIE...

Nadere informatie

Profilering derde graad

Profilering derde graad Profilering derde graad De leerling heeft in de eerste en de tweede graad de gelegenheid gehad om zijn of haar interesses te ontdekken. Misschien heeft hij of zij al enig idee ontwikkeld over toekomstige

Nadere informatie

ASO - studierichtingen in VIA-TIENEN

ASO - studierichtingen in VIA-TIENEN ASO - studierichtingen in VIA-TIENEN De onderwijsvorm ASO is een breed algemeen vormende doorstroomrichting waarin de leerlingen zich voorbereiden op een academische of professionele bacheloropleiding.

Nadere informatie

Het besturingssysteem of operating system, vaak afgekort tot OS is verantwoordelijk voor de communicatie van de software met de hardware.

Het besturingssysteem of operating system, vaak afgekort tot OS is verantwoordelijk voor de communicatie van de software met de hardware. Het besturingssysteem of operating system, vaak afgekort tot OS is verantwoordelijk voor de communicatie van de software met de hardware. Het vormt een schil tussen de applicatiesoftware en de hardware

Nadere informatie

COMPLEMENTAIRE ACTIVITEIT Toegepaste Informatica (1u/week)

COMPLEMENTAIRE ACTIVITEIT Toegepaste Informatica (1u/week) COMPLEMENTAIRE ACTIVITEIT Toegepaste Informatica (1u/week) KA Voskenslaan - Gent Schooljaar: 2006/2007 Leraar: Annick Van Daele 3 de graad ASO 1ste en 2 de jaar Klassen: Wetenschappen-Topsport (graadsklas)

Nadere informatie

Functiebeschrijving. Werkt onder leiding van en rapporteert aan: Diensthoofd Algemene Zaken

Functiebeschrijving. Werkt onder leiding van en rapporteert aan: Diensthoofd Algemene Zaken Functie Graadnaam: Informaticus Functienaam: ICT-deskundige Functiefamilie: Deskundig Functionele loopbaan: B1-B3 Afdeling: Algemene Zaken Dienst: Subdienst: Team IT Code: Doel van de entiteit Het team

Nadere informatie

Opleiding. Elektromechanica. Code. Da2 PLC. Academiejaar 2015-2016. Semester: - 5&6 avondtraject. Studieomvang. 6 studiepunten.

Opleiding. Elektromechanica. Code. Da2 PLC. Academiejaar 2015-2016. Semester: - 5&6 avondtraject. Studieomvang. 6 studiepunten. Opleiding Elektromechanica Code Da2 PLC Academiejaar 2015-2016 Semester: - 5&6 avondtraject Studieomvang 6 studiepunten Totale studietijd 160 Aantal lestijden 80 Aandeel lestijden in afstandsonderwijs

Nadere informatie

EINDTERMEN en ONTWIKKELINGSDOELEN Zoektocht in het Maascentrum. A. Eindtermen voor het basisonderwijs vanaf 01/09/2010

EINDTERMEN en ONTWIKKELINGSDOELEN Zoektocht in het Maascentrum. A. Eindtermen voor het basisonderwijs vanaf 01/09/2010 EINDTERMEN en ONTWIKKELINGSDOELEN Zoektocht in het Maascentrum Derde graad LO A. Eindtermen voor het basisonderwijs vanaf 01/09/2010 Lichamelijke opvoeding Motorische competenties 1.1 De motorische basisbewegingen

Nadere informatie

Plan van aanpak Meesterproef 2: Workflowbeheer Voorwoord

Plan van aanpak Meesterproef 2: Workflowbeheer Voorwoord Plan van aanpak Meesterproef 2: Workflowbeheer Voorwoord Dit is het PVA versie 2. Dit wil zeggen dat ik de informatie op het gebeid van de netwerk instellingen en de setup heb verwerkt en uitgebreid heb

Nadere informatie

TWEEDE EN DERDE GRAAD

TWEEDE EN DERDE GRAAD 12 Bij de overgang naar het eerste leerjaar van de tweede graad kies je een STUDIERICHTING, die reeds min of meer definitief is. Er zijn vier vormen van onderwijs: ALGEMEEN SECUNDAIR ONDERWIJS TECHNISCH

Nadere informatie

olvp ieder1 telt Kies voor jouw talent juiste accent! het

olvp ieder1 telt Kies voor jouw talent juiste accent! het olvp Beste ouder(s) Een school en studiekeuze maken na zesde leerjaar is niet gemakkelijk. U krijgt heel wat informatie en wilt met zoveel mogelijk zaken rekening houden. In deze kleine brochure maken

Nadere informatie

Opmerking: deze les is combineerbaar met de les Sociale wetenschappen - Opruimactie als sociaal gebeuren

Opmerking: deze les is combineerbaar met de les Sociale wetenschappen - Opruimactie als sociaal gebeuren Opmerking: deze les is combineerbaar met de les Sociale wetenschappen - Opruimactie als sociaal gebeuren Doelstelling(en) Leerplandoelen Leerplan informaticabeheer Competentie 4: functionaliteit van een

Nadere informatie

Hoe kan de school in het algemeen werk maken van het nieuwe concept (stam + contexten)?

Hoe kan de school in het algemeen werk maken van het nieuwe concept (stam + contexten)? Vlaams Verbond van het Katholiek Secundair Onderwijs Guimardstraat 1, 1040 Brussel VOET EN STUDIEGEBIED ASO STUDIERICHTING : ECONOMIE Hoe kan de school in het algemeen werk maken van het nieuwe concept

Nadere informatie

Profilering derde graad

Profilering derde graad Profilering derde graad De leerling heeft in de eerste en de tweede graad de gelegenheid gehad om zijn of haar interesses te ontdekken. Misschien heeft hij of zij al enig idee ontwikkeld over toekomstige

Nadere informatie

Profilering derde graad

Profilering derde graad De leerling heeft in de 1ste en de 2de graad, de gelegenheid gehad zijn/haar interesses te ontdekken en heeft misschien al enig idee ontwikkeld over toekomstige werk- of studieplannen. Vaardigheden, inzet,

Nadere informatie

Project wiskunde: iteratie en fractalen. Naam:

Project wiskunde: iteratie en fractalen. Naam: Project wiskunde: iteratie en fractalen Naam: Klas: 6EW-6LW-6WW 1 Doelstellingen De leerlingen leren zelfstandig informatie verwerven en verwerken over een opgelegd onderwerp. De leerlingen kunnen de verwerkte

Nadere informatie

Tabel competentiereferentiesysteem

Tabel competentiereferentiesysteem Bijlage 3 bij het ministerieel besluit van tot wijziging van het ministerieel besluit van 28 december 2001 tot uitvoering van sommige bepalingen van het koninklijk besluit van 30 maart 2001 tot regeling

Nadere informatie

LEERLIJN BASISVAARDIGHEDEN ICT

LEERLIJN BASISVAARDIGHEDEN ICT Vlaams Verbond van het Katholiek Basisonderwijs Guimardstraat 1, 1040 BRUSSEL LEERLIJN BASISVAARDIGHEDEN ICT Dit is geen leerplan maar eerder als richtdocument te gebruiken bij de implementatie van de

Nadere informatie

Registratie ICT-doelen

Registratie ICT-doelen Registratie ICT-doelen Vierde leerjaar 1. De computer bedienen CB1 De benaming van de verschillende randapparaten CB9 CB10 actief gebruiken Het alfanumeriek klavier hanteren. Toetsen die gebruikt worden

Nadere informatie

WETENSCHAPPELIJK TEKENEN

WETENSCHAPPELIJK TEKENEN WETENSCHAPPELIJK TEKENEN TWEEDE GRAAD TSO TECHNIEK-WETENSCHAPPEN COMPLEMENTAIR LEERPLAN SECUNDAIR ONDERWIJS VVKSO BRUSSEL (Vervangt leerplan D/1998/0279/021A vanaf 1 september 2013) Vlaams Verbond van

Nadere informatie

Profilering derde graad

Profilering derde graad Profilering derde graad De leerling heeft in de eerste en de tweede graad de gelegenheid gehad om zijn of haar interesses te ontdekken. Misschien heeft hij of zij al enig idee ontwikkeld over toekomstige

Nadere informatie

Mogelijke opdrachten voor een vakwerkgroep geschiedenis en/of esthetica

Mogelijke opdrachten voor een vakwerkgroep geschiedenis en/of esthetica Mogelijke opdrachten voor een vakwerkgroep geschiedenis en/of esthetica In kolom 1 vind je 69 items waaraan je eventueel kan werken in de vakgroep geschiedenis/esthetica. Ze zijn ingedeeld in 8 categorieën.

Nadere informatie

Praktijkinstructie Beheer en installatie computersystemen/administratie 3 (CIN06.3/CREBO:50191)

Praktijkinstructie Beheer en installatie computersystemen/administratie 3 (CIN06.3/CREBO:50191) instructie Beheer en installatie computersystemen/administratie 3 (CIN06.3/CREBO:50191) pi.cin06.3.v1 ECABO, 1 augustus 1997 Alle rechten voorbehouden. Niets uit deze uitgave mag worden vermenigvuldigd,

Nadere informatie

Vlaams Ministerie van Onderwijs en Vorming 25-9-2008 STUDIEGEBIED HANDEL. Modulaire opleiding Secretariaatsmedewerker BO HA 002

Vlaams Ministerie van Onderwijs en Vorming 25-9-2008 STUDIEGEBIED HANDEL. Modulaire opleiding Secretariaatsmedewerker BO HA 002 RLLL/EXT/ADV/001bijl1 STUDIEGEBIED HANDEL Modulaire opleiding Secretariaatsmedewerker BO HA 002 Bijlage bij het Vlor-advies Pagina 1 van 34 Inhoud Vlaams Ministerie van Onderwijs en Vorming 25-9-2008 1

Nadere informatie

Secundair volwassenenonderwijs STUDIEGEBIED HANDEL

Secundair volwassenenonderwijs STUDIEGEBIED HANDEL Secundair volwassenenonderwijs STUDIEGEBIED HANDEL Opleiding Medisch administratief bediende BO HA 005 Pagina 1 van 15 Inhoud 1 Opleiding... 3 1.1 Relatie opleiding referentiekader... 3 1.2 Inhoud... 3

Nadere informatie

Leren in samenhang in de studierichting Secretariaat-talen tso: aanzet tot het uittekenen van leerlijnen, horizontale/verticale vaksamenwerking, VOET,

Leren in samenhang in de studierichting Secretariaat-talen tso: aanzet tot het uittekenen van leerlijnen, horizontale/verticale vaksamenwerking, VOET, Leren in samenhang in de studierichting Secretariaat-talen tso: aanzet tot het uittekenen van leerlijnen, horizontale/verticale vaksamenwerking, VOET, Scholen worden van langsom meer bevraagd omtrent hun

Nadere informatie

ECTS-fiche. 1. Identificatie. Module. Lestijden 60

ECTS-fiche. 1. Identificatie. Module. Lestijden 60 ECTS-fiche 1. Identificatie Opleiding Marketing Module Management & Organisatie Code C2 Lestijden 60 Studiepunten n.v.t. Ingeschatte totale studiebelasting (in uren) 1 Mogelijkheid tot JA aanvragen vrijstelling

Nadere informatie

Actualisatie Studierichting STW. Integrale Opdrachten. December 2010

Actualisatie Studierichting STW. Integrale Opdrachten. December 2010 Actualisatie Studierichting STW Integrale Opdrachten December 2010 Voeding binnen IO - inspectie: onderscheid leerplan voeding 2de en 3de graad - September 2011 - geen nieuw leerplan maar bestaande geëvalueerd:

Nadere informatie

Lesvoorbereiding: Kapper en schoonheidsspecialist (beroepen: kapper en schoonheidsspecialist)

Lesvoorbereiding: Kapper en schoonheidsspecialist (beroepen: kapper en schoonheidsspecialist) Lesvoorbereiding: Kapper en schoonheidsspecialist (beroepen: kapper en schoonheidsspecialist) Klas: 1ste graad secundair onderwijs Leervak: Techniek Onderwerp: Atelier i.v.m. de beroepssectoren en specifiek

Nadere informatie

Verslag over de opvolgingsdoorlichting van Vrij Instituut voor Secundair Onderwijs te Gent

Verslag over de opvolgingsdoorlichting van Vrij Instituut voor Secundair Onderwijs te Gent Vlaams Ministerie van Onderwijs en Vorming Onderwijsinspectie Hendrik Consciencegebouw Koning Albert II-laan 15 1210 BRUSSEL doorlichtingssecretariaat@ond.vlaanderen.be www.onderwijsinspectie.be Verslag

Nadere informatie

Profilering derde graad

Profilering derde graad Profilering derde graad De leerling heeft in de eerste en de tweede graad de gelegenheid gehad om zijn of haar interesses te ontdekken. Misschien heeft hij of zij al enig idee ontwikkeld over toekomstige

Nadere informatie

Competentiemanagement bij de federale overheid

Competentiemanagement bij de federale overheid Competentiemanagement bij de federale overheid Competentieprofielen Basis Leidinggevend A4 December 2009 LEIDINGGEVEND A4 1/ BASISPROFIEL Tabel informatie begrijpen taken Taken uitvoeren Leidinggevend

Nadere informatie

Functiebeschrijving. Werkt onder de leiding van en rapporteert aan diensthoofd (Facility Management / ICT)

Functiebeschrijving. Werkt onder de leiding van en rapporteert aan diensthoofd (Facility Management / ICT) Functie Graadnaam: deskundige Functienaam: Informaticus Functionele loopbaan: B1-B3 Code: FM3ICT03 Sector: Facility Management Dienst: ICT Subdienst: Doel van de entiteit De sector Facility Management

Nadere informatie

Vakdidactiek: inleiding

Vakdidactiek: inleiding Vakdidactiek: inleiding Els Tanghe 1 1. Inleiding Een specialist in de wiskunde is niet noodzakelijk een goede leraar wiskunde. Een briljant violist is niet noodzakelijk een goede muziekleraar. Een meester-bakker

Nadere informatie

Leerlijn basisvaardigheden ICT SCHOLENGEMEENSCHAP KOBRA BRASSCHAAT

Leerlijn basisvaardigheden ICT SCHOLENGEMEENSCHAP KOBRA BRASSCHAAT Leerlijn basisvaardigheden ICT SCHOLENGEMEENSCHAP KOBRA BRASSCHAAT Deze leerlijn is geen leerplan. Het is een leidraad waarin de ICT basisvaardigheden in een aantal leerdoelen zijn omgezet. De school streeft

Nadere informatie

PRINTERS EN GEGEVENS DELEN TUSSEN COMPUTERS

PRINTERS EN GEGEVENS DELEN TUSSEN COMPUTERS PRINTERS EN GEGEVENS DELEN TUSSEN COMPUTERS Inleiding. Het komt vaak voor dat iemand thuis meer dan 1 computer heeft, bijvoorbeeld een desktop computer en een laptop. Denk maar eens aan de situatie dat

Nadere informatie

DLR Domeinspecifieke Leerresultaten (DLR) van de Master in Industriële Wetenschappen: Elektronica ICT

DLR Domeinspecifieke Leerresultaten (DLR) van de Master in Industriële Wetenschappen: Elektronica ICT KULeuven Opleidingen : Master in Industriële Wetenschappen: Elektronica ICT Master in Industrial Sciences: Electronic Engineering DLR Domeinspecifieke Leerresultaten (DLR) van de Master in Industriële

Nadere informatie

Onderstaande studierichtingsfoto kan service verlenen in volgende contexten/het formuleren van antwoorden op:

Onderstaande studierichtingsfoto kan service verlenen in volgende contexten/het formuleren van antwoorden op: Leren in samenhang in de studierichting Handel tso: aanzet tot het uittekenen van leerlijnen, horizontale/verticale vak(groep)samenwerking, VOET, evaluatiebeleid, Scholen worden van langsom meer bevraagd

Nadere informatie

STAGES IN ARBEIDS- EN ORGANISATIEPSYCHOLOGIE: FEEDBACKINSTRUMENT

STAGES IN ARBEIDS- EN ORGANISATIEPSYCHOLOGIE: FEEDBACKINSTRUMENT STAGES IN ARBEIDS- EN ORGANISATIEPSYCHOLOGIE: FEEDBACKINSTRUMENT Naam stagiair(e):... Stageplaats (+ adres):...... Tussentijdse evaluatie Eindevaluatie Stageperiode:... Datum:.. /.. / 20.. Stagementor:...

Nadere informatie

// COLLEGE O.-L.-V.-TEN-DOORN BSO SPECIALISATIEJAAR

// COLLEGE O.-L.-V.-TEN-DOORN BSO SPECIALISATIEJAAR // COLLEGE O.-L.-V.-TEN-DOORN BSO SPECIALISATIEJAAR Elke Elke De De Waele Waele // BSO SPECIALISATIEJAAR HAARSTILIST PROFIEL VAN DE RICHTING Competentie 1: De afgestudeerde kan in een kappersteam werken

Nadere informatie

Onderstaande studierichtingsfoto kan service verlenen in volgende contexten/het formuleren van antwoorden op:

Onderstaande studierichtingsfoto kan service verlenen in volgende contexten/het formuleren van antwoorden op: Leren in samenhang in de studierichting Kantoor bso: aanzet tot het uittekenen van leerlijnen, horizontale/verticale vak(groep)samenwerking, VOET, evaluatiebeleid, Scholen worden van langsom meer bevraagd

Nadere informatie

Pagina 1 van 5 EVALUEREN. 1 Procesevaluatie versus productevaluatie

Pagina 1 van 5 EVALUEREN. 1 Procesevaluatie versus productevaluatie Pagina 1 van 5 1 Procesevaluatie versus productevaluatie Procesevaluatie: richt zich op de kwaliteit van het leerproces en probeert dus het leerproces van de leerlingen en het onderwijsproces (het didactisch

Nadere informatie

STEM monitor 2015. 9 juni 2015 RITA DUNON

STEM monitor 2015. 9 juni 2015 RITA DUNON STEM monitor 2015 9 juni 2015 RITA DUNON Doelstellingen STEM-actieplan STEM-actieplan 2012-2020 streeft op middellange termijn naar: Meer starters en afgestudeerden in STEMopleidingen en richtingen die

Nadere informatie

Profilering derde graad

Profilering derde graad De leerling heeft in de 1ste en de 2de graad, de gelegenheid gehad zijn/haar interesses te ontdekken en heeft misschien al enig idee ontwikkeld over toekomstige werk- of studieplannen. Vaardigheden, inzet,

Nadere informatie

Exameneisen gewicht % theorie

Exameneisen gewicht % theorie Exameneisen System Administration Foundation Publicatiedatum 1 april 2009 Startdatum 1 juli 2007 Doelgroep Voorkennis Mensen die in het operationele, technische beheer (willen) werken. (Aankomend) systeem-

Nadere informatie

2.3 Literatuur. 1.4.2 Schriftelijke vaardigheden 1.4.2.1 Lezen LES GODVERDOMSE DAGEN OP EEN GODVERDOMSE BOL LEERPLAN ALGEMEEN:

2.3 Literatuur. 1.4.2 Schriftelijke vaardigheden 1.4.2.1 Lezen LES GODVERDOMSE DAGEN OP EEN GODVERDOMSE BOL LEERPLAN ALGEMEEN: LES GODVERDOMSE DAGEN OP EEN GODVERDOMSE BOL ALGEMEEN: p.8 2.3 Literatuur In onze leerplannen is literatuur telkens als een aparte component beschouwd, meer dan een vorm van leesvaardigheid. Na de aanloop

Nadere informatie