Paritair leercomité 330 OPLEIDINGSPROGRAMMA ZORGKUNDIGE 42 maanden OF 30 maanden na logistiek assistent in de ziekenhuizen / logistiek helper in de zorginstellingen / thuishelper. OF 6 maanden na verzorgende Toelichting: Op dit formulier worden de competenties hernomen die binnen de opleiding tot verzorgende/zorgkundige worden. Bij de start van de opleiding duiden CDO en de patroon aan waar de competentie aan bod komt. Het formulier dient als basis voor de evaluatie van de jongere. Het is geen verplicht onderdeel van het eindrapport dat CDO en patroon gezamenlijk opmaken. NAAM JONGERE: CDO: PATROON: ADRES PATROON: CLUSTER van De leerling CDO WG beschrijft de plaats van voorzieningen in de gezondheids- en welzijnszorg De voorzieningen in de gezondheids- en welzijnszorg beschrijven beschrijft de organisatie van de voorzieningen situeert de verschillende werkvelden van de zorgverstrekkers beschrijft de taak en verantwoordelijkheid van de zorgkundige begrijpt de informatie in verband met de opvangvoorziening PLC 330 Opleidingsprogramma zorgkundige 1
De zorgvrager vanuit een dynamische mensvisie benaderen De leerling CDO WG beschrijft de voortdurende ontwikkeling op fysiek, psychisch, socio-relationeel en emotioneel vlak verwoordt de meest voorkomende problemen bij de ontwikkeling beschrijft de zorgvrager vanuit een dynamische mensvisie benadert de zorgvrager vanuit een dynamische mensvisie overlegt met de verantwoordelijke, collega s en/of de zorgvrager stemt de verschillende werkzaamheden op elkaar af voert een zorgplan uit voert observatieopdrachten uit Methodisch handelen rapporteert uitgevoerde observaties informeert zich in verband met de eigen werkzaamheden handelt in overeenstemming met het beroepsgeheim houdt rekening houden met ecologische, ergonomische, hygiënische principes en veiligheid PLC 330 Opleidingsprogramma zorgkundige 2
De leerling CDO WG kan onder supervisie werken werkt in team aan een zorgplan In team werken past zich aan wisselende werkomstandigheden aan bespreekt het eigen functioneren aanvaardt opdrachten van andere zorgverstrekkers rapporteert schriftelijk en mondeling beschrijft zorgvisies verwoordt de invloed van een zorgvisie op het zorgproces Een zorgvisie beschrijven beschrijft het effect van veranderingen in de zorgvisie op het zorgproces omschrijft het eigen handelen omschrijft belangrijke behoeften van de zorgvrager beschrijft pedagogische visies Pedagogische visies beschrijven verwoordt de invloed van een pedagogische visie verwoorden beschrijft het effect van veranderingen in de pedagogische visie beschrijven PLC 330 Opleidingsprogramma zorgkundige 3
De leerling CDO WG bewaakt de eigen plaats binnen het sociale netwerk verwoordt het belang van het contact met het sociaal netwerk houdt rekening met de belevingswereld van het sociale netwerk neemt initiatief onderhoudt contacten Een beroepsrelatie met de zorgvrager en zijn sociaal netwerk aangaan, onderhouden en beëindigen kan afscheid nemen houdt werk en privé gescheiden respecteert afspraken stemt de eigen omgangsvaardigheden op de zorgvrager en zijn sociaal netwerk af kan omgaan met andere culturen en/of leefomgeving toont respect gedraagt zich assertief wanneer nodig communiceert empathisch kan omgaan met conflicten en probleemgedrag geeft inspraak PLC 330 Opleidingsprogramma zorgkundige 4
In zijn werkzaamheden aandacht hebben voor de eigen persoonlijkheid De leerling CDO WG heeft aandacht voor eigen waarden en normen herkent eigen emoties en gevoelens evalueert eigen handelen en houdingen kan omgaan met ongewenste intimiteiten informeert zich over zijn rechten en plichten erkent het zelfredzaamheidgevoel toont respect voor beperkingen benadert de zorgvrager empathisch Omgaan met de zorgvrager omgangsvormen toepassen reageert assertief wanneer nodig respecteert elementen van een andere cultuur, leefomgeving en/of gewoonten herkent en erkent de zorgvragen Het woon- en leefklimaat verzorgen draagt zorg voor huishoudelijke activiteiten zorgt voor een huiselijke sfeer helpt bij de administratie van de zorgvrager PLC 330 Opleidingsprogramma zorgkundige 5
De leerling CDO WG Andere zorgverstrekkers helpen biedt onder toezicht van andere zorgverstrekkers, de zorgvrager hulp bij het verzorgen, eten, de toiletgang, rusten en slaap gebruikt hulpmiddelen onder toezicht van andere zorgverstrekkers ondersteunt de zorgvrager bij het bewegen en verplaatsen geeft de zorgvrager een goede houding geeft elementen van de belevingswereld van de oudere zorgvrager weer beschrijft het belang van aandachtspersonen helpt de structuur in de dagindeling en de tijdsbeleving aanhouden Voor de verzorging en ADL bij de oudere zorgvrager instaan helpt het dagprogramma invullen en uitvoeren stimuleert tijdsbesteding in functie van de noden past principes toe van omgaan met oudere zorgvragers beschrijft de functie en werking van de verschillende stelsels beschrijven begeleidt de oudere zorgvrager bij hygiënische zorgen PLC 330 Opleidingsprogramma zorgkundige 6
De leerling CDO WG voert hygiënische zorgen uit ziet toe op de inname van medicatie legt onder toezicht medicatie klaar verzorgt maaltijden, aangepast aan de noden van de oudere zorgvrager past wisselligging toe Voor de verzorging en ADL bij de oudere zorgvrager instaan (vervolg) stimuleert zelfredzaamheid en zelfstandigheid waarborgt de veiligheid en het comfort van de oudere zorgvrager controleert parameters gebruikt hulpmiddelen past de preventie van en de voorgeschreven zorg bij smetten toe past de preventie van en de voorgeschreven zorg bij drukletsels (1 ste graad) toe brengt prothesen en steunkousen aan en verwijdert ze verzorgt een volledig genezen kunstmatige anus hygiënisch past til- en, verplaatsingstechnieken toe PLC 330 Opleidingsprogramma zorgkundige 7
Omgaan met langdurig en/of terminaal zieke zorgvragers omgaan met elementen van lijden en verwerkingsprocessen het specifieke van een terminale situatie beschrijven omgaan met een demente zorgvrager Pedagogisch begeleiden van kinderen in een opvangsituatie het belang en de rol van de opvoeding bij de ontwikkeling beschrijven rekening houden met factoren die invloed hebben op de ontwikkeling van het kind het belang van gehechtheid beschrijven spelactiviteiten en materialen gebruiken de functie en de werking van de verschillende stelsels beschrijven het kind begeleiden bij de hygiënische zorgen Voor de verzorging en ADL bij het kind instaan hygiënische zorgen uitvoeren maaltijden verzorgen, aangepast aan de noden van het kind principes van veiligheid en comfort voor het kind beschrijven parameters controleren hulpmiddelen gebruiken PLC 330 Opleidingsprogramma zorgkundige 8
Hef- en tiltechnieken til- en verplaatsingstechnieken toepassen EHBO toepassen de basisprincipes van EHBO toepassen Begrip van het eigen sociaal statuut de rechten en plichten van de werknemer toepassen de rechten en plichten van de werkgever ten opzichte van de werknemer beschrijven het begrip 'waarnemen' definiëren Observeren en rapporteren het begrip 'observeren' definiëren het verschil tussen observeren en waarnemen aanduiden de kenmerken van observatie bespreken de voorwaarden voor een goede observatie opnoemen het verschil weergeven tussen observeren en interpreteren in het kader van ADL, belangrijke observatiepunten benoemen in verband met lichamelijke, geestelijke en sociale aspecten van de zorgvrager efficiënt observeren de soorten rapportage bespreken en aandachtspunten weergeven ivm rapporteren PLC 330 Opleidingsprogramma zorgkundige 9
zich aan de zorgvrager voorstellen informatie geven aan de zorgvrager bij het stellen van handelingen het begrip empathie benoemen actief luisteren in situaties soorten vragen stellen gevoel en emotie beschrijven Relationele vaardigheden in relatie tot de zorgvrager eigen gevoelens benoemen de relatie tussen gevoelens en lichaamstaal aantonen angst en schaamte voor gevoelsuitingen bij anderen begrijpen omgaan met eigen angst en angst van de zorgvrager omgaan met agressief gedrag van patiënten het begrip hulpverleningsrelatie uitleggen de grondhoudingen in een hulpverleningsrelatie verduidelijken et belang van stervensbegeleiding omschrijven PLC 330 Opleidingsprogramma zorgkundige 10
zorgvrager: vervolg emotionele pijn bij de patiënt en diens omgeving herkennen de patiënt en diens omgeving begeleiden en ondersteunen met betrekking tot emotionele pijn reflecteren over zichzelf en de eigen kwaliteiten en beperkingen feedback geven in situaties Relationele vaardigheden in relatie tot de zorgvrager en het multidisciplinair team verantwoordelijkheid nemen bij het krijgen van feedback het belang van goed en actief luisteren omschrijven gevoelens bij zichzelf en bij anderen benoemen de invloed van gevoel en emotie op gedrag verklaren omgaan met conflicten eigen angst en schaamte voor het uiten van gevoelens overwinnen soorten relaties benoemen het belang van vertrouwen in een relatie omschrijven het belang van respect formuleren respect afdwingen voor zichzelf PLC 330 Opleidingsprogramma zorgkundige 11
multidisciplinair team: vervolg Relationele vaardigheden in relatie tot het multidisciplinair team Mondverzorgingsproducten en gebitsprothesen correct gebruiken Lichaamshoudingen en bijhorende hulpmiddelen zich assertief opstellen in concrete situaties rekening houden met keuzes en behoeften van anderen rekening houden met de meervoudige relatie tussen verpleegkundigen, zorgkundigen en het multidisciplinair team het belang omschrijven van supervisie en onder toezicht werken van een verpleegkundige verzorgingsproducten voor de mond opnoemen reinigingszorgen aan de mond uitvoeren gebitsprothesen verwijderen, onderhouden en weer aanbrengen het belang van een goede lichaamshouding omschrijven volgende lichaamshoudingen beschrijven: vlakke rugligging, rechtzittende houding, halfzittende houding, Fowlerhouding, semi Fowlerhouding, zijligging 90, zijligging 30, buikligging, Trendelenburgse houding, anti- Trendelenburgse houding, gynaecologische houding, knie-borsthouding, knie-ellebooghouding, omhoog liggen van extremiteiten, installatie van een hemiplegische patiënt PLC 330 Opleidingsprogramma zorgkundige 12
Installeren van de zorgvrager de zorgvrager installeren volgens zijn wens of therapeutische noodzakelijkheid het begrip fixeren definiëren fixatiemiddelen opnoemen Fixeren de indicaties benoemen in verband met fixeren de ethische aspecten met betrekking tot fixeren bespreken alternatieven voor fixeren bespreken de doelstellingen van rughygiëne weergeven de oorzaken van rugklachten opnoemen Manutentie omschrijven hoe rughygiëne in het dagelijkse leven kan worden toegepast het belang van manutentietechnieken in de gezondheidszorg omschrijven de basisprincipes bij tillen en verplaatsen bespreken hulpmiddelen voor manutentie bespreken de zorgvrager informeren over hoe zichzelf te verplaatsen PLC 330 Opleidingsprogramma zorgkundige 13
Manutentie (vervolg) de juiste manutentietechnieken gebruiken bij het tillen, kantelen en verplaatsen van een zorgvrager de keuze voor een bepaalde techniek van verplaatsing motiveren de nodige voorbereidingen treffen voor het vervoer van een zorgvrager met bed een zorgvrager met bed op correcte wijze transfereren de onderdelen van een rolwagen bespreken de zorgvrager informeren over hoe hij veilig kan stappen Verplaatsen van de zorgvrager de zorgvrager bij het stappen begeleiden de mogelijke gevaren bij een eerste opstaan bespreken voorbereidingen treffen voor het eerste opstaan het verloop van een eerste opstaan verwoorden de zorgvrager begeleiden en observeren tijdens het eerste opstaan relevante gegevens met betrekking tot het eerste opstaan rapporteren PLC 330 Opleidingsprogramma zorgkundige 14
mogelijke complicaties van bedlegerigheid en verminderde mobiliteit opsommen het begrip 'decubitus' definiëren de oorzaken van decubitus bespreken het begrip 'weefseltolerantie' omschrijven de mogelijke lokalisaties ivm decubitus opsommen die verband houden met een bepaalde houding Complicaties van bedlegerigheid en verminderde mobiliteit de stadia van decubitusletsels bespreken het decubitusrisico voor een zorgvrager bepalen aan de hand van de Bradenschaal de preventieve maatregelen bespreken die verband houden met schuifkracht de preventieve maatregelen bespreken die verband houden met weefseltolerantie voor een specifieke zorgvrager een verzorgingsplan opmaken ter preventie van decubitus maatregelen ter preventie van decubitus toepassen een zorgvrager observeren met betrekking tot mogelijke complicaties van bedlegerigheid relevante gegevens hierover rapporteren PLC 330 Opleidingsprogramma zorgkundige 15
Maaltijdgebeuren Polsslag nemen en registreren de ethische aspecten van het maaltijdgebeuren hanteren en heeft er inzicht in de nodige zorg besteden bij het serveren en toedienen van voedsel en drank de kenmerken van de normale polsslag verwoorden pathologische afwijkingen met betrekking tot de polsslag herkennen de diverse plaatsen benoemen waar de hartslag kan opgenomen worden de polsslag opnemen gegevens met betrekking tot de polsslag registreren de begrippen trombose en embolie definiëren Verpleegkundige interventies bij trombose en embolie de oorzaken van trombose en embolie opnoemen symptomen van trombose en embolie herkennen preventieve maatregelen opnoemen met betrekking tot trombose en embolie voorlichting geven aan de patiënt met betrekking tot trombose en embolie anti-emboliekousen aanbrengen (op voorschrift) PLC 330 Opleidingsprogramma zorgkundige 16
weergeven hoe de lichaamstemperatuur tot stand komt uitleg geven over de soorten thermometers Opnemen en registreren van de lichaamstemperatuur de lichaamstemperatuur volgens de aangeduide werkwijze opmeten en de resultaten meedelen voor- en nadelen bespreken van de diverse methoden voor temperatuuropname gegevens met betrekking tot de lichaamstemperatuur registreren een aantal oorzaken van koorts opnoemen het begrip hyperthermie omschrijven en de symptomen herkennen het begrip hypothermie omschrijven en de symptomen herkennen levensbedreigende situaties herkennen EHBO toedienen de procedure bij de benadering van levensbedreigende situaties verwoorden bij noodsituaties voor de veiligheid van het (de) slachtoffer(s) en de omgeving zorgen op een efficiënte wijze de hulpdiensten verwittigen het (de) slachtoffer(s) ondersteunen de vitale functies controleren PLC 330 Opleidingsprogramma zorgkundige 17
de procedure verwoorden bij het uitvallen van de vitale functies voor vrije ademhalingswegen zorgen indien nodig de reanimatietechniek uitvoeren op een pop (met twee en alleen) een veneuze van een arteriële bloeding onderscheiden efficiënt ingrijpen bij bloedingen EHBO toedienen (vervolg) orthopedische letsels herkennen eerstehulptechnieken toepassen bij orthopedische letsels het verergeren van orthopedische letsels vermijden de mogelijkheden verwoorden om een slachtoffer van verstikking door een vreemd voorwerp te helpen de handgrepen toepassen om een vreemd voorwerp uit de ademhalingswegen te verwijderen efficiënte hulp bieden bij verdrinking Aspecten van en verpleegproblemen bij defecatie een patiënt met diarree verzorgen de begrippen 'stoma' en 'enterostoma' definiëren PLC 330 Opleidingsprogramma zorgkundige 18
mogelijke enterostoma's bespreken Aspecten van en verpleegproblemen bij defecatie opvangmaterialen bij enterostomie bespreken opvangmateriaal bij een enterostoma verwisselen de wijze van omgaan met uitscheidingsproducten beschrijven binnen belangrijke culturele en religieuze groepen soorten incontinentiemateriaal bespreken Aspecten van en verpleegproblemen bij urine en urinelozing Geneesmiddelenleer Methodisch denken en handelen (SVH) soorten condoomkatheters bespreken soorten blaassonden bespreken mogelijke problemen bij blaassonde en condoomkatheter signaleren de verschillende vormen van geneesmiddelen opnoemen de verschillende toedieningswijzen van geneesmiddelen opnoemen de mogelijke gevaren van geneesmiddelen opnoemen aantonen hoe geneesmiddelen op te lossen en te verdunnen het proces van SVH (Systematisch verpleegkundig handelen) beschrijven de doelstellingen verwoorden van het verzamelen van gegevens PLC 330 Opleidingsprogramma zorgkundige 19
de mogelijkheden opnoemen voor het verzamelen van gegevens de knelpunten bij het verzamelen van gegevens bespreken een zorgplan lezen en rapporteren Methodisch denken en handelen (systematisch verpleegkundig handelen) (vervolg) volgens zijn mogelijkheden het verpleegkundig proces evalueren de begrippen 'standaardverpleegplannen' en 'klinische paden' omschrijven de begrippen 'procedures' en 'protocollen' omschrijven het belang aangeven van het hanteren van communicatiemiddelen in de zorg en illustreren met praktische voorbeelden de soorten overlegmomenten bespreken het belang van een degelijk opgemaakt zorgplan verwoorden ethisch verantwoord met het zorgplan omgaan efficiënt gebruik maken van observatieschema's correct zijn relevante gegevens in het zorgplan noteren Een correcte taal en stijl hanteren bij het invullen van het zorgplan PLC 330 Opleidingsprogramma zorgkundige 20
Minimaal Zorgkundige Gegevens (MZG) en Minimaal Psychiatrische Gegevens (MPG) Juridische aspecten met betrekking tot zorgkundige de betekenis van MZG en MPG binnen de gezondheidszorg uitleggen de doelstellingen van het registreren van MZG en MPG verwoorden de toepassingsmogelijkheden van MZG en MPG bespreken in een gevallenstudie met behulp van de handleiding de MZG voor een beschreven patiënt registreren de verantwoordelijkheid van de zorgkundige t.o.v. de patiënt bespreken en illustreren aan de hand van praktische voorbeelden de verantwoordelijkheid van de zorgkundige t.o.v. de verpleegkundige bespreken en illustreren aan de hand van praktische voorbeelden de inhoud van de Wet op de Uitoefening van de verpleegkunde weergeven het begrip 'bescherming van de titel van verpleegkundige' verklaren het begrip 'onwettig uitoefenen van het beroep' verklaren verwoorden wie tot de gezondheidszorgberoepen behoort verwoorden wie de verpleegkunde mag uitoefenen PLC 330 Opleidingsprogramma zorgkundige 21
Juridische aspecten met betrekking tot zorgkundige (vervolg) de soorten voorschriften bespreken: - het schriftelijk voorschrift - het mondeling voorschrift - het staand order - A-verstrekkingen - B-verstrekkingen - C-verstrekkingen met praktische voorbeelden illustreren de lijst van activiteiten van zorgkundigen hanteren het begrip 'besmetting' definiëren een beperkte indeling van micro-organismen weergeven het begrip 'resistentie' definiëren het begrip 'infectie' definiëren Bescherming van patiënten tegen infecties de factoren bespreken die een rol spelen bij het ontstaan van infecties binnen zorginstellingen de voornaamste soorten infecties binnen de zorginstellingen opsommen het begrip 'ziekenhuishygiëne' verklaren de doelstellingen van ziekenhuishygiëne verwoorden de isolatievormen opsommen PLC 330 Opleidingsprogramma zorgkundige 22
Bescherming van patiënten tegen infecties (vervolg) Stalen en secreties correct opnemen en analyseren de begrippen 'bronisolatie' en 'omgekeerde isolatie' verklaren volgende maatregelen met betrekking tot bronisolatie bespreken: - voorzorgsmaatregelen bij een patiënt met een vermoedelijke infectie - voorzorgsmaatregelen bij een patiënt met een bewezen infectie de protocollen met betrekking tot isolatie in de zorginstellingen hanteren de voorschriften met betrekking tot ziekenhuishygiëne toepassen gesteriliseerd materiaal herkennen en op een correcte wijze hanteren beschrijven hoe gesteriliseerd materiaal bewaard moet worden de diverse mogelijkheden opsommen voor het opnemen van stalen/secreties op nietinvasieve wijze met betrekking tot: - urine - stoelgang - sputum De indicaties bespreken voor het opnemen van stalen/secreties met betrekking tot - urine - stoelgang - sputum PLC 330 Opleidingsprogramma zorgkundige 23
Stalen en secreties correct opnemen en analyseren (vervolg) de patiënt informeren in een voor hem verstaanbare taal met betrekking tot het verzamelen van stalen/secreties op nietinvasieve wijze van: - urine - stoelgang - sputum het nodige materiaal bespreken voor het verzamelen van stalen/secreties op nietinvasieve wijze van: - urine - stoelgang - sputum procedures of protocollen hanteren met betrekking tot het verzamelen en/of onderzoeken van: - urine - stoelgang - sputum volgens de voorgeschreven procedure op niet-invasieve wijze urinestalen nemen bij volwassenen en/of kinderen verzamelde urine op een correcte wijze bewaren een staal stoelgang opnemen bij volwassenen en/of kinderen van een patiënt een staal sputum opnemen via ophoesten PLC 330 Opleidingsprogramma zorgkundige 24
Stalen en secreties correct opnemen en analyseren (vervolg) efficiënt gegevens observeren met betrekking tot de verzamelde - urine - stoelgang - sputum relevante gegevens rapporteren met betrekking tot de verzamelde en geanalyseerde - urine - stoelgang relevante gegevens rapporteren met betrekking tot sputum de risico's bij het hanteren van uitscheidingsproducten bespreken met de nodige omzichtigheid te werk gaan bij het hanteren van uitscheidingsproducten ter preventie van zichzelf en anderen (vb.sitostatica) de stalen duidelijk identificeren Toedienen van orale medicatie een voorschrift correct interpreteren met betrekking tot het toedienen van geneesmiddelen de vormen verwoorden waarin orale medicatie kan voorkomen het specifieke materiaal bespreken voor het oraal toedienen van een geneesmiddel PLC 330 Opleidingsprogramma zorgkundige 25
Toedienen van orale medicatie (vervolg) de mogelijke gevaren van het toedienen van orale medicatie bespreken het materiaal voor het oraal toedienen van geneesmiddelen verzamelen de patiënt in een voor hem verstaanbare taal informeren in verband met de toe te dienen geneesmiddelen voorgeschreven orale medicatie zelfstandig verstrekken aan de patiënt, rekening houdend met de basisprincipes de patiënt doelmatig observeren met betrekking tot de toegediende geneesmiddelen relevante gegevens rapporteren met betrekking tot de toegediende geneesmiddelen Minimaal Zorgkundige Gegevens registreren in verband met de toediening van geneesmiddelen via orale en rectale weg PLC 330 Opleidingsprogramma zorgkundige 26
ONDERSTEUNENDE BASISVORMING de essentie halen uit mondelinge en schriftelijke communicatie reflecteren over de informatie en ze evalueren Functionele taalvaardigheid ingewonnen informatie mondeling gebruiken eenvoudige informatie schriftelijk formuleren Functionele informatieverwerving en verwerking Organisatiebekwaamheid Tijd- en ruimtebewustzijn zich mondeling duidelijk uiten relevante informatie in concrete situaties vinden, selecteren en gebruiken informatie uit uiteenlopend tekstmateriaal en formulieren begrijpen en gebruiken zelfstandig opdrachten plannen, organiseren, uitvoeren, evalueren en indien nodig bijsturen bij groepsopdrachten overleggen en actief deelnemen instructies uitvoeren in teamverband op grond van de actualiteit en eigen ervaringen inzien dat er een verband bestaat tussen verleden, heden en toekomst en dat er culturele verschillen zijn in het dagelijkse leven van mensen PLC 330 Opleidingsprogramma zorgkundige 27
ONDERSTEUNENDE BASISVORMING Maatschappelijk en ethisch bewustzijn, weerbaarheid en verantwoordelijkheid solliciteren in eigen regio de dienstverlening van de belangrijkste maatschappelijke instellingen opsommen verantwoordelijkheidszin opbrengen voor eigen gezondheid en welzijn en dat van anderen het belang inzien van levenslang leren PLC 330 Opleidingsprogramma zorgkundige 28