PROEFEXAMEN Moderne Bedrijfsadministratie (MBA)



Vergelijkbare documenten
Het kasstroomoverzicht

PRAKTIJKDIPLOMA BOEKHOUDEN FINANCIAL & COST ACCOUNTING UITWERKINGEN 16 EN 17 JUNI 2009

Praktisch boekhouden Examennummer: Datum: 8 februari 2014 Tijd: 10:00 uur - 11:30 uur

Lever origineel en kopie van het examenpapier in.

11 Kasstroomoverzicht

VOORBEELD JAARREKENING B.V. TE HOOFDDORP. Rapport inzake jaarstukken 2010

PROEFEXAMEN Praktijkdiploma Boekhouden

EXAMEN Praktijkdiploma Boekhouden

UITWERKINGEN OPGAVEN HOOFDSTUK 5 OPGAVE 3

PROEFEXAMEN 2 Praktijkdiploma Boekhouden

Kasstroom uit investeringsactiviteiten Investering in machines / 350 Desinvestering in machines 65 Aandeel in winst C / 20 Aandeel in dividend C 30

Financiële aspecten van de planning

Examen AA. Financial Accounting 2 / EV2

PROEFEXAMEN 2 Praktijkdiploma Boekhouden

Jaarrekening: Overige gegevens: Jaarrekening 2010 van Permar Energiek BV I N H O U D S O P G A V E : -Balans per 31 december

UITWERKINGEN OPGAVEN HOOFDSTUK 9

1. Debet 020 Inventaris Credit Datum Omschrijving Bedrag Datum Omschrijving Bedrag 1 feb Van balans ,-

Deze examenopgave bestaat uit 11 pagina s, inclusief het voorblad. Dit examen bestaat uit 4 opgaven en omvat 23 vragen.

Management & Organisatie VWO 5 Hoofdstuk 27 t/m juni 2009 proeftoets 100 minuten. In deze opgave blijft de btw buiten beschouwing.

d. Contributiemarge: 160 ( 295 -/ /- 66) = Constante kosten /- Bedrijfsresultaat bij direct costing

Bedrijfsadministratie Examennummer: Datum: 10 december 2011 Tijd: 13:00 uur - 14:30 uur

Netto-omzet Inkoopwaarde van verkochte goederen/diensten Brutowinst Overige bedrijfsopbrengsten

Examen VWO. economische wetenschappen II en recht (oude stijl)

Opgaven 4.4a en 4.4b horen bij paragraaf 4.2, Liquiditeitsbegroting en resultatenbegroting.

De opgaven 6.4a en 6.4b horen bij paragraaf 6.2, De rentabiliteit van het vermogen

Bedrijfsadministratie Examennummer: Datum: 15 september 2012 Tijd: 13:00 uur - 14:30 uur

Bedrijfsadministratie Examennummer: Datum: 14 december 2013 Tijd: 10:00 uur - 11:30 uur

Vraag Antwoord Scores. x 100% = 55%

2015 Nederlandse Associatie voor Examinering Financiering niveau 5 1 / 12

Bedrijfsadministratie Examennummer: Datum: 8 december 2012 Tijd: 10:00 uur - 11:30 uur

12 Geconsolideerd kasstroomoverzicht

PRAKTIJKDIPLOMA BOEKHOUDEN FINANCIAL & COST ACCOUNTING UITWERKINGEN 10 EN 11 JANUARI 2012

PRAKTIJKDIPLOMA BOEKHOUDEN FINANCIAL & COST ACCOUNTING UITWERKINGEN 22 EN 23 JUNI 2010

PROEFEXAMEN Moderne Bedrijfsadministratie (MBA)

Lever ook het kladpapier na afloop van het examen in bij de toezichthouder. Dit wordt vernietigd en niet meegenomen in de beoordeling.

Deze examenopgave bestaat uit 10 pagina s, inclusief het voorblad. Dit examen bestaat uit 4 opgaven en 7 vragen.

Deze examenopgave bestaat uit 12 pagina s, inclusief het voorblad. Dit examen omvat 21 vragen.

De diverse onderdelen van de fiscale jaarrekening

informatie verschaffen: Boekwaarde begin van het boekjaar + som van de waarden waartegen in het boekjaar verkregen activa zijn opgenomen

De winst-en-verliesrekening in de externe jaarrekening van de profitorganisatie

Nieuw gebouw Vestigingsplaats:

Rijksuniversiteit Groningen Faculteit Economie en Bedrijfskunde Vakgroep Accounting ANTWOORDEN TENTAMEN FINANCIAL ACCOUNTING BDK

EXAMEN Moderne Bedrijfsadministratie

Te betalen omzetbelasting Aan Te vorderen omzetbelasting Aan Af te dragen omzetbelasting 2.100

De jaarrekening Examennummer: Datum: 12 april 2014 Tijd: 10:00 uur - 11:30 uur

Antwoorden Hoofdstuk 18

UITWERKINGEN OPGAVEN HOOFDSTUK 10

Boekwaarde begin boekjaar Goodwill Overige immateriële vaste activa Totaal immateriële vaste activa 0 0

Technische aspecten van de consolidatie

OPGAVEN HOOFDSTUK 5 UITWERKINGEN

UITWERKINGEN OPGAVEN OEFENEXAMEN 1 ASSOCIATIE MBA-KC

Netto-omzet Inkoopwaarde van verkochte goederen/diensten Brutowinst Overige bedrijfsopbrengsten

OPGAVEN HOOFDSTUK 5 ANTWOORDEN

Bedrijfsadministratie 1 Examennummer: Datum: 3 juli 2010 Tijd: uur

OPGAVEN HOOFDSTUK 6 UITWERKINGEN

Dit voorbeeldexamen bestaat uit 27 vragen. De opbouw en het aantal vragen komt overeen met het online examen.

Omzet: goedgekeurde onderdelen PX3 d afgekeurde onderdelen PX

Uitgebracht aan de directie en aandeelhouder van: Vinc Vastgoed Management I B.V. inzake. tussentijds bericht per 30 juni 2011

Bedrijfsadministratie II Examennummer: Datum: 3 juli 2010 Tijd: 10:00 uur - 11:30 uur

2015 Nederlandse Associatie voor Examinering Bedrijfsadministratie niveau 5 1 / 13

OPGAVEN HOOFDSTUK 6 ANTWOORDEN

Hoofdstuk 17 Financiële verslaggeving

PRAKTIJKDIPLOMA BOEKHOUDEN UITWERKINGEN 8 EN 9 JANUARI 2013

Dit voorbeeldexamen bestaat uit 27 vragen. De opbouw en het aantal vragen komt overeen met het online examen.

PRAKTIJKDIPLOMA BOEKHOUDEN FINANCIAL & COST ACCOUNTING UITWERKINGEN 11 EN 12 JANUARI 2011

Tussentijds rapport 1 januari 2010 t/m 30 juni Voorbeeldrapport VOF Mensinge HX ZUIDLAREN VOORBEELD

Case 1: Detailhandel Canopus BV (34 punten)

3-jan. 850 Opbrengst verkopen huishoudelijke artikelen Verschuldigde omzetbelasting 19% 114 aan 130 Debiteuren 714

Financieel verslag 2010 van Zeeland Investments Beheer BV te Middelburg

Voorraadwaardering. Fabricagekosten: = = 25 => fabricage kostprijs

Deze examenopgave bestaat uit 9 pagina s, inclusief het voorblad. Dit examen bestaat uit 3 opgaven en omvat 14 vragen

Opgave 6.2. PDB Kostencalculatie Uitwerkingen hoofdstuk 6. Opgave 6.1

6 Integrale consolidatie van niet-100%-deelnemingen

Motiveer altijd uw antwoorden, ook als dat niet expliciet wordt gevraagd.

Direct costing en break even analyse

Examen VWO. Economische wetenschappen II en recht (oude stijl)

1 Het kasstroomoverzicht

SPD Bedrijfsadministratie. Correctiemodel JAARREKENING DONDERDAG 8 OKTOBER UUR UUR

PROEFEXAMEN Praktijkdiploma Boekhouden onderdeel Kostprijscalculatie

Externe Verslaggeving II

Examen VWO. Economische wetenschappen II en recht (oude stijl)

Stichting Omroep Landgraaf

Examen HAVO en VHBO. Handelswetenschappen en recht

Aurington. Administratie en Advies

SPD Bedrijfsadministratie. Correctiemodel JAARREKENING DONDERDAG 10 MAART UUR

Examen PC 2 vak Cash Management

1. Een balans is een overzicht van activa (bezittingen) en passiva (schulden en eigen vermogen).

Vraag Antwoord Scores. Opmerking Voor het eindantwoord 50 geen scorepunten toekennen.

JAARREKENING Stichting Zo-Dichtbij

Hoofdstuk 1 Management accounting: plaatsbepaling en ontwikkeling

Toets 3 HAVO 5 g Diagnostische toets 2012

1. Een balans is een overzicht van activa (bezittingen) en passiva (schulden en eigen vermogen).

Deze examenopgave bestaat uit 9 pagina s, inclusief het voorblad. Controleer of alle pagina s aanwezig zijn.

SPD Bedrijfsadministratie. Correctiemodel JAARREKENING DINSDAG 20 DECEMBER UUR. SPD Bedrijfsadministratie Jaarrekening B / 9

PRAKTIJKDIPLOMA BOEKHOUDEN FINANCIAL & COST ACCOUNTING UITWERKINGEN 10 JUNI 2009

Boekwaarde begin boekjaar Goodwill Overige immateriële vaste activa Totaal immateriële vaste activa 0 0

Transcriptie:

PROEFEXAMEN Moderne Bedrijfsadministratie (MBA) Financiële Rapportage en Analyse Beschikbare tijd 3¾ uur. Op de netheid van het werk zal worden gelet. Deze opgave is eigendom van de Examencommissie en dient, tezamen met de uitwerkingen te worden ingeleverd.

Opgave I Handelsonderneming Loorbach bv in Almere beschikt over de volgende overzichten (x 1.000). Balansen 31-12-2012 31-12-2011 31-12-2012 31-12-2011 Vaste activa Eigen vermogen Gebouw 950 740 Aandelenkapitaal 650 500 Inventaris 350 280 Agio 150 100 Lening u/g 90 100 Winstreserve 460 300 Vlottende activa Voorzieningen Voorraden 340 300 Onderhoudsvoorziening 70 100 Debiteuren 90 100 Vreemd vermogen lang Vooruitbetaalde verkoopkosten 30 20 7% Onderhandse lening 320 350 Liquide middelen 50 60 Vreemd vermogen kort Crediteuren 80 60 Te betalen venn.belasting 85 90 Te betalen dividend 75 * 70 ** Te betalen algemene kosten 10 30 1.900 1.600 1.900 1.600 * Inclusief 65.000 voorgesteld dividend over 2012; in het jaar daarna vastgesteld. ** Inclusief 50.000 voorgesteld dividend over 2011; in het jaar daarna vastgesteld. Proefexamen MBA, Financiële Rapportage en Analyse 1/7

Winst-en-verliesrekening over 2012 Netto-omzet 1.700 Inkoopprijs van de omzet 900 800 Resultaatverkoop inventaris 10 * Personeelskosten 180 Afschrijvingskosten gebouw 30 Afschrijvingskosten inventaris 80 Dotatie onderhoudsvoorziening 20 Verkoopkosten 130 Algemene kosten 32 Som van de kosten 472 Rentebaten 6 Rentekosten 24 Resultaat uit gewone bedrijfsuitoefening voor belastingen 300 Belastingen resultaat uit gewone bedrijfsuitoefening 75 Resultaat uit gewone bedrijfsuitoefening na belastingen 225 ** 790 318 18 * De verkochte inventaris had een boekwaarde van 50.000. ** De voorgestelde winstverdeling is: dividend 2012 65.000 winstreservering - 160.000 225.000 Alle in- en verkopen van handelsgoederen vinden plaats op rekening. De verkochte inventaris is contant afgerekend. 1. Stel voor handelsonderneming Loorbach bv het kasstroomoverzicht over 2012 samen. Maak hiervoor gebruik van het uitwerkingenblad BIJLAGE 1. Bij de opstelling moeten de volgende drie kasstromen worden onderscheiden: operationele kasstromen; investeringskasstromen; financieringskasstromen. Proefexamen MBA, Financiële Rapportage en Analyse 2/7

Opgave II Hieronder is van Koopmans bv de saldibalans per 31 december 2012 gegeven. Nr. Rekening Debet Credit 000 Geactiveerde kosten onderzoek en ontwikkeling 341.200 001 Terreinen en gebouwen - 1.653.600 002 Machines en installaties - 4.323.200 003 Transportmiddelen - 409.800 011 Afschrijving gebouwen 674.300 012 Afschrijving machines en installaties - 3.952.600 013 Afschrijving transportmiddelen - 199.800 020 Deelneming Dobber bv - 440.000 060 Voorziening milieuschade - 273.000 070 Aandelenkapitaal - 1.400.000 071 Agioreserve - 130.000 075 Winstreserve - 516.600 080 6% Lening o/g - 890.000 100 Liquide middelen - 230.000 110 Kruisposten - 27.000 130 Debiteuren - 1.731.100 131 Voorziening debiteuren - 21.000 135 Vordering Dillen bv - 26.800 140 Crediteuren - 1.585.000 150 Af te dragen omzetbelasting - 42.900 160 Te betalen vennootschapsbelasting - 20.200 170 Nog te ontvangen interest - 2.200 190 Uit te reiken aandelen - 400.000 300 Voorraad grond- en hulpstoffen - 528.500 310 Prijsverschillen grond- en hulpstoffen - 15.800 400 Kosten grond- en hulpstoffen - 1.136.000 410 Loonkosten - 950.000 420 Sociale lasten - 237.500 440 Afschrijvingskosten vaste activa - 746.800 441 Afschrijvingskosten debiteuren - 6.300 470 Administratiekosten - 54.000 480 Overige bedrijfskosten - 127.600 499 Overboekingsrekening - 3.258.200 500 Kosten afdeling Fabricage - 931.100 505 Dekking afdeling Fabricage - 948.800 520 Kosten afdeling Verkoop - 603.600 525 Dekking afdeling Verkoop - 605.000 600 Verbruik grond- en hulpstoffen - 1.136.000 601 Directe loonkosten en sociale lasten - 590.000 602 Toeslag indirecte fabricagekosten - 948.800 610 Standaardverbruik grond- en hulpstoffen - 1.140.000 611 Standaard directe loonkosten en sociale lasten - 583.000 612 Standaardtoeslag indirecte fabricagekosten - 942.000 630 Betaalde directe loonkosten en sociale lasten - 587.500 631 Verrekende directe loonkosten en sociale lasten - 590.000 700 Voorraad gereed product - 934.000 710 Voorraad product in bewerking - 63.800 800 Kostprijs van de verkopen - 2.480.000 810 Toeslag verkoopkosten - 605.000 830 Kortingen bij verkoop - 134.000 840 Opbrengst van de verkopen - 3.955.000 900 Voorraadverschillen grond- en hulpstoffen - 14.900 910 Resultaat verkoop machine - 2.800 920 Resultaat prijsverschillen - 8.600 930 Algemene beheerskosten - 139.000 940 Interestkosten - 63.400 945 Interestbaten - 11.300 22.184.300 22.184.300 Examen MBA, Financiële Rapportage en Analyse 3/7

Toelichting De aflossing op de 6% lening o/g moet plaatsvinden op 30 juni 2021. De vordering op Dobber bv is een vordering op korte termijn. 2. Bereken aan de hand van de gegevens op de saldibalans per 31 december 2012 de winst voor belasting. 3. Splits het bij 2 gevraagde bedrag in: a. winst 2012 (na belasting), en b. vennootschapsbelasting winst 2012. NB Het tarief vennootschapsbelasting is 25%. De directie van Koopmans bv stelt voor de winst 2012 na belasting als volgt te verdelen: 0,10 dividend per geplaatst en nog uit te reiken aandeel van 1; het restant toe te voegen aan de winstreserve. Koopmans wil het voorgestelde dividend op de externe balans per 31 december 2012 vermelden als afzonderlijke post onder het eigen vermogen. 4. Stel de externe balans per 31 december 2012 na winstverdeling samen. Maak hiervoor gebruik van het uitwerkingenblad BIJLAGE 2. 5. Stel de externe winst-en-verliesrekening over 2012 samen volgens model E. Maak hiervoor gebruik van het uitwerkingenblad BIJLAGE 3. 6. Stel de externe winst-en-verliesrekening over 2012 samen volgens model F. Maak hiervoor gebruik van het uitwerkingenblad BIJLAGE 4. Examen MBA, Financiële Rapportage en Analyse 4/7

Opgave III 7. Waar is in ons land de regelgeving voor externe verslaggeving te vinden? 8. Welke functie heeft de Raad voor de jaarverslaggeving in ons land? 9. Waar houdt de Ondernemingskamer van het Gerechtshof in Amsterdam zich mee bezig? 10. Welke instelling in ons land controleert beursgenoteerde ondernemingen op de naleving van de voorschriften voor de externe financiële verslaggeving? 11. Hoe heten de standards van de International Accounting Standards Board? Opgave IV De administratie van Boomsma bv in Leeuwarden heeft voor het product Koda de volgende gegevens: - beginvoorraad per 1 januari 2011 90.000 eenheden product - verwachte productie 180.000 eenheden product - verwachte verkoop 240.000 eenheden product - verwachte constante fabricagekosten 1.125.000 - verwachte constante verkoopkosten 247.500 - verwachte variabele fabricagekosten 1.170.000 - verwachte variabele verkoopkosten 300.000 - normale productie- en verkoopomvang 225.000 eenheden product - verwachte gemiddelde verkoopprijs 17 per eenheid product Boomsma bv past de AC-methode toe. 12. Bereken de fabricagekostprijs per eenheid product Koda. 13. Bereken de commerciële kostprijs per eenheid product Koda. 14. Bereken het verwachte standaardverkoopresultaat over 2011. 15. Bereken het verwachte bezettingsresultaat over 2011 op de fabricagekosten en geef aan of dit resultaat voordelig of nadelig is. 16. Bereken het verwachte bezettingsresultaat over 2011 op de verkoopkosten en geef aan of dit resultaat voordelig of nadelig is. 17. Bereken het verwachte bedrijfsresultaat over 2011 door de verwachte totale opbrengst te verminderen met de verwachte totale kosten (houd rekening met de voorraadmutatie). 18. Geef een controleberekening van het antwoord op vraag 17 met behulp van de antwoorden op de vragen 14 t/m 16. Boomsma bv overweegt eind 2010 de DC-methode in te voeren. 19. Hoe wordt bij de DC-methode de voorraad product gewaardeerd? Examen MBA, Financiële Rapportage en Analyse 5/7

20. Komt de DC-methode tot een hogere of lagere winst dan de AC-methode in geval van een vermindering van de voorraad product? Licht het antwoord toe. 21. Bereken voor 2011 de verwachte dekkingsbijdrage (contributiemarge) per eenheid product Koda. 22. Bereken met behulp van de dekkingsbijdrage het verwachte bedrijfsresultaat over 2011. 23. Bereken het verwachte bedrijfsresultaat over 2011 door de verwachte totale opbrengst te verminderen met de verwachte variabele kosten (houd rekening met de voorraadmutatie). 24. Verklaar het verschil tussen de antwoorden op de vragen 17 en 23 met behulp van een berekening. Examen MBA, Financiële Rapportage en Analyse 6/7

Opgave V Gegeven zijn de volgende indexcijfers: Jaar 18 19 20 21 26 27 28 29 30 31 Reeks 1 (basis jaar 10) 134 138 140 143 Reeks 2 (basis jaar 20) 100 102 121 123 126 129... Reeks 3 (basis jaar 30) 100 111 25. Koppel de reeksen 1 en 2 t/m jaar 29, met basisjaar 26 = 100. 26. Maak een grafiek van de bij vraag 25 berekende reeks. Maak hiervoor gebruik van het millimeterpapier. 27. Het indexcijfer voor jaar 31 op basis van jaar 20 is 148. Bereken het indexcijfer voor jaar 30 op basis van jaar 20. Betonfabriek Keihard nv maakt beton uit drie grondstoffen: cement, zand en kiezel. In jaar 19 verbruikte men: 56.000 kg cement à 1,90 per kg; 48.000 kg zand à 1,50 per kg; 16.000 kg kiezel à 0,80 per kg. In jaar 23 verbruikte men: 92.000 kg cement à 2,50 per kg; 69.000 kg zand à 2,- per kg; 23.000 kg kiezel à 1,- per kg. 28. Bereken het samengesteld gewogen prijsindexcijfer voor beton in jaar 19 met basisjaar 23 = 100 (afronden op gehele getallen). In jaar 27 zijn de prijzen van de grondstoffen cement, zand en kiezel respectievelijk met 10%, 15% en 20% gestegen ten opzichte van jaar 23. 29. Bereken het prijsindexcijfer van beton voor jaar 27 met basisjaar 23 = 100 (afronden op gehele getallen). De gewichtsverhouding van de grondstoffen die vanaf begin jaar 23 geldt, is cement : zand : kiezel = 4 : 3 : 1. De prijzen van cement en kiezel zijn in jaar 20 respectievelijk 2,40 en 1,20. Door een brandje op de boekhoudafdeling zijn de aankoopnota's van zand verloren geraakt en de prijs van zand in jaar 20 is niet meer bekend. Wel weet men, dat in jaar 20 de grondstoffenkosten per eenheid beton 5% hoger zijn dan in jaar 23. 30. Bereken de prijs van een kg zand in jaar 20. EINDE EXAMEN Examen MBA, Financiële Rapportage en Analyse 7/7

BIJLAGE 1 Uitwerkingenblad bij vraag 1 Kasstroomoverzicht over 2012 (bedragen x 1.000) Operationele kasstromen Winst voor belasting (= Resultaat uit gewone bedrijfsuitoefening voor belastingen)... In winst begrepen resultaat verkoop inventaris... Betaalde vennootschapsbelasting... Afschrijving gebouw... Afschrijving inventaris... Mutatie onderhoudsvoorziening... Mutatie voorraden... Mutatie debiteuren... Mutatie vooruitbetaalde verkoopkosten... Mutatie crediteuren... Mutatie te betalen algemene kosten...... lnvesteringskasstromen Investering gebouw... Investering inventaris... Desinvestering inventaris (de opbrengst)... Aflossing lening u/g... Financieringskasstromen Opbrengst aandelenemissie (inclusief agio)... Aflossing 7% onderhandse lening... Betaald dividend......... Mutatie liquide middelen... Examen MBA, Financiële Rapportage en Analyse BIJLAGE 1

BIJLAGE 2 Uitwerkingenblad bij vraag 4 (Externe) Balans per 31 december 2012 Vaste activa Eigen vermogen Immateriële vaste activa Aandelenkapitaal... kosten van onderz. en ontw.... Agioreserve -... Materiele vaste activa Winstreserve -... terreinen en gebouwen -... Voorgesteld dividend -... machines en installaties -...... transportmiddelen -... Voorzieningen Financiële vaste activa voorziening milieuschade -... deelnemingen -...... Langlopende schulden 6% Lening o/g -... Vlottende activa Voorraden Kortlopende schulden grond- en hulpstoffen crediteuren... product in bewerking -... belastingen -... gereed product -... -... Vorderingen op handelsdebiteuren -... op deelnemingen -... overlopende activa -... Liquide middelen -... -......... Examen MBA, Financiële Rapportage en Analyse BIJLAGE 2

BIJLAGE 3 Uitwerkingenblad bij vraag 5 (Externe) Winst-en-verliesrekening over 2012 Netto-omzet... wijziging in voorraad product en product in bewerking -... overige bedrijfsopbrengsten -... Som van de bedrijfsopbrengsten... verbruik grond- en hulpstoffen... lonen -... sociale lasten -... afschrijvingskosten vaste activa -... overige bedrijfskosten -... Som van de bedrijfslasten -...... interestbaten... interestkosten -... -... Resultaat uit gewone bedrijfsuitoefening voor belastingen... belastingen resultaat uit gewone bedrijfsuitoefening -... Resultaat uit gewone bedrijfsuitoefening na belastingen... Examen MBA, Financiële Rapportage en Analyse BIJLAGE 3

BIJLAGE 4 Uitwerkingenblad bij vraag 6 (Externe) Winst-en-verliesrekening over 2012 Netto-omzet... kostprijs van de omzet -... Bruto-omzetresultaat... verkoopkosten... algemene beheerskosten -... som van de kosten -...... interestbaten... interestkosten -... -... Resultaat uit gewone bedrijfsuitoefening voor belastingen -... belastingen resultaat uit gewone bedrijfsuitoefening -... Resultaat uit gewone bedrijfsuitoefening na belastingen... Examen MBA, Financiële Rapportage en Analyse BIJLAGE 4

Uitwerkingen Proefexamen MBA Financiële Rapportage en Analyse Opgave I 1. Operationele kasstromen Winst voor belasting (= Resultaat uit gewone bedrijfsuitoefening voor belastingen)... 300.000 (+) In winst begrepen resultaat verkoop inventaris... 10.000 (+) Betaalde vennootschapsbelasting... 80.000 ( ) Afschrijving gebouw... 30.000 (+) Afschrijving inventaris... 80.000 (+) Mutatie onderhoudsvoorziening Mutatie voorraden... 30.000 ( )... 40.000 ( ) Mutatie debiteuren... 10.000 (+) Mutatie vooruitbetaalde verkoopkosten... 10.000 ( ) Mutatie crediteuren... 20.000 (+) Mutatie te betalen algemene kosten... 20.000 ( )... 270.000 (+) lnvesteringskasstromen Investering gebouw 1 Investering inventaris 2... 240.000 ( )... 200.000 ( ) Desinvestering inventaris (de opbrengst)... 40.000 (+) Aflossing lening u/g... 10.000 (+) Financieringskasstromen Opbrengst aandelenemissie (inclusief agio)... 200.000 (+) Aflossing 7% onderhandse lening Betaald dividend 3 Mutatie liquide middelen... 30.000 ( )... 60.000 ( )... 390.000 ( )... 110.000 (+)... 10.000 ( ) 1 Investering gebouw: 950.000 -/- (740.000-30.000) 2 Investering inventaris 350.000 -/- (280.000 80.000 50.000) 3 Betaald dividend: 20.000 + 50.000 10.000 Uitwerkingen Proefexamen MBA Financiële Rapportage en Analyse

Opgave II 2. Nr. Rekening Debet Credit Resultatenrek. 400 Kosten grond- en hulpstoffen 1.136.000 1.136.000 410 Loonkosten 950.000 950.000 420 Sociale lasten 237.500 237.500 440 Afschrijvingskosten vaste activa 746.800 746.800 441 Afschrijvingskosten debiteuren 6.300 6.300 470 Administratiekosten 54.000 54.000 480 Overige bedrijfskosten 127.600 127.600 499 Overboekingsrekening 3.258.200 3.258.200 500 Kosten afdeling Fabricage 931.100 931.100 505 Dekking afdeling Fabricage 948.800 948.800 520 Kosten afdeling Verkoop 603.600 603.600 525 Dekking afdeling Verkoop 605.000 605.000 600 Verbruik grond- en hulpstoffen 1.136.000 1.136.000 601 Directe loonkosten en sociale lasten 590.000 590.000 602 Toeslag indirecte fabricagekosten 948.800 948.800 610 Standaardverbruik grond- en hulpstoffen 1.140.000 1.140.000 611 Standaard directe loonkosten en sociale lasten 583.000 583.000 612 Standaardtoeslag indirecte fabricagekosten 942.000 942.000 630 Betaalde directe loonkosten en sociale lasten 587.500 587.500 631 Verrekende directe loonkosten en sociale lasten 590.000 590.000 700 Voorraad gereed product 934.000 710 Voorraad product in bewerking 63.800 800 Kostprijs van de verkopen 2.480.000 2.480.000 810 Toeslag verkoopkosten 605.000 605.000 830 Kortingen bij verkoop 134.000 134.000 840 Opbrengst van de verkopen 3.955.000 3.955.000 900 Voorraadverschillen grond- en hulpstoffen 14.900 14.900 910 Resultaat verkoop machine 2.800 2.800 920 Resultaat prijsverschillen 8.600 8.600 930 Algemene beheerskosten 139.000 139.000 940 Interestkosten 63.400 63.400 945 Interestbaten 11.300 11.300 Resultaat lopend boekjaar 536.000 22.184.300 22.184.300 12.036.100 12.036.100 3. Winst voor belasting: 536.000, te verdelen in: a. Winst na belasting: 75% * 536.000 = 402.000 b. Vennootschapsbelasting: : 25% * 536.000 = 134.000 Uitwerkingen Proefexamen MBA Financiële Rapportage en Analyse

4. (Externe) Balans per 31 december 2012 Vaste activa Eigen vermogen Immateriële vaste activa Aandelenkapitaal 1.800.000 kosten van onderz. en ontw. 341.200 Agioreserve - 130.000 Materiele vaste activa Winstreserve - 738.600 terreinen en gebouwen - 979.300 Voorgesteld dividend - 180.000 machines en installaties - 370.600 2.848.600 transportmiddelen - 210.000 Voorzieningen Financiële vaste activa voorziening milieuschade - 273.000 deelnemingen - 440.000 2.341.100 Langlopende schulden 6% Lening o/g - 890.000 Vlottende activa Voorraden Kortlopende schulden grond- en hulpstoffen 512.700 crediteuren 1.585.000 product in bewerking - 63.800 belastingen - 197.100 gereed product - 934.000-1.782.100 Vorderingen op handelsdebiteuren - 1.710.100 op deelnemingen - 26.800 overlopende activa - 2.200 Liquide middelen - 203.000-3.452.600 5.793.700 5.793.700 Uitwerkingen Proefexamen MBA Financiële Rapportage en Analyse

5. (Externe) Winst-en-verliesrekening over 2012 (Model E) Netto-omzet 3.821.000 wijziging in voorraad product en product in bewerking - 185.000 overige bedrijfsopbrengsten - 2.800 1 Som van de bedrijfsopbrengsten 4.008.800 verbruik grond- en hulpstoffen 1.136.000 lonen - 950.000 sociale lasten - 237.500 afschrijvingskosten vaste activa - 746.800 overige bedrijfskosten - 350.400 2 Som van de bedrijfslasten - 3.420.700 588.100 interestbaten 11.300 interestkosten - 63.400-52.100 Resultaat uit gewone bedrijfsuitoefening voor belastingen 536.000 belastingen resultaat uit gewone bedrijfsuitoefening - 134.000 Resultaat uit gewone bedrijfsuitoefening na belastingen 402.000 1 Saldo rekening 910 2 Saldo rekening 441, 470, 480, 900, 920 en 930 Uitwerkingen Proefexamen MBA Financiële Rapportage en Analyse

6. (Externe) Winst-en-verliesrekening over 2012 (model F) Netto-omzet 3.821.000 kostprijs van de omzet - 2.490.300 1 Bruto-omzetresultaat 1.330.700 verkoopkosten 603.600 algemene beheerskosten - 139.000 som van de kosten - 742.600 588.100 interestbaten 63.400 interestkosten - 11.300-52.100 Resultaat uit gewone bedrijfsuitoefening voor belastingen - 536.000 belastingen resultaat uit gewone bedrijfsuitoefening - 134.000 Resultaat uit gewone bedrijfsuitoefening na belastingen 402.000 1 Saldo rubriek 4 ( 3.258.200) + rek. 900 en 920 = 3.281.700 -/- voorraadmutatie ( 185.000) = 3.096.700 -/- rek 910 ( 2.800) -/- rub. 5 ( 603.600) = 2.490.300 Opgave III 7. De regelgeving voor externe verslaggeving is te vinden in Titel 9 Boek 2 van het Burgerlijk Wetboek. 8. De Raad voor de Jaarverslaggeving houdt zich bezig met de invulling van de in de bovengenoemde maatschappelijk aanvaardbare normen. 9. De Ondernemingskamer heeft als taak geschillen tussen het bestuur, de Raad van commissarissen, werknemers of aandeelhouders binnen Nederlandse vennootschappen te beoordelen en hier een bindende uitspraak over te doen. 10. De Autoriteit Financiële Markten (AFM) controleert beursgenoteerde ondernemingen op het naleven van de voorschriften voor de externe financiële verslaggeving. 11. De standards van de International Accounting Standards Board worden de IFRS genoemd (de International Financial Reporting Standards) Opgave IV 12. Fabricagekostprijs: C + V = 1.125.000 + 1.170.000 = 5 + 6,50 = 11,50 N W 225.000 stuks 180.000 stuks 13. Commerciële kostprijs = fabricagekostprijs + de verkoopkosten Verkoopkosten: : C + V = 247.500 300.000 = 1,10 + 1,25 = 2,35 N W 225.000 stuks 240.000 stuks Fabricagekostprijs 11,50 Verkoopkosten 2,35 Commerciële kostprijs 13,85 Uitwerkingen Proefexamen MBA Financiële Rapportage en Analyse

14. Standaardverkoopresultaat = Afzet * (Verkoopprijs -/- Comm. kostprijs) 240.000 * ( 17,00 -/- 13,85) = 756.000 voordelig 15. Bezettingsresultaat op de fabricagekosten: (W -/- N) + C = (180.000 -/- 225.000) * 5 = 225.000 nadelig N 16. Bezettingsresultaat op de verkoopkosten: (W -/- N) + C = (240.000 -/- 225.000) * 1,10 = 16.500 voordelig N 17. Bedrijfsresultaat = Opbrengst -/- Kosten Opbrengsten: 240.000 * 17,- = 4.080.000 Fabricagekosten: - Constant: 1.125.000 - Variabel: 180.000 * 6,50 1.170.000 2.295.000 Verkoopkosten: - Constant: 247.500 - Variabel: 240.000 * 1,25 300.000 547.500 2.842.500 1.237.500 Voorraadmutatie: (240.000 -/- 180.000) = 60.000 * 11,50 690.000 -/- Bedrijfsresultaat 547.500 (+) 18. Bedrijfsresultaat = Transactiewinst (Verkoopresultaat) +/- Bezettingsresultaat Transactiewinst 756.000 Bezettingsresultaat fabricagekosten 225.000 -/- Bezettingsresultaat verkoopkosten 16.500 +/+ 547.500 (+) 19. Bij de DC-methode wordt de voorraad product gewaardeerd tegen de variabele fabricagekosten. 20. Omdat de voorraad wordt gewaardeerd tegen een lagere kostprijs, wordt minder voorraad tegen een lager bedrag gecrediteerd en dus tegen een lager bedrag op de resultatenrekening gedebiteerd dan bij de AC-methode. Dit leidt tot een hogere winst. 21. Verkoopprijs 17,00 - Variabele fabricagekosten 6,50 - Variabele verkoopkosten 1,25 Totale variabele kosten 7,75 Contribution margin 9,25 22. Dekkingsbijdrage 240.000 st. * 9,25 2.220.000 Constante fabricagekosten 1.125.000 Constante verkoopkosten 247.500 Totaal constante kosten 1.372.500 -/- Bedrijfsresultaat 847.500 (+) Uitwerkingen Proefexamen MBA Financiële Rapportage en Analyse

23. Bedrijfsresultaat = Opbrengst -/- Kosten Opbrengsten: 240.000 * 17,- = 4.080.000 Variabele kosten: - fabricage: 180.000 * 6,50 1.170.000 - Verkoop: 240.000 * 1,25 300.000 1.470.000 Constante kosten: - fabricage 1.125.000 - verkoop 247.500 1.372.500 2.842.500 1.237.500 Voorraadmutatie: (240.000 -/- 180.000) = 60.000 * 6,50 390.000 -/- Bedrijfsresultaat 847.500 (+) 24. Het verschil in bedrijfsresultaat tussen 847.500 (DC) en 547.500 (AC) = 300.000. Dit verschil wordt veroorzaak door het verschil in de afname van de voorraad die bij de AC-methode wordt gewaardeerd tegen 11,50 (integrale kostprijs en bij de DC-methode tegen 6,50 (variabele kostprijs). Dit resulteert in een hogere winst van 60.000 stuks (voorraadafname) * 5,00 (constante fabr. kst p.e.) = 300.000. Opgave IV 25. Gegeven Jaar Reeks 1 Reeks 2 Reeks 3 18 134?? 19 138?? 20 140 100? 21 143 102? 26? 121? 27? 123? 28? 126? 29? 129? 30?? 100 31?? 111 Jaar Reeks 1 Reeks 2 1&2 gekoppeld 18 134 96 ( 134 ) 140 96 79 ( 121 19 138 99 ( 138 ) 140 99 82 ( 121 20 140 100 83 ( 100 121 21 143 102 84 ( 102 121 26 169 ( 121 100 140) 121 100 27 172 ( 123 140) 100 123 102 (123 121 28 176 ( 126 140) 100 126 104 (126 121 29 181 ( 129 140) 100 129 108 (129 121 Uitwerkingen Proefexamen MBA Financiële Rapportage en Analyse

Indexcijfer 26. Indexcijfers) 140 120 100 80 60 40 Reeks1 20 0 1 2 3 4 5 6 7 8 Jaren 27. Indexcijfer jaar 31 = 148 (Reeks 2 basis 20); Het indexcijfer voor jaar 31 is dus: 100 111 * 148 = 133. 28. SGPI 19 = P 19 H 23 1,90 92.000+ 1,50 69.000+ 0,80 23.000 * 100 = = 296.700 = 76 P 23 H 23 2,50 92.000+ 2,00 69.000+ 1,00 23.000 391.000 29. SGPI 27 W b EPI v W b = W 23 EPI 27 W 23 Waarde Cement 23 = 2,50 * 92.000 = 230.000 Waarde Zand 23 = 2,00 * 69.000 = 138.000 Waarde Kiezel 23 = 1,00 * 23.000 = 23.000 EPI-Cement 27 = 110 EPI-Zand 27 = 1,50 2,00 = 115 EPI-Kiezel 27 = 0,80 1,00 = 120 SGPI 27 W 23 EPI 27 W 23 = 230 110+138 115+23 120 230+138+23 = 43.930 391 = 112 30. SGWI 20 = P 20 H 20 * 100 = 105 P 23 H 23 105 2,40 3,5 +? 3+ 1,20 1 9,6+ 3? = = -> 1,05 * 17 = 9,6 + 3*? 17,85 = 9,6 + 3*? -> 8,25 = 3*? 100 2,50 4+ 2,00 3+ 1,00 1 17? (prijs kg zand) = 8,25 2,75 3 EINDE EXAMEN Uitwerkingen Proefexamen MBA Financiële Rapportage en Analyse