Aanbod kwaliteitsvolle materialen In onderstaand overzicht vind je materialen voor voeding, beweging of voor allebei. Ze worden opgedeeld volgens bruikbaarheid: als educatief materiaal, binnen een project of ter ondersteuning van de uitbouw van een kwaliteitsvol beleid. Voeding Beweging Educatief Winkeloefening: module Bewegingstussendoortjes dranken en tussendoortjes (onderdeel Kieskeurig) Inspiratiebox Sport beweegt je school Voeding en beweging Voeding Project Tutti Frutti Schoolsnakker Voeding Actieve voedingsdriehoek Gezondheidstests Vet- en beweegadvies Mijn actieve voedingsdriehoek Boost Beweging Velocitie Beweging Beleid Kieskeurig Sport beweegt je school Praktijkgids gezond eten op school Voeding en beweging Fitte school
Kieskeurig Kieskeurig Opstartjaar 2008 VIGeZ Voeding Kieskeurig vertelt hoe een evenwichtig aanbod van dranken en tussendoortjes op school precies in elkaar zit. De school kan online haar beleid omtrent dranken en tussendoortjes analyseren (link naar beginsituatie_subpagina 1b). Naast een brochure met aanbevelingen zijn er ook affiches en een voorbeeldbrief voor ouders ter beschikking. Reglementering en afspraken Aanbod en structurele maatregelen Schoolniveau Schoolteam www.gezondeschool.be/kieskeurig De brochure met aanbevelingen kan gratis downloaden op de website. Brochures en affiches kan je bestellen op www.gezondeschool.be
Tutti Frutti Tutti Frutti Opstartjaar 2002 VIGeZ Voeding Tutti Frutti is het Vlaamse project rond schoolfruit. Het principe is eenvoudig: de school kiest een vaste dag in de week waarop alle leerlingen samen een lekker stuk fruit of groente eten als tussendoortje. Deelnemen kan op verschillende manieren: een contract afsluiten met een handelaar uit de buurt of afspreken om op één of meerdere dagen zelf fruit mee te brengen als tussendoortje. Aanbod en structurele maatregelen Schoolniveau Basisonderwijs, maar het secundair onderwijs kan gebruik maken van de methodiek en de leverancierslijst. Voor het secundair onderwijs zijn er geen subsidies voorzien. www.fruit-op-school.be
Praktijkgids gezond eten op school Praktijkgids gezond eten op school Opstartjaar 2008 Koning Boudewijnstichting Voeding De gids geeft concrete adviezen en praktische tips om te werken aan een evenwichtig voedings- en drankenaanbod op school. Bij de verschillende aspecten is er telkens een beknopte checklist (link naar beginsituatie_subpagina 1b). Aanbod en structurele maatregelen Reglementering en afspraken Schoolniveau Schoolteam en cateraars www.gezondeschool.be De gids kan je via deze link downloaden: http://www.vigez.be/uploads/documentenbank/58ffd67df087 741c9d1babac6fa652e1.pdf )
Schoolsnakker Schoolsnakker Opstartjaar 2007 VIGeZ Voeding Schoolsnakker reikt leerlingenraden een methodiek aan om te werken aan het dranken- en tussendoortjesbeleid op school. Het actiepakket bevat stappenplannen rond verschillende thema s: water, dranken (ook in de automaat), tussendoortjes en beweging, fruit, milieu en globalisering. Zo worden jongeren bewust gemaakt van de noodzaak van een evenwichtig gebruik van dranken en tussendoortjes en worden zij in staat gesteld om kritische keuzes te maken. Aanbod en structurele maatregelen Reglementering en afspraken Schoolniveau Leerlingenraden www.schoolsnakker.be De fiches kan je gratis downloaden of bestellen via de website. Zeer tijdsintensief. Weinig concreet.
Winkeloefening module dranken en tussendoortjes Winkeloefening module dranken en tussendoortjes Opstartjaar 2011 VIGeZ Voeding In 1 à 2 lesuren leren leerlingen kritisch om te gaan met de informatie op het voedingsetiket. De aandacht gaat hierbij vooral naar dranken en tussendoortjes. Via praktische opdrachten kunnen de leerlingen een bewuste keuze leren maken uit het dranken- en tussendoortjesaanbod op school én daarbuiten. Educatie Klasniveau Leerlingen secundair onderwijs www.gezondeschool.be De lesmodule kan je gratis downloaden via de website. Leerkrachten kunnen bij VIGeZ een vorming volgen met een praktische voorstelling van de winkeloefening. Mits vergoeding kan er ook een beroep gedaan worden op een diëtiste om een gastles te komen geven.
Sport beweegt je School Sport beweegt je school Opstartjaar 2013 SVS en BLOSO Beweging Het nieuwe actieplan Sport beweegt je school, is een ondersteuningsmethodiek waar SVS de scholen mee wil ondersteunen om stapsgewijs invulling te geven aan haalbare en realistische doelen voor een kwalitatief bewegings- en sportbeleid. Sport beweegt je school beoogt in elke school te resulteren in een actieplan voor meer en betere beweeg- en sportkansen op school. Omvat alle strategieën School Secundair onderwijs www.sportbeweegtjeschool.be De tool is gratis. Elke secundaire school kan zijn persoonlijke inloggegevens opvragen bij het provinciaal schoolsportsecretariaat en een traject op maat van de school uitzetten. Wie vragen heeft kan terecht bij de SVSschoolondersteuners: www.schoolsport.be
Inspiratiebox Sport beweegt je School Inspiratiebox Sport beweegt je school Opstartjaar 2013 SVS en BLOSO Beweging De inspiratiebox uit het actieplan Sport beweegt je school biedt de school een ruime keuze aan activiteiten en materialen om beweging en sport op school te realiseren. De acties zijn geclusterd in 5 delen: - voor de lessen - tijdens de lessen - tussen de lessen - na de lessen Omvat alle strategieën School Secundair onderwijs www.sportbeweegtjeschool.be/inspiratiebox De tool is gratis ter beschikking. Elke secundaire school kan zijn persoonlijke inloggegevens opvragen bij het provinciaal schoolsportsecretariaat en een traject op maat van de school uitzetten. Wie vragen heeft kan terecht bij de SVS schoolondersteuners: www.schoolsport.be
Fitte school (deel: methodiek) Fitte school Opstartjaar 2006 SVS, VIGEZ, NICE Voeding en beweging Fitte School heeft als doel de scholen een methodiek aan te reiken om een geïntegreerd voedings- en bewegingsbeleid te helpen uitbouwen. Omvat alle strategieën Schoolniveau Schoolteam www.fitteschool.be De beschrijving van de methodiek kan je gratis downloaden via de website.
Fitte school (deel: acties) Fitte school Opstartjaar 2006 SVS, VIGEZ, NICE Voeding en beweging Op de website wordt een overzicht gegeven van mogelijke acties die een school kan nemen in het kader van haar voedings- en bewegingsbeleid. Educatie Structurele maatregelen Afspraken Schoolniveau Schoolteam www.fitteschool.be Een overzicht van de acties en bijhorende uitleg kan je gratis downloaden via de website.
Actieve voedingsdriehoek Actieve voedingsdriehoek Opstartjaar 1997 VIGeZ Voeding en beweging De actieve voedingsdriehoek is het voedingsvoorlichtingsmodel voor Vlaanderen. De voedingsaanbevelingen zijn opgesteld voor iedereen ouder dan 6 jaar. Hij geeft aan hoe je dagelijks evenwichtig kan eten en voldoende bewegen. De actieve voedingsdriehoek ligt aan de basis van een hele reeks producten en publicaties van het VIGeZ: de praktische voedings- en bewegingsgids, de publicatie Bewust eten, een PowerPointpresentatie, fiches per groep van de driehoek, affiches en andere materialen. Educatie Klasniveau Het materiaal is bruikbaar in het secundair onderwijs, maar het werd niet specifiek voor deze doelgroep ontwikkeld. www.vigez.be/voeding Op de website kan je specifieke materialen voor onderwijs downloaden en bestellen.
Gezondheidstests Gezondheidstests Opstartjaar 1996 VIGeZ Voeding en beweging Om de leerlingen bewust te maken van hun eigen voedings- en bewegingsgedrag kan de leerkracht hen de gezondheidstests laten invullen. De leerlingen krijgen na het invullen een advies op maat. Er is een uitgebreide test die elke groep van de actieve voedingsdriehoek doorloopt (zie mijn actieve voedingsdriehoek) en verschillende korte testjes voor bepaalde voedingsmiddelen (bv. fruit, vocht, groenten). Educatie Klasniveau Leerlingen secundair onderwijs (= keuzeknop + 12 jaar) www.gezondheidstest.be De rol van de leerkracht kan zijn om vragen toe te lichten als dit nodig zou zijn. De leerkracht staat bij voorkeur niet naast een leerling want dit zou de zelfrapportage op een sociaal wenselijke manier kunnen vertekenen. Het is niet de bedoeling dat de resultaten van de individuele leerlingen klassikaal besproken worden of met elkaar vergeleken worden. Er mogen geen doelstellingen geformuleerd worden op niveau van BMI. De tests mogen niet gezien worden als wedstrijd.
Vet- en beweegtest Vet- en beweegadvies op maat Universiteit Gent Voeding en beweging Het bewegingsadvies op maat is een online vragenlijst die door de leerlingen kan ingevuld worden. Het helpt hen om te bepalen of ze eigenlijk wel genoeg bewegen. De leerlingen krijgen na het invullen van de vragenlijst een persoonlijk advies. Het vetadvies op maat is een online vragenlijst die door de leerlingen kan ingevuld worden. Het helpt hen een zicht te krijgen op hun vetinname en een beetje op hun fruitinname. De leerlingen krijgen na het invullen van de vragenlijst een persoonlijk advies over wat de belangrijke vetbronnen in hun voeding zijn en enkele tips over hoe ze minder vet zouden kunnen gaan eten mocht dat nodig zijn. Educatie Klasniveau Leerlingen secundair onderwijs http://www.fitteschool.be/beweegeneet/voedingbeweging/index.html Het is niet de bedoeling dat de resultaten van de individuele leerlingen klassikaal besproken worden of met elkaar vergeleken worden. Er mogen geen doelstellingen geformuleerd worden op niveau van BMI. De tests mogen niet gezien worden als wedstrijd.
Mijn actieve voedingsdriehoek Mijn actieve voedingsdriehoek Opstartjaar 2006 VIGeZ Voeding en beweging Om de leerlingen bewust te maken van hun eigen voedings- en beweeggedrag kan de leerkracht gebruik maken van het interactief computerprogramma dat een aantal vragen stelt over wat je gisteren gegeten en gedronken hebt en over hoeveel je hebt bewogen. Op basis van je antwoorden tekent het je persoonlijke actieve voedingsdriehoek. Je ontvangt een individueel advies om nog beter te doen. De webapplicatie biedt daarnaast achtergrondinformatie voor het brede publiek en voor professionals, en een keuze van gezonde en lekkere recepten. Educatie Klasniveau Het materiaal is bruikbaar in het secundair onderwijs, maar het werd niet specifiek voor deze doelgroep ontwikkeld. www.mijndriehoek.be
Bewegingstussendoortjes Bewegingstussendoortjes in de klas Opstartjaar 2008 VIGeZ, SVS, Still Movin Beweging Bewegingstussendoortjes zijn veilige, leuke en eenvoudige oefeningen die in het dagelijkse (school)leven kunnen geïntegreerd worden als break. Bijvoorbeeld bij een lesonderbreking, bij de overgang van een lesonderwerp of bij blokuren. Dit zijn momenten om tegemoet te komen aan de bewegingsnood die (vele) leerlingen hebben. Het draagt ook bij tot de onderbreking van langdurig sedentair gedrag (zitten), wat belangrijk is voor de gezondheid van de leerlingen. Het pakket bestaat uit: een brochure waarin verschillende oefeningen opgenomen zijn, maar waar je ook meer informatie vindt over de bewegingstussendoortjes. Je kunt de brochure gebruiken als leidraad en inspiratiebron. ondersteunend materiaal zoals 6 mini-fitballen (kleine opblaasbare balletjes die gebruikt kunnen worden bij diverse oefeningen, maar ook als zitbal of ruggensteun). Structurele maatregel Klasniveau Leerlingen www.fitteschool.be/welkom.html De materialen zijn te bestellen bij SVS: www.schoolsport.be
Jongeren en reclame Jongeren en reclame Opstartjaar 2013 VIGeZ Voeding Lespakket rond de invloed van reclame op onze voedingsgewoonten. Educatie Klasniveau 2 de en 3 de graad secundair onderwijs www.gezondeschool.be
Boost Boost Opstartjaar 2012 SVS Voeding en beweging Boost biedt 2 modules: Praktijkgericht: laat de leerlingen zelf ervaren hoe belangrijk brood is in een evenwichtige voeding en legt de link naar beweging. Wetenschappelijk gericht: stimuleert de leerlingen om via een samenspel van kennis, inzichten, vaardigheden en attitudes rond het thema brood op een adequate manier te onderzoeken, te analyseren, te interpreteren en erover te rapporteren. De opdrachten zijn modulair: ze kunnen zowel apart, in het kader van één wetenschapsvak, als in combinatie opgenomen worden bijvoorbeeld in het vak vrije ruimte. Educatie Klasniveau Secundair onderwijs http://boostopschool.be/boost.html Boost stelt een magazine voor leerlingen ter beschikking op leerlingniveau of te downloaden op de website. Deze zijn te verkrijgen bij SVS: www.schoolsport.be
Velocitie Velocitie Opstartjaar 2011 SVS Beweging Leerkrachten of mobiliteitscoördinatoren van de school kunnen a.d.h.v. de verschillende Velocitie-actiefiches een nieuwe fietsactie opstarten in hun school of de reeds bestaande acties verder uitbouwen. SVS ontwikkelde 5 categorieën met een specifieke invalshoek: fietsveiligheid, sensibilisatiecampagne, actieve schoolverplaatsing, fietsvaardigheid én fietsinfrastructuur. De Velocitie-actiefiches zijn eenvoudig en praktisch opgebouwd. Ze bestaan uit vijf onderdelen: wat, waarom, hoe, actieplan en bijlagen. In het actieplan leest de leerkracht hoe hij/zij stapsgewijs de theoretische benadering van een thema in de praktijk kan omzetten. Het uiteindelijke doel is om de school fietsvriendelijker te maken met behulp van deze Velocitie-actiefiches. Educatie Structurele maatregel Afspraken Klas- en schoolniveau Secundair onderwijs www.velocitie.be