Health Advisory Services 08-03-06 Oolgaardtlezing 4 maart 2008 Van Disease Management naar levensloopbegeleiding voor mensen met een Autisme Spectrum Stoornis (ASS) Ir. W. (Wine) te Meerman MSc, Managing Advisor, Ernst & Young Health Advisory Services
Introductie 1
Van Disease Management naar levensloopbegeleiding voor mensen met ASS (agenda) 1. Individueel en maatschappelijk belang innovatie 2. De kern van Disease Management 3. Organiseren van Disease Management 4. Levensloopbegeleiding van mensen met ASS 5. Van Disease Management naar Levensloopbegeleiding van mensen met ASS 6. Uitwerking visie Van Disease Management naar Levensloopbegeleiding van mensen met ASS 2
1. Individueel en maatschappelijk belang innovatie Volgens recente schattingen zijn er in Nederland tussen de 140.000 en 220.000 individuen met ASS[1]; Een adequate behandeling van autisme betekent niet alleen een verbetering van kwaliteit van leven voor deze individuen, maar kan de maatschappij per persoon rond een miljoen euro besparen over de gehele levensloop van de persoon met ASS[2]; Bij een levensverwachting van gemiddeld 79,4 jaar (77,2 jaar voor mannen en 81,6 jaar voor vrouwen[3]) resulteert dit in een totale geraamde maximale potentiële besparing van 2,77 miljard euro per jaar ((220.000 x 1 mln)/ 79,4). [1] Baird et al., 2006. [2] Jarbrink, Fombonne & Knapp, 2003; Mandell,Cao, Ittenbach & Pinto-Martin, 2006 [3] http://www.rivm.nl/vtv/object_document/o2309n18838.html 3
2. De kern van Disease Management 1. Proactief en Evidence based 2. Zelfmanagement 3. Ketenzorg 4. Disease Management of Health Management? 5. Toepassing van Disease Management 6. Resultaten van Disease Management 4
2.1 Proactief en Evidence based Continue proactieve monitoring en behandeling van chronische patiënten volgens Evidence based protocollen 5
2.2 Zelfmanagement 1 Het erkennen dat de cliënt (en zijn of haar directe omgeving) zelf een belangrijke rol heeft in het bevorderen van zijn of haar gezondheid en daaruit volgend het bevorderen van zelfmanagement 1 Denk hierbij ook aan de inzet van hulpmiddelen als Internet en Telemedicine ter ondersteuning van zelfmanagement 6
2.3 Ketenzorg Coördinatie van de behandeling en ondersteuning van zelfmanagement tussen verschillende zorgverleners en instellingen 7
2.4 Disease Management of Health Management? Verschil tussen primaire, secundaire en tertiaire preventie 1 1 http://www.brancherapporten.minvws.nl/object_document/o73n206.html 8
2.5 Toepassing van DM Waar (geografisch): VS, VK, DL, AUS, Frankrijk, Canada, Nederland Waar (welke aandoeningen): Diabetes COPD Chronisch hartfalen Depressie ASS 9
2.6 Resultaten van Disease Management Wel aangetoond: betere zorg (Nog) niet (wetenschappelijk) aangetoond: lagere kosten 10
3. Organiseren van Disease Management 1. Chronic Care Model als basismodel 2. Onderscheid maken in de intensiteit van de zorg(behoefte) 3. Onderscheid maken in ondersteuning van zelfmanagement naar bereidheid en mogelijkheid 4. Onderscheid maken in de plaats van behandeling 11
3.1 Chronic Care Model als basismodel Gezondheidszorgsysteem Gemeenschap, middelen en beleid Organisatie van zorg Ondersteuning van Inrichting Beslisings- zelfmanagement van zorgonderorganisatisteuning Informatiesystemen Geïnformeerde, betrokken patiënt Productieve interactie Voorbereid proactief behandelend team Functionele en klinische uitkomsten CCM: Wagner e.a. 1996 12
3.2 Onderscheid maken in de intensiteit van de zorgbehoefte 1 Intensiteit van zorg(behoefte): hoog 24 uurs opvang en behandeling Persoonlijk begeleider Intensiteit van zorg(behoefte): middelmatig Deeltijdbehandeling Coördinatie van zorg (ketenzorg) Intensiteit van zorg(behoefte): laag Poliklinische behandeling Ondersteuning van zelfmanagement 1 Bron: Te Meerman e.a. The truth about Disease Management, Capgemini 2006 13
3.3 Onderscheid maken in ondersteuning van zelfmanagement naar bereidheid en mogelijkheid 1 Micromilieu Cliënt 1 Bron: Te Meerman e.a. The truth about Disease Management, Capgemini 2006 14
3.4 Onderscheid maken in de plaats van behandeling Ingebed in bestaande situatie (Carve in) Klinische omgeving 1 2 4 3 Woonomgeving Op zichzelf staand (Carve out) Basismodellen voor Disease Management: Te Meerman & Demoulin 2006 15
4. Levensloopbegeleiding van mensen met ASS Dagbesteding Wonen Vrije tijd Vriendschap & relaties Naar crèche Naar basisschool Naar middelbare school Naar voortgezet onderwijs Naar werk / dagbesteding Met pensioen Levenslijn Geboorte Overlijden Detectie ASS De autistische symptomatologie zo mogelijk reguleren of verminderen Ontwikkelingsproblemen en bijkomende psychiatrische problemen behandelen Vaardigheden om zo zelfstandig mogelijk in de maatschappij te kunnen functioneren, aanleren en vergroten Actieve deelname aan en integratie in de maatschappij realiseren Behandel- Lijn / Levensloopbegeleiding 16
5. Van Disease Management naar levensloopbegeleiding Gezondheidszorgsysteem Gemeenschap, middelen en Ondersteuning van Inrichting beleid zelfmanagement van zorgorganisatie Organisatie van zorg Beslisings- Informatieondersystemesteuning Geïnformeerde, betrokken Productieve interactie Voorbereid proactief behandelend team patiënt ASS levensloopbegeleiding is de visie van het LKH en Ernst & Young omvattender dan Disease Management. Het is meer (maatschappelijke context) dan het managen van de aandoening Van Functionele en klinische uitkomsten CCM: Wagner e.a. 1996 Dagbesteding Wonen Vrije tijd Vriendschap & relaties Naar crèche Naar basisschool Naar middelbare school Naar voortgezet onderwijs Naar werk / dagbesteding Met pensioen Levenslijn Geboorte Overlijden Naar Detectie ASS De autistische symptomatologie zo mogelijk reguleren of verminderen Ontwikkelingsproblemen en bijkomende psychiatrische problemen behandelen Vaardigheden om zo zelfstandig mogelijk in de maatschappij te kunnen functioneren, aanleren en vergroten Actieve deelname aan en integratie in de maatschappij realiseren Behandel- Lijn / Levensloopbegeleiding 17
6. Uitwerking visie Van Disease Management naar Levensloopbegeleiding voor mensen met ASS Dit visiedocument, dat is opgesteld door het Dr. Leo Kannerhuis in samenwerking met Ernst & Young Health Advisory Services, wordt binnenkort beschikbaar gesteld door het Dr. Leo Kannerhuis. Binnenkort verschijnt ook een artikel over dit onderwerp. 18
Our Values Statement Who We Are and What We Stand For People who demonstrate integrity, respect and teaming. People with energy, enthusiasm, and the courage to lead. People who build relationships based on doing the right thing. Vragen: wine.te.meerman@nl.ey.com