Les 1 Inkomstenbelasting

Transcriptie

1 Les 1 Inkomstenbelasting Docent: Rémon Hofstee Datum: Tijd: Lesonderwerp Directe belasting, belasting op inkomen, belastbaar inkomen Beginsituatie Leskern 1 Leerdoelen Docentdoelen Klas: 4TL_ec3 Aantal lln: 18 De leerlingen zijn bekend met de basiskennis over de overheid: inkomsten van de overheid, verschillende soorten belastingen, uitgaven van de overheid, subsidies en het stelsel van sociale zekerheid. De leerling weet aan het einde van de les te vertellen wat het belastbaar inkomen van iemand is. 1. De leerling kan uitleggen dat er belasting op inkomen wordt geheven. 2. De leerling kan het verschil uitleggen tussen het bruto inkomen en het belastbaar inkomen. 3. De leerling weet hoe het belastbaar inkomen uit te rekenen. 1. De docent maakt duidelijk dat we een lessenserie van vier lessen gaan hebben, waarbij gebruik wordt gemaakt van ander lesmateriaal. 2. De docent maakt gebruik van de didactische uitgangspunten van de lessenserie en geeft aandacht aan het uitleggen van het nut van de kennis. Boek (+ blz.) Eigen materiaal Tijd Media, spullen, hulp Smartboard, whiteboard, stiften, leerlingmateriaal Les fase 2 1 Leerdoel - Oriënteren op doel Wat ik doe en zeg De klas welkom heten in de vaste kringopstelling, aanwezigheid controleren en vertellen dat we de komende vier lessen gaan werken aan een specifiek onderwerp: belasting betalen over je loon. We beginnen met een drietal korte filmpjes hierover ter introductie: PLC47BF79A694739F1 Wat zij doen (werkvorm) De leerlingen bekijken de filmpjes en vergelijken de inhoud/ informatie uit de filmpjes. Leeractiviteit Noem de specifieke! Vertellen Beschrijven Voorkennis activeren Informeren over begrippen In de kring vraagt de docent wat de overeenkomst is tussen de filmpjes en welke verschillen er tussen de filmpjes zijn. De docent wijst tweetallen aan en vraag om dit in het tweetal te bespreken. Daarna bespreekt de docent het samen met de leerlingen in de kring. De docent eindigt de kring door aan de leerlingen op welke manier ze deze zaken zelf bij hun thuis tegen zouden kunnen komen. De docent legt uit dat zoals uit de filmpjes duidelijk is geworden dat er belasting betaald moet worden: hoe je dat precies moet doen, gaan we leren De leerlingen bespreken de overeenkomst en de verschillen in 2- tallen en vertellen het daarna in de kring. De leerlingen denken na en antwoorden op welke manier belasting betalen bij hun thuis onderdeel is. Leerlingen luisteren en geven antwoorden op de Benoemen, vertellen, afzetten tegen elkaar Opzeggen, beschrijven 1 Zie Ebbens Effectief leren p Ebbens, Effectief leren, p. 34

2 Korte check en instructie verwerking Verwerking begeleiden Afronden in de komende lessen. Deze les leren we de eerste stap: waarover moeten we belasting betalen? De docent legt het verschil uit tussen het inkomen wat je verdient, het bruto inkomen en het inkomen waarover je belasting moet betalen, het belastbaar inkomen. De begrippen bijtelling en aftrekpost worden uitgelegd en voorbeelden van beiden worden gegeven. De uitleg wordt gevolgd door een aantal vragen om te controleren of de uitleg is overgekomen. De leerlingen gaan vervolgens aan de slag met de drie verwerkingsopdrachten van les 1: informatie uit kring verwerken, betekenis geven aan belastbaar inkomen en oefenen met het berekenen van belastbaar inkomen (inclusief bijtellingen en aftrekposten). De docent geeft bij iedere opdracht kort aan wat er van de leerling verwacht wordt en hoe de leerling aan informatie kan komen. De docent gaat bij ieder tafelgroepje langs om te zien en te informeren of iedereen aan de opdrachten kan beginnen én of er nog inhoudelijke vragen zijn. De docent vertelt de leerlingen om opdracht 4 van les 1 thuis te maken: berekenen van belastbaar inkomen korte vragen tijdens de uitleg De leerlingen geven zo goed mogelijk antwoord op de controlevragen over de uitleg en gaan daarna in tafelgroepjes uiteen. De leerlingen maken de drie opdrachten en werken daarbij samen in hun tafelgroepje. De leerlingen stellen eventueel een vraag aan de docent, maar alleen als het tafelgroepje aan de beurt is om vragen te stellen. De leerlingen noteren het huiswerk in hun agenda. Vertellen, benoemen Samenvatten, definiëren, oefenen, stappen aangeven Thuis: Oefenen

3 Les 2 Inkomstenbelasting Docent: Rémon Hofstee Datum: Tijd: Klas: 4TL_ec3 Lesonderwerp Met het belastbaar inkomen naar het schijvenstelsel Beginsituatie Leskern Leerdoelen Docentdoelen Aantal lln: 18 De leerlingen hebben in de voorgaande les kennis opgedaan betreffende het begrip belastbaar inkomen en weten hoe dit berekend moet worden. De leerlingen hebben ook thuis met dit geoefend. De leerlingen weten aan het einde van de les dat ze een stappenplan kunnen gebruiken om de belasting in box 1 uit te rekenen. De leerling weet dit schema enigszins te gebruiken. De leerling leert de stappen uit het stappenplan inkomstenbelasting berekenen. De leerling kan de stappen toepassen bij een standaard voorbeeld opgaven. De docent maakt gebruik van de didactische uitgangspunten van de lessenserie, geeft aandacht aan het uitleggen van het nut van de kennis en werkt volgens het driefasenmodel van Marzano. De docent vertelt duidelijk hoe het stappenplan voor het berekenen van de inkomstenbelasting werkt. Boek (+ blz.) Eigen materiaal Media, spullen, hulp Smartboard, whiteboard, stiften, leerling materiaal Tijd Lesfase Leerdoel Wat ik doe en zeg & 3 2 Voorkennis diagnosticeren + Check & feedback Informeren over begrippen Ik heet de leerlingen welkom en laat ze plaatsnemen in de kring. Daarbij vraagt de docent direct of ze het gemaakte werk van de voorgaande les erbij willen pakken. De docent bespreekt de antwoorden met de leerlingen van opgave 3 en 4. De eerste twee opgaven kijken de leerlingen straks zelf na in de werkfase. Ik vraag leerlingen om in de kring hun antwoord op de vragen te delen en op elkaars antwoord te reageren. Ik vraag de leerlingen om in carré te gaan zitten Wat zij doen (werkvorm) De leerlingen komen binnen, nemen plaats in de kring en pakken hun huiswerk op schoot. De leerlingen delen hun antwoord met de rest van de klas en/of luisteren en vergelijken hun antwoord met het gegeven antwoord. De leerling luisteren en schrijven mee, indien gewenst door Leeractiviteit Noem de specifieke! - Vertellen, beoordelen Luisteren, aanwijzen, opschrijven

4 Instrueren over vaardigheden Check + verwerking instrueren Verwerking begeleiden en vooral mee te luisteren en te kijken. De docent geeft uitleg over het gebruik maken van het belastbaar in komen om de belasting in box 1 uit te gaan rekenen. De docent legt het schijvenstelsel uit met daarbij het progressief tarief. De docent probeert daarbij een koppeling te maken met de alledaagse leefomgeving van de kinderen. De volgende begrippen moeten in ieder geval aan bod komen: belastbaar inkomen, progressief tarief, box 1, schijf, percentage, totaal van de schijf, te betalen belasting. De docent vraagt aan het einde van de uitleg aan enkele leerlingen waarom zij dit zouden moeten weten en kunnen buiten het klaslokaal. De docent vraagt de leerlingen om per stap dit kort in eigen woorden te vertellen. Vervolgens vertelt de docent om de stappen zelf uit te proberen in de opgave die hierbij hoort. De opgaven laat expliciet iedere stap doen. De docent gaat bij ieder tafelgroepje langs om te zien en te informeren of iedereen aan de opdrachten kan beginnen én of er henzelf en/of op momenten dat docent het zegt. De leerlingen zien de stappen die de docent zet, terug op hun stencil wat zij gekregen hebben. Zo krijgen zij zowel op papier als in woord het stappenplan aangereikt. Per stap wordt de stap ook voorgedaan om het extra te verduidelijken. De leerling probeert zo duidelijk mogelijk bij iedere stap aan te geven wat hij/zij daar moet doen én luistert dan naar de instructie om zelf aan het werk te gaan. De leerling gaat aan de slag met de lesopgave en gebruikt het stappenplan én de gegeven instructie om tot antwoorden te komen. De leerling Opzeggen, stappen aangeven Oefenen, stappen uitvoeren

5 , 4 & 6 Feedback, verwerking instrueren, afronden nog inhoudelijke vragen zijn. De docent vraagt de leerlingen om in de standaard 2-tallen aan elkaar het stappenplan te vertellen. Na 2 minuten vraagt de docent enkele 2- tallen welke stap zij het moeilijkst vinden en waarom. De docent vertelt de leerling in hun agenda het huiswerk: stappenplan leren en maken huiswerk opgaven les 2 vraag de docent eventueel om begeleiding als de docent bij zijn/haar tafelgroepje is. De leerlingen nemen samen het stappenplan nog eenmaal door. Zij beantwoorden de vraag van de docent over de moeilijkste stap in het stappenplan. De leerlingen schrijven in hun agenda het te maken huiswerk op. Stappen aangeven, uitleggen, samenvatten, vertellen Oefenen

6 Les 3 Inkomstenbelasting Docent: Rémon Hofstee Datum: Lesonderwerp Beginsituatie Leskern Leerdoelen Docentdoelen Tijd: Klas: 4TL_ec3 Aantal lln: 18 Het inslijpen van het uitrekenen van het belastbaar inkomen en het schijvenstelsel met behulp van het stappenplan. De leerlingen hebben in les 1 kennis gemaakt met het berekenen van het belastbaar inkomen. De leerlingen hebben in les 2 het stappenplan voor het berekenen van de inkomstenbelasting in box 1 uitgelegd gekregen en zijn er enigszins mee aan de slag gegaan. De leerlingen kunnen aan het einde van de les op een correcte en snelle manier het belastbaar inkomen van een persoon uitrekenen én daarmee de te betalen belasting in box 1 berekenen aan de hand van het ontwikkelde stappenplan. De leerling kan aan het einde van de les zelfstandig het belastbaar in komen én de te betalen belasting over het inkomen in box 1 uitrekenen. De docent maakt gebruik van de didactische uitgangspunten van de lessenserie, geeft aandacht aan het uitleggen van het nut van de kennis en werkt volgens het driefasenmodel van Marzano. De docent ondersteunt bij het uitvoeren van het stappenplan voor het berekenen van de inkomstenbelasting. Boek (+ blz.) Eigen materiaal Media, spullen, hulp Smartboard, whiteboard, stiften, leerlingmateriaal Tijd Lesfase Leerdoel Wat ik doe en zeg Introductie 1 3 Voorkennis activeren Check & feedback Ik heet de leerlingen welkom en laat ze plaatsnemen in de kring. Ik noteer de afwezigen en erken de aanwezigheid van de overigen. Ik vraag de leerlingen om in carré opstelling te gaan zitten. Ik vraag aan de leerlingen om in hun stencilbundel les 3 erbij te pakken en op de lege bladzijde in samenwerking met de buurman/buurvrouw een zo goed mogelijk overzicht te maken van het berekenen van het belastbaar inkomen en het uitrekenen van de te betalen belasting. De docent vraagt de leerlingen op welke manier zulke kennis over de Wat zij doen (werkvorm) De leerlingen luisteren, gaan zitten en vormen een carré opstelling (kring met tafel) De leerlingen schrijven in hun bundel een overzicht/stappenplan van de gevraagde kennis en kunde. Zij overleggen daarbij met hun buurman/buurvrouw om tot een zo goed mogelijk resultaat te komen. De leerlingen denken na over de relevantie van de kennis. Leeractiviteit Noem de specifieke! - Stappen aangeven, samenvatten, uitleggen Verklaren

7 Check & feedback Verwerking instrueren Verwerking begeleiden 6 Afsluiten inkomstenbelasting later van pas komt. De docent bespreekt de resultaten van de leerlingen en met de leerlingen zorgt de docent ervoor dat alle informatie correct wordt, zodat misconcepties geen kans meer hebben. De docent vertelt om op de volgende bladzijde van de bundel de opgave te maken. De docent vertelt dat deze opgave alle tot nu toe geleerde kennis combineert. De docent begeleidt op een actieve manier de leerlingen, zodat ze op een soepele manier door het stappenplan heen rollen. Leerlingen kunnen onbeperkt vragen stellen aan de docenten en aan klasgenoten. De docent vertelt de leerling om thuis de huiswerk opgave van les 3 te maken. De opgave is van een vergelijkend niveau als die in de les. De leerlingen delen hun antwoorden met de docent en de rest van de klas. De leerlingen passen eventueel hun eigen overzicht aan. De leerlingen luisteren en kijken mee naar de opgave. Leerlingen gaan aan de slag met de opgave en gebruiken daarbij hun opgedane kennis, hun klasgenoten en stellen eventueel een vraag aan de docent. De leerlingen gaan thuis aan de slag met eenzelfde soort opgave als in de klas gemaakt. Zij kunnen nu alleen niet terugvallen op gedeelde kennis, maar alleen op hun eigen kennis. Opzeggen, vertellen - Oefenen, verkennen, patroon zien Thuis: oefenen

8 Les 4 Inkomstenbelasting Docent: Rémon Hofstee Datum: Tijd: Klas: 4TL_ec3 Lesonderwerp Toevoeging van de heffingskorting aan de inkomstenbelasting Beginsituatie Leskern Leerdoelen Docentdoelen Aantal lln: 18 De leerlingen kunnen het belastbaar inkomen én de bijbehorende te betalen belasting in box 1 begrijpen en uitrekenen De leerlingen kan na afloop van deze les de heffingskorting(en) toepassen. De leerling weet wat heffingskorting is en de leerling weet hoe deze van de te betalen belasting af te halen. De docent maakt gebruik van de didactische uitgangspunten van de lessenserie, geeft aandacht aan het uitleggen van het nut van de kennis en werkt volgens het driefasenmodel van Marzano. Boek (+ blz.) Eigen materiaal + onderzoeksmateriaal Tijd Media, spullen, hulp Smartboard, whiteboard, stiften, leerlingmateriaal Les fase Leerdoel 0 Introductie Voorkennis activeren Informeren over begrippen Verwerking instrueren Wat ik doe en zeg Ik heet de leerlingen welkom en laat ze plaatsnemen in de kring. Ik noteer de afwezigen en erken de aanwezigheid van de overigen. In de kring laat de docent het volgende filmpje (weer) zien over het invullen van de belastingaangifte: =BuWDRLAKdws. De docent vertelt dat bij het berekenen van de belasting ook leuke onderdelen zijn: je krijgt op het einde ook korting: heffingskorting. De docent stelt de vraag waarom het voor de leerlingen belangrijk is om ook dit onderdeel goed te weten. De docent legt uit dat je de heffingskorting van de te betalen belasting af mag trekken en dat er verschillende soorten heffingskorting zijn De docent laat de leerlingen daarna direct met een aantal opgaven aan de slag gaan: opgaven om betekenis op te bouwen rond het begrip heffingskorting én opgaven Wat zij doen (werkvorm) De leerlingen komen binnen, nemen plaats in de kring. De leerlingen bekijken het filmpje over de belastingdienst en luisteren naar de docent. Daarna doen de leerlingen zo actief mogelijk mee in het beantwoorden van de vragen van de docent. De leerlingen luisteren naar de uitleg van de docent hierover. De leerling luistert wat er van hem/haar verwacht wordt en bereidt zich voor om in tafelgroepjes hiermee aan de slag te gaan. Leeractivit eit Noem de specifieke! - Beschrijven, vertellen Luisteren Opzeggen

9 Verwerking begeleiden 6 Afronden 6 Afronden om zelf de laatste stappen uit het stappenplan inkomenstenbelasting berekenen toe te passen. De docent begeleidt op een actieve manier de leerlingen, zodat ze op een soepele manier door de laatste stappen heen rollen. Leerlingen kunnen onbeperkt vragen stellen aan de docenten en aan klasgenoten. De docent vraagt de leerlingen om centraal af te ronden. De docent blikt kort terug op de afgelopen vier lessen over inkomstenbelasting en vraag de leerlingen om voor zichzelf het Learner report en de bijbehoren vragenlijst zo eerlijk en goed mogelijk in te vulllen. De docent deelt tijdens het invullen hiervan het uitgebreide antwoordblad van les 4 uit, zodat de leerlingen dit zelf kunnen controleren (eventueel thuis). De docenten herhaalt dat de volgende les begint met een diagnostische toets over de lessenserie, dat ze de voorbereidingsopgave DT daarvoor kunnen maken en wenst iedereen een fijne vrije donderdag. Leerlingen gaan aan de slag met de opgave en gebruiken daarbij hun klasgenoten en stellen eventueel een vraag aan de docent. De leerlingen luisteren vanuit hun tafelgroep naar de centrale afsluiting en vullen vervolgens de gevraagde zaken in. Daarna kijken zij zelf hun gemaakte opgaven na om zo de lessenserie helemaal af te sluiten en goed voorbereid te zijn voor de diagnostische toets over dit onderwerp. De leerlingen kijken mee naar de voorbereidingsopgave DT en ruimen daarna hun spullen op. Oefenen, stappen aangeven Beoordelen -

10 Les 1 Opgave 1 (informatie verwerken & betekenis geven) Je hebt in de kringfase zojuist uitleg en informatie gekregen van je docent en uit een aantal filmpjes. Verwerk hieronder zo goed mogelijk datgene wat je gehoord en gezien hebt. Je wordt geholpen door een aantal richtvragen: Welke overeenkomst zag je tussen de filmpjes? Welke verschillen waren er tussen de filmpjes?. Waarom betalen we in Nederland belasting?.. Over welke zaken betalen we in Nederland allemaal belasting?. Leg het begrip bruto inkomen uit:. Wat is het verschil tussen bruto inkomen en belastbaar inkomen?. Wat is een bijtelling en waar zorgt het voor? Welke bijtelling ken je?. Wat is een aftrekpost en waar zorgt het voor? Welke aftrekposten ken je? Eigen aantekeningen:.

11 Les 1 Opgave 2 (schematiseren / onthouden) Deel A Vul de begrippen op de juiste plek in Aftrekposten // Belastbaar inkomen // Bijtellingen // Bruto inkomen.... Deel B Zet het nummer van het voorbeeld met het juiste bedrag in de juiste kolom 1. Ik ben eigenaar van een huis en heb hiervoor een hypotheek van opgenomen. Ik betaal over mijn hypotheek 4,5% rente. 2. Ik kijk op mijn jaaropgave en daar staat dat ik dit jaar heb verdiend 3. Ik heb iedere week gemiddeld 14 aan reiskosten voor het openbaar vervoer uitgegeven om naar mijn werk te komen. Ik heb 48 weken gewerkt. 4. De WOZ-waarde van mijn woning wordt door de gemeente geschat op Het percentage voor het eigenwoningforfait is 0,60% 5. Ik heb tijdens mijn vakantie ook nog gewerkt in het restaurant van mijn broer. Ik heb daarvoor 1700 loon gekregen..... Deel C Geef in je eigen woorden aan wat voor het verschil zorgt tussen het bruto inkomen en het belastbaar inkomen. Wat is voor jou de meest gunstige situatie?

12 Les 1 Opgave 3 (Oefenen) Bereken het belastbaar inkomen Jan heeft een bruto inkomen van en zijn vrouw verdient per jaar. Zij hebben een eigen woning en hebben daarover een hypotheek afgesloten. De rente bedroeg afgelopen jaar 8.400, maar het eigenwoningforfait was berekend als 976. Wat is het belastbaar inkomen van Jan en zijn vrouw samen?... Les 1 Opgave 4 (Huiswerk) Bereken in de onderstaande 3 opgaven steeds het belastbaar inkomen 1. De vader van Ahmet verdient met zijn éne baan per jaar en met zijn andere baan De moeder van Ahmet verdient met haar part-time baan per jaar. Ahmet woont in een huurhuis en zijn ouders gaan altijd op de fiets naar het werk. a. Bereken het bruto inkomen van de ouders van Ahmet samen. b. Bereken het belastbaar inkomen van de ouders van Ahmet samen. 2. De vader van Lisa is directeur van een bank en verdient per jaar. De moeder van Lisa doet iedere week vrijwilligerswerk. Lisa heeft bij de gemeente uitgezocht dat de WOZwaarde van hun huis is. Het eigenwoningforfait is 0,60% van deze WOZ-waarde. Lisa s vader betaalt iedere maand 1250 aan hypotheekrente. De vader van Lisa gaat altijd met de auto naar de bank en de moeder van Lisa neemt iedere keer de fiets. a. Bereken het bruto inkomen van de ouders van Lisa samen. b. Bereken het belastbaar inkomen van de ouders van Lisa samen.

13 Les 2 Stappenplan inkomstenbelasting box 1 berekenen 1. Bepaal het bruto inkomen per jaar van het huishouden 2. Bereken het belastbaar inkomen per jaar met behulp van de bijtellingen en aftrekposten 3. Verdeel het belastbaar inkomen over de schijven van het stelsel in box 1 door te beginnen met het volledig opvullen van de eerste schijf. 4. Verdeel het belastbaar inkomen verder over schijf 2, 3 en 4, als niet al het inkomen in schijf 1 past. Zorg daarbij altijd voor volledig gevulde schijven. 5. Bereken voor de volledig gevulde schijven de te betalen inkomstenbelasting. 6. Bereken voor de niet volledig gevulde schijf de te betalen inkomstenbelasting. 7. Tel de te betalen inkomstenbelasting van alle schijven bij elkaar op. 8. Haal van de te betalen inkomstenbelasting de relevante heffingskortingen af om de af te dragen belasting over te houden.

14 Les 2 Klassikaal voorbeeld (stappenplan aangeven) Stap 1: Pieter verdient per jaar Stap 2: Er zijn geen bijtellingen of aftrekposten voor Pieter, dus het belastbaar inkomen is ook Schijf Vanaf Belastbaar inkomen Tot Schijfruimte Tarief Aantal euro s in schijf (stap 3 + 4) Te betalen belasting per schijf (stap 5 + 6) Te betalen belasting subtotaal (Stap 7) % ,95% % % Stap 3: Van mijn inkomen kan er in schijf 1. Ik heb dan nog = over van mijn belastbaar inkomen. Stap 4: De resterende past allemaal in schijf 2, want schijf 1 is al vol met het andere deel van mijn inkomen. Ik heb nu al mijn inkomen verdeeld over de schijven. Stap 5: In schijf 1 betaal ik 33% belasting over = 6147 Stap 6: In schijf 2 betaal ik 41,95% belasting over = 4771 Stap 7: In totaal moet ik dus = inkomstenbelasting betalen. Stap 8 is nog niet van toepassing (les 4)

15 Les 2 Verwerkingsopdracht (uitproberen + schematiseren) Marlies heeft een inkomen van per jaar. Zij betaalt per jaar aan hypotheekrente en het eigenwoningforfait voor de belastingdienst bedraagt 850. Schijf Vanaf Belastbaar inkomen Tot Schijfruimte Tarief Aantal euro s in schijf (stap 3 + 4) Te betalen belasting per schijf (stap 5 + 6) Te betalen belasting subtotaal (Stap 7) % ,95% % % Gebruik het stappenplan en het schema: Stap 1: Stap 2: Stap 3: Stap 4: Stap 5: Stap 6: Stap 7: Stap 8 is nog niet van toepassing

16 Les 2 Huiswerkopdracht (uitproberen + schematiseren) Abdul heeft een inkomen van per jaar. Hij reist iedere dag naar zijn werk en dat kost hem gemiddeld 120 per maand. Schijf Vanaf Belastbaar inkomen Tot Schijfruimte Tarief Aantal euro s in schijf (stap 3 + 4) Te betalen belasting per schijf (stap 5 + 6) Te betalen belasting subtotaal (Stap 7) % ,95% % % Gebruik het stappenplan en het schema: Stap 1: Stap 2: Stap 3: Stap 4: Stap 5: Stap 6: Stap 7: Stap 8 is nog niet van toepassing

17 Les 3 Verwerkingsopdracht (inslijpen) De vader van Lisa is directeur van een bank en verdient per jaar. De moeder van Lisa doet iedere week vrijwilligerswerk. Lisa heeft bij de gemeente uitgezocht dat de WOZ-waarde van hun huis is. Het eigenwoningforfait is 0,60% van deze WOZ-waarde. Lisa s vader betaalt iedere maand 1250 aan hypotheekrente. De vader van Lisa gaat altijd met de auto naar de bank en de moeder van Lisa neemt iedere keer de fiets. Schijf Vanaf Belastbaar inkomen Tot Schijfruimte Tarief Aantal euro s in schijf (stap 3 + 4) Te betalen belasting per schijf (stap 5 + 6) Te betalen belasting subtotaal (Stap 7) % ,95% % %

18 Les 3 Huiswerkopdracht (inslijpen + onthouden) Jan heeft een bruto inkomen van en zijn vrouw verdient per jaar. Zij hebben een eigen woning en hebben daarover een hypotheek afgesloten. De rente bedroeg afgelopen jaar 8.400, maar het eigenwoningforfait was berekend als 976. Schijf Belastbaar inkomen Vanaf Tot Schijfruimte Tarief % ,95% % % Gebruik het stappenplan en het bovenstaande schema om zelf tot een antwoord te komen: hoeveel belasting moeten Jan en zijn vrouw betalen?

19 Les 4 Opgave 1 (betekenis opbouwen) Je hebt in de kringfase zojuist uitleg en informatie gekregen van je docent en uit een filmpje. Verwerk hieronder zo goed mogelijk datgene wat je gehoord en gezien hebt. Je wordt geholpen door een aantal richtvragen: Wat is het effect van de heffingskorting? Welke soort heffingskortingen zijn er genoemd?.. Verzin zelf een personage die zoveel mogelijk van de door jou genoemde heffingskortingen krijgt: Eigen aantekeningen:. Les 4 Opgave 2 (schematiseren) Vul de juiste begrippen in: Belastbaar inkomen Schijvenstelsel Te betalen belasting

20 Les 4 Opgave 3 (oefenen) Algemene heffingskorting 2001 Arbeidskorting tot 55 jaar 1723 Arbeidskorting > 55 jaar 1550 Alleenstaande ouder korting 2266 Jong gehandicapten korting Laura heeft uitgerekend dat zij belasting moet betalen. Laura is echter alleenstaande moeder en ook nog aan het werk. Bereken de af te dragen belasting voor Laura. 2. John is getrouwd met Marja en zij moeten belasting betalen. John is 56 jaar en Marja is 54 jaar oud. Beiden werken ze nog. Bereken de af te dragen belasting voor John en Marja. Les 4 Keuzeopdracht (thuis) Niek is een alleenstaande vader. Hij werkt als leraar op een school en verdient per jaar. Niek woont in een koopwoning met een WOZ-waarde van en hij heeft dit jaar aan hypotheekrente betaald. Niek gaat op de fiets naar school. Bereken de af te dragen belasting voor Niek. Op de volgende bladzijde is ook het uitgebreide schema als hulpmiddel te vinden. Schijf Belastbaar inkomen Vanaf Tot Schijfruimte Tarief % ,95% % %

21 Schijf Vanaf Belastbaar inkomen Tot Schijfruimte Tarief Aantal euro s in schijf (stap 3 + 4) Te betalen belasting per schijf (stap 5 + 6) Te betalen belasting subtotaal (Stap 7) % ,95% % % Gebruik het stappenplan en het schema: Stap 1: Stap 2: Stap 3: Stap 4: Stap 5: Stap 6: Stap 7: Stap 8:

22 Verantwoording leerlingmateriaal Al het materiaal is zelf bedacht, maar geïnspireerd op: Belastingdienst Nederland: www. belastingdienst. nl Inkomstenbelasting 2012 & 2013 Pincode 4e editie 4vmbo kgt Wolters Noordhoff Oefenboek Rekenen Pincode Wolters Noordhoff Praktische Economie 3h/v - Malmberg

23 Docentenhandleiding bij lesplannen inkomstenbelasting Kennis & Vaardigheden De leerlingen moet na afloop van de lessenserie de volgende begrippen kennen en kunnen toepassen in een gegeven situatie: Inkomstenbelasting Bruto inkomen Belastbaar inkomen Aftrekpost Bijtelling Eigenwoningforfait Hypotheekrenteaftrek Reiskosten OV Progressief Belastingtarief Box 1 Schijvenstelsel Schijf 1 tot en met 4 Heffingskorting In samenhang met het kennen en kunnen van deze begrippen hoort ook het kennen en kunnen toepassen van het stappenplan voor het berekenen van de inkomstenbelasting. Algemene voorbereiding De lessenserie is op een dusdanige manier ingericht dat verwacht wordt dat de docent goed op de hoogte is van de systematiek van de inkomstenbelasting in box 1. Hierbij wordt er specifiek van de docent verwacht dat hij/zij: Weet op welke manier het belastbaar inkomen berekend wordt Weet welke bijtellingen en aftrekposten als voorbeeld gegeven kunnen worden Weet hoe het schijvenstelsel van box 1 toe te passen Weet welke heffingskortingen toegepast kunnen worden Daarnaast is de lessenserie gestoeid op drie didactische hoofdprincipes. Deze hoofdprincipes worden in P2 benoemd, maar kan eventueel meer over opgezocht worden in de vermelde bronnen.

24 De OSB- werkwijze (Helvoort e.a., 2008) Strategieën om leertaken als waardevol en relevant te ervaren (Marzano& Miedema, 2008) Driefasenmodel denken & doen (Marzano& Miedema, 2008) Voor vele leerlingen is de systematiek van de inkomstenbelasting het moeilijkste onderwerp van de syllabus economie. Het is daarom belangrijk dat de docent de leerlingen vertrouwen geeft dat het met behulp van deze 4 lessen voor hen goed zal komen, als ze stap voor stap door dit onderwerp gaan. De docent zal zorgen voor een aantal voorwaarden om aandacht te kunnen geven aan iedere fase van de twee driefasenmodel, zodat de leerling (onbewust) goed leert denken en doen over de inkomstenbelasting. De verschillende stappen hiervoor komen langs in de lesplannen. Alle leerlingen krijgen iedere les de lesstencils met opgaven om te maken. Zij bewaren deze in een eigen snelhechter. Lesvoorbereiding Les 1 Praktische voorbereidingszaken: Voorbereiden lesopening Youtube-filmpjes Leerling stencils les 1 gereed Eindsheet met te maken huiswerk voor op smartboard Inrichting klaslokaal: kringopstelling Korte lesinhoud: In de eerste les zorgt de docent er van tevoren voor dat de filmpjes op YouTube klaar staan. De docent zorgt voor een inhoudelijke samenwerking tussen leerlingen en in de kring over het onderwerp belastingen. De docent geeft aan dat het betalen van belasting het onderwerp is de komende 4 lessen. In de uitleg geeft de docent deze les instructie over het belastbaar inkomen. De docent zorgt voor check of de kennis is overgekomen en geeft een duidelijke instructie aan de leerlingen. De docent helpt de leerlingen gestructureerd in de verwerkingsfase. Les 2 Praktische voorbereidingszaken: Voorbereiding check & feedback: envelop met begrippen Antwoordmodel gemaakte opgaven voor docent Leerling stencils les 2 gereed Eindsheet met te maken huiswerk voor op smartboard Inrichting klaslokaal: carré

25 Korte lesinhoud: In de tweede les is een sterk sturende rol voor de docent weggelegd. De docent blikt eerst terug op het gemaakte huiswerk en heeft vervolgens een belangrijke rol in het uitleggen van het schijvenstelsel met bijbehorende begrippen inclusief het gebruik maken van het stappenplan. De docent checkt weer of de uitleg is overgekomen en begeleidt actief bij de verwerkingsopdracht. De docent laat de leerlingen ook actief reflecteren en terugblikken voor het correct onthouden van de opgedane kennis. Les 3 Praktische voorbereidingszaken Leerling stencils les 3 gereed Inrichting klaslokaal: carré Korte lesinhoud: In deze les heeft de docent de minst actieve taak, maar is juist wel verantwoordelijk voor het actief functioneren van de leerlingen. De docent zorg voor het activeren/diagnosticeren van de voorkennis uit de vorige lessen en geeft de leerlingen de ruimte om vrij vlot aan de slag te gaan met het toepassen/inslijpen. De docent benadrukt dat de leerlingen hier ook thuis mee aan de slag moeten. Les 4 Praktische voorbereidingszaken Voorbereiding lesopening Youtube-filmpje Leerling stencils les 4 gereed Antwoordmodel opgaven les 3&4 voor leerlingen Learner report + Vragenlijst voor leerlingen Inrichting klaslokaal: kringopstelling Korte lesinhoud: De docent zorgt in de laatste les uit de reeks voor een klein stukje nieuwe kennis en is verantwoordelijk voor de afsluiting van de lessenserie. De docent laat één van de filmpjes uit les 1 zien om de leerling te laten nadenken over het verschil in kennis wat hij/zij nu heeft én om het laatste onderdeel heffingskorting te introduceren. De docent informeert hierover en laat de leerling hier kort en krachtig mee oefenen. De docent laat de leerling vervolgens zo onbeïnvloed mogelijk de onderzoeksinstrumenten invullen.