Een taalbeleid op maat van de lerarenopleiding. Guido Cajot

Save this PDF as:
 WORD  PNG  TXT  JPG

Maat: px
Weergave met pagina beginnen:

Download "Een taalbeleid op maat van de lerarenopleiding. Guido Cajot"

Transcriptie

1 Een taalbeleid op maat van de lerarenopleiding Guido Cajot

2 Taalbeleid op maat Kernproject School of Education, Het expertisenetwerk voor lerarenopleidingen Associatie KU Leuven 5 partners: 1 Kath. Hogeschool Leuven, Heverlee 2 Kath. Hogeschool Limburg, Hasselt 3 Kath. Hogeschool Kempen, Vorselaar 4 Kath. Hogeschool Zuid-West-Vlaanderen, Torhout 5 Hogeschool-Universiteit, HUBrussel

3 Taalbeleid op maat Een taalbeleidskader Kris Van den Branden (2004)

4 Taalbeleid op maat Een taalbeleidsmatrix binnen een brede en integrale visie op taalbeleid van de Associatie KU Leuven Strategische doelstellingen o de slaagkans verhogen o de academische taalvaardigheid vergroten o een coherent personeelsbeleid voeren o de professionele taalvaardigheid verhogen

5 13 doelen Dertien doelen in een dozijn: De professionele taalcompetenties van de leraar

6 13 doelen 2001: Platvorm Onderwijs Nederlands: bijzondere aanpak taalvaardigheid beginnende leraren Harry Paus (SLO) Rita Rymenans (Univ.Antwerpen, dep. Didactiek en Kritiek) Koen Van Gorp (Steunpunt NT2/GOK, Leuven)

7 13 doelen Dertien doelen of taalcompetenties Den Haag, 2003 Referentiekader voor taaldoelen = algemene beschrijving van taaldoelen DOEL: 1 taalvaardigheid vergroten 2 taalbeleid opstarten Functioneel, voor alle leraren, alle leerlingen, alle vakken

8 Bevraging bij studenten en docenten 1. Docenten gemiddeld 42 docenten Nederlands of communicatieve vaardigheden gemiddeld 300 andervakdocenten 2. Studenten (gemiddeld 1520 respondenten) Instromende studenten: 44,8% of 716 studenten Opleidingen: o opleiding Bachelor Secundair Onderwijs (52,4%); o opleiding Bachelor Lager onderwijs (30,5%); o opleiding Bachelor Kleuteronderwijs (17,1%).

9 Bevraging bij studenten en docenten Ik ken het document Dertien doelen in een dozijn waarin de specifieke taalcompetenties voor leerkrachten staan opgelijst % van de docenten % van de studenten Ik vind het als toekomstig leerkracht belangrijk om aandacht te besteden aan de specifieke taalcompetenties voor het beroep. - 91% van de studenten Ik vind het belangrijk om die taalcompetenties die belangrijk zijn voor het beroep van leerkracht te integreren in mijn les - 86% van de docenten

10 13 doelen: domein 1 De leraar in interactie met leerlingen: 1 Gesprekken voeren 2 Beoordelen/toegankelijk maken van teksten 3 Mondeling opdrachten geven 4 Schriftelijk vragen en opdrachten formuleren 5 Een uiteenzetting geven met schriftelijke ondersteuning 6 Een schriftelijke evaluatie formuleren 7 Vertellen 8 Voorlezen

11 13 doelen: domein 2 De leraar in interactie met volwassenen in en rond de school: 9 Gesprekken voeren 10 Een presentatie geven met schriftelijke ondersteuning 11 Schrijven 12 Lezen

12 13 doelen: domein 3 De leraar als lerende : 13 Innoveren en professionaliseren

13 13 doelen Dertien doelen - gekoppeld aan de basis-/beroepscompetenties van de leraar - vertaald naar concrete gedragsindicatoren

14 Taalcompetenties of dertien taaldoelen Subdoelen Operationalisering Domein 1: de leraar in interactie met zijn leerlingen Taaldoel 2: beoordelen en toegankelijk maken van teksten De leraar kan teksten beoordelen op toegankelijkheid voor zijn leerlingen en kan die teksten zo nodig via mondelinge en schriftelijke ingrepen toegankelijk maken. De leraar kan verschillende soorten teksten beoordelen op aangepastheid aan het doel en zijn leerlingen, op bruikbaarheid in de klas, op culturele impact. Hij kan zo nodig schriftelijke en mondelinge ingrepen bedenken om de tekst in de klas toegankelijk te maken. De leraar kan teksten voor zijn leerlingen toegankelijk maken via schriftelijke en mondelinge ingrepen. De leraar kan de adequaatheid van zijn ingrepen tijdens de activiteit beoordelen en kan, inspelend op de reacties van de leerlingen, nog bijsturen Begeleider van leer- en ontwikkelingsprocessen Opvoeder Inhoudelijk expert Organisator Inschatten talige complexiteit van schooltaal/instructietaal qua woordgebruik, zinsbouw, explicietheid van verbanden, tekstopbouw Schooltaal/instructietaal relateren aan het begripsniveau van de leerlingen Bewaken eigen taalaanbod Inschatten inhoudelijke complexiteit van de tekst qua bekendheid met onderwerp, motiverende kracht, ideeënopbouw en linken aan kennis van de wereld, de interesse van leerlingen Bepalen taaldoelen naast vakdoelen Schriftelijk ingrijpen op vlak van taal Mondeling ingrijpen op vlak van taal Hanteren passende woordenschatdidactiek Kiezen leesstrategie Gebruiken actieve werkvormen Wat kan de leraar concreet doen? beoordeelt het taalgebruik in de tekst in functie van de doelgroep (schooltaalwoorden, vaktaalwoorden, figuurlijk taalgebruik, verwijs- en signaalwoorden) vervangt indien nodig moeilijke woorden linkt schooltaal/vaktaal aan dagelijkse taal grijpt in bij te lange zinnen deelt teksten in alinea s in ondersteunt visueel voorziet lijst met kernbegrippen maakt verschillende versies van een tekst gebruikt een ruim aanbod van verschillende teksten (leerboeken, beeldmateriaal, diverse media ) beoordeelt of de inhoud van de tekst aansluit bij de interesse van de leerlingen, hen motiveert, hen interessante ideeën aanreikt.. gaat na hoe kernbegrippen benadrukt kunnen worden gaat na op welke context een beroep gedaan kan worden gaat na of een begrip ook in een gewone context gebruikt wordt onderzoekt met welke andere begrippen een nieuw begrip voorkomt, gerelateerd wordt verduidelijkt relevante begrippen doet aan betekenisonderhandeling en herformulering activeert voorkennis biedt betekenisvolle contexten aan past opdrachtformulering aan semantiseert en consolideert leest globaal, zoekend, voorlezend, genietend.. laat schema s verwoorden

15

16

17 Reflectieopdracht voor de stage Kies één van de 8 doelstellingen (leraar in interactie met leerlingen) waaraan je concreet wil werken tijdens je stageweek. Zoek de bijhorende kijkwijzer en formuleer acties om aan je doelstelling te werken. Reflecteer (minstens halve A4) in je praktijkgroeischrift over de (1) motivatie om voor dit werkpunt te kiezen, (2) de concrete aanpak ervan tijdens de stageweek en (3) de evolutie die je doorgemaakt hebt.

18 Bevraging bij studenten en docenten Ik vind dat de instromende studenten voldoende taalvaardig zijn om de opleiding te volgen. (48 taaldocenten van lerarenopleidingen) Helemaal eens 0 Eens 12.5 Noch eens: noch oneens 27.1 Oneens 52.1 Helemaal oneens 8.3 %

19 Bevraging bij studenten en docenten Ik schat het percentage instromende studenten dat voldoende taalvaardig is tussen (307 andervakdocenten van lerarenopleidingen) 5%-10% 1.3% 10%-20% 3.9% 20%-30% 14.3% 30%-40% 20.8% 40%-50% 14.0% 50%-60% 21.2% 60%-70% 18.9% 70%-80% 4.6% 80%-90% 1.0%

20 Bevraging bij studenten en docenten De taalproblemen van de instromende studenten situeren zich vooral bij (meerdere antwoorden mogelijk) (307 taaldocenten en andervakdocenten) Spelling 87.6% Schrijfvaardigheid 85.7% Te beperkte woordenschat 49.5% Begrijpend lezen 47.9% Standaardnederlands 43.3% Uitspraak, expressie 41.0% Spreekvaardigheid 39.1% Luistervaardigheid 14.7%

21 Bevraging bij studenten en docenten Ik vind dat ik voldoende taalvaardig (mondeling, schriftelijk) ben om de opleiding te volgen ( studenten) ja nee ik weet het niet mondeling 88,4% 4,2% 7,4% schriftelijk 79,4% 8,4% 12,2%

22 Workshops

23 Workshops Workshop 1: Het taalbeleidsplan De taalverantwoordelijke begeleidt een docententeam, een directie van een lerarenopleiding in het uittekenen van een taalbeleid en het uitschrijven van een taalbeleidsplan en dit in verschillende stappen.

24 Workshops Workshop 2: taalgericht vakonderwijs De studenten taalvaardiger maken is niet alleen de taak van een taaldocent. Iedere docent is een taaldocent. De workshop demonstreert hoe de docent van een niettaalvak toch aan de taalvaardigheid van studenten kan werken.

25 Workshops Workshop 3: de professionele taalcompetenties Door middel van opdrachten leren de studenten hoe zij al doende de hele dag door, in alle activiteiten van de kleuterklas/lagere school werken aan een krachtige leeromgeving voor goed taalvaardigheidsonderwijs. Zo worden zij bekwaam voor de 13 professionele taalcompetenties.

26 Op maat van dé lerarenopleiding? Taalbeleid is de formulering van het permanente, systematische en strategische handelen van beleidsmakers en beleidsuitvoerders om op alle voor het onderwijs relevante niveaus taal én taalontwikkeling tot een bron van permanente aandacht en zorg te laten zijn in de dagelijkse praktijk van het onderwijs en die maatregelen te nemen die bijdragen aan het studiesucces van studenten. Studiesucces wil in dit verband zeggen: - in staat zijn de opleiding met behoud van alle kwaliteitseisen succesvol te doorlopen, en - bij het afstuderen beschikken over voldoende taalvaardigheid voor de beginnende beroepsuitoefening. Wilma van der Westen (2008)

27 Op maat van dé lerarenopleiding?

Woordenschatverwerving & taalontwikkelend lesgeven

Woordenschatverwerving & taalontwikkelend lesgeven Woordenschatverwerving & taalontwikkelend lesgeven Wilma van der Westen Project Docenten aan zet bij taal in alle vakken Utrecht 7 november 2012 Even voorstellen: Bestuurslid Het Schoolvak Nederlands HSN

Nadere informatie

twee initiatieven Academisch Nederlands

twee initiatieven Academisch Nederlands twee initiatieven Academisch Nederlands Boekpresentatie Breda, 28 maart 2012 Inleiding Twee verhalen Cursusontwikkeling Taalgericht vakonderwijs Academisch Nederlands? Link secundair hoger onderwijs? Draaiboek

Nadere informatie

Sterk in taal, sterk in studie

Sterk in taal, sterk in studie Sterk in taal, sterk in studie Drie vormen van feedback Wilma van der Westen Voorzitter Nederlands/Vlaams Platform Taalbeleid Hoger Onderwijs Regioconferenties SLO / 19, 21 en 29 november 2011 Even voorstellen:

Nadere informatie

«Iedere leraar een taalleraar» Waarom? Wat? Hoe?

«Iedere leraar een taalleraar» Waarom? Wat? Hoe? «Iedere leraar een taalleraar» Esli Struys (estruys@vub.ac.be) Projectmedewerker taalbeleid IDLO Erasmushogeschool Brussel, 16 december 2009 Elke leraar is een taalleraar! Ik heb drie prioriteiten in verband

Nadere informatie

Gerealiseerd met de steun van de Vlaamse Overheid, Departement Inburgering in het kader van Managers van diversiteit. Taalgericht naar werk Inhoud I

Gerealiseerd met de steun van de Vlaamse Overheid, Departement Inburgering in het kader van Managers van diversiteit. Taalgericht naar werk Inhoud I taalgericht naar werk Over het belang van geïntegreerd vakonder wijs voor beroepsgerichte opleidingen Publicatie ontwikkeld door Linguapolis, Instituut voor Taal en Communicatie Universiteit Antwerpen

Nadere informatie

kijkwijzer hoger onderwijs de les de docent taalontwikkelend lesgeven

kijkwijzer hoger onderwijs de les de docent taalontwikkelend lesgeven kijkwijzer hoger onderwijs taalontwikkelend lesgeven de docent 1. Is het taalaanbod van de docent rijk, verzorgd en afgestemd op de studenten? Zijn de formuleringen op het niveau van studenten? Drukt de

Nadere informatie

Eindrapport Taalcompetenties vertaald bis: naar een doeltreffend curriculum taalvaardigheid voor alle leraren secundair onderwijs SoE 2008/44

Eindrapport Taalcompetenties vertaald bis: naar een doeltreffend curriculum taalvaardigheid voor alle leraren secundair onderwijs SoE 2008/44 Eindrapport Taalcompetenties vertaald bis: naar een doeltreffend curriculum taalvaardigheid voor alle leraren secundair onderwijs SoE 2008/44 1. Doel van het project en samenstelling van het projectteam...

Nadere informatie

Netwerkbijeenkomst taal vmbo

Netwerkbijeenkomst taal vmbo Laura Punt en Edith Vissers Netwerkbijeenkomst taal vmbo Over woordenschat, vak- en taaldoelen, interventies van de taalcoördinatoren en vakwerkplannen Programma netwerkbijeenkomst Herhaling: in vogelvlucht

Nadere informatie

Op weg naar integraal taalbeleid in hogeschool en universiteit

Op weg naar integraal taalbeleid in hogeschool en universiteit Op weg naar integraal taalbeleid in hogeschool en universiteit Frans Daems Departement Taalkunde & Instituut Onderwijs- en Informatiewetenschappen (IOIW) overzicht 1. wat is taalbeleid? 2. de dubbele rol

Nadere informatie

Verder gestalte geven aan het taalbeleidsplan

Verder gestalte geven aan het taalbeleidsplan Verder gestalte geven aan het taalbeleidsplan De lat hoog voor talen in iedere school Goed voor de sterken, sterk voor de zwakken Inhoud THEORETISCH KADER Definitie Doelen Bronnen voor het bepalen van

Nadere informatie

Symposium Project Docenten aan zet bij taal in alle vakken. Houten, 3 april 2013

Symposium Project Docenten aan zet bij taal in alle vakken. Houten, 3 april 2013 Symposium Project Docenten aan zet bij taal in alle vakken Houten, 3 april 2013 Even voorstellen: W.M.C.vanderWesten@hhs.nl Voorzitter Nederlands / Vlaams Platform Taalbeleid Hoger Onderwijs Bestuurslid

Nadere informatie

1 Basiscompetenties voor de leraar secundair onderwijs

1 Basiscompetenties voor de leraar secundair onderwijs 1 Basiscompetenties voor de leraar secundair onderwijs Het Vlaams parlement legde de basiscompetenties die nagestreefd en gerealiseerd moeten worden tijdens de opleiding vast. Basiscompetenties zijn een

Nadere informatie

TAALBELEID. Het geheel is meer dan de som van delen.

TAALBELEID. Het geheel is meer dan de som van delen. TAALBELEID Het geheel is meer dan de som van delen. Inhoud 1. Algemeen kader en doelstellingen van het project 2. Het proces: betrokken partners, werkwijze 3. Beschrijving van de "resultaten" en de implementatie

Nadere informatie

DIPLON: GLO Taal. Nathalie Peeters (PHL) Veerle Schuyten (KHLim) UHASSELT - 18/05/11

DIPLON: GLO Taal. Nathalie Peeters (PHL) Veerle Schuyten (KHLim) UHASSELT - 18/05/11 DIPLON: GLO Taal Nathalie Brabants (Xios) Nathalie Peeters (PHL) Veerle Schuyten (KHLim) UHASSELT - 18/05/11 Inhoud 1. Projectomschrijving 2. Actielijnen: toelichting en voorbeelden 1. Taalreferentiekader

Nadere informatie

EN WAT GAAN WE ER NU EINDELIJK AAN DOEN?

EN WAT GAAN WE ER NU EINDELIJK AAN DOEN? EN WAT GAAN WE ER NU EINDELIJK AAN DOEN? EEN AANZET TOT HET FORMULEREN VAN TAALBELEID OP DE PABO VAN SAXION HOGESCHOLEN IN DEVENTER René Berends Willemijn Vernout Dc a/gelopen periode stonden de Nederlandse

Nadere informatie

Werken aan geletterdheid in het secundair onderwijs: een uitdaging voor iedereen!

Werken aan geletterdheid in het secundair onderwijs: een uitdaging voor iedereen! Werken aan geletterdheid in het secundair onderwijs: een uitdaging voor iedereen! Eindtermen leesvaardigheid Leerlingen kunnen diverse tekstsoorten begrijpend lezen/ functioneel schrijven, en daarbij de

Nadere informatie

Taalbewust beroepsonderwijs. Vijf vuistregels voor effectieve didactiek 1

Taalbewust beroepsonderwijs. Vijf vuistregels voor effectieve didactiek 1 9. Taalbeleid en -screening Ronde 4 Tiba Bolle & Inge van Meelis ITTA Contact: Tiba.bolle@itta.uva.nl Inge.vanmeelis@itta.uva.nl Taalbewust beroepsonderwijs. Vijf vuistregels voor effectieve didactiek

Nadere informatie

Evaluatie als hefboom voor een sterker taalbeleid

Evaluatie als hefboom voor een sterker taalbeleid Ronde 1 Riet De Vos Onze-Lieve-Vrouwcollege, Zottegem / DPB Gent Contact: riet.devos@vsko.be Evaluatie als hefboom voor een sterker taalbeleid 1. Inleiding In het Onze-Lieve-Vrouwcollege in Zottegem (campus

Nadere informatie

Programma. Presentatie: Aanleiding project en boek Inleiding boek Via knelpunten naar aanbevelingen en acties Warming up: wat doe jíj dit jaar?

Programma. Presentatie: Aanleiding project en boek Inleiding boek Via knelpunten naar aanbevelingen en acties Warming up: wat doe jíj dit jaar? Programma Presentatie: Aanleiding project en boek Inleiding boek Via knelpunten naar aanbevelingen en acties Warming up: wat doe jíj dit jaar? In groepen: Terugkoppeling uit de groepen: Cooling down: wat

Nadere informatie

Diversiteit, gelijke kansen en taalbeleid. Lenteconferentie NDN 13 mei 2011 Hilde Imberechts Xios Hogeschool Limburg

Diversiteit, gelijke kansen en taalbeleid. Lenteconferentie NDN 13 mei 2011 Hilde Imberechts Xios Hogeschool Limburg Diversiteit, gelijke kansen en taalbeleid in de lerarenopleiding l Lenteconferentie NDN 13 mei 2011 Hilde Imberechts Xios Hogeschool Limburg Kader en doelstellingen Netwerk voor de Ontwikkeling van Expertise

Nadere informatie

Diana van Dijk Bas Groot NHTV, internationale hogeschool voor Toerisme en Verkeer, Academie Stedebouw, Logistiek en Mobiliteit, Breda.

Diana van Dijk Bas Groot NHTV, internationale hogeschool voor Toerisme en Verkeer, Academie Stedebouw, Logistiek en Mobiliteit, Breda. 2de GoLeWe-projectconferentie Maastricht, 11 mei 2010 Diana van Dijk Bas Groot NHTV, internationale hogeschool voor Toerisme en Verkeer, Academie Stedebouw, Logistiek en Mobiliteit, Breda 11 mei 2010 Tussentijdse

Nadere informatie

Taalbeleidsplan Geel kleuter en lager onderwijs. Deel 1

Taalbeleidsplan Geel kleuter en lager onderwijs. Deel 1 Taalbeleidsplan Geel kleuter en lager onderwijs. Deel 1 Doel 1: Het aantal kinderen met een voldoende taalvaardigheid (luisteren, spreken, schrijven en begrijpend lezen in functionele contexten) vermeerderen.

Nadere informatie

Engels als voertaal in het hoger onderwijs: één taalbeleid!

Engels als voertaal in het hoger onderwijs: één taalbeleid! Engels als voertaal in het hoger onderwijs: één taalbeleid! Wilma van der Westen Conferentie Meertalig in de loopbaan: geen luxe, maar noodzaak 24 mei 2012 Even voorstellen: Bestuurslid Het Schoolvak Nederlands

Nadere informatie

Doorlopende leerlijnen taal: ervaringen met 3 scholen

Doorlopende leerlijnen taal: ervaringen met 3 scholen Ronde 5 Bert de Vos APS, Utrecht Contact: b.devos@aps.nl Doorlopende leerlijnen taal: ervaringen met 3 scholen 1. Over de drempels met taal Het rapport Over de drempels met taal is al ruim een jaar oud.

Nadere informatie

Studiewijzer Diversiteit

Studiewijzer Diversiteit 1 Thomas More Kempen Studiewijzer Studiewijzer Diversiteit OPO-verantwoordelijke: Annelies Demessemaeker Docenten: Eline Bernaerts en Annelies Demessemaeker CAMPUS Vorselaar Domein Lerarenopleiding Bachelor

Nadere informatie

Taal leren denken. Taalbeleid aan de Plantijn Hogeschool Antwerpen, opleiding Orthopedagogie

Taal leren denken. Taalbeleid aan de Plantijn Hogeschool Antwerpen, opleiding Orthopedagogie Met de antwoorden op de bovenstaande vragen kunnen we studenten een beter beeld geven van de opbouw en de eisen van de opleiding en van de mogelijkheden voor maatwerk. Referenties Adviesgroep Nederlands

Nadere informatie

Inhoudsopgave. Inleiding. 1 Taal en taalonderwijs. 2 Taalverwerving

Inhoudsopgave. Inleiding. 1 Taal en taalonderwijs. 2 Taalverwerving Inhoudsopgave Inleiding 1 Taal en taalonderwijs 1.1 Achtergrondkennis: wat is taal? 1.1.1 Functies van taal 1.1.2 Betekenis van taal 1.1.3 Systeem van taal 1.1.4 Componenten van de kennis over taal 1.2

Nadere informatie

GROEIDOSSIER Praktijk SOV

GROEIDOSSIER Praktijk SOV GROEIDOSSIER Praktijk SOV 2017 2018 Arteveldehogeschool Bachelor in het onderwijs: secundair onderwijs Kattenberg 9 B-9000 Gent Tel.: 09 234 82 70 Fax: 09 234 80 01 www.arteveldehogeschool.be/oso/stage

Nadere informatie

Samen op de goede weg?

Samen op de goede weg? Taalbeleid als hefboom voor kwaliteitsvol onderwijs Samen op de goede weg? Forumdag Taalbeleid 30 mei 2017 Inleiding Een nieuwe fusiehogeschool noopte tot nieuwe initiatieven, ook voor taalbeleid. Een

Nadere informatie

Didactische competentie oefenlessen. A. Algemeen. Theorie Praktijk X Semester 1 Semester 2 Semester 3 X Semester 4

Didactische competentie oefenlessen. A. Algemeen. Theorie Praktijk X Semester 1 Semester 2 Semester 3 X Semester 4 MODULE Didactische competentie oefenlessen A. Algemeen Situering binnen het programma Periode binnen het tweejarige modeltraject Theorie Praktijk X Semester 1 Semester 2 Semester 3 X Semester 4 Aantal

Nadere informatie

Taalbeleid: van woorden naar krachtige daden

Taalbeleid: van woorden naar krachtige daden Taalbeleid: van woorden naar krachtige daden Lieve De Wachter (ILT) Kris Van den Branden (CTO/SLO Letteren) KU Leuven Overzicht Taalbeleid: kader en onderzoek Taalbeleid KU Leuven Conclusies Overzicht

Nadere informatie

Didactische competentie oefenlessen. A. Algemeen. Theorie Praktijk X Semester 1 Semester 2 Semester 3 X Semester 4

Didactische competentie oefenlessen. A. Algemeen. Theorie Praktijk X Semester 1 Semester 2 Semester 3 X Semester 4 MODULE Didactische competentie oefenlessen A. Algemeen Situering binnen het programma Periode binnen het tweejarige modeltraject Theorie Praktijk X Semester 1 Semester 2 Semester 3 X Semester 4 Aantal

Nadere informatie

Taalontwikkelend lesgeven in het hoger onderwijs

Taalontwikkelend lesgeven in het hoger onderwijs Ronde 3/4 Edith Alladin & Wilma van der Westen De Haagse Hogeschool Contact: e.alladin@hhs.nl w.m.c.vanderwesten@hhs.nl Taalontwikkelend lesgeven in het hoger onderwijs 1. Inleiding Steeds meer instellingen

Nadere informatie

PTA Nederlands KBL Bohemen, Kijkduin, Statenkwartier Waldeck cohort 15-16-17

PTA Nederlands KBL Bohemen, Kijkduin, Statenkwartier Waldeck cohort 15-16-17 Exameneenheden Nederlands NE/K/1 Oriëntatie op leren en werken De kandidaat kan zich oriënteren op de eigen loopbaan en op het belang van Nederlands in de maatschappij. NE/K/2 Basisvaardigheden De kandidaat

Nadere informatie

ALLE HENS AAN DEK! Kris Van den Branden Centrum voor Taal en onderwijs

ALLE HENS AAN DEK! Kris Van den Branden Centrum voor Taal en onderwijs ALLE HENS AAN DEK! Kris Van den Branden Centrum voor Taal en onderwijs Een loopbrug Toekomst Werken aan G- kracht Een loopbrug naar de toekomst Werken aan geletterdheid = Investeren in jonge mensen Investeren

Nadere informatie

Taal zonder een lees- en taalmethode, kan dat eigenlijk wel?

Taal zonder een lees- en taalmethode, kan dat eigenlijk wel? Taal zonder een lees- en taalmethode, kan dat eigenlijk wel? Gerri Koster MA SEN De Activiteit, Alkmaar/ s-hertogenbosch Landelijk Centrum voor Ontwikkelingsgericht Onderwijs g.koster@de-activiteit.nl

Nadere informatie

Doorlopende leerlijn taal? Dan ook in het hoger onderwijs! Conceptuele uitgangspunten voor een taalbeleid in het hoger onderwijs

Doorlopende leerlijn taal? Dan ook in het hoger onderwijs! Conceptuele uitgangspunten voor een taalbeleid in het hoger onderwijs Ronde 1/2 Frans Daems & Wilma van der Westen Universiteit Antwerpen & De Haagse Hogeschool Contact: frans.daems@ua.ac.be w.m.c.vanderwesten@hhs.nl Doorlopende leerlijn taal? Dan ook in het hoger onderwijs!

Nadere informatie

Een taalbeleid implementeren in de basis- en secundaire school. Taal, taal en nog eens taal!

Een taalbeleid implementeren in de basis- en secundaire school. Taal, taal en nog eens taal! Een taalbeleid implementeren in de basis- en secundaire school Taal, taal en nog eens taal! 1. Wat is taalbeleid? Situaties Definitie Programma 2. Hoe doen scholen aan taalbeleid? Doelstellingen Didactische

Nadere informatie

Ronde 2. Naar een taalkrachtigere lerarenopleiding. 1. Aanleiding. 2. De praktijk op school

Ronde 2. Naar een taalkrachtigere lerarenopleiding. 1. Aanleiding. 2. De praktijk op school VIJFENTWINTIGSTE CONFERENTIE HET SCHOOLVAK NEDERLANDS Ronde 2 Mieke Lafleur & Johanna van der Borden Hogeschool Utrecht / LEONED Contact: mieke.lafleur@hu.nl johanna.vanderborden@hu.nl Naar een taalkrachtigere

Nadere informatie

PTA Nederlands BBL Kijkduin, Statenkwartier Waldeck cohort 15-16-17

PTA Nederlands BBL Kijkduin, Statenkwartier Waldeck cohort 15-16-17 Exameneenheden Nederlands (verschillen tussen BBL en KBL zijn in de tekst aangegeven) NE/K/1 Oriëntatie op leren en werken De kandidaat kan zich oriënteren op de eigen loopbaan en op het belang van Nederlands

Nadere informatie

Diversiteit & taalbeleid: de rol van vakdocenten bij taalontwikkeling studenten José Beijer Faculteit Educatie/Instituut Archimedes

Diversiteit & taalbeleid: de rol van vakdocenten bij taalontwikkeling studenten José Beijer Faculteit Educatie/Instituut Archimedes Diversiteit & taalbeleid: de rol van vakdocenten bij taalontwikkeling studenten José Beijer Faculteit Educatie/Instituut Archimedes Noodkreet student Ik heb net mijn stagedossier terug gekregen wegens

Nadere informatie

(registeropleiding Post-HBO)

(registeropleiding Post-HBO) De coördinator Taal Kenniscentrum de Kempel Deurneseweg 11 5709 AH Helmond 0492-514400 Helga van de Ven h.ven@kempel.nl De coördinator Taal Kenniscenter de Kempel 2016 (registeropleiding Post-HBO) 1 De

Nadere informatie

Een praktijkverhaal uit de opleiding Podologie over werken met weerstand. Pieterjan Bonne, Sabine De Bruyne en Joke Vrijders Arteveldehogeschool

Een praktijkverhaal uit de opleiding Podologie over werken met weerstand. Pieterjan Bonne, Sabine De Bruyne en Joke Vrijders Arteveldehogeschool Een praktijkverhaal uit de opleiding Podologie over werken met weerstand Pieterjan Bonne, Sabine De Bruyne en Joke Vrijders Arteveldehogeschool Ik ben geen taaldeskundige, mijn eigen taal is zeker niet

Nadere informatie

Taalontwikkelend (vak)onderwijs: de rol van de docent Nederlands

Taalontwikkelend (vak)onderwijs: de rol van de docent Nederlands Ronde 1 Lieve Verheyden Centrum voor Taal en Onderwijs (KULeuven) Contact: lieve.verheyden@arts.kuleuven.be Taalontwikkelend (vak)onderwijs: de rol van de docent Nederlands Van kleuter tot student hoger

Nadere informatie

Taalontwikkelend lesgeven in het Hoger Onderwijs. Een "in team" verhaal

Taalontwikkelend lesgeven in het Hoger Onderwijs. Een in team verhaal Taalontwikkelend lesgeven in het Hoger Onderwijs. Een "in team" verhaal Door Lieve Verheyden, CTO-medewerker Het hoger onderwijs (van het korte type) heeft de opdracht om instromers op te tillen tot op

Nadere informatie

Vakdidactiek: inleiding

Vakdidactiek: inleiding Vakdidactiek: inleiding Els Tanghe 1 1. Inleiding Een specialist in de wiskunde is niet noodzakelijk een goede leraar wiskunde. Een briljant violist is niet noodzakelijk een goede muziekleraar. Een meester-bakker

Nadere informatie

PTA Nederlands BBL & KBL Kijkduin, Statenkwartier (Vakcollege Techniek) cohort 14-15-16

PTA Nederlands BBL & KBL Kijkduin, Statenkwartier (Vakcollege Techniek) cohort 14-15-16 Examenprogramma (verschillen tussen BBL en KBL zijn in de tekst aangegeven) NE/K/1 Oriëntatie op leren en werken De kandidaat kan zich oriënteren op de eigen loopbaan en op het belang van Nederlands in

Nadere informatie

Specifieke lerarenopleiding ECTS-fiches. ECTS-Fiche Vakdidactische oefeningen 1 Code: 10374 Academiejaar: 2015-2016 Aantal studiepunten: 6

Specifieke lerarenopleiding ECTS-fiches. ECTS-Fiche Vakdidactische oefeningen 1 Code: 10374 Academiejaar: 2015-2016 Aantal studiepunten: 6 Specifieke lerarenopleiding ECTS-fiches ECTS-Fiche Vakdidactische oefeningen 1 Code: 10374 Academiejaar: 2015-2016 Aantal studiepunten: 6 Studietijd: 120 à 150 uur Deliberatie: mogelijk Vrijstelling: niet

Nadere informatie

Schrijven en leren op de pabo en de basisschool. Zomerschool Lopon2 28 augustus 2014 Mieke Smits

Schrijven en leren op de pabo en de basisschool. Zomerschool Lopon2 28 augustus 2014 Mieke Smits Schrijven en leren op de pabo en de basisschool Zomerschool Lopon2 28 augustus 2014 Mieke Smits Onderwerpen Schrijven op de lerarenopleiding en de basisschool De kracht van schrijven voor het leren en

Nadere informatie

DOCENTEN LEREN TOL-LEN IN DE LERARENOPLEIDINGEN VAN HUB-KAHO. EEN GOOD PRACTICE OP HET VLAK VAN TAALBELEID

DOCENTEN LEREN TOL-LEN IN DE LERARENOPLEIDINGEN VAN HUB-KAHO. EEN GOOD PRACTICE OP HET VLAK VAN TAALBELEID Leerlingen verdienen excellente leraren Studenten verdienen excellente docenten DOCENTEN LEREN TOL-LEN IN DE LERARENOPLEIDINGEN VAN HUB-KAHO. EEN GOOD PRACTICE OP HET VLAK VAN TAALBELEID An De Moor (taalbeleidcoördinator

Nadere informatie

Internationale leerresultaten in het curriculum. Workshop

Internationale leerresultaten in het curriculum. Workshop Internationale leerresultaten in het curriculum Workshop Structuur van de sessie 1. Overlopen lijst competenties en deze koppelen aan een concrete opleiding 2. Het meten van draagvlak bij docenten: de

Nadere informatie

Opbrengstgericht taalonderwijs

Opbrengstgericht taalonderwijs Opbrengstgericht taalonderwijs De leergang Opbrengstgericht taalonderwijs heeft tot doel leraren en intern begeleiders toe te rusten met kennis, inzichten en vaardigheden op het gebied van lees-/taalonderwijs

Nadere informatie

Een leerlijn met vakdoelen en taaldoelen. Marijke Peeters (taalcoördinator) Monique van Luffelen (taalsatelliet)

Een leerlijn met vakdoelen en taaldoelen. Marijke Peeters (taalcoördinator) Monique van Luffelen (taalsatelliet) Een leerlijn met vakdoelen en taaldoelen Marijke Peeters (taalcoördinator) Monique van Luffelen (taalsatelliet) Taalbeleid op het Kandinsky Schets van de geschiedenis Stand van zaken sinds 2009 Definitie

Nadere informatie

Formulier 0: verwachtingen

Formulier 0: verwachtingen OBSERVATIESTAGE Formulier 0: verwachtingen SLO Geschiedenis KU Leuven Identificatie student lector vakmentor(en) Verwachtingen Dit formulier beantwoord je voor het begin van de eerste lesobservatie. Let

Nadere informatie

Spoor je leerlingen dus aan om een verzorgde taal te hanteren tijdens en buiten de lessen. Je maakt hen enkel sterker!

Spoor je leerlingen dus aan om een verzorgde taal te hanteren tijdens en buiten de lessen. Je maakt hen enkel sterker! Jongeren en chattaal geen probleem, standaardtaal is ook een must in ons systeem! September Aandacht voor Standaardnederlands Taal verbindt en maakt van een groep mensen een samenleving. Een rijke taal

Nadere informatie

De 10 basiscompetenties van de leraar

De 10 basiscompetenties van de leraar De 10 basiscompetenties van de leraar Woord vooraf 1 De leraar als begeleider van leer- en ontwikkelingsprocessen 2 De leraar als opvoeder 3 De leraar als inhoudelijk expert 5 8 36 52 4 De leraar als organisator

Nadere informatie

De lat hoog voor iedereen! Conferentie Steunpunt GOK

De lat hoog voor iedereen! Conferentie Steunpunt GOK De lat hoog voor iedereen! Conferentie Steunpunt GOK Krachtige leeromgeving Inbreken in de klas Didactische praktijken ter ondersteuning van gelijke onderwijskansen in het lager onderwijs Diversiteit KVS

Nadere informatie

KIJKWIJZER VOOR PAV-BUNDELS

KIJKWIJZER VOOR PAV-BUNDELS KIJKWIJZER VOOR PAV-BUNDELS Inleiding Uitgeverijen brengen heel wat publicaties op de markt die nuttig kunnen zijn voor leraren PAV en hun leerlingen. Daarnaast verkiezen veel leraren om volledig of gedeeltelijk

Nadere informatie

Project Taalcompetenties vertaald. Naar een doeltreffend curriculum taalvaardigheid voor alle leraren secundair onderwijs

Project Taalcompetenties vertaald. Naar een doeltreffend curriculum taalvaardigheid voor alle leraren secundair onderwijs Project Taalcompetenties vertaald. Naar een doeltreffend curriculum taalvaardigheid voor alle leraren secundair onderwijs Presentatie op de studiedag SoE Op koers!? Donderdag 13 november 2008 Inhoud Presentatie

Nadere informatie

PTA Nederlands BBL & KBL Kijkduin, Statenkwartier, Waldeck cohort

PTA Nederlands BBL & KBL Kijkduin, Statenkwartier, Waldeck cohort Examenprogramma (verschillen tussen BBL en KBL zijn in de tekst aangegeven) NE/K/1 Oriëntatie op leren en werken De kandidaat kan zich oriënteren op de eigen loopbaan en op het belang van Nederlands in

Nadere informatie

Heeft de school aandacht voor de taalvaardigheid van haar leerlingen?

Heeft de school aandacht voor de taalvaardigheid van haar leerlingen? Heeft de school aandacht voor de taalvaardigheid van haar leerlingen? 1. Hoe is het taalbeleid van de school? Infodossier van de school I 1.3.1 Nascholing/vakgericht I 1.3.2 Nascholing/algemeen pedagogisch

Nadere informatie

Uitwerking kerndoel 10 Nederlandse taal

Uitwerking kerndoel 10 Nederlandse taal Uitwerking kerndoel 10 Nederlandse taal Tussendoelen en leerlijnen Nederlandse taal Primair onderwijs In samenwerking met het expertisecentrum Nederlands Enschede, 1 juni 2006 Nederlands kerndoel 10 Stichting

Nadere informatie

De competenties die prioritair aan bod komen tijdens dit opleidingsonderdeel zijn:

De competenties die prioritair aan bod komen tijdens dit opleidingsonderdeel zijn: Specifieke lerarenopleiding C ECTS-fiche opleidingsonderdeel vakdidactische oefeningen 2 Code: 10375 Academiejaar: 2015-2016 Aantal studiepunten: 6 Studietijd: 120 à 150 uur Deliberatie: mogelijk Vrijstelling:

Nadere informatie

De lat hoog voor iedereen! Conferentie Steunpunt GOK

De lat hoog voor iedereen! Conferentie Steunpunt GOK De lat hoog voor iedereen! Conferentie Steunpunt GOK Krachtige leeromgeving Inbreken in de klas Didactische praktijken ter ondersteuning van gelijke onderwijskansen in het lager onderwijs Diversiteit KVS

Nadere informatie

Het ontwerpen van taalgerichte vaklessen; planningshulpen

Het ontwerpen van taalgerichte vaklessen; planningshulpen Ronde 3 Bart van der Leeuw & Theun Meestringa SLO Contact: b.vanderleeuw@slo.nl t.meestringa@slo.nl Het ontwerpen van taalgerichte vaklessen; planningshulpen 1. Inleiding In schoolboeken voor vakken als

Nadere informatie

KIJKWIJZER MOEILIJKHEID ACTIVITEITEN. 1. Wereld onderwerp. van eenvoudig naar complex

KIJKWIJZER MOEILIJKHEID ACTIVITEITEN. 1. Wereld onderwerp. van eenvoudig naar complex KIJKWIJZER MOEILIJKHEID ACTIVITEITEN 1. Wereld onderwerp van eenvoudig naar complex 1.1. hoe moeilijk is het onderwerp van de activiteit voor de leerling? a. abstractie het onderwerp van de activiteit

Nadere informatie

Nieuw! TotemTaal. Zelfstandig werken en omgaan met taal. t leren is mooi

Nieuw! TotemTaal. Zelfstandig werken en omgaan met taal. t leren is mooi Nieuw! TotemTaal Zelfstandig werken en omgaan met taal Uitgeverij Wolters Plantyn Motstraat 32 2800 MECHELEN Telefoon: 015 36 36 36 Fax: 015 36 36 37 Bezoek onze website: www.woltersplantyn.be t leren

Nadere informatie

GO! ATHENEUM ANDERLECHT KIEZEN VOOR ALGEMENE VORMING EN ARTISTIEK TALENT

GO! ATHENEUM ANDERLECHT KIEZEN VOOR ALGEMENE VORMING EN ARTISTIEK TALENT GO! ATHENEUM ANDERLECHT KIEZEN VOOR ALGEMENE VORMING EN ARTISTIEK TALENT 1 Sint- Guidostraat 73 1070 Brussel - tel: 02/ 522 71 12 ka.anderlecht@g-o.be - www.kaa.vgc.be TALENBELEID Schooljaar 2017 / 2018

Nadere informatie

ECTS-fiche. 1. Identificatie. Opleiding Module Didactische competentie stage 3

ECTS-fiche. 1. Identificatie. Opleiding Module Didactische competentie stage 3 ECTS-fiche 1. Identificatie Opleiding SLO Module Didactische competentie stage 3 Code E6 DCS3 Lestijden 40 Studiepunten 6 Ingeschatte totale 150 studiebelasting (in uren) 1 Mogelijkheid tot JA aanvragen

Nadere informatie

MEERTALIGHEID: EEN TROEF! MARS Studiedag VAC Gent 19 oktober 2016

MEERTALIGHEID: EEN TROEF! MARS Studiedag VAC Gent 19 oktober 2016 MEERTALIGHEID: EEN TROEF! { MARS Studiedag VAC Gent 19 oktober 2016 Oefening: mijn gevoelens over taal! Wat roept een bepaalde taal bij jou op? Welke invloed heeft ze op jou? Hecht je er een emotionele

Nadere informatie

Taalbeleidsplan College Den Hulster Venlo

Taalbeleidsplan College Den Hulster Venlo College Den Hulster, Venlo Taalbeleidsplan College Den Hulster Venlo 2013-2015 Elke docent is taaldocent! Martens, Julia Schroijen, Ronald Inhoud 1.1 De school als organisatie... 2 1.1a Leerlingenpopulatie...

Nadere informatie

Vakdidactische Studie (VDS) Algemeen. A. Algemeen. Theorie Praktijk X Semester 1 Semester 2 X Semester 3 Semester 4

Vakdidactische Studie (VDS) Algemeen. A. Algemeen. Theorie Praktijk X Semester 1 Semester 2 X Semester 3 Semester 4 MODULE Vakdidactische Studie (VDS) Algemeen A. Algemeen Situering binnen het programma Periode binnen het tweejarige modeltraject Theorie Praktijk X Semester 1 Semester 2 X Semester 3 Semester 4 Aantal

Nadere informatie

Formulier 0: verwachtingen

Formulier 0: verwachtingen OBSERVATIESTAGE Formulier 0: verwachtingen SLO Geschiedenis KU Leuven Identificatie student lector vakmentor(en) Verwachtingen Dit formulier beantwoord je voor het begin van de eerste lesobservatie. Let

Nadere informatie

PTA Nederlands TL/GL Bohemen, Houtrust, Kijkduin, Media&Design cohort 14-15-16

PTA Nederlands TL/GL Bohemen, Houtrust, Kijkduin, Media&Design cohort 14-15-16 Examenprogramma PTA Nederlands TL/GL Bohemen, Houtrust, Kijkduin, Media&Design cohort 14-15-16 NE/K/1 Oriëntatie op leren en werken De kandidaat kan zich oriënteren op de eigen loopbaan en op het belang

Nadere informatie

luisteren: ET 4, 6 spreken: ET 15, 18, 23 lezen: ET 10, 12 schrijven: ET 28, 30, 31, 34 mondelinge interactie: 24, 27

luisteren: ET 4, 6 spreken: ET 15, 18, 23 lezen: ET 10, 12 schrijven: ET 28, 30, 31, 34 mondelinge interactie: 24, 27 TABASCO Oriëntatie + voorbereiden Leercoach Leerlingen Iemand voorstellen (schriftelijk en mondeling) Leerplandoelstellingen kiezen functionele kennis: - woordvelden: 35.1.1 en 35.1.2 en 35.1.3 - grammatica:

Nadere informatie

PrOmotie, Hét leermiddelenpakket voor het praktijkonderwijs

PrOmotie, Hét leermiddelenpakket voor het praktijkonderwijs Hét leermiddelenpakket voor het praktijkonderwijs hét leermiddelenpakket voor het praktijkonderwijs De leeromgeving biedt het praktijkonderwijs, zijn leerlingen en docenten een volwaardig en betaalbaar

Nadere informatie

Competenties en bekwaamheden van een Daltonleerkracht

Competenties en bekwaamheden van een Daltonleerkracht Naam: School: Daltoncursus voor leerkrachten Competenties en bekwaamheden van een Daltonleerkracht Inleiding: De verantwoordelijkheden van de leerkracht zijn samen te vatten door vier beroepsrollen te

Nadere informatie

1 Voorletter(s) Aantal respondenten: 701. 2 Tussenvoegsel. Aantal respondenten: 181. 3 Achternaam. Aantal respondenten: 702.

1 Voorletter(s) Aantal respondenten: 701. 2 Tussenvoegsel. Aantal respondenten: 181. 3 Achternaam. Aantal respondenten: 702. 1 Voorletter(s) Invoer veld Aantal respondenten: 701 2 Tussenvoegsel Invoer veld Aantal respondenten: 181 3 Achternaam Invoer veld Aantal respondenten: 702 4 E-mailadres Invoer veld Aantal respondenten:

Nadere informatie

Hervorming lerarenopleidingen. Toon Martens Algemeen directeur UC Leuven-Limburg

Hervorming lerarenopleidingen. Toon Martens Algemeen directeur UC Leuven-Limburg Hervorming lerarenopleidingen Toon Martens Algemeen directeur UC Leuven-Limburg Conceptnota Uitgangspunten conceptnota 1. Versterking van instroom via verplichte niet-bindende toelatingsproef 2. Alle lerarenopleidingen

Nadere informatie

Beroepsstandaarden docent Nederlands

Beroepsstandaarden docent Nederlands De Beroepsstandaarden en Registratie in het Talenonderwijs (BiT) zijn ontwikkeld in opdracht van Levende Talen en in afstemming met het SBL. De beroepsstandaarden in dit document zijn uitgewerkt door een

Nadere informatie

De cursist moet geen opleidingsonderdelen afgewerkt hebben of gelijktijdig volgen.

De cursist moet geen opleidingsonderdelen afgewerkt hebben of gelijktijdig volgen. Specifieke lerarenopleiding ECTS-fiches ECTS-fiche opleidingsonderdeel: COMMUNICATIEVAARDIGHEID Code: 10368 Academiejaar: 2015-2016 Aantal studiepunten: 3 Studietijd: 75 à 90 uur Deliberatie: mogelijk

Nadere informatie

PTA Nederlands KBL Bohemen, Kijkduin, Media&Design, Statenkwartier (Vakcollege) cohort

PTA Nederlands KBL Bohemen, Kijkduin, Media&Design, Statenkwartier (Vakcollege) cohort Examenprogramma NE/K/1 Oriëntatie op leren en werken De kandidaat kan zich oriënteren op de eigen loopbaan en op het belang van Nederlands in de maatschappij. NE/K/2 Basisvaardigheden De kandidaat kan

Nadere informatie

Competentieprofiel van de tto-docent

Competentieprofiel van de tto-docent Competentieprofiel van de tto-docent Dit profiel beschrijft de competenties die bij docenten in het tweetalig onderwijs worden verondersteld. Het profiel heeft betrekking op zowel eerste- als tweedegraadsdocenten

Nadere informatie

Schets van het onderwijsprogramma. Route 2, 16+ mbo entree. april 2016

Schets van het onderwijsprogramma. Route 2, 16+ mbo entree. april 2016 Schets van het onderwijsprogramma De leerlingen in route 2 uitstroomprofiel entreeopleiding worden voorbereid op instroom in de entreeopleiding in het mbo. De entreeopleiding is drempelloos en duurt een

Nadere informatie

Ontwerponderzoek paper 2 Geografische informatievaardigheden in 5 VWO

Ontwerponderzoek paper 2 Geografische informatievaardigheden in 5 VWO Ontwerponderzoek paper 2 Geografische informatievaardigheden in 5 VWO Student: Vincent van der Maaden, MSc Studentnummer: 5783070 Opleiding: Interfacultaire lerarenopleiding, UvA Vakgebied: Aardrijkskunde

Nadere informatie

PTA Nederlands TL/GL Bohemen, Houtrust, Kijkduin, Media&Design cohort 13-14-15

PTA Nederlands TL/GL Bohemen, Houtrust, Kijkduin, Media&Design cohort 13-14-15 Examenprogramma NE/K/1 Oriëntatie op leren en werken De kandidaat kan zich oriënteren op de eigen loopbaan en op het belang van Nederlands in de maatschappij. NE/K/2 Basisvaardigheden De kandidaat kan

Nadere informatie

TABASCO. Oriëntatie + voorbereiden

TABASCO. Oriëntatie + voorbereiden TABASCO Oriëntatie + voorbereiden Leercoach Leerlingen Een bestelling doen in een restaurant (mondeling) Leerplandoelstellingen kiezen functionele kennis: - woordvelden: 35.1.3 en 35.1.4 - grammatica:

Nadere informatie

Taalstimulering voor kinderen en volwassenen. Taal en taalbeleid 3 februari 2014

Taalstimulering voor kinderen en volwassenen. Taal en taalbeleid 3 februari 2014 Taalstimulering voor kinderen en volwassenen Taal en taalbeleid 3 februari 2014 Enkele stellingen Taalontwikkeling 1. Voortalige fase: van 0 tot 1 jaar 2. Vroegtalige fase: van 1 tot 2,5 jaar Eentalige

Nadere informatie

Het opleiden van taalontwikkelende leraren

Het opleiden van taalontwikkelende leraren Het opleiden van taalontwikkelende leraren Masterclass LOPON2 Den Bosch 12 oktober 2012 Bart van der Leeuw, SLO Het opleiden van taalontwikkelende leraren Voorbeeld 1, geschiedenis: de zwarte dood. Didactisering

Nadere informatie

Timmeren en taal. Oefenen met taalgericht vakonderwijs in het vmbo / beroepsonderwijs

Timmeren en taal. Oefenen met taalgericht vakonderwijs in het vmbo / beroepsonderwijs http://taalunieversum.org/onderwijs/onderzoek/ http://digischool.kennisnet.nl/community_ne www.slo.nl Referenties Bonset, H. & M. Braaksma (008). Het Schoolvak Nederlands opnieuw onderzocht. Enschede:

Nadere informatie

Raad Hoger Onderwijs IDR / 12 juni 2012 RHO-RHO-ADV-010. Advies instapprofiel van de student hoger onderwijs

Raad Hoger Onderwijs IDR / 12 juni 2012 RHO-RHO-ADV-010. Advies instapprofiel van de student hoger onderwijs Raad Hoger Onderwijs IDR / 12 juni 2012 RHO-RHO-ADV-010 Advies instapprofiel van de student hoger onderwijs Raad Hoger Onderwijs IDR / 12 juni 2012 RHO-RHO-ADV-010 bijlage 1 Bijlage 1: Algemene instapcompetenties

Nadere informatie

TAALBELEID BAO. Taalbeleid: een succesvol project. Martien Berben

TAALBELEID BAO. Taalbeleid: een succesvol project. Martien Berben TAALBELEID BAO Taalbeleid: een succesvol project Martien Berben www.cteno.be Taalbeleid Waarom? Hoe? TAALBELEID Voor wie? Waarover? Waarom? Attitude bij lezen Begrijpen van opdrachten Duidelijkheid bij

Nadere informatie

PTA Nederlands TL/GL Bohemen, Houtrust, Kijkduin, Statenkwartier cohort

PTA Nederlands TL/GL Bohemen, Houtrust, Kijkduin, Statenkwartier cohort Examenprogramma NE/K/1 Oriëntatie op leren en werken De kandidaat kan zich oriënteren op de eigen loopbaan en op het belang van Nederlands in de maatschappij. NE/K/2 Basisvaardigheden De kandidaat kan

Nadere informatie

luisteren: dialoog beluisteren en

luisteren: dialoog beluisteren en TABASCO Leercoach Een afspraak maken ( mondeling) Een uitnodiging schrijven ( schriftelijk) Leerplandoelstellingen kiezen functionele kennis: - woordvelden:35.1.2 en 35.1.3 en 35.1.5 *dagen / maanden *afspraak

Nadere informatie

Overzicht. Onderzoekstaal. TOHBO Inholland. Taalbeleid Inholland 5-3-2013

Overzicht. Onderzoekstaal. TOHBO Inholland. Taalbeleid Inholland 5-3-2013 Overzicht Onderzoekstaal Dorian de Haan Lectoraat Ontwikkelingsgericht Onderwijs Studiedag Domein Onderwijs, leren en levensbeschouwing 12 april 2012 Taal: Taalbeleid Inholland Onderzoek: Onderzoek Domein

Nadere informatie

Twee nieuwe handboeken taalgericht vakonderwijs

Twee nieuwe handboeken taalgericht vakonderwijs 9. Taalbeleid en -screening Theun Meestringa (a), Maaike Hajer (b) & Bart van der Leeuw (a) (a) SLO (b) Hogeschool Utrecht Contact: t.meestringa@slo.nl maaike.hajer@hu.nl b.vanderleeuw@slo.nl Twee nieuwe

Nadere informatie

Effectief onderwijs. Onderzoek in vogelvlucht. ROC Mondriaan, Strategisch Beleidscentrum, Marja van Knippenberg

Effectief onderwijs. Onderzoek in vogelvlucht. ROC Mondriaan, Strategisch Beleidscentrum, Marja van Knippenberg Effectief onderwijs Onderzoek in vogelvlucht ROC Mondriaan, Strategisch Beleidscentrum, Marja van Knippenberg Effectief onderwijs Veel onderzoek met verschillende onderzoeksopzetten in verschillende settings:

Nadere informatie

Een routeplanner voor 21 ste -eeuwse communicatie. Meervoudige geletterdheid in de praktijk gebracht

Een routeplanner voor 21 ste -eeuwse communicatie. Meervoudige geletterdheid in de praktijk gebracht Jeroen Lievens KU Leuven @ KHLim, Diepenbeek Contact: jeroen.lievens@khlim.be 5 Een routeplanner voor 21 ste -eeuwse communicatie. Meervoudige geletterdheid in de praktijk gebracht 1. Inleiding In deze

Nadere informatie

Beroepsstandaarden Talendocent

Beroepsstandaarden Talendocent De Beroepsstandaarden en Registratie in het Talenonderwijs (BiT) zijn ontwikkeld in opdracht van Levende Talen en in afstemming met het SBL. De beroepsstandaarden in dit document zijn uitgewerkt door een

Nadere informatie

De Taalbrug: 2F van vmbo naar mbo. De doorlopende leerlijn Nederlands

De Taalbrug: 2F van vmbo naar mbo. De doorlopende leerlijn Nederlands Hoe motiveer je docenten om mee te doen? Hoe beoordeel je de vaardigheden? Hoe maak je de beschrijvingen van het rapport Over de drempels met taal werkbaar? Hoe zorg je ervoor dat leerlingen betrokken

Nadere informatie