Hoe een kleurenblinde het verkeer ziet

Maat: px
Weergave met pagina beginnen:

Download "Hoe een kleurenblinde het verkeer ziet"

Transcriptie

1 Hoe een kleurenblinde het verkeer ziet Defensie en Veiligheid Marcel Lucassen

2 2

3 Keuringseisen NOG m.b.t. kleurenzien Verschillende testen : Ishihara (24 /38 platen) Farnsworth Panel D15 Hardy, Rand en Rittler (HRR) Tokyo Medical College (TMC) Anomaloscoop (Nagel of vergelijkbaar) Lantaarntest (Holmes Wright, Beynes, Spectrolux of vergelijkbaar) Praktijktoets: signaal lichten, verf mengen, draadboom Booreilanden/ offshorewerkers: Adequaat voor het type werk 3

4 Kleurenblindheid - simulatie demo: DyCoDef + kleurzientest 4

5 Kleurenzien - begint met licht Newton spectrum 5

6 Netvlies: lichtgevoelige receptoren Sharpe et al. (1999) centrale gedeelte van de fovea (geen staafjes) 0.3 mm 6

7 3 soorten kegeltjes 1 relatieve gevoeligheid L (rood) M (groen) S (blauw) golflengte (nm) 7

8 Omzetting van licht naar pulsen B.B. Lee 8

9 Signalen via optische zenuw naar de hersenen 9

10 Kleurenblindheid (kleurzienstoornis) meeste kleurenblinden zien ook kleur verminderd vermogen tot onderscheiden van kleuren komt bij mannen vaker voor dan bij vrouwen 10

11 Kleurzienstoornis protan : iets aan de hand met rood-gevoelige kegel deutan : groen tritan : blauw sterkte van de stoornis : D D=0 : normaal D=1 : volledig verstoord 11

12 Normaal, d=0 1 relatieve spectrale gevoeligheid L M S golflengte (nm) 12

13 Protanomaal d = relatieve spectrale gevoeligheid M S L L', golflengte (nm) 13

14 Protanomaal d = relatieve spectrale gevoeligheid M S L L', golflengte (nm) 14

15 Protanomaal d = relatieve spectrale gevoeligheid M S L L', golflengte (nm) 15

16 Protanoop d = 1 1 relatieve spectrale gevoeligheid M S L golflengte (nm) 16

17 Normaal d=0 1 relatieve spectrale gevoeligheid L M S golflengte (nm) 17

18 Deuteranomaal d = relatieve spectrale gevoeligheid L M S M', golflengte (nm) 18

19 Deuteranomaal d = relatieve spectrale gevoeligheid L M S M', golflengte (nm) 19

20 Deuteranomaal d = relatieve spectrale gevoeligheid L M S M', golflengte (nm) 20

21 Deuteranoop d = 1 1 relatieve spectrale gevoeligheid L M S golflengte (nm) 21

22 Kleurenblindheid & wegverkeer normaal protanoop deuteranoop tritanoop 22

23 Kleurenblindheid & wegverkeer normaal protanoop deuteranoop tritanoop 23

24 De oplossing? 24

25 Ook in de auto zijn kleuren functioneel normaal protanoop Bron: BlindColor 25

26 DyCoDef : verkeer_kort2.avi 26

27 Kleurenblindheid & scheepvaart Meegevaren met: de Markab, loodsboot (zee) de P059, politie te water (Ridderkerk, binnenvaart) de Professor Lorentz (sectorlicht) Foto en videomateriaal verzameld Bekijken door de ogen van een kleurenblinde met d=

28 Experiment In de scheepvaart wordt een kleurzienstoornis mild op de HRR en 2nd degree op de TMC nog net toegestaan. Simulatie van kleurzientests (HRR en TMC) Naïeve proefpersonen met normaal kleurenzien: bij instelling van de simulator met d=0.87 wordt precies de grens bereikt 28

29 Veiligheidsplan Normaal (d=0) pa=

30 Kaart Normaal (d=0) pa=

31 Kaart Normaal (d=0) da=

32 Radar Normaal (d=0) pa=

33 Elektriciteitskabels Normaal (d=0) pa=

34 Markab.pps 34

35 overdag Normaal (0) protan deutan 35

36 overdag Normaal (0) protan deutan

37 bij nacht Normaal (0) protan deutan

38 bij nacht Normaal (0) protan deutan

39 Kleurenblinde kan niet altijd vertrouwen op cues Normaal (d=0) Protanoop (d=1) 39

40 Take home message Kleurzien-simulatie geeft inzicht in: De problematiek van kleurenblindheid in de praktijk De eisen die gesteld mogen worden aan kleurenzien 40

Basic Creative Engineering Skills

Basic Creative Engineering Skills Visuele Perceptie Oktober 2015 Theaterschool OTT-1 1 Visuele Perceptie Op tica (Gr.) Zien leer (der wetten) v.h. zien en het licht. waarnemen met het oog. Visueel (Fr.) het zien betreffende. Perceptie

Nadere informatie

Kleurenblindheid www.cjggooienvechtstreek.nl

Kleurenblindheid www.cjggooienvechtstreek.nl regio Gooi en Vechtstreek Kleurenblindheid n Kleurenblindheid Kleurenblindheid is een aangeboren en erfelijke stoornis in het kleurenzien. In de meeste gevallen gaat het om een probleem met het waarnemen

Nadere informatie

Bijlage 6.2. : geneeskundige verklaring binnenvaart als bedoeld in artikel 6.5, eerste lid

Bijlage 6.2. : geneeskundige verklaring binnenvaart als bedoeld in artikel 6.5, eerste lid Bijlage 6.2. : geneeskundige verklaring binnenvaart als bedoeld in artikel 6.5, eerste lid Bijlage 6.3. : Model verklaring van medische ongeschiktheid als bedoeld in artikel 6.6, eerste lid Bijlage 6.4.

Nadere informatie

Samenspel. Anatomie oog, lenzen, gele vlek, kegels / staafje 17.2 behind blue eyes

Samenspel. Anatomie oog, lenzen, gele vlek, kegels / staafje 17.2 behind blue eyes HFST 17 Samenspel Samenspel 17.1 Een ogenblik Anatomie oog, lenzen, gele vlek, kegels / staafje 17.2 behind blue eyes Hersenen, ganglioncellen, bipolairecellen, zichtbaar licht 17.3 Zie je wat je ziet?

Nadere informatie

Wat is kleur eigenlijk?

Wat is kleur eigenlijk? Wat is kleur eigenlijk? Kleur kan je eigenlijk zien als licht. In een witte lichtstraal, bijvoorbeeld een straal van de zon, zitten alle kleuren van de regenboog. Weerkaatst zo n straal op een voorwerp

Nadere informatie

De wereld van de kleurenblinden. Jan Walraven

De wereld van de kleurenblinden. Jan Walraven Visuele ergonomie De wereld van de kleurenblinden Jan Walraven Achromaat Normaal Protanoop Deuteranomaal Protanoop Testen op kleurenblindheid normaal kleurenblind Wat de kleurenblinde ziet bij het kijken

Nadere informatie

Minimumeisen ten aanzien van de lichamelijke geschiktheid van gegadigden voor het Rijnpatent

Minimumeisen ten aanzien van de lichamelijke geschiktheid van gegadigden voor het Rijnpatent Bijlage B1 I. Gezichtsvermogen: Minimumeisen ten aanzien van de lichamelijke geschiktheid van gegadigden voor het Rijnpatent 1. Gezichtsscherpte bij daglicht: Met of zonder optische hulpmiddelen, ten minste

Nadere informatie

Is het oog verkeerd ontworpen?

Is het oog verkeerd ontworpen? Is het oog verkeerd ontworpen? bron: www.humble-bee.nl, 22 juni 2010 Inleiding Dit artikel gaat maar over één gedeelte van het oog van de mens. We hebben het hier niet over het functioneren van het hele

Nadere informatie

Verlichtingskunde 2009 Verlichtingskunde 2009 7S630

Verlichtingskunde 2009 Verlichtingskunde 2009 7S630 7S630 Laurens Zonneveldt Mariëlle Aarts Doel van het college Gereedschap bieden om via een doordacht PvE tot het gewenste doel te komen Opzet Hoe kom je tot eisen, wat speelt een rol Zoeken naar oplossingen

Nadere informatie

Workshop Perceptie -Horen en Zien-, VWO-5 d.d. 12 oktober 2007

Workshop Perceptie -Horen en Zien-, VWO-5 d.d. 12 oktober 2007 Workshop Perceptie -Horen en Zien-, VWO-5 d.d. 12 oktober 2007 Plan Op vrijdag 12 oktober stond de eerste VWO-5 activiteit van dit schooljaar weer op de planning; perceptie. Voor deze workshop waren 30

Nadere informatie

Alle theorie van het kleurenlab

Alle theorie van het kleurenlab Alle theorie van het kleurenlab Kleurengids In deze kleurengids staat een antwoord op alles wat je maar over kleuren wilt weten. Je kan naar een specifieke vraag gaan om uitleg te krijgen, maar je kan

Nadere informatie

over de rol van licht in de vogelkweek

over de rol van licht in de vogelkweek over de rol van licht in de vogelkweek Wat is licht en wat doet het? Wat is er nu verkrijgbaar? LED: het licht van de toekomst? Geen technische verhalen!!! Vriendenclub Eindhoven 15/3/2015 2 De rol van

Nadere informatie

Wat baby s zien. Visuele Cortex

Wat baby s zien. Visuele Cortex Wat baby s zien Wanneer een baby naar een voorwerp kijkt, komt er gereflecteerd licht door de lens van het oog en dit licht valt vervolgens op het netvlies aan de achterkant van de ogen. Het netvlies stuurt

Nadere informatie

EEN KIND MET KLEURZINSTOORNIS? Wat nu?!

EEN KIND MET KLEURZINSTOORNIS? Wat nu?! Arteveldehogeschool Katholiek Hoger Onderwijs Gent Bachelor in het onderwijs: kleuteronderwijs J. Gerardstraat 18 9040 Sint-Amandsberg EEN KIND MET KLEURZINSTOORNIS? Wat nu?! Begeleider(s) Tom Ollieuz

Nadere informatie

Licht / kleur / camera. Digitale bewerking

Licht / kleur / camera. Digitale bewerking Presentatie IVN Werkgroep Fotografie Licht / kleur / camera Digitale bewerking Afdrukken / kleuren beoordelen John Dijksma, 20 november 2014. Wat ziet u? Wat ziet u niet? Electro magnetisch spectrum Zichtbare

Nadere informatie

Kleurperceptie en kleur meten

Kleurperceptie en kleur meten Kleurperceptie en kleur meten het berekenen van kleurpunten in het CIELab systeem 1 Inleiding Dagelijks zien we om ons heen allerlei objecten die een kleur hebben. Kleurwaarneming is belangrijk voor ons

Nadere informatie

DOOR DE OGEN VAN KLEUREN BLINDEN

DOOR DE OGEN VAN KLEUREN BLINDEN DOOR DE OGEN VAN KLEUREN BLINDEN Seminar (DreamDiscoverDo) Claudia Hoving 1623027 11 juni 2015 Jaar 3 - Blok D Hanneke Ponten Hogeschool Utrecht 1 Inhoudsopgave I. II. III. IV. V. VI. VII. Inhoudsopgave

Nadere informatie

Bijlage 6.1. : Keuringsaanwijzingen en keuringseisen als bedoeld in artikel 6.4, eerste lid

Bijlage 6.1. : Keuringsaanwijzingen en keuringseisen als bedoeld in artikel 6.4, eerste lid Bijlage 6.1. : Keuringsaanwijzingen en keuringseisen als bedoeld in artikel 6.4, eerste lid Hoofdstuk 1. Algemene keuringsaanwijzingen Artikel 1. Inleiding Van groot belang is vooral het tijdig herkennen

Nadere informatie

Lens plat of lens bol?

Lens plat of lens bol? Lens plat of lens bol? Lens plat of lens bol? In de verte kijken: plat Spannen kringspieren of radiale spieren in iris? Spannen kringspieren of radiale spieren in iris? Van donker naar licht: pupil wordt

Nadere informatie

EEN STRAALTJE KLEURENLEER

EEN STRAALTJE KLEURENLEER EEN STRAALTJE KLEURENLEER Barend de Jong www.barenddejong.nl 2009 Het oorspronkelijke wezen van de kleur is een dromerig klinken, is tot muziek geworden licht (Johannes Itten 1888-1967) Op de kleuterschool

Nadere informatie

Het oog als zintuig en de osteopatische benadering van visus problemen bij het paard

Het oog als zintuig en de osteopatische benadering van visus problemen bij het paard Het oog als zintuig en de osteopatische benadering van visus problemen bij het paard Anita Voskamp 2012 Hoe ziet een paard In dit hoofdstuk leg ik uit hoe de visus van het paard werkt. Voor ons mensen

Nadere informatie

Gloeilampvervangende lampen en gezondheid

Gloeilampvervangende lampen en gezondheid Gloeilampvervangende lampen en gezondheid Wout van Bommel Samenvatting Gloeilampvervangende spaarlampen en LEDlampen hebben een grotere blauwcomponent (koelwit licht) dan gloeilampen (warmwit licht). Ons

Nadere informatie

Video belichting. Jan Hoekstra

Video belichting. Jan Hoekstra Video belichting Jan Hoekstra Onderwerpen. Wat is licht? Hoe kijkt het oog / de camera? Kleurenleer. Consequenties voor het belichten. Belichtingsmethodes. Wat is licht? Elektromagnetische golf. Wat is

Nadere informatie

Gestoord kleuren zien

Gestoord kleuren zien Gestoord kleuren zien Wat is gestoord kleurenzien? In het oog zitten cellen die gevoelig zijn voor kleuren. Deze cellen heten kegeltjes. Er zijn kegeltjes voor de drie hoofdkleuren rood, groen en blauw.

Nadere informatie

Spreekbeurten.info Spreekbeurten en Werkstukken http://spreekbeurten.info

Spreekbeurten.info Spreekbeurten en Werkstukken http://spreekbeurten.info Oog Inleiding De meeste mensen hebben 5 zintuigen. Het gezichtsvermogen om te zien, het gehoor om te horen, de reuk om te ruiken, de smaak om te proeven en het gevoel om te voelen. Met zintuigen maak je

Nadere informatie

I SEE DE SEECOAT BLUE REVOLUTIE

I SEE DE SEECOAT BLUE REVOLUTIE I SEE DE SEECOAT BLUE REVOLUTIE I SEE KUNSTLICHT ALOMTEGENWOORDIG Onze levenswijze en onze omgeving evolueert. We stellen ons meer en meer bloot aan kunstlicht: TFT (computer, televisie, videogames) LED

Nadere informatie

Vlaamse Wetenschappelijke Vereniging voor Jeugdgezondheidszorg STANDAARD VISUSONDERZOEK BIJ 3 TOT 18 JARIGEN IN HET CLB:

Vlaamse Wetenschappelijke Vereniging voor Jeugdgezondheidszorg STANDAARD VISUSONDERZOEK BIJ 3 TOT 18 JARIGEN IN HET CLB: Vlaamse Wetenschappelijke Vereniging voor Jeugdgezondheidszorg STANDAARD VISUSONDERZOEK BIJ 3 TOT 18 JARIGEN IN HET CLB: Herziening van de richtlijnen voor KLEURZINONDERZOEK WETENSCHAPPELIJK DOSSIER 2008

Nadere informatie

welkom bij de Oolgaardtlezingen

welkom bij de Oolgaardtlezingen www.oolgaardtlezingen.nl welkom bij de Oolgaardtlezingen seizoen 2009 Seeing Emotion Petra Vlamings Vakgroep Ontwikkelingspsychologie, Faculteit Psychologie, Universiteit Maastricht Overzicht Welke afwijkingen

Nadere informatie

Bouw van het oog. Wat is staar?

Bouw van het oog. Wat is staar? Bouw van het oog Licht komt het oog binnen, gaat door het hoornvlies en de voorste oogkamer. Door de pupil wordt de hoeveelheid licht geregeld die het oog binnen komt, bij veel licht wordt de pupil kleiner

Nadere informatie

Kleurbeheer. Of Colormanagement

Kleurbeheer. Of Colormanagement Of Colormanagement Alles begint zoals altijd met Licht Wit licht is eigenlijk een spectrum van alle soorten gekleurd licht Licht valt op een voorwerp en wordt weerkaatst op ons netvlies Ons netvlies bevat

Nadere informatie

Kennisplatform OV Module 1 november 2011. Kennisplatform OV. Module 1 november 2011. Netbeheer - Techniek 1 Opleiding en Training

Kennisplatform OV Module 1 november 2011. Kennisplatform OV. Module 1 november 2011. Netbeheer - Techniek 1 Opleiding en Training Kennisplatform OV Module 1 november 2011 Netbeheer - Techniek 1 INHOUD 1. Inleiding... 3 1.1 Definitie van openbare verlichting... 3 1.2 De functies van openbare verlichting... 4 1.2.1 Bevorderen verkeersveiligheid...

Nadere informatie

USER EXPERIENCE ONDERZOEK Gastcollege 9 maart 2015

USER EXPERIENCE ONDERZOEK Gastcollege 9 maart 2015 USER EXPERIENCE ONDERZOEK Gastcollege 9 maart 2015 Februari 2015 MARIT KLOOSTER CommunicatieManagement Hogeschool van Utrecht Sinds 2002 werkzaam bij Ruigrok NetPanel: Stagiair > Junior > Medior > Senior

Nadere informatie

Kleur & kwaliteit Deel 1: Licht en kleur

Kleur & kwaliteit Deel 1: Licht en kleur Kleur & kwaliteit 1 Deel 1: Licht en kleur 1.1 Licht is kleur 4 1.2 Kleuren zien 6 1.3 Kleuren mengen 8 1.3.1 Additieve kleurmenging 8 1.3.2 Subtractieve kleurmenging 9 1.3.3 Autotypische kleurmenging

Nadere informatie

Science Praktisch onderzoek muizen

Science Praktisch onderzoek muizen Science Praktisch onderzoek muizen Door Jasper van Huissteden, Tim v/d Veer, Gijs Groenewoud en Lena Vlaming C2x2 Inhoudsopgave 1. Samenvatting 2. Onderzoeksvraag 3. Hypothese 4. Werkwijze 5. Benodigdheden

Nadere informatie

HANDLEIDING MEDISCHE KEURINGEN SCHEEPVAART. Oktober 2015

HANDLEIDING MEDISCHE KEURINGEN SCHEEPVAART. Oktober 2015 HANDLEIDING MEDISCHE KEURINGEN SCHEEPVAART Oktober 2015 INFORMATIE ILT en MAS INSPECTIE LEEFOMGEVING EN TRANSPORT De Inspectie Leefomgeving en Transport (ILT) is onderdeel van het Ministerie van Infrastructuur

Nadere informatie

Reglementen. Ivar ONRUST

Reglementen. Ivar ONRUST Reglementen Ivar ONRUST 2 Toepassingsgebied Diverse reglementen S.R.K.G.T. B.P.R. R.P.R. Binnenvaart Politie Reglement Algemene binnenwateren Rijnvaart Politie Reglement Rijn, Waal, Lek, Pannerdensch kanaal

Nadere informatie

Toets Spectroscopie. Maandag 26 oktober 2015, 9:00-12:00 uur Educatorium, Zaal Alfa. Lees dit eerst!

Toets Spectroscopie. Maandag 26 oktober 2015, 9:00-12:00 uur Educatorium, Zaal Alfa. Lees dit eerst! Toets Spectroscopie Maandag 26 oktober 2015, 9:00-12:00 uur Educatorium, Zaal Alfa Lees dit eerst! Graag op alle papieren die je inlevert je naam en studentnummer vermelden. Je mag bij het oplossen van

Nadere informatie

Daidalos bouwfysisch ingenieursbureau

Daidalos bouwfysisch ingenieursbureau Invloed van zonwering op de daglichttoetreding in kantoren project: studie van de invloed van een zonwering het visueel comfort in kantoren in samenwerking met Amber Imaging (programmatuur interface) opdrachtgever:

Nadere informatie

LICHT VAN NOBLE LIGHT

LICHT VAN NOBLE LIGHT Noble Light..... the best for your sight! Elektromagnetische straling nm 10 13 ZWEEDSE MIJL FM KM 10 11 MW KW METER 10 9 VHF TV 10 7 RADAR INFRAROODSTRALING 10 5 ZICHTBAAR LICHT 10 3 UV-STRALING DE ZON

Nadere informatie

Arbeidsparticipatie en re-integratie. Hans Ritmeester Manager Visio Zicht op Werk Ton van Schie Arbeidsdeskundige Koninklijke Visio

Arbeidsparticipatie en re-integratie. Hans Ritmeester Manager Visio Zicht op Werk Ton van Schie Arbeidsdeskundige Koninklijke Visio Arbeidsparticipatie en re-integratie Hans Ritmeester Manager Visio Zicht op Werk Ton van Schie Arbeidsdeskundige Koninklijke Visio 1 Koninklijke Visio Expertisecentrum voor blinden en slechtzienden Landelijk,

Nadere informatie

verwijderen P 31 32 kleurenblindheid 3.6 Optische toestellen: bril verwijderen P 45 (3.6) - 47 A Terugkaatsing en spiegels Nieuw Bijlage 48a

verwijderen P 31 32 kleurenblindheid 3.6 Optische toestellen: bril verwijderen P 45 (3.6) - 47 A Terugkaatsing en spiegels Nieuw Bijlage 48a Inhoud EUREK(H)A! 1 2015-2016 Leerplandoelstellingen 2015/7841/017 Opmerkingen n voor de e doelstellingen EUREK(H)A! 1 Thema 1 Zintuigen 3.2 Netvlies, kegeltjes, staafjes en verwijderen P 31 32 kleurenblindheid

Nadere informatie

Mooiere plaatjes. Kleurigheid. Contrast. Naar een automatische kwaliteitsbeoordeling voor kleurenprints

Mooiere plaatjes. Kleurigheid. Contrast. Naar een automatische kwaliteitsbeoordeling voor kleurenprints 13 Kleurigheid Contrast Ter compensatie van een wellicht matig origineel zijn de meeste mensen wel gewend dat ze bij hun zwart-printer het contrast kunnen aanpassen voor een goed resultaat. Bij kleurenprinters

Nadere informatie

KLEURENLEER Robert Goede 4 mei 2008

KLEURENLEER Robert Goede 4 mei 2008 KLEURENLEER 4 mei 2008 INHOUD pag 2 pag 3 pag 4 pag 5 pag 6 pag 7 pag 8 pag 9 pag 10 pag 11 pag 12 pag 13 pag 14 pag 15 pag 16 pag 17 pag 18 pag 19 pag 20 pag 21 pag 22 Kleurwaarneming - het licht - het

Nadere informatie

Fysiologische effecten van licht: licht regelt onze slaap, ons humeur, ons energiepeil

Fysiologische effecten van licht: licht regelt onze slaap, ons humeur, ons energiepeil Fysiologische effecten van licht: licht regelt onze slaap, ons humeur, ons energiepeil Oktober 2009 Zonsopgang, zonsondergang Sinds mensenheugenis staan we op en gaan we slapen op het ritme van de zon.

Nadere informatie

The Color of X-rays. Spectral Computed Tomography Using Energy Sensitive Pixel Detectors E.J. Schioppa

The Color of X-rays. Spectral Computed Tomography Using Energy Sensitive Pixel Detectors E.J. Schioppa The Color of X-rays. Spectral Computed Tomography Using Energy Sensitive Pixel Detectors E.J. Schioppa Samenvatting Het netvlies van het oog is niet gevoelig voor deze straling: het oog dat vlak voor het

Nadere informatie

VRAGENBLAD 1. gsm. zon. haard / kachel / verwarming laser. Rood Oranje Geel Groen Blauw (nu cyaan) Indigo (nu blauw) Violet

VRAGENBLAD 1. gsm. zon. haard / kachel / verwarming laser. Rood Oranje Geel Groen Blauw (nu cyaan) Indigo (nu blauw) Violet VRAGENBLAD 1 Kleur kan alleen waargenomen worden als er licht is. Licht bestaat uit elektromagnetische stralen in de vorm van golven De afstand die een golf aflegt binnen één seconde is de golflengte Het

Nadere informatie

Het Licht Op Natuur project Wat doet nachtelijk kunstlicht met onze natuur?

Het Licht Op Natuur project Wat doet nachtelijk kunstlicht met onze natuur? Het Licht Op Natuur project Wat doet nachtelijk kunstlicht met onze natuur? Nationaal Congres Openbare Verlichting OVL2015, NSVV 21 januari 2016, Hoevelaken 6% per year increase in sky brightness (Hölker

Nadere informatie

Creative Lighting Solutions Façade IP65 6xTF WW Medium Frosted

Creative Lighting Solutions Façade IP65 6xTF WW Medium Frosted Creative Lighting Solutions Façade IP65 6xTF WW Medium Frosted Pagina 1 van 16 Samenvatting meetgegevens parameter meting lamp opmerking Kleurtemperatuur 3117 K Warmwit. Lichtsterkte I v 1294 Cd Gemeten

Nadere informatie

Oog. Netvlies: Ooglens: Voor de stralengang in het oog van lichtstralen zijn de volgende drie onderdelen belangrijk.

Oog. Netvlies: Ooglens: Voor de stralengang in het oog van lichtstralen zijn de volgende drie onderdelen belangrijk. Oog Voor de stralengang in het oog van lichtstralen zijn de volgende drie onderdelen belangrijk. Netvlies: Ooglens: Op het netvlies bevinden zich lichtgevoelige zintuigcellen; staafjes en kegeltjes (voor

Nadere informatie

Waarneming zintuig adequate prikkel fysiek of chemisch zien oog licht fysiek ruiken neus gasvormige

Waarneming zintuig adequate prikkel fysiek of chemisch zien oog licht fysiek ruiken neus gasvormige Paragraaf 7.1 prikkel Signalen die een zintuigcel uit de omgeving opvangt actiepotentiaal Verschil in elektrische lading over de membraan van een zenuwcel op het moment van een impuls adequate prikkel

Nadere informatie

toets kleurenleer toets kleurenleer toets kleurenleer

toets kleurenleer toets kleurenleer toets kleurenleer cor haima toets kleurenleer toets kleurenleer toets kleurenleer Inleiding In deze opdracht worden opdrachten gegeven naar aanleiding van de cd-rom Basiskleur van het GOC. Getracht is zoveel mogelijk te

Nadere informatie

RF60RGY. Mini Sterren Laser RGY 20mW groen & 80mW rood muziek gestuurd

RF60RGY. Mini Sterren Laser RGY 20mW groen & 80mW rood muziek gestuurd RF60RGY Mini Sterren Laser RGY 20mW groen & 80mW rood muziek gestuurd Deze laser heeft een groene en rode laser en geeft een sterren hemel effect met 500 stralen. De besturing kan automatisch of met de

Nadere informatie

! 1.!Wat!is!de!betekenis!van!het!hormoon!oxytocine!voor!onze!communicatie?!! 1.

! 1.!Wat!is!de!betekenis!van!het!hormoon!oxytocine!voor!onze!communicatie?!! 1. 1.Watisdebetekenisvanhethormoonoxytocinevooronzecommunicatie? 1. Oxytocineremtdemelktoevoerindeborstklierentijdensborstvoeding. 2. Oxytocineverhoogtagressiefgedragbijeengevoelvandreigingdoor soortgenoteninonzeomgeving.

Nadere informatie

Toelatingstoets havoniveau natuurkunde max. 42 p, vold 24 p

Toelatingstoets havoniveau natuurkunde max. 42 p, vold 24 p Toelatingstoets havoniveau natuurkunde max. 42 p, vold 24 p Verantwoording: Opgave 1 uit havo natuurkunde 1,2: 2009_1 opg 4 (elektriciteit) Opgave 2 uit havo natuurkunde 1,2: 2009_2 opg 1 (licht en geluid)

Nadere informatie

Presentatie betreffende de ervaringen met WSPR door PA3EDR een vervolg op de presentatie van Dick PA4VHF

Presentatie betreffende de ervaringen met WSPR door PA3EDR een vervolg op de presentatie van Dick PA4VHF Presentatie betreffende de ervaringen met WSPR door PA3EDR een vervolg op de presentatie van Dick PA4VHF Welke punten komen er aan de orde? Wat is WSPR? Wat kunnen we ermee? Hoe werkt het? Waar is het

Nadere informatie

Opleiding Toegepaste Psychologie Opleiding Logopedie en Audiologie. MT1 MT2 MT3 Ba LOG Ba AUD. Duur van het examen: 1 uur Versie: 1

Opleiding Toegepaste Psychologie Opleiding Logopedie en Audiologie. MT1 MT2 MT3 Ba LOG Ba AUD. Duur van het examen: 1 uur Versie: 1 Academiejaar 2010-2011 Proefexamen Algemene Psychologie Opleiding Toegepaste Psychologie Opleiding Logopedie en Audiologie MT1 MT2 MT3 Ba LOG Ba AUD Opleidingsonderdeel: Docent of vakcoördinator: Algemene

Nadere informatie

Algemene relativiteitstheorie

Algemene relativiteitstheorie Algemene relativiteitstheorie HOVO cursus Jo van den Brand Les 1: 5 november 015 Copyright (C) Vrije Universiteit 015 Overzicht Docent informatie Jo van den Brand, Gideon Koekoek Email: jo@nikhef.nl, gkoekoek@gmail.com

Nadere informatie

Hypo(glykemie) unawareness

Hypo(glykemie) unawareness Hypo(glykemie) unawareness de rol van real-time continue glucosemonitoren Patiëntenvoorlichtingsavond 18 november 2013 Susanne Kleijer Arts-onderzoeker diabetes centrum Wat is hypo unawareness? Een hypo

Nadere informatie

het zien zicht op van uw leerlingen Oogproblemen: U kunt ze vaak bij uw leerlingen herkennen. Zorg dat een vervolgstap geïnitieerd wordt!

het zien zicht op van uw leerlingen Oogproblemen: U kunt ze vaak bij uw leerlingen herkennen. Zorg dat een vervolgstap geïnitieerd wordt! zicht op het zien van uw leerlingen Oogproblemen: U kunt ze vaak bij uw leerlingen herkennen. Zorg dat een vervolgstap geïnitieerd wordt! Informatie voor leerkrachten van basis, voortgezet en speciaal

Nadere informatie

verwijderen P 31 32 kleurenblindheid 3.6 Optische toestellen: bril verwijderen P 45(3.6) - 47 A Terugkaatsing en spiegels Nieuw Bijlage 48a

verwijderen P 31 32 kleurenblindheid 3.6 Optische toestellen: bril verwijderen P 45(3.6) - 47 A Terugkaatsing en spiegels Nieuw Bijlage 48a Inhoud EUREK(H)A! 1 2015-2016 Leerplandoelstellingen 2015/7841/016 Opmerkingen n voor de nieuwe doelstellingen EUREK(H)A! 1 Thema 1 Zintuigen 3.2 Netvlies, kegeltjes, staafjes en verwijderen P 31 32 kleurenblindheid

Nadere informatie

Regeling medische keuringen binnenvaart 2008

Regeling medische keuringen binnenvaart 2008 VW Regeling medische keuringen binnenvaart 2008 Regeling houdende voorschriften met betrekking tot de geneeskundige onderzoeken voor de binnenvaart (Regeling medische keuringen binnenvaart 2008) 19 maart

Nadere informatie

Zonsverduistering: zie dat je blijft kijken

Zonsverduistering: zie dat je blijft kijken Zonsverduistering: zie dat je blijft kijken door Rianne Lindhout Bij de totale zonsverduistering van 26 februari 1998 in de Caraïben liepen tienduizend mensen tijdelijke en duizend mensen blijvende oogschade

Nadere informatie

Practicum afstandswaarneming met Gimp 2.8

Practicum afstandswaarneming met Gimp 2.8 2.8 LEERLINGENBUNDEL - LEES EERST DIT - DEADLINE: Doelstelling en situering Afstandswaarneming (= remote sensing) is een wetenschappelijke discipline die zich bezig houdt met het vergaren en interpreteren

Nadere informatie

Triple Trouble in de praktijk. Triple Trouble in de praktijk. Komt een man bij de dokter. Drie soorten middelen. Stoornis in het gebruik van middelen

Triple Trouble in de praktijk. Triple Trouble in de praktijk. Komt een man bij de dokter. Drie soorten middelen. Stoornis in het gebruik van middelen Triple Trouble in de praktijk Triple Trouble in de praktijk LEDD congres 2014 Joanneke van der Nagel Jannelien Wieland Robert Didden Van enkelvoudig naar complex licht tot ernstig Over wat te doen wie

Nadere informatie

Zonnestraling. Samenvatting. Elektromagnetisme

Zonnestraling. Samenvatting. Elektromagnetisme Zonnestraling Samenvatting De Zon zendt elektromagnetische straling uit. Hierbij verplaatst energie zich via elektromagnetische golven. De golflengte van de straling hangt samen met de energie-inhoud.

Nadere informatie

Zintuigen. Expertgroep 5: Sterretjes zien. Naam leerling:... Leden expertgroep:...

Zintuigen. Expertgroep 5: Sterretjes zien. Naam leerling:... Leden expertgroep:... Expertgroep 5 : Sterretjes zien Naam leerling:.... Leden expertgroep:... De voorbereiding Jullie gaan onderzoeken wat je vanuit je ooghoeken kunt zien. Wat hebben jullie nodig? Vel papier Potlood In de

Nadere informatie

- Goed meten: herleidbaarheid

- Goed meten: herleidbaarheid Echte lumens Herleidbare metrologie als basis voor betrouwbare LED metingen Marijn van Veghel VSL Themadag Optica 18 oktober 2012 Inhoud - Goed meten: herleidbaarheid - LED metrologie - EMRP project Metrology

Nadere informatie

Home Groene laserpen Rode laserpen Blauw-violet laserpen laser Pointer Toebehoren help

Home Groene laserpen Rode laserpen Blauw-violet laserpen laser Pointer Toebehoren help Wij wensen u nog een fijne dag, Laserpen kopen. Home Groene laserpen Rode laserpen Blauw-violet laserpen laser Pointer Toebehoren help Vermogen : 1mw 5mw 10mw 20mw 50mw 80mw 100mw 200mw 300mw 500mw 1000mw

Nadere informatie

HET NORMALE OOG EN DE NORMALE VISUELE ONTWIKKELING

HET NORMALE OOG EN DE NORMALE VISUELE ONTWIKKELING HET NORMALE OOG EN DE NORMALE VISUELE ONTWIKKELING 1. ANATOMIE VAN HET OOG Figuur 1. Doorsnede van het menselijk oog. (Bron: Kleurenzien en kleurzinstoornissen voor de practici 1 ). 1. Hoornvlies (cornea);

Nadere informatie

Les 3 V1 VID. Less is more

Les 3 V1 VID. Less is more Les 3 V1 VID Less is more Less is more Less is only more when more is no good less is a bore Think more, design less Frank Lloyd Wright Robert Venturi Ellen Lupton De gulden snede Φ Divina Proportia Het

Nadere informatie

namens Jellinek dank voor uw uitnodiging

namens Jellinek dank voor uw uitnodiging namens Jellinek dank voor uw uitnodiging Bani da Lima - Ahrendt Manager Behandelzaken JellinekMinnesota Franca Hasenbos Manager Bedrijfsvoering Jellinek Gooi- en Vechtstreek & JellinekMinnesota Onderwerpen

Nadere informatie

Opleiding Duurzaam Gebouw:

Opleiding Duurzaam Gebouw: Opleiding Duurzaam Gebouw: Verlichting: ontwerp en regeling Leefmilieu Brussel Verlichting: theoretische begrippen en meeteenheden Visueel comfort natuurlijke en kunstmatige verlichting Manuel da CONCEIÇÃO

Nadere informatie

Toen ik blind werd... drs. Peter Kraft, klinisch fysicus - audioloog

Toen ik blind werd... drs. Peter Kraft, klinisch fysicus - audioloog Toen ik blind werd... drs. Peter Kraft, klinisch fysicus - audioloog De triage audicien in de praktijk - Dordrecht 21 april 2012 1 ... ben ik slechter gaan horen niet volgens mijn audioloog maar wel in

Nadere informatie

Thema 7Oog, oogafwijkingen en oogcorrecties

Thema 7Oog, oogafwijkingen en oogcorrecties 07-01-2005 10:27 Pagina 1 Oog, oogafwijkingen en oogcorrecties Inleiding Het oog is een zeer gevoelig en bruikbaar optisch instrument. In figuur 2.56 zie je een aantal doorsnedentekeningen van het menselijk

Nadere informatie

Niet met iemand door één deur kunnen

Niet met iemand door één deur kunnen Niet met iemand door één deur kunnen Verstoorde beleving van lichaamsomvang in anorexia nervosa Anouk Keizer - a.keizer@uu.nl Psychologische Functieleer Lichaamsbeeld stoornis Eerder onderzoek Klinische

Nadere informatie

MELATONINE. Het natuurlijke slaapmiddel

MELATONINE. Het natuurlijke slaapmiddel MELATONINE Het natuurlijke slaapmiddel Wat is Melatonine Melatonine is een hormoon dat in de pijnappelklier (epifyse) geproduceerd wordt uit serotonine (neurotransmitter betrokken bij stemming en pijn)

Nadere informatie

Zien zonder bril Implantatie van een ReSTOR kunstlens

Zien zonder bril Implantatie van een ReSTOR kunstlens Zien zonder bril Implantatie van een ReSTOR kunstlens Inhoudsopgave Een kunstlens (AcrySof ReSTOR ) ) voor optimaal zicht... 1 Hoe werken ogen?... 1 Scherpstelling... 2 Ouderdomskwaal... 2 Staar... 2 Staaroperatie...

Nadere informatie

Lange sluitertijden. Fotoclub Houten. Foto Bliss Studio

Lange sluitertijden. Fotoclub Houten. Foto Bliss Studio Lange sluitertijden Fotoclub Houten Foto Bliss Studio Wat is lange sluitertijdfotografie?? Wat is lange sluitertijdfotografie? Lange sluitertijd fotografie heeft als doel de stilstaande elementen scherp

Nadere informatie

NEDERLANDS MILITAIR GENEESKUNDIG TIJDSCHRIFT

NEDERLANDS MILITAIR GENEESKUNDIG TIJDSCHRIFT NEDERLANDS MILITAIR GENEESKUNDIG TIJDSCHRIFT VERSCHIJNT TWEEMAANDELIJKS 67e JAARGANG - NR. 2 MINISTERIE VAN DEFENSIE - DEFENSIE GEZONDHEIDSZORG ORGANISATIE INHOUD 67E JAARGANG - - AFLEVERING 2 NEDERLANDS

Nadere informatie

Kantoren NS, Utrecht Bamboe in BDO, Amstelveen Moskee, Harderwijk

Kantoren NS, Utrecht Bamboe in BDO, Amstelveen Moskee, Harderwijk Kantoren NS, Utrecht Bamboe in BDO, Amstelveen Moskee, Harderwijk 6 06 Johan G. Smits Levend licht INVLOED VERLICHTING OP DAGRITME Toepassing van dynamische verlichting in een kantoorruimte. Links: 350

Nadere informatie

Belichting in de Glastuinbouw. Tom Dueck, Wageningen UR Glastuinbouw energiek2020, 17 maart 2011

Belichting in de Glastuinbouw. Tom Dueck, Wageningen UR Glastuinbouw energiek2020, 17 maart 2011 Belichting in de Glastuinbouw Tom Dueck, Wageningen UR Glastuinbouw energiek2020, 17 maart 2011 Eén integrale aanpak met 7 transitiepaden: Programma Kas als Energiebron Energie besparen Duurzame energiebronnen

Nadere informatie

Level 1. Vul het juiste woord in

Level 1. Vul het juiste woord in Level 1 Vul het juiste woord in Keuze uit: Gen, Allel, Locus, Dominant, Recessief, Co-dominantie, Monohybride kruising, Dihybride kruising, Autosoom, Autosomale overerving, X-chromosomale overerving, Intermediair

Nadere informatie

School Lesbrief 2015

School Lesbrief 2015 School Lesbrief 2015 Weer naar School Na zes weken vrij weer naar school! Weer vroeg opstaan, ontbijten en aankleden En dan naar school: wel op een veilige manier! Hoe zorg je ervoor dat je in het verkeer

Nadere informatie

MET DRIE INGEBOUWDE SENSOREN. Gebruikershandleiding. Figuur 1. De Sense interface (art. nr. 009).

MET DRIE INGEBOUWDE SENSOREN. Gebruikershandleiding. Figuur 1. De Sense interface (art. nr. 009). SENSE INTERFACE MET DRIE INGEBOUWDE SENSOREN Gebruikershandleiding Figuur 1. De Sense interface (art. nr. 009). CENTRUM VOOR MICROCOMPUTER APPLICATIES http://www.cma-science.nl Bezoek de CMA-website (http://www.cma-science.nl/),

Nadere informatie

1 10 2 3 4 5 7 9 A B 11 12 13 14 15 16 17 18 19 [Nm] 370 350 330 310 290 270 250 230 210 190 170 150 130 110 90 140 PS 100 PS 125 PS 70 1000 1500 2000 2500 3000 3500 4000 RPM [Nm] 475 450 425 400 375 350

Nadere informatie

1 2 3 4 5 A B 6 7 8 9 [Nm] 370 350 330 310 290 270 250 230 210 190 [kw] [PS] 110 150 100 136 90 122 80 109 70 95 60 82 50 68 170 150 40 54 130 110 90 140 PS 125 PS 100 PS 30 20 41 27 70 1000 1500 2000

Nadere informatie

1

1 1 2 3 4 5 A B 7 9 [Nm] 370 350 330 310 290 270 250 230 210 190 [kw] [PS] 110 150 100 136 90 122 80 109 70 95 60 82 50 68 170 150 130 110 90 140 PS 125 PS 100 PS 70 1000 1500 2000 2500 3000 3500 4000 RPM

Nadere informatie

Het verlichte brein. Overzicht. Overzicht. Epidemiologie. Cannabis als veelbelovend antipsychoticum? Matthijs Bossong

Het verlichte brein. Overzicht. Overzicht. Epidemiologie. Cannabis als veelbelovend antipsychoticum? Matthijs Bossong Het verlichte brein als veelbelovend antipsychoticum? Matthijs Bossong Postdoctoral Research Fellow Institute of Psychiatry King s College London De grootte van het risico hangt samen met de mate van gebruik,

Nadere informatie

Beoordelen kleurfilters

Beoordelen kleurfilters Beoordelen kleurfilters Gebruik van Microsoft Photo Editor voor het beoordelen van kleurfilters. Inhoudsopgave: Hoofdstuk 1. Inleiding. 3 1.1. Algemeen. 3 Hoofdstuk 2. Aanpassen intensiteitwaarden primaire

Nadere informatie

HOOFDSTUK 2: Kleuren in multimedia

HOOFDSTUK 2: Kleuren in multimedia HOOFDSTUK 2: Kleuren in multimedia. Kleuren en licht licht en het elektromagnetisch spectrum licht = elektromagnetische golf amplitude -> intensiteit golflengte -> kleurtint zichtbaar licht golflengte

Nadere informatie

1 2 3 4 5 7 A B 9 11 [Nm] 370 [kw] [PS] 110 150 350 330 100 136 310 90 122 290 270 80 109 250 70 95 230 210 60 82 190 50 68 170 150 40 54 130 110 90 140 PS 125 PS 100 PS 30 20 41 27 70 1000 1500 2000 2500

Nadere informatie

1 2 3 4 5 6 7 A B 8 9 10 11 [Nm] 370 [kw] [PS] 110 150 350 330 100 136 310 90 122 290 270 80 109 250 70 95 230 210 60 82 190 50 68 170 150 40 54 130 110 90 140 PS 100 PS 125 PS 30 20 41 27 70 1000 1500

Nadere informatie

Cover Page. The handle http://hdl.handle.net/1887/22238 holds various files of this Leiden University dissertation

Cover Page. The handle http://hdl.handle.net/1887/22238 holds various files of this Leiden University dissertation Cover Page The handle http://hdl.handle.net/1887/22238 holds various files of this Leiden University dissertation Author: Verbiest, Gerard Jan Title: Unravelling heterodyne force microscopy Issue Date:

Nadere informatie

Hoek van Holland. Hoog- en laagwaterstanden en -tijdstippen. datum uu:mm HW LW cm NAP 3:25 129 8:35-67 15:41 142 23:15 * -42

Hoek van Holland. Hoog- en laagwaterstanden en -tijdstippen. datum uu:mm HW LW cm NAP 3:25 129 8:35-67 15:41 142 23:15 * -42 Januari :0 - : : - : : : - : : * - 0:0 : - : : - LK :0 :0 - : : - : :0 : - : :0 : * - : : * - :0-0 : : - : 0:0 * - : : - :00 : :0 * - : : * - : - :0 0 :0 - : :0 * - : : - : VM : : :0 * -0 : :0 * - : -

Nadere informatie

Roompot buiten. Hoog- en laagwaterstanden en -tijdstippen. datum uu:mm HW LW cm NAP 2:29 181 8:39-152 14:46 192 21:00-132

Roompot buiten. Hoog- en laagwaterstanden en -tijdstippen. datum uu:mm HW LW cm NAP 2:29 181 8:39-152 14:46 192 21:00-132 Januari 0: - : : - :0 : : - : :00 - :0 - : : - LK :0 :0-0 : : - : :0 : - : : - 0: : - : :0 - : - : : - : :0 :0 - :0 : - :0 : - : : - : - : : - :0 : : - : : - VM : :0 :0 - :0 : -0 : - : : - :0 : : - : :

Nadere informatie

Centrumlocatie. Netvlies bij de ziekte van Stargardt. Beperkte inname van vitamine A bij ABCA4 mutaties

Centrumlocatie. Netvlies bij de ziekte van Stargardt. Beperkte inname van vitamine A bij ABCA4 mutaties Centrumlocatie Normaal netvlies Netvlies bij de ziekte van Stargardt Netvlies bij kegel-staafdystrofie Netvlies bij Retinitis Pigmentosa Beperkte inname van vitamine A bij ABCA4 mutaties Op de polikliniek

Nadere informatie

- Prikkels worden opgevangen - Prikkels worden omgezet in impulsen (elektrische stroomstootjes)

- Prikkels worden opgevangen - Prikkels worden omgezet in impulsen (elektrische stroomstootjes) Samenvatting Thema 7: Zintuiglijke waarneming Basisstof 1 Prikkel: invloed van buitenaf (milieu) op een organisme Adequate prikkel: de prikkel die geschikt is voor een bepaald zintuig: - Lichtprikkels

Nadere informatie

Centrumlocatie. Vitamine A therapie bij retinitis pigmentosa

Centrumlocatie. Vitamine A therapie bij retinitis pigmentosa Centrumlocatie Normaal netvlies Netvlies bij retinitis pigmentosa Vitamine A therapie bij retinitis pigmentosa U heeft een afspraak op de polikliniek Oogheelkunde voor een Vitamine A therapie bij retinitis

Nadere informatie

Wel of geen AOA in het JBZ?

Wel of geen AOA in het JBZ? Wel of geen AOA in het JBZ? Maartje van de Vrugt CHOIR seminar 13 november 2015 Facts and figures JBZ Topklinisch ziekenhuis 4000 medewerkers 240 medisch specialisten 730 bedden Incl. Intensive care: 26

Nadere informatie