DE MASTER SOCIAAL WERK: VAN PIONIER TOT GEACCREDITEERDE OPLEIDING

Maat: px
Weergave met pagina beginnen:

Download "DE MASTER SOCIAAL WERK: VAN PIONIER TOT GEACCREDITEERDE OPLEIDING"

Transcriptie

1 TVW, 34e jg, nr 305, februari 2010 DE MASTER SOCIAAL WERK: VAN PIONIER TOT GEACCREDITEERDE OPLEIDING Kristel DRIESSENS 1 Het verhaal van de Antwerpse opleiding 78 Amper vijf jaar geleden bestond er in Vlaanderen geen specifieke academische opleiding Sociaal Werk. Sociaal Werkers werden in hogescholen opgeleid tot professionele bachelors en verkregen dan de officiële titel van maatschappelijk assistent. Met de oprichting van drie opleidingen Master Sociaal W erk aan de universiteiten van Antwerpen, Gent en Leuven kwam hierin verandering. Professionele bachelors sociaal werk kunnen nu na het succesvol afronden van een schakeljaar, de éénjarige opleiding Master Sociaal W erk volgen. Dit betekent concreet dat studenten in een periode van vijf jaar én een diploma van professionele bachelor én een diploma van Master Sociaal Werk kunnen verwerven. De opleiding kan een belangrijke meer waarde bieden in een samenleving, die getekend wordt door een toename van complexere hulpvragen en een groeiende etnische diversiteit. Het netwerk van welzijnsvoorzieningen en sociale organisaties, dat daarop een antwoord wil bieden, wordt gekenmerkt door professionalisering, schaalvergroting en vermanaging, en heeft daarom steeds meer nood aan kwaliteitsvolle middenkaders. Deze masteropleiding wil dit werkveld ondersteunen via het vormen van academici met kennis en ervaring in het basiswerk, die zich ook als kritisch, reflexieve professionals tegenover maatschappelijke ontwikkelingen kunnen en dur ven verhouden. Het ontstaan van de Master Sociaal Werk Met het structuurdecreet van 2003 werd de toepassing van de Bologna ver - klaring in Vlaanderen geïntroduceerd, waarbij de her vorming van het hoger onderwijs naar een BA MA-structuur een feit werd. De associa ties (samenwerkingsverbanden van Uni versi tei ten en Hogescholen) kregen daarbij de kans om een nieuwe opleiding Master Sociaal Werk op te richten. Op de drie universiteiten van Antwer pen, Gent en Leuven en bij hun geassocieerde hogescholen vond men pioniers die hiervoor wilden gaan. 1. Kristel Driessens is pr ofessor in de Master Sociaal W erk aan de Universiteit Antwerpen, waar ze de vakken Maatschappij en Sociaal Werk en Handelingsmodellen doceert. Daarnaast is ze ook onderzoekster aan het departement Sociaal-Agogisch Werk van de Karel de Grote Hogeschool. Contact:

2 Elk van de opleidingen ontwikkelde daar bij een eigen inhoudelijk profiel, ingekleurd door haar organisatorische context, specifieke geschiedenis en lokale situatie. Aan de UGent wordt de opleiding georganiseerd door de Facul - teit Psychologie en Pedagogis che W e - ten schappen, aan de K.U.Leuven door de Faculteit Sociale Wetenschap pen en aan de Universiteit Antwerpen door de Faculteit Politieke en Sociale W eten - schappen. De Antwer p se opleiding opteert voor een focus op praktijkgericht onderzoek, de analyse van organisatie- en grootstedelijke problematieken en daarop gerichte, effectieve sociaal werkinter venties. In dit artikel leggen we de focus op de ontwikkelingen van deze Antwerpse masteropleiding. De Antwerpse master: focus op beleidsgericht onderzoek in een grootstedelijke context De Antwerpse Master Sociaal W erk is gekaderd in een sociaal-wetenschappelijk perspectief vanuit zijn inbedding in het departement Sociologie. Kenmer - kend voor dit departement is zijn weten schappelijk onderbouwde, breed ge oriënteerde, sociaal relevante en maat schappelijk nuttige werking. Het on der wijs kan er steunen op de sterke onderzoeksgerichtheid van het departement Sociologie. Door gerenommeerde onderzoekscentra zoals het Centrum Sociaal Beleid, de On der zoeksgroep Armoede, Sociale Uit sluiting en de Stad (OASeS), de on derzoeksgroep W elzijn en de Ver zorg ings staat en het Centrum voor Longi tudinaal en Levensloop on - der s zoek (CELLO) zijn onderzoeksprogramma s ontwikkeld met de focus op so ciale problemen en sociaal beleid. Er wordt onderzoek verricht over inkomensbeleid, echtscheidingen, ongelijkheid en armoede maar ook specifieker over thema s die de welzijnszorg aanbelangen, zoals kinderopvang, zorg voor ouderen en personen met een handicap, sociale huisvesting, sociale economie, mantelzorg,... Deze programma s thematiseren dus ook aspecten van het sociaal werk op diverse niveaus (micro, meso, macro) en zijn bovendien sterk beleidsbetrokken. Bij het opmaken van het onderwijsprogramma voor de Master So - ciaal W erk lieten de initiatiefnemers zich hierdoor inspireren. Het Antwerp se curriculum positioneert het sociaal werk uitdrukkelijk tegenover het sociaal beleid en tegenover algemene maatschappelijke ontwikkelingen. Het focust ook doelbewust op de analyse van grootstedelijke problematieken en op het uitzetten van (stedelijke) in ter ventiestrategieën. Samenwerking met Artesis Hogeschool Antwerpen en de Karel de Grote-Hogeschool De beide Antwerpse hogescholen die een professionele bacheloropleiding in Sociaal Werk aanbieden (met name de Karel de Grote-Hogeschool en de Artesis Hogeschool Antwerpen) waren van bij de start intensief betrokken bij het uittekenen en organiseren van de Master Sociaal W erk. Als mede-initiatiefnemers én partners droegen ze actief bij aan de ontwikkeling van het opleidingsconcept. Deze intensieve betrokkenheid blijft essentieel voor de verdere ontwikkeling van de opleiding. Bij de opstart boden de hogescholen een substantiële financiële bijdrage en nu nog steeds ondersteunen zij de kwaliteitsbewaking van de opleiding inhoudelijk. Zij bieden specifieke in - tro ductievakken sociaal werk voor 79

3 80 professionele bachelors met andere vooropleiding aan (bijvoorbeeld toegepaste psychologie, orthopedagogie, sociale verpleegkunde) en verzorgen een voorbereidingsprogramma voor instromende academische bachelors. Zij hebben daarenboven een belangrijke stem in de stuurgroep en de opleidingscommissie. De samenwerking wordt ook zichtbaar in de bijdrage van lectoren van hogescholen in richtingspecifieke vakken, in gezamenlijke initiatieven op het vlak van onderzoek en internationalisering en in de gezamenlijke organisatie van conferenties of lezingen. Op de ze manier bewaken de hogescholen ook de gerichte en kwaliteitsvolle aansluiting bij de basisopleiding. Doelstellingen en doelgroep De Antwerpse opleiding wil afgestudeerden voorbereiden op beleidsvoorbereidende en ondersteunende functies in de sociale sector. Gediplo - meerde Masters Sociaal Werk koppelen een breed theoretisch inzicht in de verhouding individu-samenleving aan de dagelijkse praktijk van het sociaal werk. Ze zetten wetenschappelijke inzichten en methoden van (toegepast) wetenschappelijk onderzoek in voor de be - ge lei ding van sociaal-agogische processen, organisatiekunde, (strategische) planning, methodiekontwikkeling en -implementatie. Ze zijn in staat een visie te ontwikkelen, methoden uit te diepen en te verrijken. Daarenboven beheersen zij de taal om dit alles ook door te geven aan de veldwerkers van de organisatie. Bachelors Sociaal W erk staan in de frontlinie van de maatschappij waar dagdagelijks antwoorden en oplossingen geformuleerd dienen te worden op persoonlijke, familiale en maat- schappelijke problemen. V anuit deze context ontwikkelen zij een specifieke verzameling gereedschappen om met deze vragen om te gaan. In de opleiding Master Sociaal W erk willen we verbreden en verdiepen. Studenten leren er sociale problemen te analyseren en inter venties op een systematische wijze te plannen, coördineren, evalueren en meten. Ze reflecteren over de uitgangspunten en methoden van het sociaal werk. De masterstudent leert professioneel om te gaan met onderzoeksresultaten en om zelf praktijkgericht wetenschappelijk on - der zoek op te zetten en uit te voeren. Kortom, het is een academisch breed vormende, maatschappelijk geëngageerde opleiding. De afgestudeerden zullen een rol spelen in de legitimering van het sociaal werk, dragen bij tot de verdere professionalisering en het beleidsmatig ondersteunen van sociale organisaties. De meeste studenten stromen rechtstreeks door vanuit de basisopleiding. Maar van bij de aanvang van het programma was er extra aandacht voor werkende studenten. W e willen ook sociaal werkers met een sterke praktijkkennis en -er varing de kans geven om door te groeien naar staf- of leidinggevende functies. Deze werkende studenten bieden ook een meerwaarde aan de opleiding omdat zij de praktijkrelevantie van de theoretische kaders en wetenschappelijke inzichten kunnen toetsen aan de eigen praktijkervaring. Om het programma combineerbaar te maken met een job, kunnen ze kiezen voor een deeltijds programma of voor blended learning. Hierbij worden de contactmomenten verminderd en kan men zich deels via begeleide zelfstudie de stof eigen maken.

4 Het aantal werkende studenten neemt momenteel toe in de opleiding. V oor de Antwerpse regio, die gekenmerkt wordt door een concentratie aan welzijnsproblemen en een sterke aanwezigheid van zorg- en welzijnsinitiatieven, is het immers belangrijk dat ervaren sociaal werkers via een academische opleiding kunnen doorgroeien naar beleidsondersteunende functies. Het programma Tussen de professionele bachelor en de academische masteropleiding zit echter een belangrijke kennis- en vooral ook methodische kloof. Daarom is er voorzien in een schakeljaar waarin cruciale kennis en competenties worden aangeboden om deze overstap mogelijk te maken. Kenmerkend voor het schakelprogramma is de intensieve opleiding in onderzoeksmethoden. De methodevakken hebben tot doel de student te leren hoe een wetenschappelijke probleemstelling helder te formuleren, hoe concepten op een valide wijze te operationaliseren, hoe op een systematische wijze empirisch materiaal te verzamelen en hoe het te analyseren volgens de meest geschikte methode (kwantitatief, kwalitatief). Ze leren ook de basisprincipes van de beschrijvende en verklarende statistiek te beheersen en bevattelijk te rapporteren. In het schakeljaar sluiten de studenten vaak aan bij opleidingsonderdelen van de academische bachelors in de Politie - ke en Sociale W etenschappen. Daar - door wordt het de studenten ook duidelijk dat het schakeljaar géén uitdieping is van de professionele opleiding, maar een brugprogramma waarin specifieke academische competenties worden verworven. Twee methodologische opleidingsonderdelen worden uitsluitend aan de groep schakelstudenten gedoceerd. Daarin wordt methodologische kennis aangereikt aan de hand van voorbeelden uit het sociaal werk. Dit zorgt ervoor dat de schakelstudenten de voeling met het werkveld behouden. Richtingspecifieke vakken brengen wetenschappelijke inzichten in de problematiek van sociale uitsluiting, de complexiteit van de samenleving en haar subsystemen, en sociologische stromingen en theorieën die voor een beter begrip van het veld van welzijn en sociaal werk relevant zijn. In het programma van het masterjaar zijn de richtingspecifieke vakken sterker uitgebouwd. Deze opleidingsonderdelen dragen bij tot de verdere professionalisering van het sociaal werk en van het b eleidsmatig o ndersteunen v an sociale organisaties. Ze bieden inzichten in de ontwikkeling van theorieën van sociaal werk en kritische sociologische reflecties over de maatschappelijke functies van het sociaal werk, in beleidsvorming en de institu tionele con text van de welzijnszorg. Optievak - ken bieden studenten specialisatiekansen via een focus op handelingsmodellen, op stedelijke interventiestrategieën, op HRM en arbeidsrecht of op statistiek. Hiermee sluit de opleiding ook aan bij verschillende afstudeerrichtingen in de bacheloropleiding, zoals maatschappelijk werk, sociaal-cultureel werk en personeelswerk. Dit alles wordt aangevuld met een werkcollege ICT en sociaal werk. Daarnaast kan er één opleidingsonderdeel gekozen worden uit de zes Stateof-The-Art vakken van de Master Sociologie (met name welzijn en zorg, uitsluiting en ongelijkheid, arbeid, stad en milieu, onderwijs en cultuur, bevolking, gezin en levensloop), waardoor de student domeinspecifieke sociologische inzichten en beleidskaders kan in - 81

5 82 te greren in de eigen opleiding. De mas ter proef met als doel de integratie van kennis en vaardigheden, vormt het sluitstuk van de opleiding. Het rapport van de visitatiecommissie Na de drie eerste werkingsjaren en de opmaak van een zelfevaluatierapport onder de enthousiasmerende en deskundige leiding van Prof. Thérèse Ja - cobs, volgde een grondige doorlichting van deze opleiding door een visitatiecommissie, onder leiding van de vooraanstaande Amsterdamse socioloog Prof. Jan W illem Duyvendak. De drie Vlaamse o pleidingen M aster S ociaal Werk kregen een lovend rapport en werden geaccrediteerd. De commissie toonde zich tevreden over het niveau en de oriëntatie van de Master Sociaal Werk. Alle opleidingen leggen qua doelstellingen en eindtermen de lat voldoende hoog. De opleidingen streven naar de beheersing van algemene en algemeen wetenschappelijke competenties en het bijbrengen van wetenschappelijk disciplinaire basiskennis en onderzoekscompetenties. De commissie schatte ook de maatschappelijke relevantie van de opleiding Master Sociaal W erk hoog in. De Ant - werpse opleiding werd getypeerd als een lerende organisatie, die flexibel inspeelt op nieuwe ontwikkelingen in het onder wijslandschap en de behoeften van het werkveld. De keuze voor een beroepsveldoriëntatie met een resultaatsfocus op afgestudeerden die in het middenmanagement van een sociale organisatie terecht komen, werd bijzonder gewaardeerd, evenals de goede samenwerking tussen de univer- siteit en de hogescholen. Vanuit de aangetoonde meer waarde van deze sa - men werking voor de kwaliteit van de opleiding, formuleerde de visitatiecommissie daarom ook voor alle opleidingen de aanbeveling om de intensieve samenwerking met de participerende hogescholen verder te zetten en nog verder uit te bouwen. Toch zijn er ook werkpunten. W at volgens de commissie nog verbeterd kan worden is de bekendheid van de opleiding bij het werkveld. De afgestudeerden van de Master Sociaal W erk vormen immers een nieuwe, betekenisvolle beroepscategorie, die voorheen in Vlaanderen niet bestond. In het verlengde daarvan adviseerde ze alle opleidingen ook om de contacten met het werkveld te verstevigen en om de werkveldcommissies een concretere inbedding te geven in het beleid rond de inhoud van het programma en de masterproef. De Antwerpse masteropleiding was alvast opgetogen met het positieve rapport en zal ook de verbetervoorstellen ter harte nemen. Het vijfjarig bestaan van de opleiding is zeker niet ongemerkt voorbij gegaan. Op de internationale conferentie Re - search and social work in urban areas: Two birds of a feather (september 2009) stond de reflectie over effectieve samenwerkingsmodellen tussen sociaal werk en onderzoek centraal. De neerslag van deze conferentie verschijnt in de loop van 2010 in een thema-nummer van de European Journal of Social Work. Met deze internationale conferentie kon Prof. Thérèse Jacobs op een passende manier haar academische carrière afsluiten. Aan anderen nu om haar werk te koesteren en verdere ontwikkelingskansen te bieden.

GERONTOLOOG WORDEN MASTER OF SCIENCE

GERONTOLOOG WORDEN MASTER OF SCIENCE GERONTOLOOG WORDEN MASTER OF SCIENCE Behaal een academisch diploma. Ontwikkel uw loopbaan als gerontoloog U bent nu net afgestudeerde bachelor of enige tijd werkzaam als zorgverstrekker in een ziekenhuis,

Nadere informatie

MASTER IN HET SOCIAAL WERK K.U.LEUVEN i.s.m. HOGESCHOLEN informatie over de opleiding

MASTER IN HET SOCIAAL WERK K.U.LEUVEN i.s.m. HOGESCHOLEN informatie over de opleiding MASTER IN HET SOCIAAL WERK K.U.LEUVEN i.s.m. HOGESCHOLEN informatie over de opleiding Een opleiding met een grote maatschappelijke relevantie Nieuw samengestelde gezinnen, levenslang leren, activering,

Nadere informatie

Master in het overheids - management en -beleid

Master in het overheids - management en -beleid Faculteit Sociale Wetenschappen Master in het overheids - management en -beleid Leg je grens op oneindig. Heb je een brede maatschappelijke interesse en oog voor politieke en bestuurlijke fenomenen? Ben

Nadere informatie

Opleiding Psychologie. Universiteit Gent. wat, hoe, later? Prof. dr. Wouter Duyck. voorzitter Opleidingscommissie Psychologie

Opleiding Psychologie. Universiteit Gent. wat, hoe, later? Prof. dr. Wouter Duyck. voorzitter Opleidingscommissie Psychologie Opleiding Psychologie Universiteit Gent wat, hoe, later? Prof. dr. Wouter Duyck voorzitter Opleidingscommissie Psychologie wat? finaliteit van de opleiding... + universitaire opleiding Ψ: wetenschappelijke

Nadere informatie

Samenvatting aanvraag

Samenvatting aanvraag Samenvatting aanvraag Algemeen Soort aanvraag (kruis aan wat van toepassing Nieuwe opleiding is): Nieuw Ad programma Nieuwe hbo master Nieuwe joint degree 1 Verplaatsing bestaande opleiding Nevenvestiging

Nadere informatie

Traject Maatschappelijk Werk (90 studiepunten) Opleidingsonderdelen Trajectschijf Semester Studiepunten Totaal. Denkkaders. Sociale agogiek 1 2 3

Traject Maatschappelijk Werk (90 studiepunten) Opleidingsonderdelen Trajectschijf Semester Studiepunten Totaal. Denkkaders. Sociale agogiek 1 2 3 Verkort programma Sociaal Werk 015-016 Bachelor in het Onderwijs - Kleuteronderwijs, Bachelor in het Onderwijs - Lager Onderwijs, Bachelor in het Onderwijs - Secundair Onderwijs, Bachelor in de Verpleegkunde,

Nadere informatie

Master in de journalistiek

Master in de journalistiek BRUSSEL t Master in de journalistiek Faculteit Sociale Wetenschappen Welkom aan de KU Leuven, de grootste en oudste universiteit van België. Je kunt hier je studietraject verderzetten en verrijken, ook

Nadere informatie

Traject Maatschappelijk Werk (90 studiepunten) Opleidingsonderdelen Trajectschijf Semester Studiepunten Totaal. Denkkaders. Sociale agogiek 1 2 3

Traject Maatschappelijk Werk (90 studiepunten) Opleidingsonderdelen Trajectschijf Semester Studiepunten Totaal. Denkkaders. Sociale agogiek 1 2 3 Verkort programma Sociaal Werk 015-016 Bachelor in de Orthopedagogie, Bachelor in de Toegepaste psychologie, Bachelor in de Gezinswetenschappen, Bachelor in de Pedagogie van het jonge kind, Bachelor in

Nadere informatie

Indeling hoger onderwijs

Indeling hoger onderwijs achelor & master Sinds enkele jaren is de structuur van het hoger onderwijs in België afgestemd op die van andere Europese landen. Hierdoor kan je makkelijker switchen tussen hogescholen en universiteiten

Nadere informatie

Het onderwijsprogramma van de opleidingen Pedagogiek mei 2013

Het onderwijsprogramma van de opleidingen Pedagogiek mei 2013 Bijlage 7: Het onderwijsprogramma van de opleidingen Pedagogiek mei 2013 Visie opleidingen Pedagogiek Hogeschool van Amsterdam Wij dragen als gemeenschap en daarom ieder van ons als individu, gezamenlijk

Nadere informatie

Het hoger onderwijs verandert

Het hoger onderwijs verandert achelor & master Sinds september 2004 is de hele structuur van het hoger onderwijs veranderd. Die nieuwe structuur werd tegelijkertijd ingevoerd in andere Europese landen. Zo sluiten opleidingen in Vlaanderen

Nadere informatie

ANTWERPEN t. Master in het tolken. Faculteit Letteren

ANTWERPEN t. Master in het tolken. Faculteit Letteren ANTWERPEN t Master in het tolken Faculteit Letteren Welkom aan de KU Leuven, de grootste en oudste universiteit van België. Je kunt hier je studietraject verderzetten en verrijken, ook als je elders een

Nadere informatie

Hogeschool Windesheim Zwolle Aandacht voor jeugdzorg en jeugd- en opvoedhulp in hbo-opleidingen en onderzoek.

Hogeschool Windesheim Zwolle Aandacht voor jeugdzorg en jeugd- en opvoedhulp in hbo-opleidingen en onderzoek. Hogeschool Windesheim Zwolle Aandacht voor jeugdzorg en jeugd- en opvoedhulp in hbo-opleidingen en onderzoek. WGV Oost Deventer, 20 maart 2013 Attie Valkenburg van Roon, projectleider Master Zorg voor

Nadere informatie

Omvorming naar de masteropleidingen

Omvorming naar de masteropleidingen Omvorming naar de masteropleidingen Data van indiening van de ingevulde formulieren: Dit beperkt formulier op 4 oktober 2002 Uitgebreider formulier (met o.m. de doelstellingen en eindtermen) uiterlijk

Nadere informatie

BRUSSEL t. Master in het tolken. Faculteit Letteren

BRUSSEL t. Master in het tolken. Faculteit Letteren BRUSSEL t Master in het tolken Faculteit Letteren Welkom aan de KU Leuven, de grootste en oudste universiteit van België. Je kunt hier je studietraject verderzetten en verrijken, ook als je elders een

Nadere informatie

Master in de seksuologie

Master in de seksuologie Master in de seksuologie Faculteit Geneeskunde Kiezen voor de opleiding seksuologie De seksuologie is een erg jonge wetenschap amper iets meer dan een eeuw oud, waarvan de ontwikkeling lang heeft geleden

Nadere informatie

Verkorte studietrajecten opleiding Sociaal Werk 201-201

Verkorte studietrajecten opleiding Sociaal Werk 201-201 Verkorte studietrajecten opleiding 0-0 Als je reeds een diploma hoger onderwijs in een aanverwant studiegebied behaalde, bieden we je de mogelijkheid tot een verkort studietraject in SAW. Hieronder vind

Nadere informatie

Strategisch sturen in stedelijke gebiedsontwikkeling MCD. master city developer

Strategisch sturen in stedelijke gebiedsontwikkeling MCD. master city developer Strategisch sturen in stedelijke gebiedsontwikkeling MCD master city developer Ontwikkel een eigen visie Werk je in stedelijke gebiedsontwikkeling of herstructurering dan is de MCD opleiding voor jou een

Nadere informatie

BANABA ZORGMANAGEMENT 2014-2015

BANABA ZORGMANAGEMENT 2014-2015 BANABA ZORGMANAGEMENT 2014-2015 INHOUD 04 Doel van de opleiding 05 Banaba zorgmanagement 06 Situering 09 Algemene informatie VOORWOORD Het personeel en de studenten van de bachelor na bachelor opleiding

Nadere informatie

Toelichting beoordelingskader bij beoordeling postinitiële wo-master opleidingen in Nederland

Toelichting beoordelingskader bij beoordeling postinitiële wo-master opleidingen in Nederland Toelichting beoordelingskader bij beoordeling postinitiële wo-master opleidingen in Nederland Het is aan het beoordelingspanel om te bepalen of deze toelichting relevant is bij de beoordeling van de onderhavige

Nadere informatie

FULL-TIME MASTER MASTER IN HUMAN RESOURCE MANAGEMENT WORD EEN HR PROFESSIONAL DIE STRATEGISCH EN DUURZAAM KAN MEEDENKEN MET DE ORGANISATIE

FULL-TIME MASTER MASTER IN HUMAN RESOURCE MANAGEMENT WORD EEN HR PROFESSIONAL DIE STRATEGISCH EN DUURZAAM KAN MEEDENKEN MET DE ORGANISATIE FULL-TIME MASTER MASTER IN HUMAN RESOURCE MANAGEMENT WORD EEN HR PROFESSIONAL DIE STRATEGISCH EN DUURZAAM KAN MEEDENKEN MET DE ORGANISATIE CURRICULUM CREDITS HRM: introductie 3 E-Uitdagingen voor HRM 3

Nadere informatie

Master in de journalistiek

Master in de journalistiek ANTWERPEN t Master in de journalistiek Faculteit Sociale Wetenschappen Master in de journalistiek De master in de journalistiek vormt kritische journalisten die klaar zijn voor de arbeidsmarkt. De weloverwogen

Nadere informatie

Programma s en volgtijdelijkheid Sociaal-Agogisch Werk. Academiejaar 2007-2008. Bijlage 1

Programma s en volgtijdelijkheid Sociaal-Agogisch Werk. Academiejaar 2007-2008. Bijlage 1 Programma s en volgtijdelijkheid Sociaal-Agogisch Werk Academiejaar 2007-2008 Bijlage 1 IOUD Bachelor in het Sociaal Werk Studieprogramma s (modeltrajecten) 1 ste jaar bachelor in het Sociaal Werk 2 de

Nadere informatie

Academiejaar 2014/2015. bachelor sociaal werk. Maatschappelijk werk. Artesis Plantijn Hogeschool Antwerpen

Academiejaar 2014/2015. bachelor sociaal werk. Maatschappelijk werk. Artesis Plantijn Hogeschool Antwerpen Academiejaar 2014/2015 bachelor sociaal werk Maatschappelijk werk Artesis Plantijn Hogeschool Antwerpen bachelor sociaal werk Maatschappelijk werk Je ideale opleiding kiezen uit het ruime aanbod aan onze

Nadere informatie

Schakelprogramma en master in het overheidsmanagement en -beleid

Schakelprogramma en master in het overheidsmanagement en -beleid LEUVEN t Schakelprogramma en master in het overheidsmanagement en -beleid Faculteit Sociale Wetenschappen Welkom aan de KU Leuven, de grootste en oudste universiteit van België. Je kunt hier je studietraject

Nadere informatie

Trends en Ontwikkelingen in HBO Onderwijs

Trends en Ontwikkelingen in HBO Onderwijs Trends en Ontwikkelingen in HBO Onderwijs Saxion Security Management Apeldoorn Rob van Nuland MSec Ontwerp, kwaliteit, continuïteit Waarom Security? De overheid trekt zich steeds meer terug. Bedrijven

Nadere informatie

Master in de fiscaliteit

Master in de fiscaliteit LEUVEN t Master in de fiscaliteit Faculteit Rechtsgeleerdheid Welkom aan de KU Leuven, de grootste en oudste universiteit van België. Je kunt hier je studietraject verderzetten en verrijken, ook als je

Nadere informatie

Traject Maatschappelijk Werk. Opleidingsonderdelen Trajectschijf Semester Studiepunten Totaal. Denkkaders

Traject Maatschappelijk Werk. Opleidingsonderdelen Trajectschijf Semester Studiepunten Totaal. Denkkaders Verkort programma Sociaal Werk 2015-2016 Bachelor in de Orthopedagogie, Bachelor in de Toegepaste psychologie, Bachelor in de Gezinswetenschappen, Bachelor in de Pedagogie van het jonge kind, Bachelor

Nadere informatie

Informatiebrochure. Verkorte opleiding: Professionele Bachelor in de Verpleegkunde (Brugopleiding)

Informatiebrochure. Verkorte opleiding: Professionele Bachelor in de Verpleegkunde (Brugopleiding) Rijselstraat 5 8200 Brugge T 050 38 12 77 F 050 38 11 71 www.howest.be Informatiebrochure Verkorte opleiding: Professionele Bachelor in de Verpleegkunde (Brugopleiding) ACADEMIEJAAR 2013-2014 Inhoud Doel

Nadere informatie

Didactische werkvormen in het hoger onderwijs. Sandra Heleyn, Isabelle Claeys, Ann Verdonck

Didactische werkvormen in het hoger onderwijs. Sandra Heleyn, Isabelle Claeys, Ann Verdonck Didactische werkvormen in het hoger onderwijs Sandra Heleyn, Isabelle Claeys, Ann Verdonck HoGent, een mix van werkvormen Uitgangspunten: Elk talent telt>>maatwerk gezien diversiteit in instroom Vraag

Nadere informatie

Master in de meertalige communicatie

Master in de meertalige communicatie ANTWERPEN t Master in de meertalige communicatie Faculteit Letteren Welkom aan de KU Leuven, de grootste en oudste universiteit van België. Je kunt hier je studietraject verderzetten en verrijken, ook

Nadere informatie

Bachelor in de wijsbegeerte: 10 opties voor je toekomst

Bachelor in de wijsbegeerte: 10 opties voor je toekomst HOGER INSTITUUT VOOR WIJSBEGEERTE Bachelor in de wijsbegeerte: 10 opties voor je toekomst Combineer filosofie met een andere opleiding (rechten, sociologie, psychologie, geschiedenis ) Beste (toekomstige)

Nadere informatie

Specifieke lerarenopleiding economie

Specifieke lerarenopleiding economie Specifieke lerarenopleiding economie Leuven Brussel Antwerpen Faculteit Economie en Bedrijfswetenschappen Welkom aan de KU Leuven, de grootste en oudste universiteit van België. Je kunt hier je studietraject

Nadere informatie

Master in het management en het beleid van de gezondheidszorg

Master in het management en het beleid van de gezondheidszorg LEUVEN t Master in het management en het beleid van de gezondheidszorg Afstudeerrichtingen: beleid management Faculteit Geneeskunde De zorgverlening is uitgegroeid tot een van de belangrijkste sectoren

Nadere informatie

Hoe word je leraar aardrijkskunde, biologie, chemie, fysica, informatica of wiskunde?

Hoe word je leraar aardrijkskunde, biologie, chemie, fysica, informatica of wiskunde? Hoe word je leraar aardrijkskunde, biologie, chemie, fysica, informatica of wiskunde? FACULTEIT WETENSCHAPPEN SLO natuurwetenschappen, SLO wiskunde wet.kuleuven.be/studenten/slo Kies ik voor aardrijkskunde,

Nadere informatie

Programmawijzigingen Faculteit Sociale Wetenschappen 2014-2015 en overgangsmaatregelen

Programmawijzigingen Faculteit Sociale Wetenschappen 2014-2015 en overgangsmaatregelen BACHELOR IN DE COMMUNICATIEWETENSCHAPPEN (180 SP) Opgelet: De gehele structuur van de bacheloropleiding is gewijzigd. Voortaan bestaat de opleiding uit drie modules, nl. Discipline, Methode en Ontplooiing,

Nadere informatie

Schakelprogramma: master in de handelswetenschappen

Schakelprogramma: master in de handelswetenschappen ANTWERPEN t Schakelprogramma: master in de handelswetenschappen Faculteit Economie en Bedrijfswetenschappen Campus Carolus Antwerpen Welkom aan de KU Leuven, de grootste en oudste universiteit van België.

Nadere informatie

Overzicht inschrijvingsvereisten Criminologie 2015-2016 voor studenten die voor 15-16 in BA1 zijn gestart.

Overzicht inschrijvingsvereisten Criminologie 2015-2016 voor studenten die voor 15-16 in BA1 zijn gestart. Overzicht inschrijvingsvereisten Criminologie 2015-2016 voor studenten die voor 15-16 in BA1 zijn gestart. Bachelor of Science in de Criminologische Wetenschappen (180 studiepunten) 1ste bachelorjaar -

Nadere informatie

ASO - studierichtingen in VIA-TIENEN

ASO - studierichtingen in VIA-TIENEN ASO - studierichtingen in VIA-TIENEN De onderwijsvorm ASO is een breed algemeen vormende doorstroomrichting waarin de leerlingen zich voorbereiden op een academische of professionele bacheloropleiding.

Nadere informatie

Medical Imaging/ Radiation Oncology Masteropleiding Haarlem

Medical Imaging/ Radiation Oncology Masteropleiding Haarlem Medical Imaging/ Radiation Oncology Masteropleiding Haarlem Gezondheid, Sport en Welzijn Masteropleiding Medical Imaging/ Radiation Oncology Verschillende studies laten zien dat de druk op de gezondheidszorg

Nadere informatie

Informatiebrochure. Verkorte opleiding: Professionele Bachelor in de Verpleegkunde (Brugopleiding)

Informatiebrochure. Verkorte opleiding: Professionele Bachelor in de Verpleegkunde (Brugopleiding) Informatiebrochure Verkorte opleiding: Professionele Bachelor in de Verpleegkunde (Brugopleiding) ACADEMIEJAAR 2012-2013 Inhoud Doel van de opleiding Situering van de opleiding Onderwijsvormen Onderwijsorganisatie

Nadere informatie

Wat na je bacheloropleiding aan Hogeschool PXL?

Wat na je bacheloropleiding aan Hogeschool PXL? Wat na je bacheloropleiding aan Hogeschool PXL? n Bachelor in de agro- en biotechnologie 2 Beste PXL-student, Als (bijna) kersverse professionele bachelor zoek je misschien een geschikte overgang naar

Nadere informatie

Status: goedgekeurd. Karel de Grote-Hogeschool. Artesis Hogeschool Antwerpen Bachelor in het bedrijfsmanagement Financie- En Verzekeringswezen

Status: goedgekeurd. Karel de Grote-Hogeschool. Artesis Hogeschool Antwerpen Bachelor in het bedrijfsmanagement Financie- En Verzekeringswezen Departement Handels en Bedrijfskunde Artesis Hogeschool Antwerpen Bachelor in het bedrijfsmanagement Financie- En Verzekeringswezen 2012-2013 ICT (6stp) Artesis Hogeschool Antwerpen Bachelor in het bedrijfsmanagement

Nadere informatie

ECTS-fiche. HBO5 Werkplekleren productieautomatisering Code 7392 Lestijden 80 Studiepunten n.v.t. 100 %

ECTS-fiche. HBO5 Werkplekleren productieautomatisering Code 7392 Lestijden 80 Studiepunten n.v.t. 100 % ECTS-fiche 1. Identificatie Opleiding Elektro-mechanica HBO5 Module Werkplekleren productieautomatisering Code 7392 Lestijden 80 Studiepunten n.v.t. Mogelijkheid tot JA aanvragen vrijstelling Vereiste

Nadere informatie

PROFESSIONELE BACHELOR ERGOTHERAPIE 2015-2016. Modeltraject eerste jaar Semester 1 WWW.AP.BE OPLEIDINGSONDERDELEN 2015/2016

PROFESSIONELE BACHELOR ERGOTHERAPIE 2015-2016. Modeltraject eerste jaar Semester 1 WWW.AP.BE OPLEIDINGSONDERDELEN 2015/2016 PROFESSIONELE BACHELOR ERGOTHERAPIE 2015-2016 Modeltraject eerste jaar Semester 1 Professioneel redeneren 1 6 ECTS Je zal de geschiedenis en de specifieke plaats van ergotherapie binnen de organisatie

Nadere informatie

Toelating en vrijstelling 2011-2012 Toelating tot een van de masteropleidingen

Toelating en vrijstelling 2011-2012 Toelating tot een van de masteropleidingen Commissie voor de examens Toelating en vrijstelling 2011-2012 Toelating tot een van de masteropleidingen Met een afgeronde volledige (CROHO 1 -geregistreerde) hbo- of wo-opleiding 2 bent u toelaatbaar

Nadere informatie

Master in het vertalen

Master in het vertalen BRUSSEL t Master in het vertalen Faculteit Letteren Welkom aan de KU Leuven, de grootste en oudste universiteit van België. Je kunt hier je studietraject verderzetten en verrijken, ook als je elders een

Nadere informatie

... haar helpt een toekomst op te bouwen. Maatschappelijk Werk en Dienstverlening. MWD voltijd de opleiding en het werkveld

... haar helpt een toekomst op te bouwen. Maatschappelijk Werk en Dienstverlening. MWD voltijd de opleiding en het werkveld ... haar helpt een toekomst op te bouwen Maatschappelijk Werk en Dienstverlening MWD voltijd de opleiding en het werkveld Maatschappelijk Werk en Dienstverlening (MWD) voltijd Bij sommige mensen gaat het

Nadere informatie

INNOVEREND ONDERNEMEN

INNOVEREND ONDERNEMEN ACADEMISCH PROGRAMMA INTERUNIVERSITAIR POSTGRADUAAT INNOVEREND ONDERNEMEN VOOR INGENIEURS Innovate Create Design Geef de wereld van morgen mee vorm Het Postgraduaat Innoverend Ondernemen voor ingenieurs

Nadere informatie

Vrijstelling voor de bacheloropleiding of toelating tot de masteropleiding

Vrijstelling voor de bacheloropleiding of toelating tot de masteropleiding Vrijstelling voor de bacheloropleiding of toelating tot de masteropleiding Hebt u in het verleden een hbo- of wo-opleiding 5 afgerond en wilt u de bacheloropleiding Psychologie volgen dan kunt u in aanmerking

Nadere informatie

Ontwikkelingen in het hoger onderwijs

Ontwikkelingen in het hoger onderwijs Ontwikkelingen in het hoger onderwijs Liesbeth Hens Departement Onderwijs en Vorming Hoger Onderwijsbeleid liesbeth.hens@ond.vlaanderen.be SLO bachelor na bachelor master na master Professionele bachelor

Nadere informatie

10 Masteropleiding Filosofie & Maatschappij

10 Masteropleiding Filosofie & Maatschappij 10 Masteropleiding Filosofie & Maatschappij 10.1 Inleiding Dit hoofdstuk bevat gedetailleerde informatie over de doelstellingen, eindkwalificaties en opbouw van de Masteropleiding Filosofie & Maatschappij.

Nadere informatie

Faculteit der Filosofie, Theologie en Religiewetenschappen ONDERWIJS- EN EXAMENREGELING FFTR 2014-2015

Faculteit der Filosofie, Theologie en Religiewetenschappen ONDERWIJS- EN EXAMENREGELING FFTR 2014-2015 Faculteit der Filosofie, Theologie en Religiewetenschappen ONDERWIJS- EN EXAMENREGELING FFTR 2014-2015 Deel 2 Opleidingsspecifiek deel: Master Theologie Deze onderwijs- en examenregeling (OER-FFTR) treedt

Nadere informatie

De specifieke lerarenopleiding

De specifieke lerarenopleiding geëngageerd onderzoekend communicatief talent ontwikkelend vakdeskundig leerling gericht samenwerkend De specifieke lerarenopleiding dynamisch leergierig master Jij bent... inspirerend creatief toekomstgericht

Nadere informatie

Een conceptueel kader voor de implementatie van praktijkgericht onderzoek in de opleiding van studenten farmaceutische wetenschappen aan de K.U.

Een conceptueel kader voor de implementatie van praktijkgericht onderzoek in de opleiding van studenten farmaceutische wetenschappen aan de K.U. NVFO 2009 Een conceptueel kader voor de implementatie van praktijkgericht onderzoek in de opleiding van studenten farmaceutische wetenschappen aan de K.U.Leuven V. Foulon, S. Simoens, G. Laekeman en P.

Nadere informatie

Omvorming naar de masteropleidingen

Omvorming naar de masteropleidingen Omvorming naar de masteropleidingen Data van indiening van de ingevulde formulieren: Dit beperkt formulier op 4 oktober 2002 Uitgebreider formulier (met o.m. de doelstellingen en eindtermen) uiterlijk

Nadere informatie

Waarom studeren aan de Universiteit Antwerpen? 6. Sociaal Werk binnen de Universiteit Antwerpen 7. Over Sociaal Werk 8

Waarom studeren aan de Universiteit Antwerpen? 6. Sociaal Werk binnen de Universiteit Antwerpen 7. Over Sociaal Werk 8 Inhoud Welkom 5 Waarom studeren aan de Universiteit Antwerpen? 6 Sociaal Werk binnen de Universiteit Antwerpen 7 Over Sociaal Werk 8 Doelgroep en toelatingsvoorwaarden 9 Loopbaanperspectieven 11 Studieprogramma

Nadere informatie

Opleiding van leraren in de informaticawetenschappen

Opleiding van leraren in de informaticawetenschappen Opleiding van leraren in de informaticawetenschappen Studienamiddag Informaticawetenschappen in het leerplichtonderwijs Paleis der Academiën, Brussel, 2015-04-29 Bern Martens Lerarenopleiding Sec. Onderwijs

Nadere informatie

adviesnota de 20-20-doelstelling m.b.t. de hogeronderwijsmobiliteit

adviesnota de 20-20-doelstelling m.b.t. de hogeronderwijsmobiliteit adviesnota de 20-20-doelstelling m.b.t. de hogeronderwijsmobiliteit definities en criteria die gebruikt worden om de studentenmobiliteit te meten en te registreren 1/6 Situering Het Leuven / Louvain-la-Neuve

Nadere informatie

Master in de meertalige communicatie

Master in de meertalige communicatie BRUSSEL t Master in de meertalige communicatie Faculteit Letteren Welkom aan de KU Leuven, de grootste en oudste universiteit van België. Je kunt hier je studietraject verderzetten en verrijken, ook als

Nadere informatie

Voorlichting psychologie 21 mei 2015. Welkom!

Voorlichting psychologie 21 mei 2015. Welkom! Voorlichting psychologie 21 mei 2015 Welkom! Voorlichting psychologie 21 mei 2015 Sprekers: Stefanie Kwikkel, MSc Francis Voorn studieadviseur student psychologie Psychologie studeren aan de Radboud Universiteit

Nadere informatie

Onderwijs- en examenregeling geldig vanaf 1 September 2010

Onderwijs- en examenregeling geldig vanaf 1 September 2010 Onderwijs- en examenregeling geldig vanaf 1 September 2010 Opleidingsspecifiek deel Masteropleiding: Italiaanse taal en cultuur Deze Onderwijs- en examenregeling is opgesteld overeenkomstig artikel 7.13

Nadere informatie

master in de toegepaste economische wetenschappen: handelsingenieur in de beleidsinformatica WAT JE ZEKER MOET WETEN? diploma

master in de toegepaste economische wetenschappen: handelsingenieur in de beleidsinformatica WAT JE ZEKER MOET WETEN? diploma MASTER IN DE toegepaste economische wetenschappen: HANDELSINGENIEUR IN DE WAT JE ZEKER MOET WETEN? diploma master in de toegepaste economische wetenschappen: handelsingenieur in de beleidsinformatica studieduur

Nadere informatie

master in de toegepaste economische wetenschappen: handelsingenieur in de

master in de toegepaste economische wetenschappen: handelsingenieur in de master in de toegepaste economische wetenschappen: handelsingenieur in de Wat je zeker moet Weten: diploma master in de toegepaste economische wetenschappen: handelsingenieur in de studieduur 2 jaar =

Nadere informatie

Sport en tewerkstelling van jongeren. Marc Theeboom / Joris Philips

Sport en tewerkstelling van jongeren. Marc Theeboom / Joris Philips Sport en tewerkstelling van jongeren Marc Theeboom / Joris Philips studie Kan sport bijdragen tot competentie-ontwikkeling voor kortgeschoolde jongeren, waardoor hun tewerkstellingskansen toenemen? initiatieven

Nadere informatie

Diagnostiekbrochure Juli 2010

Diagnostiekbrochure Juli 2010 Diagnostiekbrochure Juli 2010 Faculteit psychologie Inleiding Alvorens in te gaan op de diagnostiekstage voor studenten van de faculteit Psychologie, schetsen wij een beeld van de doelstellingen en werkwijze

Nadere informatie

Vrijstelling voor de bacheloropleiding of toelating tot de masteropleiding

Vrijstelling voor de bacheloropleiding of toelating tot de masteropleiding Vrijstelling voor de bacheloropleiding of toelating tot de masteropleiding Heeft u in het verleden een hbo- of wo-opleiding afgerond en wilt u de bacheloropleiding psychologie volgen dan kunt u in aanmerking

Nadere informatie

Onderwijs- en examenregeling

Onderwijs- en examenregeling Onderwijs- en examenregeling geldig vanaf 1 september 2010 Opleidingsspecifiek deel: Bacheloropleiding: Slavische talen en culturen Deze Onderwijs- en examenregeling is opgesteld overeenkomstig artikel

Nadere informatie

MASTER IN DE RECHTEN OVERHEID EN RECHT RECHTSBEDELING

MASTER IN DE RECHTEN OVERHEID EN RECHT RECHTSBEDELING MASTER IN DE RECHTEN OVERHEID EN RECHT RECHTSBEDELING WAT JE ZEKER MOET WETEN? diploma master in de rechten samenwerkingsverband tul (UHasselt en Universiteit Maastricht) en de KU Leuven afstudeerrichtingen

Nadere informatie

Wegwijs in de social profit

Wegwijs in de social profit 8/10/2015 Trefdag Gent Wegwijs in de social profit SPREKER: Tine Winnelinckx - VIVO Wegwijs in de social profit Even kennismaken? ONDERWIJS ARBEIS- MARKT LEVENSLANG LEREN DIVERSITEIT FOSEN SAINCTELETTESQUARE

Nadere informatie

sociaal werk masteropleiding uantwerpen.be

sociaal werk masteropleiding uantwerpen.be sociaal werk masteropleiding 2013 2013 uantwerpen.be Inhoud Welkom...3 Waarom studeren aan de Universiteit Antwerpen?...4 Sociaal Werk binnen de Universiteit Antwerpen...5 Over Sociaal Werk...6 Doelgroep

Nadere informatie

BACHELOR IN DE GEESTELIJKE GEZONDHEIDSZORG

BACHELOR IN DE GEESTELIJKE GEZONDHEIDSZORG BACHELOR IN DE GEESTELIJKE GEZONDHEIDSZORG Mensen met psychische en psychiatrische problemen vragen om extra zorg en aandacht. KHLeuven richt een bachelor na bachelor in de geestelijke gezondheidszorg

Nadere informatie

FACULTEIT DER NATUURWETENSCHAPPEN, WISKUNDE EN INFORMATICA. ONDERWIJS- EN EXAMENREGELING Masterschool Life and Earth Sciences studiejaar 2008-2009

FACULTEIT DER NATUURWETENSCHAPPEN, WISKUNDE EN INFORMATICA. ONDERWIJS- EN EXAMENREGELING Masterschool Life and Earth Sciences studiejaar 2008-2009 UNIVERSITEIT VAN AMSTERDAM FACULTEIT DER NATUURWETENSCHAPPEN, WISKUNDE EN INFORMATICA ONDERWIJS- EN EXAMENREGELING Masterschool Life and Earth Sciences studiejaar 2008-2009 DE MASTEROPLEIDING BIOMEDICAL

Nadere informatie

Master in de pedagogische wetenschappen

Master in de pedagogische wetenschappen LEUVEN t Master in de pedagogische wetenschappen Faculteit Psychologie en Pedagogische Wetenschappen Welkom aan de KU Leuven, de grootste en oudste universiteit van België. Je kunt hier je studietraject

Nadere informatie

OPLEIDINGSONDERDELEN VOOR DE FACULTEIT ECONOMISCHE EN SOCIALE WETENSCHAPPEN KIES JE OPLEIDING WAARUIT JE VAKKEN WENST OP TE NEMEN:

OPLEIDINGSONDERDELEN VOOR DE FACULTEIT ECONOMISCHE EN SOCIALE WETENSCHAPPEN KIES JE OPLEIDING WAARUIT JE VAKKEN WENST OP TE NEMEN: OPLEIDINGSONDERDELEN VOOR DE FACULTEIT ECONOMISCHE EN SOCIALE WETENSCHAPPEN ALS GASTSTUDENT KIES JE OPLEIDING WAARUIT JE VAKKEN WENST OP TE NEMEN: BACHELOR OF SCIENCE IN POLITIEKE WETENSCHAPPEN BACHELIER

Nadere informatie

Artesis Plantijn Hogeschool Antwerpen: AP!

Artesis Plantijn Hogeschool Antwerpen: AP! Wie zijn wij? Artesis Plantijn Hogeschool Antwerpen: AP! 01/10/2013:!Artesis Hogeschool (autonome hogeschool)!!+ Plantijn Hogeschool (provinciale hogeschool)! 4 departementen + 2 schools of arts (conservatorium,

Nadere informatie

PROFIELEN in het HOGER ONDERWIJS. Jef C. Verhoeven

PROFIELEN in het HOGER ONDERWIJS. Jef C. Verhoeven PROFIELEN in het HOGER ONDERWIJS Jef C. Verhoeven Centrum voor Onderwijssociologie KU Leuven 26 februari 2004 Profielen Hoger Onderwijs 2004 1 ONDERZOEKSVRAGEN Waarin verschilt het opleidings- en beroepsprofiel

Nadere informatie

VISITATIE TOEGEPASTE TAALKUNDE

VISITATIE TOEGEPASTE TAALKUNDE VISITATIE TOEGEPASTE TAALKUNDE EEN KIJK VAN ONDERUIT Prof.dr. Rita Godyns, decaan Faculteit Toegepaste Taalkunde Hogeschool Gent Universiteit Gent Overzicht: situering van de opleiding het visitatieproces

Nadere informatie

voedings- en dieetkunde

voedings- en dieetkunde Academiejaar 2014/2015 bachelor voedings- en dieetkunde voedings- en dieetkunde Artesis Plantijn Hogeschool Antwerpen bachelor voedingsen dieetkunde voedings- en dieetkunde Je ideale opleiding kiezen uit

Nadere informatie

Vlaams Parlement - Vragen en Antwoorden - Nr.2 - November 2008-147-

Vlaams Parlement - Vragen en Antwoorden - Nr.2 - November 2008-147- Vlaams Parlement Vragen en Antwoorden Nr.2 November 2008 47 VLAAMS PARLEMENT SCHRIFTELIJKE VRAGEN FRANK VANDENBROUCKE VICEMINISTERPRESIDENT VAN DE VLAAMSE REGERING, VLAAMS MINISTER VAN WERK, ONDERWIJS

Nadere informatie

Professionele Masters. Uitgangspunten verdere uitbouw aanbod professionele masters

Professionele Masters. Uitgangspunten verdere uitbouw aanbod professionele masters Professionele Masters Uitgangspunten verdere uitbouw aanbod professionele masters Professionele Masters Uitgangspunten verdere uitbouw aanbod professionele masters Inhoud 5 Voorwoord 7 Inleiding 8 Professionele

Nadere informatie

DE STRUCTUUR VAN HET HOGER ONDERWIJS

DE STRUCTUUR VAN HET HOGER ONDERWIJS Het hoger onderwijs in Vlaanderen kent twee soorten onderwijs: het hoger professioneel onderwijs en het academisch onderwijs. Je kan een opleiding volgen aan een hogeschool of aan een universiteit. Bron:

Nadere informatie

Studierichtingen voor de derde graad

Studierichtingen voor de derde graad Studierichtingen voor de derde graad In de derde graad bestaan alle richtingen, behalve humane wetenschappen uit twee hoofddomeinen. Er wordt naast de algemene basis gekozen voor een pakket vakken dat

Nadere informatie

De kracht van werkplekleren. Peggy Van Acker. Seminarie Onderwijskunde Seminarie 1: Feedback Begeleiding Coaching 28 januari 2014

De kracht van werkplekleren. Peggy Van Acker. Seminarie Onderwijskunde Seminarie 1: Feedback Begeleiding Coaching 28 januari 2014 De kracht van werkplekleren. Peggy Van Acker Seminarie Onderwijskunde Seminarie 1: Feedback Begeleiding Coaching 28 januari 2014 Agenda Info opleiding bachelor Retailmanagement Concept duaal leren & werkplekleren

Nadere informatie

Master in de biomedische wetenschappen

Master in de biomedische wetenschappen LEUVEN t Master in de biomedische wetenschappen Afstudeerrichting biomedisch basis- en translationeel onderzoek Afstudeerrichting management en communicatie in de biomedische wetenschappen Minor management

Nadere informatie

Academiejaar 2014/2015. bachelor. verpleegkunde. verpleegkunde. Artesis Plantijn Hogeschool Antwerpen

Academiejaar 2014/2015. bachelor. verpleegkunde. verpleegkunde. Artesis Plantijn Hogeschool Antwerpen Academiejaar 2014/2015 bachelor verpleegkunde verpleegkunde Artesis Plantijn Hogeschool Antwerpen Bachelor verpleegkunde verpleegkunde Je ideale opleiding kiezen uit het ruime aanbod aan onze hogeschool

Nadere informatie

Onderwijs- en examenregeling 2010/2011 Master Gezondheidszorgpsychologie

Onderwijs- en examenregeling 2010/2011 Master Gezondheidszorgpsychologie Onderwijs- en examenregeling 2010/2011 Master Gezondheidszorgpsychologie Voor de Onderwijs- en examenregeling van de Master Gezondheidszorgpsychologie wordt verwezen naar de Onderwijs- en examenregeling

Nadere informatie

Praktische informatie. > Inschrijven. > Hoe lang duurt de opleiding? > Wanneer zijn de examens? > Inschrijvingsgeld. > Meer info?

Praktische informatie. > Inschrijven. > Hoe lang duurt de opleiding? > Wanneer zijn de examens? > Inschrijvingsgeld. > Meer info? Praktische informatie > Hoe lang duurt de opleiding? De colleges starten op 19 september 2006 en eindigen op 11 mei 2007. Ze kunnen plaatsvinden elke werkdag tussen 8u30 en 19u30. > Wanneer zijn de examens?

Nadere informatie

FULL-TIME MASTER MASTER IN HET MANAGEMENT ONDERSCHEID JEZELF MET EEN PRAKTIJKGERICHTE MANAGEMENTOPLEIDING

FULL-TIME MASTER MASTER IN HET MANAGEMENT ONDERSCHEID JEZELF MET EEN PRAKTIJKGERICHTE MANAGEMENTOPLEIDING FULL-TIME MASTER MASTER IN HET MANAGEMENT ONDERSCHEID JEZELF MET EEN PRAKTIJKGERICHTE MANAGEMENTOPLEIDING COMBINEER MANAGEMENT- KENNIS MET PRAKTISCHE MANAGEMENTVAARDIGHEDEN Deze Master in het Management

Nadere informatie

Artesis Plantijn Hogeschool Antwerpen: AP

Artesis Plantijn Hogeschool Antwerpen: AP Wie zijn wij? Artesis Plantijn Hogeschool Antwerpen: AP 4 departementen met 24 professionele bacheloropleidingen 2 schools of arts (conservatorium, academie) meer dan 9000 studenten AP: 4 departementen

Nadere informatie

FISCAAL RECHT KENNIS PRAKTIJK INNOVATIE IMPLEMENTATIE

FISCAAL RECHT KENNIS PRAKTIJK INNOVATIE IMPLEMENTATIE ACADEMISCH PROGRAMMA POSTGRADUAAT FISCAAL RECHT KENNIS PRAKTIJK INNOVATIE IMPLEMENTATIE INHOUD POSTGRADUAAT FISCAAL RECHT MODULE FISCALE RECHTSVAKKEN Pagina 2 tot 7 POSTGRADUAAT FISCAAL RECHT SUMMERSCHOOL

Nadere informatie

Vraag nr. 219 van 14 januari 2013 van ANN BRUSSEEL

Vraag nr. 219 van 14 januari 2013 van ANN BRUSSEEL VLAAMS PARLEMENT SCHRIFTELIJKE VRAGEN PASCAL SMET VLAAMS MINISTER VAN ONDERWIJS, JEUGD, GELIJKE KANSEN EN BRUSSEL Vraag nr. 219 van 14 januari 2013 van ANN BRUSSEEL Geïntegreerde lerarenopleiding Aandacht

Nadere informatie

Master of Psychological Research

Master of Psychological Research Master of Psychological Research Inleiding De master of psychological research is een speciale eenjarige master die voortbouwt op uw onderzoeksvaardigheden die u tijdens uw master of psychology scriptie

Nadere informatie

Onderwijs- en examenregeling van de bacheloropleiding

Onderwijs- en examenregeling van de bacheloropleiding Faculteit der Exacte Wetenschappen Onderwijs- en examenregeling van de bacheloropleiding Bedrijfswiskunde en Informatica Deel B Preambule In dit document wordt een A en een B gedeelte onderscheiden. In

Nadere informatie

A r t e v e l d e h o g e s c h o o l? verder studeren. werken. wegwijzer. K a t h o l i e k H o g e r O n d e r w i j s G e n t 2 0 0 8

A r t e v e l d e h o g e s c h o o l? verder studeren. werken. wegwijzer. K a t h o l i e k H o g e r O n d e r w i j s G e n t 2 0 0 8 A r t e v e l d e h o g e s c h o o l? verder studeren werken wegwijzer K a t h o l i e k H o g e r O n d e r w i j s G e n t 2 0 0 8 Beste student Nog even en je sleept de welverdiende beloning voor een

Nadere informatie

Eindkwalificaties van de bacheloropleiding Geschiedenis

Eindkwalificaties van de bacheloropleiding Geschiedenis Eindkwalificaties van de bacheloropleiding Geschiedenis Afgestudeerden van de opleiding hebben de onderstaande eindkwalificaties bereikt: I. Kennis Basiskennis en inzicht: 1. kennis van en inzicht in het

Nadere informatie

KWALON Conferentie 13 december 2012. Methodenleer aan de universiteit: ontwerpen, uitvoeren en reflecteren. Inge Bleijenbergh

KWALON Conferentie 13 december 2012. Methodenleer aan de universiteit: ontwerpen, uitvoeren en reflecteren. Inge Bleijenbergh KWALON Conferentie 13 december 2012 Methodenleer aan de universiteit: ontwerpen, uitvoeren en reflecteren Inge Bleijenbergh Bijdrage Het bieden van inzicht in en reflecteren op de plaats en organisatie

Nadere informatie