Congres Maatschappelijk Ondernemen

Maat: px
Weergave met pagina beginnen:

Download "Congres Maatschappelijk Ondernemen"

Transcriptie

1

2 2 Congres Maatschappelijk Ondernemen Op donderdagmiddag 19 juni vond in de Rotterdam Science Tower het Congres Maatschappelijk Ondernemen plaats. Hier kwamen deelnemers afkomstig uit vrijwilligersorganisaties, burgerinitiatieven, vrijwilligerscentrales, ondernemingen en vermogensfondsen samen. Op de 11e verdieping, met prachtig uitzicht over de Rotterdamse haven, praatten, discussieerden en dachten zij mee over het belang van samenwerking om in de toekomst maatschappelijke vraagstukken aan te pakken. Het werd een inspirerende middag. Ella Vogelaar: Denken en doen in termen van kwalitatieve sociale impact is hard nodig Ella Vogelaar opent de middag met een verhaal over de opbrengsten van vrijwilligerswerk. Zij stelt in haar inleiding: Bij de term filantropie denken de meeste Nederlanders aan het geven van geld aan een goed doel. Uit onderzoek van de VU blijkt dat we jaarlijks 4,3 miljard euro aan geld doneren. Echter niet alleen het geven van geld, maar ook het geven van tijd in de vorm van vrijwilligerswerk is filantropie. Vijftig procent van alle Nederlanders ouder dan 15 jaar doet vrijwilligerswerk, wat op jaarbasis neerkomt op een investering van 1 miljard uur in de samenleving. Vermenigvuldig dat met een gemiddeld uurloon van

3 3 14,60, dan geven al die mensen ruim 14,5 miljard euro aan tijd op jaarbasis. Geld én tijd geven komt dan samen neer op ongeveer 19 miljard euro. Een enerverende tijd Ella Vogelaar geeft aan dat we in een enerverende tijd leven. Er is een grote transitie gaande in de verhouding tussen overheid, markt en burgers wat betreft de rollen en verantwoordelijkheden in de samenleving. De overheid geeft de civil society grotere verantwoordelijkheid, burgers nemen zelf het heft in handen en bedrijven krijgen weer scherper oog voor hun maatschappelijke verantwoordelijkheid. Ik hoop dat dit congres een bijdrage levert aan de zoektocht naar wat die transitie in verhoudingen betekent voor de nieuwe rollen die ontstaan. Boodschap voor de koplopers De koplopers in die transitie hebben ruimte nodig om te experimenteren om transities mogelijk te maken. Ella Vogelaar: Ik roep op tot het aangaan van partnerschappen in plaats van te concurreren, te kijken naar het lange termijn perspectief in plaats van op korte termijn te denken, resultaten te definiëren in termen van kwalitatieve sociale impact in plaats van eendimensionale kwantiteiten, en tot het samen leren in plaats van afrekenen. Vogelaar daagt de aanwezigen uit om zelf na te gaan hoe zij daar persoonlijk een bijdrage aan kunnen leveren. Want dat geeft energie: niets is mooier dan het besef te bouwen aan versterking van het sociale weefsel voor een vitale samenleving.

4 4 Filantropie in Nederland, een totaaloverzicht Tijdens het congres presenteren de auteurs het boek Filantropie in Nederland: De rol van vrijwilligerswerk en het geven van geld in de participatiesamenleving. Dagvoorzitter Hester van Dijk interviewt drie van de schrijvers: onafhankelijk onderzoeker en publicist Nico de Boer, bijzonder hoogleraar Strategic Philantropy Lucas Meijs (EUR), en bijzonder hoogleraar prosociaal gedrag René Bekkers (VU). Vergeten te vragen Het staat er goed voor in Nederland met filantropie, vertelt Lucas Meijs. Het is eigenlijk de afgelopen jaren alleen maar toegenomen. Nederland is basaal in het willen geven niet veranderd. De manier waarop gegeven wordt, verandert echter wel en voor vrijwilligersorganisaties is dit doorgaans een uitdaging, maar ze weten zich over het algemeen goed aan te passen. Zij moeten vooral flexibeler zijn, want de manier waarop men vrijwilligerswerk doet, is sterk veranderd in de afgelopen tien jaar. Meijs: Het is spannend voor hen om geconfronteerd te worden met onverwachte vrijwilligers waar je iets mee moet. Het is dan erg belang- rijk om goed om te gaan met de beschikbare vrijwillige energie. Volgens Meijs hebben vrijwilligersorganisaties een collectief actieprobleem. Bijna veertig procent van de vrijwilligersorganisaties zegt een tekort te hebben aan vrijwilligers, terwijl maar liefst 60 procent van deze organisaties geen vacatures heeft uitstaan. Organisaties vragen dus ongericht mensen. Daarnaast is het van groot belang dat er goed

5 5 wordt omgegaan met vrijwilligers. Als dit niet gebeurt vervuilt de visvijver van vrijwilligers. Mensen met een slechte vrijwilligerservaring komen niet snel nog eens in actie. Mea culpa Nico de Boer laat duidelijk horen dat hij vindt dat Lucas Meijs in het laatste hoofdstuk een te ouderwetse stelling verkondigt, namelijk dat de filantropie en de civil society te omschrijven zijn als oplossers van het restant aan problemen die noch bedrijven noch overheden goed kunnen aanpakken. Hierop volgt een vrolijk mea culpa van Lucas Meijs, met de belofte dit aan te passen zodra er een nieuwe versie van de publicatie verschijnt. In het nieuwe Nederland komen bedrijven en zeker overheden pas aan zet als filantropie en civil society er niet uit komen. Hervonden burgerkracht, maar wel situationeel Vervolgens vraagt dagvoorzitter Van Dijk aan Nico de Boer wat we nu eigenlijk kunnen met burgerkracht. De Boer: Burgerkracht is de afgelopen decennia in de schaduw van de verzorgingsstaat komen te staan. Nu hervindt burgerkracht zich weer en heeft men de verzorgingsstaat niet per se nodig om goed te doen en in actie te komen. Wat opvalt, is dat een heel aantal gemeenten denkt burgerkracht te kunnen gebruiken. Helaas voor hen laat burgerkracht zich niet sturen. Burgerkracht is als de wind. Het is daarom best ingewikkeld om vrijwilligerswerk te managen. Maatwerk is het, oplossingen zijn heel situationeel, algemene oplossingen werken hier niet bij. De mouwen opstropen en er hard tegenaan is wellicht de enige manier.

6 6

7 7 Mechanismen in filantropie: fondsenwerven met kennis van wat werkt René Bekkers, verlaat door een stroomstoring in de Rotterdamse metro, vertelt kort over de acht mechanismen die het geefgedrag sturen. Eén van die mechanismen is vragen. Enkel het creëren van een geefmogelijkheid op internet levert niet vanzelf giften op. Je moet potentiële donateurs wel laten weten dat ze kunnen geven. Mensen moeten zich bewust zijn dat er eerst veel offline moet gebeuren voordat er online wordt gegeven. Een tweede mechanisme is effectiviteit. Donateurs willen in vertrouwen kunnen geven. Je kunt dat vertrouwen creëren door te laten zien dat andere mensen ook geven. Als mensen niet weten of ze een goed doel wel kunnen vertrouwen helpt het om een voorbeeld te krijgen van anderen die geven. Gescheiden werelden Lucas Meijs voegt nog toe dat in Nederland filantropie in de vorm van geld en filantropie in de vorm van tijd aan dezelfde organisatie echt aparte werelden zijn, in tegenstelling tot bijvoorbeeld in Amerika. Meijs: Daar is het bijvoorbeeld heel normaal dat je bij je afscheid als vrijwilliger van een organisatie een donatie doet aan de organisatie. In Nederland doen we dat (nog) helemaal niet. Meer weten? Alle deelnemers aan het Congres Maatschappelijk Ondernemen hebben het boek Filantropie in Nederland: De rol van vrijwilligerswerk en het geven van geld in de participatiesamenleving ontvangen. Het boek bevat de laatste stand van zaken van filantropie in de breedste zin van het woord. U kunt het bestellen op: smo.nl/item/188/filantropie-in-nederland/

8 8 Drie korte toekomstvisies door experts In het tweede plenaire deel van het congres geven drie experts hun visie op de toekomst van samenwerken voor maatschappelijke doelen. Maurice de van der Schueren: Betaalde medewerkers halen voldoening uit onbetaalde inzet Dr. Maurice de van der Schueren, gepromoveerd op vrijwilligersmanagement, begint zijn betoog met de stelling dat de term vrijwilligerswerk niet meer de vlag is die de lading dekt. Het zal steeds vaker gaan om betaald- en niet betaald werk. Vrijwilligerswerk wordt onderdeel van overkoepelend medewerkersmanagement. Dat levert winst op voor betaalde- en niet betaalde medewerkers én de organisatie. Mensen halen op dit moment onvoldoende voldoening uit het enkel verrichten van betaalde inzet. Om hun leven compleet te maken, vullen zij betaald werk aan met vrijwillige, onbetaalde activiteiten. En in hun vrijwilligerswerk doen mensen kennis op, vaak innovatief en creatief, die zij kunnen meebrengen naar hun betaalde werk. Vanwege deze toegevoegde waarde is het een goed idee om medewerkers te faciliteren om vrijwilligerswerk te kunnen doen. Personeelsmanagers van organisaties met betaalde inzet zijn immers bezig om het hun medewerkers naar de zin te maken. Wanneer het element van vrijwillige inzet (zingeving) zou worden toegevoegd aan het eigen medewerkersmanagement, komt dit de organisaties alleen maar ten goede. Vrijwillige inzet biedt kansen aan betaalde inzet en dit principe is organisatie-overstijgend. In de toekomst zal daarom betaalde en onbetaalde arbeid steeds meer één worden; de

9 9 scheidslijn zal wegvallen. Dat betekent iets voor de aansturing van medewerkers, want de civil society en de arbeidsmatige wereld zijn nu nog twee verschillende werelden, die samen zullen komen. Organisatie-overstijgend management wordt dan de uitdaging, waarbij samenwerking erg belangrijk zal zijn. Motivatie als grens Vanuit de zaal wordt opgemerkt dat verplicht vrijwilligerswerk hierbij een raar fenomeen is. Wat is dan betaald en wat is dan onbetaalde arbeid? Waar ligt de grens? De van der Schueren: Je moet altijd bewust zijn van de motivatie van de vrijwilliger: als je weet waarom iemand iets doet, dan is de grens ook helder. Wel of niet te managen? Er ontstaat nog een discussie over in hoeverre je vrijwilligers moet managen. Er wordt aan de ene kant gesteld dat vrijwilligers niet te managen zijn en dat je mensen moet laten gaan in alle vrijheid, zodat er mooie dingen ontstaan. De nieuwe economie draait om het delen van overvloed en mensen doen dat zelf. Tegelijkertijd wordt gesteld dat vrijwilligers wel degelijk gemanaged moeten worden. Applaus is er voor Saskia Langezaal van Laurens zorg en wonen die opmerkt dat betaalde krachten niet worden geleerd, maar wel worden geacht te weten hoe goed om te gaan met vrijwilligers. In de praktijk blijkt het goed zorgen voor je vrijwilligers echter toch een vak apart! Deze organisatie ziet vrijwilligers in ieder geval als onderdeel van het team, gelijkwaardig aan de betaalde medewerkers. Imago vrijwilligerswerk Ook wordt nog opgemerkt dat het vrijwilligerswerk nog vaak last heeft van de associatie met amateurisme, dat vrijwilligerswerk bijna synoniem staat aan niet capabel. Daarnaast wordt vrijwilligerswerk nog regelmatig aangemerkt als verdringing van de reguliere arbeid. Vrijwilligers mogen veel meer als gelijkwaardig worden gezien dan nu nog het geval is.

10 10 Michiel de Wilde: vrijwillerssector en vermogensfondsen: van afhankelijkheid naar symbiose Michiel de Wilde, directeur Erasmus Centre for Strategic Philanthropy, geeft zijn visie op de aansluiting van vermogensfondsen en de vrijwilligerssector. Hij begint met de stelling dat de vrijwilligerssector stevig moet investeren in het veranderen van een afhankelijke relatie in een symbiotische relatie met vermogensfondsen, om in de toekomst haar relevantie te kunnen behouden of zelfs vergroten. Projectencarrousel Het speelveld tussen overheid, bedrijfsleven en civil society verandert dusdanig dat nieuwe kansen opkomen voor de civil society, maar ook bestaat het risico dat de bewegingsruimte en invloed van vrijwilligersorganisaties worden ingeperkt door bedrijfsleven en overheid. De Wilde: Al een aantal jaren horen we boodschap dat de Nederlandse samenleving publieke problemen gaat aanpakken met minder overheid en meer markt en meer civil society. De overheid biedt daarmee ruimte aan de civil society om de dienstverlening uit te breiden, maar dat zou gepaard kunnen gaan met strenge regelgeving die de bewegingsruimte juist weer inperkt een aantasting van die maatschappelijke invloed, van de autonomie en diversiteit. Een voorbeeld: de overheid kan de (ANBI-)regelgeving dusdanig inrichten dat ongewenste sturings- en controlemogelijkheden ontstaan. Organisaties mogen dan alleen meedoen als ze het overheidsbeleid volgen of zich vergaand willen laten controleren. Dan gebeurt wat er in de wereld van de internationale samenwerking ook is gebeurd er ontstaat een projectencarroussel. Het bedrijfsleven trekt (nieu-

11 11 we) dienstverlening naar zich toe en werkt via MVO in toenemende mate aan maatschappelijke vraagstukken. Maar het kan een groot deel daarvan zelf gaan invullen als maatschappelijke organisaties te kort schieten als partner. Dan zal het bedrijfsleven steeds meer ruimte innemen die voorheen door maatschappelijke organisaties werd ingenomen. Ook hier is dan sprake van een kans beter samenwerken met het bedrijfsle en en een risico terrein verliezen aan het bedrijfsleven en daarmee inboeten aan maatschappelijke invloed en autonomie. De vraag is dan wie de nieuwe antwoorden zal vinden op de belangrijke maatschappelijke vraagstukken, wie de meeste maatschappelijke invloed zal hebben en hoeveel ruimte er overblijft voor een autonome en diverse civil society. Als de civil society zich hierop wil voorbereiden, zijn filantropische vermogensfondsen de natuurlijke partner. Onontkoombare partner Vermogensfondsen zijn de natuurlijke partners voor vrijwilligersorganisaties bij het verdedigen of versterken van de maatschappelijke rol, maar zijn nog te onbekend en hebben speciale karakteristieken waar vrijwilligersorganisaties zich goed in moeten verdiepen. De Wilde: Ik vermoed dat veel maatschappelijke organisaties filantropische vermogensfondsen nog niet goed genoeg kennen, en dat men deze fondsen voornamelijk als financiële partij ziet. Filantropische vermogensfondsen kunnen echter een interessante partij zijn. Het zijn onafhankelijke organisaties, in Nederland meestal stichtingen, die een onafhankelijke bron van geld hebben en daarmee filantropische activiteiten ondernemen. Dit doen ze als financier - door geven, lenen of investeren - of als uitvoerder met eigen projecten en programma s. Zij hebben een autonoom karakter en kunnen meer risico s nemen, flexibel en innovatief zijn en op lange termijn denken. Vermogensfondsen zijn daarmee dus hele interessante partners, maar in de praktijk vinden beide partijen elkaar echter nog niet goed genoeg. Enerzijds misschien omdat vermogensfondsen als filantropische partij nog onvoldoende bekend zijn, anderzijds omdat maatschappelijke

12 12 organisaties hun financieringsaanvragen nog onvoldoende op hen weten toe te spitsen. Daarnaast hebben vermogensfondsen vanuit hun achtergrond de drang hebben om zelf aan de slag te gaan en programma s in te richten. Net als bij het bedrijfsleven is er dus het risico dat terrein wordt veroverd ten koste van maatschappelijke organisaties. Maatschappelijke organisaties moeten zichzelf dus ontwikkelen tot een onontkoombare partner, maar wat is daar voor nodig? Om van de huidige afhankelijkheid naar een kansrijke symbiose te komen, moeten vrijwilligersorganisaties investeren in een grondige marktverkenning, professionaliteit, zichtbaarheid en verkoopvaardigheden (goede programmavoorstellen), aldus De Wilde. De Wilde geeft verschillende tips: 1. Leer vermogensfondsen kennen: ze willen maatschappelijke verandering op een bepaald gebied. 2. Veel vermogensfondsen worden opgericht door (oud) ondernemers en zij kijken vaak naar efficiency. 3. Het verschil maken vinden fondsen belangrijk. 4. Fondsen vinden het interessant om innovatief en vernieuwend te zijn. 5. Fondsen willen bijdragen aan structurele veranderingen en willen kunnen opschalen. 6. Het is de bedoeling dat organisaties op termijn op eigen benen kunnen staan. 7. Wees bereid tot samenwerking en leren. 8. Verken de markt. Zoek in het Fondsenboek, waar men op sleutelwoorden kan zoeken. 9. Doe moeite en ga op zoek naar passende fondsen! Er zijn ongeveer 2000 fondsen, waarvan 300 lid van de landelijke vereniging. 10. Weet je te presenteren en wees een betrouwbare en professionele partner 11. Wees zichtbaar, want veel fondsen zoeken zelf naar partners. 12. En vooral: vraag niet om geld maar biedt goed gefundeerde oplossingen aan!

13 13 Ceel Elemans: Waar nog geen geefbeleid is, zijn extra kansen Ceel Elemans, Sectormanager Public Sector ING, geeft zijn visie op de aansluiting van het bedrijfsleven en de vrijwilligerssector. Elemans vertelt over hun succesvolle samenwerking met Unicef. Hij ziet duidelijk het belang van deze samenwerking voor de ING. Denken in kansen is belangrijk als het gaat om samenwerking met bedrijven, net als innovatie en ondernemerschap. Somberen of kansen zien DDe stelling van Ceel Elemans is dat we te veel somberen. Elemans: Zeker in de maatschappelijke sector kunnen mensen daarin blijven hangen door te veel te kijken naar de krimp, vergrijzing en bijvoorbeeld de blijvende zoektocht naar vrijwilligers. Toch zijn er kansen. Elemans ziet bijvoorbeeld een trend dat meer bedrijven willen geven, maar dat het merendeel van de bedrijven geen geefbeleid heeft. In dat geefbeleid kun je dus meedenken en meehelpen. Het bedrijfsleven denkt naast financieel rendement ook steeds meer in maatschappelijk rendement. De grotere bedrijven zijn hierin wel de koplopers, maar ook het MKB ziet steeds meer het belang. Anders mis je de aansluiting bij de wensen en belevingswereld van je klanten. Tips van Elemans 1. Partnerschap en ondernemerschap lonen. 2. Innovatie is heel erg belangrijk. Blijf niet steeds in de zelfde vijver vissen. Zoek onbekende en onontgonnen marktruimte, waar dus ook nog geen concurrentie aanwezig is. Creëer marktruimte, in plaats van er met anderen om te vechten. (The Blue Ocean)

14 14 3. Betrek alle medewerkers. 4. Het partnerschap met een bedrijf moet dynamisch zijn. Verdiep je in het bedrijf, zoek naar de kern van de organisatie en kom zelf met een concreet voorstel. 5. Organiseer jaarlijks ten minste één aansprekend evenement om zichtbaarheid te creëren. 6. Oplossingen liggen vaak meer in de buurt dan je denkt. 7. Niet ieder thema is even sexy. Meestal is er wel iets te vinden waar bedrijven zich aan willen binden. Dat kost wel tijd en aandacht. Toch geeft een aantal aanwezigen terecht aan dat het in de praktijk niet altijd even makkelijk is en uit te komen bij de Rotary of ander fonds.

15 15

16 16 Workshops en Scenariosessies uitgelicht Na het plenaire gedeelte vonden er later op de middag verschillende workshops en scenariosessies plaats. Een aantal hiervan zijn hieronder uitgelicht. Workshop Verdienmodellen voor vrijwilligerscentrales Vrijwilligers zijn geen ondernemers, maar moeten wél ondernemend zijn. Door Petra van Loon en Jan Klumper van Platform Ondersteuning Lokale Samenleving Vrijwilligers(centrales) worden steeds vaker gedwongen om na te denken over hun verdienmodel. Waar vroeger nog veel subsidies uit gemeenten en fondsen kwamen en daarnaast vaak projectsubsidies konden worden aangevraagd, wordt de geldkraan nu rap dichtgedraaid. Hoe moet je eigenlijk je geld verdienen als financiering door subsidies ophoudt? Nadenken over verdienmodellen is een beetje ongemakkelijk, stelt workshopleider Petra van Loon. Het lijkt zelfs een beetje commercieel. Maar als vrijwilligersorganisaties bestaansrecht denken te hebben en willen vechten voor hun voortbestaan, dan zullen ze over alternatieve vormen van financiering moeten nadenken. De workshop Verdienmodellen voor vrijwilligerscentrales is een vingeroefening waarbij gespeeld wordt met verschillende verdienmodellen. En spelen, dat willen de dertig deelnemers in de zaal wel. De workshop begint met een korte inventarisatie van de ideeën uit de zaal. Gemeenten willen dat alles anders en nieuw is, zegt Margriet de Leeuw van Vrijwilligers Netwerk Veenedaal. Gevestigde organisaties zijn niet hip. Je moet als vrijwilligersorganisatie snappen dat de wereld verandert. Je bent geen ondernemer, maar je moet wel ondernemend zijn, vult Jan Klumper aan. Je moet continu nieuwe ideeën genereren, risico s nemen én afdekken. Als het aan Rolf de Jong van Ons Alexander

17 17 ligt heb je als vrijwilligersorganisatie nooit meer één grote financier. Zijn eigen stelregel is tenminste 5 potjes die elk nooit voor meer dan 30% financieren. Na een flinke discussie begint het echte werk. Welke typen verdienmodellen kunnen nuttig zijn voor vrijwilligersorganisaties? En welke nadelen kleven daaraan? De moeder & de satellieten Allereerst hebben we de constructie waarbij één moeder(organisatie) verschillende satellieten heeft. De deelnemers komen al snel tot een flink aantal voordelen. Een satelliet kan een bepaalde methodiek uitwerken en daar een fonds bij zoeken. Ook kunnen satellieten als zzp-er ingehuurd worden aan wie een opdracht gegeven kan worden. Dat betekent dan meteen minder risico voor de vrijwilligersorganisatie en ook nog eens minder financiële verplichtingen. Toch worden ook snel een aantal nadelen gezien. Als satellieten ook in het bestuur van de moederstichting zitten, dan betekent dat veel overleg en dat kost veel teveel tijd voor de organisatie. Daarnaast moet je er als organisatie voor waken dat je moeder nog herkenbaar is. Alles betalen Het lijkt de wereld op z n kop te zijn voor de vrijwilligersorganisaties, maar waarom zouden we niet kunnen verwachten dat tegenover iedere dienst aan bedrijven of individuen een bedrag staat? Volgens de deelnemers is dat bij nader inzien zo gek nog niet. Je geeft toch iets, waarom mag je er dan niet iets voor terug verwachten? Het is ook een signaal waarmee je zegt wat wij doen is belangrijk, stellen de deelnemers. Ook worden de voordelen van marktwerking genoemd. Slechte organisaties aan wie niemand behoefte heeft vallen af. Daarnaast wordt de helderheid van contracten prettig gevonden. Bij vrijwilligersorganisaties is alles vaak zo vaag, verzucht een deelnemer. En de nadelen van alles betalen? Je kunt het niet maken tegenover de vrijwilligers. Het is alsof zij geld voor jou verdienen en zelf niets

18 18 betaald krijgen, roepen sommigen. Ook wordt het oneerlijk ten opzichte van de klant gevonden. De overheid wil toch zo graag vrijwilligers? Dan betaalt de overheid zelf maar. Alleen projecten Als vrijwilligersorganisatie kan het verstandig zijn je alleen op projecten toe te leggen. Voor projecten valt makkelijker financiering van de gemeente los te krijgen. Ook kun je makkelijker laten zien wat je waard bent, omdat projecten vaak gericht zijn op innovatie. Als kanttekening hierbij noemen de vrijwilligerscentrales het feit dat projecten niet duurzaam zijn. Ze zijn kortdurend en moeten ingebed worden met subsidies. Wat is nu het beste verdienmodel? Dat het een combinatie van de drie moet zijn, vindt snel instemming in de zaal. De wereld verandert snel. Vrijwilligerscentrales moeten wendbaar zijn, flexibel. Soms geld vragen, soms niet. Projectmatig werken én verduurzamen. Als de workshop tot een einde is gekomen, zoeken de deelnemers elkaar snel op. Laten we binnenkort nog eens zo n sessie organiseren, klinkt het uit de zaal. De visitekaartjes gaan snel over tafel.

19 19 Workshop Samenwerken met bedrijven en burgers De verbinding van bedrijven, particulieren en maatschappelijke organisaties Door Marieke Heinsbroek Veel maatschappelijke organisaties zoeken verbinding met bedrijven en burgers. Daarin is een gelijkwaardige relatie een vereiste, niet alleen in het ontvangen, maar ook in het geven. De workshop van Marieke Heinsbroek, oprichtster van SodaProducties, leert hoe deze verbinding tot stand gebracht kan worden. SodaProducties is een bureau voor maatschappelijke innovatie en biedt praktische oplossingen voor maatschappelijke vragen. Door vele jaren ervaringen en het opvangen van signalen hebben zij zichtbaar succesvolle formules neergezet, waarmee maatschappelijke organisaties effectiever kunnen werken en meer mensen aan hun doel kunnen verbinden. Marieke vertelt in een verfrissende introductie aan een divers publiek van jong en oud dat het doel van de workshop is om een advies op maat te creëren en te inspireren met voorbeelden uit de praktijk van SodaProducties. Elke deelnemer moet weglopen met een nog slimmere aanpak voor een samenwerking met andere personen en partijen. Marieke Heinsbroek: Een samenwerking wordt duurzaam als alle partijen er beter van worden en het gelijkwaardig is. Bedrijven die alleen komen om te helpen, moet u afwijzen. Of opvoeden Dan ontstaan de bijzondere banden. De dynamiek en interactie met het publiek begint als Marieke een aantal stellingen aan de groep voorlegt. Heeft u ooit een samenwerking tot stand gebracht voor maatschappelijke bevordering van uw project? Was deze samenwerking moeizaam en weinig effectief? Heeft u dan nieuwe invalshoeken gezocht om de samenwerking succesvol af te ronden? Er komen uiteenlopende reacties uit het publiek, maar het algemeen oordeel is dat ondanks het gemeenschappelijke doel van

20 20 verschillende entiteiten, de samenwerkingen vloeiender zouden kunnen verlopen. Tijdens het praktische gedeelte van de workshop worden groepjes gevormd. Aan de hand van de volgende tips voor succesvolle samenwerking zijn deelnemers aan de slag gegaan: 1. Speel in op aanwezige (gemeenschappelijke) belangen en drijfveren 2. Grijp bestaande kansen en zoek steeds nieuwe invalshoeken 3. Begin klein, droom groot (maak samenwerking klein om het te proberen) 4. Durf te kiezen Elke deelnemer vertelt in een pitch van 2 minuten op zijn of haar beurt over een samenwerking die nog optimaler vormgegeven had kunnen worden. Daarin worden de betrokkenen, de organisatiedoelen en de betrokken partijen met hun doelen benoemd. Hierop volgen in 6 minuten tijd vele vragen van de groepsleden over de casus, ter verduidelijking van onderbelichte kanten en kansen. In groepsverband worden drie concrete vervolgstappen geformuleerd en wordt nagedacht over adviezen voor een succesvolle samenwerking. Na het uitwisselen van gegevens zijn de deelnemers geïnspireerd om de tips en adviezen toe te passen in hun toekomstige samenwerkingen en daar vooral feedback van anderen voor te vragen. De intensieve brainstormsessies en het sparren met anderen heeft geleid tot de ontdekking dat er meer uit een samenwerking gehaald kan worden door andere invalshoeken te gebruiken. Burgerparticipatie en vrijwillige inzet kan beter worden benut, waardoor er veel meer profijt uitgehaald kan worden!

21 21 Workshops scenariodenken Wat is de toekomst van maatschappelijk ondernemen? Door Mark Reijnders en Siebe Bakker Samen voor de buurtkeuken! en Het einde van het WK. Dit zijn twee voorbeelden van titels van de vier scenario s die door de deelnemers aan de workshop over de toekomst van ouderen, wonen en welzijn zijn ontwikkeld. De eerste titel is nog wel te koppelen aan het thema van die workshop, maar het einde van het WK? Wat heeft dat te maken met ouderen en welzijn, zal iemand die niet bij de workshop was zich afvragen. Toch symboliseert die titel precies wat de workshop vooral moest zijn: mensen met verschillende achtergronden die in een creatieve werksessie met elkaar de trends en ambities voor de toekomst van ouderen, wonen en welzijn bespreken. In een parallelle workshopsessie staat de toekomst van grote steden en leefbaarheid van buurten centraal. De workshop over ouderen en welzijn kent een grote variatie in deelnemers: van mensen van een vrijwilligersorganisatie, tot gemeente, tot digitaal platform voor welzijnsdiensten. In de andere workshop zijn het vooral vermogensfondsen die de koppen bij elkaar steken en brainstormen over de toekomst van maatschappelijk ondernemen. Er gebeurt veel in de wereld om ons heen. Complexiteit, snelle veranderingen en onvoorspelbaarheid zijn typisch de termen die met de huidige tijd worden geassocieerd. Zo ook in de wereld van het maatschappelijk ondernemen. Hoe kun je daar nu het beste mee omgaan? Een van de manieren is om samen na te denken over de toekomst op een langere termijn dan, zeg, de komende vier jaar. Door samen na te denken over de grote lange termijn trends en door elkaars ambities en visies te delen, komen vaak interessante zaken naar boven die normaal niet naar boven zouden zijn gekomen. Het is natuurlijk ook een leuke manier om elkaar (nog) beter te leren kennen. Samenwerking in netwerken is van toenemend belang, zowel

22 22 voor ouderen zelf als voor mensen en organisaties die bezig zijn met maatschappelijk ondernemen. Hoe en met wie kun je het beste samenwerken om doelen te kunnen bereiken? Dat is de cruciale en uitdagende vraag, die in deze workshops een begin van een antwoord zal gaan krijgen. Allereerst de trend en ambities, belangrijke basisingrediënten voor de toekomstscenario s. In de workshop over ouderen en welzijn komen duidelijk drie trends naar voren: meer nadruk op duurzaamheid, de opkomst van de ruil- en deeleconomie, en het toenemend belang van technologie (o.a. robotica en domotica) voor maatschappelijk ondernemen. Daarnaast zien deelnemers ook een duidelijke trend van minder overheid en meer kleinschaligheid. De vermogensfondsen in de andere workshop zien de afname van hulpbronnen als belangrijke trend, en zien de kloof tussen winners en losers in de samenleving groter worden. En hoe zit het met de ambities van de deelnemers? Zelf regie kunnen voeren, en nadruk op waarde, niet op winst voeren in de ouderenworkshop de boventoon. In de andere groep zien we iets vergelijkbaars terugkomen met de ambities kwetsbare mensen worden meer mensen en samen leven. Er is ook een belangrijke ambitie om individueel maatschappelijk ondernemerschap meer te stimuleren en faciliteren. Allemaal heldere, uitgesproken ambities. De grote vraag is natuurlijk hoe je die dan het beste kan realiseren? Slimme samenwerking tussen stakeholders is een centraal uitgangspunt, maar in welke context vindt dat plaats? De wereld van nu kan er over een paar jaar weer heel anders uitzien. Daar komen dan ook de volgende stappen in het scenariodenken om de hoek kijken: welke toekomstscenario s zijn er mogelijk? Wat zijn de consequenties van ieder scenario? Welke keuzes kun/moet je maken als je zoveel mogelijk rekening houdt met alle ontwikkelde scenario s? Natuurlijk laten deze vragen zich niet in één middag beantwoorden. Daar is veel meer voor nodig. Toch komen de deelnemers behoorlijk ver. In de workshop over grote steden en leefbaarheid staan de stake-

Congres Maatschappelijk Ondernemen

Congres Maatschappelijk Ondernemen 2 Congres Maatschappelijk Ondernemen Op donderdagmiddag 19 juni vond in de Rotterdam Science Tower het Congres Maatschappelijk Ondernemen plaats. Hier kwamen deelnemers afkomstig uit vrijwilligersorganisaties,

Nadere informatie

DIT IS EEN UITGAVE VAN

DIT IS EEN UITGAVE VAN Colofon DIT IS EEN UITGAVE VAN Stichting Maatschappij en Onderneming Lange Voorhout 92 2514 EJ Den Haag Telefoon: +31(0)70 3528 528 Email: contact@smo.nl Redactie: Simone Langeweg Tekst- en Communicatieadvies

Nadere informatie

Samenwerken èn netwerken

Samenwerken èn netwerken Samenwerken èn netwerken Stappenplan voor versterken van zelforganisaties Auteurs Saskia van Grinsven en Jamila Achahchah Fotografie: Guillermo Dazelle MOVISIE Juni 2012 Inleiding Voor je ligt een stappenplan

Nadere informatie

Menukaart Loopbaanevents. Investeer in jouw talent

Menukaart Loopbaanevents. Investeer in jouw talent Menukaart Loopbaanevents Investeer in jouw talent Inhoud 1. LOOPBAANEVENTS OP LOCATIE... 3 Inleiding... 3 Praktisch... 3 2. TALENT ONTWIKKELEN ( TALENTMANAGEMENT)... 4 (her)ken je Talent/ Kernkwaliteiten...

Nadere informatie

Adinda Keizer - Copyright 2013 Niets uit deze uitgave mag zonder toestemming van Vindjeklant.nl worden gekopieerd of gebruikt in commerciële

Adinda Keizer - Copyright 2013 Niets uit deze uitgave mag zonder toestemming van Vindjeklant.nl worden gekopieerd of gebruikt in commerciële Adinda Keizer - Copyright 2013 Niets uit deze uitgave mag zonder toestemming van Vindjeklant.nl worden gekopieerd of gebruikt in commerciële uitingen. Als startend ondernemer is alles nieuw. De boekhouding,

Nadere informatie

Denktank beroepskrachten & vrijwilligers over de waarde van vrijwilligerswerk

Denktank beroepskrachten & vrijwilligers over de waarde van vrijwilligerswerk Denktank beroepskrachten & vrijwilligers over de waarde van vrijwilligerswerk Rapport gebaseerd op de resultaten van een documentanalyse en enquête binnen de pedagogische civil society Hoe te verwijzen

Nadere informatie

Informatie Maatschappelijke Beursvloer Maastricht

Informatie Maatschappelijke Beursvloer Maastricht Wat is een beursvloer De Beursvloer is een lokaal evenement waar maatschappelijke behoeften worden verhandeld: vraag en aanbod van vrijwilligerswerk in de meest brede zin van het woord. Voorwaarde is dat

Nadere informatie

3 vragen die managers hun medewerkers nooit stellen

3 vragen die managers hun medewerkers nooit stellen 3 vragen die managers hun medewerkers nooit stellen en die het managen veel simpeler en succesvoller maken! Door Esther Mallant 2012 Esther Mallant www.hrmallant.nl Introductie De 3 vragen die managers

Nadere informatie

15 november 2012 NOVi-bijeenkomst Begrippenkader Vrijwilligerswerk 52 vrijwilligerscentrales nvt

15 november 2012 NOVi-bijeenkomst Begrippenkader Vrijwilligerswerk 52 vrijwilligerscentrales nvt Vergadering d.d. Activiteit Aanwezig Afwezig 15 november 2012 NOVi-bijeenkomst Begrippenkader Vrijwilligerswerk 52 vrijwilligerscentrales nvt Op 15 november kwamen 52 mensen van vrijwilligerscentrales

Nadere informatie

Eigen en WIJze buurten

Eigen en WIJze buurten Eigen en WIJze buurten Swingen met de kracht en kennis van de wijk. Van en Voor wijkbewoners. Marjanne van Ginneken Community en netwerk leider van Makers en Doeners Grote Beer 980, 3067 MB Rotterdam,

Nadere informatie

IBN ALS SOCIALE ONDERNEMING VOOR EEN BREDERE GROEP

IBN ALS SOCIALE ONDERNEMING VOOR EEN BREDERE GROEP IBN ALS SOCIALE ONDERNEMING VOOR EEN BREDERE GROEP IBN ALS SOCIALE ONDERNEMING VOOR EEN BREDERE GROEP IBN biedt mensen met een afstand tot de arbeidsmarkt meer kansen door het optimaal benutten van talenten,

Nadere informatie

Les 5: Sociaal ondernemen

Les 5: Sociaal ondernemen Les 5: Sociaal ondernemen praktisch theoretisch Vakken Nederlands, Moraalleer, Cultuurwetenschappen, Economie, Godsdienst, Maatschappelijke Vorming, Project Algemene Vakken. Doelstellingen en eindtermen

Nadere informatie

De Wmo en de decentralisaties

De Wmo en de decentralisaties De Wmo en de decentralisaties Presentatie Alice Makkinga Adviseur programma Aandacht voor Iedereen Inhoud Landelijk programma Aandacht voor iedereen Belangrijke maatschappelijke trends? Belangrijkste wettelijke

Nadere informatie

Participatieverslag Nieuw & Anders

Participatieverslag Nieuw & Anders Participatieverslag Nieuw & Anders Op 26 en 31 maart vonden twee bijeenkomsten plaats met de titel Nieuw & Anders plaats. Twee bijeenkomsten die druk bezocht werden door vrijwilligers, verenigingen en

Nadere informatie

MOCB NIEUWE POSITIONERING

MOCB NIEUWE POSITIONERING MOCB NIEUWE POSITIONERING Datum: 16 december 2013 Inleiding Hier volgt het voorstel voor de nieuwe positionering van de opleiding Manager/Ondernemer Café-Bar (MOCB), dat op basis van feedback vanuit de

Nadere informatie

In haar openingsrede haalt rector Gerty Lensvelt-Mulders alvast een aantal ervaringen aan:

In haar openingsrede haalt rector Gerty Lensvelt-Mulders alvast een aantal ervaringen aan: Verslag van de Plenaire sessie Dies 2015 Universiteit voor Humanistiek Hoe vrijwillig is vrijwilligerswerk? In haar openingsrede haalt rector Gerty Lensvelt-Mulders alvast een aantal ervaringen aan: Wetenschappelijk

Nadere informatie

Van strategie naar praktijk: een case uit Den Haag

Van strategie naar praktijk: een case uit Den Haag Van strategie naar praktijk: een case uit Den Haag Door: Patrick Rancuret En wat levert het nu op? Dat is de vraag die menig manager in de gemeente Den Haag stelt als het gaat over het gebruik van sociale

Nadere informatie

Alle kinderen kunnen Roefelen Stichting Roefelen zoekt partners 2013-2017

Alle kinderen kunnen Roefelen Stichting Roefelen zoekt partners 2013-2017 Alle kinderen kunnen Roefelen Stichting Roefelen zoekt partners 2013-2017 Het is belangrijk dat kinderen al jong kennis maken met bedrijven en beroepen. Roefelen maakt dat mogelijk. De in 2011 opgerichte

Nadere informatie

Lef en out-of-the-boxdenken in Lingewaard

Lef en out-of-the-boxdenken in Lingewaard Lef en out-of-the-boxdenken in Lingewaard Een onorthodoxe re-integratieaanpak Door: Fenny Brandsma Alle gemeenten hebben ermee te maken: reorganisatie, krimp en boventallige medewerkers. Sommige gemeenten

Nadere informatie

eflectietool Reflectietool Reflectietool Reflectietool Test jezelf op professioneel ondersteunen

eflectietool Reflectietool Reflectietool Reflectietool Test jezelf op professioneel ondersteunen eflectietool Reflectietool eflectietool Reflectietool eflectietool Reflectietool Test jezelf op professioneel ondersteunen Redactie: Marieke Haitsma en Corrie van Dam Eindredactie: afdeling communicatie

Nadere informatie

De ambtenaar als ambassadeur aan de slag met social business Door: Jochem Koole

De ambtenaar als ambassadeur aan de slag met social business Door: Jochem Koole De ambtenaar als ambassadeur aan de slag met social business Door: Jochem Koole Sociale media hebben individuen meer macht gegeven. De wereldwijde beschikbaarheid van gratis online netwerken, zoals Facebook,

Nadere informatie

Zorg voor je carrière. Neem gerust contact op of maak een afspraak. Telefoon: (030) 602 94 25 of e-mail: zorg@matchcare.nl

Zorg voor je carrière. Neem gerust contact op of maak een afspraak. Telefoon: (030) 602 94 25 of e-mail: zorg@matchcare.nl Neem gerust contact op of maak een afspraak. Telefoon: (030) 602 94 25 of e-mail: zorg@matchcare.nl Hoe presenteer ik mijzelf? Wat wil ik? Zorg voor je carrière Door het dagelijkse contact met mijn coach

Nadere informatie

Samen voor een sociale stad

Samen voor een sociale stad Samen voor een sociale stad 2015-2018 Samen werken we aan een sociaal en leefbaar Almere waar iedereen naar vermogen meedoet 2015 Visie VMCA 2015 1 Almere in beweging We staan in Almere voor de uitdaging

Nadere informatie

Presentatie d.d. 23/4/2013 Huis van de Buurt Huis van.

Presentatie d.d. 23/4/2013 Huis van de Buurt Huis van. Presentatie d.d. 23/4/2013 Huis van de Buurt Huis van. Logo Huis van de Buurt Caroline van Gessel, coördinator Huis van de Buurt St. Zorgcentra de Betuwe Stel U wordt nu geboren, hoe zou u de zorg en welzijn

Nadere informatie

Bouwstenen voor Burgerkracht. Dag van de transities, 19 november 2014 Helga Koper en Lydia Sterrenberg

Bouwstenen voor Burgerkracht. Dag van de transities, 19 november 2014 Helga Koper en Lydia Sterrenberg Bouwstenen voor Burgerkracht Dag van de transities, 19 november 2014 Helga Koper en Lydia Sterrenberg Even voorstellen: Platform 31 Wie zijn we? Een kennis- en netwerkorganisatie voor stedelijke en regionale

Nadere informatie

Ontwikkeling. Opleiding Persoonlijke Ontwikkeling

Ontwikkeling. Opleiding Persoonlijke Ontwikkeling Ontwikkeling Opleiding Persoonlijke Ontwikkeling Opleiding Persoonlijke Ontwikkeling Waarom? Ik heb het idee dat ik wel eens tekortschiet als het erom gaat anderen duidelijk te maken wat ik bedoel. Ik

Nadere informatie

Reuring in het Vrijwilligerswerk? Helderheid in roerige tijden

Reuring in het Vrijwilligerswerk? Helderheid in roerige tijden Reuring in het Vrijwilligerswerk? Helderheid in roerige tijden @LucasMeijs prof.dr. Lucas C.P.M. Meijs Strategic Philanthropy Drie brede onderwerpen 1. De draagkracht van burgers Civil society De overvragende

Nadere informatie

7 INGREDIENTEN VOOR ENTHOUSIASTE MEDEWERKERS (SPECIAL MANAGER)

7 INGREDIENTEN VOOR ENTHOUSIASTE MEDEWERKERS (SPECIAL MANAGER) E-blog 7 INGREDIENTEN VOOR ENTHOUSIASTE MEDEWERKERS (SPECIAL MANAGER) In leidinggeven Er zijn 7 interessante ingrediënten voor leidinggevenden om uit hun medewerkers te halen wat er in zit en hun talent

Nadere informatie

Cultuur is een eerste levensbehoefte

Cultuur is een eerste levensbehoefte 10 Cultuur is een eerste levensbehoefte Interview Tekst Kelly Bakker Foto s Tessa Wiegerinck Journalist, cultuurkenner en ondernemer in één Je stapt in die achtbaan en kan dan eigenlijk niet meer anders

Nadere informatie

Outplacement: voor de werknemer

Outplacement: voor de werknemer Outplacement: voor de werknemer Ontslag: een keerpunt voor werkgever en werknemer De aanleiding tot outplacement is een ontslag. Dat kan zijn door een reorganisatie of omdat werknemer en werkgever, om

Nadere informatie

www.ludenstraining.nl Trainingen voor Young Professionals

www.ludenstraining.nl Trainingen voor Young Professionals www.ludenstraining.nl Trainingen voor Young Professionals Rendement van talent Porties VAN GOED NAAR Ludens Talentontwikkeling is een jong trainingsbureau met veel ervaring. Wij zijn gespecialiseerd in

Nadere informatie

21st Century Skills Training

21st Century Skills Training Ontwikkeling van competenties voor de 21 e eeuw - Vernieuwend - Voor werknemers van nu - Met inzet van moderne en digitale technieken - - Integratie van social media - Toekomstgericht - Inleiding De manier

Nadere informatie

Buurthuizen en activiteiten

Buurthuizen en activiteiten Invalshoek: een wijkbudget voor activiteiten We stoppen met de financiering van (een gedeelte van) de huidige activiteiten in de wijk en stellen per wijk een budget beschikbaar voor initiatieven van inwoners

Nadere informatie

Kansen en bedreigingen, sterktes en zwaktes. Dit is een bijlage bij het Humanitas Jaarverslag 2011, www.humanitasjaarverslag.nl

Kansen en bedreigingen, sterktes en zwaktes. Dit is een bijlage bij het Humanitas Jaarverslag 2011, www.humanitasjaarverslag.nl Kansen en bedreigingen, sterktes en zwaktes Dit is een bijlage bij het Humanitas Jaarverslag 2011, www.humanitasjaarverslag.nl Om haar koers voor de komende jaren te kunnen bepalen, heeft Humanitas vastgesteld

Nadere informatie

Bijeenkomst over geloofsopvoeding Communiceren met je puber Deze bijeenkomst sluit aan bij Moments, magazine voor ouders van jongeren van 12-18 jaar

Bijeenkomst over geloofsopvoeding Communiceren met je puber Deze bijeenkomst sluit aan bij Moments, magazine voor ouders van jongeren van 12-18 jaar DOELSTELLINGEN Ouders zijn zich ervan bewust dat je altijd en overal communiceert Ouders wisselen ervaringen met elkaar uit over hoe de communicatie met hun pubers verloopt Ouders verwerven meer inzicht

Nadere informatie

Sociaal ondernemen: innovatief ondernemen met dubbele winst

Sociaal ondernemen: innovatief ondernemen met dubbele winst Sociaal ondernemen: innovatief ondernemen met dubbele winst Conferentie Samen werken aan lokaal ondernemerschap 19 november 2015 Bert Otten Radar Advies Lianne Harrewijn IMK Sociaal ondernemen is in! sociaal

Nadere informatie

Talentontwikkeling. http://www.youtube.com/watch?v=kvv1ga-lffg. Dynamo is onderdeel van de Lumens Groep

Talentontwikkeling. http://www.youtube.com/watch?v=kvv1ga-lffg. Dynamo is onderdeel van de Lumens Groep Talentontwikkeling http://www.youtube.com/watch?v=kvv1ga-lffg Missie Dynamo is een (in)formele, dynamische leer/werkomgeving voor jongeren met een passie voor alternatieve, dans, muziek, kunst en sport

Nadere informatie

Vrijwilligerswerk is geen containerbegrip

Vrijwilligerswerk is geen containerbegrip Vrijwilligerswerk is geen containerbegrip De veranderende politieke en maatschappelijke verhoudingen resulteren in minder overheid en meer burger. Door de terugtredende overheid ontstaat er meer ruimte

Nadere informatie

Voor een Duurzame werkomgeving. MVO4Holland www.mvo4holland.nl

Voor een Duurzame werkomgeving. MVO4Holland www.mvo4holland.nl Voor een Duurzame werkomgeving MVO4Holland www.mvo4holland.nl EEN D U U R Z A M E W E R K O M G E V I N G? Een duurzame werkomgeving? Onze overtuiging: Iedereen heeft recht op een zinvolle werkplek! De

Nadere informatie

Van een stempel een sterk punt maken. De Werkschool. Worden wie je bent. De Werkschool. Worden wie je bent

Van een stempel een sterk punt maken. De Werkschool. Worden wie je bent. De Werkschool. Worden wie je bent Van een stempel een sterk punt maken Postbus 95359 2509 CJ Den Haag info@werkscholen.nl De Werkschool Worden wie je bent De Werkschool Worden wie je bent jongeren in een uitkeringssituatie terug te dringen.

Nadere informatie

PRESENTATIE FONDSENWERVEN 2.0

PRESENTATIE FONDSENWERVEN 2.0 PRESENTATIE FONDSENWERVEN 2.0 LYSIAS ADVIES Samenvatting Lysias Advies ontwikkelde samen met Meer dan Voetbal een masterclass fondsenwerving 2.0 voor MVO-medewerkers bij clubs. Deze presentatie gaat in

Nadere informatie

APQ rapportage. Bea Voorbeeld. support@meurshrm.nl. Naam: Datum: 16.06.2015. Email:

APQ rapportage. Bea Voorbeeld. support@meurshrm.nl. Naam: Datum: 16.06.2015. Email: APQ rapportage Naam: Bea Voorbeeld Datum: 16.06.2015 Email: support@meurshrm.nl Bea Voorbeeld / 16.06.2015 / APQ rapportage 2 Inleiding Dit rapport geeft inzicht in jouw inzetbaarheid. We bespreken hoe

Nadere informatie

Strategie Ronald McDonald Kinderfonds 2015 2019

Strategie Ronald McDonald Kinderfonds 2015 2019 Strategie Ronald McDonald Kinderfonds 2015 2019 TOGETHERNESS Focus, optimaliseren en excelleren Een ziek kind kan niet zonder zijn ouders Een onwerkelijke wereld, vol slangetjes, veelbetekenende piepjes

Nadere informatie

LAAT JE BEDRIJF GROEIEN DOOR HET INZETTEN VAN JE NETWERK!

LAAT JE BEDRIJF GROEIEN DOOR HET INZETTEN VAN JE NETWERK! LAAT JE BEDRIJF GROEIEN DOOR HET INZETTEN VAN JE NETWERK! In dit E-book leer je hoe je door het inzetten van je eigen netwerk je bedrijf kan laten groeien. WAAROM DIT E-BOOK? Veel ondernemers beginnen

Nadere informatie

2011-2015. Beleidsplan Stichting De Upside van Down

2011-2015. Beleidsplan Stichting De Upside van Down 2011-2015 Beleidsplan Stichting De Upside van Down Caroline Belle 2011-2015 Inhoud Inleiding. pagina 03 Hoofdstuk 1, Uitgangspunten. pagina 05 Hoofdstuk 2, Visie pagina 06 Hoofdstuk 3, Doelstellingen.

Nadere informatie

Met de wervingscirkel kun je stap voor stap een wervingsactie voorbereiden:

Met de wervingscirkel kun je stap voor stap een wervingsactie voorbereiden: Wervingscirkel 1 Veel vrijwilligersorganisaties hebben probelemen met het werven van vrijwilligers. Je hebt tenslotte geen baan te bieden met salaris, maar je biedt een vorm van vrijetijdsbesteding. In

Nadere informatie

DIT IS VERSIE 1.0 VAN DE 47 TIPS OM EEN SUCCESVOL KUNSTENAAR TE WORDEN. Download de nieuwste versie op http://dekunstbv.nl/tips-kunst-en-ondernemen/

DIT IS VERSIE 1.0 VAN DE 47 TIPS OM EEN SUCCESVOL KUNSTENAAR TE WORDEN. Download de nieuwste versie op http://dekunstbv.nl/tips-kunst-en-ondernemen/ DIT IS VERSIE 1.0 VAN DE 47 TIPS OM EEN SUCCESVOL KUNSTENAAR TE WORDEN Download de nieuwste versie op http://dekunstbv.nl/tips-kunst-en-ondernemen/ Disclaimer: Bij het samenstellen van deze 47 tips is

Nadere informatie

WERVINGSCIRKEL. De juiste persoon op de juiste plaats

WERVINGSCIRKEL. De juiste persoon op de juiste plaats WERVINGSCIRKEL De juiste persoon op de juiste plaats Werving gaat om het aantrekken van vrijwilligers die passen bij de organisatie en bij de taken die ze gaan uitvoeren. Kort samengevat: de juiste persoon

Nadere informatie

Werkboek MEER KLANTEN OP JOUW MANIER! ANNEMIEKE TISSINK KRIJG MEER KLANTEN DOOR MARKETING IN TE ZETTEN OP EEN MANIER DIE BIJ JOU PAST

Werkboek MEER KLANTEN OP JOUW MANIER! ANNEMIEKE TISSINK KRIJG MEER KLANTEN DOOR MARKETING IN TE ZETTEN OP EEN MANIER DIE BIJ JOU PAST Werkboek MEER MANIER! ANNEMIEKE TISSINK KRIJG MEER DOOR MARKETING IN TE ZETTEN OP EEN MANIER DIE BIJ JOU PAST MANIER! Hoofdstuk 1 Nieuwe klanten nodig? Marketing is een vakgebied waar veel om te doen is.

Nadere informatie

Nameting Scan Mijn Bedrijf 2.0 2011-2012

Nameting Scan Mijn Bedrijf 2.0 2011-2012 Sociale innovatie De volgende vragen gaan over sociale innovatie en innovatief ondernemingsbeleid. Sociale Innovatie is een vernieuwing of een verbetering in de arbeidsorganisatie en in de arbeidsrelaties

Nadere informatie

We zijn op ontdekkingsreis, in een gebied waar de huidige systemen leidend zijn maar onvoldoende werken. Bij een ontdekkingsreis hoort ruimte.

We zijn op ontdekkingsreis, in een gebied waar de huidige systemen leidend zijn maar onvoldoende werken. Bij een ontdekkingsreis hoort ruimte. Het speelveld De wereld om ons heen verandert razend snel. De richting is duidelijk, de sociale zekerheid wordt geprivatiseerd. Samen bouwen we aan een vernieuwende structuur om de arbeidsmarkt essentieel

Nadere informatie

Personal branding op de arbeidsmarkt: vermarkt je carrière

Personal branding op de arbeidsmarkt: vermarkt je carrière Personal branding op de arbeidsmarkt: vermarkt je carrière TRAININGSPROGRAMMA VIER WORKSHOPS De wereld verandert snel en dat is van invloed op ieders plaats en functioneren op de arbeidsmarkt. We maken

Nadere informatie

Sprankelend Spraakmakend Verrassend Inspirerend Waanzinnig

Sprankelend Spraakmakend Verrassend Inspirerend Waanzinnig Grijp je Ambities Sprankelend Spraakmakend Verrassend Inspirerend Waanzinnig Je dromen verwezenlijken in 7 stappen. Grijp je ambities Brengt je dichterbij je ideaal Laat je talenten leven Helpt je het

Nadere informatie

Sociale innovatie. Integraal op weg naar topprestaties in teams en organisaties

Sociale innovatie. Integraal op weg naar topprestaties in teams en organisaties Sociale innovatie Integraal op weg naar topprestaties in teams en organisaties DATUM 1 maart 2014 CONTACT Steef de Vries MCC M 06 46 05 55 57 www.copertunity.nl info@copertunity.nl 2 1. Wat is sociale

Nadere informatie

Medezeggenschap van Vrijwilligers

Medezeggenschap van Vrijwilligers Terugkoppeling netwerkbijeenkomst 1 december 2014 Medezeggenschap van Vrijwilligers In deze derde en laatste bijeenkomst keken we opnieuw naar verschillende mogelijkheden om meedenken en meepraten van

Nadere informatie

DEEL 1. WERKBOEK 5 Eigen keuze. 2015 Monique van Dam YOU: De keuze is aan jou!

DEEL 1. WERKBOEK 5 Eigen keuze. 2015 Monique van Dam YOU: De keuze is aan jou! DEEL 1 1 WERKBOEK 5 Eigen keuze Inhoud 2 1. Hoe zit het met je keuzes? 3 2. Hoe stap je uit je automatische piloot? 7 3. Juiste keuzes maken doe je met 3 vragen 9 4. Vervolg & afronding 11 1. Hoe zit het

Nadere informatie

ONLINE MARKETING ANGELCOACHING

ONLINE MARKETING ANGELCOACHING ONLINE MARKETING ANGELCOACHING MARCA VAN DEN BROEK Met mijn bedrijf AngelCoaching zet ik me in voor succesvol ondernemen als kunstenaar//creatief. WAAR GAAT HET OM? Zichtbaarheid Onderscheidend (en authentiek)

Nadere informatie

Verbinding tussen talenten in het kunstvakonderwijs en het culturele veld vergroot de kans op het slagen van talent.

Verbinding tussen talenten in het kunstvakonderwijs en het culturele veld vergroot de kans op het slagen van talent. Verslag werkconferentie talentontwikkeling 23 april 2015 Algemeen De werkconferentie was het startpunt van een traject dat een bijdrage gaat leveren aan een langetermijnvisie en ambitie op het terrein

Nadere informatie

Aanjagers 1 december 2015 Ctylab

Aanjagers 1 december 2015 Ctylab Ctylab zoekt aanjager(s) Je hebt misschien al eens van ons gehoord. Een online platform voor klein nieuws en frisse ideeën uit je eigen omgeving. Nu doen we dat nog op Facebook met een kleine groep. Maar

Nadere informatie

Ontwikkelingen. in zorg en welzijn. Wij houden daarbij onverkort vast aan de Koers 2010-2013,

Ontwikkelingen. in zorg en welzijn. Wij houden daarbij onverkort vast aan de Koers 2010-2013, KOERS 2014-2015 3 Het (zorg)landschap waarin wij opereren verandert ingrijpend. De kern hiervan is de Kanteling, wat inhoudt dat de eigen kracht van burgers over de hele breedte van de samenleving uitgangspunt

Nadere informatie

De gemeenteraad aan zet Wat wilt u weten over de jongeren met een beperking in uw regio?

De gemeenteraad aan zet Wat wilt u weten over de jongeren met een beperking in uw regio? De gemeenteraad aan zet Wat wilt u weten over de jongeren met een beperking in uw regio? Transities sociale domein Gemeenten staan zoals bekend aan de vooravond van drie grote transities: de decentralisatie

Nadere informatie

13 Acquisitietips. AngelCoaching. Coaching en training voor de creatieve sector www.angelcoaching.nl

13 Acquisitietips. AngelCoaching. Coaching en training voor de creatieve sector www.angelcoaching.nl 13 Acquisitietips AngelCoaching Coaching en training voor de creatieve sector Tip 1 Wat voor product/dienst ga je aanbieden? Maak een keuze, niemand kan alles! Tip 1 Veel ondernemers zijn gezegend met

Nadere informatie

Nonprofit financiering: werken naar een overzichtelijke en inzichtelijk financieringsmatrix

Nonprofit financiering: werken naar een overzichtelijke en inzichtelijk financieringsmatrix Nonprofit financiering: werken naar een overzichtelijke en inzichtelijk financieringsmatrix Lucas Meijs & Lonneke Roza RSM Erasmus University 2014 1 Achtergrond Nonprofit organisaties (NPO s) hebben eigenlijk

Nadere informatie

Onderhandelen met lef en liefde

Onderhandelen met lef en liefde Lodewijk van Ommeren, directeur van Bureau Zuidema, interviewt Judith Schoenmaeckers Onderhandelen met lef en liefde Dirty tricks? Judith Schoenmaeckers, commercieel directeur bij Randstad, heeft er niets

Nadere informatie

Stappenplan crowdfunding

Stappenplan crowdfunding Stappenplan crowdfunding Voordat je het crowdfundingsproject online zet, is het handig om over bepaalde aspecten na te denken. Denk bijvoorbeeld aan de presentatie van het project, het doelbedrag en de

Nadere informatie

Het beste uit jezelf

Het beste uit jezelf Het beste uit jezelf 2 3 Met elkaar bouwen aan het Huis van Philadelphia Philadelphia wil dat mensen met een beperking gelukkig kunnen zijn en het beste uit zichzelf kunnen halen. Daarom doen we ons werk

Nadere informatie

Minigids Hybride Evenementen Het evenement dat niemand wil missen is hybride Een wereld waar offline en online samenkomen!

Minigids Hybride Evenementen Het evenement dat niemand wil missen is hybride Een wereld waar offline en online samenkomen! Minigids Hybride Evenementen Het evenement dat niemand wil missen is hybride Een wereld waar offline en online samenkomen! Introductie In een wereld die op alle vlakken steeds meer digitaal verbonden raakt,

Nadere informatie

Inspireren, Leren & Werken. Werken aan een nieuwe werkwijze

Inspireren, Leren & Werken. Werken aan een nieuwe werkwijze Inspireren, Leren & Werken Werken aan een nieuwe werkwijze WIE, WAT, WAAR? BOOTCAMP JEUGDWERK 2014 BLZ 4 DAG 4 DONDERDAG 4 SEPTEMBER BLZ 8 DAG 1 MAANDAG 1 SEPTEMBER BLZ 5 DAG 5 VRIJDAG 5 SEPTEMBER BLZ

Nadere informatie

PE,PEPP en Samen Werken

PE,PEPP en Samen Werken PE,PEPP en Samen Werken Permanente Educatie Platform voor Pedagogische Professionals Begeleiding, Ondersteuning, Tijd en Moeite 15-10-2015 Alex Cornellissen Kleine Ikke lid AGOOP 1 Permanente Educatie

Nadere informatie

Outplacement: voor de werknemer

Outplacement: voor de werknemer Outplacement: voor de werknemer Ontslag: een keerpunt voor werkgever en werknemer De aanleiding tot outplacement is een toekomstig ontslag. Dat kan zijn door een reorganisatie of omdat werknemer en werkgever,

Nadere informatie

Lééf je dag. Prikkelende workshops om samen te leren

Lééf je dag. Prikkelende workshops om samen te leren Lééf je dag Prikkelende workshops om samen te leren Vier je dag, vier het moment Wilt u een personeelsbijeenkomst organiseren waarbij u ontspanning combineert met leren? Kies dan voor de workshops van

Nadere informatie

Effecten van sharing economy op de samenleving en op wonen

Effecten van sharing economy op de samenleving en op wonen Effecten van sharing economy op de samenleving en op wonen Onderzoeksopzet Definitie deeleconomie Trends en ontwikkelingen Deelnemers Maatschappelijke effecten Deeleconomie-platforms Woonvormen met delen

Nadere informatie

wonen met zorg vanuit een nieuw perspectief

wonen met zorg vanuit een nieuw perspectief wonen met zorg vanuit een nieuw perspectief scheiden van Verblijf van wonen naar Wonen en zorg & van verblijf naar wonen door extramuralisering en scheiden wonen/zorg Programma Doel van vandaag Meer grip

Nadere informatie

Een land waar. mensen goed geïnformeerd zijn over handicaps

Een land waar. mensen goed geïnformeerd zijn over handicaps Een land waar mensen goed geïnformeerd zijn over handicaps Lilian (48) vraagt haar zoontje om even een handje te komen geven. Dat doet hij en dan gaat hij weer lekker verder spelen. Wij nemen plaats aan

Nadere informatie

Stellingenspel actief in de participatiesamenleving

Stellingenspel actief in de participatiesamenleving Stellingenspel actief in de participatiesamenleving Werkvorm Groepsgesprek in minimaal 3 groepen Doelgroep Bestuur, leden en vrijwilligers van een vrijwilligersorganisatie Doel Samen bepalen welke activiteiten

Nadere informatie

De Geefwet en donaties aan cultuur in Nederland *1. René Bekkers, r.bekkers@vu.nl Saskia Franssen, s.e.franssen@vu.nl

De Geefwet en donaties aan cultuur in Nederland *1. René Bekkers, r.bekkers@vu.nl Saskia Franssen, s.e.franssen@vu.nl De Geefwet en donaties aan cultuur in Nederland *1 René Bekkers, r.bekkers@vu.nl Saskia Franssen, s.e.franssen@vu.nl Sinds giften aan culturele instellingen fiscaal gezien aantrekkelijker zijn geworden,

Nadere informatie

Een beter imago begint bij jezelf

Een beter imago begint bij jezelf Een beter imago begint bij jezelf David Kok in gesprek met Thomas Marzano Gemeenten, ambtenaren, de politiek, de overheid als geheel: we kampen met een imagoprobleem. We doen ons werk (vaak) niet goed,

Nadere informatie

AVONTURENKAART. Reflectieopdrachten

AVONTURENKAART. Reflectieopdrachten AVONTURENKAART Reflectieopdrachten Je hebt aangegeven dat je het niet weet; je hangt niet erg aan je huidige baan maar hebt ook niet de ambitie om naar een andere baan op zoek te gaan. Geef hieronder kort

Nadere informatie

Professionele en persoonlijke groei?

Professionele en persoonlijke groei? + Professionele en persoonlijke groei? Samen naar meer resultaat, meer gemak en meer plezier! Han Oei Oei voor Groei - www.oeivoorgroei.nl info@oeivoorgroei.nl 0633794681 + Meer resultaat, meer gemak en

Nadere informatie

Projectplan MKB Roadmaps 3.0

Projectplan MKB Roadmaps 3.0 Projectplan MKB Roadmaps 3.0 In 2013 is MKB Roadmaps voor het eerst opgestart, met als doelstelling om (aspirant) ondernemers te helpen om de zakelijke kant van hun innovatie te ontwikkelen. Wegens succes

Nadere informatie

UWV Loopbaanadviseur 2.0 Strategisch en creatief meedenken met je opdrachtgever

UWV Loopbaanadviseur 2.0 Strategisch en creatief meedenken met je opdrachtgever UWV Loopbaanadviseur 2.0 Strategisch en creatief meedenken met je opdrachtgever Petra Korevaar Manager UWV loopbaancentrum Utrecht 17-06-2010 Even voorstellen UWV 2010 20.931 mensen/17.812 fte 11 districten

Nadere informatie

Kick-off Kenniskring Zelfredzaamheid ICT, Zorg en Welzijn 20 maart 2014, In de Ruimte, Utrecht

Kick-off Kenniskring Zelfredzaamheid ICT, Zorg en Welzijn 20 maart 2014, In de Ruimte, Utrecht Kick-off Kenniskring Zelfredzaamheid ICT, Zorg en Welzijn 20 maart 2014, In de Ruimte, Utrecht 13.30 - Opening danielle@digitalestedenagenda.nl h.haveman@enschede.nl www.twitter.com/dezorgendestad 1 Digitale

Nadere informatie

Flexibel werken én een hypotheek

Flexibel werken én een hypotheek Flexibel werken én een hypotheek Een hypotheek met Reacties uit de media op de perspectiefverklaring perspectiefverklaring Columnist Frank Kalshoven, de Volkskrant Alleen hypotheken verstrekken aan mensen

Nadere informatie

Van de macht van management naar de kracht van leiderschap

Van de macht van management naar de kracht van leiderschap Van de macht van management naar de kracht van leiderschap Inez Sales Juni 2011 INHOUDSOPGAVE Leiderschap... 3 1. Leiderschap en management... 4 2. Leiderschapstijl ten behoeve van de klant... 5 3. Leiderschapstijl

Nadere informatie

HPC-O. Human Performance Contextscan Organisatierapportage Datum: Opdrachtgever: Auteur:

HPC-O. Human Performance Contextscan Organisatierapportage <Naam onderwijsinstelling> Datum: Opdrachtgever: Auteur: HPC-O 1 HPC-O Human Performance Contextscan Organisatierapportage Datum: Opdrachtgever: Auteur: 24 april 2008 drs M.G. Wildschut HPC-O

Nadere informatie

De nieuwe vrijwilliger

De nieuwe vrijwilliger VAN INSPIREREN NAAR ACTIVEREN 15 NOVEMBER 2012 De nieuwe vrijwilliger VRIJWILLIGERS CENTRALE ZWOLLE Steunpunt voor vrijwilligerswerk en informele zorg 1 Discrepantie: Door bezuinigingen minder personeel,

Nadere informatie

Inleiding. Jotam Dveer. Klas: 1CD. SLB: Maike de Vocht

Inleiding. Jotam Dveer. Klas: 1CD. SLB: Maike de Vocht Inleiding Tijdens de SLB les van 10 december 2012 hebben wij de opdracht gekregen om een vijftal vacatures te zoeken die in ons vakgebied kan liggen. Wij moesten beargumenteren waarom wij hier graag zouden

Nadere informatie

In gesprek gaan met ouders in verband met een vermoeden van kindermishandeling

In gesprek gaan met ouders in verband met een vermoeden van kindermishandeling In gesprek gaan met ouders in verband met een vermoeden van kindermishandeling 1. Aandachtspunten voor een gesprek met ouders i.v.m. een vermoeden van kindermishandeling: Als je je zorgen maakt over een

Nadere informatie

Eenvoudig nieuwe klanten. Voor adviseurs, trainers en coaches

Eenvoudig nieuwe klanten. Voor adviseurs, trainers en coaches Eenvoudig nieuwe klanten Voor adviseurs, trainers en coaches Leer hoe ideale klanten naar je toe komen. Wiep de Jong Online Business Trainer Eenvoudig nieuwe klanten 2 Welkom bij mijn E-Book 'Eenvoudig

Nadere informatie

Informatiebrochure Programma ERVARING TELT

Informatiebrochure Programma ERVARING TELT Informatiebrochure Programma ERVARING TELT Een passend toekomstperspectief voor mensen, die in de laatste fase van de loopbaan hun baan verliezen. Ervaring Telt helpt je op weg! Ervaring Telt: Jouw plan,

Nadere informatie

Leef je Leven met Zin!

Leef je Leven met Zin! Leef je Leven met Zin! Geef zin aan het Leven, dan geeft het Leven zin aan jou Voor veel mensen is werk belangrijk. Niet alleen als bron van inkomen, maar ook als middel om je zelf te ontwikkelen en te

Nadere informatie

Evaluatierapport Terugkomdagen 2014 Nationale Opleiding MediaCoach Februari 2015 www.nomc.nl

Evaluatierapport Terugkomdagen 2014 Nationale Opleiding MediaCoach Februari 2015 www.nomc.nl Evaluatierapport Terugkomdagen 2014 Nationale Opleiding MediaCoach Februari 2015 www.nomc.nl De terugkomdagen Najaar 2014 van de Nationale Opleiding MediaCoach werden als goed en zelfs uitstekend beoordeeld,

Nadere informatie

Je gedachten gestructureerd op papier

Je gedachten gestructureerd op papier Online training: Je gedachten gestructureerd op papier Start: 14 september 2015 Een online programma, mét coaching, voor ondernemers en werknemers Voor als je logisch opgebouwde teksten wil leren schrijven,

Nadere informatie

Van idee naar subsidiabel projectplan

Van idee naar subsidiabel projectplan FINALEDAG 3-2-1-CO! ZORGT VOOR VERRIJKTE INNOVATIEVE IDEEËN Van idee naar subsidiabel projectplan Door: Martine van Dijk A+O fonds Gemeenten / Fotografie: Kees Winkelman Op 26 maart 2015 vond voor de tweede

Nadere informatie

QUINN-MODEL. CompetenZa info@competenza.nu www.competenza.nu

QUINN-MODEL. CompetenZa info@competenza.nu www.competenza.nu QUINN-MODEL In onze adviestrajecten en gesprekken met opdrachtgevers maken wij vaak gebruik van het zgn. Quinn-model. Een handig hulpmiddel om samen, met een zo objectief mogelijke blik, naar het bedrijf

Nadere informatie

Samen, duurzaam doen!

Samen, duurzaam doen! Samen, duurzaam doen! Een online platform voor duurzaamheid in de Kromme Rijn en Utrechtse Heuvelrug Transitie: We leven niet in een tijdperk van verandering maar in een verandering van tijdperken Jan

Nadere informatie

De motor van de lerende organisatie

De motor van de lerende organisatie De motor van de lerende organisatie Focus op de arbeidsmarkt Naast het erkennen van leerbedrijven is Calibris verantwoordelijk voor ontwikkeling en onderhoud van kwalificaties in de sectoren zorg, welzijn

Nadere informatie

Dries Stoel en Marcèle van Kerkvoorde. Uw businessmodel voor de toekomst

Dries Stoel en Marcèle van Kerkvoorde. Uw businessmodel voor de toekomst Dries Stoel en Marcèle van Kerkvoorde Uw businessmodel voor de toekomst Missie: economische groei door versterken van innovatie in het MKB Concurrentiekracht van Nederland versterken Innovatie in het MKB

Nadere informatie

Topsectoren. Hoe & Waarom

Topsectoren. Hoe & Waarom Topsectoren Hoe & Waarom 1 Index Waarom de topsectorenaanpak? 3 Wat is het internationale belang? 4 Hoe werken de topsectoren samen? 5 Wat is de rol voor het MKB in de topsectoren? 6 Wat is de rol van

Nadere informatie