Van Waarde(n) HUB 28 november 2015, Miranda Meijerman

Save this PDF as:
Maat: px
Weergave met pagina beginnen:

Download "Van Waarde(n) HUB 28 november 2015, Miranda Meijerman"

Transcriptie

1 Van Waarde(n) Al voor de oprichting van het Humanistisch Verbond in 1946 bestond er buitenkerkelijke uitvaartbegeleiding. vandaag staan we stil bij de HUB die nu 10 jaar als zelfstandige stichting functioneert. Een mijlpaal. Graag deel ik vandaag met u een stukje historie van het HV en de waarden die vanaf het begin voorop staan. Toen in 1946 de Humanisten en buitenkerkelijken zich organiseerden in het Humanistisch Verbond was een van hun speerpunten het bieden van geestelijke verzorging. Vooral tegen de achtergrond van de verschrikkingen van de oorlog, wilde oprichter van het HV, Jaap van Praag mensen toerusten om zich levensbeschouwelijk te vormen. Hij benadrukte dat een levensbeschouwing niet alleen beschouwend is, maar ook werkingskracht moet hebben in het dagelijks leven van mensen. Humanistische uitvaart begeleiding is misschien wel één van de beste voorbeelden van deze werkingskracht, van wat de humanistische levensbeschouwing in praktijk kan doen en betekenen. Dat wij sterfelijk zijn is het grootste vraagstuk van iedere levensbeschouwing. Helemaal voor humanisten die niet uitgaan van een leven na de dood. Het einde is ook echt het einde.

2 Vanaf 1983 veranderden na lang lobbyen artikel 1 en 6 van de Grondwet waardoor Het HV formeel de wettelijke vertegenwoordiging van de humanistische levensbeschouwing werd. Vanaf dat moment werden godsdienst en levensovertuiging gelijk behandeld. Maar waar staat het HV nu, wat zien wij nu als aard en inhoud van het humanisme? Deze kan het best worden omschreven aan de hand van drie grondslagen; een mensbeeld, een politiek-moreel streven en een persoonlijk streven. Ook wel eigentijds humanisme Het humanisme is een levensbeschouwing die uitgaat van de waardigheid van mensen en haar inspiratie vindt in menselijke vermogens. De mens heeft een aantal specifieke menselijke vermogens tot zijn beschikking. Zo kunnen wij moreel oordelen en onderscheid maken tussen goed en kwaad. Zo zijn wij nieuwsgierige wezens en willen wij de wereld en onszelf doorgronden. Zo zijn wij expressieve wezens en geven wij vorm aan ervaringen, ideeën en gevoel door middel van

3 verhalen, kunst en muziek. En het laatste kenmerk van het humanistische mensbeeld is dat het humanisme ongodsdienstig is. Humanisten geloven in de kracht van mensen. Kort gezegd is de basis van het humanisme de mens en diens vermogens. Er is echter iets nodig om deze vermogens te ontwikkelen. En die voorwaarden zijn maatschappelijk-politiek en persoonlijk van aard. En zo komen we bij de tweede grondslag van het eigentijds humanisme, de maatschappelijke component: Het humanisme is een politiek-moreel streven. Wij leven uiteraard niet solitair, maar in een samenleving. De inrichting van de samenleving beïnvloed ons leven en de manier waarop we ons vormen en ontwikkelen. Wat humanisten betreft zijn een aantal waarden fundamenteel om richting te geven aan ons samenleven. Die waarden zijn vrijheid, gelijkwaardigheid van mensen en solidariteit. Een derde grondslag van het eigentijds humanisme is persoonlijker van aard en heeft zijn geschiedenis in de klassieke Bildung. Het humanisme omvat het streven naar een goed, mooi en zinvol persoonlijk leven

4 Humanisten gaan ervan uit dat het aardse leven het enige is dat we hebben. Daarom hechten we bijzonder belang aan de vormgeving en invulling ervan. Aandacht besteden aan je leven is een morele kwaliteit die moed vraagt. Leven moeten we leren; ons karakter vormt zich gaandeweg. In de humanistische traditie spreken we van het ontwikkelen van 'hogere menselijkheid', van 'vorming' (Bildung) en van 'levenskunst'. Zo geven we uitdrukking aan ons verlangen naar volledig mens-zijn en aan het streven naar een veelzijdige, evenwichtige ontplooiing. Humanisten ervaren vorming vooral als een houding en een ideaal, en niet als een succesformule die alle problemen oplost. Vorming zou niet nodig zijn als wij afgerond ter wereld kwamen. Bildung maakt gebruik van onze openheid en onafheid. Leven doe je niet alleen. Naast familierelaties hechten humanisten traditioneel aan vriendschappen. Vriendschappen combineren diepe verbondenheid met de vrije keuze voor een persoon. Vrienden kunnen van elkaar genieten, elkaar aan het lachen maken, elkaar

5 troosten, inspireren en tot voorbeeld dienen. Maar ook kritiek op elkaar leveren. Vrienden hoeven niet uit hetzelfde dorp of land te komen, dezelfde huidskleur of achtergrond te hebben. Humanisten geloven dat mensen ernaar verlangen om zin en waarde in hun leven te ervaren. Die ervaring is niet vanzelfsprekend; in sommige omstandigheden kan het leven je zelfs zinloos voorkomen. Humanisten nemen dit gevoel serieus. Het verlangen naar zin maakt ons menselijk, niet de garantie dat het wordt ingewilligd. Deze drie genoemde onderdelen vormen de huidige humanistische levensbeschouwing. Onze basis is de waardering voor het specifiek menselijke, onze inzet voor een menswaardige samenleving en ons streven naar een persoonlijk mooi, goed en ontwikkeld leven. Iedere persoon is anders en heeft zijn eigen verhaal. Daarom is ook iedere uitvaart eigen en uniek, omdat iedere persoon eigen en uniek is geweest. We spreken niet over de dood in algemene zin maar over de dood van een mens dat een heel eigen leven heeft geleid. De uitvaartbegeleiding is een van de belangrijke praktijken van het humanisme, en het 10 jarig jubileum van de verzelfstandiging van de HUB is een goed moment om dat nog eens te benoemen en te vieren.

6 Het HV ontvangt onverminderd positieve reacties van mensen leden en niet leden wanneer zij een afscheid hebben meegemaakt dat werd begeleid door een humanistische uitvaartbegeleider. Meestal gaat dat gepaard met de opmerking dat ze niet wisten dat er zo iets bestond. Een signaal dat communicatie van cruciaal belang is. Voor HV blijft de binding vanwege het humanistisch gedachtegoed vooropstaan. Wij willen vanuit die gemeenschappelijke inhoud graag blijven meedenken over de toekomst van de HUB en waar mogelijk bijdragen aan versterking. Ik zie daarvoor zeker mogelijkheden. Sterker: het is mijn overtuiging dat - na een periode van afstand nemen om de eigen zelfstandigheid vorm te kunnen geven - versterking van de samenwerking voor zowel het HV als de HUB meerwaarde heeft. Niet alleen de HUB heeft zich de afgelopen 10 jaar ontwikkeld, ook het Humanistisch Verbond heeft grote veranderingen ondergaan. We hebben de dalende trend weten te keren, zijn gegroeid in ledental, financieel onafhankelijk en hebben we de relaties en samenwerking met andere H.organisaties versterkt. Met name met de Humanistische Omroep HUMAN.

7 Het verbinden van diensten is ook de weg die we zouden willen verkennen met de HUB, bijvoorbeeld door de uitvaartbegeleiding en het gesprek bij leven te verbinden met de gesprekken zoals geestelijk begeleiders dat doen, en de diensten van notarieel werkers die zich inzetten voor zorgvuldig nalaten. Er is een wereld te winnen wanneer wij in staat zijn de buitenwereld te laten zien dat we bij elkaar horen, een beweging zijn die is gestoeld op dezelfde humanistische waarden. Onderzoek wijst keer op keer uit dat een groot deel van de bevolking die waarden onderschrijft. In het helder uitdragen van dat gedachtengoed ligt onze gezamenlijke kracht. Namens het HV van harte gefeliciteerd met het tienjarig jubileum en ik hoop dat het HV en de HUB elkaar steeds blijven vinden in die gezamenlijke waarden.

Beste humanistisch uitvaartbegeleiders, regionale en landelijke bestuursleden

Beste humanistisch uitvaartbegeleiders, regionale en landelijke bestuursleden Bunnik, 8 november 2014 Tien Jaar Humanistische Uitvaartbegeleiding Door: Ineke de Vries (directeur Humanistisch Verbond) Beste humanistisch uitvaartbegeleiders, regionale en landelijke bestuursleden en

Nadere informatie

zelf denken samen leven

zelf denken samen leven Het Humanistisch Verbond en het Steunfonds Humanisme zijn in bezit van het CBFkeurmerk voor goede doelen. Humanistisch Verbond Vul de antwoordkaart in of bel: (020) 521 90 20 Ik word lid van het Humanistisch

Nadere informatie

In de tekst worden drie elementen van het humanisme weergegeven.:

In de tekst worden drie elementen van het humanisme weergegeven.: EIGENTIJDS HUMANISME Achtergrond De tekst Eigentijds humanisme beschrijft hoe het Humanistisch Verbond het levensbeschouwelijke humanisme anno nu interpreteert. Er is behoefte aan een beschrijving van

Nadere informatie

' Zijn wie je bent. Dat is geluk.'

' Zijn wie je bent. Dat is geluk.' identiteitsbewijs ' Zijn wie je bent. Dat is geluk.' Erasmus 4 Onderwijs draait om mensen Onderwijs draait om mensen. Als we met elkaar in het onderwijs iets willen bereiken, dan draait alles om passie,

Nadere informatie

onderwijsgroep noord identiteitsbewijs

onderwijsgroep noord identiteitsbewijs onderwijsgroep noord identiteitsbewijs 'Zijn wie je bent. Dat is geluk.' Erasmus 4 Onderwijs draait om mensen Als we met elkaar in het onderwijs iets willen bereiken, dan draait alles om passie, energie

Nadere informatie

Eigentijds humanisme, HV Gouda zondag 20 maart. Ineke de Vries, directeur

Eigentijds humanisme, HV Gouda zondag 20 maart. Ineke de Vries, directeur Eigentijds humanisme, HV Gouda zondag 20 maart Ineke de Vries, directeur Inleiding Het Humanistisch Verbond heeft dit jaar de pensioengerechtigde leeftijd bereikt. Van Gerard van Roon hebben we zojuist

Nadere informatie

' Dit is de tijd die niet verloren gaat: iedre minuut zet zich in toekomst om.' M. Vasalis

' Dit is de tijd die niet verloren gaat: iedre minuut zet zich in toekomst om.' M. Vasalis IDENTITEITS- BEWIJS ' Dit is de tijd die niet verloren gaat: iedre minuut zet zich in toekomst om.' M. Vasalis 2 Onderwijs draait om mensen Als wij in onze onderwijsinstelling iets willen bereiken, dan

Nadere informatie

identiteitsbewijs identiteitsbewijs onderwijsgroep noord

identiteitsbewijs identiteitsbewijs onderwijsgroep noord 1 identiteitsbewijs identiteitsbewijs onderwijsgroep noord identiteitsbewijs onderwijsgroep noord I Zijn wie je bent. Dat is geluk. I Erasmus 2 Onderwijs draait om mensen Als we met elkaar in het onderwijs

Nadere informatie

Trouwceremonie betekenisvol moment

Trouwceremonie betekenisvol moment Trouwceremonie betekenisvol moment Een feestelijk, betekenisvol moment op je trouwdag, bij een huwelijksjubileum, als je gaat samenwonen of op een ander belangrijk moment in je leven. Naast alle andere

Nadere informatie

Vlaams Verbond van het Katholiek Basisonderwijs Guimardstraat 1, 1040 BRUSSEL. Deel 1 Opvoedingsproject

Vlaams Verbond van het Katholiek Basisonderwijs Guimardstraat 1, 1040 BRUSSEL. Deel 1 Opvoedingsproject Vlaams Verbond van het Katholiek Basisonderwijs Guimardstraat 1, 1040 BRUSSEL Deel 1 Opvoedingsproject 1 ONS OPVOEDINGSPROJECT Wij verwachten van alle ouders dat ze loyaal achter de identiteit en het opvoedingsproject

Nadere informatie

Presentatie voor: MOC Schilderswijk te Den Haag Datum: 22 januari 2015

Presentatie voor: MOC Schilderswijk te Den Haag Datum: 22 januari 2015 Presentatie voor: MOC Schilderswijk te Den Haag Datum: 22 januari 2015 Door: Dick Keus Programma Vragen: 1. Wat vind je het mooiste aan jouw religie? 2. Hoe merk je dat / heeft dat invloed op je dagelijks

Nadere informatie

inspireren en verbinden Actief bijdragen aan humanisme Humanistisch Verbond

inspireren en verbinden Actief bijdragen aan humanisme Humanistisch Verbond inspireren en verbinden Actief bijdragen aan humanisme Humanistisch Verbond Informatie voor vrijwilligers van het Humanistisch Verbond Inhoud Voorwoord, beste vrijwilliger 3 Humanisme en het Humanistisch

Nadere informatie

Ethische optiek = hoe is de benadering dat mensen het uiteindelijk goede behoren te doen.

Ethische optiek = hoe is de benadering dat mensen het uiteindelijk goede behoren te doen. Samenvatting door A. 1576 woorden 4 december 2014 1,3 2 keer beoordeeld Vak Levensbeschouwing Paragraaf 2 De ethische optiek 1 inleiding Ethiek gaat over goed en kwaad in het menselijk handelen. Onderscheid

Nadere informatie

Deel 1 Opvoedingsproject

Deel 1 Opvoedingsproject Deel 1 Opvoedingsproject 1 Beste ouders, Welkom aan onze school. U kiest onze school voor het onderwijs en de opvoeding van uw kind. Wij zijn blij en dankbaar voor het vertrouwen in onze school. De directie

Nadere informatie

C U L T U U R E N W A A R D E N

C U L T U U R E N W A A R D E N C U L T U U R EN WAARDEN DE MOOG FILOSOFIE Bij Moog hebben we een eenvoudige filosofie: We geloven in de mensen die voor ons werken. We geloven dat in een omgeving van wederzijds vertrouwen, werk voor

Nadere informatie

Inleiding 11 Hans Alma & Adri Smaling

Inleiding 11 Hans Alma & Adri Smaling Inleiding 11 Hans Alma & Adri Smaling Referenties 15 Hoofdstuk 1. Zingeving en levens beschouwing: een conceptuele en thematische verkenning 17 Adri Smaling & Hans Alma 1. Wat kan onder zingeving worden

Nadere informatie

Actuele vragen met betrekking tot de vrijheid van onderwijs. Fenneke Zeldenrust

Actuele vragen met betrekking tot de vrijheid van onderwijs. Fenneke Zeldenrust Actuele vragen met betrekking tot de vrijheid van onderwijs Fenneke Zeldenrust Vrijheid van onderwijs, artikel 23 Grondwet - Vrijheid van stichting - Vrijheid van richting - Vrijheid van inrichting Een

Nadere informatie

Vrijheid van onderwijs

Vrijheid van onderwijs Vrijheid van onderwijs Ledenpeiling van 9 t/m 27 februari 2012 Aanleiding In maart 2012 geeft de Onderwijsraad een advies over de vrijheid van onderwijs dat mogelijk zal leiden tot wijzigingen in het onderwijsbestel.

Nadere informatie

De plaats van identiteit in uw personeelsbeleid. De praktische toepassing van identiteit

De plaats van identiteit in uw personeelsbeleid. De praktische toepassing van identiteit De plaats van identiteit in uw personeelsbeleid De praktische toepassing van identiteit Inhoud Omgaan met: identiteit bij de instroom identiteit tijdens de werkzame identiteit bij de uitstroom Wettelijk

Nadere informatie

Deel 1. Opvoedingsproject

Deel 1. Opvoedingsproject Deel 1 Opvoedingsproject 5 6 1. Opvoedingsproject Wij verwachten van alle ouders dat ze loyaal achter de identiteit en het pedagogisch project van onze school staan en dit ondersteunen. Hieronder vindt

Nadere informatie

Centrum voor Transculturele Psychiatrie Veldzicht

Centrum voor Transculturele Psychiatrie Veldzicht Centrum voor Transculturele Psychiatrie Veldzicht Een blik op onze identiteit en onze toekomst Informatie voor medewerkers 2 Dienst Justitiële Inrichtingen Ministerie van Justitie en Veiligheid Inhoud

Nadere informatie

PROCESDOEL 5 OEFENING IN ZINGEVEN

PROCESDOEL 5 OEFENING IN ZINGEVEN PROCESDOEL 5 OEFENING IN ZINGEVEN Bijzondere procesdoelen: 5.1 Erkenning van de mens als zingever 5.2 Erkennen dat de mens niet de enige zindrager is 5.3 Exploratie, verkenning en integratie van de betekening

Nadere informatie

Deel I. Perspectieven op cultuurverandering

Deel I. Perspectieven op cultuurverandering Deel I Perspectieven op cultuurverandering 1 Perspectieven op organisatiecultuur 2 Veranderend denken over cultuurverandering 3 Aanleidingen voor cultuurverandering 4 Conclusies Hoofdstuk 4 Conclusies

Nadere informatie

L I V E YOUR E S T I N Y IDENTITEITSBEWIJS

L I V E YOUR E S T I N Y IDENTITEITSBEWIJS L I V E YOUR E S T I N Y IDENTITEITSBEWIJS 1. IDEOLOGIE WAARIN GELOVEN WIJ? IDEOLOGIE Waarin geloven wij? WIE BEN IK? Wij geloven dat ieder mens een bestemming heeft. Ieder mens heeft een identiteit. We

Nadere informatie

OBSERVATIELIJST van de MUZISCHE ONTWIKKELING Van kleuters IN 5 CATEGORIEËN

OBSERVATIELIJST van de MUZISCHE ONTWIKKELING Van kleuters IN 5 CATEGORIEËN OBSERVATIELIJST van de MUZISCHE ONTWIKKELING Van kleuters IN 5 CATEGORIEËN Mijn muzisch enthousiasme Mijn muzische durf en creativiteit Mijn relatie met en begrip van de kunsttalen Mijn muzische expressie

Nadere informatie

75. Plaatsingslijst dozen archief Humanistisch Verbond Landelijk Bureau ( )

75. Plaatsingslijst dozen archief Humanistisch Verbond Landelijk Bureau ( ) 75. Plaatsingslijst dozen archief Humanistisch Verbond Landelijk Bureau (1982-2007) 1. subsidie speciaal doel,2000-2002 Algemene Loterij Nederland, 1998-2001 2. inhoudelijke benoeming van humanistisch

Nadere informatie

Doelen relationele vorming

Doelen relationele vorming Doelen relationele vorming RV 1 Kinderen hebben vertrouwen in zichzelf RV 1.1. Ontdekken dat ieder uniek is. RV 1.2. Zich bewust worden van hun eigen kwetsbaarheid en ermee kunnen omgaan. RV 1.3. Eigen

Nadere informatie

Profielschets directeur

Profielschets directeur Schooladres Samenwerkingsschool Veerse Stijl De Lispeltuut Torenstraat 29 4356 BG Oostkapelle 0118-586191 lispeltuut@archipelscholen.nl www.lispeltuut.net www.archipelscholen.nl Profielschets directeur

Nadere informatie

Deel 1: Pedagogisch project Vrije Basisschool Lenteland

Deel 1: Pedagogisch project Vrije Basisschool Lenteland 1 ONZE SCHOOL en de SCHOLENGROEP ARKORUM Het katholiek basisonderwijs brengt al vele jaren een aanbod van kwalitatief onderwijs en opvoeding aan kleuters en leerlingen in de regio Roeselare- Ardooie. In

Nadere informatie

De identiteit van Catent

De identiteit van Catent De identiteit van Catent Onze scholen zijn educatieve instituten waar kinderen het best mogelijke onderwijs krijgen én hun talenten met verbeeldingskracht, passie en enthousiasme kunnen ontwikkelen. Onze

Nadere informatie

ASVZ staat midden in de maatschappij. Samen met cliënten, mantelzorgers en vrijwilligers geven we vorm aan onze zorg. Hoe we dat doen, staat in deze

ASVZ staat midden in de maatschappij. Samen met cliënten, mantelzorgers en vrijwilligers geven we vorm aan onze zorg. Hoe we dat doen, staat in deze Onze kijk op zorg ASVZ staat midden in de maatschappij. Samen met cliënten, mantelzorgers en vrijwilligers geven we vorm aan onze zorg. Hoe we dat doen, staat in deze zorgvisie. Onze zorgvisie is een weerslag

Nadere informatie

Beleidsplan cultuureducatie OBS de Driepas

Beleidsplan cultuureducatie OBS de Driepas Beleidsplan cultuureducatie OBS de Driepas 1. Algemene doelstelling cultuureducatie 2. Doelen en visie van de school 3. Visie cultuureducatie 4. Beschrijving van de bestaande situatie 5. Beschrijving van

Nadere informatie

Het leven leren. De theorie en visie achter het levo lesmateriaal

Het leven leren. De theorie en visie achter het levo lesmateriaal Het leven leren De theorie en visie achter het levo lesmateriaal Waar gaat kaderdocument Het leven leren (2003) over? De levensbeschouwelijke ontwikkeling èn beroepsethische vorming van onderwijsdeelnemers

Nadere informatie

Identiteit in woorden Stichting St. Josephscholen Nijmegen

Identiteit in woorden Stichting St. Josephscholen Nijmegen Identiteit in woorden Stichting St. Josephscholen Nijmegen Inleiding De commissie identiteit, in opdracht van het bestuur en de directies van de Stichting St. Josephscholen, heeft de identiteit van de

Nadere informatie

Rapportage van de werkgroep identiteit en eigenheid

Rapportage van de werkgroep identiteit en eigenheid Rapportage van de werkgroep identiteit en eigenheid De rapportage van de werkgroep identiteit, samengesteld uit twee directeuren en twee GMR-leden (ouder en leerkracht) per bestuur, is door de stuurgroep

Nadere informatie

Doelenlijst Relationele Vorming in de Basisschool in combinatie met de IK-zinnen

Doelenlijst Relationele Vorming in de Basisschool in combinatie met de IK-zinnen Doelenlijst Relationele Vorming in de Basisschool in combinatie met de IK-zinnen RV 1 Kinderen hebben vertrouwen in zichzelf. RV1.1 RV1.2 RV1.3 RV1.4 Ontdekken dat iedereen uniek is. Ik heb door dat iedereen

Nadere informatie

opdrachtsverklaring centrum voor volwassen personen met handicap MOZAÏEK

opdrachtsverklaring centrum voor volwassen personen met handicap MOZAÏEK opdrachtsverklaring centrum voor volwassen personen met handicap MOZAÏEK Bij het begin van de jaren 70 zoeken enkele ouders een dagcentrum voor hun volwassen gehandicapt kind. Voordien was het bijna evident

Nadere informatie

Werken in Teamverband Vragen voor een groepsgesprek

Werken in Teamverband Vragen voor een groepsgesprek Werken in Teamverband Vragen voor een groepsgesprek Don Boscocollege Hechtel Hieronder vind je een tekst en bijbehorende vragen waarmee de gangmakers in Hechtel een gesprek op gang willen brengen in verschillende

Nadere informatie

VERDER IN LEREN STRATEGISCH BELEIDSPLAN 2011-2015 PUBLIEKSVERSIE

VERDER IN LEREN STRATEGISCH BELEIDSPLAN 2011-2015 PUBLIEKSVERSIE VERDER IN LEREN STRATEGISCH BELEIDSPLAN 2011-2015 PUBLIEKSVERSIE INHOUD Missie & visie 4 Het onderwijs voorbij 5 Kwaliteit vanuit identiteit 7 Werken vanuit passie 8 Elke leerling telt 10 Ondernemend en

Nadere informatie

Onderwijskundige Visie

Onderwijskundige Visie Onderwijskundige Visie 1 Inleiding Missie Het kind Het kind staat voorop en dus centraal. Ieder kind is uniek en heeft talenten. Elk kind is bijzonder en elk kind mag er zijn. Kinderen zijn niet gelijk,

Nadere informatie

Visie pastoraal in Monsheide

Visie pastoraal in Monsheide Visietekst pastoraal in Monsheide I. Inleiding Onze christelijke levensbeschouwing, ontleend aan de stichtende Congregatie Sint-Vincentius à Paulo, trachten wij een eigentijdse invulling te geven. Vanuit

Nadere informatie

Werkstuk Levensbeschouwing Humanisme

Werkstuk Levensbeschouwing Humanisme Werkstuk Levensbeschouwing Humanisme Werkstuk door een scholier 3099 woorden 16 mei 2003 6,3 470 keer beoordeeld Vak Levensbeschouwing Inleiding Dit werkstuk gaat over het humanisme. Het is een levensbeschouwing

Nadere informatie

KBO Zeeland. beleidsplan

KBO Zeeland. beleidsplan KBO Zeeland beleidsplan 2014-2018 Vroeger was er ook een jeugd van tegenwoordig. 1 Inhoudsopgave. 1 Inleiding 3 2 Missie en opdracht 4 3 Strategische koers 5 4 Kerntaken 6 Belangenbehartiging Dienstverlening

Nadere informatie

Gedragscode Martini Ziekenhuis

Gedragscode Martini Ziekenhuis Gedragscode Martini Ziekenhuis Gedragscode Martini Ziekenhuis Het Martini Ziekenhuis, dat zijn wij. Een dienstverlenende instelling die als speerpunt gastvrijheid heeft en waar mensen centraal staan. Samen

Nadere informatie

Toespraak burgemeester Heijmans, 4 mei 2016, nationale dodenherdenking, Weert

Toespraak burgemeester Heijmans, 4 mei 2016, nationale dodenherdenking, Weert Toespraak burgemeester Heijmans, 4 mei 2016, nationale dodenherdenking, Weert "Als de vrijheid op de proef wordt gesteld moeten we haar steviger omarmen. Dat is niet altijd even makkelijk." Dit zijn woorden

Nadere informatie

Vraag Antwoord Scores

Vraag Antwoord Scores Opgave 2 Waanzin 6 maximumscore 2 een weergave van de overeenkomst tussen Descartes benadering van emoties en de beschreven opvatting over melancholie in de Oudheid: een fysiologische benadering 1 een

Nadere informatie

OVERZICHT HUMANISTISCH VERBOND WINTERSWIJK EN OMSTREKEN

OVERZICHT HUMANISTISCH VERBOND WINTERSWIJK EN OMSTREKEN OVERZICHT HUMANISTISCH VERBOND WINTERSWIJK EN OMSTREKEN 1949-2019 In 1946 is de eerste poging gedaan om in Winterswijk een afdeling op te richten. Dit blijkt uit een brief van 17-10-1946, die gericht is

Nadere informatie

Samenvatting Levensbeschouwing Hoofdstuk 1, Heeft het leven zin?

Samenvatting Levensbeschouwing Hoofdstuk 1, Heeft het leven zin? Samenvatting Levensbeschouwing Hoofdstuk 1, Heeft het leven zin? Samenvatting door een scholier 1618 woorden 28 november 2010 5,6 126 keer beoordeeld Vak Methode Levensbeschouwing Zin in zin Hoofdstuk

Nadere informatie

Voorbeeld antwoordblad Logische niveaus

Voorbeeld antwoordblad Logische niveaus Voorbeeld antwoordblad Logische niveaus Datum: 10 november 2016 We doorlopen de stappen in twee richtingen. Eerst van buiten naar binnen en daarna omgekeerd, van binnen naar buiten. Gebruik zowel je hoofd

Nadere informatie

Inhoud. Voorwoord 03. Missie en kernwaarden 07. Nieuwe perspectieven voor de toekomst 13. Beloften 23. Merkbaar en herkenbaar 37

Inhoud. Voorwoord 03. Missie en kernwaarden 07. Nieuwe perspectieven voor de toekomst 13. Beloften 23. Merkbaar en herkenbaar 37 Inhoud Voorwoord 03 Missie en kernwaarden 07 Nieuwe perspectieven voor de toekomst 13 Beloften 23 Merkbaar en herkenbaar 37 01 Voorwoord ROC Friese Poort staat midden in de samenleving, want onderwijs

Nadere informatie

Geloof, Hoop en Liefde

Geloof, Hoop en Liefde Geloof, Hoop en Liefde Commissie: Onderwijs Directie-overleg: 20-06-2017 GMR: 03-10-2017 (informeren) Raad van Toezicht: 25-09-2017 College van Bestuur: 04-10-2017 Evaluatie: 04-10-2020 1 Inhoudsopgave

Nadere informatie

Werkveld Datum Instemming/Advies GMR Vastgesteld CvB

Werkveld Datum Instemming/Advies GMR Vastgesteld CvB Werkveld Datum Instemming/Advies GMR Vastgesteld CvB Identiteit 1.5 Identiteitskaders Identiteit/Identiteitskaders Inhoudsopgave 1. De katholiek/oecumenische identiteit in de nieuwe stichting 3 2. Het

Nadere informatie

Dames en heren, Beste vrienden, personeelsleden en sympathisanten,

Dames en heren, Beste vrienden, personeelsleden en sympathisanten, Speech voorzitter nieuwjaar 2016 Dames en heren, Beste vrienden, personeelsleden en sympathisanten, Ik heet jullie allen graag welkom hier vandaag op onze nieuwjaarsreceptie. Het is de gelegenheid om de

Nadere informatie

ID-bewijs CSG Reggesteyn

ID-bewijs CSG Reggesteyn ID-bewijs CSG Reggesteyn Wat ons drijft Wij willen ons verbinden aan onze naasten, zoals God zich verbindt aan ons. Wij gunnen het iedereen om in aanraking te komen met de bijzondere boodschap van God

Nadere informatie

DAMON KLAS: NAAM: JAN DE LEEUW HUMANISME EN CHRISTENDOM HAVO/VWO WERKBOEK. stp hv huma wb1 22 jan 09.indd 1 22-01-2009 16:05:22

DAMON KLAS: NAAM: JAN DE LEEUW HUMANISME EN CHRISTENDOM HAVO/VWO WERKBOEK. stp hv huma wb1 22 jan 09.indd 1 22-01-2009 16:05:22 DAMON KLAS: NAAM: JAN DE LEEUW HUMANISME EN CHRISTENDOM WERKBOEK HAVO/VWO 1 stp hv huma wb1 22 jan 09.indd 1 22-01-2009 16:05:22 Hoofdstuk 3 Het humanisme Paragraaf 1 inleiding u OPDRACHT 1, P.43 Diederick

Nadere informatie

Bijna Dood Ervaringen

Bijna Dood Ervaringen Bijna Dood Ervaringen Een korte introductie Niecky Fruneaux en Edith Bertrand Algemeen geestelijk verzorgers Inleiding De inlossing van een belofte aan een cliënt: meer mensen vertellen over dit soort

Nadere informatie

informatie Identiteit in woorden

informatie Identiteit in woorden informatie Identiteit in woorden Identiteit in woorden Stichting Sint Josephscholen Nijmegen Colofon Tekst brochure M.m.v. Vormgeving Foto s : Werkgroep Identiteit : Harriëtte Blankers en Tonnie Poort

Nadere informatie

2. Nieuwe toekomst, nieuwe kansen De Eeuwige geeft Israël en in Israël ons de kans op een nieuwe toekomst. We blijven niet bij het oude, we worden er

2. Nieuwe toekomst, nieuwe kansen De Eeuwige geeft Israël en in Israël ons de kans op een nieuwe toekomst. We blijven niet bij het oude, we worden er 1 Opening Wij zijn hier bij elkaar in de Naam van de Ene en Eeuwige, die onze schepper is en die ons ingeeft om te creëren, nieuw te maken wat er nog niet was, En wij zijn bij elkaar in de Naam van Jezus

Nadere informatie

Levensbeschouwing Juist in het. openbaar onderwijs

Levensbeschouwing Juist in het. openbaar onderwijs Levensbeschouwing Juist in het openbaar onderwijs Levensbeschouwing in de openbare school brengt verbinding. Het raakt het hart van leerlingen en personeel. Door hier actief aandacht aan te besteden, gaat

Nadere informatie

Ankerpunten voor morgen

Ankerpunten voor morgen Ankerpunten voor morgen Wat doen we? Van waaruit doen we dat? Deus Caritas Est : deze boodschap maakte Pieter Jozef Triest gevoelig voor de noden van zijn tijd. Vertaald naar vandaag, is ook onze zendingsopdracht:

Nadere informatie

Ondernemerschapsblokkades

Ondernemerschapsblokkades Ondernemerschapsblokkades Wat houdt je tegen om je droom werkelijkheid te laten worden? En hoe los je dat op? 7 tips om in actie te komen! Samengesteld door Willemijn Lau Hoi toekomstig professional, Wat

Nadere informatie

PROFIEL PREDIKANT. Dit profiel is gemaakt door een groep gemeenteleden die de volgende clusters vertegenwoordigen: Pastoraat. Eredienst.

PROFIEL PREDIKANT. Dit profiel is gemaakt door een groep gemeenteleden die de volgende clusters vertegenwoordigen: Pastoraat. Eredienst. PROFIEL PREDIKANT Dit profiel is gemaakt door een groep gemeenteleden die de volgende clusters vertegenwoordigen: Pastoraat Eredienst Diaconie Jeugd Gemeenschapsvorming Beheer Vorming & Toerusting PROFIEL

Nadere informatie

Commissie Onderwijs en Zingeving Advies samenwerkingsscholen. juli 2013

Commissie Onderwijs en Zingeving Advies samenwerkingsscholen. juli 2013 Commissie Onderwijs en Zingeving Advies samenwerkingsscholen juli 2013 In zijn adviesaanvraag vraagt Wim Kuiper de commissie om bij te dragen aan een visie op de manier waarop een samenwerkingsschool vorm

Nadere informatie

Ethiek (ethos = gewoonte/zede) wil nadenken over en zich bezinnen op de levenshouding, het handelen en de gewoonte.

Ethiek (ethos = gewoonte/zede) wil nadenken over en zich bezinnen op de levenshouding, het handelen en de gewoonte. Samenvatting door A. 2079 woorden 29 juni 2014 6,4 2 keer beoordeeld Vak Anders H1 Ethiek (ethos = gewoonte/zede) wil nadenken over en zich bezinnen op de levenshouding, het handelen en de gewoonte. Moraal

Nadere informatie

Wat zegt deze canon nu, zo n veertig momenten in de geschiedenis. van de Nederlandse christendemocratie? Het is een feest der

Wat zegt deze canon nu, zo n veertig momenten in de geschiedenis. van de Nederlandse christendemocratie? Het is een feest der Dames en heren, Wat zegt deze canon nu, zo n veertig momenten in de geschiedenis van de Nederlandse christendemocratie? Het is een feest der herkenning, maar het kan ons ook neerdrukken. Kijken we terug

Nadere informatie

Leren op een prachtige school

Leren op een prachtige school Meerwerf basisschool Tuindorpschool www.meerwerf.nl Leren op een prachtige school midden in Den Helder R Rust en ruimte In het oude centrum van Den Helder ligt onze prachtige Tuindorpschool. Al generaties

Nadere informatie

Inhoudsopgave 1. Brede School Schimortera (=BredeSchool Schimortera) 2. Doelstelling BSS 3. Mensvisie BSS 4. Mensvisie BSS 5. Pedagogische visie van B

Inhoudsopgave 1. Brede School Schimortera (=BredeSchool Schimortera) 2. Doelstelling BSS 3. Mensvisie BSS 4. Mensvisie BSS 5. Pedagogische visie van B November 2011 1 Inhoudsopgave 1. Brede School Schimortera (=BredeSchool Schimortera) 2. Doelstelling BSS 3. Mensvisie BSS 4. Mensvisie BSS 5. Pedagogische visie van BSS 6. Pedagogische dialoog Continuüm

Nadere informatie

Functieprofiel. Leraar. op OBS Het Toverkruid LA, 1,0 FTE. Aanstelling voor een jaar welke bij goed functioneren kan leiden tot een vaste aanstelling.

Functieprofiel. Leraar. op OBS Het Toverkruid LA, 1,0 FTE. Aanstelling voor een jaar welke bij goed functioneren kan leiden tot een vaste aanstelling. Functieprofiel Leraar op OBS Het Toverkruid LA, 1,0 FTE Aanstelling voor een jaar welke bij goed functioneren kan leiden tot een vaste aanstelling. April 2018 Specifieke competenties teamlid OBS Het Toverkruid

Nadere informatie

keer beoordeeld 25 juni 2016

keer beoordeeld 25 juni 2016 0 Samenvatting door Sienna 1920 woorden keer beoordeeld 25 juni 2016 Vak Levensbeschouwing Hoofdstuk 1: Leren hoe te leven 1. Over Normaal gesproken Met de woorden normaal of abnormaal keuren we het gedrag

Nadere informatie

Zeven hulpbronnen van vertrouwen. Door: Carlos Estarippa

Zeven hulpbronnen van vertrouwen. Door: Carlos Estarippa Zeven hulpbronnen van vertrouwen Door: Carlos Estarippa Geïnspireerd door het boek van Bertie Hendriks Dagboek van de Ziel. De zeven levensfasen (Hendriks, 2013) wil ik in onderstaand artikel beschrijven

Nadere informatie

Wij zijn ING. En wij hebben samen een doel: mensen in staat stellen een stap voor te blijven, in het leven en in zaken.

Wij zijn ING. En wij hebben samen een doel: mensen in staat stellen een stap voor te blijven, in het leven en in zaken. The Orange Code Wij zijn ING. En wij hebben samen een doel: mensen in staat stellen een stap voor te blijven, in het leven en in zaken. De Orange Code is ons manifest waarin we hebben vastgelegd hoe we

Nadere informatie

Samenvatting Levensbeschouwing Humanisme - Christendom

Samenvatting Levensbeschouwing Humanisme - Christendom Samenvatting Levensbeschouwing Humanisme - C Samenvatting door een scholier 855 woorden 29 januari 2012 5,3 80 keer beoordeeld Vak Methode Levensbeschouwing Standpunt Begrippen 1) theïsme wel geloven in

Nadere informatie

De magie van Florerend Verkennen Geknipt om te bouwen aan zelfsturing. Intro

De magie van Florerend Verkennen Geknipt om te bouwen aan zelfsturing. Intro De magie van Florerend Verkennen Geknipt om te bouwen aan zelfsturing Door Pepijn Happel Intro We zijn zo gewend te focussen op wat niet werkt, daarbij geholpen door traditionele probleemoplossende methoden,

Nadere informatie

Naar een levend plan van ondersteuning

Naar een levend plan van ondersteuning Naar een levend plan van ondersteuning Dolf van den Berg Scholenconferentie Passend Graag 10 december 2015 Bijgaand ontvangt u de meest belangrijke dia s van mijn presentaties. Ik ga ervan uit dat u deze

Nadere informatie

GODSDIENSTWETENSCHAPPEN

GODSDIENSTWETENSCHAPPEN GODSDIENSTWETENSCHAPPEN Het programma Godsdienstwetenschappen omvat drie onderdelen en is als volgt verdeeld over de jaren 1 en 2: Jaar1: - Nieuwe spiritualiteit grensverkeer tussen Oosterse en Westerse

Nadere informatie

Artikelen Een uitvaart tussen kerk en niets

Artikelen Een uitvaart tussen kerk en niets Artikelen Een uitvaart tussen kerk en niets Het omgaan met afscheid nemen, sterven en dood is in onze samenleving aan het veranderen. Steeds vaker zie je dat mensen zelf actief betrokken willen zijn bij

Nadere informatie

Humanistisch Café: Opvoeden is ruimte geven 7 juni met landelijk HV-voorzitter Boris van der Ham

Humanistisch Café: Opvoeden is ruimte geven 7 juni met landelijk HV-voorzitter Boris van der Ham Nieuwsbrief 2 April 2017 Humanistisch Café: Opvoeden is ruimte geven 7 juni met landelijk HV-voorzitter Boris van der Ham Hoeveel vrijheid bied je een kind voor persoonlijke ontwikkeling en hoeveel sturing

Nadere informatie

5,6. Samenvatting door een scholier 1364 woorden 17 januari keer beoordeeld. Levensbeschouwing

5,6. Samenvatting door een scholier 1364 woorden 17 januari keer beoordeeld. Levensbeschouwing Samenvatting door een scholier 1364 woorden 17 januari 2005 5,6 33 keer beoordeeld Vak Methode Levensbeschouwing Zin leren Samenvatting: vindplaatsen van levensbeschouwing: muziek en reclame Hoofdstuk

Nadere informatie

Rabobank. Een bank met ideeën.

Rabobank. Een bank met ideeën. Samen bankieren. Rabobank. Een bank met ideeën. Identiteitsbewijs Rabobank Centraal Twente Ideologie 5 Visie 9 Missie 21 Merkbelofte 25 Unieke kracht 29 Kernwaarden 33 Ambities 39 Ideologie 5 Waar geloven

Nadere informatie

Identiteitsdocument Met de Bijbel op weg de wereld in

Identiteitsdocument Met de Bijbel op weg de wereld in Identiteitsdocument Met de Bijbel op weg de wereld in 1. We willen gereformeerd zijn 2. We geloven in genade 3. We zijn samen op reis Gereformeerd onderwijs voor christenen Met de Bijbel op weg de wereld

Nadere informatie

Aantekening Levensbeschouwing Hoofdstuk 2: Waarden en normen

Aantekening Levensbeschouwing Hoofdstuk 2: Waarden en normen Aantekening Levensbeschouwing Hoofdstuk 2: Waarden en normen Aantekening door C. 814 woorden 16 januari 2014 5,6 52 keer beoordeeld Vak Methode Levensbeschouwing Standpunt Waarden, normen en moraal Waarde:

Nadere informatie

BIJLAGE 2 RELATIONELE EN SEKSUELE VORMING IN DE LEERPLANNEN. Inleiding. verwijst naar ontwikkelingsaspecten uit het OWP

BIJLAGE 2 RELATIONELE EN SEKSUELE VORMING IN DE LEERPLANNEN. Inleiding. verwijst naar ontwikkelingsaspecten uit het OWP BIJLAGE 2 RELATIONELE EN SEKSUELE VORMING IN DE LEERPLANNEN Inleiding In alle leerplannen en in het Ontwikkelingsplan voor de Katholieke Basisschool zitten aspecten van relationele vorming verwerkt. Soms

Nadere informatie

2 Veelkleurige gemeente Typering van onze gemeente en kernwaarden (wat vinden wij belangrijk)

2 Veelkleurige gemeente Typering van onze gemeente en kernwaarden (wat vinden wij belangrijk) Protestantse Gemeente Veendam Beleidsplan 2019-2025 Inhoud 1 Missie 2 Veelkleurige gemeente Typering van onze gemeente en kernwaarden (wat vinden wij belangrijk) 3 Visie 2025 4 Speerpunten Beleid 2019-2025

Nadere informatie

Beginselverklaring van de Volkspartij voor Vrijheid en Democratie, 1980

Beginselverklaring van de Volkspartij voor Vrijheid en Democratie, 1980 Beginselverklaring van de Volkspartij voor Vrijheid en Democratie, 1980 Noot van de editor De beginselprogramma's zijn gescand, en zover nodig gecorrigeerd. Hierdoor is het mogelijk dat de tekst niet meer

Nadere informatie

ontdek de kracht van het geven

ontdek de kracht van het geven ontdek de kracht van het geven Berghummerstraat 15 7591 GX Denekamp T 053 53 75 777 F 053-53 75 760 E gerardusmajella@zorggroepsintmaarten.nl ontdek de kracht van het geven 02 Welkom. Ontdek de kracht

Nadere informatie

Vormgeving christelijke identiteit binnen PricoH

Vormgeving christelijke identiteit binnen PricoH Stoekeplein 8a 7902 HM Hoogeveen tel.: 0528-234494 info@pricoh.nl www.pricoh.nl PricoH heeft acht christelijke basisscholen onder haar beheer. Binnen deze acht scholen werken ruim 200 medewerkers, in diverse

Nadere informatie

Coöperatie verbindend leiden

Coöperatie verbindend leiden Coöperatie verbindend leiden Document ter oprichting Versie 01-01-2016 Visie De verhouding van burgers tot de overheid, van werknemers tot hun werkgevers en van het individu ten opzichte van het collectief

Nadere informatie

Eindexamen vwo filosofie 2013-I

Eindexamen vwo filosofie 2013-I Opgave 2 Zelfverwerkelijking in een zinloze wereld 8 maximumscore 3 Sartres omschrijving van het essentialisme: de opvatting dat de mens een kern en daarmee een vooraf gegeven bedoeling heeft 1 met verwijzing

Nadere informatie

Een effectieve stakeholdersdialoog

Een effectieve stakeholdersdialoog Een effectieve stakeholdersdialoog Maarten Rienks Het Nieuwe Trivium - filosoferen in organisaties maartenrienks coaching en organisatieontwikkeling Een effectieve stakeholdersdialoog Tijdens het jaarcongres

Nadere informatie

Religieus humanisme: vreedzame samenklank of contradictio in terminis Geachte dames en heren,

Religieus humanisme: vreedzame samenklank of contradictio in terminis Geachte dames en heren, Religieus humanisme: vreedzame samenklank of contradictio in terminis Geachte dames en heren, Ik ben erg blij met de uitnodiging om vandaag op uw Inspiratiedag te spreken over de vraag of humanisme en

Nadere informatie

UNIVERSELE VERKLARING VAN DE WARE NATUUR VAN DE MENS

UNIVERSELE VERKLARING VAN DE WARE NATUUR VAN DE MENS UNIVERSELE VERKLARING VAN DE WARE NATUUR VAN DE MENS PREAMBULE Overwegende dat de Universele Verklaring van de Rechten van de Mens uit 1948 in feite een verklaring is van Verlichting, van het hoogste dat

Nadere informatie

Midden in de week maar zondags niet

Midden in de week maar zondags niet Midden in de week maar zondags niet over het levensbeschouwelijk begeleiden van kinderen in het primair onderwijs redactie: drs. Tom Schoemaker Narratio ISBN 978 90 5263 800 3 NUR: 707 2011 theologische

Nadere informatie

Vacature Pedagogisch begeleider (1,0 fte) BC Broekhin Swalmen-Reuver

Vacature Pedagogisch begeleider (1,0 fte) BC Broekhin Swalmen-Reuver Vacature Pedagogisch begeleider (1,0 fte) BC Broekhin Swalmen-Reuver (S08 CAO-VO) Aanleiding: Per 1 september 2018 zijn we op zoek naar een pedagogisch begeleider voor de locatie Swalmen en Reuver. Informatie:

Nadere informatie

laat zien wie je bent

laat zien wie je bent laat zien wie je bent Wilhelminastraat 150 7573 AK Oldenzaal T 053 537 56 66 gereia@zorggroepsintmaarten.nl laat zien wie je bent Welkom. Laat zien wie je bent. 03 Welkom Gereia in Oldenzaal Gereia is

Nadere informatie

Meerwerf basisschool Prinses Margriet. www.meerwerf.nl. Leren voor het leven

Meerwerf basisschool Prinses Margriet. www.meerwerf.nl. Leren voor het leven Meerwerf basisschool Prinses Margriet www.meerwerf.nl Leren voor het leven B Baken in het dorp De Prinses Margrietschool is voor vele generaties een bekende plek. Vanouds hebben we aandacht voor een ieder:

Nadere informatie

Beginselen van de politieke partijen die in 2006 in de Tweede Kamer vertegenwoordigd waren

Beginselen van de politieke partijen die in 2006 in de Tweede Kamer vertegenwoordigd waren Beginselen van de politieke partijen die in 2006 in de Tweede Kamer vertegenwoordigd waren Partij van de Arbeid (PvdA) Volkspartij voor Vrijheid en Democratie (VVD) Christen-democratisch Appèl (CDA) Democraten

Nadere informatie

Hans Sijbesma. Managing Director, AstraZeneca Nederland

Hans Sijbesma. Managing Director, AstraZeneca Nederland Hans Sijbesma Managing Director, AstraZeneca Nederland De ideale wereld De ideale wereld die ik voor me zie, is een wereld die we steeds beter achterlaten voor de volgende generaties. Het gaat erom dat

Nadere informatie

Juist in het openbaar onderwijs

Juist in het openbaar onderwijs Juist in het openbaar onderwijs Over de aandacht voor levensbeschouwing op de openbare school Legitimatie MARLEEN LAMMERS Wie denkt dat het openbaar onderwijs geen aandacht mag besteden aan levensbeschouwing,

Nadere informatie

Beste vrienden, vriendinnen, personeelsleden en sympathisanten, De traditie wil dat op we op nieuwjaar de beste wensen voor het nieuwe jaar worden

Beste vrienden, vriendinnen, personeelsleden en sympathisanten, De traditie wil dat op we op nieuwjaar de beste wensen voor het nieuwe jaar worden Speech Beste vrienden, vriendinnen, personeelsleden en sympathisanten, Dames en heren, De traditie wil dat op we op nieuwjaar de beste wensen voor het nieuwe jaar worden overgemaakt. Uiteraard willen we

Nadere informatie