Dames en heren, Beste vrienden, personeelsleden en sympathisanten,

Save this PDF as:
 WORD  PNG  TXT  JPG

Maat: px
Weergave met pagina beginnen:

Download "Dames en heren, Beste vrienden, personeelsleden en sympathisanten,"

Transcriptie

1 Speech voorzitter nieuwjaar 2016 Dames en heren, Beste vrienden, personeelsleden en sympathisanten, Ik heet jullie allen graag welkom hier vandaag op onze nieuwjaarsreceptie. Het is de gelegenheid om de start van een nieuw jaar te vieren. Een nieuw jaar met talrijke opportuniteiten en mogelijkheden. Voor we dat doen wil ik echter even stil staan bij de gebeurtenissen van het afgelopen jaar werd getekend door terreuraanslagen, oorlogen en vluchtelingenstromen met heel wat doden en gewonden als gevolg. Het zijn gebeurtenissen die onze waarden en verdraagzaamheid in vraag doen stellen. We moeten echter de universele mensenrechten blijven verdedigen en daarbij niet in de val trappen van cultureel en levensbeschouwelijk relativisme. Pagina 1 van 6

2 Naast de mensenrechten is ook het zelfbeschikkingsrecht voor vrijzinnig humanisten een fundamentele waarde. We wensen gedurende ons hele leven goed geïnformeerd en weloverwogen onze eigen keuzes te maken. Dus ook wanneer we geconfronteerd worden met gezondheidsproblemen en ook bij ons levenseinde. Zo moeten we als vrijzinnige gemeenschap waakzaam blijven inzake de euthanasiewetgeving. De tegenstanders blijven immers verder ageren tegen de democratisch goedgekeurde wet. Nog niet zo lang geleden werd gevraagd om euthanasie bij louter psychisch lijden uit de wet te schrappen. En mijn nieuwe concullega in Mechelen vindt dat katholieke ziekenhuizen het recht hebben om de toepassing van euthanasie of abortus te weigeren. Zorgnet Vlaanderen gaat dan weer zeer zorgzaam om met euthanasievragen. Alsof andere instellingen en artsen dat niet doen. Tal van artsen schuiven palliatieve sedatie naar voren als alternatief voor euthanasie. Maar bij palliatieve sedatie wordt de patiënt niet altijd geïnformeerd en bepaalt de omgeving wat goed is voor de patiënt. Pagina 2 van 6

3 En de arts moet geen aangifte doen en een registratieformulier invullen. Uit respect voor de mensenrechten en zeker de patiëntenrechten zou elke palliatieve sedatie ook verplicht geregistreerd moeten worden. Het is merkwaardig dat tegenstanders van de euthanasiewet die conclusie nooit getrokken hebben en zelfs niet ondersteunen. Dames en heren, 2016 werd op de VRT, de publieke omroep van en voor iedereen, goed ingezet. Vanaf dit jaar zullen er immers geen levensbeschouwelijke uitzendingen meer zijn op de VRT. Door de afschaffing van de levensbeschouwelijke uitzendingen is er geen vrijzinnige stem meer. Zoals jullie weten kwam de vrijzinnig humanistische levensbeschouwing aan bod in Het Vrije Woord op de radio en Lichtpunt op televisie. De erediensten vallen echter niet onder de naam uitzendingen door derden en behoren daardoor tot de programmatorische autonomie van de publieke omroep. En men is nog niet van plan om die zogenaamd cultuurhistorische traditie stop te zetten. Pagina 3 van 6

4 En ja - zoals u ook in de media vernomen heeft - hierdoor voelen wij ons uitermate gediscrimineerd. Het is een aantasting van de vrijheid van overtuiging. En dit wordt gesanctioneerd door zowel de Grondwet als door het Europees Verdrag voor de Rechten van de Mens. Daarom gaan wij een klacht indienen tegen de VRT om deze onrechtvaardigheid en ongelijkheid ongedaan te maken. Ondertussen wachten wij ook af wat de VRT zal doen i.v.m. de integratie van levensbeschouwelijke uitzendingen in het aanbod van de publieke omroep. Wij zijn benieuwd hoe levensbeschouwingen in een apart programma aan bod zullen komen en of er nog een verbinding met de achterban zal zijn. De vrijzinnigen zijn hun grootste spreekbuis kwijt en zijn monddood gemaakt. Dit dossier wordt vervolgd. Laat dit nu niet klinken als een pessimistische toekomstvisie. Dit soort dossiers toont aan dat we als de Mens.nu meer dan ooit onze stem in het kapittel moeten laten weerklinken. Pagina 4 van 6

5 Het is vooral onze inbreng die bijdraagt tot een menswaardige samenleving waar iedereen respect verdient ongeacht zijn overtuiging. We zullen dit doen via onze ateliers, onze activiteiten te velde en door in te zetten op verhoogde media aandacht. En 2016 dient zich voor ons ook mooi aan, want 2016 is ook een feestjaar voor ons. De Unie Vrijzinnige Verenigingen bestaat als vzw immers al 45 jaar. Naar aanleiding daarvan organiseren we in de loop van het jaar een congres over de cursus niet-confessionele zedenleer. En de 5 concerten van de VUB dit najaar kaderen ook in dit feestelijk gebeuren. Zo zal er in onze opdracht een hymne worden geschreven voor demens.nu. Een afgeleide of transpositie van de gedachten zijn vrij. Iedereen kent dat, maar het bestaat niet in een versie voor groot orkest. En we maken van de gelegenheid gebruik om het ook solo voor diverse instrumenten ter beschikking te hebben, zodat het bij diverse gelegenheden kan gebracht worden, en het snel Le temps des cerices naar de kroon zal steken. Pagina 5 van 6

6 De primeur hiervan zullen jullie krijgen op het eerste concert, dat traditiegetrouw hier op de VUB gegeven wordt. En nadien nog 4 keer zal worden uitgevoerd. En na elk concert worden jullie in dit feestjaar door demens.nu getrakteerd op een hapje en een drankje. Iets waarop ik jullie nu ook graag trakteer! Maar niet zonder iedereen eerst een voorspoedig en vooral gezond 2016 toe te wensen. Dat dit jaar de solidariteit ons nog hechter moge verenigen en verbinden. Dank u voor het aandachtig oor, en proost. Pagina 6 van 6

Beste vrienden, vriendinnen, personeelsleden en sympathisanten, De traditie wil dat op we op nieuwjaar de beste wensen voor het nieuwe jaar worden

Beste vrienden, vriendinnen, personeelsleden en sympathisanten, De traditie wil dat op we op nieuwjaar de beste wensen voor het nieuwe jaar worden Speech Beste vrienden, vriendinnen, personeelsleden en sympathisanten, Dames en heren, De traditie wil dat op we op nieuwjaar de beste wensen voor het nieuwe jaar worden overgemaakt. Uiteraard willen we

Nadere informatie

Vrijzinnig humanisme 21/03/2011. Oog in oog met afscheidsrituelen in een pluriculturele maatschappij. Vrijzinnig humanisme Franky Bussche

Vrijzinnig humanisme 21/03/2011. Oog in oog met afscheidsrituelen in een pluriculturele maatschappij. Vrijzinnig humanisme Franky Bussche Oog in oog met afscheidsrituelen in een pluriculturele maatschappij Vrijzinnig humanisme Franky Bussche Hoofd van dienst Cel Studie en Onderzoek Unie Vrijzinnige Verenigingen Inleiding (1) Gemeenschappelijke

Nadere informatie

'De bestaande schemerzone rond palliatieve sedatie moet verdwijnen'

'De bestaande schemerzone rond palliatieve sedatie moet verdwijnen' 'De bestaande schemerzone rond palliatieve sedatie moet verdwijnen' 'Het is hoog tijd dat er volledige transparantie komt bij de verschillende medische beslissingen omtrent het levenseinde', schrijven

Nadere informatie

De morele keuzes die bij een levenseinde komen kijken, zijn niet in een wet te vatten

De morele keuzes die bij een levenseinde komen kijken, zijn niet in een wet te vatten De morele keuzes die bij een levenseinde komen kijken, zijn niet in een wet te vatten Morele keuzes rond het levenseinde versmallen tot het naleven van een wet, is totalitair en irreëel Steven Vanackere

Nadere informatie

tien jaar controversiële euthanasiewet?

tien jaar controversiële euthanasiewet? tien jaar controversiële euthanasiewet? tien jaar aanloop naar meer inspraak en zelfbeschikking van ernstig zieken Wim Distelmans sinds 2002: België sinds 2002: België enige land ter wereld met 3 wetten

Nadere informatie

Thema avond euthanasie en dementie Ad Römkens: voorzitter commissie ethiek geestelijk verzorger, zorgethicus

Thema avond euthanasie en dementie Ad Römkens: voorzitter commissie ethiek geestelijk verzorger, zorgethicus Hartelijk welkom Thema avond euthanasie en dementie Ad Römkens: voorzitter commissie ethiek geestelijk verzorger, zorgethicus Inhoud avond 1 Inleiding op thema m.b.v. presentatie 2 filmdocumentaire: Als

Nadere informatie

Marieke blijft volhouden omdat er een 'noodrem' bestaat voor wanneer het écht onmenselijk wordt

Marieke blijft volhouden omdat er een 'noodrem' bestaat voor wanneer het écht onmenselijk wordt Marieke blijft volhouden omdat er een 'noodrem' bestaat voor wanneer het écht onmenselijk wordt Medeleven is geen medelijden Wim Distelmans is titularis van de leerstoel 'Waardig levenseinde' aan de VUB

Nadere informatie

-Onze school behoort tot het officieel gesubsidieerd onderwijsnet. Het schoolbestuur is de gemeente Olen.

-Onze school behoort tot het officieel gesubsidieerd onderwijsnet. Het schoolbestuur is de gemeente Olen. Pedagogisch project 1. situering onderwijsinstelling 2. levensbeschouwelijke uitgangspunten 3. visie op ontwikkeling en opvoeding 4. het schoolconcept 1. Situering onderwijsinstelling 1.1 Een gemeenteschool:

Nadere informatie

bevindingen van de evaluatiecommissie Wim Distelmans MD PhD MPH titularis leerstoel Waardig Levenseinde van demens.nu aan de VUB

bevindingen van de evaluatiecommissie Wim Distelmans MD PhD MPH titularis leerstoel Waardig Levenseinde van demens.nu aan de VUB bevindingen van de evaluatiecommissie Wim Distelmans MD PhD MPH titularis leerstoel Waardig Levenseinde van demens.nu aan de VUB noodzaak euthanasiewet euthanasie gebeurde vroeger ook / noodtoestand conflict

Nadere informatie

Tot eind 2015 kunnen erkende levensbeschouwelijke en sociaal-economische verenigingen televisie- en/of radioprogramma s verzorgen op de VRT.

Tot eind 2015 kunnen erkende levensbeschouwelijke en sociaal-economische verenigingen televisie- en/of radioprogramma s verzorgen op de VRT. SCHRIFTELIJKE VRAAG nr. 33 van KARIN BROUWERS datum: 26 oktober 2015 aan SVEN GATZ VLAAMS MINISTER VAN CULTUUR, MEDIA, JEUGD EN BRUSSEL Uitzendingen door derden - Kijk- en luistercijfers Tot eind 2015

Nadere informatie

Euthanasie bij levensmoeheid: "De dood is nooit een alternatief voor het leven"

Euthanasie bij levensmoeheid: De dood is nooit een alternatief voor het leven Euthanasie bij levensmoeheid: "De dood is nooit een alternatief voor het leven" Experten zijn niet gewonnen voor voorstel Jean-Jacques De Gucht (Open Vld) 15-08-17, 22.07u - Ann Van den Broek thinkstock

Nadere informatie

Euthanasie en hulp bij zelfdoding vallen beiden onder de euthanasiewet.

Euthanasie en hulp bij zelfdoding vallen beiden onder de euthanasiewet. 00 Euthanasie 1 Inleiding Euthanasie of actieve levensbeëindiging is in dit ziekenhuis bespreekbaar en wordt serieus benaderd. Euthanasie is een onderwerp waar mensen heel verschillend over kunnen denken.

Nadere informatie

Charter van de Vlaamse Interlevensbeschouwelijke Dialoog

Charter van de Vlaamse Interlevensbeschouwelijke Dialoog Charter van de Vlaamse Interlevensbeschouwelijke Dialoog I. Preambule Levensbeschouwingen zijn waardevol in onze samenleving. Ze zijn een belangrijke zingever voor mensen en dragen bij aan de gemeenschapsvorming.

Nadere informatie

VANDAAG ZORGEN VOOR MORGEN

VANDAAG ZORGEN VOOR MORGEN VANDAAG ZORGEN VOOR MORGEN BROCHURE VROEGTIJDIGE ZORGPLANNING Beste bewoner, Dat is immers onze zorg: betrokken zijn op u en uw naasten en u zoveel als mogelijk gelukkig zien. Wij zijn blij dat u koos

Nadere informatie

Voorafgaande zorgplanning en omgaan met het levenseinde informatie voor patiënten

Voorafgaande zorgplanning en omgaan met het levenseinde informatie voor patiënten Voorafgaande zorgplanning en omgaan met het levenseinde informatie voor patiënten 2 Wilsverklaring en levenseinde Stilstaan bij je levenseinde is nooit gemakkelijk. Toch kan het zinvol zijn erover na te

Nadere informatie

WAT PLAN JE ZOAL IN JE LEVEN?

WAT PLAN JE ZOAL IN JE LEVEN? CONCRETE ZORGPLANNING WAT PLAN JE ZOAL IN JE LEVEN? 1 ZORGZAME ZORG OP MEERDERE DOMEINEN OMTRENT MEDISCHE ZORGEN 3 OMTRENT HET BLIJVEN WONEN ALS JE EEN DAGJE OUDER WORDT DE KINDEREN NIET KORTBIJ WONEN

Nadere informatie

Van Waarde(n) HUB 28 november 2015, Miranda Meijerman

Van Waarde(n) HUB 28 november 2015, Miranda Meijerman Van Waarde(n) Al voor de oprichting van het Humanistisch Verbond in 1946 bestond er buitenkerkelijke uitvaartbegeleiding. vandaag staan we stil bij de HUB die nu 10 jaar als zelfstandige stichting functioneert.

Nadere informatie

een waardig levenseinde

een waardig levenseinde De Bogaard 28 januari 2010 Sint Truiden 6 oktober 2011 een waardig levenseinde Wim Distelmans Leerstoel Waardig Levenseinde demens.nu aan de VUB zorg rond het levenseinde zorg rond het levenseinde hele

Nadere informatie

Agenda. Levenseinde: keuzes, wil, wet en praktijk t.b.v. Parkinsoncafé Rosmalen. Wetten. Keuzes aan het einde van het leven

Agenda. Levenseinde: keuzes, wil, wet en praktijk t.b.v. Parkinsoncafé Rosmalen. Wetten. Keuzes aan het einde van het leven Levenseinde: keuzes, wil, wet en praktijk t.b.v. Parkinsoncafé Rosmalen Jannie Willemsen Medewerker Presentatiedienst Agenda Wetten en patiëntenrechten Keuzes aan het einde van het leven NVVE en Wilsverklaringen

Nadere informatie

Gesprekshulp Palliatieve Zorg

Gesprekshulp Palliatieve Zorg Gesprekshulp Palliatieve Zorg Deze vragenlijst voor het gesprek met het Palliatief Advies Team bestaat uit twee delen. Het invullen kost tussen de 5 en 20 minuten. Pagina 1: Lijst met veel voorkomende

Nadere informatie

Omgaan met een vraag naar euthanasie

Omgaan met een vraag naar euthanasie Home Vrijzicht vzw vzw Werkgroep Datum nieuwsbrief Ethiek Juni 2006 Omgaan met een vraag naar euthanasie Ethisch advi es Ethisch advies Home Vrijzicht vzw Veurnseweg 538 8906 Elverdinge Tel 057/22 41 80

Nadere informatie

1. Inleiding. Pagina 1

1. Inleiding. Pagina 1 Pagina 1 1. Inleiding Nederland is een van de weinige landen met een euthanasiewet. Alleen in België en Luxemburg is euthanasie net als bij ons in een wet geregeld. Veel mensen hebben een mening over euthanasie.

Nadere informatie

COMMUNICEREN OVER HET LEVENSEINDE : WAAROM???

COMMUNICEREN OVER HET LEVENSEINDE : WAAROM??? Ik wil niet leven zoals een plant Als ik mijn familie niet meer ken, wil ik liever dood Ik wil niet afzien! Mijn broer denkt zus, en ik zo, wat moeten we nu doen? Hebben wij nu wel de juiste keuzes gemaakt?

Nadere informatie

Br. dr. René Stockman, Broeder van Liefde

Br. dr. René Stockman, Broeder van Liefde Inleiding 3 april 1990 is voor mij een historische datum, want toen werd in België de legalisering van abortus goedgekeurd. Koning Boudewijn trad voor 1 dag af omdat hij vanuit zijn geweten deze wet niet

Nadere informatie

Laat je niks wijsmaken, er is wél een andere keuze

Laat je niks wijsmaken, er is wél een andere keuze Laat je niks wijsmaken, er is wél een andere keuze Vrienden, Kameraden, Socialisten, Laat mij beginnen met jullie allemaal een gelukkig en gezond 2017 te wensen. Vandaag zijn we hier niet toevallig in

Nadere informatie

Periode: Gehouden van 21 tot en met 27 j i 201.

Periode: Gehouden van 21 tot en met 27 j i 201. Onderzoek: Periode: Gehouden van 21 tot en met 27 j i 201. Aantal deelnemers: 00 Over het : Als u als huisarts een verzoek krijgt tot het uitvoeren van euthanasie, hoe staat u daar in het algemeen dan

Nadere informatie

Prof. Chris Gastmans

Prof. Chris Gastmans www.hhzhlier.be 1 h.-hartziekenhuis vzw IS ER NOG PLAATS VOOR EEN NATUURLIJKE, ONTHAASTE DOOD? Prof. Chris Gastmans Ethicus, KU Leuven www.hhzhlier.be 2 Het nieuwe sterven Kort Kwaliteitsvol tot het einde

Nadere informatie

EUTHANASIE standpunten & producten Wim Distelmans MD

EUTHANASIE standpunten & producten Wim Distelmans MD Ter Elst 6 november 2007 EUTHANASIE standpunten & producten Wim Distelmans MD MD PhD palliatieve geneeskunde VUB zorg rond het levenseinde palliatieve zorg goed alternatief voor therapeutische hardnekkigheid

Nadere informatie

Presentatie voor: MOC Schilderswijk te Den Haag Datum: 22 januari 2015

Presentatie voor: MOC Schilderswijk te Den Haag Datum: 22 januari 2015 Presentatie voor: MOC Schilderswijk te Den Haag Datum: 22 januari 2015 Door: Dick Keus Programma Vragen: 1. Wat vind je het mooiste aan jouw religie? 2. Hoe merk je dat / heeft dat invloed op je dagelijks

Nadere informatie

Gemeentelijke basisschool De Knipoog Cardijnlaan 10 2290 Vorselaar 014/51 27 00 0478/28 82 63 014/ 51 88 97 directie@deknipoog.be

Gemeentelijke basisschool De Knipoog Cardijnlaan 10 2290 Vorselaar 014/51 27 00 0478/28 82 63 014/ 51 88 97 directie@deknipoog.be Gemeentelijke basisschool De Knipoog Cardijnlaan 10 2290 Vorselaar 014/51 27 00 0478/28 82 63 014/ 51 88 97 directie@deknipoog.be Elementen van een pedagogisch project 1 GEGEVENS M.B.T. DE SITUERING VAN

Nadere informatie

VERDUIDELIJKING WETGEVING ROND HET LEVENSEINDE

VERDUIDELIJKING WETGEVING ROND HET LEVENSEINDE VERDUIDELIJKING WETGEVING ROND HET LEVENSEINDE Alle wetteksten en/of documenten, beschreven in dit document zijn te downloaden op www.palliatieve.org > professionele gebruiker > wetgeving en documenten

Nadere informatie

Palliatie of Euthanasie: De Twilight Zone. Prof. Dr. Paul Clement Universitaire Palliatieve Zorgeenheid Leuven

Palliatie of Euthanasie: De Twilight Zone. Prof. Dr. Paul Clement Universitaire Palliatieve Zorgeenheid Leuven Palliatie of Euthanasie: De Twilight Zone Prof. Dr. Paul Clement Universitaire Palliatieve Zorgeenheid Leuven Situering Beslissingen rond het levenseinde Zeer vaak: Niet meer starten van (al dan niet medisch

Nadere informatie

De LEIFarts (en médecin EOL) is de Belgische SCENarts

De LEIFarts (en médecin EOL) is de Belgische SCENarts De LEIFarts (en médecin EOL) is de Belgische SCENarts Wim Distelmans MD PhD voorzitter LEIF leerstoel Waardig Levenseinde van demens.nu aan de Vrije Universiteit Brussel Nederland en België uniek wereldwijd

Nadere informatie

Beslissingen omtrent het levenseinde

Beslissingen omtrent het levenseinde Beslissingen omtrent het levenseinde Heb je er al over nagedacht? Als ik mijn vrouw niet meer herken, wil ik euthanasie (Etienne Vermeersch) Dit is volgens de wet onmogelijk! als ik mijn vrouw niet meer

Nadere informatie

zelf denken samen leven

zelf denken samen leven Het Humanistisch Verbond en het Steunfonds Humanisme zijn in bezit van het CBFkeurmerk voor goede doelen. Humanistisch Verbond Vul de antwoordkaart in of bel: (020) 521 90 20 Ik word lid van het Humanistisch

Nadere informatie

Wij willen u informatie geven over euthanasie en vertellen wat het standpunt van VU medisch centrum (VUmc) op dit gebied is.

Wij willen u informatie geven over euthanasie en vertellen wat het standpunt van VU medisch centrum (VUmc) op dit gebied is. Euthanasie Wij willen u informatie geven over euthanasie en vertellen wat het standpunt van VU medisch centrum (VUmc) op dit gebied is. Wij gaan in op de volgende onderwerpen: Wat is euthanasie? Aan welke

Nadere informatie

AUTONOMIE: HOEKSTEEN OF STRUIKELBLOK?

AUTONOMIE: HOEKSTEEN OF STRUIKELBLOK? AUTONOMIE: HOEKSTEEN OF STRUIKELBLOK? PATIËNTENRECHTEN EN ETHIEK IN DE PSYCHIATRIE AXEL LIÉGEOIS Inleiding Verschillende benaderingen van de zorgrelatie Ethische beschouwingen bij de Wet Patiëntenrechten

Nadere informatie

Informatie over euthanasie

Informatie over euthanasie Informatie over euthanasie Inleiding Euthanasie is een onderwerp waar mensen heel verschillend over kunnen denken. Wat u van euthanasie vindt, hangt onder meer af van uw (religieuze) achtergrond, opvoeding,

Nadere informatie

Pedagogisch Project. Gemeentelijke basisschool Buggenhout

Pedagogisch Project. Gemeentelijke basisschool Buggenhout Pedagogisch Project Gemeentelijke basisschool Buggenhout Tel.: 052/33.95.67 fax: 052/33.95.66 1 1. Gegevens met betrekking tot de situering van de onderwijsinstelling Onze school is een basisschool die

Nadere informatie

Vragenlijst. KOPPEL-studie: Kennis en Opvattingen van Publiek en Professionals over Einde Leven beslissingen

Vragenlijst. KOPPEL-studie: Kennis en Opvattingen van Publiek en Professionals over Einde Leven beslissingen Vragenlijst KOPPEL-studie: Kennis en Opvattingen van Publiek en Professionals over Einde Leven beslissingen 2 Inleiding op de vragenlijst Deze vragenlijst is onderdeel van een onderzoek naar medische beslissingen

Nadere informatie

OPDRACHTVERKLARING WZC Leiehome (Actualisering 12.06.2015)

OPDRACHTVERKLARING WZC Leiehome (Actualisering 12.06.2015) OPDRACHTVERKLARING WZC Leiehome (Actualisering 12.06.2015) Woonzorgcentrum Leiehome is een woonplaats met ruime verzorgingsmogelijkheden voor ouderen. Wij verlenen een deskundige en actuele zorg op maat.

Nadere informatie

VLAAMS PARLEMENT VOORSTEL VAN DECREET. van de heer Chokri Mahassine c.s. houdende evenredige participatie op de arbeidsmarkt AMENDEMENTEN

VLAAMS PARLEMENT VOORSTEL VAN DECREET. van de heer Chokri Mahassine c.s. houdende evenredige participatie op de arbeidsmarkt AMENDEMENTEN Stuk 653 (2000-2001) Nr. 8 VLAAMS PARLEMENT Zitting 2001-2002 4 maart 2002 VOORSTEL VAN DECREET van de heer Chokri Mahassine c.s. houdende evenredige participatie op de arbeidsmarkt AMENDEMENTEN Zie :

Nadere informatie

Geachte voorzitter, Geachte collega s,

Geachte voorzitter, Geachte collega s, 1 Geachte voorzitter, Geachte collega s, Ik sta hier vandaag in dit halfrond een beetje onwennig omdat we een voorstel bespreken waar velen in de samenleving mee begaan zijn en dat een bijzonder delicaat

Nadere informatie

Wat is palliatieve zorg? Waar denk je aan bij palliatieve zorg?

Wat is palliatieve zorg? Waar denk je aan bij palliatieve zorg? Wat is palliatieve zorg? Waar denk je aan bij palliatieve zorg? 2 Definitie Palliatieve zorg (WHO 2002) Palliatieve zorg is een benadering die de kwaliteit van leven verbetert van patiënten en hun naasten,

Nadere informatie

Vlaams Patiëntenplatform vzw. Ups en downs 12 februari 2012

Vlaams Patiëntenplatform vzw. Ups en downs 12 februari 2012 Je rechten als patiënt Vlaams Patiëntenplatform vzw Ups en downs 12 februari 2012 1 Inhoud 1. Wat is het Vlaams Patiëntenplatform vzw? 2. Een paar vaststellingen 3. Wet op de patiëntenrechten en verpleegkundigen

Nadere informatie

Dossier Voorafgaande zorgplanning

Dossier Voorafgaande zorgplanning Dossier Voorafgaande zorgplanning Elk jaar komen heel wat mensen in een situatie terecht waarin ze, omwille van een onomkeerbare coma, dementie of een andere aandoening, niet meer in staat zijn om zelf

Nadere informatie

Vroegtijdige zorgplanning

Vroegtijdige zorgplanning Vroegtijdige zorgplanning Waarom uw zorg vroegtijdig plannen? Wat houdt het in? curatief handelen palliatief handelen actieve levensbeëindiging Waarom vroegtijdig uw zorg plannen? Welke zorg zou u wensen

Nadere informatie

Samenvatting. Beleid en richtlijnen ten aanzien van beslissingen rond het levenseinde in Nederlandse zorginstellingen

Samenvatting. Beleid en richtlijnen ten aanzien van beslissingen rond het levenseinde in Nederlandse zorginstellingen Beleid en richtlijnen ten aanzien van beslissingen rond het levenseinde in Nederlandse zorginstellingen 10 11 12 13 14 15 16 17 18 19 20 21 22 23 24 25 26 27 28 29 30 31 32 33 34 196 Beleid en richtlijnen

Nadere informatie

Voorstel van resolutie. betreffende het stopzetten van de openbareomroepactiviteiten in Griekenland

Voorstel van resolutie. betreffende het stopzetten van de openbareomroepactiviteiten in Griekenland stuk ingediend op 2115 (2012-2013) Nr. 1 19 juni 2013 (2012-2013) Voorstel van resolutie van de heren Bart Tommelein, Jo De Ro, Jean-Jacques De Gucht, Peter Gysbrechts en Sas van Rouveroij betreffende

Nadere informatie

Werkingscode pedagogische begeleidingsdienst OVSG

Werkingscode pedagogische begeleidingsdienst OVSG Werkingscode pedagogische begeleidingsdienst OVSG Onderwijssecretariaat van de Steden en Gemeenten van de Vlaamse Gemeenschap vzw Ravensteingalerij 3 bus 7, B-1000 Brussel T 02 506 41 50 F 02 502 12 64

Nadere informatie

VROEGTIJDIGE ZORGPLANNING - VEEL GESTELDE VRAGEN

VROEGTIJDIGE ZORGPLANNING - VEEL GESTELDE VRAGEN VROEGTIJDIGE ZORGPLANNING - VEEL GESTELDE VRAGEN VROEGTIJDIGE ZORGPLANNING Wat is vroegtijdige zorgplanning? Patiënten en de hulpverleners hebben niet altijd gelijklopende ideeën, verwachtingen en percepties

Nadere informatie

Rechten van de patiënt?

Rechten van de patiënt? Rechten van de patiënt? Belangrijke Belgische wetgevende initiatieven rond de eeuwwisseling Euthanasiewet 2002 Wet Patiëntenrechten 2002 Wet Palliatieve Zorg 2002 Recht op correcte informatie over zijn

Nadere informatie

Het levenseinde teruggeven aan de mensen

Het levenseinde teruggeven aan de mensen Het levenseinde teruggeven aan de mensen Manu Keirse Hoogleraar, Faculteit der Geneeskunde KU Leuven Ondervoorzitter Federatie Palliatieve Zorg Vlaanderen Sterven is zo oud als de mensheid Het levenseinde

Nadere informatie

Luc Van den Brande Laten we samen aan Europa bouwen

Luc Van den Brande Laten we samen aan Europa bouwen Luc Van den Brande Laten we samen aan Europa bouwen Inhoud Mijn overtuigingen 2 Mijn prioriteiten 3 Bakens voor morgen 8 Laten we samen aan Europa bouwen 1 Mijn overtuigingen Mijn overtuigingen Een Europa,

Nadere informatie

en de rol van palliatieve zorg

en de rol van palliatieve zorg en de rol van palliatieve zorg 16 februari 2017 Marleen Hout-Korevaar Specialist Ouderengeneeskunde Kaderarts palliatieve zorg Enkele casus vooraf Ontwikkeling euthanasie debat Euthanasiewet in 2002 In

Nadere informatie

Hoe omgaan met een verzoek om euthanasie? Een leidraad

Hoe omgaan met een verzoek om euthanasie? Een leidraad Hoe omgaan met een verzoek om euthanasie? Een leidraad Groep Philippus Neri - VZW Sint-Lucia Deze leidraad geldt voor een verzoek om euthanasie door een patiënt bij ondraaglijk psychisch en fysisch lijden.

Nadere informatie

Zorgvuldig omgaan met het levenseinde bij personen met een handicap

Zorgvuldig omgaan met het levenseinde bij personen met een handicap Zorgvuldig omgaan met het levenseinde bij personen met een handicap Door Paul Schotsmans Faculteit geneeskunde KUL Leuven Prof. Schotsmans is geboren in Bekkevoort en volgde de Humaniora aan het Sint Jan

Nadere informatie

derline en chronische depressie nog onverhoopt kunnen keren. Waarom zijn het weer vooral katholieke instellingen die weigeren?

derline en chronische depressie nog onverhoopt kunnen keren. Waarom zijn het weer vooral katholieke instellingen die weigeren? Is jouw school of voorziening in de media geweest? Verschijnt er binnenkort een krantenartikel of tv-reportage? Laat het dan zeker weten aan de dienst communicatie via lieven.claeys@fracarita.org. 02.05.2017

Nadere informatie

December. Tot dan, en pakt elkaar ondertussen allemaal ne keer goed vast! Veel liefs, de groepsleiding

December. Tot dan, en pakt elkaar ondertussen allemaal ne keer goed vast! Veel liefs, de groepsleiding December Normaal gezien beperkt dit voorwoord zich tot de nodige informatie, liefst melig geschreven en met af en toe een verwijzing naar de fratsen van de leiding. Normaal gezien doen wij als Vincies

Nadere informatie

Inhoud. Deel 1 Politiek liberalisme, neutraliteit en de scheiding tussen kerk en staat

Inhoud. Deel 1 Politiek liberalisme, neutraliteit en de scheiding tussen kerk en staat Inhoud Inleiding 1. Overheidsfinanciering van religie in een postseculier tijdperk 2. Kerk en staat in België: drie domeinen van financiering 2.1 Financiering van erkende levensbeschouwingen 2.2 Organisatie

Nadere informatie

De toepassing van de euthanasiewet: ethische aspecten. Prof. Dr. F. Mortier VUB-UGent End-of-life care research group

De toepassing van de euthanasiewet: ethische aspecten. Prof. Dr. F. Mortier VUB-UGent End-of-life care research group De toepassing van de euthanasiewet: ethische aspecten Prof. Dr. F. Mortier VUB-UGent End-of-life care research group Ethische problemen ivm euthanasie Principiële: b.v. actief doden mag niet verwerping

Nadere informatie

Burgerschap: Aanbod per hoofddoel

Burgerschap: Aanbod per hoofddoel Burgerschap: Aanbod per hoofddoel HOOFDDOEL 1 We voeden onze leerlingen op tot fatsoenlijke evenwichtige mensen die respectvol (vanuit duidelijke waarden en normen omgaan met de medemens.) Trefwoord De

Nadere informatie

lijf- WEDSTRIJD REGLEMENT Poëziewedstrijd van het Levenshuis CGSO & LEIF West-Vlaanderen ism Curieus West-Vlaanderen

lijf- WEDSTRIJD REGLEMENT Poëziewedstrijd van het Levenshuis CGSO & LEIF West-Vlaanderen ism Curieus West-Vlaanderen lijf- Poëziewedstrijd van het Levenshuis CGSO & LEIF West-Vlaanderen ism Curieus West-Vlaanderen D E S!GN W W W.PETERJONCKHEERE@B A S E.BE V U: CHRIS M E S T D A G H, VOORZITTER V Z W C G S O, KONINGIN

Nadere informatie

Recht op (uitvoering van) euthanasie? Instellingsbeleid en de professionele autonomie van de arts

Recht op (uitvoering van) euthanasie? Instellingsbeleid en de professionele autonomie van de arts Recht op (uitvoering van) euthanasie? Instellingsbeleid en de professionele autonomie van de arts 5 mei 2012 Sylvie Tack Sylvie.tack@ugent.be Vorser Universiteit Gent Advocaat I. Inleiding Heel wat Belgische

Nadere informatie

De zelfverkozen dood van ouderen

De zelfverkozen dood van ouderen De zelfverkozen dood van ouderen Eerste druk, maart 2012 2012 Wouter Beekman isbn: 978-90-484-2348-4 nur: 748 Uitgever: Free Musketeers, Zoetermeer www.freemusketeers.nl Hoewel aan de totstandkoming van

Nadere informatie

Niet-reanimeren verklaring

Niet-reanimeren verklaring Niet-reanimeren verklaring 1 van 4 Niet-reanimeren verklaring Algemene informatie over een wilsverklaring Een wilsverklaring is een document waarin u uw wensen rondom het levenseinde vastlegt. Schriftelijke

Nadere informatie

Ethische vragen. Dick Willems. Medische ethiek / Huisartsgeneeskunde AMC

Ethische vragen. Dick Willems. Medische ethiek / Huisartsgeneeskunde AMC Ethische vragen Dick Willems Medische ethiek / Huisartsgeneeskunde AMC d.l.willems@amc willems@amc.uva.nl Voorbeelden van ethische vragen in de palliatieve zorg Toegankelijkheid van zorg Cognitieve problemen

Nadere informatie

Dankwoord 13. Achtergrond en opzet van de studie Inleiding Onderzoeksmethodes 21

Dankwoord 13. Achtergrond en opzet van de studie Inleiding Onderzoeksmethodes 21 Inhoud Dankwoord 13 DEEL 1 Achtergrond en opzet van de studie 15 1. Inleiding 17 2. Onderzoeksmethodes 21 1. SENTI-MELC studie (Hoofdstukken 6, 7, 8, 9, 15) 21 2. Studie naar de frequentie en kenmerken

Nadere informatie

Eigentijds humanisme, HV Gouda zondag 20 maart. Ineke de Vries, directeur

Eigentijds humanisme, HV Gouda zondag 20 maart. Ineke de Vries, directeur Eigentijds humanisme, HV Gouda zondag 20 maart Ineke de Vries, directeur Inleiding Het Humanistisch Verbond heeft dit jaar de pensioengerechtigde leeftijd bereikt. Van Gerard van Roon hebben we zojuist

Nadere informatie

De Schuivende Achterban van de Nederlandse Publieke Omroep

De Schuivende Achterban van de Nederlandse Publieke Omroep De Schuivende Achterban van de Nederlandse Publieke Omroep Ruben Konig, Jo Bardoel, Koos Nuijten & Saskia Borger Radb Universiteit Nijmegen Universiteit van Amsterdam NHTV internationale hogeschool Breda

Nadere informatie

De patiënt nu en in de toekomst verwachtingen van patiënten tav verpleegkundigen

De patiënt nu en in de toekomst verwachtingen van patiënten tav verpleegkundigen De patiënt nu en in de toekomst verwachtingen van patiënten tav verpleegkundigen Vlaams Patiëntenplatform vzw Symposium NVKVV 20 maart 2012 1 Inhoud 1. Wat is het Vlaams Patiëntenplatform vzw? 2. Een paar

Nadere informatie

Pallium = Latijns woord voor mantel Palliatieve zorg, een mantel van warmte en bescherming

Pallium = Latijns woord voor mantel Palliatieve zorg, een mantel van warmte en bescherming Workshop Palliatieve Zorg 11 oktober 2012 Hedi ter Braak Monique van den Broek 1 Wat is palliatieve zorg? Pallium = Latijns woord voor mantel Palliatieve zorg, een mantel van warmte en bescherming 2 1

Nadere informatie

Voorstelling Vlaamse Regulator voor de Media (VRM)

Voorstelling Vlaamse Regulator voor de Media (VRM) Voorstelling Vlaamse Regulator voor de Media (VRM) Wat is de VRM? / Wat doet de VRM? Het Mediadecreet Taken en structuur Enkele recente cases Wat is de VRM? / Wat doet de VRM VRM is de onafhankelijke toezichthouder

Nadere informatie

Voltooid Leven Nu doorpakken. Robert Schurink Directeur NVVE

Voltooid Leven Nu doorpakken. Robert Schurink Directeur NVVE Voltooid Leven Nu doorpakken. Robert Schurink Directeur NVVE Inleiding NVVE bestaat sinds 1973 en had als doel de legalisering van euthanasie NVVE heeft in 2003 doelstelling verbreed en het brede palet

Nadere informatie

Bedenkingen bij de visietekst rond euthanasie van de Organisatie Broeders van Liefde in België

Bedenkingen bij de visietekst rond euthanasie van de Organisatie Broeders van Liefde in België Bedenkingen bij de visietekst rond euthanasie van de Organisatie Broeders van Liefde in België Het valt in de eerste plaats op dat in de tekst elke verwijzing naar Bijbelse gronden, en elke referentie

Nadere informatie

EUROPEES PARLEMENT. Recht en Criminaliteit in cyberspace

EUROPEES PARLEMENT. Recht en Criminaliteit in cyberspace EUROPEES PARLEMENT TIJDELIJKE COMMISSIE ECHELON-INTERCEPTIESYSTEEM SECRETARIAAT MEDEDELING TEN BEHOEVE VAN DE LEDEN De leden treffen als aanhangsel een document aan met de titel Recht en Criminaliteit

Nadere informatie

Kwaliteitsvol praktijkvoeren OLA Het klinisch consult. Centrum voor Biomedische Ethiek en Recht KU Leuven

Kwaliteitsvol praktijkvoeren OLA Het klinisch consult. Centrum voor Biomedische Ethiek en Recht KU Leuven Kwaliteitsvol praktijkvoeren OLA Het klinisch consult Centrum voor Biomedische Ethiek en Recht KU Leuven Medische ethiek van theorie naar praktijk Eerste semester Modellen en methoden in medische ethiek

Nadere informatie

Als niet alles is wat het lijkt

Als niet alles is wat het lijkt Als niet alles is wat het lijkt praten met patiënten en naasten over zingeving en betekenisgeving Merijn van der Werf, huisarts i.o. Joep van de Geer geestelijk verzorger, onderzoeker spirituele zorg MCL

Nadere informatie

Opinieonderzoek Rondom Tien

Opinieonderzoek Rondom Tien q01: Heeft u het afgelopen half jaar in de media iets gelezen en/of gehoord over ouderen die levensmoe zijn en langer door willen leven? ( /wil Ja, in een krant 35% 28% 34% 42% 38% 32% 29% 27% 45% 45%

Nadere informatie

We staan voor fundamentele keuzes bij deze verkiezingen. Kiezen we ervoor om de kloof

We staan voor fundamentele keuzes bij deze verkiezingen. Kiezen we ervoor om de kloof stem voor verandering Het verkiezingsprogramma in 5 minuten We staan voor fundamentele keuzes bij deze verkiezingen. Kiezen we ervoor om de kloof tussen arm en rijk te vergroten? Of kiezen we ervoor om

Nadere informatie

rapport ARBEIDSVERZUIM DOOR VRUCHTBAARHEIDSBEHANDELINGEN

rapport ARBEIDSVERZUIM DOOR VRUCHTBAARHEIDSBEHANDELINGEN Presentatie Freya bij overhandiging o rapport ARBEIDSVERZUIM DOOR VRUCHTBAARHEIDSBEHANDELINGEN Den Haag, 19 maart 2009 De praktijk aan het woord Wat is de aanleiding. a anleiding. Ongeveer een jaar geleden

Nadere informatie

Zorg voor het levenseinde I N T E R A C T I E V E S E S S I E S M E T B E W O N E R S V A N E E N W O O N Z O R G C E N T R U M

Zorg voor het levenseinde I N T E R A C T I E V E S E S S I E S M E T B E W O N E R S V A N E E N W O O N Z O R G C E N T R U M Zorg voor het levenseinde I N T E R A C T I E V E S E S S I E S M E T B E W O N E R S V A N E E N W O O N Z O R G C E N T R U M Concept / voorbereiding 1. Aanzet 2. Idee op papier 3. Overleg met directie

Nadere informatie

Zorg rond het levenseinde

Zorg rond het levenseinde Groeningelaan 7 8500 Kortrijk Tel.nr. 056/24 52 71 Faxnr. 056/24.52.64 Zorg rond het levenseinde Zorg rond het levenseinde 12 Voor meer informatie over voorgaande onderwerpen, kan u contact opnemen met

Nadere informatie

Toespraak Ingrid Lieten Symposium VRM 24 november 2010, Leuven

Toespraak Ingrid Lieten Symposium VRM 24 november 2010, Leuven Toespraak Ingrid Lieten Symposium VRM 24 november 2010, Leuven Dames en heren, Geachte aanwezigen, Vooreerst wens ik graag de Vlaamse Regulator voor de Media, de verschillende sprekers, panelleden, moderator

Nadere informatie

Beginselen van de politieke partijen die in 2006 in de Tweede Kamer vertegenwoordigd waren

Beginselen van de politieke partijen die in 2006 in de Tweede Kamer vertegenwoordigd waren Beginselen van de politieke partijen die in 2006 in de Tweede Kamer vertegenwoordigd waren Partij van de Arbeid (PvdA) Volkspartij voor Vrijheid en Democratie (VVD) Christen-democratisch Appèl (CDA) Democraten

Nadere informatie

De eindsprint als keuze

De eindsprint als keuze De eindsprint als keuze Erica van Maanen en Classien Rebergen beiden huisarts/kaderarts palliatieve zorg/scen-arts Lovah-congres 2016 Stelling 1: Als een patiënt kiest voor overlijden dan is euthanasie

Nadere informatie

Grenzen aan euthanasie. drs. Eric van Wijlick beleidsadviseur

Grenzen aan euthanasie. drs. Eric van Wijlick beleidsadviseur Grenzen aan euthanasie drs. Eric van Wijlick beleidsadviseur euthanasiewens in schriftelijke verklaring vastgelegd en besproken. Plotseling verslechterde de toestand. Omdat de huisarts niet bereikbaar

Nadere informatie

WELKOM OP DE URGENTIE-EENHEID STEIGER

WELKOM OP DE URGENTIE-EENHEID STEIGER WELKOM OP DE URGENTIE-EENHEID STEIGER Psychiatrisch Ziekenhuis Bethaniënhuis Andreas Vesaliuslaan 39 2980 Zoersel Tel. 033803011 pzbethanienhuis@emmaus.be www.pzbethanienhuis.be Binnen en buiten met aandacht

Nadere informatie

Wat is palliatieve zorg? Pallium = Latijns woord voor mantel Palliatieve zorg, een mantel van warmte en bescherming

Wat is palliatieve zorg? Pallium = Latijns woord voor mantel Palliatieve zorg, een mantel van warmte en bescherming Wat is palliatieve zorg? Pallium = Latijns woord voor mantel Palliatieve zorg, een mantel van warmte en bescherming 1 Palliatieve zorg is de totale zorg voor de zorgvrager en zijn naasten vanaf het moment

Nadere informatie

Prof. Mr. Dr. SCEN-arts :

Prof. Mr. Dr. SCEN-arts : Prof. Mr. Dr. SCEN-arts : Baas boven baas Hoe komt u over als SCEN-arts? Overkomen.. hoezo en op wie? In 2008 : RTC s : 2331 consultaties In 10 ( ½%) van de consultaties werden opmerkingen gemaakt over

Nadere informatie

Sommige (jonge) politici vinden nu dat de aartsbisschop juridisch ongelijk heeft en spreken over een aanfluiting van de wet:

Sommige (jonge) politici vinden nu dat de aartsbisschop juridisch ongelijk heeft en spreken over een aanfluiting van de wet: Aartsbisschop Jozef De Kesel deed stof opwaaien met zijn uitspraken over euthanasie en abortus. BELGA 2 In het Heilig Jaar waarin vrouwen die hun vrucht hebben laten weghalen formeel vergiffenis kunnen

Nadere informatie

Tweede Kamer der Staten-Generaal

Tweede Kamer der Staten-Generaal Tweede Kamer der Staten-Generaal 2 Vergaderjaar 2015 2016 Aanhangsel van de Handelingen Vragen gesteld door de leden der Kamer, met de daarop door de regering gegeven antwoorden 1368 Vragen van de leden

Nadere informatie

Dienst Geestelijke Verzorging

Dienst Geestelijke Verzorging Dienst Geestelijke Verzorging Een gesprek U komt als patiënt naar het Gemini Ziekenhuis. Ons ziekenhuis biedt u naast medische deskundigheid ook professionele geestelijke verzorging. Wij gaan ervan uit,

Nadere informatie

Palliatieve sedatie WELKOM BIJ HET H. HARTZIEKENHUIS MOL

Palliatieve sedatie WELKOM BIJ HET H. HARTZIEKENHUIS MOL Palliatieve sedatie WELKOM BIJ HET H. HARTZIEKENHUIS MOL Kwaliteit en Veiligheid Wij doen mee! Onze kwaliteit aantoonbaar maken Ons ziekenhuis heeft zich geëngageerd om het accreditatielabel van het Nederlands

Nadere informatie

MODULE V. Ben jij nou Europees?

MODULE V. Ben jij nou Europees? MODULE V Ben jij nou Europees? V.I Wat is Europees? Wat vind jij typisch Europees? En wie vind jij typisch Europees? Dat zijn moeilijke vragen, waarop de meeste mensen niet gelijk een antwoord hebben.

Nadere informatie

Inzet en keuzes in de laatste levensfase

Inzet en keuzes in de laatste levensfase Inzet en keuzes in de laatste levensfase Filosofische en ethische beschouwingen Prof. Dr. Yvonne Denier Docent KU Leuven, Centrum voor Biomedische Ethiek en Recht Stafmedewerker Ethiek, Zorgnet Vlaanderen

Nadere informatie

Commentaar op de tekst Euthanasie vanuit een christelijk perspectief, gegeven door Br. René Stockman, generale overste Broeders van Liefde

Commentaar op de tekst Euthanasie vanuit een christelijk perspectief, gegeven door Br. René Stockman, generale overste Broeders van Liefde Commentaar op de tekst Euthanasie vanuit een christelijk perspectief, gegeven door Br. René Stockman, generale overste Broeders van Liefde Ingaand op de tekst die werd opgesteld om de visietekst van de

Nadere informatie

EuropEEs InstItuut voor onderzoek over de MEdItErranE En Euro-arabIschE samenwerking www.medea.be

EuropEEs InstItuut voor onderzoek over de MEdItErranE En Euro-arabIschE samenwerking www.medea.be Europees Instituut voor Onderzoek over de Mediterrane en Euro-Arabische Samenwerking www.medea.be V O O R S T E L L I N G Voor Europa is de samenwerking met haar naaste buren de Arabische en Mediterrane

Nadere informatie

in liefde loslaten workshop Monique Schirris & Chris Bavinck NVRG congres 15 september 2015

in liefde loslaten workshop Monique Schirris & Chris Bavinck NVRG congres 15 september 2015 in liefde loslaten workshop Monique Schirris & Chris Bavinck NVRG congres 15 september 2015 inhoud workshop voorstellen doelstelling moreel kompas bejegeningsverlegenheid De weg kwijt? casus voorstellen

Nadere informatie

13 november 2009. palliatieve geneeskunde VUB

13 november 2009. palliatieve geneeskunde VUB 13 november 2009 Het wettelijk kader van de levenseindebeslissingen Wim Distelmans MD MPH PhD palliatieve geneeskunde VUB zorg rond het levenseinde hele evolutie halve eeuw medische spitstechnologie veel

Nadere informatie