Voedingsgedrag van jongeren

Maat: px
Weergave met pagina beginnen:

Download "Voedingsgedrag van jongeren"

Transcriptie

1 Olaf Moens & Loes Neven HBSC studiedag 30 november 2012

2 Voedingsgedrag van jongeren

3

4 Om evenwichtig te eten heb je nood aan: bewustzijn van het eigen gedrag basiskennis over evenwichtige voeding normen en waarden ten aanzien van een gezonde levensstijl/eetgewoonten willen gezond eten, willen je gewoonten veranderen beschikbaarheid (aanbod) van een evenwichtige voedingskeuze vaardigheden om een evenwichtige voeding samen te stellen en te bereiden, Assertiviteit om sociale druk tegen te gaan, volharding sociale steun van familie, vrienden, collega s,...

5 Determinanten voedingsgedrag Individu Cognitieve factoren (kennis, vaardigheden) Sociale invloeden (sociale modellen, tradities, cultuur, sociale druk/steun) Motivatie (gemak, prijs, behoefte, emotie, ethische overwegingen ) Omgeving Fysieke context (beschikbaarheid, externe prikkels, variatie) Sociale context (thuis, school, vrije tijd, media) Nood aan interventiemix

6 Voorbeeld: Voedingsgedrag van jongeren Ontwikkelingsstadium (11 18 jaar): - Ontwikkelen eigen identiteit - Experimenteren met eten: snacken, maaltijden overslaan - Invloed ouders daalt, invloed leeftijdgenoten stijgt Zelden bewust met voeding bezig

7 Motieven voor keuzegedrag NIET gezondheid WEL Er goed uitzien, niet dik worden Plezier hebben, samen met vrienden Bevrediging van behoeften op korte termijn: lekkere smaak, honger stillen Gewoonte, gemak Verveling, (negatieve) emoties Prijs, kwaliteit

8 Aanbevelingen voor acties Interventiemix (zie gezondheidsbeleid) Consequentie meteen inzichtelijk maken Stimuleren in plaats van dicteren Bottom-up aanpak Gezonde keuze gemakkelijk maken

9 Een voedingsbeleid op school

10 Gezondheidsbevordering op school Doel? Hoe? Een omgeving creëren waarin individuen in staat worden gesteld meer controle te krijgen over hun gezondheid en deze te verbeteren 4 pijlers + 4 niveaus

11 4 pijlers van het gezondheidsbeleid 1.Educatief luik: bewustmaking, kennis, vaardigheden (technisch en sociaal), attitudes 2.Structureel luik: structurele maatregelen, evenwichtig en gevarieerd aanbod 3.Regulerend luik: beleid, regelgeving 4.Begeleiding/zorg (bv. lln met diabetes, voedselallergie, )

12 4 niveaus in gezondheidsbeleid 1. Individu: specifieke doelgroepen en lln met bijzondere behoeften 2. Klas: voedingseducatie leren over gezonde voeding 3. School: schoolgezondheidsbeleid voorbeeldfunctie 4. Omgeving: netwerking en participatie thuis, vrije tijd, externe partners

13

14 Gezonde voeding op school: waarom? Educatieve en opvoedkundige opdracht Aanleren van kennis, vaardigheden en attitudes m.b.t. evenwichtig en gezond eten Voorbeeldfunctie van de school: steeds evenwichtige keuze beschikbaar Relatie onderwijs gezondheid: gezonde kinderen halen betere studieresultaten en hogere scholingsgraad garandeert een betere gezondheid Gezondheidskloof verkleinen

15 Door: Beschikbaarheid van een gezond AANBOD EDUCATIE: Jongeren zijn gemotiveerd en hebben de nodige kennis Stimulerende AFSPRAKEN Dranken en tussendoortjes op school: doel - Bij kinderen de gewoontevorming installeren mbt water als dorstlesser en fruit als tussendoortje. - Jongeren vinden het belangrijk om te kiezen voor gezonde dranken en tussendoortjes op school.

16 Kieskeurig: methodiek voor voeding op school

17 Kieskeurig : Gezond eten op school, brochure i.o.v. KBS Kieskeurig, campagne van de Vl. Overheid i.s.m. VIGeZ en met steun van de Vlor 2012: Overkoepelende naam methodieken en materialen voeding op school.

18 Inbouwen in gezondheidsbeleid VISIE Gezonde school = algemene methodiek STRATEGIE/WERKWIJZE Fitte School = Thematische kadermethodiek PROGRAMMA Kieskeurig = beleidsinstrumenten, educatieve materialen, projecten, ACTIE

19 Voedingsbeleid: Leerling-klas-omgeving- beleid beleid omgeving klas leerling Stimuleren/ontraden van bv. dranken en tussendoortjes; Prijsbeleid Refter, voedingsaanbod op school, ruimere omgeving, infrastructuur, waterfonteintjes, Educatie in de klas (attitudes, kennis, vaardigheden), afspraken, voorbeeldfunctie leerkracht Begeleiding en zorg voor individuele lln en risicogroepen

20 Kieskeurig: Leerling-klas-omgeving- beleid beleid omgeving klas leerling Brochure dranken en tussendoortjes Brochure Gezond eten op school Analyse-instrument dranken en tussendoortjes Checklist schoolmaaltijden Affiches Kieskeurig Dossier actieve voedingsdriehoek voor leraren Winkeloefeningen

21 Het aanbod op school onder de loep

22 Omgevingsfactoren voedingsaanbod Beschikbaarheid - portiegrootte Variatie Bekendheid Smaak/uitzicht Externe prikkels Sociale invloeden Prijsbeleid Labelling van voorkeurproducten Aanbod in de nabije omgeving van de school, bv. winkels Infrastructuur: waterfonteintjes, koelkast, enz.

23 Schoolmaaltijden Schoolvisie op catering, aanbod, promotie Draagvlak team, deskundigheid Productie Evenwichtig voedingsaanbod De eetzaal Culinaire pedagogiek Ouders Partners

24 Gezond eten op school: inhoud Aanbevelingen Praktische tips Organisatie Checklists Aanbod binnen een bredere schoolwerking

25 Schoolmaaltijden: Visie en draagvlak Gedragen door het schoolteam Gekend door team, leerlingen, schoolpersoneel, ouders maar ook door schoolkok, catering en leverancier Afgestemd op opvoedingsproject Kent wensen en meningen en houdt er rekening mee Ingebed in breder voedingsbeleid Werkgroep Opleiding Partners

26 Eetzaal Schoolmaaltijden: Wat schaft de pot? Sfeervol, aangenaam: tafelversiering, wanddecoratie Voldoende ruimte Voldoende (maal)-tijd Vlot verloop, geen lawaaihinder Stimulansen om te proeven Aanbod Bij warme maaltijd:! Porties Frequentie! Soep & rauwkost Bruin brood

27 Gezond eten op school Wat schaft de pot? Bediening Kleine of grote portie Saus apart Groenten en aardappelen kan je bijvragen Voorkeur wordt in de kijker/vooraan geplaatst Extra s neem je zelf! Productie Gezonde bereidingswijzen Voldoende keuzemogelijkheden HACCP-normen Op maat Smakelijk!

28 Kieskeurig S.O. KLAS

29 Kieskeurig: materialen Brochure dranken en tussendoortjes op school Online analyse-instrument Affiches Folder voor ouders Didactisch dossier actieve voedingsdriehoek Winkeloefeningen SO Vormingsaanbod

30 Dranken en tussendoortjes op school Aanbevelingen Doel: keuzebewustzijn en keuzebekwaamheid stimuleren Beschikbaarheid: via welke kanalen en op welke momenten zijn D&T beschikbaar? Portiegrootte: hoe groot is de verpakking?

31 Aanbevelingen Gebaseerd op beschikbaarheid Welke momenten (BaO + SO) Welke kanalen (SO) Rekening houdend met portiegrootte Rekening houdend met leerlingen met bijzondere behoeften

32

33

34 Omgevingsfactoren in aanbevelingen Beschikbaarheid - portiegrootte Variatie Bekendheid Smaak/uitzicht Externe prikkels Sociale invloeden Prijsbeleid Labelling van voorkeurproducten Infrastructuur Omgeving

35 Beschikbaarheid BaO! Aanbodfrequentie

36 Beschikbaarheid SO! Keuzebekaamheid! Kanalen

37 Portiegroottes! = BaO en SO

38 Portiegroottes!

39 Variatie

40 I. Aanbod Variatie Aanbevelingen KK tusendoortjes invoegen

41 Beschikbaarheid - portiegrootte variatie: samenvatting Beschikbaarheid 4 categorieën obv aanbodfrequentie Basisschool Voorkeur: dagelijks aanbod Met mate: niet dagelijks bv. 3 x per week Zelden:uitzonderlijk, bij speciale gelegenheden Te mijden: niet geschikt voor kinderen Secundaire school Ruim beschikbaar Minder ruim beschikbaar Liever niet Nooit beschikbaar (te mijden aanbod) Kanalen - toegang Portiegrootte Water: 33 cl Andere dranken: max. 25 cl Tussendoortjes: kcal Water: 50 cl Andere dranken: max. 33 cl Tussendoortjes: 150 kcal Kieskeurig S.O. KLAS

42 Omgevingsfactoren in aanbod Beschikbaarheid - portiegrootte Variatie Bekendheid Smaak/uitzicht Externe prikkels Sociale invloeden Prijsbeleid Labelling van voorkeur producten Infrastructuur Omgeving

43 Verhouding Productplaatsing Prijsbeleid Gekende producten Sociale norm

44 Hoe de gezonde keuze promoten? Voorkeurproducten zijn ruimer en beter beschikbaar In de kijker zetten (vooraan, op ooghoogte, affiches ) Een prijsbeleid voeren: Voorkeurkeuze is goedkoper Portiegrootte water > andere dranken (zelfde prijs of goedkoper) Voorbeeldfunctie! Laten proeven

45 Afspraken Verbieden of niet? Frisdranken Bepaalde tussendoortjes Drinken in de klas (water) Afspraken Beter stimuleren dan verbieden Eenduidig en transparant: opgenomen in schoolreglement Leerlingen én ouders betrekken

46 Analyse huidig aanbod Beschikbaar via (VIGeZ) Doel: Huidig aanbod, educatie en afspraken over dranken en tussendoortjes in kaart brengen Advies op maat Doorverwijzing naar partners (CLB, pedagogische begeleiding)

47 Aan de slag in de klas

48 Leerinhouden voedingseducatie Kennis gezonde voeding verhogen Bewustwording van eigen voedingsgedrag Technische vaardigheden aanleren Sociale vaardigheden aanleren en attitudevorming Aandacht voor context: socio-culturele functie, anders eten, link met milieu, duurzaamheid

49 Kieskeurig werkvormen 1. Kennis via actieve voedingsdriehoek 2. Bewustmaking: 2.1 via gezondheidstest (individu) 2.2 analyse van het aanbod (fysieke context) 3. Technische vaardigheden: winkeloefening 4. Sociale vaardigheden: omgaan met reclame en media, sociale invloeden Zie > kieskeurig

50 1. De actieve voedingsdriehoek praktisch gebruiken Om een dagvoeding samen te stellen Om maaltijden samen te stellen Om een bestaand menu aan te passen en te vervolledigen Om tussendoortjes te kiezen Om dranken te kiezen Om voedingsfouten te ontdekken en te verbeteren

51 2a. Gezondheidstest Doel: bewustmaking van eigen voedingsgedrag Via Korte tests: fruit, vocht, online of afdrukken Uitgebreide test: mijn actieve voedingsdriehoek Interactieve tests (vanaf 8 jaar)

52 Voorbeeld: fruittest

53 2b. Analyse van het aanbod Doel: bewustmaking van fysieke omgeving/ aanbod Op papier Aanbod en afspraken (door lln of lkr) Digitaal via analyse-instrument Kieskeurig op Aanbod

54 3. Winkeloefening Doel: keuzevaardigheden aanleren Module etiketten lezen voor leerlingen van het S.O. Info op het etiket Focus op dranken en tussendoortjes 2 lesuren (+ voorkennis actieve voedingsdriehoek)

55 Beschikbare materialen Handleiding Module etiketten lezen PPT voor in de klas Lege verpakkingen van D & T Aanbod op school gebruiken Leerlingen brengen zelf verpakking(en) mee Lesgever brengt verpakkingen mee Post-its en stift Afbeelding actieve voedingsdriehoek Werkbladen voor de leerlingen Blauw = beschikbaar via

56 Kieskeurig is een campagne van de Vlaamse overheid, in samenwerking met het Vlaams Instituut voor gezondheidspromotie vzw (VIG) en ondersteund door de Vlaamse Onderwijsraad (VLOR).

57 Wat lekker is wordt bepaald door de media en de vrienden. Vraag dus niet aan de school om verandering te brengen in het eetgedrag van kinderen en jongeren.

58 In onze obesogene samenleving dient de school haar voorbeeldfunctie te vertalen in het creëren van een snoep- en frisdrankvrije omgeving.

59 De school moet ouders aansporen om thuis evenwichtige voeding aan te bieden; is het niet vanuit gezondheidsbeleid, dan vanuit gelijke onderwijskansen (GOK).

60

Naar een evenwichtig aanbod van tussendoortjes in de basisschool

Naar een evenwichtig aanbod van tussendoortjes in de basisschool Naar een evenwichtig aanbod van tussendoortjes in de basisschool In deze fiche vind je de aanbevelingen voor een evenwichtig aanbod van tussendoortjes in een basisschool. Een evenwichtig aanbod van tussendoortjes

Nadere informatie

Naar een voedingsbeleid op school

Naar een voedingsbeleid op school Naar een voedingsbeleid op school ing Jongeren en evenwichtig eten, het is niet altijd evident. Voor scholen is het een uitdaging om vanuit hun educatieve takenpakket hierbij een handje te helpen. De klaspraktijk

Nadere informatie

Aanbod kwaliteitsvolle materialen

Aanbod kwaliteitsvolle materialen Aanbod kwaliteitsvolle materialen In onderstaand overzicht vind je materialen voor voeding, beweging of voor allebei. Ze worden opgedeeld volgens bruikbaarheid: als educatief materiaal, binnen een project

Nadere informatie

Workshop: Voedingsgewoontes van jongeren

Workshop: Voedingsgewoontes van jongeren Workshop: Voedingsgewoontes van jongeren Opinies van jongeren mbt voeding (Carine Vereecken) Kieskeurig : Dranken en tussendoortjes op school (Olaf Moens & Loes Neven) Opinies van jongeren mbt voeding

Nadere informatie

Proceselementen gezondheidsbeleid

Proceselementen gezondheidsbeleid CHECKLIST Voeding Proceselementen gezondheidsbeleid Een gemotiveerd team: Het personeel is gemotiveerd om rond gezonde voeding te werken. Over het voedingsbeleid wordt regelmatig gecommuniceerd naar personeel,

Nadere informatie

Voeding in de beleids- en beheerscyclus van gemeenten en OCMW s (BBC)

Voeding in de beleids- en beheerscyclus van gemeenten en OCMW s (BBC) Voeding in de beleids- en beheerscyclus van gemeenten en OCMW s (BBC) Voeding in de BBC 1. Wat is evenwichtige voeding Evenwichtig eten is essentieel voor onze gezondheid. Een ongezonde leefstijl waaronder

Nadere informatie

Logo Gezond + vzw. 7 thema s. Milieu en gezondheid. Valpreventie Borstkankeropsporing. Vaccinaties. Voeding en beweging. Geestelijke gezondheid

Logo Gezond + vzw. 7 thema s. Milieu en gezondheid. Valpreventie Borstkankeropsporing. Vaccinaties. Voeding en beweging. Geestelijke gezondheid Logo Gezond + vzw Logo Gezond + vzw Milieu en gezondheid Valpreventie Borstkankeropsporing Vaccinaties 7 thema s Voeding en beweging Geestelijke gezondheid Tabak, alcohol en drugs Logo Gezond + vzw Netwerkorganisatie

Nadere informatie

Overzicht analyse- en evaluatie-instrumenten

Overzicht analyse- en evaluatie-instrumenten Overzicht analyse- en evaluatie-instrumenten Onderstaand overzicht toont welke instrumenten de school kan gebruiken om haar beginsituatie in kaart te brengen en/of beleid te evalueren. Voeding Beweging

Nadere informatie

1. Checklist: analyse van het drankenaanbod in het secundair onderwijs.

1. Checklist: analyse van het drankenaanbod in het secundair onderwijs. 1. Checklist: analyse van het drankenaanbod in het secundair onderwijs. Met deze checklist kan je het aanbod dranken op jouw school in kaart brengen. Duid aan welke dranken de school aanbiedt. Vul voor

Nadere informatie

AUGURKEN MET SLAGROOM. Een evenwichtig menu samenstellen. Inhoud

AUGURKEN MET SLAGROOM. Een evenwichtig menu samenstellen. Inhoud Een evenwichtig menu samenstellen Inhoud Doelgroep Vakgebied Duur Materialen Doelen De leerlingen brengen hun eigen eetgewoontes in kaart en bespreken deze met elkaar. Daarna toetsen ze hun bevindingen

Nadere informatie

Colofon. Auteurs: Olaf Moens (VIG), Loes Neven (VIG), Erika Vanhauwaert (VIG). Vormgeving & illustraties: www.dhondt-ravijts.be

Colofon. Auteurs: Olaf Moens (VIG), Loes Neven (VIG), Erika Vanhauwaert (VIG). Vormgeving & illustraties: www.dhondt-ravijts.be Colofon Kieskeurig is een campagne van de Vlaamse overheid, in samenwerking met het Vlaams Instituut voor Gezondheidspromotie vzw (VIG) en ondersteund door de Vlaamse Onderwijsraad (VLOR). Auteurs: Olaf

Nadere informatie

Effectmeting bij kinderen, ouders, leerkrachten en directie van smaakklassen

Effectmeting bij kinderen, ouders, leerkrachten en directie van smaakklassen Effectmeting bij kinderen, ouders, leerkrachten en directie van smaakklassen Vakgroep Landbouweconomie Prof. Dr. Xavier Gellynck Dr. Hans De Steur Ir. Sara De Pelsmaeker Universiteit Gent Faculteit Bio-ingenieurswetenschappen

Nadere informatie

Gezonde school. Intern seminarie - Commissie onderwijs en samenleving 2 december 2015. Tineke Vansteenkiste

Gezonde school. Intern seminarie - Commissie onderwijs en samenleving 2 december 2015. Tineke Vansteenkiste Gezonde school Intern seminarie - Commissie onderwijs en samenleving 2 december 2015 Tineke Vansteenkiste 1 VIGeZ? Vzw Partnerorganisatie van de overheid: convenant Vlaamse overheid 2011-2015 Expertisecentrum

Nadere informatie

Kieskeurig dossier: De Actieve voedingsdriehoek

Kieskeurig dossier: De Actieve voedingsdriehoek Kieskeurig dossier: De Actieve voedingsdriehoek VIGeZ, 2013 1 INLEIDING Leren over gezonde voeding Om kinderen en jongeren aan te leren wat een evenwichtige voeding inhoudt en hoe ze dit in de praktijk

Nadere informatie

Educatief pakket Tutti Frutti Handleiding

Educatief pakket Tutti Frutti Handleiding Educatief pakket Tutti Frutti Handleiding. Voedingseducatie in de basisschool In het basisonderwijs is gezondheidseducatie, en meer bepaald voedingseducatie, er om gezonde gewoontes en evenwichtig eetgedrag

Nadere informatie

VOEDING & BEWEGING DOELSTELLING & AANPAK. Dr. V. Stevens Vlaams Instituut voor Gezondheidspromotie. Gezondheidsconferentie 08

VOEDING & BEWEGING DOELSTELLING & AANPAK. Dr. V. Stevens Vlaams Instituut voor Gezondheidspromotie. Gezondheidsconferentie 08 VOEDING & BEWEGING DOELSTELLING & AANPAK Dr. V. Stevens Vlaams Instituut voor Gezondheidspromotie Gezondheidsconferentie 08 1. DE NIEUWE GEZONDHEIDSDOELSTELLING VOEDING & BEWEGING HOOFDDOELSTELLING Het

Nadere informatie

Voeding en sport. 31 oktober 2012 RedFed - Carmen Lecluyse

Voeding en sport. 31 oktober 2012 RedFed - Carmen Lecluyse Voeding en sport 31 oktober 2012 RedFed - Carmen Lecluyse Inhoud 1. Actieve voedingsdriehoek 2. Aanbevelingen 3. Praktische tips 4. Energiebehoefte 5. Etiket lezen 6. Reclame 7. Fabels en feiten Voeding

Nadere informatie

Gezonde dranken en tussendoortjes in de buitenschoolse opvang

Gezonde dranken en tussendoortjes in de buitenschoolse opvang Gezonde dranken en tussendoortjes in de buitenschoolse opvang VIGeZ, Dr. Annelies Vandenberghe 02/04/2015 Inspiratiedag Kinderopvang VVSG 1 VIGeZ vzw, 2015, Gezonde dranken en tussendoortjes in de buitenschoolse

Nadere informatie

Gezonde. voeding en. Eet gevarieerd, vermijd lang stilzitten en beweeg voluit!

Gezonde. voeding en. Eet gevarieerd, vermijd lang stilzitten en beweeg voluit! Gezonde voeding en beweging Eet gevarieerd, vermijd lang stilzitten en beweeg voluit! Alles over gezonde voeding en beweging Voel jij je gezond in je hoofd? www.fitinjehoofd.be of www.noknok.be Wil je

Nadere informatie

voor verbetering vatbaar

voor verbetering vatbaar voor verbetering vatbaar E. Vanhauwaert, E. Wouters Vlaams Instituut voor Gezondheidspromotie (VIG) Het Vlaams Instituut voor Gezondheidspromotie (VIG) peilde in 2003 in opdracht van de Vlaamse Overheid

Nadere informatie

Wat? = een educatief centrum voor jongeren tussen 11 en 14 jaar oud, hun ouders en hun

Wat? = een educatief centrum voor jongeren tussen 11 en 14 jaar oud, hun ouders en hun Wat? = een educatief centrum voor jongeren tussen 11 en 14 jaar oud, hun ouders en hun leerkrachten om op interactieve en ervaringsgerichte wijze kennis te maken met een brede waaier aan praktisch uitvoerende

Nadere informatie

Gezondheidsbevordering in onderwijs: het gewicht van CLB

Gezondheidsbevordering in onderwijs: het gewicht van CLB Gezondheidsbevordering in onderwijs: het gewicht van CLB Olaf Moens, 5-6 februari 2009 1 Van hulplijn tot consultant Het CLB en het gezondheidsbeleid op school Ceci n est pas un standaard gewicht Instrument

Nadere informatie

De actieve voedingsdriehoek. Doelstellingen. De kinderen kunnen reflecteren over hun eigen eetgewoonten.

De actieve voedingsdriehoek. Doelstellingen. De kinderen kunnen reflecteren over hun eigen eetgewoonten. Infofiche 1 Doelstellingen De leerlingen kennen de basisprincipes van een gezonde voeding en zien het belang in van een evenwichtige en gevarieerde voeding. De leerlingen weten aan welke voedselgroepen

Nadere informatie

Trainen is 1 ding VOEDING EN SPORT. 2 november 2013 Carmen Lecluyse. Voeding en sport - Carmen Lecluyse. maar er komt meer bij kijken

Trainen is 1 ding VOEDING EN SPORT. 2 november 2013 Carmen Lecluyse. Voeding en sport - Carmen Lecluyse. maar er komt meer bij kijken 2 Trainen is 1 ding VOEDING EN SPORT 2 november 2013 Carmen Lecluyse 3 4 maar er komt meer bij kijken 1 5 6 Inhoud Actieve voedingsdriehoek (1) 7 8 1. Actieve voedingsdriehoek 2. Aanbevelingen 3. Praktische

Nadere informatie

VERKOOP VAN DRANK EN SNACKS OP SCHOOL. ADVIES

VERKOOP VAN DRANK EN SNACKS OP SCHOOL. ADVIES VERKOOP VAN DRANK EN SNACKS OP SCHOOL. ADVIES DE VOEDINGSWAARDE VAN DE DRANKJES EN SNACKS DIE IN DE MEESTE SECUNDAIRE SCHOLEN WORDEN VERKOCHT, ZIJN IN STRIJD MET DE AANBEVELINGEN VOOR EEN GEZOND EETPATROON.

Nadere informatie

Een gezondheidsbeleid op school (ook) voor kansengroepen

Een gezondheidsbeleid op school (ook) voor kansengroepen Een gezondheidsbeleid op school (ook) voor kansengroepen Docent: Olaf Moens Datum: 12 december 2007 Plaats: VCLB De Factorij VIG vzw Vlaams Instituut voor Gezondheidspromotie Sociaal-economische gezondheidsverschillen

Nadere informatie

Gezond en duurzaam voedsel. Een folder ter inspiratie voor mbo-docenten

Gezond en duurzaam voedsel. Een folder ter inspiratie voor mbo-docenten Gezond en duurzaam voedsel Een folder ter inspiratie voor mbo-docenten Aan de slag met gezond en duurzaam voedsel in het mbo Werken aan gezondheid op school loont. Het draagt bij aan betere schoolprestaties,

Nadere informatie

Duurzaamheid op School Aanbod 2013-3014. Basisscholen

Duurzaamheid op School Aanbod 2013-3014. Basisscholen Duurzaamheid op School Aanbod 2013-3014 Basisscholen Milieuzorg op School 2013-2014 Vanaf dit schooljaar worden duurzame ondersteund door de stad. projecten op school gerichter Alle basisscholen kunnen

Nadere informatie

Stappenplan. 1. Wat is het draagvlak? Hoe kan je het draagvlak verbreden?

Stappenplan. 1. Wat is het draagvlak? Hoe kan je het draagvlak verbreden? op school Scenario Stappenplan Het stappenplan is een handige leidraad als je van plan bent om Donderdag Veggiedag in te voeren op school. Je moet immers bij veel dingen stilstaan en het is belangrijk

Nadere informatie

Verantwoord omgaan met Wi-Fi en gsm-straling op school

Verantwoord omgaan met Wi-Fi en gsm-straling op school Reflectievragen bij het schoolbeleid voor het verantwoord omgaan met moderne communicatietechnologie Rita Van Durme Departement Onderwijs en Vorming Scholen Zoeken naar manieren om kinderen en jongeren

Nadere informatie

Energie in balans: weet wat je eet, fit tot de meet.

Energie in balans: weet wat je eet, fit tot de meet. Energie in balans: weet wat je eet, fit tot de meet. Met de juiste balans in actie! Niet suf zijn, altijd bruisen van energie! Het kan! Met een gezonde voeding, voldoende bewegen en een juist evenwicht

Nadere informatie

DE GEZONDHEIDSMATRIX VOOR DE BIJZONDERE JEUGDZORG

DE GEZONDHEIDSMATRIX VOOR DE BIJZONDERE JEUGDZORG DE GEZONDHEIDSMATRIX VOOR DE BIJZONDERE JEUGDZORG Wat: De gezondheidsmatrix stelt de verschillende strategieën, doelgroepen en contexten voor waar een kwaliteitsvol gezondheidsbeleid op inzet en zich naar

Nadere informatie

Gezond Opvoeden LIES RACQUET, BACK TO BASICS, EETEXPERT, 2014

Gezond Opvoeden LIES RACQUET, BACK TO BASICS, EETEXPERT, 2014 Gezond Opvoeden LIES RACQUET, BACK TO BASICS, EETEXPERT, 2014 Project: = een website waarop ouders terecht kunnen met hun opvoedingsvragen over voeding, beweging en sedentair gedrag en over tabak, alcohol

Nadere informatie

Leerlijn alcohol, tabak, gamen, cannabis en andere illegale drugs: de context

Leerlijn alcohol, tabak, gamen, cannabis en andere illegale drugs: de context Leerlijn alcohol, tabak, gamen, cannabis en andere illegale drugs: de context Doelstelling De leerlijn is een praktisch instrument dat het schoolteam wil ondersteunen bij het preventief werken rond alcohol,

Nadere informatie

Naar een (gratis) wateraanbod op school

Naar een (gratis) wateraanbod op school Naar een (gratis) wateraanbod op school In een evenwichtig drankenaanbod op school staat het aanbod van gratis water centraal. In deze fiche vind je concrete tips om een aanbod van gratis water op school

Nadere informatie

Gezondheidsbevorderende interventies op school

Gezondheidsbevorderende interventies op school Gezondheidsbevorderende interventies op school Prof. Dr. B. Deforche pag. 1 Gezondheidseducatie Kennis, inzicht, vaardigheden, attitudes Ongezonde leefgewoonten Gezonde leefgewoonten Gezondheidseducatie

Nadere informatie

Ontdek jouw aanpak Gezond eten met de Schijf van Vijf

Ontdek jouw aanpak Gezond eten met de Schijf van Vijf Ontdek jouw aanpak Gezond eten met de Schijf van Vijf Iedereen vult zijn eigen Schijf van Vijf Je lijf gaat je hele leven mee, daar wil je dus zo goed mogelijk voor zorgen. Maar hoe doe je dat? Als je

Nadere informatie

De actieve voedingsdriehoek herbekeken

De actieve voedingsdriehoek herbekeken De actieve voedingsdriehoek herbekeken Anke van den Brand 23 maart 2015 1 U dient toestemming bij VIGeZ aan te vragen vóór elk gebruik en bij elke aanpassing van deze presentatie of onderdelen ervan. 1.

Nadere informatie

1. Checklist: analyse van het tussendoortjesaanbod in de basis- en secundaire school

1. Checklist: analyse van het tussendoortjesaanbod in de basis- en secundaire school 1. Checklist: analyse van het tussdoortjesaanbod in de basis- secundaire school Met deze checklist kan je het aanbod aan tussdoortjes op jouw school in kaart brg. Duid aan welke tussdoortjes de school

Nadere informatie

Gezond eten op school. Praktijkgids voor een evenwichtig voedingsen drankenaanbod op school

Gezond eten op school. Praktijkgids voor een evenwichtig voedingsen drankenaanbod op school 1 Gezond eten op school Praktijkgids voor een evenwichtig voedingsen drankenaanbod op school Inhoud: 1. Woord vooraf...p.3 2. Een evenwichtig voedingsaanbod in het onderwijs...p.5 2.1. Naar een efficiënte

Nadere informatie

Principes Basisvoedingsschema

Principes Basisvoedingsschema Principes Basisvoedingsschema Spelregels gezond eetpatroon (volgens de richtlijnen van het voedingscentrum) 1. Breng variatie aan in je maaltijd. 2. Eet niet te veel, maar beweeg voldoende. 3. Eet veel

Nadere informatie

Geef je kind elke dag

Geef je kind elke dag Geef je kind elke dag een brooddoos boordevol energie Een lekkere en gezonde lunch zorgt voor actieve en aandachtige kinderen op school Liever bruin dan wit brood Brood is een graanproduct en zorgt voor

Nadere informatie

brugge.be/preventie PREVENTIE sherrie smith Dreamstime Stock Photos CHECKLIST DOS of TAD-beleid

brugge.be/preventie PREVENTIE sherrie smith Dreamstime Stock Photos CHECKLIST DOS of TAD-beleid brugge.be/preventie PREVENTIE sherrie smith Dreamstime Stock Photos CHECKLIST DOS of TAD-beleid Is ons Tabak, alcohol- en drugbeleid nog up-to-date? CHECKLIST DOS of TAD-beleid 1 Als school heeft u de

Nadere informatie

Een alcohol- en drugbeleid voor het secundair onderwijs

Een alcohol- en drugbeleid voor het secundair onderwijs Een alcohol- en drugbeleid voor het secundair onderwijs V E R E N I G I N G V O O R A L C O H O L - E N A N D E R E D R U G P R O B L E M E N ( V A D ) W W W. V A D. B E Een beleid opzetten Middelengebruik

Nadere informatie

KlasseLunch. Over gezond eten 1. Werkbladen KlasseLunch 2008:

KlasseLunch. Over gezond eten 1. Werkbladen KlasseLunch 2008: Werkbladen 2008: Over gezond eten 1 WAAROM IS GEZOND ETEN BELANGRIJK? Je bent nu in de groei. Je lichaam is nog lang niet klaar. Goed en gezond eten is daarom erg belangrijk. Want alleen dan krijg je voldoende

Nadere informatie

brugge.be/preventie PREVENTIE sherrie smith Dreamstime Stock Photos CHECKLIST DOS of TAD-beleid

brugge.be/preventie PREVENTIE sherrie smith Dreamstime Stock Photos CHECKLIST DOS of TAD-beleid brugge.be/preventie sherrie smith Dreamstime Stock Photos PREVENTIE CHECKLIST DOS of TAD-beleid Is ons Tabak, alcohol- en drugbeleid nog up-to-date? CHECKLIST DOS of TAD-beleid 1 Als school heeft u de

Nadere informatie

HvHK_Regio. Werkgroep Kinderopvang >> 19.05.2015

HvHK_Regio. Werkgroep Kinderopvang >> 19.05.2015 LL HvHK_Regio Werkgroep Kinderopvang >> 19.05.2015 HvHK_Regio Regionale invulling >> Rollen Rol 1: Expert Beschikbaar stellen van materialen en methodieken. Rol 2: Motivator Coördinatie van gezondheidstafels

Nadere informatie

Houding van ouders ten opzichte van gezondheidsbevordering op school: algemene bespreking van de resultaten

Houding van ouders ten opzichte van gezondheidsbevordering op school: algemene bespreking van de resultaten ARTEVELDEHOGESCHOOL BACHELOR IN HET ONDERWIJS : KLEUTERONDERWIJS J. Gerardstraat 18 9040 GENT TEL. : 09 218 73 73 INTERVENTIE BEESTIG GEZOND OP SCHOOL Houding van ouders ten opzichte van gezondheidsbevordering

Nadere informatie

Schoolfruit in de les Handleiding bij de lessen van EU-Schoolfruit en SchoolGruiten

Schoolfruit in de les Handleiding bij de lessen van EU-Schoolfruit en SchoolGruiten Schoolfruit in de les Handleiding bij de lessen van EU-Schoolfruit en SchoolGruiten Lessen over fruit en groente: geef leerlingen iets extra s mee! Uw school doet mee met het EU-Schoolfruitprogramma. Na

Nadere informatie

Schoolfruit in de les Handleiding bij de lessen van EU-Schoolfruit en SchoolGruiten

Schoolfruit in de les Handleiding bij de lessen van EU-Schoolfruit en SchoolGruiten Schoolfruit in de les Handleiding bij de lessen van EU-Schoolfruit en SchoolGruiten Lessen over fruit en groente: geef leerlingen iets extra s mee! Uw school doet mee met het EU-Schoolfruitprogramma. Na

Nadere informatie

Genieten. van lekker eten

Genieten. van lekker eten Genieten van lekker eten Food Connect Passie voor eten Een maaltijd die met liefde is gekookt, dat is elke dag weer een cadeautje. Aan onze maaltijden proef je dat ze met aandacht zijn bereid. We kiezen

Nadere informatie

Infobundel Alcohol-, tabak-, en drugspreventie

Infobundel Alcohol-, tabak-, en drugspreventie Presenteert Infobundel Alcohol-, tabak-, en drugspreventie (9 september 2014) http://www.skillville.be 1 Doelstelling van het pakket Alcohol-, tabak-, en drugspreventie... 4 1.1 Alcohol... 4 1.2 Tabak...

Nadere informatie

Infofiche 2. De actieve voedingsdriehoek. Doelstellingen

Infofiche 2. De actieve voedingsdriehoek. Doelstellingen Infofiche 2 Doelstellingen De leerlingen weten welke voedingsstoffen het lichaam nodig heeft en waarom ze zo belangrijk zijn. De leerlingen zien in dat een gezonde voeding alle essentiële voedingsstoffen

Nadere informatie

7 PROMOTIEMATERIAAL MONDGEZONDHEID

7 PROMOTIEMATERIAAL MONDGEZONDHEID 7 PROMOTIEMATERIAAL MONDGEZONDHEID INHOUDSTAFEL 328 7.1 INLEIDING 329 7.2 BROCHURES 329 7.3 PATIËNTENFOLDERS 330 7.4 BOEKJES VOOR KINDEREN 330 7.5 VIDEO S/DVD S 331 7.6 EDUCATIEF EN SPELMATERIAAL 332 VWVJ

Nadere informatie

ORGANISATIE: VZW AFRIKA AT HOME METHODIEK: DE SMAAK VAN AFRIKA

ORGANISATIE: VZW AFRIKA AT HOME METHODIEK: DE SMAAK VAN AFRIKA PEDAGOGISCHE FICHE ORGANISATIE: VZW AFRIKA AT HOME METHODIEK: DE SMAAK VAN AFRIKA 1. Algemene info Adres: VADDENHOEK 25, 9700 OUDENAARDE-MULLEM Tel: 0473 21 08 79 0486 90 14 63 Fax: E-mail: INFO@AFRIKA-AT-HOME.BE

Nadere informatie

Voorkom Zwangerschapsdiabetes

Voorkom Zwangerschapsdiabetes Voorkom Zwangerschapsdiabetes Steeds meer zwangere vrouwen krijgen zwangerschapsdiabetes (zwangerschapssuiker). Deze folder geeft informatie over gezond eten en bewegen tijdens zwangerschap. Wat is zwangerschapsdiabetes?

Nadere informatie

Bijlage Lekker Fit! Kinderdagverblijf

Bijlage Lekker Fit! Kinderdagverblijf Bijlage Lekker Fit! Kinderdagverblijf Deze bijlage hoort bij de beschrijving van de interventie Lekker Fit! Kinderdagverblijf, zoals die is opgenomen in de databank Effectieve Jeugdinterventies. Meer informatie:

Nadere informatie

Menukaart Gezonde School basisonderwijs: Voeding

Menukaart Gezonde School basisonderwijs: Voeding Menukaart Gezonde School basisonderwijs: Voeding School: Plaats: Locatie: Contactpersoon: Telefoonnummer: E-mailadres: Datum invullen: Inhoud: Om op een effectieve manier invulling te geven aan gezondheidsthema

Nadere informatie

De interne werking van de collegekeuken. Een evenwichtig aanbod om gevarieerd te eten

De interne werking van de collegekeuken. Een evenwichtig aanbod om gevarieerd te eten De interne werking van de collegekeuken onder het motto Een evenwichtig aanbod om gevarieerd te eten De De interne keuken - voorstelling - van van een een dag dag De De interne interne keuken keuken -

Nadere informatie

ambitieakkoord stichting jongeren op gezond gewicht

ambitieakkoord stichting jongeren op gezond gewicht akkoord stichting jongeren op gezond gewicht De stichting Jongeren Op Gezond Gewicht en haar partners verbinden zich met dit akkoord gezamenlijk, elk vanuit de eigen verantwoordelijkheid, in de periode

Nadere informatie

De fundamenten van de actieve voedingsdriehoek

De fundamenten van de actieve voedingsdriehoek De fundamenten van de actieve voedingsdriehoek Loes Neven, VIGeZ Symposium Milk nutritious by nature 4 juni 2013 1 VIGeZ vzw, 2013 De fundamenten van de driehoek Er was eens 1967: Klavertje vier (Vlaams

Nadere informatie

Taalvaardigheid Preventie en remediëring. -betrokkenheid verhogende werkvormen creëren -een maximale -herformuleren de lln het probleem

Taalvaardigheid Preventie en remediëring. -betrokkenheid verhogende werkvormen creëren -een maximale -herformuleren de lln het probleem Vlaams Verbond van het Katholiek Secundair Onderwijs Guimardstraat 1, 1040 Brussel VOET LEREN LEREN EN GOK Voet@2010 leren leren en thema s gelijke onderwijskansen Socio-emotionele ontwikkeling (1ste graad)

Nadere informatie

Symposium Gedragsbewust Beleid. naam workshop

Symposium Gedragsbewust Beleid. naam workshop Symposium Gedragsbewust Beleid naam workshop Doel van deze workshop Resultaat van deze workshop Onliners in een tweet. Max 140 karakters #GedragsbewustBeleid #ws De vraag Hoe zorgen we er voor dat iedereen

Nadere informatie

Voedingsbeleid ASKA. Inhoudsopgave: 1 Inleiding blz 2. 2 Doel blz 2. 3 Uitgangspunten: Wat vinden we belangrijk? blz 3

Voedingsbeleid ASKA. Inhoudsopgave: 1 Inleiding blz 2. 2 Doel blz 2. 3 Uitgangspunten: Wat vinden we belangrijk? blz 3 Voedingsbeleid ASKA Inhoudsopgave: 1 Inleiding blz 2 2 Doel blz 2 3 Uitgangspunten: Wat vinden we belangrijk? blz 3 4 Pedagogische basisdoelen en onze uitgangspunten blz 5 A018 Voedingsbeleid 030812 1/5

Nadere informatie

Aan tafel. Peuters, kleuters en lagere schoolkinderen

Aan tafel. Peuters, kleuters en lagere schoolkinderen Aan tafel! Aan tafel Als ouder heb je een grote invloed op de eetgewoonten van je kind. Kinderen leren in de eerste plaats eten wat ze hun ouders zien eten en doen jouw eetgedrag na. En dat start al bij

Nadere informatie

DE AANSCHUIFTAFEL VLAAMSE GEZONDHEIDSDOELSTELLINGEN VOEDING EN BEWEGING 2009-2015

DE AANSCHUIFTAFEL VLAAMSE GEZONDHEIDSDOELSTELLINGEN VOEDING EN BEWEGING 2009-2015 VLAAMSE GEZONDHEIDSDOELSTELLINGEN VOEDING EN BEWEGING 2009-2015 Onderzoeksproject ontwikkeling van methodiek 2 e strategie: gezond bewegen en evenwichtiger eten in de leefomgeving van kinderen en jongeren.

Nadere informatie

Voedingsbeleid School met de Bijbel Zuilichem Ingaande op 25 januari 2016

Voedingsbeleid School met de Bijbel Zuilichem Ingaande op 25 januari 2016 Voedingsbeleid School met de Bijbel Zuilichem Ingaande op 25 januari 2016 Gezonde voeding en gezond eetgedrag Wij, leraren en ouders, vinden gezonde voeding en gezond eetgedrag belangrijk voor kinderen.

Nadere informatie

Gezond en duurzaam eten Een inspiratiefolder voor mbo-docenten

Gezond en duurzaam eten Een inspiratiefolder voor mbo-docenten Gezond en duurzaam eten Een inspiratiefolder voor mbo-docenten Aan de slag met gezond en duurzaam eten in het MBO De school is dé plek om jongeren bewust te maken van gezond en duurzaam eten. Gezonde

Nadere informatie

Infofiche 1. Elke dag 3 maaltijden en maximaal 3 tussendoortjes. Doelstellingen

Infofiche 1. Elke dag 3 maaltijden en maximaal 3 tussendoortjes. Doelstellingen Infofiche 1 Doelstellingen De leerlingen zien in dat er een duidelijk onderscheid is tussen een hoofdmaaltijd en een tussendoortje. De leerlingen weten dat het belangrijk is om regelmatig te eten en niet

Nadere informatie

Voedingsbeleid Villa Petit Paradis 2013

Voedingsbeleid Villa Petit Paradis 2013 Voedingsbeleid Villa Petit Paradis Inleiding Het voedingsbeleid van Villa Petit Paradis is er op gericht dat ieder kind voldoende gezonde en verantwoorde voedingsmiddelen krijgt. Dit voedingsbeleid is

Nadere informatie

GIBO HEIDE. pedagogisch project

GIBO HEIDE. pedagogisch project GIBO HEIDE pedagogisch project gemeenteraadsbesluit van 26 mei 2015 Het pedagogisch project is de vertaling van de visie van directie en leerkrachten die betrekking heeft op alle aspecten van het onderwijs

Nadere informatie

Theoretische berekening van gewichtsverlies met Modifast Intensive.

Theoretische berekening van gewichtsverlies met Modifast Intensive. MODIFAST: Hoeveel kunt u afvallen? Theoretische berekening van gewichtsverlies met Modifast Intensive. Dagelijks heeft een volwassene - afhankelijk van de lichaamsbeweging en het geslacht - ongeveer 2.000

Nadere informatie

Wij gaan met plezier naar school.

Wij gaan met plezier naar school. www.schoolbranst.be Wij gaan met plezier naar school. 3...onze visie Onze school is een landelijk gelegen dorpsschool, een groene school, waar we leven in verbondenheid met de natuur en met elkaar en handelen

Nadere informatie

Inspiratiedag exclusief-inclusief WWW.KOCA.BE

Inspiratiedag exclusief-inclusief WWW.KOCA.BE Inspiratiedag exclusief-inclusief wie of waar je ook bent, wij staan naast je, opdat je op eigen krachten verder kan Visie Expertisecentrum Binnen muren van KOCA indien nodig Inclusief waar mogelijk Ter

Nadere informatie

De actieve voedingsdriehoek. VIGeZ 2012

De actieve voedingsdriehoek. VIGeZ 2012 De actieve voedingsdriehoek VIGeZ 2012 De actieve voedingsdriehoek Geeft weer - Wat je dagelijks zou moeten eten - Hoeveel je best beweegt Voor iedereen vanaf 6 jaar De actieve voedingsdriehoek Is gebaseerd

Nadere informatie

Gelijke onderwijskansen Leerlingen- en ouderparticipatie

Gelijke onderwijskansen Leerlingen- en ouderparticipatie Gelijke onderwijskansen Leerlingen- en ouderparticipatie Studiedagen GOK derde cyclus oktober/november 2008 1. Leerlingen- en ouderparticipatie is 2. Waarom? 3. Hoe? 4. Instrument voor analyse beginsituatie

Nadere informatie

DE ACTIEVE VOEDINGSDRIEHOEK: OM DAGELIJKS EVENWICHTIG TE ETEN EN VOLDOENDE TE BEWEGEN.

DE ACTIEVE VOEDINGSDRIEHOEK: OM DAGELIJKS EVENWICHTIG TE ETEN EN VOLDOENDE TE BEWEGEN. GEZONDHEID INFOBLAD DE ACTIEVE VOEDINGSDRIEHOEK: OM DAGELIJKS EVENWICHTIG TE ETEN EN VOLDOENDE TE BEWEGEN. BRON: VIGeZ, 2011. De actieve voedingsdriehoek. De actieve voedingsdriehoek geeft je een idee

Nadere informatie

Advies over mogelijke beleidsmaatregelen ten aanzien van het aanbod van gesuikerde dranken op secundaire scholen

Advies over mogelijke beleidsmaatregelen ten aanzien van het aanbod van gesuikerde dranken op secundaire scholen Raad Secundair Onderwijs 15 oktober 2015 RSO-RSO-ADV-1516-001 Advies over mogelijke beleidsmaatregelen ten aanzien van het aanbod van gesuikerde dranken op secundaire scholen Vlaamse Onderwijsraad Kunstlaan

Nadere informatie

1. Jongeren en stoppen met roken. Inhoudsopgave. Hoeveel en welke jongeren roken vandaag?

1. Jongeren en stoppen met roken. Inhoudsopgave. Hoeveel en welke jongeren roken vandaag? Inhoudsopgave 1. Jongeren en stoppen met roken...1 Hoeveel en welke jongeren roken vandaag?...1 Omgevingsfactoren die het rookgedrag van jongeren beïnvloeden...2 Effectieve manieren om te stoppen met roken

Nadere informatie

Leerlijn alcohol, tabak, gamen, cannabis en andere illegale drugs: de context

Leerlijn alcohol, tabak, gamen, cannabis en andere illegale drugs: de context Leerlijn alcohol, tabak, gamen, cannabis en andere illegale drugs: de context Doelstelling De leerlijn is een praktisch instrument dat het schoolteam wil ondersteunen bij het preventief werken rond alcohol,

Nadere informatie

Inhoud. Voorwoord 3. Voeding 6. Slaap 22. Houding 30. Naar de dokter 37. Kleding 65. Mode 74. Kleding wassen 77

Inhoud. Voorwoord 3. Voeding 6. Slaap 22. Houding 30. Naar de dokter 37. Kleding 65. Mode 74. Kleding wassen 77 Inhoud Voorwoord 3 Voeding 6 Slaap 22 Houding 30 Naar de dokter 37 Kleding 65 Mode 74 Kleding wassen 77 6 VOEDING Weet wat je eet Je eet elke dag. Alles wat je eet (en drinkt) heet voeding. Is elke voeding

Nadere informatie

Bevorderen van leefgewoonten bij werknemers in de bouwsector

Bevorderen van leefgewoonten bij werknemers in de bouwsector Bevorderen van leefgewoonten bij werknemers in de bouwsector Els Wouters, senior stafmedewerker 1 Intro Voorstelling VIGeZ I. Invloed van (fysieke) leefgewoonten op gezondheid- en arbeidsgerelateerde problemen

Nadere informatie

SAMEN. gezondheidsbeleid op school. lekker Fris gezondheid & milieu kleuter. gezondheid beweging. CLB air@school. alcohol. projecten.

SAMEN. gezondheidsbeleid op school. lekker Fris gezondheid & milieu kleuter. gezondheid beweging. CLB air@school. alcohol. projecten. voeding lager geestelijke gezondheid PROJECTEN 2015-2016 gezondheidsbeleid op school proefkampioen CLB air@school alcohol SAMEN move XL leerlingen lekker Fris gezondheid & milieu kleuter leerkrachten tabak

Nadere informatie

Wanneer té dik? Wat is gezonde voeding en wat niet?

Wanneer té dik? Wat is gezonde voeding en wat niet? Wanneer té dik? Iedereen weet dat je gezond moet eten om te leren, te sporten en gezond volwassen te worden. Sommige jongeren worden echter te dik. Dit kan een probleem zijn als je moeite hebt met sporten,

Nadere informatie

OPRICHTING 21/12/2012 2013-2014 OPSTART 2015: OVERGANGSJAAR. Financiering Minister Gatz & Minister Crevits

OPRICHTING 21/12/2012 2013-2014 OPSTART 2015: OVERGANGSJAAR. Financiering Minister Gatz & Minister Crevits OPRICHTING 21/12/2012 2013-2014 OPSTART 2015: OVERGANGSJAAR Financiering Minister Gatz & Minister Crevits VIAA: FOCUS EN MODEL DIGITALISEREN INTERACTIE ARCHIVEREN Nog 500.000 uur te digitaliseren in de

Nadere informatie

Aanbod van levensmiddelen in schoolkantines

Aanbod van levensmiddelen in schoolkantines Aanbod van levensmiddelen in schoolkantines Versie 1 Datum 12 januari 2011 Status DEFINITIEF Schoolkantines 12 januari 2011 Colofon Projectnaam Aanbod levensmiddelen in schoolkantines Projectnummer ZD

Nadere informatie

Wild van water. Wild van Water in de praktijk. Kelly Cauwenbergh Stafmedewerker Logo Mechelen. Antwerpen 21 november 2011

Wild van water. Wild van Water in de praktijk. Kelly Cauwenbergh Stafmedewerker Logo Mechelen. Antwerpen 21 november 2011 Wild van water Antwerpen 21 november 2011 Wild van Water in de praktijk Kelly Cauwenbergh Stafmedewerker Logo Mechelen Het pakket Directies Leerkrachten Ouders Het pakket Geen kant-en-klare oplossingen

Nadere informatie

Kinderen en een gezond gewicht

Kinderen en een gezond gewicht Kinderen en een gezond gewicht Gezond eten en bewegen Met de tips in deze folder werk je aan een gezond gewicht voor je kind. Onze adviezen richten zich op gezond eten en drinken, de juiste (eet)opvoeding

Nadere informatie

Bewust en gezond winkelen. Doelstellingen. De leerlingen kunnen een gezonde keuze maken op basis van het etiket.

Bewust en gezond winkelen. Doelstellingen. De leerlingen kunnen een gezonde keuze maken op basis van het etiket. Infofiche 1 Doelstellingen De leerlingen zien in dat het zinvol is om een boodschappenlijstje op te stellen vooraleer boodschappen te doen. De leerlingen kunnen het etiket lezen en verschillende etiketten

Nadere informatie

Infofiche 1. De actieve voedingsdriehoek. Doelstellingen. De leerlingen kennen de basisprincipes van een gezonde voeding.

Infofiche 1. De actieve voedingsdriehoek. Doelstellingen. De leerlingen kennen de basisprincipes van een gezonde voeding. Infofiche 1 Doelstellingen De leerlingen kennen de basisprincipes van een gezonde voeding. De leerlingen kunnen aan de hand van de actieve voedingsdriehoek de voedingswaarde van menu s bespreken. Lekker

Nadere informatie

PEDAGOGISCHE LEERMIDDELEN

PEDAGOGISCHE LEERMIDDELEN PEDAGOGISCHE LEERMIDDELEN Sinds vele jaren ontwikkelt Leefmilieu Brussel pedagogisch materiaal ten dienste van het onderwijzend personeel. Hiermee kunnen zij het thema 'leefmilieu' in hun lessen integreren

Nadere informatie

Hoe werk je nu met de driehoek?

Hoe werk je nu met de driehoek? Weet en eet gezond Dit boekje gaat over gezonde voeding en over de driehoek die je kan helpen om iedere dag en iedere maaltijd gezond te eten. Als je gezond eet en genoeg beweegt zal je ook minder snel

Nadere informatie

tiemap Ira Insp ge jla BI materialenoverzicht

tiemap Ira Insp ge jla BI materialenoverzicht BIJLAGE inspiratiemap Materialenoverzicht Alcohol 1 1. Brochures of affiches Hieronder vindt u een lijst met informatieve materialen over alcohol Deze materialen zijn verkrijgbaar bij VAD. www.vad.be,

Nadere informatie

De actieve voedingsdriehoek. Doelstellingen. De leerlingen kunnen de actieve voedingsdriehoek opbouwen.

De actieve voedingsdriehoek. Doelstellingen. De leerlingen kunnen de actieve voedingsdriehoek opbouwen. Infofiche 1 Doelstellingen De leerlingen kennen de verschillende voedselgroepen en kunnen deze correct binnen de actieve voedingsdriehoek plaatsen. De leerlingen kunnen de actieve voedingsdriehoek opbouwen.

Nadere informatie

CheckTeen 2011: Eet- en beweeggedrag van leerlingen in het voortgezet onderwijs in Zwolle

CheckTeen 2011: Eet- en beweeggedrag van leerlingen in het voortgezet onderwijs in Zwolle Onderzoekscentrum Preventie Overgewicht CheckTeen 2011: Eet- en beweeggedrag van leerlingen in het voortgezet onderwijs in ZWOLLE Een onderzoek naar het eet- en beweeggedrag van leerlingen van de 2 e klas

Nadere informatie

Beleidsplan Gezonde School Voeding

Beleidsplan Gezonde School Voeding Beleidsplan Gezonde School Voeding eten en drinken: in de pauze traktaties - lunch bij de TSO C.B.S De Loopplank Hoofdweg 170 9697 NS Blijham 0597-562876 cbs-deloopplank@picto.nl www.cbs-loopplank.picto.nl

Nadere informatie

Persdossier ikgeeflevenaanmijnplaneet.indeklas.be 28 september 2010

Persdossier ikgeeflevenaanmijnplaneet.indeklas.be 28 september 2010 Persdossier ikgeeflevenaanmijnplaneet.indeklas.be 28 september 2010 Persbericht Wat vind je in de virtuele edukit? Een dynamische website Activiteiten in detail De algemene campagne ikgeeflevenaanmijnplaneet.be

Nadere informatie

INLEIDING (7 pp.) Katelijne Van Hoeck, VWVJ

INLEIDING (7 pp.) Katelijne Van Hoeck, VWVJ INLEIDING (7 pp.) Katelijne Van Hoeck, VWVJ & BASISTEKST VAN SIGNAAL NAAR ZORG : EEN AANBEVELING VOOR DE DETECTIE VAN EET- EN GEWICHTSPROBLEMEN (19 pp.) VWVJ en vzw Eetexpert Schematisch traject van signaal

Nadere informatie