Innoveren met zorg-technologie

Maat: px
Weergave met pagina beginnen:

Download "Innoveren met zorg-technologie 2010-2011"

Transcriptie

1 Innoveren met zorg-technologie Lectoraat Technologie in de Zorg Zuyd Onderzoek

2 Innoveren met zorg-technologie Lectoraat Technologie in de Zorg

3 Innoveren met zorg technologie Het lectoraat Technologie in de Zorg van Zuyd Hogeschool wil actief bijdragen aan innovaties in de langdurende zorg. Samen met zorginstellingen, professionals, bedrijven, cliënten van zorg- en kennisinstellingen doen we onderzoek en voeren we innovatieprojecten uit. De resultaten daarvan vertalen we naar het onderwijs en naar de praktijk van de zorg. Alle projecten gaan over de toepassing van technologie in de (langdurende) zorg. Technologie is immers een van de oplossingsrichtingen om in de naaste toekomst te kunnen voldoen aan de sterk groeiende behoefte aan zorg, in een arbeidsmarkt met te weinig mensen voor de zorg. Het doel is steeds de kwaliteit en efficientie van de zorg te ondersteunen met technologie, die soms door de client en soms door de zorgprofessional gebruikt wordt. Deze brochure bevat een selectie van concrete resultaten van projecten waar medewerkers van het lectoraat vorig jaar aan hebben gewerkt. Daarmee willen we een beeld geven van wat er kan en wat wij kunnen. Het zijn voorbeelden: we kunnen meer! Deze voorbeelden zijn bedoeld als uitnodiging tot samenwerking voor iedereen die een vraag of knelpunt heeft waarbij technologie een mogelijke oplossing biedt, of die een idee of oplossing heeft voor vragen of knelpunten in de zorg. Aan het eind treft u een overzicht aan van publicaties in Als u meer wilt weten over onze activiteiten, aarzel dan niet om contact te zoeken. Dat kan via Bea Diederen of Yolande Keulers, managementassistentes van de kenniskring, of via ondergetekende. Namens alle medewerkers van het lectoraat. 1 Prof.dr. Luc P. de Witte, lector en hoogleraar Technologie in de Zorg

4 Inhoudsopgave blz 3. Zorgacademie Parkstad Limburg blz 4. Elektronische Mobiliteitshulpmiddelen voor blinden en slechtzienden blz 5. DiFiets blz 6. Europees thematisch netwerk ICT-hulpmiddelen en e-toegankelijkheid blz 7. Dynamische verlichting in de verslavingszorg blz 8. AAATE 2011 Conferentie blz 9. Monitoring van fysieke kwetsbaarheid bij ouderen blz 10. Paro de knuffelrobot blz 11. McArm, een armsteun die gebruikers begrijpt blz 12. Zorg op afstand en de opleiding ergotherapie blz 13. Ondersteuning van het geriatrisch Multi-Disciplinair Overleg blz 14. Kwetsbare ouderen blz 15. Publicatielijst blz 20. Leden van de kenniskring 2

5 De Zorgacademie Parkstad Limburg Zuyd Hogeschool wil intensiever samenwerken met het werkveld bij het opleiden van zorgprofessionals. De lectoraten van de hogeschool willen hun innovatie en onderzoek ook meer samen met dat werkveld doen. De Zorgacademie Parkstad Limburg is hierop een antwoord. Het is een gezamenlijk platform voor scholing en training van zorgprofessionals en een zorginnovatiecentrum. Zuyd Hogeschool werkt hierin samen met het Arcus College, de Open Universiteit Nederland, Atrium Medisch Centrum, Mondriaan en Sevagram. Begin 2012 zal de Zorgacademie gehuisvest zijn in een modern nieuw gebouw, vlak bij de deelnemende zorgorganisaties. Het afgelopen jaar is gewerkt aan de invulling van het nieuwe gebouw, maar vooral aan het gezamenlijke innovatie- en onderzoeksprogramma. Het lectoraat Technologie in de Zorg heeft hierin een belangrijke rol, samen met de collega's van het lectoraat Autonomie en Participatie van Chronisch Zieken. Steeds meer activiteiten van het lectoraat worden samen met de partners uitgevoerd, als onderdeel van het opgestelde innovatieprogramma. 3

6 Elektronische Mobiliteits Hulpmiddelen voor blinden en slechtzienden Electronic Mobility Aids (EMA) zijn hulpmiddelen voor obstakeldetectie, oriëntatie en navigatie die personen met een visuele beperking ondersteunen bij het vermijden van hindernissen, opzoeken van oriëntatiepunten, plannen en volgen van een route en inwinnen van informatie over de actuele positie en belangrijke punten in de omgeving. Ontwikkelingen op dit gebied van technologie gaan snel. Dit maakt het voor professionals en de gebruikers zelf moeilijk om een geschikt hulpmiddel te kiezen. Op basis van uitgebreide literatuurstudies en twee gebruiksonderzoeken is de relevante informatie verzameld en in een database op gestandaardiseerde manier beschreven. Samen met experts en ervaringsdeskundigen is een advies- en trainingsprotocol voor elektronische navigatiehulpmiddelen ontwikkeld dat bij de zorgaanbieders geïmplementeerd wordt. In de laatste fase van het onderzoek wordt een effectstudie verricht. Naast de invloed op participatie, activiteiten en mobiliteit van de gebruiker wordt in kaart gebracht in hoeverre navigatiesystemen individuele problemen op het gebied van buitenshuis verplaatsen en reizen verminderen. 4

7 DiFiets Samen met iemand met dementie op de hometrainer naar de bakker fietsen? Of een virtuele fietstocht maken door het dorp, dat ze van vroeger kennen? In het project virtueel fietsen wordt dat mogelijk gemaakt. Het betreft een innovatieve vorm van fietstraining om ouderen met dementie te stimuleren om meer te gaan bewegen. DiFiets is een opstelling waarbij de fietsbewegingen gekoppeld zijn aan bewegende beelden op een scherm. Hierop worden fietsroutes getoond met beelden van omgevingen die voor de cliënt bekend zijn, bijvoorbeeld de voormalige woonplaats, de omgeving van het verpleeghuis, etc. Door beelden uit de eigen omgeving van cliënten te gebruiken, wordt deze manier van fietsen persoonlijker en aantrekkelijker gemaakt en kunnen zelfs sociale contacten ontstaan door interactie met (supporterende) medebewoners en familie. Via de herkenning van bewegende beelden hopen we dat de ouderen meer gemotiveerd worden om te fietsen. In samenwerking met drie zorgorganisaties zijn 10 fietsroutes ontwikkeld. In de periode november februari 2012 worden de ervaringen met de DiFiets geëvalueerd. 5

8 Europees Thematisch Netwerk ICT-hulpmiddelen en e-toegankelijkheid Wat zou het goed zijn als iedereen eenvoudig informatie kon vinden over allerlei ICT (ondersteunende) producten, - services en -diensten, zodat participeren voor iedereen gemakkelijker wordt. Wat zou het efficiënt zijn als alle informatie op één plek werd verzameld en je verzekerd bent van de kwaliteit en recentheid van de informatie. Van eindgebruiker tot ontwerper, van onderzoeker tot professional, in heel Europa. Het ETNA project bouwt een zo uitgebreid mogelijke portal, waar alle informatie op een begrijpelijke manier te vinden is, zowel in Nederland als in de rest van Europa. De portal sluit aan bij de al bestaande Europese hulpmiddelen-database Eastin ( Om dit te bereiken werken 23 gerenommeerde instituten uit 13 landen 3 jaar samen. De kenniskring Technologie in de Zorg is de Nederlandse vertegenwoordiger in dit project. Bezoek de website: 6

9 Dynamische verlichting in de verslavingszorg Van licht krijg je energie, word je blijer en voel je je gelukkiger. Dynamische verlichting kan variëren in lichtintensiteit en kleurtemperatuur, afhankelijk van het moment van de dag, de behoefte, de stemming of de taken. Uit eerder onderzoek van de kenniskring bleek dynamische verlichting positieve reacties op te roepen bij mensen met dementie en zelfs hun dag-nachtritme te beïnvloeden. Gelden deze positieve ervaringen ook voor andere complexe doelgroepen, zoals mensen met verslavingsproblematiek of kinderen met ADHD? In opdracht van het Leger des Heils wordt gekeken naar de effecten van dynamische verlichting bij verslaafden. De dynamische verlichting wordt toegepast in een nieuw Domushuis in Heerlen, waar momenteel 35 verslaafden verblijven. Heeft dynamische verlichting een effect op het drugsgebruik, de eetmomenten en de kwaliteit van bestaan? Onder welke voorwaarden kan dynamische verlichting in deze onrustige groep geïmplementeerd worden? Dit zijn vragen waar het komend jaar antwoord op gegeven wordt op basis van de resultaten uit zowel kwantitatief als kwalitatief onderzoek. 7

10 AAATE 2011 conferentie Van 31 augustus tot 2 september vond de AAATE 2011 conferentie plaats. Deze driedaagse bijeenkomst van professionals en onderzoekers op het gebied van Assistive Technology (hulpmiddelen) vond plaats in het MECC in Maastricht. Dit twee-jaarlijkse hoogtepunt van de Association for the Advancement of Assistive Technology in Europe was een groot succes met bezoekers uit de hele wereld en een hoogwaardig programma. De organisatie was in handen van het lectoraat Technologie in de Zorg van Zuyd in samenwerking met Vilans in Utrecht en PCO in Maastricht. Naast het succes van de conferentie voor de deelnemers was de conferentie voor de hogeschool ook een succes doordat Zuyd erg zichtbaar was; er was een stevige afvaardiging vanuit de hogeschool van zowel docenten als studenten en 12 studenten van Facility Management hebben in twee groepen een bijdrage geleverd aan de twee jaar durende voorbereiding en uitvoering van de conferentie. 8

11 Monitoring van fysieke kwetsbaarheid bij ouderen Het doel van het project is het ontwikkelen en evalueren van een innovatief systeem dat fysieke indicatoren van kwetsbaarheid kan monitoren bij thuiswonende ouderen. Daarnaast moet het systeem feedback en advies geven aan de ouderen en hun zorgprofessionals om zelfmanagement en zorg te ondersteunen. Het systeem is ontwikkeld in samenwerking met ouderen en professionals. Het monitoring systeem bestaat uit een weegschaal die gewicht en balans meet, een knijpbal die knijpkracht meet en een mobiele telefoon die fysieke activiteit en looppatroon meet. Via het touch-screen van de mobiele telefoon krijgen thuiswonende ouderen feedback op hun fysieke functioneren. Deze feedback ondersteunt ouderen bij zelfmanagement. Daarnaast wordt alle informatie verzameld op de mobiele telefoon en doorgestuurd naar een database waarin een zorgprofessional kan zien hoe het fysieke functioneren van zijn patiënt verandert. 9

12 PARO de knuffelrobot Samen met 30 zorgprofessionals in drie zorginstellingen zijn drie toepassingen van de PARO knuffelrobot ontwikkeld en in de praktijk uitgeprobeerd. De introductie van deze nieuwe technologie verloopt niet gemakkelijk, maar door dit achtereenvolgens in de verschillende instellingen te doen is veel geleerd over hoe dit het beste kan. Een belangrijk onderdeel bij de introductie was een interactieve digitale scholingsmodule die door zorgprofessionals thuis gevolgd kon worden. De resultaten van de pilotstudies zijn zeer veelbelovend; we zien bij individuele cliënten grote effecten van de PARO op onrust en op de kwaliteit van contacten met familie en ander bezoek. Er zijn echter ook cliënten waarbij de PARO niet 'aanslaat'. De volgende stap in het project is een grootschaliger onderzoek naar deze effecten. Over de ontwikkeling van de PARO toepassingen is een artikel geschreven en ingediend. Tevens zijn verschillende presentaties en workshops over zorgrobotica verzorgd in binnen- en buitenland. 10

13 McARM; een armsteun die de gebruiker begrijpt Wat betekent het als je niet meer zelfstandig kunt drinken, je tanden poetsen of op je hoofd krabben? Voor mensen met een verminderde armfunctie, bijvoorbeeld als gevolg van een spierziekte of na een hersenbloeding, is dit een vaak voorkomend probleem. Armsteunen worden ingezet om mensen te ondersteunen bij het uitvoeren van deze alledaagse activiteiten. Deze bestaande oplossingen vergen echter nog een aanzienlijke mate van coördinatie en kracht en een beperkt aantal bewegingen wordt ondersteund. Door het inzetten van sensor technologie kunnen deze oplossingen aanzienlijk verbeterd worden. Het doel van dit project is een armondersteuning te ontwikkelen die de kracht, die de gebruiker niet meer heeft, kan aanvullen. De besturing daarvan gaat door middel van de beweging die de gebruiker nog net wel kan maken. Dezelfde technologie kan gecombineerd met een computertaak ingezet worden in een trainingstoepassing waardoor de steeds schaarsere therapeuten aan efficiëntie winnen en de groeiende vraag kunnen blijven beantwoorden. 11

14 Zorg op afstand en de opleiding ergotherapie Vanuit de kenniskring Technologie in de Zorg worden meerdere keren per jaar bijdrages geleverd aan het onderwijs. Als voorbeeld kent een lesmodule effectief organiseren een onderdeel waarin een gastcollege zorg op afstand is gegeven. Het gebruik van ICT kan een krachtig hulpmiddel zijn bij het inschatten hoe een persoon in de eigen leefsituatie activiteiten uitvoert. Videocommunicatie of sensoren bieden inzicht in het functioneren van iemand zonder dat de adviseur daarbij fysiek aanwezig is. Sensoren kunnen activiteiten registreren; beeldcommunicatie stelt je in staat op afstand mee te kijken. Maar dan moet je als professional wel inzicht hebben hoe je met die gegevens om kunt gaan. Kortom welke zorginhoudelijke doelstellingen kun je op deze manier ondersteunen. In het verlengde van dit gastcollege hebben vier studenten vervolgens een onderwerp voor hun afstuderen gevonden, n.l. de inzet van zorg op afstand bij ondersteuning van mensen met een CVA als onderdeel van hun revalidatieproces. 12

15 Ondersteuning van het geriatrisch MultiDisciplinair Overleg Spreekuur in de ochtend, lunchen in de auto, patiënten thuis bezoeken, reizen naar de volgende afspraak en geen tijd voor overleg. Hoe kunnen verschillende disciplines (huisartsen, fysiotherapeuten, diëtisten, etc.) met elkaar overleggen over hun patiënt, zonder fysiek bij elkaar te komen? In dit project is gekeken hoe met bestaande communicatietechnologie een multidisciplinair overleg (MDO) optimaal ondersteund kan worden. Webconferencing is een virtuele ontmoetingsplaats waar mensen vanuit verschillende locaties in real-time informatie via het internet kunnen uitwisselen. Het maakt een breed scala aan communicatie mogelijk: beeld- en geluidverbinding, online tonen en uitwisselen van documenten, het delen van het beeldscherm en vraag-en-antwoord sessies. Bij drie huisartsenpraktijken in de Westelijke Mijnstreek en het Expertisecentrum Ouderenzorg van het Orbis Medisch Centrum is gekeken hoe de MDO's verlopen en aan welke eisen de webconferencing technologie zou moeten voldoen. Met het programma Adobe Connect Pro is ervaring opgedaan in een technische- en gebruiksevaluatie. Het programma voldoet aan het eisen- en wensenpakket. De eerste reacties van beoogde gebruikers zijn positief. 13

16 Kwetsbare ouderen: vaststellen van kwetsbaarheid en preventie van beperkingen in de eerstelijn Kwetsbare ouderen hebben een verhoogde kans op het ontwikkelen van beperkingen in activiteiten. Hoe kunnen we thuiswonende, kwetsbare ouderen opsporen en welke interventies ondersteunen dat zij activiteiten die voor hen betekenisvol zijn kunnen (blijven) doen? Dit onderzoek concludeert dat bestaande screening-instrumenten voor kwetsbaarheid potentie hebben, maar nog onvoldoende de juiste doelgroep selecteren. Kwetsbare ouderen zijn tevreden over een innovatief interventie programma Zorg uit Voorzorg, gericht op zelfmanagement van betekenisvolle activiteiten. Onderdelen van dit eerstelijns programma zijn screening, assessment, interdisciplinair overleg, opstellen van doelen en plan van aanpak met de ouderen en een toolbox met 5 interventies. De huisarts en praktijkondersteuner vormen het kernteam, maar ook de fysiotherapeut en ergotherapeut kunnen een belangrijke bijdrage leveren. Deze eerstelijns zorgprofessionals waren eveneens positief en beschouwen het programma als hanteerbaar; het stimuleert interdisciplinair en preventief werken. Enige aanpassingen zijn nog nodig voor succesvolle implementatie in de eerstelijn. Ramon Daniëls promoveerde op 7 juli 2011 op dit onderwerp. 14

17 Publicatielijst 15 Wetenschappelijke publicaties Internationaal Bemelmans R, Gelderblom GJ, Jonker P, Luc de Witte. Socially Assistive Robots in Elderly Care: A Systematic Review into Effects and Effectiveness. J Am Med Dir Ass. Published online 16 December 2010, doi: /j.jamda Dalemans RJ, de Witte L, Wade D, van den Heuvel W. Social participation through the eyes of people with aphasia. Int J Lang Commun Disord Sep; 45(5): Dalemans RJ, Witte LP de, Beurskens AJ, Heuvel W van den, Wade DT. An investigation into the social participation of stroke survivors with aphasia. Disabil Rehabil 2010:32(20); Verdonschot M, Witte L de, Buntinx WHE, Curfs L. Social participation as part of intended outcome. Journal of Applied Research in Intellectual Disabilities, IASSID-Europe, Roma, 2010, 23(5); 488. Daniels R, Rossum E van, Metzelthin S, Sipers W, Habets H, Hobma S, Heuvel W van den, Witte L de, Rehabilitation in practice: a disability prevention programme for community-dwelling frail older persons. Clinical Rehabilitation Friederich A, Bernd T, Witte LP. Methods for the selection of assistive technology in neurological rehabilitation practice. Scand J Occ Ther 2010; 17(4): Neyens JC, van Haastregt JC, Dijcks BP, Martens M, van den Heuvel WJ, de Witte LP, Schols JM. Effectiveness and implementation aspects of interventions for preventing falls in elderly people in long-term care facilities: a systematic review of RCTs. J Am Med Dir Assoc Jul;12(6): Epub 2010 Oct 20. Reichrath E, Witte LP de, Winkens I. Interventions in general education for students with disabilities: a systematic review. Int J of Inclusive Education 2010; 14(6): Steel EJ, Witte LP de. Advances in European Assistive Technology Service Delivery and recommendations for further improvement. Technology and Disability 2011; 23(3): Steel EJ, Gelderblom GJ, Witte LP de. Development of an AT selection tool using the ICF model. Technology and Disability 2011; 23(1):1-6. Verdonschot M, Witte L de, Buntinx WHE, Curfs L. Assistive Technology to support social participation. Journal of Applied Research in Intellectual Disabilities, IASSID-Europe, Roma, 2010, 23(5); 489. Vermeulen J, Neyens J, Spreeuwenberg M, Rossum E van, Witte L de. Predicting ADL disability in community-dwelling elderly people

18 using physical frailty indicators: a systematic review. BMC Geriatrics 2011, 11:33. Zijlstra GA, van Haastregt JC, van Eijk JT, de Witte LP, Ambergen T, Kempen GI. Mediating effects of psychosocial factors on concerns about falling and daily activity in a multicomponent cognitive behavioral group intervention. Aging Ment Health Jan;15(1): Nationaal Cremers G, Bemelmans B, Gelderblom GJ. Rolstoelsimulatie: selecteren van de beste rolstoelbediening. Nederlands Tijdschrift voor Revalidatiegeneeskunde 2011, 33: Daniels R, Metzelthin S, Rossum E van, Witte L de, Kempen GIJM, Heuvel W van den. Interventies ter voorkoming van beperkingen bij thuiswonende kwetsbare ouderen: een systematische literatuurstudie. Tijdschrift voor Ouderengeneeskunde 2010; 1: Heijkers J. Website UWV niet voldoende toegankelijk. Aan de slag, maandblad over re-integratie en participatie 2011; 11, augustus Kleynen M, Braun S, Spreeuwenberg M, Rossum E van. Zijn exergames ook zinvol voor ouderen? Een kritisch literatuuroverzicht. Fysiotherapie & Ouderenzorg, juni 2011; Metzelthin S, Daniels R, Rossum E van, Witte LP de, Heuvel WJA van den, Kempen GIJM. Psychometrische eigenschappen van drie screeningsinstrumenten voor kwetsbaarheid bij thuiswonende ouderen. Tijdschrift voor Geriatrie en Gerontologie, 2011; 42: Vermeulen J, Spreeuwenberg M, Sipers W, Neyens J, Rossum E van, Hewson D, Witte L de. Samenwerking met stakeholders tijdens de ontwikkeling van een monitoring system en feedback- en adviessysteem voor thuiswonende ouderen. Fysiotherapie & Ouderenzorg, juni 2011: Boeken en boekbijdragen Frank Vlaskamp, Mathijs Soede, Gert Jan Gelderblom. History of Assistive Technology: 5000 years of technology development for human needs. Zuyd University, Heerlen, ISBN Gert Jan Gelderblom, Mathijs Soede, Leon Adriaens, Klaus Miesenberger (eds.). Proceedings AAATE 2011 conference: Everyday Technology for Independence and Care. IOS Press, Assistive Technology Research Series, Volume 29, 1256 pages. ISBN Charles Willems, Marieke Spreeuwenberg, Loek van der Heide, Luc de Witte, John Rietman. The videocommunication to support care delivery to independently living seniors. In: Lodewijk Bos, Adrie Dumay, Leonard Goldschmidt, Griet Verhenneman, Kanagasingam Yogesan (eds). Handbook of Digital Homecare. Succeses and failures. Communications in medical and care compunetics, 16

19 Yogesan (eds). Handbook of Digital Homecare. Succeses and failures. Communications in medical and care compunetics, Springer, 2011, 3, D01: / Charles Willems, Marieke Spreeuwenberg, Loek van de Heide, Luc de Witte, John Rietman. The introduction of activity monitoring as part of care delivery in independent living seniors. In: Lodewijk Bos, Adrie Dumay, Leonard Goldschmidt, Griet Verhenneman, Kanagasingam Yogesan (eds). Handbook of Digital Homecare. Succeses and failures. Communications in medical and care compunetics, Springer, 2011, 3, D01: / Congresproceedings en -presentaties Internationaal Frank Vlaskamp, et al. Biosensing: using motion sensors in real life care. In: Gelderblom et al (eds). Everyday Technology for independence and care. IOS Press Amsterdam, Assistive Technology Series, Volume 29, p Rene Claassen, Charles Willems. Evaluation of the implementation of customized care by lifestyle monitoring. In: Gelderblom et al (eds). Everyday Technology for independence and care. IOS Press Amsterdam, Assistive Technology Series, Volume 29, p Ger Cremers. Wheelchair Simulator: selecting optimal wheelchair control. In: Gelderblom et al (eds). Everyday Technology for independence and care. IOS Press Amsterdam, Assistive Technology Series, Volume 29, p Loek van der Heide, Marieke Spreeuwenberg, Charles Willems, Luc de Witte, John Rietman. The effects of CareTV on feelings of loneliness and safety in frail elderly. In: Gelderblom et al (eds). Everyday Technology for independence and care. IOS Press Amsterdam, Assistive Technology Series, Volume 29, p Charles Willems, Marieke Spreeuwenberg, Loek van der Heide, Anthony Glascock, David Kutzik, Luc de Witte, John Rietman. Activity monitoring to support independent living Dutch homecare. In: Gelderblom et al (eds). Everyday Technology for independence and care. IOS Press Amsterdam, Assistive Technology Series, Volume 29, p Jeanne Heijkers, Frans Schoonbrood, Luc de Witte. Supporting autonomy in the aging population by using low tech assistive devices. In: Gelderblom et al (eds). Everyday Technology for independence and care. IOS Press Amsterdam, Assistive Technology Series, Volume 29, p Tanja Klein, Gert Jan Gelderblom, Luc de Witte. Evaluation of short term effects of the IROMEC robotic toy for children with developmental disabilities. ICORR, Zurich, June Roger Bemelmans, Gert Jan Gelderblom, Pieter Jonker and Luc de Witte. The Potential of Socially Assistive Robotics in Care for Elderly, a Systematic Review. HUMAN-ROBOT PERSONAL RELATIONSHIPS, Lecture Notes of the Institute for Computer

20 Sciences, Social Informatics and Telecommunications Engineering, 2011, Volume 59, 83-89, DOI: / _11. Gert Jan Gelderblom, Roger Bemelmans, Nadine Spierts, Pieter Jonker and Luc de Witte. Development of PARO Interventions for Dementia Patients in Dutch Psycho-geriatric Care. SOCIAL ROBOTICS, Lecture Notes in Computer Science, 2010, Volume 6414/2010, , DOI: / _26. Spreeuwenberg M, Kienhuis M, Willems Ch. Videomonitoring as part of care delivery to indepently living seniors. Oral presentation fourth European Nursing Congress. Rotterdam. Journal of clinical nursing 19 (suppl 1) October Willems C. Convenor Health technology education in curricula for bachelor of nursing. Symposium. Fourth European Nursing Congress. Rotterdam. Journal of clinical nursing 19 (suppl 1) October 2010: 95. Claassen, R, Verwey R, Willems C. Education is all about making choices and innovation. Oral presentation Fourth European Nursing Congress. Rotterdam. Journal of clinical nursing 19 (suppl 1) October 2010: 95. Willems C. Spreeuwenberg M, Claassen R. Activity monitoring as part of care delivery to independantly living seniors. Oral presentation fourth European Nursing Congress. Rotterdam. Journal of clinical nursing 19 (suppl 1) October 2010: 101. Spreeuwenberg M, Willems C, Verheesen H, Schols J, Witte de L. Dynamic lighting to influence the day-night rhythm of clients with dementia. Poster presentation Fourth European Nursing Congress. Rotterdam. Journal of clinical nursing 19 (suppl 1) October 2010: 139. Tanja Bernd, Gert Jan Gelderblom, Silvie Vanstipelen, Luc de Witte. Short term effect evaluation of IROMEC involved therapy for children with intellectual disabilities. International Conference on Social Robotics, Singapore, November Gert Jan Gelderblom, Roger Bemelmans, Nadine Spierts, Pieter Jonker, Luc de Witte. Development of PARO interventions for dementia patients in dutch psycho-geriatric care. International Conference on Social Robotics, Singapore, November Gert Jan Gelderblom, Ger Cremers. Robotics for elderly care; a roadmap study for the European Commission. Fourth European Nursing Congress: Older Persons; the future of care. Rotterdam, 4-7 Oktober Uta Roentgen, Gert Jan Gelderblom, Luc de Witte. Usability of four electronic travel aids aimed at navigation. 10th International Conference on Low Vision, Kuala Lumpur, Malaysia, S.2.5., February Emily Steel, Luc de Witte. Assistive Technology Evaluation and Selection (ATES): usability, feasibility and fit with practice. XI EFRR Congress (Federation for Rehabilitation Research), Riva del Garda, May

21 Luc de Witte. Challenges and opportunities for Europe (and the AAATE). Keynote lecture 11th European Conference of the AAATE. Maastricht, Roger Bemelmans. Development of Paro Interventions for Psychogeriatric care. Presentation European Robotics Forum Enabling Innovation: from research to products. Zweden, the Aros Congress Center, Munkgatan 7, Västerås, April Charles Willems. Implementation of Activity Monitoring as a Tool for Homecare Workers in the Netherlands. ICADI Newcastle 2010 conference, september Rapporten Verwey R, Vreeke E, Duijvendijk I, Zondervan R. e-overdracht in de Care, een inventarisatie. Nictiz, Den Haag, Rianne Pas (editor) i.s.m. GPT-Solutions, Zuyd hogeschool, Katholieke Hogeschool Kempen, MOBILAB, McRoberts, Maastricht UMC+, NBG, Neways, TNO, Vision Dynamics, Zorgtechnoservice. Biosensing eindrapportage. Eindverslag Pieken in de Delta 2007, Maastricht, maart Gert Jan Gelderblom, Ger Cremers, Anica Rondags. Rolstoelsimulator. Zuyd hogeschool, Lectoraat Technologie in de Zorg, Heerlen, september Ger Cremers, Marieke Spreeuwenberg, Loek van der Heide, Nadine Spierts. Malberg: evaluatie van menustructuren. Zuyd hogeschool, lectoraat Technologie in de Zorg, november Loek van der Heide, Marieke Spreeuwenberg, Charles Willems. Rapportage Zorg op Maat door Leefstijlmonitoring: resultaten gebruiksonderzoek Zuyd hogeschool, lectoraat Technologie in de Zorg, juli Jeanne Heijkers, Frans Schoonbrood, Luc de Witte. Toolkit eenvoudige technologie voor ouder wordende mensen die hulpbehoevend worden en hun mantelzorgers. Zuyd hogeschool, lectoraat Technologie in de Zorg, februari Gert Jan Gelderblom, Roger Bemelmans, Nadine Spierts. Eindrapport Paro in de ouderenzorg, Interventiebeschrijvingen. Zuyd hogeschool, lectoraat Technologie in de zorg, november John Rietman, Charles Willems. Eindrapportage Zorg op maat door leefstijlmonitoring rapport Proteion. november Judith van Lier, Charles Willems. Uitluisteren. Brochure in de Lemma serie Zicht op Zorg en technologie. Vilans, Utrecht, december Charles Willems, Loek van der Heide, Marieke Spreeuwenberg. Zorg op maat door leefstijlmonitoring. Ervaringen van en met cliënten. Zuyd hogeschool, lectoraat Technologie in de zorg, december

22 L eden kenniskring (per december 2011) Sandra Bedaf MSc Drs Roger Bemelmans Drs Rene Claassen Ir Ger Cremers Dr Ruth Dalemans Dr Ramon Daniels Bea Diederen Irma Everink MSc Dr Gert Jan Gelderblom Loek van der Heide MSc Drs Jeanne Heijkers Yolande Keulers Dr Monique Lexis Drs Yan Ping Man Dr Jan Rietsema Drs Uta Roentgen Dr Erik van Rossum Frans Schoonbrood BHS Nadine Spierts BHS Dr Marieke Spreeuwenberg Drs Renée Verwey Dr Charles Willems Prof dr Luc de Witte 20

23 Adresgegevens Zuyd Hogeschool Lectoraat Technologie in de Zorg Nieuw Eyckholt DJ Heerlen Postbus AN Heerlen of of

24

Jaarverslag 2010-2011 Lectoraat Technologie in de Zorg

Jaarverslag 2010-2011 Lectoraat Technologie in de Zorg L. de Witte, 31 oktober 2011 - 2 - Voorwoord Het lectoraat Technologie in de Zorg wil bijdragen aan innovaties en daaraan gerelateerd onderzoek in de langdurende zorg. Samen met zorginstellingen, professionals,

Nadere informatie

Lectoraat Technologie in de Zorg

Lectoraat Technologie in de Zorg Jaarverslag 2009 2010 Lectoraat Technologie in de Zorg L. de Witte, 28 oktober 2010 - 2 - Voorwoord Het lectoraat Technologie in de Zorg wil bijdragen aan innovaties en daaraan gerelateerd onderzoek in

Nadere informatie

Innoveren met Technologie

Innoveren met Technologie Lectoraat Technologie in de Zorg Innoveren met Technologie Voorbeelden van innovaties in de langdurende zorg Januari 2011 HOGESCHOOL ZUYD Lectoraat Technologie in de Zorg Januari 2011 Innoveren met technologie

Nadere informatie

Jaarplan september 2010 t/m augustus 2011 Alsmede meerjarenbeleid September 2010 augustus 2014 Lectoraat Technologie in de Zorg

Jaarplan september 2010 t/m augustus 2011 Alsmede meerjarenbeleid September 2010 augustus 2014 Lectoraat Technologie in de Zorg Jaarplan september 2010 t/m augustus 2011 Alsmede meerjarenbeleid September 2010 augustus 2014 Lectoraat Technologie in de Zorg Prof.dr. Luc P. de Witte 15 april 2010 Lectoraat Technologie in de Zorg Pagina

Nadere informatie

Refereerbijeenkomst Interprofessioneel samenwerken

Refereerbijeenkomst Interprofessioneel samenwerken Refereerbijeenkomst Interprofessioneel samenwerken Kenniskringen Autonomie en Participatie van mensen met een chronische ziekte Zorginnovaties voor kwetsbare ouderen Technologie in de Zorg Programma 13.00

Nadere informatie

Innoveren met zorgtechnologie 2012-2013

Innoveren met zorgtechnologie 2012-2013 Innoveren met zorgtechnologie 2012-2013 Lectoraat Technologie in de Zorg Zuyd Onderzoek Innoveren met zorgtechnologie 2012-2013 Lectoraat Technologie in de Zorg Innoveren met zorgtechnologie 2012-2013

Nadere informatie

Betekenisvolle Technologie in de Zorg

Betekenisvolle Technologie in de Zorg Betekenisvolle Technologie in de Zorg Lectorale Rede Uitgesproken bij de installatie als lector Technologie in de Zorg aan Zuyd Hogeschool Dr. Jan Rietsema Vrijdag 25 november 2011 Betekenisvolle Technologie

Nadere informatie

Waar blijven die robots nou? Robot Assisted Therapy? Toch zijn ze er al 4/2/2012. Dr. Marcel Heerink

Waar blijven die robots nou? Robot Assisted Therapy? Toch zijn ze er al 4/2/2012. Dr. Marcel Heerink Waar blijven die robots nou? Robot Assisted Therapy? Dr. Marcel Heerink Windesheim Flevoland, Almere m.heerink@windesheimflevoland.nl Slide 2 of 20 Toch zijn ze er al Slide 3 of 20 Slide 4 of 20 1 En in

Nadere informatie

Betekenisvolle Technologie in de Zorg. Dr. Jan Rietsema

Betekenisvolle Technologie in de Zorg. Dr. Jan Rietsema Betekenisvolle Technologie in de Zorg Dr. Jan Rietsema 3 Betekenisvolle Technologie in de Zorg Dr. Jan Rietsema Lectorale Rede uitgesproken bij de installatie als lector Technologie in de Zorg aan Zuyd

Nadere informatie

Praktische toepassing in de dagelijkse verpleegkundige praktijk

Praktische toepassing in de dagelijkse verpleegkundige praktijk Symposium Kwetsbare ouderen Praktische toepassing in de dagelijkse verpleegkundige praktijk Eendaags symposium, te volgen op Dinsdag 19 juni 2012 of Vrijdag 22 juni 2012 Hogeschool Windesheim Zwolle Hogeschool

Nadere informatie

Helpt het hulpmiddel?

Helpt het hulpmiddel? Helpt het hulpmiddel? Het belang van meten Zuyd, Lectoraat Autonomie en Participatie Faculteit Gezondheidszorg Dr. Ruth Dalemans, Prof. Sandra Beurskens 08-10-13 Doelstellingen van deze presentatie Inzicht

Nadere informatie

Introductie. Introductie 3-10-2011. Kwetsbare ouderen kunnen langer zelfstandig thuis blijven wonen als op tijd ondersteuning geboden kan worden

Introductie. Introductie 3-10-2011. Kwetsbare ouderen kunnen langer zelfstandig thuis blijven wonen als op tijd ondersteuning geboden kan worden Introductie Leefstijlmonitoring als onderdeel van zorgverlening door een thuiszorgorganisatie: resultaten van een grootschalig implementatietraject Kwetsbare ouderen kunnen langer zelfstandig thuis blijven

Nadere informatie

Hei-middag Meten in de zorg. Sandra Beurskens

Hei-middag Meten in de zorg. Sandra Beurskens Hei-middag Meten in de zorg Sandra Beurskens Programma middag 13.00 uur Start programma: meten in de zorg en meetpunt 13.25 uur Database meetinstrumenten.nl: inhoud en ambities Eveline van Engelen 13.40

Nadere informatie

Towards a hospitalbroad approach of frail older patients / Senior Friendly Hospital

Towards a hospitalbroad approach of frail older patients / Senior Friendly Hospital Towards a hospitalbroad approach of frail older patients / Senior Friendly Hospital 06.12.2011 Herbert Habets Geriatric Clinical Nurse Specialist / Nurse Scientist Orbis Medisch Centrum, Sittard Geleen

Nadere informatie

Frail elderly. Identification and disability prevention in primary care

Frail elderly. Identification and disability prevention in primary care Frail elderly Identification and disability prevention in primary care CAPHRI School for Public Health and Primary Care Department of Health Care and Nursing Science Faculty of Health, Medicine and Life

Nadere informatie

GEÏNTEGREERDE THUISZORG

GEÏNTEGREERDE THUISZORG GEÏNTEGREERDE THUISZORG GEÏNTEGREERDE THUISZORG Instituut voor Zorgprofessionals biedt de cursus Geïntegreerde Thuiszorg aan. In de cursus staat het opzetten en onderhouden van een samenwerking tussen

Nadere informatie

Dr. Hilde Verbeek 15 april 2014. Department of Health Services Research Focusing on Chronic Care and Ageing 1

Dr. Hilde Verbeek 15 april 2014. Department of Health Services Research Focusing on Chronic Care and Ageing 1 Dr. Hilde Verbeek 15 april 2014 Department of Health Services Research Focusing on Chronic Care and Ageing 1 Doelstelling Nurses on the Move Bijdragen aan verbetering kwaliteit van zorg in verpleeg- en

Nadere informatie

Onderzoekers: diverse onderzoekers, in binnen- en buitenland onder leiding van Prof. Dr. C. Vlaskamp, Dr. A. van der Putten & Drs. P.

Onderzoekers: diverse onderzoekers, in binnen- en buitenland onder leiding van Prof. Dr. C. Vlaskamp, Dr. A. van der Putten & Drs. P. Alle projecten richten zich op personen met (zeer) ernstige verstandelijke en meervoudige beperkingen en staan onder leiding van Prof. Dr. C. Vlaskamp en/of Dr. A. van der Putten. Lopende projecten 1.

Nadere informatie

Relevant publications/relevante publicaties

Relevant publications/relevante publicaties Relevant publications/relevante publicaties Journal articles/tijdschrift artikelen Willems, J., Ehlen, C. G. (2005). Visie op en implementatie van Vraaggestuurd Competentiegericht Maatwerkonderwijs. Tijdschrift

Nadere informatie

Healthy Ageing onderzoek naar leefstijl van mensen met een verstandelijke beperking

Healthy Ageing onderzoek naar leefstijl van mensen met een verstandelijke beperking Healthy Ageing onderzoek naar leefstijl van mensen met een verstandelijke beperking Doorwerking in de beroepspraktijk Drs. Hanneke Vochteloo, de Zijlen Dr. Aly Waninge Lectoraat Healthy Ageing, Allied

Nadere informatie

List of publications. List of publications 213

List of publications. List of publications 213 List of publications List of publications 213 Publications in English Bekkema N., Veer A. de, Hertogh C. & Francke A. Perspectives of people with mild intellectual disabilities on care-relationships at

Nadere informatie

Vernieuwingen in de eerstelijnszorg voor ouderen. Henriëtte van der Horst Hoofd afdeling huisartsgeneeskunde & ouderengeneeskunde VUmc

Vernieuwingen in de eerstelijnszorg voor ouderen. Henriëtte van der Horst Hoofd afdeling huisartsgeneeskunde & ouderengeneeskunde VUmc Vernieuwingen in de eerstelijnszorg voor ouderen Henriëtte van der Horst Hoofd afdeling huisartsgeneeskunde & ouderengeneeskunde VUmc Thema s NPO: netwerken, eerstelijns transitie-experimenten Opbrengsten

Nadere informatie

Bijdrage van de AWO aan Kwaliteit van de Ouderenzorg

Bijdrage van de AWO aan Kwaliteit van de Ouderenzorg Bijdrage van de AWO aan Kwaliteit van de Ouderenzorg Prof. Dr. Jan Hamers Academische Werkplaats Ouderenzorg Wat is de werkplaats? Hoe werken we? Wat is de opbrengst? Academische Werkplaats Ouderenzorg

Nadere informatie

Technologie en de toekomst van de zorg. Luc de Witte Maastricht University Zuyd University of Applied Sciences

Technologie en de toekomst van de zorg. Luc de Witte Maastricht University Zuyd University of Applied Sciences Technologie en de toekomst van de zorg Luc de Witte Maastricht University Zuyd University of Applied Sciences Deze presentatie De zorg is in transformatie; innoveren moet Technologie gaat hierbij een grote

Nadere informatie

Praktische bruikbaarheid van frailty(schalen)

Praktische bruikbaarheid van frailty(schalen) Praktische bruikbaarheid van frailty(schalen) Kwetsbaarheid? Wie is kwetsbaar (m.n. in thuissituatie)? - hoe op te sporen? - en dan? Erik van Rossum Kwetsbaarheid (I) Verstoring balans normale veroudering

Nadere informatie

Zoals jullie weten heb ik literatuuronderzoek gedaan naar 12 determinanten van ondervoeding. Vandaag wil ik graag inzoomen op sarcopenie.

Zoals jullie weten heb ik literatuuronderzoek gedaan naar 12 determinanten van ondervoeding. Vandaag wil ik graag inzoomen op sarcopenie. Dit is de hand-out van de afstudeerpresentatie van Lutine Schoemaker. Hieronder zijn de slides weergeven en per slide een korte toelichting. De presentatie is online te vinden op: https://prezi.com/zgw0xt0mk3ty/

Nadere informatie

Innovatieve beweegprogramma s voor ouderen

Innovatieve beweegprogramma s voor ouderen Innovatieve beweegprogramma s voor ouderen Achtergrond Innovatieprogramma: palet op maat aan beweegactiviteiten in verzorgingsen verpleeghuizen Erik van Rossum & Susy Braun Innovatieve beweegprogramma

Nadere informatie

Arbeidsrehabilitatie voor verpleeghuisbewoner

Arbeidsrehabilitatie voor verpleeghuisbewoner Arbeidsrehabilitatie voor verpleeghuisbewoner Binnen verpleeghuis Lückerheide krijgen bewoners steeds vaker een arbeid gerelateerde taak (bij technische dienst, linnenkamer, dierenboerderij, activiteitenbegeleiding,

Nadere informatie

Nederlandse samenvatting

Nederlandse samenvatting Nederlandse samenvatting Het is een uitdaging om ouderen te identificeren die baat kunnen hebben bij een interventie gericht op de preventie van beperkingen in het dagelijks leven op het moment dat dergelijke

Nadere informatie

Transitie Project 4: Tele-technologische ondersteuning voor zorg en welzijn

Transitie Project 4: Tele-technologische ondersteuning voor zorg en welzijn Transitie Project 4: Tele-technologische ondersteuning voor zorg en welzijn Drs. Yan Ping Man Dr. Marieke Spreeuwenberg Prof. dr. Luc de Witte Kenniskring Technologie in de Zorg Zuyd Hogeschool, Heerlen

Nadere informatie

ISOQOL-NL. Welkom. ISOQOL NL bestuur Caroline Terwee Sandra Beurskens Jolanda de Vries Lotte Haverman

ISOQOL-NL. Welkom. ISOQOL NL bestuur Caroline Terwee Sandra Beurskens Jolanda de Vries Lotte Haverman ISOQOL-NL Welkom ISOQOL NL bestuur Caroline Terwee Sandra Beurskens Jolanda de Vries Lotte Haverman PROGRAMMA 10:00 10:10 Welkom voorzitter ISOQOL-NL Caroline Terwee 10:10 10:20 Intro dagvoorzitter Sandra

Nadere informatie

Transvorm Actueel. en de zorg verandert mee. Het werk(en) in de zorg verandert. Hoe reageert u als werkgever en wat doet dat met uw medewerkers?

Transvorm Actueel. en de zorg verandert mee. Het werk(en) in de zorg verandert. Hoe reageert u als werkgever en wat doet dat met uw medewerkers? Transvorm Actueel en de zorg verandert mee Het werk(en) in de zorg verandert. Hoe reageert u als werkgever en wat doet dat met uw medewerkers? Woensdag 17 december 2015 Dr. Monique Veld E-mail: monique.veld@ou.nl

Nadere informatie

Fidelity of a Strengths-based method for Homeless Youth

Fidelity of a Strengths-based method for Homeless Youth Fidelity of a Strengths-based method for Homeless Youth Manon krabbenborg, Sandra Boersma, Marielle Beijersbergen & Judith Wolf s.boersma@elg.umcn.nl Homeless youth in the Netherlands Latest estimate:

Nadere informatie

Bewegen, Natuurlijk! Start Sevagram Beweegnetwerk

Bewegen, Natuurlijk! Start Sevagram Beweegnetwerk Bewegen, Natuurlijk! Start Sevagram Beweegnetwerk Dr. Michel Bleijlevens Woensdag 10 oktober 2012 Programma Welkom Bewegen, Natuurlijk (Michel Bleijlevens) Uitreiking compliment IDé (Jenneke van Veen)

Nadere informatie

Refereerbijeenkomst Beweegactiviteiten en inzet sociale robots bij verpleeghuisbewoners

Refereerbijeenkomst Beweegactiviteiten en inzet sociale robots bij verpleeghuisbewoners Refereerbijeenkomst Beweegactiviteiten en inzet sociale robots bij verpleeghuisbewoners Kenniskringen Autonomie en Participatie van mensen met een chronische ziekte Zorginnovaties voor kwetsbare ouderen

Nadere informatie

Bevorderen van beweging bij cliënten met een verstandelijke handicap door de inzet van technologie: een pilotstudie

Bevorderen van beweging bij cliënten met een verstandelijke handicap door de inzet van technologie: een pilotstudie Bevorderen van beweging bij cliënten met een verstandelijke handicap door de inzet van technologie: een pilotstudie Lectoraat Technologie in de Zorg Monique Lexis en Nadine Spierts Achtergrond Net als

Nadere informatie

Ruth Dalemans Kenniskring Autonomie en Participatie van chronisch zieken en kwetsbare ouderen HET LEVEN. Dr. Ruth Dalemans

Ruth Dalemans Kenniskring Autonomie en Participatie van chronisch zieken en kwetsbare ouderen HET LEVEN. Dr. Ruth Dalemans Ruth Dalemans Kenniskring Autonomie en Participatie van chronisch zieken en kwetsbare ouderen IMPACT VAN AFASIE OP HET LEVEN Dr. Ruth Dalemans Onderzoek en onderwijs Promotietraject Rol van de student

Nadere informatie

Fit 4 Sustainable Employability Sensortechnologie en duurzame inzetbaarheid

Fit 4 Sustainable Employability Sensortechnologie en duurzame inzetbaarheid Louis Polstra, Hilbrand Oldenhuis (Lectoraat arbeidsparticipatie) Hugo Velthuijsen (Lectoraat New Business and ICT) Johan de Jong (Lectoraat Healthy Lifestyle, Sports and Physical Activity) Martijn de

Nadere informatie

Cliëntenparticipatie in onderzoek

Cliëntenparticipatie in onderzoek Cliëntenparticipatie in onderzoek VOOR ONDERZOEKERS Informatie voor u als onderzoeker over het betrekken van cliënten (vertegenwoordigers) bij praktijkgericht onderzoek KENNISMAKING MET CLIËNTENPARTICIPATIE

Nadere informatie

Vanzelf verandert er niets: implementatie en samenwerking tussen onderzoekers en professionals

Vanzelf verandert er niets: implementatie en samenwerking tussen onderzoekers en professionals Vanzelf verandert er niets: implementatie en samenwerking tussen onderzoekers en professionals Prof. Dr. Myrra Vernooij Dassen Radboud University Medical Centre Scientific Institute for Quality of Healthcare

Nadere informatie

Terug in het heden: een nuchtere blik op de zin en onzin van meten in de zorg. Sandra Beurskens

Terug in het heden: een nuchtere blik op de zin en onzin van meten in de zorg. Sandra Beurskens Terug in het heden: een nuchtere blik op de zin en onzin van meten in de zorg Sandra Beurskens Patient/client centred SDM (RVZ, 2013) Evidence Based Practice Context Multi/inter-disciplinair Doelgerichte

Nadere informatie

Verbeteren van gezondheidsvaardigheden van ouderen in Europa EU-FP7-IROHLA. NCVGZ April 2013 Andrea de Winter. Jaap Koot & Menno Reijneveld

Verbeteren van gezondheidsvaardigheden van ouderen in Europa EU-FP7-IROHLA. NCVGZ April 2013 Andrea de Winter. Jaap Koot & Menno Reijneveld Verbeteren van gezondheidsvaardigheden van ouderen in Europa NCVGZ April 2013 Andrea de Winter EU-FP7-IROHLA Jaap Koot & Menno Reijneveld Omvang en aard van problemen met gezondheidsvaardigheden Doelen

Nadere informatie

Op weg naar herstelop weg naar herstel

Op weg naar herstelop weg naar herstel Home no. 1 Feb. 2015 Revalidatie chronische aandoeningen Eerdere edities Verenso.nl Op weg naar herstelop weg naar herstel Ontwikkeling, implementatie en evaluatie van een zorgpad Irma H.J. Everink, MSc,

Nadere informatie

Werkbezoek Standaardisatie 8 Juni 2009 UMCG 5 juni 2009. Zorg Innovatie Forum Karin Kalverboer directeur

Werkbezoek Standaardisatie 8 Juni 2009 UMCG 5 juni 2009. Zorg Innovatie Forum Karin Kalverboer directeur Werkbezoek Standaardisatie 8 Juni 2009 UMCG 5 juni 2009 Zorg Innovatie Forum Karin Kalverboer directeur Kerngegevens Stakeholders Gezamenlijk in 2007: Bedrijfsopbrengsten: 7,1 miljard Winst: 11,4 miljoen

Nadere informatie

Screening op valrisico(factoren) van thuiswonende ouderen

Screening op valrisico(factoren) van thuiswonende ouderen Screening op valrisico(factoren) van thuiswonende ouderen HEET Factsheet: 34 Factsheet: 28 Marloes Martens (ResCon) Arlette Hesselink (ResCon) Judith ISBN: Kuiper 978-90-6788-463-1 (VeiligheidNL) Projectnummer:10.0168

Nadere informatie

Implementatie Zorgstandaard Obesitas voor kinderen (4-12 jaar) KIZO-project

Implementatie Zorgstandaard Obesitas voor kinderen (4-12 jaar) KIZO-project Implementatie Zorgstandaard Obesitas voor kinderen (4-12 jaar) KIZO-project Annemarie Schalkwijk Sandra Bot, co-promotor Petra Elders, co-promotor Giel Nijpels, promotor Lifestyle, Overweight and Diabetes

Nadere informatie

Technologieanalyse Maart 2015. Technologieanalyse. Samenvattend rapport bijeenkomsten en interviewronde met experts.

Technologieanalyse Maart 2015. Technologieanalyse. Samenvattend rapport bijeenkomsten en interviewronde met experts. Technologieanalyse Samenvattend rapport bijeenkomsten en interviewronde met experts Datum Maart 2015 Colofon Auteurs. Drs. Marielle Jambroes en Dr. Katja van Vliet Verslag bijeenkomsten expertteam Drs.

Nadere informatie

Marten Munneke UMC St Radboud/MijnZorgNet. Een bekende ziekte. Problemen. Nederland: > Patiënten!

Marten Munneke UMC St Radboud/MijnZorgNet. Een bekende ziekte. Problemen. Nederland: > Patiënten! Marten Munneke UMC St Radboud/MijnZorgNet Een bekende ziekte Nederland: > 70.000 Patiënten! 1 Progressief 1994 1998 2001 Motorische symptomen zijn topje van de ijsberg Parkinson Beven Traag en onhandig

Nadere informatie

Lectorennetwerp Smart Industry: naar een lerende en innoverende beroepspraktijk. 4 februari 2016 Klaas ten Have

Lectorennetwerp Smart Industry: naar een lerende en innoverende beroepspraktijk. 4 februari 2016 Klaas ten Have Lectorennetwerp Smart Industry: naar een lerende en innoverende beroepspraktijk 4 februari 2016 Klaas ten Have Lectoraten aan Hogescholen De eersten Instelling Naam Over de rol HRO Prof. Dr. Ben van Lier

Nadere informatie

3 FASEN MODEL. Inhoud: - Introductie - Fase 1 - Fase 2 - Fase 3 - Verbeteren Zelfmanagement

3 FASEN MODEL. Inhoud: - Introductie - Fase 1 - Fase 2 - Fase 3 - Verbeteren Zelfmanagement 3 FASEN MODEL Inhoud: - Introductie - Fase 1 - Fase 2 - Fase 3 - Verbeteren Zelfmanagement INTRODUCTIE Het aanmoedigen van chronisch zieke patiënten door zorgverleners in het nemen van dagelijkse beslissingen,

Nadere informatie

De ontwikkeling en implementatie van een selfmanagement ehealth interventie in de eerste lijn. Promotor: Prof. Dr. Ilse De Bourdeaudhuij

De ontwikkeling en implementatie van een selfmanagement ehealth interventie in de eerste lijn. Promotor: Prof. Dr. Ilse De Bourdeaudhuij De ontwikkeling en implementatie van een selfmanagement ehealth interventie in de eerste lijn Prof. dr. Ilse De Bourdeaudhuij, Prof. dr. Geert Crombez, drs. Jolien Plaete Studiedag SWVG Integrale zorg

Nadere informatie

Gedragsverandering bij mensen met de ziekte van Parkinson. EC Zorginnovatie en CEMO: PWO onderzoek VIVES gezondheidszorg, campus Kortrijk

Gedragsverandering bij mensen met de ziekte van Parkinson. EC Zorginnovatie en CEMO: PWO onderzoek VIVES gezondheidszorg, campus Kortrijk Gedragsverandering bij mensen met de ziekte van Parkinson EC Zorginnovatie en CEMO: PWO onderzoek VIVES gezondheidszorg, campus Kortrijk Aanleiding Cognitieve beperking Depressie Fysieke beperking Apathie

Nadere informatie

Op weg naar de module ouderenzorg

Op weg naar de module ouderenzorg Op weg naar de module ouderenzorg Geïntegreerde zorg voor ouderen met multiproblematiek Stichting Gezondheidscentra Eindhoven Robert Vening Katinka Mijnheer 12 oktober Inhoud presentatie 1. Introductie

Nadere informatie

Netwerken voor groei. BEZO Bezielende Omgeving in de Ouderenzorg

Netwerken voor groei. BEZO Bezielende Omgeving in de Ouderenzorg BEZO Bezielende Omgeving in de Ouderenzorg Netwerken voor groei HU: Lectoraat Vraaggestuurde Zorg TU/e:leerstoel Building Health Environments for Future Users. www.hezo.hu.nl Genomen stappen / geleerde

Nadere informatie

The Academic Collaborative Center Public Health Brabant: societal impact by co-creation. Prof. dr. Ien van de Goor Tilburg, sept 12th, 2016

The Academic Collaborative Center Public Health Brabant: societal impact by co-creation. Prof. dr. Ien van de Goor Tilburg, sept 12th, 2016 The Academic Collaborative Center Public Health Brabant: societal impact by co-creation Prof. dr. Ien van de Goor Tilburg, sept 12th, 2016 Academische collaborative centers: basic principles Academische

Nadere informatie

Leefstijlmonitoring een hulpmiddel bij zorg op maat. Van idee naar toepassing?

Leefstijlmonitoring een hulpmiddel bij zorg op maat. Van idee naar toepassing? Leefstijlmonitoring een hulpmiddel bij zorg op maat Van idee naar toepassing? introductie Charles G.Willems Onderzoeker Eizt / zuyd UAS met belangstelling voor Zorg op afstand www.eizt.eu Course director

Nadere informatie

Monitoren in de thuissituatie na een heup fractuur, ervaringen met de SO-HIP studie

Monitoren in de thuissituatie na een heup fractuur, ervaringen met de SO-HIP studie Monitoren in de thuissituatie na een heup fractuur, ervaringen met de SO-HIP studie Margriet Pol MSc Docent/onderzoeker Ergotherapie Hogeschool van Amsterdam Kenniscentrum ACHIEVE 1 TRENDS IN SENSOR TECHNOLOGIE

Nadere informatie

Zorg uit Voorzorg. Een preventief programma voor thuiswonende kwetsbare ouderen* Wetenschappelijk artikel. Verantwoording - de theorie.

Zorg uit Voorzorg. Een preventief programma voor thuiswonende kwetsbare ouderen* Wetenschappelijk artikel. Verantwoording - de theorie. Zorg uit Voorzorg Een preventief programma voor thuiswonende kwetsbare ouderen* Dr. Ramon Daniëls, senior-onderzoeker en senior-docent, Kenniskring Autonomie en Participatie, Zuyd Hogeschool Dr. Erik van

Nadere informatie

Marjo Maas: fysiotherapeut / docent / onderzoeker Peer assessment De impact van peer assessment op het klinische redeneren en het klinisch handelen van fysiotherapeuten in opleiding en fysiotherapeuten

Nadere informatie

De human resources van werknemers met een chronische aandoening: maak er gebruik van

De human resources van werknemers met een chronische aandoening: maak er gebruik van De human resources van werknemers met een chronische aandoening: maak er gebruik van Dr. Joke Haafkens, Amsterdams Instituut voor Arbeidsstudies, UvA j.a.haafkens@uva.nl Inleiding workshop 1. Context 2.

Nadere informatie

Case management of coördinatie van de zorg?

Case management of coördinatie van de zorg? Pistes voor integratie van de zorg voor kwetsbare ouderen die thuis wonen Case management of coördinatie van de zorg? THÉRÈSE VAN DURME JEAN MACQ INSTITUT DE RECHERCHE SANTÉ ET SOCIÉTÉ (IRSS - BRUSSEL)

Nadere informatie

PARAMEDISCH CURSUSSEN & OPLEIDINGEN KWETSBARE OUDEREN & TRAINING. Brochure

PARAMEDISCH CURSUSSEN & OPLEIDINGEN KWETSBARE OUDEREN & TRAINING. Brochure 2017 PARAMEDISCH CURSUSSEN & OPLEIDINGEN KWETSBARE OUDEREN & TRAINING Brochure OPLEIDINGSINSTITUUT CIVA B.V. Organisatie cursus Organiserende instelling CIVA B.V. Adresgegevens Rumpenerstraat 9 / Postbus

Nadere informatie

Technologie Acceptatie & Implementatie. Thea Weijers Marlou Kremer

Technologie Acceptatie & Implementatie. Thea Weijers Marlou Kremer Technologie Acceptatie & Implementatie Thea Weijers Marlou Kremer Voorstellen: Marlou Kremer, programmaleider Technologie Acceptatie en Implementatie EIZT, business development Holland-Innovative Thea

Nadere informatie

Samenwerking in academische netwerkensa

Samenwerking in academische netwerkensa Home no. 6 December 2014 Eerdere edities Verenso.nl Samenwerking in academische netwerkensa Verbetering van patiëntenzorg door wetenschap Drs. Monique A.A. Caljouw, wetenschappelijk coördinator UNC-ZH

Nadere informatie

Brochure. Oplossingen die werken!

Brochure. Oplossingen die werken! Brochure Kersten RTD maken méér mogelijk Iedereen wil graag zo gewoon mogelijk bewegen, wonen, werken en communiceren. Voor mensen met een (lichamelijke) beperking, chronisch zieken en ouderen is dat

Nadere informatie

PAZIO BUSINESS CASE EERSTELIJNS GEZONDHEIDSCENTRUM. HIMMS 2012 Las Vegas. Persoonlijke uitnodiging voor workshop Dinsdag 21 februari 10.45 12.

PAZIO BUSINESS CASE EERSTELIJNS GEZONDHEIDSCENTRUM. HIMMS 2012 Las Vegas. Persoonlijke uitnodiging voor workshop Dinsdag 21 februari 10.45 12. PAZIO BUSINESS CASE EERSTELIJNS GEZONDHEIDSCENTRUM HIMMS 2012 Las Vegas Persoonlijke uitnodiging voor workshop Dinsdag 21 februari 10.45 12.00 uur Gezondheidscentrum Middenland Het Gezondheidscentrum Middenland

Nadere informatie

Bewegen in vrijheid. Determinanten vrijheidsbeperking. Vicieuze circel. Patroon doorbreken belangrijk

Bewegen in vrijheid. Determinanten vrijheidsbeperking. Vicieuze circel. Patroon doorbreken belangrijk Determinanten vrijheidsbeperking Bewegen in vrijheid! Kenmerken van bewoners Slechte mobiliteit Verminderde cognitieve status! Valrisico naar subjectieve mening verzorging Dr. Michel Bleijlevens UM / Sevagram

Nadere informatie

Innovaties in de chronische ziekenzorg 3e voorbeeld van zorginnovatie. Dr. J.J.W. (Hanneke) Molema, Prof. Dr. H.J.M.

Innovaties in de chronische ziekenzorg 3e voorbeeld van zorginnovatie. Dr. J.J.W. (Hanneke) Molema, Prof. Dr. H.J.M. Innovaties in de chronische ziekenzorg 3e voorbeeld van zorginnovatie Dr. J.J.W. (Hanneke) Molema, Prof. Dr. H.J.M. (Bert) Vrijhoef Take home messages: Voor toekomstbestendige chronische zorg zijn innovaties

Nadere informatie

Verpleegkundige in de zorg aan kwetsbare ouderen

Verpleegkundige in de zorg aan kwetsbare ouderen Verpleegkundige in de zorg aan kwetsbare ouderen Erik van Rossum lector zorginnovaties voor kwetsbare ouderen Hoe gaat het met ouderen? En met de zorg voor ouderen? Kwetsbaarheid Sleutelrol verpleegkundige

Nadere informatie

Ergotherapeutische Energiemanagement interventies en de effecten op vermoeidheid

Ergotherapeutische Energiemanagement interventies en de effecten op vermoeidheid Ergotherapeutische Energiemanagement interventies en de effecten op vermoeidheid Resultaten van een systematisch review en een toepassing voor de praktijk Lyan Blikman, MSc. Bewegingswetenschapper PhD

Nadere informatie

Geriatrische screening / CGA binnen de zorg voor oudere kankerpatiënten: stand van zaken. Cindy Kenis. Geriatrisch Oncologisch Verpleegkundige

Geriatrische screening / CGA binnen de zorg voor oudere kankerpatiënten: stand van zaken. Cindy Kenis. Geriatrisch Oncologisch Verpleegkundige Cindy Kenis Geriatrisch Oncologisch Verpleegkundige UZ Leuven, België Geriatrische screening / CGA binnen de zorg voor oudere kankerpatiënten: stand van zaken Introductie (1) Definitie Comprehensive Geriatric

Nadere informatie

Jaarverslag BJ 2013. Stichting Wetenschap Balans. 1 augustus 31 december. Tel 06-46741683 Keileweg 8 3029 BS Rotterdam

Jaarverslag BJ 2013. Stichting Wetenschap Balans. 1 augustus 31 december. Tel 06-46741683 Keileweg 8 3029 BS Rotterdam Jaarverslag BJ 2013 1 augustus 31 december Stichting Wetenschap Balans Tel 06-46741683 Keileweg 8 3029 BS Rotterdam www.swbalans.nl info@swbalans.nl Inhoudsopgave Inhoud Highlights... 1 Strategische highlights...

Nadere informatie

ICT in Digi-Taal Presentatie titel

ICT in Digi-Taal Presentatie titel ICT in Digi-Taal Presentatie titel de rol van human centered ICT Ingrid Mulder Lector Human Centered ICT Hogeschool Rotterdam Rotterdam, 00 januari 2007 Engels en Digi-Taal in het basisonderwijs Rotterdam,

Nadere informatie

Tijdens deze workshop vindt een interactief gedeelte plaats. Hiervoor kunt u uw laptop/ tablet/ smart phone gebruiken.

Tijdens deze workshop vindt een interactief gedeelte plaats. Hiervoor kunt u uw laptop/ tablet/ smart phone gebruiken. Tijdens deze workshop vindt een interactief gedeelte plaats. Hiervoor kunt u uw laptop/ tablet/ smart phone gebruiken. Zet alvast uw wifi aan: MediaPlaza Supernova hotspot (geen wachtwoord nodig) Ga alvast

Nadere informatie

Disseminatie: artikels schrijven, presenteren en publiceren. Katrien Struyven

Disseminatie: artikels schrijven, presenteren en publiceren. Katrien Struyven Disseminatie: artikels schrijven, presenteren en publiceren Katrien Struyven Ervaringen Wie heeft pogingen ondernomen of reeds een artikel geschreven? Hoe heb je dit ervaren? Wie heeft er reeds deelgenomen

Nadere informatie

ehealth in de langdurige zorg Hans Ossebaard & Angelie van der Aalst 29 oktober 2015

ehealth in de langdurige zorg Hans Ossebaard & Angelie van der Aalst 29 oktober 2015 ehealth in de langdurige zorg Hans Ossebaard & Angelie van der Aalst 29 oktober 2015 Zorginstituut Nederland 2 Werkterrein: publieke zorgverzekering Zorgverzekeringswet (Zvw) Wet langdurige zorg (Wlz)

Nadere informatie

Cognitive self-therapy A contribution to long-term treatment of depression and anxiety

Cognitive self-therapy A contribution to long-term treatment of depression and anxiety Cognitive self-therapy A contribution to long-term treatment of depression and anxiety Uitgave in de RGOc-reeks, nummer 12 Copyright 2006 Peter C.A.M. den Boer, Groningen Cognitive self-therapy. A contribution

Nadere informatie

interdisciplinair interventieprogramma voor ouderen met geheugenproblemen / dementie en hun mantelzorgers

interdisciplinair interventieprogramma voor ouderen met geheugenproblemen / dementie en hun mantelzorgers interdisciplinair interventieprogramma voor ouderen met geheugenproblemen / dementie en hun mantelzorgers Onderzoeksteam Hanneke Donkers, MSc. Dinja van der Veen, MSc. Dr. Maud Graff Prof. dr. Ria Nijhuis-van

Nadere informatie

Inzet van games in de praktijk van het verpleeghuis. Hogeschool Zuyd, juni 2012

Inzet van games in de praktijk van het verpleeghuis. Hogeschool Zuyd, juni 2012 Inzet van games in de praktijk van het verpleeghuis Hogeschool Zuyd, juni 2012 1 SilverFit maakt systemen voor virtuele revalidatie SilverFit maakt een systemen voor virtuele fysiotherapie en ouderenfitness

Nadere informatie

ZELFMANAGEMENT. Ramon Daniëls Hogeschool Zuyd. Jaarcongres Ergotherapie 24 november 2011

ZELFMANAGEMENT. Ramon Daniëls Hogeschool Zuyd. Jaarcongres Ergotherapie 24 november 2011 ZELFMANAGEMENT Ramon Daniëls Hogeschool Zuyd Jaarcongres Ergotherapie 24 november 2011 Er is iets gaande! Er is iets gaande! Google combinatie zelfmanagement en zorg: 106.000 hits Er is iets gaande! LandelijkActieprogrammaZelfmanagement

Nadere informatie

Kind aan het woord. 21 april Marjon ten Velden MSc OT. Opleiding Ergotherapie Faculteit Gezondheid HvA

Kind aan het woord. 21 april Marjon ten Velden MSc OT. Opleiding Ergotherapie Faculteit Gezondheid HvA Kind aan het woord 21 april 2016 Marjon ten Velden MSc OT Opleiding Ergotherapie Faculteit Gezondheid HvA 1 Luisteren naar Kinderen..zorgt voor succesvolle interventies hoe vaak bepaalt het kind de interventiedoelen?

Nadere informatie

10 jaar CARVASZ: Wat brengt de toekomst? Dr Jita Hoogerduijn Lectoraat Verpleegkundige en Paramedische Zorg voor Mensen met Chronische Aandoeningen

10 jaar CARVASZ: Wat brengt de toekomst? Dr Jita Hoogerduijn Lectoraat Verpleegkundige en Paramedische Zorg voor Mensen met Chronische Aandoeningen 10 jaar CARVASZ: Wat brengt de toekomst? Dr Jita Hoogerduijn Lectoraat Verpleegkundige en Paramedische Zorg voor Mensen met Chronische Aandoeningen Trends (VWS, 2011) Demografische verandering: steeds

Nadere informatie

PETZ. Predictors voor gebruik van e-health door ouderen en professionals in de zorg

PETZ. Predictors voor gebruik van e-health door ouderen en professionals in de zorg PETZ Predictors voor gebruik van e-health door ouderen en professionals in de zorg PETZ Predictors voor gebruik van e-health door ouderen en professionals in de zorg Sonja Barends Projectleider Kenniscentrum

Nadere informatie

Jaarverslag 2008. Kenniskring Autonomie en Participatie van chronisch zieken

Jaarverslag 2008. Kenniskring Autonomie en Participatie van chronisch zieken - 1 - Jaarverslag 2008 Kenniskring Autonomie en Participatie van chronisch zieken Dr. A.J.H.M. Beurskens Dr. E. van Rossum april 2009 - 2 - Inhoudsopgave 1. Beleid en doelstellingen 2008... 3 2. Realisatie

Nadere informatie

16/06/2014. Academic year 2013-2014 Hasselt University DEFINITE EXAM SCHEDULE. examen

16/06/2014. Academic year 2013-2014 Hasselt University DEFINITE EXAM SCHEDULE. examen Academic year 201-20 Hasselt University DEFINITE EXAM SCHEDULE examen 16/06/20 1rst Master in Rehabilitation 2 nd Master in Rehabilitation for neurological disorders 2nd Master in Rehabilitation in Mental

Nadere informatie

ROSETTA: Ondersteunende technologie voor mensen met dementie en hun verzorgers Drs. B.J.J. Hattink, dr. F.J.M. Meiland, prof.dr. R.M.

ROSETTA: Ondersteunende technologie voor mensen met dementie en hun verzorgers Drs. B.J.J. Hattink, dr. F.J.M. Meiland, prof.dr. R.M. ROSETTA: Ondersteunende technologie voor mensen met dementie en hun verzorgers Drs. B.J.J. Hattink, dr. F.J.M. Meiland, prof.dr. R.M. Dröes VU medisch centrum, afd. Psychiatrie/ afd. Huisartsgeneeskunde

Nadere informatie

Evidence based nursing: wat is dat?

Evidence based nursing: wat is dat? Evidence based nursing: wat is dat? Sandra Beurskens Lector kenniskring autonomie en participatie van mensen met een chronische ziekte Kenniskring autonomie en participatie EBN in de praktijk: veel vragen

Nadere informatie

Toets OndersteuningsPlannen

Toets OndersteuningsPlannen Toets OndersteuningsPlannen Wat De Toets OndersteuningsPlannen kan worden gebruikt voor het beoordelen van de systematiek die een zorgaanbieder hanteert voor persoonlijke ondersteuningsplannen. Daarnaast

Nadere informatie

Valorisatie Technosprong. Paul Althuis, 10-10-2011

Valorisatie Technosprong. Paul Althuis, 10-10-2011 Valorisatie Technosprong Paul Althuis, 10-10-2011 Visie Op regionaal niveau heeft Technosprong over 2010-2016 bijgedragen aan de realisatie van een optimaal starterklimaat in een regio vol open innovatie

Nadere informatie

V&VN Geriatrie. Jaarplan 2014-2015. Inleiding. Missie

V&VN Geriatrie. Jaarplan 2014-2015. Inleiding. Missie V&VN Geriatrie Jaarplan 2014-2015 Inleiding Dit jaarplan beschrijft de activiteiten die de afdeling V&VN Geriatrie voornemens is uit te voeren in 2014 en 2015. Deze activiteiten zijn gebaseerd op de missie

Nadere informatie

Kring Andragologie. Co-Creatie. Investeren met en in Sociaal Kapitaal! Met andragologe dr. Corry Ehlen en andere topexperts

Kring Andragologie. Co-Creatie. Investeren met en in Sociaal Kapitaal! Met andragologe dr. Corry Ehlen en andere topexperts Kring Andragologie Uniek middag-seminar 3 november 2015 Co-Creatie Investeren met en in Sociaal Kapitaal! Met andragologe dr. Corry Ehlen en andere topexperts Het Co-Creatie-Wiel Innovatieprocessen tussen

Nadere informatie

Optimaliseren van Impact door Alfa- en Gammawetenschappen Aantonen en stimuleren van Societal Impact in synergie met andere wetenschappen

Optimaliseren van Impact door Alfa- en Gammawetenschappen Aantonen en stimuleren van Societal Impact in synergie met andere wetenschappen Optimaliseren van Impact door Alfa- en Gammawetenschappen Aantonen en stimuleren van Societal Impact in synergie met andere wetenschappen Welkom bij het programmaonderdeel: Healthy Ageing Optimaliseren

Nadere informatie

intelligent software for monitoring centres

intelligent software for monitoring centres intelligent software for monitoring centres Waarom UMO? Binnen Europa en daarbuiten hebben landen te maken met de vergrijzing. Daardoor stijgt de zorgvraag in het komende decennium sterk. Hoe wordt die

Nadere informatie

Samenwerking en communicatie binnen de anderhalvelijnszorg

Samenwerking en communicatie binnen de anderhalvelijnszorg Samenwerking en communicatie binnen de anderhalvelijnszorg Een beschrijvend/ evaluatief onderzoek naar de samenwerking en communicatie tussen huisartsen en specialisten binnen de anderhalvelijnszorg ZIO,

Nadere informatie

ehealth in mijn praktijk?! Datum 28 januari 2014, S.Timmer

ehealth in mijn praktijk?! Datum 28 januari 2014, S.Timmer ehealth in mijn praktijk?! Datum 28 januari 2014, S.Timmer 1 Introductie Saskia Timmer Changinghealthcare Academy (online) opleiden voor (e)health #ehealth #Socialemedia #CHCacademy 2 Kijkje in de digitale

Nadere informatie

Roger Lemmens Directeur BVZD/ABDH, April 29 th 2014

Roger Lemmens Directeur BVZD/ABDH, April 29 th 2014 Roger Lemmens Directeur BVZD/ABDH, April 29 th 2014 Het knooppunt van digitaal onderzoek, innovatie en ondernemerschap in Vlaanderen De troeven van 5 universiteiten! 800+ onderzoekers 3 Een gebalanceerd

Nadere informatie

Type Dementie als Oorzaak van Seksueel Ontremd Gedrag. Aanwezigheid van het Gedrag bij Type Alzheimer?

Type Dementie als Oorzaak van Seksueel Ontremd Gedrag. Aanwezigheid van het Gedrag bij Type Alzheimer? Type Dementie als Oorzaak van Seksueel Ontremd Gedrag Aanwezigheid van het Gedrag bij Type Alzheimer? Type of Dementia as Cause of Sexual Disinhibition Presence of the Behavior in Alzheimer s Type? Carla

Nadere informatie

Signaleren en monitoren van somatische gezondheidsproblemen. Who cares?

Signaleren en monitoren van somatische gezondheidsproblemen. Who cares? EMBToday O2-06-2016 Signaleren en monitoren van somatische gezondheidsproblemen. Who cares? Dinette van Timmeren Lectoraat Healthy Ageing, Allied Health Care and Nursing, Hanzehogeschool Groningen Focus

Nadere informatie

Julius Academy. COPD Ketenzorg. Uitnodiging voor het congres. 8 e nationale congres op 12 februari 2015 Locatie: UMC Utrecht

Julius Academy. COPD Ketenzorg. Uitnodiging voor het congres. 8 e nationale congres op 12 februari 2015 Locatie: UMC Utrecht Julius Academy Uitnodiging voor het congres COPD Ketenzorg 8 e nationale congres op 12 februari 2015 Locatie: UMC Utrecht Samen sterk voor COPD Op veel verschillende manieren trachten professionals, managers,

Nadere informatie

WETENSCHAP: NOODZAKELIJK VOOR TOPZORG?! Symposium ter gelegenheid van het tienjarig jubileum van het UKON

WETENSCHAP: NOODZAKELIJK VOOR TOPZORG?! Symposium ter gelegenheid van het tienjarig jubileum van het UKON WETENSCHAP: NOODZAKELIJK VOOR TOPZORG?! Symposium ter gelegenheid van het tienjarig jubileum van het UKON 1 november 2013 Toelichting De ouderenzorg is actueler dan ooit. Het kabinet zet in op een verdere

Nadere informatie