gemeente Eindhoven 16R6883 Raadsnummer Inboeknummer 16bst00989 Beslisdatum B&W 12 juli 2016 Dossiernummer 16.28.751 Raadsvoorstel Binnenstadsvisie Inleiding In het coalitieakkoord Expeditie Eindhoven. Iedereen mee is nadrukkelijk aandacht voor de binnenstad als centrum van de Brainportregio onder de noemer Kloppend stadshart. Het moet een prettige omgeving zijn voor ontmoeting en ontspanning van onze inwoners en bezoekers. Een totaalbeleving op het gebied van winkels, horeca, openbare ruimte en evenementen: een aangename sfeer. Om hieraan vorm te geven is afgesproken een binnenstadsvisie op te stellen. De concept binnenstadsvisie Binnenstad Eindhoven Internationale hotspot is na een intensief proces met diverse belanghebbenden gereed. Het voorstel is de concept visie voor te leggen aan de gemeenteraad ter vaststelling. In deze visie brengen we samenhang aan. We beschrijven hierin onze ambities met betrekking tot de binnenstad. Niet alleen wat we willen bereiken maar we geven ook aan hoe we dat willen bereiken. Passend bij ons hoge ambitieniveau is een strategie ontwikkeld die zorgt dat we ambities ook waarmaken. We bouwen daarbij voort op de samenwerking die zich in de afgelopen jaren heeft ontwikkeld. Samen met de betrokken (markt)partijen maken we duidelijke en toekomstbestendige keuzes, waardoor het voor partijen aantrekkelijk wordt om voor Eindhoven te kiezen en om in Eindhoven te investeren. Wettelijke taak Kerntaak gekoppeld aan het werkprogramma van het college Om te zorgen dat onze binnenstad goed blijft aansluiten op het veranderende winkelgedrag van inwoners en bezoekers en om leegstand zoveel mogelijk te voorkomen, gaan we voortbouwend op de samenwerking die zich in de afgelopen jaren heeft ontwikkeld - samen met de betrokken (markt)partijen een gemeenschappelijke visie op de binnenstad en detailhandel ontwikkelen. (Coalitieakkoord 2014-2018, pag. 12) Onvermijdelijk Doelstelling De binnenstad is het centrum van de Brainport-regio, het kloppend stadshart. Om de kwaliteiten te versterken is het nodig om gericht te werken aan de binnenstad. Op basis van een heldere visie die is opgesteld samen met de stad. Een visie waarin keuzes worden gemaakt en doelen worden bepaald.
Voorstel 1. Instemmen met de opzet en inhoud van de binnenstadsvisie Binnenstad Eindhoven Internationale hotspot die als doel stelt dat de binnenstad van Eindhoven zich ontwikkelt tot een eigen icoon van internationale allure met als kernopgaven het realiseren van een schaalsprong in de stedelijke dynamiek in de binnenstad en het centrum en specifiek de stationsomgeving door te ontwikkelen tot een internationaal knooppunt van allure. - Instemmen met de insteek dat de binnenstad is bedoeld voor veel verschillende doelgroepen: mensen wonen, werken, winkelen, ondernemen, investeren, feesten, studeren er, of zijn op vakantie. Mensen met een grote variatie aan talenten, ambities en voorkeuren. Deze mengelmoes waarderen we en dat vereist effectief samenwerken tussen de gemeente, private partners en maatschappelijke stakeholders. - Instemmen met het inzetten op onderstaande 8 strategielijnen om de geschetste visie te bereiken samen met partners: 1. Natuurlijke verstedelijking 2. Internationale standaard 3. Onverwachte ontmoetingen 4. Menselijke krachten 5. Hoogwaardige knooppunten 6. Dynamische districten 7. Slimme verbindingen 8. Vernieuwend ondernemerschap - Instemmen met de vervolgstappen om samen met partners te komen tot een effectieve aanpak en inzet op genoemde strategielijnen: o Opstellen van een Agenda met perspectief tot 2025 waarbij de eerste 4 jaar worden uitwerkt tot Programma o Aansluitend opstellen van een Werkplan voor 2017 o Blijvende aandacht en focus borgen in halfjaarlijks overleg met een breed scala aan partners, naast reguliere dagelijkse samenwerking Argumenten 1.1 Digipanel is ingezet om te onderzoeken hoe de binnenstad op een aantal onderwerpen scoort en hoe belangrijk inwoners dit vinden Ook de Eindhovense inwoners hebben hun mening kunnen geven. Er is aan de respondenten een zevental (mogelijke) karakteriseringen van de binnenstad voorgelegd. Voor elk van die typeringen is gevraagd aan te geven in hoeverre men de betreffende kwalificatie van toepassing acht op de binnenstad, en in hoeverre men de kwalificatie belangrijk vindt voor de binnenstad. Gevraagd naar het belang komt het cijfer voor alle kwalificaties hoger uit dan het cijfer voor de feitelijke situatie. Bij alle typeringen is dus verbetering gewenst. Het meest is dat het geval bij groen, levendigheid en fietsvriendelijkheid. De uitkomsten van deze peiling zijn samen met de resultaten van gesprekken met overige partners verwerkt in de binnenstadsvisie. Ook worden de antwoorden gebruikt bij het opstellen van de Agenda die volgt als uitwerking op de visie.
1.1 Om Eindhoven mondiaal relevant te houden naar de toekomst is voor de ontwikkeling van de binnenstad focus nodig Het is belangrijk goed voor ogen te hebben op welk speelveld we opereren en welke binnenstad daarbij hoort. Eindhoven als centrum van de Brainport-regio heeft mondiale uitstraling en gooit hoge ogen op gebied van innovatie, design en samenwerking tussen bedrijven, overheid, onderwijs- en kennisinstellingen en gebruikers. Om ook voor de toekomst economisch relevant te blijven vraagt het aantrekken van (internationaal) talent blijvend aandacht. Dat vraagt o.a. om sterke opleidingen, een goed bedrijfsleven, kwalitatieve culturele voorzieningen en meer algemeen: een goede kwaliteit van leven. Strategisch gezien moeten we ons dan ook meten met steden als Kopenhagen, Hamburg, Helsinki veel meer dan te focussen op onze positie ten opzichte van andere (middel)grote steden in Nederland. De binnenstad is daarin belangrijk als visitekaartje voor de stad, als plek om te ontmoeten, verblijven en leven, met uitstekende voorzieningen en bijbehorende gastvrijheid. Om dit waar te kunnen maken is focus nodig op de ontwikkeling van de binnenstad met een koersbepalende strategie. 1.2 Er zijn 8 strategielijnen opgesteld De binnenstadsvisie stelt als doel dat de binnenstad van Eindhoven zich ontwikkelt tot een eigen icoon van internationale allure met als kernopgaven het realiseren van een schaalsprong in de stedelijke dynamiek in de binnenstad en het centrum en specifiek de stationsomgeving door te ontwikkelen tot een internationaal knooppunt van allure. Om dat doel te bereiken is het van belang de ambities goed te kiezen en doseren. Het is beter enkele gerichte doorbraakprojecten op te pakken dan te investeren in een wolk van activiteiten. En de ontwikkeling van de binnenstad kan alleen succesvol worden opgepakt als de gemeente en private partners en maatschappelijke stakeholders effectief met elkaar samenwerken. Dat doen we door te kiezen voor de volgende 8 strategielijnen: - Natuurlijke verstedelijking - Internationale standaard - Onverwachte ontmoetingen - Menselijke krachten - Hoogwaardige knooppunten - Dynamische districten - Slimme verbindingen - Vernieuwend ondernemerschap 1.3 Binnenstadsvisie is samen met partners tot stand gekomen De binnenstadsvisie is samen met onze partners in de (binnen)stad tot stand gekomen. Via diverse gesprekken en bijeenkomsten hebben inwoners, bedrijven en instellingen een bijdrage geleverd, bijvoorbeeld tijdens een hackathon die we in november 2015 hebben georganiseerd. Ook is het digipanel ingezet. 2.4 Visie en Agenda voor aanpak gescheiden maar in samenhang De binnenstad is een bestaand gebied in bedrijf: er wordt gewoond, gewerkt, geïnvesteerd en mensen komen er op bezoek. De dagelijkse praktijk is niet los te zien van de visie; het is zaak alles wat we doen met focus te doen zodat het bijdraagt aan het bereiken van de gestelde ambities. Omdat het belangrijk is de Agenda voor aanpak op te
stellen samen met partners, bieden we eerst een visiedocument aan voor besluitvorming. Zo hebben we een solide basis richting partners over hoe wij als gemeente de toekomst zien en op welke manier we daar aan gaan werken. Dat betekent niet dat ontwikkelingen stil staan. Er gebeurt al veel, zowel door ons als door en met partners. Zoals de keuze van vastgoedeigenaren en ondernemers om samen te investeren in de binnenstad via een Bedrijven Investerings Zone (BIZ). Van gemeentelijke zijde bieden de ontwikkelingen rondom VDMA en het station ruimte voor transformatie naar stedelijke districten. Door partners wordt geïnvesteerd in (woningbouw)ontwikkelingen op locaties van o.a. Groene Toren, Emmasingelkwadrant en TD gebouw. Daarnaast heeft visieontwikkeling voor Stratumseind en de vorming van een Innovatieteam al geleid tot vestiging van de eerste nieuwe concepten in de straat en bredere interesse vanuit de markt. Dit soort voorbeelden zijn in de binnenstadsvisie benoemd, als opmaat naar een definitieve Agenda, om te onderstrepen dat de binnenstad al volop in bedrijf is. Kanttekeningen Niet van toepassing. Kosten Dit besluit heeft geen financiële consequenties. Als bij de uitwerking van de binnenstadsvisie besluiten met financiële gevolgen aan de orde zijn komen deze indien nodig apart terug in het college en/of raad voor een besluit. Communicatie Deze concept binnenstadsvisie is via een intensief traject in co-creatie met diverse belanghebbenden tot stand gekomen. Het proces op hoofdlijnen: - Veldwerk Q1/Q2 (2015): verzamelen achtergrondinfo, documentstudie, individuele gesprekken met partners en vakdeskundigen. - Position Paper (mei 2015): een position paper is opgesteld met een samenvatting van de reeds gemaakte beleidskeuzes voor de binnenstad op verschillende disciplines en inzicht in trends en ontwikkelingen t.a.v. binnensteden. Het College en de Raadscommissie Economie en Mobiliteit zijn geïnformeerd. - Internationaal vergelijkend onderzoek (juli 2015): Rapport Over de grens voor de binnenstad opgesteld. Ter inspiratie en voor het aanreiken van best practices zijn 9 casestudies van steden in het buitenland uitgewerkt. Die steden scoren hoog op leefbaarheid, doen het economisch goed en hebben vergelijkbare kerncompetenties als Eindhoven. - Werkatelier (september 2015): Bijeenkomst met een breed scala van ca. 80 partners vanuit o.a. (urban) cultuur, horeca, detailhandel, sport, vastgoed, creatieve sector etc. Wensen en dromen voor de binnenstad in 2025 zijn verzameld en verwerkt in beeldende magazine-covers. - Bijeenkomst raadscommissie EM en stakeholders (29 september): De speerpunten uit het Werkatelier zijn besproken en aangevuld door raadsleden en partners uit de stad. Prioriteit en urgentie hiervan zijn bepaald en ideeën en inspiratie gedeeld. - Hackathon (13 november 2015): Door ca. 30 externe experts, stakeholders uit Eindhoven en studenten/ internationals is in zes groepen gewerkt aan winnende
strategieën voor de binnenstad. Hoe zorgen we ervoor dat we onze ambities waarmaken? - Digipanel (januari 2016): Digitale enquete onder inwoners van Eindhoven om te onderzoeken hoe de binnenstad op een aantal onderwerpen op dit moment scoort en hoe belangrijk men die onderwerpen vindt. - Concept binnenstadsvisie opgesteld (Q1 2016): Op basis van de voorgaande stappen is de binnenstadsvisie opgesteld. Planning en uitvoering - Besluitvorming in de raad (Q3 2016): de concept visie wordt ter vaststelling aangeboden aan de gemeenteraad - Uitwerken programma (Q3/Q4 2016): Uitwerking van de visie en strategie tot een Agenda met perspectief tot 2025, waarbij de eerste 4 jaar echt in kaart worden gebracht als programma. - Werkplan 2017 (Q4 2016): Visie, strategie en programma moeten leiden tot uitvoering in afstemming met en tussen partners. Hiervoor wordt een jaarplan opgesteld. - Bijstellen (vanaf Q4 2016): De focus van de binnenstadsvisie moet worden bewaakt en het kan nodig zijn plannen of prioriteiten bij te stellen. Verdere afstemming over de manier waarop we dit blijvend doen vindt plaats in een halfjaarlijks gesprek met partners. Evaluatie Omdat een intensief samenwerkingstraject met partners wordt voorgesteld, zal na het aanbieden van de uiteindelijke visie voor bestuurlijke besluitvorming, aan deze partners worden gevraagd hoe zij het proces hebben ervaren. Ook in de eigen organisatie zal deze vraag actief worden uitgezet, om te leren van dit soort trajecten. Bijlage(n) Als bijlage(n) bij dit voorstel behoren: b Concept binnenstadsvisie b Verslag digipanel De bijlagen worden meegestuurd De bijlagen liggen ter inzage in de leeskamer Een ontwerpraadsbesluit bieden wij u hierbij ter vaststelling aan. Burgemeester en wethouders van Eindhoven,, secretaris.
Raadsbesluit De raad van de gemeente Eindhoven; gezien het voorstel van burgemeester en wethouders van 12 juli 2016; gelet op de behandeling tijdens de meningsvormende avond van 21 september 2016 en het uitgebrachte advies van 22 september 2016; gelet op de nadere toelichting van 26 september 2016 en gelet op de behandeling in de raadsvergadering van 27 september en de aangenomen amendementen A1A en A3; besluit: - Instemmen met de opzet en inhoud van de binnenstadsvisie Binnenstad Eindhoven Internationale hotspot (d.d. 12 april 2016) die als doel stelt dat de binnenstad van Eindhoven zich ontwikkelt tot een eigen icoon van internationale allure met als kernopgaven het realiseren van een schaalsprong in de stedelijke dynamiek in de binnenstad en het centrum en specifiek de stationsomgeving door te ontwikkelen tot een internationaal knooppunt van allure. Een Binnenstad Eindhoven Internationale hotspot die ook voor alle verkeersmodaliteiten goed bereikbaar blijft. (A3) - Instemmen met de insteek dat de binnenstad is bedoeld voor veel verschillende doelgroepen: mensen wonen, werken, winkelen, ondernemen, investeren, feesten, studeren er, of zijn op vakantie. Mensen met een grote variatie aan talenten, ambities en voorkeuren. Deze mengelmoes waarderen we en dat vereist effectief samenwerken tussen de gemeente, private partners en maatschappelijke stakeholders. - Instemmen met het inzetten op onderstaande 8 strategielijnen om de geschetste visie te bereiken samen met partners: 1. Natuurlijke verstedelijking 2. Internationale standaard 3. Onverwachte ontmoetingen 4. Menselijke krachten 5. Hoogwaardige knooppunten 6. Dynamische districten 7. Slimme verbindingen 8. Vernieuwend ondernemerschap - in het visiedocument wordt op blz. 54 de volgende tekst opgenomen: ten aanzien van betaalbaarheid van de binnenstad zullen doelen verder worden uitgewerkt en worden gekwantificeerd. (A1A) - Instemmen met de vervolgstappen om samen met partners te komen tot een effectieve aanpak en inzet op genoemde strategielijnen: o Opstellen van een Agenda met perspectief tot 2025 waarbij de eerste 4 jaar worden uitwerkt tot Programma o Aansluitend opstellen van een Werkplan voor 2017 o Blijvende aandacht en focus borgen in halfjaarlijks overleg met een breed scala aan partners, naast reguliere dagelijkse samenwerking.
Aldus vastgesteld in de openbare vergadering van 27 september 2016. J. Verheugt, griffier.