Guide to Doing Business on Bonaire

Guide to Doig Busiess o Boaire Nederlads

Voorwoord Graag preseteer ik ames VaEps Kuema VaDoore ee ieuwe versie i oze serie Doig Busiess Guides. Deze uitgave gaat over Boaire, het grootste va de drie zogehete BES-eilade (Boaire, Sit Eustatius e Saba). Os katoor biedt itra-isulaire e iteratioale dieste va het hoogste iveau i de Nederladse Caribe. Wij gelove i die regio e hebbe da ook recet het eerste fullservice commerciële advocatekatoor op Boaire geoped. De drie BES-eilade zitte mometeel middei ee complex e uitdaged veraderigsproces om i 2010 bijzodere gemeetes te worde bie het lad Nederlad. Deze uitgave helpt u de veraderede wet- e regelgevig te begrijpe e wij hope daarmee ee waardevolle bijdrage te levere aa iederee die zake wil doe op Boaire. Doordat het wetgevigsproces iet geheel voorspelbaar is e doordat de oderhadelige og voortdure zij de implemetatiedata i deze uitgave oder voorbehoud. We rade da ook aa rekeig te houde met veraderige. Daarom advisere wij oze updates i de gate te houde. De Doig Busiess Guides serie bestaat verder uit publicaties over de lade de Nederladse Atille e Aruba. Als u geïteresseerd bet i deze uitgave of als u updates va de serie wilt otvage kut u oze website op publicaties checke (www.ekvadoore.com/publicatios.php). U kut desgewest ook hard copies opvrage via (doigbusiess@ekvadoore.com) of via dat emailadres verzoeke om updates zodra die uitkome. Vergeet da alstublieft iet om uw postadres kebaar te make. De bekede kusteaar e fotografe Elle Spijkstra heeft os zeer geholpe met haar prachtige foto s va het eilad e daarmee late zie dat zakedoe i ee bijzoder mooie e uieke omgevig ka. Wij dake Elle Spijkstra da ook zeer voor haar bijdrage. Ook zij we dak verschuldigd aa PriceWaterhouseCoopers voor de oderdele over fiscaliteit die me voor os verzorgde. VaEps Kuema VaDoore, Frak Kuema/Mark Kater Mei 2009, Boaire Doig Busiess o Boaire 3 www.ekvadoore.com

INHOUD 1. Boaire, Nederlad e de Nederladse Atille 1.1 Itroductie 1.2 Grodwet e goverace 1.3 Juridisch systeem 1.4 Ecoomie 2. Ivesterigsicetives (stimulase) 2.1 Fiscale icetives voor buiteladse ivesteerders 2.2 Regioale fiscale icetives 3. Rechtspersoe e adere structure 3.1 De eemaszaak 3.2 De aamloze veootschap 3.2.1 Oprichtig 3.2.2 Registratie 3.2.3 Aadelekapitaal 3.2.4 Aadele 3.2.5 Bestuur 3.2.6 Vergaderige va aadeelhouders 3.2.7 Boekjaar 3.2.8 Boekhoudig e jaarrekeig 3.2.9 Wist e uitkerige 3.3 De beslote veootschap 3.4 De stichtig 3.4.1 Oprichtig va de stichtig 3.4.2 Activa va de stichtig 3.4.3 Bestuur va de stichtig 3.5 De particuliere stichtig (SPF) 3.5.1 Belastigheffig op de SPF 3.5.2 Oprichtig va de SPF 3.5.3 Aavrage voor particuliere stichtige 3.6 Deelgeootschappe 3.6.1 De veootschap oder firma 3.6.2 De commaditaire veootschap 3.6.3 Oprichtig va de VOF e de CV 3.6.4 Belastig va de VOF e de CV 3.7 Verguige 3.8 Omzettig, fusie e splitsig va rechtspersoe 3.9 Otbidig 4. Itellectueel Eigedom 4.1 Merke 4.2 Auteursrecht 4.3 Patete 4.4 Otwerpe 4.5 Kow-how/beschermig va gegeves 4.6 Vertrouwelijke iformatie 4.7 Hadelsame/bedrijfsgeheime 4.8 Iteratioale verdrage e coveties 5. Arbeidsrecht 5.1 Werkgever/werkemer relaties 5.2 Voorkeursbehadelig 5.3 Vereiste voor idiestemig 5.4 Opleidig va werkemers 5.5 Arbeidsovereekomste 5.6 Proeftijd 5.7 Miimum loe 5.8 Maximum werktijde 5.9 Vakatie 5.10 Beëidigig va arbeidsovereekomste 5.11 Cessatia 5.12 Veiligheidsorme 5.13 Vakbode 6 Belastig 6.1 Belastig va veootschappe 6.1.1 Veootschapsbelastigsysteem 6.1.2 Bruto ikomste 6.1.3 Aftrekposte 6.1.4 Belastigberekeig Ihoud 6 www.ekvadoore.com

6.1.5 Vereiste voor het doe va aagifte e betalige 6.1.6 Adere belastige 6.1.7 Belastigverdrage 6.1.7.1 Dubbele belastigverdrage 6.1.7.2 Verdrage op het gebied va uitwisselig va fiscale iformatie 6.2 Belastig va persoe 6.2.1 Territorialiteit e wooplaats 6.2.2 Bruto ikome 6.2.3 Aftrekposte 6.2.4 Belastigberekeig 6.2.5 Bijzodere status voor geëxpatrieerde werkemers 6.2.6 Bijzodere status voor gepesioeerde 6.2.7 Aagifte- e betaligsvereiste 6.2.8 Overige belastige 6.2.9 Belastigverdrage 6.3 Belastig va adere etiteite 6.3.1 Deelgeootschappe (parterships) 6.3.2 Joit vetures 6.3.3 Filiaal 6.3.4 Belastig va stichtige 7. Immigratievereiste 7.1 Europese Nederladers 7.2 Vreemdelige 7.2.1 Verblijfsverguig 7.2.2 Werkverguig 7.3 Visa 8. Faillissemet e surséace va betalig 8.1 Faillissemet 8.1.1 Verzoek 8.1.2 Opgehoude schulde te betale 8.1.3 De bevoegde rechter; publicatie faillissemetsuitspraak 8.1.4 Mogelijke rechtsmiddele; proceskoste 8.1.5 Algemee effect 8.1.6 rechtshadelige va vòòr het faillissemet; verrekeig; pauliaeus hadele 8.1.7 Idieig vorderige bij curator; verificatievergaderig 8.1.8 Zekerheidsgerechtigde 8.1.9 Civiele procedures va e tege de failliet 8.1.10 Vereffeig 8.1.11 Preferetie va vorderige 8.1.12 Eidfase 8.1.13 Akkoord 8.2 Surséace va betalig 8.2.1 Verzoek 8.2.2 Doel 8.2.3 Algemee effect 8.2.4 Duur 8.2.5 Akkoord 8.3 De wet op het gebied va iteratioale faillissemete 8.3.1 Iterregioale aspecte va faillissemet bie het Koikrijk der Nederlade 8.3.2 Het territorialiteitsbegisel 8.3.4 Bevoegdhede va ee buiteladse curator i de Nederladse Atille 9 Vastgoed 9.1 Eigedom, erfpacht e huurgrod 9.1.1 Eigedom 9.1.2 Erfpacht 9.1.3 Huurgrod 9.2 Verkrijgig va ee oroerede zaak 9.3 Leverig va ee oroerede zaak 9.4 Koste gemoeid met het overdrage va ee oroerede zaak e/of ee recht va erfpacht op Boaire 9.5 Bouwvoorschrifte 9.6 Regelige op het gebied va plaig e ruimtelijke otwikkelig 9.7 Nieuw ruimtelijk otwikkeligspla voor Boaire 9.8 Hider, regelige op het gebied va atuur e milieu Ihoud 7 www.ekvadoore.com

1. Boaire, Nederlad e de Nederladse Atille 1.1 Itroductie Liggig e klimaat Boaire is ee va vijf eilade die i het Caribische Gebied same het Lad de Nederladse Atille vorme. De beedewidse eilade Boaire e Curaçao zij et oder de kust va Veezuela gelege i het zuide va de Caraïbische Zee. De bovewidse eilade Sit Maarte, Sit Eustatius e Saba ligge ogeveer 900 kilometer oordelijker op 200 kilometer te ooste va Puerto Rico e vlakbij het Britse eilad Aguilla e het Frase Sit Barths. Sit Maarte heeft ee Nederlads e ee Fras gedeelte. Het Frase deel maakt gee deel uit va de Nederladse Atille. Boaire ligt ogeveer 80 kilometer te oorde va de kust va Veezuela. Het heeft ee oppervlak va ogeveer 290 km 2. De Boairiaase tijdzoe loopt vier uur achter op Greewich Mea Time (GMT). Boaire heeft ee tropisch zeeklimaat. De gemiddelde jaarlijkse eerslag bedraagt 560 mm. Er is ee kort regeseizoe va oktober tot jauari. De gemiddelde temperatuur varieert va 24 tot 32 grade Celsius door het hele jaar hee. Tale De officiële tale va Boaire zij Nederlads, Egels e ee uieke taal, het Papiameto gehete. Papiameto is ee Creoolse taal die is gebaseerd op het Spaas e Portugees, met Duitse, Egelse e Afrikaase ivloede. Mut De muteeheid va Boaire is de Nederlads-Atilliaase Gulde (ANG, plaatselijk vaak NAF geoemd, ee afkortig va: Nederlads Atilliaase Florij). Na de otmatelig va de Nederladse Atille zal de plaatselijke muteeheid op Boaire de Amerikaase Dollar zij. Trasport Boaire heeft goede luchtverbidige met Europa, de Vereigde State, Zuid- e Cetraal-Amerika e adere Caraïbische eilade. Verschillede luchtvaartmaatschappije oderhoude verbidige, zowel voor passagiers als vracht. Boaire heeft ee iteratioaal vliegveld e heeft havefaciliteite. 1.2 Grodwet e goverace Via de Nederladse Atille is Boaire deel va het Koikrijk der Nederlade. De adere lede va het Koikrijk zij Aruba e Nederlad. Afgezie va bepaalde zake die als koikrijksaagelegehede worde beschouwd (zoals defesie, buiteladse zake e staatsburgerschap), hebbe de Nederladse Atille volledige autoomie. De Nederladse Atille zij ee zogehete geassocieerd lid va de Europese Gemeeschap. Het doel va dit lidmaatschap is om de ecoomische e sociale otwikkelig va de Nederladse Atille te bevordere e om auwe ecoomische relaties tusse de Nederladse Atille e de Europese Gemeeschap als ee geheel te oderhoude. De Nederladse Atille kee ee parlemetaire democratie, gebaseerd op het Nederladse model. Elke vier jaar worde vrije verkiezige gehoude. Gedurede de eerste Rode Tafel Coferetie va 26 ovember 2005 hebbe de regerige va Nederlad, de Nederladse Atille e Aruba same met Boaire, Curaçao, Sit Eustatius, Sit Maarte e Saba ee overeekomst geslote over de toekomstige costitutioele status va Boaire, Curaçao, Sit Eustatius, Sit Maarte e Saba bie het Koikrijk der Nederlade. I 2006 zij de eiladgebiede Boaire, Sit Eustatius e Saba met de regerig va Nederlad overeegekome dat deze eiladgebiede opebare lichame zulle worde bie Nederlad. Als gevolg va deze overeekomst zal Boaire deel va Nederlad worde e houdt Boaire op deel va de Nederladse Atille te zij. De otmatelig va de Nederladse Atille is op dit momet geplad voor 2010. Tot op dat momet zulle de wette va de Neder- 1. Boaire, Nederlad e de Nederladse Atille 10 www.ekvadoore.com

ladse Atille volledig va kracht zij op Boaire. Er zij bepaalde bijzodere wette, zoals de Rijkswet Fiacieel Toezicht, die u al i het bijzoder toepasselijk zij voor Boaire (e Sit Eustatius e Saba). Het idee is dat vaaf 2011, i de jare daara (aar alle waarschijlijkheid tot ogeveer 2020) lagzamerhad de toepasselijke (vroeger Nederlads-Atilliaase) wetgevig op Boaire zal worde vervage door Nederladse wetgevig. Als ee gevolg va deze overgagsperiode zulle op Boaire zowel Nederlads-Atilliaase wette als (bepaalde) Nederladse wette de komede jare toepasselijk zij. De meest belagrijke Nederladse wetgevig die op Boaire op korte termij toepasselijk zal zij is: de Wet Opebare Lichame Boaire, Sit Eustatius e Saba; de Wet Fiaciële Verhoudige Opebare Lichame Boaire, Sit Eustatius e Saba; de Wijzigig va de Kieswet i verbad met de ieuwe staatsrechtelijke positie va Boaire, Sit Eustatius e Saba als opebaar lichaam va Nederlad; de Ivoerigswet Opebare Lichame Boaire, Sit Eustatius e Saba; de Aapassigswet Opebare Lichame Boaire, Sit Eustatius e Saba. 1.3 Juridisch systeem ieuwe Burgerlijk Wetboek dat i 1980 i Nederlad is geïtroduceerd. Net als i Nederlad is het begisel va redelijkheid e billijkheid ee belagrijke factor i civielrechtelijke relaties tusse partije. Cotracte zij geldig, zowel waeer zij modelig als waeer zij schriftelijk zij afgeslote. Het ieuwe Burgerlijk Wetboek biedt i belagrijke mate beschermig aa kwetsbare partije i cotractuele relaties, zoals werkemers i het arbeidsrecht e cosumete die goedere of dieste verkrijge va professioele verkopers e/of diestverleers. 1.4 Ecoomie De ecoomie va Boaire is gebaseerd op toerisme e op de oroered goed sector e daaraast, i midere mate, op diestverleig, hadel e idustrie. Regerig e bedrijfsleve hebbe gezamelijk beslote zich te cocetrere op het otwikkele va al deze idustrieë door het stimulere va ivesterige, o.a. door belastigvrijdom. Er zij gee bijzodere vereiste of beperkige voor buiteladse ivesterige. I bepaalde gevalle is toestemmig vereist als het gaat om oder toezicht staade istellige, zoals bake e adere fiaciële diestverleers. Het iflatiepercetage voor Boaire bedroeg voor 2008 6,2%. Boaire heeft ee Europees-cotietaal rechtssysteem. Het belagrijkste oderdeel daarva wordt gevormd door het Burgerlijk Wetboek. Bija alle wette e verordeige zij voor het grootste gedeelte gebaseerd op hu equivalet i Nederlad. Boaire heeft ee Gerecht i Eerste Aaleg e ee Hof va Justitie dat gevestigd is op Curaçao. De Hoge Raad der Nederlade i De Haag is het hoogste rechtscollege voor Boaire. I het jaar 2001 is ee ieuw Burgerlijk Wetboek op Boaire geïtroduceerd. Dit wetboek lijkt sterk op het 1. Boaire, Nederlad e de Nederladse Atille 11 www.ekvadoore.com

2. Ivesterigsicetives (stimulase) 2.1 Fiscale icetives voor buiteladse ivesteerders Er is ee aatal fiscale icetives igevoerd om potetiële ivesteerders te stimulere ieuwe oderemige te starte op Boaire. Deze icetives gelde voor zowel lokale als buiteladse ivesteerders. De volgede fiscale icetives kue worde verkrege voor alle soorte oderemige: Vervroegde afschrijvig (maximaal 1/3 va de koopprijs va zakelijke activa); Ivesterigstoeslag va 8% va de totale ivesterige (ieuwe gebouwe, uitbreidig e reovatie 12%) per jaar gedurede twee boekjare. De ivesterigstoeslag ka iet worde toegepast op bepaalde ivesterige (zoals i oroered goed). Idie echter de ivesterig bie zes jaar a het jaar va de ivesterig wordt vervreemd (vijftie jaar voor ieuwe gebouwe, uitbreidig e reovatie), moet ee desivesterigsoptellig worde opgeome i het belastbaar ikome over het jaar va de desivesterig e het daarop volgede jaar. Voor ieuw opgerichte Boairiaase veootschappe die ee bijdrage levere aa ee verbredig va de ecoomische basis va Boaire is ee bijzodere belastigfaciliteit mogelijk. Deze zogehete tax holiday bestaat uit ee vrijstellig va ivoerrechte e ikomstebelastig op dividede, terwijl ee wistbelastigtarief va te miste 2% wordt toegepast. Oder bepaalde omstadighede ka dit tarief oplope tot 15%. De tax holiday wordt verleed voor ee periode va vijf tot elf jaar. Tax holiday vrijstellige kue worde verkrege bij ee ivesterig va USD 85.000 of meer. Oderemige die hadel drijve i de zogeoemde ecoomische zoe zij vrijgesteld va douaerechte e zij oderworpe aa ee verlaagd belastigtarief va 2% over wiste verkrege uit verkope i de ecoomische zoe. Wiste uit de verkoop va goedere e leverig va dieste vauit de ecoomische zoe aa de lokale markt worde echter belast volges het ormale wistbelastigtarief. I ee ecoomische zoe zij de volgede soorte va dieste toegestaa: het verrichte va oderhoud e reparatie i de ecoomische zoe aa goedere va buite de Nederladse Atille hu bedrijf uitoefeede oderemige; het verrichte va oderhoud e reparatie aa zich i het buitelad bevidede machies e ader materieel met i de ecoomische zoe opgeslage goedere; adere vorme va op het buitelad gerichte diestverleig, daaroder begrepe het veembedrijf, e ieuwe i de iteratioale sfeer te plaatse hadels- e hadelsodersteuede e adere diestverleede activiteite die met of te behoeve va elektroische commuicatie- e iformatiemogelijkhede kue worde verricht. Voor de otwikkelig va hotels e vergelijkbare recreatieve activiteite ka ee tax holiday worde verkrege idie de ivesterig (waari iet begrepe ee ivesterig i grod) miimaal USD 280.000 bedraagt. Soortgelijke fiscale icetives kue ook verleed worde aa veootschappe waarva de activiteite zich cocetrere op het otwikkele va obebouwde grod. Daaraast kue icetives worde verleed aa scheepvaart- e luchtvaartmaatschappije. Voor dergelijke bedrijve geldt ee afwijkede e i het algemee gustige fiscale behadelig. Het ormale wistbelastigtarief voor iteratioale scheepvaart- e luchtvaartactiviteite is ogeveer 9%. Scheepvaartmaatschappije kue ook optere voor het aageve va ee vaste wist per etto to. De vaste wist daalt va USD 1,15 per etto to aar USD 0,35 voor elke etto to meer da 25.000 to. De aldus berekede wist wordt belast tege ee tarief 2. Ivesterigsicetives 12 www.ekvadoore.com

va 34.5% (miimum belastig va USD 560 per schip) i plaats va ee belastig va de reële etto ikomste. Ee beslote veootschap ka voor de wistbelastig ook ee vrijstellig verkrijge. Om voor de vrijstellig i aamerkig te kome moet aa ee aatal voorwaarde worde voldaa, waaroder het kebaar make va de gegeves va de uiteidelijk gerechtigde e de directie, de fiaciële gegeves e de activiteite (i begisel uitsluited beleggig e fiacierig) va de desbetreffede veootschap. Ee Stichtig Particulier Fods of SPF is ee bijzodere vorm va de gewoe stichtig. Het belagrijkste verschil is dat de doelstellige va ee gewoe stichtig iet moge ihoude het doe va uitkerige (aders da uitkerige va idealistische of sociale aard). Deze beperkig geldt iet voor particuliere stichtige, waarva het doel wel mag ihoude het doe va uitkerige aa oprichters e adere. Ee particuliere stichtig mag gee zaak of oderemig drijve met het oogmerk om wist te make. Het optrede als houdster- of beleggigsmaatschappij wordt iet aagemerkt als het drijve va ee zaak. Ee particuliere stichtig is vrijgesteld va belastig op Boaire e haar uitkerige zij vrijgesteld va schekigsrechte, eveals ibreg va activa i de stichtig door ee iet-igezetee. Schekigsrechte i het lad va de cotribuat kue va toepassig zij. 2.2 Regioale fiscale icetives I het algemee kome alle eilade va de Nederladse Atille i aamerkig voor de i dit hoofdstuk vermelde icetives. Het is belagrijk om te wete dat, aagezie Boaire, St. Eustatius e Saba i de abije toekomst iet lager deel zulle uitmake va de Nederladse Atille maar als BES-eilade deel zulle worde va Nederlad, ee ieuw belastigsysteem zal worde igevoerd, mogelijkerwijze al op 1 jauari 2010. Op dit momet is og iet duidelijk hoe de ieuwe regels e regelige zulle luide, maar me heeft al aagekodigd dat het ieuwe wistbelastigtarief aamerkelijk lager zal zij da de huidige 34,5% e dat ee aatal va de bestaade fiscale icetives zal worde afgebouwd. 2. Ivesterigsicetives 13 www.ekvadoore.com

3. Rechtspersoe e adere structure De wettelijke regelige met betrekkig tot rechtspersoe aar burgerlijk recht (zoals de stichtig e de veootschap) die gebruikt kue worde om zake te doe op Boaire staa i Boek 2 va het Burgerlijk Wetboek va de Nederladse Atille ( BWNA ). De rechtspersoe die daari expliciet worde geregeld zij: de stichtig; de stichtig particulier fods; de vereigig; de coöperatie; de oderlige waarborgmaatschappij; de aamloze veootschap ( N.V. ) e de beslote veootschap ( B.V. ). De aamloze veootschap e de beslote veootschap zij, aast de eemaszaak, de meest gagbare structure voor het doe va zake op Boaire. De eemaszaak wordt iet geregeld i boek 2 va het BWNA. 3.1 De eemaszaak Bij de eemaszaak is er gee oderscheid tusse zakelijke e persoolijke activa. De eigeaar is persoolijk aasprakelijk voor alle verplichtige va de zaak. Dit bregt met zich dat alle tot de eemaszaak behorede bezittige e schulde, de bate e laste va de oderemer vorme. Ee schuldeiser va de eemaszaak ka zich direct op het privévermoge va de oderemer verhale, terwijl de privécrediteure zich ook op de bezittige va de eemaszaak kue verhale. Eemaszake waarva de eigeaar buite de Nederladse Atille is gebore, hebbe voor het drijve va ee zaak op Boaire ee vestigigsverguig odig. Voor ee eemaszaak is gee directieverguig vereist. Ee schriftelijk verzoek om ee eemaszaak op te zette ka worde gericht aa het Bestuurscollege va het Eiladgebied Boaire. 3.2 De aamloze veootschap De aamloze veootschap is ee rechtspersoo met éé of meer op aam of aa tooder gestelde aadele. 3.2.1 Oprichtig De N.V. wordt opgericht bij otariële akte door ee of meer oprichters te overstaa va ee otaris i (u og) de Nederladse Atille. I de otariële akte va oprichtig worde de wette e regelige eergelegd waaraa de veootschap is gebode e die oder meer regele hoe over de veootschap beheer wordt gevoerd (a oprichtig wordt gesproke over statute ). De oprichtig ka sel plaatsvide e zoder veel formaliteite; er is ee vrije keuze voor wat betreft de taal va de tekst va de akte e het kapitaal mag i iedere geweste valuta worde uitgedrukt; er is gee goedkeurig va of cotrole door de overheid vereist, och voor de oprichtig zelf och voor de ihoud va de statute. Voor wat betreft de orgaisatie is er ee zekere vrijheid met betrekkig tot o.a. de rechte va aadeelhouders, de samestellig va het bestuur e het kapitaal. 3.2.2 Registratie Na oprichtig moet de veootschap worde igeschreve bij het Hadelsregister va de Kamer va Koophadel e Nijverheid va Boaire. I de gegeves die moete worde overgelegd zij begrepe het doel va de veootschap, het bedrag va haar evetueel geplaatst aadelekapitaal e de gegeves va haar directeur(e), evetuele commissaris(se) e procuratiehouders. Er is gee verplichtig om de idetiteit va aadeelhouders kebaar te make. 3.2.3 Aadelekapitaal Voor ee veootschap gelde gee miimum eise met betrekkig tot het kapitaal. Echter voor fiacierigsistellige die beursgeoteerde obligaties uitgeve, beleggigsistellige, verzekerigsmaatschappije e bake gelde wel miimum kapitaalvereiste. 3. Rechtspersoe e adere structure 14 www.ekvadoore.com

De omiale waarde va de aadele ka i de statute worde uitgedrukt i de valuta waari ook het kapitaal is uitgedrukt. Het is echter gee wettelijk vereiste om aa aadele ee omiale waarde toe te kee. De aadeelhouder moet te miste de omiale waarde betale va de aadele die aa hem worde uitgegeve (idie deze ee omiale waarde hebbe) da wel de koopprijs zoals i de statute c.q. de akte va uitgifte is bepaald. Kapitaalstortige bove het omiale kapitaal (idie de aadele ee omiale waarde hebbe) worde aagemerkt als agio. Boaire ket gee kapitaalbelastig. Ee veootschap op Boaire ka aadele i haar eige kapitaal (op ee beperkte basis) ikope. 3.2.4 Aadele Aadele i ee aamloze veootschap kue slechts op aam worde uitgegeve. Aadele op aam kue worde omgezet i aadele aa tooder mits de statute dat mogelijk make. Waeer de aadele op aam luide kue daarvoor aadeelcertificate worde uitgegeve. Voor wat betreft aadele aa tooder is uitgifte va ee aadeelbewijs verplicht. Waeer sprake is va aadele op aam, moet de directie ee register va aadeelhouders bijhoude dat ter izage ligt voor alle aadeelhouders e, voor zover va toepassig, voor evetueel i de statute geoemde derde. De statute stelle de aa de aadele verbode rechte vast. Zo ka worde vastgesteld dat de veootschap iet-stemgerechtigde aadele i haar kapitaal ka uitgeve e aadele met ee beperkt stemrecht, alsook aadele zoder of met ee beperkt recht op divided. 3.2.5 Bestuur I de regel voert ee directie bestaade uit ee of meer directeure, die zowel atuurlijke als rechtspersoe kue zij, het bestuur over de veootschap. De directie vertegewoordigt de veootschap, stelt de commerciële richtlije vast e heeft de leidig over de dagelijkse gag va zake. Er zij gee beperkige voor wat betreft de atioaliteit va bestuurders. Wel moet te miste ee directeur (atuurlijke- of rechtspersoo) igezetee zij va c.q. gevestigd zij op Boaire. Adere directielede kue elders igeschreve zij. Ofschoo de eis iet wordt gesteld dat ee directeur de Nederladse atioaliteit moet hebbe, wege factore als het hebbe va de Nederladse atioaliteit, e of ee directeur al da iet op Boaire is gebore of daar te miste ee bepaald aatal jare ooderbroke heeft gewood, wel mee i het proces voor het verkrijge va de, voor directeure vereiste, directieverguig. Oder bepaalde omstadighede heeft ee dergelijke Boairiaase igezetee ee directieverguig odig oder adere i de fiaciële sector. De statute kue bepale dat de take va het bestuur worde verdeeld. Waeer er sprake is va ee algemee bestuur e ee uitvoered bestuur, is het uitvoered bestuur belast met het dagelijkse bestuur va de veootschap. I het BWNA zij ee aatal adere regelige opgeome met betrekkig tot het toewijze va take aa het algemee bestuur e het uitvoered bestuur. Idie de statute dat voorschrijve ka ee aamloze veootschap ee Raad va Commissarisse ( RvC ) hebbe die toezicht houdt op het bestuur e haar adviseert. Uitsluited atuurlijke persoe kue deel uitmake va ee RvC. De N.V. ka ook optere voor ee oafhakelijke RvC. Ee oafhakelijke RvC ka iet door de vergaderig va aadeelhouders zoder rede worde otslage. Opgemerkt zij echter dat waeer sprake is va ee dergelijke oafhakelijke RvC, de vereiste die gelde voor de grote N.V. s voor wat betreft jaarcijfers e de cotrole e publicatie daarva, ook voor die N.V. zulle gelde (zie ook 3.2.8 hiera). Tezij de statute aders bepale, worde directeure e commissarisse beoemd e kue zij geschorst of otslage worde door de vergaderig va aadeelhouders. 3. Rechtspersoe e adere structure 15 www.ekvadoore.com

3.2.6 Vergaderige va aadeelhouders De vergaderig va aadeelhouders va ee aamloze veootschap heeft de volgede exclusieve bevoegdhede: het eme va besluite tot wijzigig va de statute; het beoeme, otslaa e schorse va directeure; het beoeme, otslaa e schorse va commissarisse; het goedkeure va de jaarrekeig; het uitkere va dividede e adere kapitaaluitkerige; het liquidere va de veootschap; e alle adere bevoegdhede die iet door de wet of de statute aa ee ader orgaa zij toegeked. Jaarlijks moet ee algemee vergaderig va aadeelhouders (AVA) worde gehoude. Het is gebruikelijk dat deze plaats vidt bie acht maade a het eide va het boekjaar va de veootschap. Op deze algemee vergaderig worde de jaarrekeig e ee rapport va de directie overgelegd ter goedkeurig door de AvA, e worde evetueel adere agedapute behadeld die i de oproep voor de vergaderig kebaar worde gemaakt. Tezij de statute aders bepale moete vergaderige va aadeelhouders op Boaire worde gehoude. Het doe bijwoe door ee schriftelijk gevolmachtigde is toegestaa. Tezij aders bepaald i de statute, ka ee gewoe meerderheid va op de vergaderig aawezige e vertegewoordigde stemme rechtsgeldig besluite eme, zoder quorumvereiste. Schriftelijke besluite kue ook buite vergaderig worde geome, mits alle stemgerechtigde hu stem hebbe uitgebracht. Buitegewoe algemee vergaderige va aadeelhouders kue te alle tijde worde bijeegeroepe voor het behadele va aagelegehede die zich gedurede het jaar voordoe. Ee buitegewoe algemee vergaderig ka i bepaalde gevalle ook worde bijeegeroepe door de directie of RvC op verzoek va aadeelhouders die gezamelijk te miste 10% houde va de geplaatste stemgerechtigde aadele. 3.2.7 Boekjaar Het boekjaar va ee Boairiaase veootschap ka zij het kalederjaar of iedere adere twaalf-maadse periode zoals vastgesteld i de statute. Ieder jaar, bie acht maade a het eide va het boekjaar, moet de directie de jaarcijfers opstelle va het afgelope boekjaar, die moete bestaa uit te miste ee balas e ee verliese wistrekeig e ee toelichtig daarop. De algemee vergaderig ka deze periode verlege met te hoogste zes maade, op grod va bijzodere omstadighede. Het BWNA bepaalt iet welke omstadighede als zodaig beschouwd worde. 3.2.8 Boekhoudig e jaarrekeig De jaarcijfers moete voldoe aa algemee aavaardbare richtlije e moete voldoede izicht geve opdat ee goedkeurede verklarig ka worde afgegeve met betrekkig tot het kapitaal e de resultate, alsook de solvabiliteit e liquiditeit va de veootschap, voor zover de aard va de jaarrekeig dit mogelijk maakt. Het BWNA bepaalt iet welke regels met betrekkig tot fiaciële rapportages als algemee aavaard worde beschouwd. De algemee vergaderig heeft het recht maar iet de verplichtig om ee extere deskudige te beoeme die op regelmatige basis toezicht houdt op de boekhoudig e aa de algemee vergaderig rapporteert aagaade de door de directie opgestelde jaarrekeig. Voor de aamloze veootschap die iet valt i de categorie va de grote aamloze veootschappe, e voor de beslote veootschap, geldt iet het vereiste va publicatie of registratie. Rechtspersoe die u og oder toezicht valle va de Bak va de Nederladse Atille (de Cetrale Bak ), zoals kredietistellige, verzekerigsmaatschappije, beleggigsistellige e istellige die beleggige admiistrere (admiistrateurs) moete echter wel voldoe aa specifieke vereiste op dit gebied. Het is og iet beslote wie dat toezicht gaat voere waeer de BES-eilade deel uitmake va Nederlad, maar hoogstwaarschijlijk is dit de Nederladse Bak. 3. Rechtspersoe e adere structure 16 www.ekvadoore.com

Voor N.V. s die i boek 2 va het BWNA als groot worde gekwalificeerd, gelde meer specifieke e stregere vereiste met betrekkig tot de zogehete accoutig priciples e voor de samestellig va de jaarcijfers e het publicere daarva, alsook de verplichtig va cotrole va de jaarcijfers door ee deskudige. Naamloze veootschappe worde gekwalificeerd als groot waeer zij voldoe aa alle hiera volgede criteria: (a) de veootschap heeft twitig werkemers of meer; e (b) de waarde va de activa per balasdatum is hoger da USD 2,8 miljoe; e (c) de etto opbregst gedurede het boekjaar bedraagt meer da USD 5,6 miljoe. 3.2.9 Wist e uitkerige De etto wist va ee aamloze veootschap staat ter beschikkig va de aadeelhouders die ee divided kue vaststelle da wel de wist kue reservere. Idie de statute dat bepale kue door de vergaderig va aadeelhouders of ee ader i de statute aageweze orgaa ook iterim dividede worde vastgesteld uit wist va het lopede jaar. Dividede e adere wistuitdelige kue iet worde uitgekeerd idie als gevolg daarva het eige vermoge egatief komt te luide. Idie de veootschap ee omiaal aadelekapitaal heeft, wordt i zo geval dat kapitaal beschouwd als de limiet. 3.3 De beslote veootschap De beslote veootschap ( B.V. ) is ee flexibele rechtsvorm. De B.V. is ee veootschap die vergelijkbaar is met de N.V. De vooraamste verschille zij: de B.V. ket uitsluited aadele op aam; de statute kue bepale dat de aadeelhouders aasprakelijk gesteld kue worde voor de schulde va de B.V.; de statute va de B.V. kue ee adere procedure bepale voor liquidatie va de veootschap; idie me preferete rechte aa aadele wil verbide da moet dat i de statute worde geregeld; er is gee apart fiacieel regime zoals voor de grote N.V.; vergaderige va aadeelhouders kue gehoude worde op verzoek va iedere idividuele aadeelhouder; er is gee mogelijkheid voor het beoeme va ee oafhakelijke Raad va Commissarisse; de B.V. ka bestuurd worde door aadeelhouders: gee oderscheid tusse aadeelhouders e directeure als veootschappelijke orgae. Voor de B.V. is de optie gecreëerd va ee veootschap bestuurd door aadeelhouders. Deze vorm va de beslote veootschap ket gee bestuur als apart orgaa. De gezamelijke aadeelhouders of de eige aadeelhouder trede op als bestuur, wat het odereme va acties ames de veootschap e het besture va de veootschap i het algemee vereevoudigt. Aagezie dus gee aparte directie wordt beoemd zij er gee formaliteite voor de beoemig, schorsig e otslag va directeure, och is er verschil tusse vergaderige va aadeelhouders e directievergaderige. De aadeelhouders kue de wijze waarop zij de veootschap behere e de verdelig va de take, overeegekome i ee aadeelhoudersovereekomst, vaststelle. Met dit type veootschap ka ee wettelijk cocept worde gecreëerd dat gelijkeis vertoot met de commaditaire veootschap, de maatschap of de veootschap oder firma. Bijkomed voordeel is dat i tegestellig tot ee veootschap oder firma, de aadeelhouderbestuurde veootschap ee rechtspersoo is met de bevoegdheid om op eige aam te hadele, rechtsvorderige aahagig te make c.q. als gedaagde i rechtsprocedures op te trede. Tegelijkertijd zij de aadeelhouders slechts aasprakelijk voor de schulde va de veootschap tot het bedrag dat (evetueel) op hu aadele gestort moet worde. 3.4 De stichtig Ee stichtig is ee rechtspersoo met eige activa e passiva. Het cocept va de stichtig heeft zich otwikkeld vauit de behoefte om kapitaal opzij te legge voor 3. Rechtspersoe e adere structure 17 www.ekvadoore.com

ee speciaal, iet-wistgeved of liefdadigheidsdoel e werd oorsprokelijk gebruikt door religieuze e bijstad orgaisaties. De stichtig wordt og steeds veelvuldig gebruikt te behoeve va religieuze e liefdadigheidsorgaisaties. Uitkerige aa oprichters of diegee die deel uitmake va de orgae va de stichtig zij iet toegestaa behalve bij de hiera te bespreke particuliere stichtige terwijl de uitkerige i de wet verder worde beperkt tot uitkerige met ee liefdadig- of sociaal doel. Het voorgaade beteket iet dat het gebruik make va de ormale stichtigsvorm beperkt is tot liefdadigheidsdoeleide. Deze vorm ka e wordt veelvuldig gebruikt i structure waarbij de stichtig de juridische eigeaar is va activa waarva adere het ecoomisch eigedomsrecht hebbe. Dergelijke uitkerige zij toegestaa, aagezie i zo geval de uitkerige iet worde gedaa uit eige fodse of ikome va de stichtig. Bovedie geldt de restrictie iet voor liquidatie uitkerige: het is toegestaa om i de statute op te eme dat bij liquidatie alle activa uitgekeerd worde aa bijvoorbeeld de oprichter. Het belagrijkste verschil tusse ee stichtig e ee veootschap is dat ee stichtig gee lede of aadeelhouders heeft, och ee i aadele verdeeld kapitaal. Het bestuur va ee stichtig, dat de zake va de stichtig beheert, is daarom iet oderworpe aa de algemee cotrole door aadeelhouders of lede. Het eerste bestuur wordt beoemd bij de oprichtig. Daara worde vacatures igevuld aar het eige oordeel va het i fuctie zijde bestuur da wel door ee adere persoo of ader orgaa, speciaal aageweze voor dat doel. De stichtig ka worde opgericht voor ee obepaalde tijdsduur, voor ee bepaalde tijdsduur, of voor ee periode die eidigt op het momet dat zich ee specifieke gebeurteis voordoet. De stichtig ka worde otbode door ee besluit va het bestuur, tezij de statute aders bepale. Zo is het bijvoorbeeld mogelijk dat de oprichter de bevoegdheid heeft om de stichtig te otbide. Ook ka ee belaghebbede partij de bevoegde rechter verzoeke de stichtig te otbide. 3.4.1 Oprichtig va ee stichtig Ee stichtig wordt opgericht bij ee akte verlede te overstaa va ee otaris i (u og) de Nederladse Atille. De statute va ee stichtig moete ihoude de aam va de stichtig, iclusief het woord stichtig of ee vertalig daarva, haar doelstellig, de samestellig va het eerste bestuur e de wijze waarop bestuurslede worde beoemd e otslage, de plaats va vestigig, Boaire, e waarvoor bij liquidatie va de stichtig het saldo wordt aagewed, da wel de wijze waarop dit laatste wordt bepaald. 3.4.2 Activa va de stichtig I tegestellig tot ee veootschap, heeft de stichtig iet per defiitie ee kapitaal, omdat zij gee aadeelhouders of aadele ket. De oprichter va ee stichtig ka bij oprichtig of op ee later tijdstip de igebrachte activa aa de stichtig bijdrage. 3.4.3 Bestuur va ee stichtig Het bestuur, bestaade uit ee of meer bestuurslede, bestuurt de stichtig. De bevoegdhede va het bestuur worde i de statute opgeome. Ee stichtig ka ook ee Raad va Commissarisse hebbe die coform het daaromtret bepaalde i de statute toezicht houdt op het bestuur. De oprichter va ee stichtig e de lede va het bestuur e de Raad va Commissarisse kue iet meedele i het vermoge och de wist va ee stichtig. 3.5 De particuliere stichtig (SPF) De particuliere stichtig is i het leve geroepe voor doeleide op het gebied va iteratioale belastig- e alateschapsplaig als ee flexibele variat va de reeds lag bestaade gewoe stichtig, welke vergelijkbaar is met ee trust. De Nederladse beamig voor deze stichtigsvorm is Stichtig Particulier Fods, SPF. 3. Rechtspersoe e adere structure 18 www.ekvadoore.com

Zoals gezegd is de SPF ee specifieke e flexibele vorm va ee stichtig. De SPF is, zoals adere stichtige, ee aparte rechtspersoo, met eige activa e passiva. Zij ket gee aadeelhouders, lede, e dergelijke. Er hoeve gee begustigde te worde beoemd. Aders da ee gewoe stichtig, die het iet is toegestaa uit haar ikome of activa uitkerige te doe aa de oprichters of derde (met uitzoderig va uitkerige met idealistische of liefdadigheidsdoeleide) heeft de SPF die mogelijkheid wel. Daarom mag het doel va ee SPF gericht zij op het doe va uitkerige aa oprichters e adere, zoals kidere of kleikidere va de oprichter(s), zoder ee liefdadig of sociaal doel te diee. De begustigde va deze uitkerige kue maar hoeve iet aageweze (te) worde i de statute, zowel i algemee als specifieke terme. I de meeste gevalle otbreekt ee dergelijke aawijzig i de statute e is het aa het oordeel va het bestuur va de SPF om begustigde aa te wijze. Ee ader groot verschil tusse ee gewoe stichtig e ee SPF is dat het doel va de SPF iet ka zij het drijve va ee zaak of oderemig voor wistdoeleide. Het behere va het vermoge (ivesterige, kapitaal, etc), het optrede als houdsterveootschap, of het deeleme als veoot i ee veootschap oder firma wordt echter iet beschouwd als het drijve va ee zaak. Het soort ivesterige is vrij. 3.5.1 Belastigheffig op de SPF Voor wat betreft de belastig va de SPF wordt verweze aar paragraaf 6.3.5. Met het creëre va de SPF wilde de Nederladse Atille ee product lacere dat zou kue cocurrere met bepaalde producte i adere jurisdicties, zoals de Aglo-Amerikaase trust. Het was de bedoelig dat slechts het miimum aa formaliteite vervuld zoude moete worde. Zo is het iet odig om jaarrekeige of state va de activa op te make. Als eerder aagegeve, is het de SPF iet toegestaa om i haar statutaire doelstellig op te eme het geerere va wist door het drijve va ee zaak of oderemig voor wistdoeleide. De SPF is vrijgesteld va belastig idie i haar statute expliciet de verklarig is opgeome dat zij ee SPF is. I begisel hoort de SPF gee jaarlijks belastigaagifteformulier te otvage, ofschoo de Ispectie der Belastige wel het recht heeft ee aagifteformulier aa de stichtig toe te zede. Bij otvagst va ee aagifteformulier moet dat worde igevuld e vervolges igedied, met de verklarig dat het hier ee particuliere stichtig betreft. Voor zover zich vermogesbestaddele va de stichtig op Boaire bevide zal de voor Boaire toepasselijke wistbelastigregelig gelde. 3.5.2 Oprichtig va de SPF Eveals de gewoe stichtig wordt ee SPF opgericht bij ee akte verlede te overstaa va ee otaris i (u og) de Nederladse Atille. Voor wat betreft de vereiste met betrekkig tot de ihoud va de statute wordt verweze aar 3.4.1, waar dit put aa de orde komt voor wat betreft de gewoe stichtig. 3.5.3 Aavrage voor particuliere stichtige De SPF heeft aagetood aatrekkelijk te zij voor cliëte e praktijkbeoefeaars, die deze rechtsvorm overwege i hu algemee belastig-, alateschap- e/of vermogesplaig e hiervoor kieze i plaats va ee Aglo-Amerikaase trust. Ee SPF is bijvoorbeeld ee ideaal vehikel voor het bescherme e beware va familievermoges of kustcollecties. Voorbeelde waarbij ee particuliere stichtig wordt gebruikt zij: vermogesbeschermig; het houde va aadele; uitstel va ikome; miimaliserig va vermogesbelastig; beschermig va familievermoge; miimaliserig va belastig over toekomstige groei; vastgoed plaig. 3. Rechtspersoe e adere structure 19 www.ekvadoore.com

3.6 Deelgeootschappe De wetgevig va Boaire ket twee vorme va deelgeootschappe: 3.6.1 De veootschap oder firma Ee veootschap waarbij de idividuele veote zowel gezamelijk als hoofdelijk aasprakelijk zij voor de schulde voortvloeiede uit het drijve va de oderemig va de veote wordt aageduid als ee veootschap oder firma ( VOF ). 3.6.2 De commaditaire veootschap Ee maatschap waarbij ee oderscheid wordt gemaakt tusse de bijzodere veote e de algemee of beherede veote wordt aageduid als ee commaditaire veootschap ( CV ). De algemee of beherede veote behere de zake va de veootschap e vertegewoordige haar i betrekkige met derde. Zij zij zowel gezamelijk als hoofdelijk aasprakelijk voor de schulde die voortvloeie uit de bedrijfsvoerig va de veootschap. Ee bijzodere of stille veoot draagt ee bepaald bedrag bij aa kapitaal. Zij aasprakelijkheid is beperkt tot het bedrag va het bijgedrage kapitaal. Het is ee stille veoot iet toegestaa om op directe wijze de zake va de veootschap te behere. Wel ka hij de beherede parters als bijzoder gevolmachtigde vertegewoordige. Waeer ee stille parter direct betrokke is bij het beheer va de CV verliest hij de beschermig va beperkte aasprakelijkheid e wordt hij, aast de beherede parters, gezamelijk e hoofdelijk aasprakelijk voor de schulde voortvloeiede uit het drijve va de oderemig va de veootschap. 3.6.3 Oprichtig va de VOF e de CV Deelgeootschappe op Boaire worde opgericht bij otariële of oderhadse akte. Het otbreke va ee akte is echter gee rechtsgeldig argumet om schulde va de veootschap aa derde iet te voldoe. De VOF e de CV moete worde igeschreve i het hadelsregister va de Kamer va Koophadel e Nijverheid va Boaire. De idetiteit va stille veote hoeft iet oodzakelijkerwijze kebaar gemaakt te worde. Ook buiteladse veootschappe e persoe kue optrede als stille of behered veoot. 3.6.4 Belastig va de VOF e de CV De VOF wordt iet aagemerkt als ee aparte etiteit voor wistbelastigdoeleide. Daarom zij de veote i de VOF ieder voor zich belastigplichtig voor wat betreft hu aadeel i de wist va de VOF. Ditzelfde geldt voor de CV. Ee uitzoderig wordt gemaakt voor de CV met ee i aadele verdeeld kapitaal. I algemee terme wordt ee CV aagemerkt als ee veootschap met ee i aadele verdeeld kapitaal waeer de veote de vrijheid hebbe hu aadeel i het kapitaal va de veootschap aa ee derde (persoo of etiteit) over te drage zoder voorafgaade goedkeurig va de adere veote. De CV met ee i aadele verdeeld kapitaal wordt aagemerkt als ee aparte etiteit voor wistbelastigdoeleide. I dat geval is de CV belastigplichtig, maar uitsluited voor wat betreft het wistaadeel va de stille veote. De behered veoot blijft zelf belastigplichtig voor wat zij wist betreft. 3.7 Verguige Oder Boairiaas recht moet iedere veootschap i het bezit zij va: ee verguig voor de directeure om i die hoedaigheid op te trede; ee verguig om ee zaak of oderemig te drijve. Deze twee verguige worde uitgegeve door autoriteite va het Eiladgebied. Ofschoo de aavraagprocedure lag ka zij, wordt algemee aavaard dat, vooruitloped op de afgifte va de verguige, de veootschap haar activiteite aavagt. 3. Rechtspersoe e adere structure 20 www.ekvadoore.com

Voor sommige iteratioale of gresoverschrijdede trasacties ka ee specifieke of algemee deviezeverguig zij vereist. I adere gevalle is voor het kope va ee zaak op Boaire door ee iet-igezetee ee deviezevrijstellig of schriftelijke meldig aa (u og) de Cetrale Bak vereist. Dergelijke verguige e meldige hebbe tot doel het i staat stelle va de Cetrale Bak om toezicht te houde op de veraderige i lokale valuta- e buiteladse valuta reserves. betaalt de schulde. Het overblijvede saldo a betalig va de crediteure wordt uitgekeerd aa he die daartoe volges de statute gerechtigd zij, da wel (bij het otbreke va ee statutaire bepalig op dit put) aa de lede c.q. aadeelhouders. Zij de activa iet voldoede om alle schulde te betale, da moet de vereffeaar het faillissemet va de rechtspersoo aavrage e wordt de liquidatie omgezet i ee faillissemet oderworpe aa het toezicht va het Gerecht. 3.8 Omzettig, fusie e splitsig va rechtspersoe Het laatste hoofdstuk va Boek 2 BWNA behadelt de mogelijkhede va omzettig (wijzigig va de rechtsvorm), fusie e splitsig va rechtspersoe. Igeval va ee fusie ka ook met ee buiteladse rechtspersoo met ee vergelijkbare rechtsvorm ee fusie worde aagegaa. Vermeldeswaardig is de omzettig i, respectievelijk va, ee buiteladse rechtspersoo va, respectievelijk i, ee Boairiaase rechtspersoo (ee gresoverschrijdede wijzigig va rechtsvorm). Dit vervagt de verplaatsig va de statutaire zetel e geldt voor alle rechtspersoe. 3.9 Otbidig De vrijwillige otbidig va ee rechtspersoo vagt aa met ee besluit daartoe va de aadeelhouders, c.q. lede, ee belaghebbede partij of het Gerecht. De vereffeaar hoeft gee igezetee va Boaire te zij e ka zowel ee persoo zij als ee veootschap. Otbreekt de beoemig va ee vereffeaar, da moet het bestuur of, bij het otbreke daarva, de Kamer va Koophadel e Nijverheid als vereffeaar optrede. Als de veootschap eemaal i liquidatie verkeert, beheert de vereffeaar de zake va de veootschap. De rechtspersoo blijft bestaa, maar slechts voor zover dat oodzakelijk is voor haar otbidig e de liquidatie va haar activa. De vereffeaar zet de activa va de rechtspersoo om i geld, hadelt de relatie met derde af e 3. Rechtspersoe e adere structure 21 www.ekvadoore.com

4. Itellectueel Eigedom Voor itellectueel eigedomsrecht is vooralsog obeked of Nederlads da wel Atilliaas recht gaat gelde op Boaire. Uitgagsput is dat laatstgeoemd systeem voorlopig blijft bestaa. 4.1 Merke Ee merkgerechtigde ka slechts ee beroep doe op het exclusieve recht op het merk waeer dat merk rechtsgeldig is igeschreve bij het Bureau voor de Itellectuele Eigedom i de Nederladse Atille ( BIE ). Om igeschreve te kue worde moet het merk het vermoge hebbe om zich qua grafische weergave e soort ware of dieste te oderscheide va adere oderemige. Het BIE mag gee bezwaar make tege de registratie va ee merk op grod va oudere rechte. De huidige wetgevig voorziet iet i ee verzetprocedure bij het BIE. Beschermig va ee merkrecht geldt voor ee periode va tie jaar a de datum va idieig va de aavraag tot ischrijvig. Ee registratie ka worde verieuwd voor opeevolgede periode va tie jaar. Idie de eigeaar va ee merk dat bij het BIE is igeschreve ee rechtsprocedure aaspat, kue aa de wederpartij de volgede sacties worde opgelegd: (i) ee rechterlijk bevel, (ii) schadevergoedig, (iii) vergoedig va gederfde wiste, (iv) beslag op de ibreukmakede goedere, (v) verstrekke va iformatie over leveraciers e/of klate, (vi) doorhalig va de merkischrijvig. Daaraast ka de rechter op verzoek va iedere belaghebbede het recht op ee merk ietig verklare (i) idie zoder rechtsgeldige redee gedurede ee oafgebroke periode va vijf jaar gee ormaal gebruik is gemaakt va het merk i de Nederladse Atille voor de ware of dieste waarvoor het merk is geregistreerd, (ii) adat het merk rechtsgeldig is verworve, me door toedoe of alate va de merkeigeaar begoe is dit merk te gebruike als algemee aaduidig of omschrijvig va ee product, of (iii) het merk vawege het gebruik daarva verwarrig ka scheppe bij het publiek, i het bijzoder voor wat betreft de aard, capaciteit of geografische oorsprog va het product. 4.2 Auteursrecht Het auteursrecht is het exclusieve recht va de maker va ee literair-, weteschappelijk- of kustwerk om dit werk opebaar te make e te verveelvoudige; bijvoorbeeld boeke, brochures, dagblade, tijdschrifte e adere schriftelijke werke; drama e muzikale drama; choreografische werke e patomimes vastgelegd op schrift of aderszis; muzikale werke met of zoder tekst; tekeige, schilderije, bouwwerke, beeldhouwwerke, lithografie, gravures e adere geïllustreerde werke; geografische kaarte; otwerpe, tekeige e beeldede kustwerke op het gebied va architectuur, topografie of adere vorme va weteschap; kustwerke toegepast op de idustrie; e i het algemee ieder product op het gebied va literatuur, weteschap of kust, ogeacht i welke vorm verveelvoudigig plaats vidt. Er zij gee formaliteite vereist om beschermig va ee auteursrecht i de Nederladse Atille te verkrijge: deze rechte worde verkrege simpelweg door het werk te publicere. Voor bewijsdoeleide ka de auteursrechthebbede het werk depoere bij het BIE i ee I-eveloppe. Zo registratie is vijf jaar geldig e ka a die periode worde verlegd. Om ee aavraag tot registratie i te diee is ee rechtsgeldig odertekede, origiele volmacht vereist. Legalisatie, al of iet door ee otaris, is iet odig. De beschermig va ee auteursrecht blijft va kracht gedurede vijftig jaar a overlijde va de auteur, of, idie de auteur gee atuurlijk persoo is, vijftig jaar a de datum va de eerste publicatie. Voor hadhavig va de rechte va de auteur, die daartoe ee procedure aaspat voor de rechter, zij de volgede sacties mogelijk: (i) ee rechterlijk bevel, (ii) schadevergoedig, (iii) vergoedig va gederfde wiste, (iv) beslag op de ibreukmakede goedere. Ibreuk op het auteursrecht is ook ee strafbaar feit. De volgede strafrechtelijke sacties kue worde opgelegd idie het Opebaar Miisterie de zaak bij de rechter aahagig maakt: (i) beslag op de ibreukmakede goedere e verietigig daarva, (ii) ee boete va maximaal USD 3,000. 4. Itellectueel Eigedom 22 www.ekvadoore.com

4.3 Patete Patet wordt op aavraag verleed op ee uitvidig waeer deze (i) ieuw is (ee uitvidig wordt als ieuw aagemerkt waeer deze op de datum va de aavraag gee deel uitmaakt va de stad va de techiek), (ii) ee uitviderswerkzaamheid ihoudt, (iii) idustrieel ka worde toegepast, (iv) iet uitdrukkelijk va beschermig is uitgeslote. Ee patetaavraag moet igedied worde bij het Nederlads Bureau voor Idustriële Eigedom of bij het BIE op Curaçao. Ee patet geeft beschermig i Nederlad e de Nederladse Atille. Waeer gee oderzoeksrapport aawezig is (dit is ee oderzoek dat betrekkig heeft op de stad va de techiek) blijft het patet gedurede zes jaar va kracht; of twitig jaar waeer wel ee oderzoeksrapport aawezig is. I ee gerechtelijke procedure kue de volgede sacties worde gevorderd: (i) ee rechterlijk verbod, (ii) schadevergoedig, (iii) vergoedig va gederfde wiste, (iv) beslag op de ibreuk-makede goedere. 4.4 Otwerpe Ee otwerp ka iet geregistreerd worde i de Nederladse Atille. Otwerpe kue evewel beschermig geiete met ee beroep op de wette die betrekkig hebbe op octrooie, merke e auteursrechte, of oder de algemee wetgevig met betrekkig tot orechtmatige daad. 4.5 Kow-how/beschermig va gegeves Er zij i de Nederladse Atille gee specifieke wette die hadele over de beschermig va kow-how of gegeves. I bepaalde wette zij bepalige opgeome aagaade de beschermig va persoolijke gegeves waeer deze gebruikt worde oder bepaalde, i de wet omschreve omstadighede (zoals de Ladsverordeig Overeekomste lags elektroische weg). 4.6 Vertrouwelijke iformatie Vertrouwelijke iformatie op zich is iet beschermd oder de Nederlads-Atilliaase wetgevig. Waeer iformatie door de aard daarva vertrouwelijk is e/of waarva is overeegekome dat deze vertrouwelijk moet worde behadeld, wordt prijs gegeve, ka schadevergoedig worde gevorderd idie daartoe ee vorderig bij het Gerecht aahagig wordt gemaakt gebaseerd op orechtmatige daad of waprestatie. 4.7 Hadelsame/bedrijfsgeheime Er is gee aparte wet i de Nederladse Atille die betrekkig heeft op de beschermig va hadelsame, och is het wettelijk vereist om ee hadelsaam i te schrijve bij het hadelsregister va de Kamer va Koophadel e Nijverheid. Beschermig va ee hadelsaam wordt voor ee groot deel gebaseerd op wetgevig e jurisprudetie met betrekkig tot orechtmatige daad. Bedrijfsgeheime op zich zij evemi beschermd oder ee specifieke wet. Het is aa te bevele om dit bij overeekomst te regele. 4.8 Iteratioale verdrage e coveties De Nederladse Atille zij partij bij de volgede verdrage betreffede itellectuele eigedom: (1) het Verdrag va Parijs voor de beschermig va idustriële eigedom, (2) de Berer Covetie voor de beschermig va literaire e artistieke werke, (3) de Overeekomst va Nice betreffede de iteratioale classificatie va ware e dieste te behoeve va de registratie va merke, (4) het WIPO Verdrag, (5) het Verdrag va Straatsburg izake de eemakig va bepaalde pute va het materiële recht izake octrooie voor uitvidige, (6) het Verdrag va Straatsburg betreffede de iteratioale classificatie va octrooie, (7) het Verdrag tot samewerkig izake octrooie, (8) het Europees Octrooiverdrag, (9) het Verdrag va Boedapest izake de iteratioale erkeig va het depot va micro-orgaisme te dieste va de octrooiverleig, (10) het Protocol va Madrid betreffede de iteratioale ischrijvig va merke e (11) de TRIP s Overeekomst. 4. Itellectueel Eigedom 23 www.ekvadoore.com

5. Arbeidsrecht 5.1 Werkgever/werkemer relaties De relatie tusse werkgevers e werkemers wordt op Boaire beheerst door: 1. het Burgerlijk Wetboek va de Nederladse Atille ( BWNA ); 2. specifieke wette op het gebied va het arbeidsrecht; 3. jurisprudetie; 4. idividuele e/of collectieve arbeidsovereekomste. 5.2 Voorkeursbehadelig De overheid heeft als algemee beleid dat, waeer er Boairiaase igezetee met ee Nederladse atioaliteit beschikbaar zij die beschikke over de vaardighede e kwalificaties waar de ivesteerder aar op zoek is, die ivesteerder ee igezetee i diest moet eme i plaats va ee buitelader. 5.3 Vereiste voor idiestemig Werkemers met ee buiteladse atioaliteit moete ee werkverguig hebbe. Ee werkverguig ka worde verkrege door het idiee va ee aavraag bij de desbetreffede overheidsistellig. De legte va deze procedure varieert e komt i het algemee eer op ekele maade. Het i diest eme va ee werkemer zoder de vereiste verguig levert ee strafbaar feit op va de werkgever, waarop hechteis staat va maximaal drie maade of ee boete va maximaal USD 55.000. 5.4 Opleidig va werkemers Er zij gee algemee regels of regelige die de werkgever verplichte om werkemers op te leide. Ee dergelijke verplichtig ka echter, afhakelijk va de omstadighede va het geval, wel otstaa op grod va het begisel va goed werkgeverschap. Nalate hieraa gevolg te geve ka ivloed hebbe op ee evetuele otslagvergoedig. 5.5 Arbeidsovereekomste Er zij gee vereiste voor wat betreft de vorm va ee arbeidsovereekomst. De arbeidsovereekomst ka zowel modelig als schriftelijk worde aagegaa. Bepaalde oderwerpe, zoals bijvoorbeeld de proeftijd, moete echter wel schriftelijk worde geregeld. De overeekomst ka worde aagegaa voor bepaalde of obepaalde tijd. 5.6 Proeftijd Tijdes de proeftijd hebbe zowel de werkgever als de werkemer het recht de arbeidsovereekomst met omiddellijke igag te beëidige zoder opgave va ee rede of iachtemig va ee opzegtermij. De proeftijd mag iet lager zij da twee maade. Waeer i ee arbeidsovereekomst ee bepalig is opgeome die hiermee i strijd is, wordt de proeftijd geacht iet te zij overeegekome. 5.7 Miimum loe Ee werkemer heeft recht op ee loo dat te miste gebaseerd is op het wettelijk vastgestelde miimum lootarief, dat per 1 ovember 2008 USD 4,00 per uur bedraagt voor werkemers va 21 jaar e ouder. 5.8 Maximum werktijde Het maximum aatal werkure voor werkemers is wettelijk vastgelegd. Er wordt oderscheid gemaakt tusse werkemers die schemawerk verrichte e werkemers die iet aa ee schema gebode zij. Werkemers die schemawerk verrichte doe dat volges ee bepaald schema (ook) buite de ormale katoortijde (aders da weges overwerk). Voor werkemers die gee schemawerk verrichte bedraagt de maximum werktijd, bereked over ee periode va vier weke, veertig uur per week, mits de werkemer iet lager werkt da tie uur per dag. Ee werkperiode va lager da zes uur op ee dag, moet a te hoogste vijf uur worde oderbroke met ee pauze va te miste ee half uur. 5. Arbeidsrecht 26 www.ekvadoore.com

Voor werkemers die schemawerk verrichte bedraagt de maximum werktijd, bereked over ee periode va vier weke, vijfeveertig uur per week, mits de werkemer iet lager werkt da tie uur per dag. Ee werkemer heeft recht op overwerkvergoedig waeer hij/zij tijdes zij/haar pauze doorwerkt of waeer hij/zij lager werkt da het maximum aatal werkure per dag. De werkgever e de werkemer kue schriftelijk overeekome dat, i plaats va uitbetalig va ee overwerkvergoedig, het overwerk geheel of gedeeltelijk wordt gecompeseerd met time-back (vrije dage). 5.9 Vakatie Het miimum aatal vakatiedage waar ee werkemer recht op heeft, is vastgelegd voor alle werkemers. Iedere werkemer heeft recht op ee aatal vakatiedage per jaar gelijk aa te miste drie keer het overeegekome aatal werkdage per week, met die verstade dat ee werkemer die zes dage per week werkt recht heeft op te miste vijftie vakatiedage per jaar. 5.10 Beëidigig va arbeidsovereekomste Bij het otslaa va persoeel moete de regels e regelige eergelegd i het BWNA e i de Ladsverordeig beëidigig arbeidsovereekomste i acht worde geome. Waeer de arbeidsovereekomst eemaal rechtsgeldig is beëidigd, zij er gee verdere verplichtige meer voor de werkgever, tezij tusse partije aders is overeegekome da wel door het Gerecht aders is bepaald. Om ee arbeidsovereekomst door opzeggig te beëidige heeft de werkgever voorafgaade toestemmig odig va de (afgevaardigde va de) Directeur Arbeidszake op Boaire (de Directeur ). Zoder die toestemmig wordt de beëidigig als ietig beschouwd. Opzegtermij De opzegtermij die i acht moet worde geome is gerelateerd aa het aatal diestjare va de werkemer te tijde va de beëidigig e is voor de werkgever verplicht. bij ee arbeidsrelatie va mider da vijf jaar bedraagt de opzegtermij ee maad; bij ee arbeidsrelatie va meer da vijf jaar, maar mider da tie jaar bedraagt de opzegtermij twee maade; bij ee arbeidsrelatie va meer da 10 jaar, maar mider da vijftie jaar bedraagt de opzegtermij drie maade; bij ee arbeidsrelatie va meer da vijftie jaar bedraagt de opzegtermij vier maade. Zoder toestemmig va de Directeur ka de arbeidsovereekomst slechts worde beëidigd met goedvide va de werkemer of op grod va ee beslissig va het Gerecht dat de arbeidsovereekomst wordt otbode om gewichtige redee, die geacht worde aawezig te zij waeer: de omstadighede va die aard zij dat deze ee drigede rede zoude oplevere, waardoor ee otslag op staade voet gerechtvaardigd zou zij; of de omstadighede zodaig zij gewijzigd dat de arbeidsovereekomst omiddellijk of op korte termij moet worde beëidigd. Bij ee dergelijke beëidigig wordt i de meeste gevalle ee otslagvergoedig aa de werkemer toegeked. 5.11 Cessatia De werkemer wies arbeidsovereekomst is beëidigd buite zij schuld dawel om redee die iet aa de werkemer kue worde toegeschreve, heeft recht op ee eemalige geldelijke vergoedig, de zogehete cessatia. De cessatia-uitkerig wordt bereked op basis va het aatal diestjare. De werkemer moet zij/ haar cessatia va de werkgever vordere bie ee jaar a beëidigig va de arbeidsovereekomst. 5. Arbeidsrecht 27 www.ekvadoore.com

5.12 Veiligheidsorme De werkgever is verplicht om al het odige te doe teeide de veiligheid va zij werkemers te waarborge. 5.13 Vakbode Werkemers hebbe het recht zich bij ee vakbod aa te sluite. Bij oderhadelige over ee collectieve arbeidsovereekomst ( CAO ) is de werkgever verplicht ee vakbod te erkee idie uit de uitslag va ee referedum, georgaiseerd door de ladsbemiddelaar (ee overheidsistatie), is gebleke dat de meerderheid va de werkemers va de betreffede werkgever wil dat de vakbod he i hu arbeidsaagelegehede vertegewoordigt. Er geldt gee miimum vereiste voor wat betreft het aatal werkemers waeer om ee CAO wordt verzocht. Vadaar dat vakbode ogal vaak daarbij betrokke (moete) worde. I geval va arbeidsorust (stakige) waarbij vijfetwitig of meer werkemers zij betrokke, moet eveees de ladsbemiddelaar worde igeschakeld. Als het aatal betrokke werkemers mider da vijfetwitig bedraagt, ka (slechts) op verzoek va partije de ladsbemiddelaar worde igeschakeld. 5. Arbeidsrecht 28 www.ekvadoore.com

6. Belastig Tezij aders aagegeve hadelt paragraaf 6.1 uitsluited over lokale veootschappe e heeft paragraaf 6.2 uitsluited betrekkig op igezetee (atuurlijke persoe). Het is belagrijk om te wete dat op de BES-eilade ee ieuw belastigsysteem zal worde igevoerd, mogelijkerwijze al i jauari 2010. Het is op dit momet og iet duidelijk hoe de ieuwe regels e regelige zulle luide. 6.1 Belastig va veootschappe 6.1.1 Veootschapsbelastigsysteem Voor belastigdoeleide worde veootschappe verdeeld i categorieë va lokale veootschappe e buiteladse veootschappe. Er wordt gee oderscheid gemaakt tusse buitelads e lokaal aadeelhouderschap. Ee veootschap wordt aagemerkt als lokaal waeer zij op Boaire is opgericht (ee N.V.) of waeer het beheer e de cotrole overweged plaats vide op Boaire. Veootschappe e aadeelhouders Dividede otvage door ee lokale veootschap va ee adere lokale veootschap zij iet belastbaar. Er is gee belastig verschuldigd over dividede betaald aa buite de Nederladse Atille woede aadeelhouders. Belastbaar ikome Met uitzoderig va dividede zij alle broe va ikomste oderworpe aa de ormale belastigtarieve op wiste va ee veootschap. Zoals hiervoor vermeld, worde dividede va adere lokale veootschappe iet belast. Dividede va buiteladse deelemige worde belast tot 5% va het dividedbedrag, tege het ormale belastigtarief. Oder de Nederlads- Atilliaase (e dus ook Boairiaase) belastigwetgevig wordt ee aadeelhouderschap aagemerkt als ee deelemig, waeer de deelemig 5% of meer vertegewoordigt va het gestort kapitaal va de veootschap waari wordt deelgeome. Dividede va Nederladse veootschappe zij vrijgesteld va belastig mits de Boairiaase veootschap te miste 25% houdt va de aadele va de Nederladse veootschap. I dat geval wordt de Nederladse dividedbelastig vermiderd tot 8,3% (versus het ormale tarief va 25%). Igeval het belag va de Boairiaase veootschap mider is 25%, zal i Nederlad ee belastigtarief gelde va 15%. Territorialiteit Lokale veootschappe worde belast op hu wereldikome. Buiteladse veootschappe worde belast op de avolgede, op Boaire gegeereerde, ikomste: ikomste toe te schrijve aa ee vaste irichtig; ikomste uit oroered goed gesitueerd op Boaire; rete op leige zeker gesteld door hypotheek op te Boaire gelege oroered goed. 6.1.2 Bruto ikomste Boekhoudkudige periode Het belastigjaar beslaat ee periode va twaalf maade die eidigt op 31 december. Het belastigjaar loopt same met de boekhoudkudige periode va de veootschap. Methode va boekhoudig Belastigaagifte worde samegesteld op basis va periodetoerekeig. Bedrijfswiste Veootschappe worde belast voor hu wist zoals weergegeve i de verlies- e wist rekeig, vermiderd met aftrekbare poste. Itercompay trasacties Itercompay trasacties (trasacties tusse gelieerde veootschappe) moete worde verricht at arm s legth (d.w.z. oder zakelijke voorwaarde) voor zover zij iet i specifieke fiscale ruligs worde geoemd. Waardebepalig voorrade LIFO, FIFO, gemiddelde koste e werkelijke koste zij alle aavaardbare methodes voor de waardebepalig 6. Belastige 30 www.ekvadoore.com

va voorrade. Reserverige voor verouderde e beschadigde goedere zij fiscaal aftrekbaar, mits zij gebaseerd zij op reële ervarigscijfers. Vermogeswiste Er wordt gee oderscheid gemaakt tusse vermogeswiste e bedrijfsikomste. Vermogeswiste worde da ook belast volges het ormale tarief. Rete Rete wordt aagemerkt als gewoe opbregste. Dividede Ogeclaimde dividede va dochtermaatschappije worde iet belast. Dividede op aadele (stock divided e dividede i atura (i kid divideds)) worde aagemerkt als ormaal ikome uit divided. Royalties e vergoedige uit diestverleig. Zowel royalties als vergoedige uit diestverleig worde aagemerkt als gewoe ikomste. Koerswiste e -verlieze Koerswiste e -verlieze worde aagemerkt als gewoe ikomste, respectievelijk koste. Va belastig vrijgestelde ikomste Dividede afkomstig va buiteladse deelemige e ikomste uit buiteladse filiale zij tot 95% vrijgesteld va belastig. Ikomste uit oroered goed dat zich bevidt buite de Nederladse Atille worde i het algemee beschouwd als ikomste uit ee buitelads filiaal e zij daarom tot 95% vrijgesteld va belastig. Ikomste uit filiale i Nederlad e Aruba zij ook vrijgesteld va belastig. Alle adere broe va ikomste zij belastbaar tege de ormale tarieve. 6.1.3 Aftrekposte Bedrijfskoste Oder de Boairiaase belastigwetgevig is het geoorloofd alle bedrijfskoste af te trekke, iclusief itercompay koste, mits de koste zij gemaakt bie de greze va goed koopmasgebruik. De Ispecteur va Belastige behoudt evewel het recht om ee arm s legth waarde te verbide aa itercompay vergoedige. Er geldt gee verbod voor betalige aa buiteladse gelieerde veootschappe, och gelde er beperkige voor wat betreft vermogesuitgave. Afschrijvige De afschrijvig va materiële vaste activa wordt, met uitzoderig va grod, bereked over de geschatte levesduur va het actief. De grodslag voor de afschrijvig wordt gevormd door o.a. de koopprijs, douaerechte, verschepigskoste e istallerigskoste, mius ee evetuele restwaarde. De lieaire methode is de meest gebruikelijke, terwijl de degressieve methode eveees is toegestaa. Daaraast ka vervroegde afschrijvig va ee derde deel va de aaschaffigs- of voortbregigskoste worde gehateerd. Het resterede deel va de kostprijs (tweederde deel) wordt afgeschreve volges de ormale methode. De ecoomische levesduur va de verschillede soorte materiële vaste activa wordt i de wet iet gespecificeerd. Er zij gee recapture regels (heroverig va afschrijvige) op het gebied va de verkoop va afgeschreve activa, omdat vermogeswiste worde beschouwd als gewoe ikomste. De koste va bepaalde immateriële vaste activa zoals patete, merkrechte e auteursrechte, kue worde verspreid over hu verwachte levesduur. De koste va goodwill e adere immateriële vaste activa die de meerwaarde vorme tusse de koopprijs e de oorsprokelijke kostprijs, worde verspreid over drie tot vijf jaar. Ivesterigaftrek Zie hoofdstuk 2 Ivesterigsicetives. Vervagigsreserve Wiste uit de verkoop va vaste activa kue worde opgeome als belastigvrije reserves, mits het de bedoelig is va de veootschap om bie vier jaar vergelijkbare activa aa te schaffe. Bij de aaschaf va het vervaged actief wordt de grodslag voor de afschrijvig daarva vermiderd met de gevormde reserve. 6. Belastige 31 www.ekvadoore.com

Rete Rete betaald aa derde is aftrekbaar. Omdat evewel de belastigwetgevig de Ispecteur der Belastige de bevoegdheid geeft om ee arm s legth tarief vast te stelle va rete betaald aa gelieerde partije, is het aa te bevele om vooraf belastig ruligs te verkrijge. Rete op preferete aadele is iet aftrekbaar. Over retebate wordt gee belastig igehoude. Royalties e vergoedige voor dieste Er zij gee greze voor wat betreft de aftrekbaarheid. De Ispecteur heeft echter wel de bevoegdheid om ee arm s legth tarief vast te stelle waeer afgetrokke koste gezie worde als zijde buite de greze va goed koopmasgebruik. Vergoedige aa werkemers Er zij gee greze voor wat betreft betalige aa buiteladse werkemers. Echter, i geval de werkemer aadeelhouder is, ka het arm s legth begisel worde toegepast. Verzekerigspremies Er zij gee greze voor wat betreft betalige aa buiteladse gelieerde veootschappe of captiva verzekerigsmaatschappije, mits zulke betalige plaatsvide at arm s legth. Itercompay vergoedige Itercompay vergoedige moete voldoe aa het arm s legth pricipe. I het algemee zal de Ispecteur itercompay vergoedige iet betwiste zolag deze volges goed koopmasgebruik redelijk zij. Waeer dergelijke koste aar verwachtig aazielijk zulle zij, moet me overwege vooraf ee belastig rulig aa te vrage. Liefdadigheidsdoaties Doaties aa liefdadigheidsistellige die op Boaire e de adere eiladgebiede (lade) va het Koikrijk der Nederlade als zodaig worde gekwalificeerd, zij aftrekbaar voor zover de doaties 1% va de etto ikomste a verliesverrekeig e USD 55 overschrijde. De maximum aftrek bedraagt 3% va de etto ikomste. Niet belastbare poste Betalige aa directeure e commissarisse va de veootschap die gerelateerd zij aa de wist e doaties aa liefdadigheidsistellige va mider da 1% va de etto ikomste zij iet aftrekbaar. Evemi aftrekbaar zij herwaarderigsreserves die rechtstreeks te laste va het vermoge zij gebracht. Verlieze Verlieze moge gedurede tie jaar worde gecompeseerd. Voor veootschappe met ee tax holiday moge de verlieze va de eerste vier jaar, de zogeaamde aaloopverlieze, obeperkt worde gecompeseerd (voor scheepvaart- e vliegmaatschappije is dat de eerste zes jaar). Achterwaartse verliesverrekeige zij iet toegestaa. Verrekeig va verlieze met toekomstige wiste is iet toegestaa idie de activiteite va de veootschap (ageoeg) volledig zij gestaakt, tezij de toekomstige wiste te guste kome va met ame diegee die direct of idirect tot die wiste gerechtigd ware toe de activiteite werde gestaakt. 6.1.4 Belastigberekeig Netto ikomste I het algemee bestaa de etto ikomste uit alle voordele, wiste e ikomste va ee veootschap a aftrek va alle koste e verlieze. Belastigtarief Het tarief va de veootschapsbelastig bedraagt 30%. Daaraast wordt ee eiladelijke toeslag va 15% geheve, waarmee me uitkomt op ee totaal belastigtarief va 34,5%. Nadat Boaire zich va de Nederladse Atille heeft afgescheide om deel te worde va Nederlad, zal het belastigtarief waarschijlijk aazielijk worde verlaagd, maar tot welk tarief e waeer dat zal gebeure, is og ozeker. Belastigkrediete Belastigkrediete worde iet verstrekt. Cosolidatie Ee fiscale eeheid is mogelijk voor lokale veootschappe. 6. Belastige 32 www.ekvadoore.com

Cosolidatie is mogelijk waeer te miste 99% va de aadele va de dochterveootschap worde gehoude door de houdsterveootschap e waeer voor iedere veootschap die deel uitmaakt va de fiscale eeheid hetzelfde boekjaar e dezelfde belastigregelige gelde. 6.1.5 Vereiste voor het doe va aagifte e betalige Belastigaagifte Aa alle veootschappe die op Boaire zij opgericht of daar hu oderemig drijve wordt ee idetificatieummer toegeked e zij zij verplicht jaarlijks ee aagifte wistbelastig i te diee, gebaseerd op ee zelfbeoordeligs- (self-assessmet)systeem. Iedere veootschap moet daarom het volges de aagifte verschuldigde bedrag betale bij het doe va de aagifte. Voorlopige aagifte moete worde igedied bie drie maade a het eide va het belastigjaar. Het op de voorlopige aagifte aagegeve e betaalde bedrag moet gelijk zij aa het bedrag op de defiitieve aagifte va het jaar daarvoor. Op verzoek ka ee lager bedrag worde aagegeve. De veootschap moet i dat geval summierlijk de rede voor het lagere bedrag toelichte. Aaslage Vawege het zelfbeoordeligssysteem zal de Ispecteur slechts ee aaslag oplegge waeer de veootschap iet tijdig de aagifte heeft igedied da wel het aagegeve belastigbedrag iet tijdig heeft betaald, of waeer de Ispecteur op grod va adere iformatie tot de coclusie komt dat het aagegeve bedrag ojuist is. Betalig e icasso Aaslage opgelegd door de Ispecteur moete bie ee maad a de datum va opleggig rechtstreeks aa de Otvager va Belastige ( otvager ) worde betaald. Igeval de aaslag wordt betwist, ka uitstel va betalig va het betwiste bedrag worde verzocht. Roerede voorheffig (withholdig tax) Betalige verricht door de veootschap uit hoofde va divided, rete e royalties zij iet oderworpe aa voorheffig. 6.1.6 Adere belastige Sociale zekerheid Het aadeel va de werkgever i de sociale zekerheidsbelastig, beked als AOV/AWW (voor ouderdomspesioe, weduwe e weze), is gesteld op 7,5% over de eerste USD 43.000 va het bruto salaris va de werkemer. Het aadeel va de werkemer is 6,5% over de eerste USD 43.000 va het bruto salaris. Bedraagt het bruto salaris meer, da is over het meerdere gee AOV/ AWW premie verschuldigd. De zogehete AVBZ is ee atioale sociale verzekerig voor medische behadelig. De premie die i rekeig wordt gebracht om de beodigde fodse te creëre, bedraagt over het algemee 2% va het belastbaar ikome, met ee maximum va USD 4.250. De werkgeversbijdrage is 0,5% e die va de werkemer 1,5%. Oroeredgoedbelastig Oroeredgoedbelastig wordt jaarlijks geheve e bedraagt 0,3% va de waarde va het oroered goed. Bij de overdracht va oroered goed wordt overdrachtsbelastig geheve va 4% va de koopprijs. Vermogesbelastig Er geldt gee vermogesbelastig over de etto waarde va de veootschap. Accijze Over bezie, sigarette, alcoholische drake, bier e wij, alsook bepaalde lokaal gefabriceerde producte, wordt accijs geheve. Douaerechte De va toepassig zijde ivoerrechte worde geheve over de CIF waarde. Ee algemee opsommig va de soort goedere waarover ivoerrechte wordt geheve volgt hiera. Opgemerkt zij echter dat de percetages periodiek worde aagepast. basisproducte (0%) voedigsmiddele die iet specifiek verbode zij of oderhevig aa heffige, zoals verse kip, volle melk, kaas e toeristische artikele waaroder sierade, parfum, chocolade, audio-video 6. Belastige 33 www.ekvadoore.com

apparatuur, camera s, computers e -accessoires; algemee goedere (5,5-13%) bote e bootapparatuur, kledig, papier e staal, speelgoed; luxe goedere (17-27%) air coditioers, magetros; trasportmiddele (27%) motorvoertuige e motorfietse. BTW BTW wordt geheve over het volgede: leverig va zake e dieste verleed bie het territoir door lokale of buiteladse oderemers bie het kader va hu bedrijfsvoerig. Het BTW-tarief bedraagt 5%. Overige belastige Bepaalde belastige, zoals zegel- e registratiebelastig, hebbe primair betrekkig op oprichtig e admiistratie e zij miimaal, behalve bij het vestige va hypotheek op oroered goed dat zich bevidt op Boaire. I dat geval is de zegelbelastig gebaseerd op het maximale verzekerde bedrag, e geldt ee tarief va 0,2%. 6.1.7 Belastigverdrage De Nederladse Atille hebbe verdrage afgeslote op het gebied va dubbele belastig e het uitwissele va belastigiformatie. Naar verwachtig blijve de verdrage waarbij de Nederladse Atille zij aageslote va toepassig voor Boaire ook waeer dit eilad iet lager deel uitmaakt va de Nederladse Atille. Voorlopig zulle de Nederladse belastigverdrage iet va toepassig zij voor Boaire. 6.1.7.1 Dubbele belastig verdrage De belastigregelig voor het Koikrijk der Nederlade (BRK) Als deel va het Koikrijk der Nederlade is Boaire partij bij ee atioale belastigovereekomst met Nederlad e Aruba. Oder dit verdrag kue dividede, rete e royalties, uitgekeerd aa ee op Boaire gevestigde (rechts)persoo i de aageslote lade voor verlaagde tarieve i aamerkig kome. Nederladse dividedbelastig wordt verlaagd va 25 tot 15% waeer de veootschap op Boaire mider da 25% houdt va de aadele va de Nederladse veootschap. Op Boaire wordt slechts 5% va deze dividede belast tege ee tarief va 34,5%, hetgee uitkomt op ee effectief tarief va 1,725%. I gevalle waar het belag va de Boairiaase veootschap 25% of meer bedraagt, ka de Nederladse dividedbelastig vermiderd worde tot 8,3%. Deze dividede zij op Boaire volledig vrijgesteld va belastig. Vermogeswiste voortkomede uit deelemige i Nederladse veootschappe zij op Boaire volledig vrijgesteld va belastig, mits de deelemig te miste 25% bedraagt. Idie de deelemig mider da 25% bedraagt, is de vermogeswist voor 95% vrijgesteld va belastig. Noorwege Ee belastigverdrag met Noorwege dat de voorheffig op dividede, betaald door ee Noorse veootschap aa ee Boairiaase veootschap, verlaagt, is door beide lade i jui 1991 geratificeerd. De dividedbelastig va 25% wordt verlaagd tot 15% waeer de Boairiaase veootschap ee deelemig heeft i de Noorse veootschap va mider da 25%, e tot 5% waeer de deelemig 25% of meer bedraagt. Over het algemee kome och veootschappe die gee zakelijk doel hebbe op Boaire, och offshore veootschappe i aamerkig voor de voordele va dit verdrag. 6.1.7.2 Verdrage op het gebied va uitwisselig va fiscale iformatie De Nederladse Atille hebbe iformatie-uitwisseligsverdrage afgeslote met de volgede lade: de Vereigde State va Amerika; Australië; Nieuw Zeelad e Spaje. 6. Belastige 34 www.ekvadoore.com

De eerste drie zij va kracht; de laatste behoeft og de defiitieve goedkeurig va beide lade. 6.2 Belastig va persoe 6.2.1 Territorialiteit e wooplaats Voor belastigdoeleide wordt de wooplaats va iemad bepaald aa de had va zij/haar specifieke omstadighede. Die omstadighede worde o.a. gevormd door zij/haar permaete woohuis, gewoo verblijf e cetrum va ecoomische e sociale belage. Igezetee worde belast over het wereldwijd ikome, terwijl iet-igezetee slechts belast worde over ikome verkrege op Boaire. Persoe worde belast vaaf de datum va hu aakomst. 6.2.2 Bruto ikome I het bruto ikome va igezetee worde mede begrepe voordele, wiste e ikomste uit de avolgede broe: cosolidatiebasis vooramelijk bestaa uit het verstrekke va leige, beleggig e soortgelijke activiteite. Lokale belastigbetalers zij verplicht i hu jaarlijkse aagifte ikomstebelastig de reële marktwaarde va zo vrijgestelde veootschap of buiteladse beleggigsmaatschappij op te eme. Ee bedrag gelijk aa 4% va de reële marktwaarde va de aadele, lidmaatschapsrechte of belag aa het begi va het jaar wordt ieder jaar aagemerkt als belastbaar ikome. I geval het werkelijke ikome het veroderstelde ikome overtreft, hoeft dit werkelijke ikome iet i het belastbaar ikome te worde begrepe. De regelig met betrekkig tot verodersteld ikome geldt ook voor de waarde va vorderige op, wistdeel certificate va, e rechte i ee vrijgestelde veootschap of buiteladse beleggigsveootschap. Divdede Otvage dividede worde begrepe i het persoolijke belastbaar ikome. Voor divided uit, of vermogeswist op de verkoop va ee aamerkelijk aadeelbelag geldt ee bijzoder gereduceerd belastigtarief va 19,5%. bedrijf of beroep; diestbetrekkig; opbregste uit oroered goed; etto ikomste uit kapitaal; bepaalde periodieke otvagste. Vermogeswiste Igezetee worde iet belast over vermogeswiste tezij deze voortvloeie uit ee bedrijfsactiviteit, of waeer de aadeelhouder op eig momet gedurede de vijf jare voorafgaad aa de verkoop 5% of meer bezat va de aadele va de veootschap. Liquidatiedividede zij belastbaar voor zover zij het bedrag aa gestort kapitaal overtreffe. Verodersteld ikome Voor persoolijke belastigdoeleide ka ee lokale belastigbetaler worde belast over zij/haar jaarlijks ikome uit kapitaal waeer hij/zij aadele houdt i ee Nederlads-Atilliaase vrijgestelde veootschap, da wel aadele, lidmaatschapsrechte of ee belag i ee buiteladse veootschap waarva de activiteite op Buiteladse aadeelhouders zij slechts oderworpe aa dividedbelastig waeer zij ee aamerkelijk belag hebbe i ee Boairiaase veootschap e gedurede de laatste tie jaar igezetee zij geweest va Boaire. Ee aamerkelijk belag wordt gedefiieerd als zijde ee deelemig va 5% of meer, i hade va de belastigbetaler e dies echtgeoot gezamelijk. I dat geval geldt hetzelfde belastigtarief als voor lokale aadeelhouders. Adere ikomste Eige gebruik va ee woig op Boaire is vrijgesteld va belastig. Waeer de eigeaar de woig verhuurt, wordt belastig geheve tege ee tarief va 65% va de huurikomste. Voor oderhoudskoste is echter gee aftrek toegestaa. 6.2.3 Aftrekposte Zakelijk Normale zakelijke uitgave, zoals reis- e verblijfkoste, die iet door de werkgever worde vergoed, zij aftrek- 6. Belastige 35 www.ekvadoore.com

baar. Gee aftrek is toegestaa voor iet door de werkgever vergoede uitgave, zoals maaltijde e etertaimet. Niet zakelijk Over het algemee zij retekoste, waaroder hypotheekrete op oroered goed gelege op Boaire, aftrekbaar. De aftrek is evewel beperkt tot gerelateerd ikome. Aftrek va rete bij ee woig i eige gebruik is beperkt tot USD 18.250. Doaties aa legitieme liefdadigheidsistellige zij aftrekbaar voor zover zij 1% va het ikome overtreffe. De maximum aftrek bedraagt 3% va het belastbaar ikome. Koste verbad houdede met medische behadelig zij aftrekbaar voor zover zij 5% va het ikome overtreffe. Verplichte bijdrage aa pesioefodse, waaroder begrepe door de overheid i het leve geroepe pesioeplae (zoals de sociale verzekerig), zij volledig aftrekbaar. Persoolijke toeslage Per kid wordt ee toeslag op de belastigkortig verleed va tusse USD 65 e USD 650, afhakelijk va de leeftijd va het kid e adere omstadighede zoals het iveau va het geote oderwijs. Let wel, dit is ee aftrek op te betale belastig, iet ee aftrek op ikomste. Adere persoolijke belastigkortigtoeslage zij: ee basistoeslag voor iedere belastigbetaler (USD 950), ee additioele toeslag voor de gehuwde belastigbetaler met ee iet-werkede echtgeoot (USD 600) e ee toeslag op de kortig voor belastigbetalers i de leeftijd va 60 jaar e ouder (USD 460). 6.2.4 Belastigberekeig Tarieve persoolijke ikomstebelastig (2009) Belastbaar ikome Belastigtarief (%) Meer da USD Niet meer da USD (iclusief gemeetelijke opcete @ 25%) 0 14.174 12,5 14.174 21.262 20,0 21.262 29.530 26,25 29.530 44.294 33,75 44.294 62.602 40,0 62.602 47,5 6.2.5 Bijzodere status voor geëxpatrieerde werkemers Hoog gekwalificeerde geëxpatrieerde werkemers, die uitsluited werkzaam zij i de iteratioale fiaciële sector, olie-idustrie, luchtvaartsector, toerisme, telecommuicatie of opleidigsuiversiteite e middelbare schole die zich richte op buiteladse studete kue i aamerkig kome voor ee bijzodere expatriate belastigstatus, die de geëxpatrieerde werkemer recht geeft op ee aatal voordele, bijvoorbeeld: 1. loo i atura tot USD 8.500 ka buite het belastbaar ikome worde gehoude; 2. verhuiskoste vauit het buitelad gelijk aa twee maade salaris tot ee maximum va USD 6.750 kue buite het belastbaar ikome worde gehoude; 3. verhuiskoste aar het buitelad gelijk aa twee maade salaris tot ee maximum va USD 6.750 kue i het jaar waari de werkemer uit Boaire vertrekt buite het belastbaar ikome worde gehoude; 4. college- of lesgeld tot USD 14.000 voor kidere die oderwijs volge op de Iteratioal School is iet belastbaar; 5. door de werkgever betaalde hotelkoste, exclusief maaltijde, gedurede de eerste twee maade verblijf va de expatriate worde iet als loo aagemerkt e zij dus iet belastbaar. 6.2.6 Bijzodere status voor gepesioeerde I 1989 werd ee ieuwe belastigstatus igevoerd voor bepaalde persoe (primair gepesioeerde) die zich op Boaire vestige. Om hiervoor i aamerkig te kome moet de betrokkee: gedurede ee periode va vijf jaar voorafgaad aa de aavraag voor de bijzodere belastigstatus buite de Nederladse Atille hebbe gewood; ee permaete verblijfsverguig verkrijge. ee woig i eigedom hebbe met ee miimum waarde va USD 250.000; de leeftijd va 50 jaar hebbe bereik; iet i diest zij va ee werkgever i de Neder- 6. Belastige 36 www.ekvadoore.com

ladse Atille (alhoewel hierop uitzoderige bestaa). Persoe die aa bovegeoemde vereiste voldoe kue optere om op ee va de volgede maiere belast te worde: wereldwijd ikome waarvoor ee vast tarief geldt va 10%; of ee verodersteld etto ikome va USD 280.000 wordt belast volges ormale tarieve. 6.2.7 Aagifte- e betaligsvereiste Belastigaagiftes worde gedaa op kalederjaar basis. Echtgeote worde ieder persoolijk belast over hu respectievelijke ikomes (zoals ikomste verkrege uit het drijve va ee zaak of oderemig, ee beroep of uit arbeid). Niet-persoolijke ikomste worde i begisel begrepe i het belastbaar ikome va de echtgeoot met het hoger persoolijk ikome. Boaire past het zogehete pay-as-you-ear (betaal aar gelag je verdiet) systeem toe, zodat de belastig wordt igehoude op het salaris. 6.2.8 Overige belastige Sociale zekerheid Het aadeel va de werkgever i de sociale zekerheidsbelastig, beked als AOV/AWW (voor ouderdomspesioe, weduwe e weze), is gesteld op 7,5% over de eerste USD 43.000 va het bruto salaris va de werkemer. Het aadeel va de werkemer is 6,5% over de eerste USD 43.000 va het bruto salaris. Bedraagt het bruto salaris meer, da is over het meerdere gee AOV/ AWW premie verschuldigd. De zogehete AVBZ is ee atioale sociale verzekerig voor medische behadelig. De premie die i rekeig wordt gebracht om de beodigde fodse te creëre, bedraagt over het algemee 2% va het belastbaar ikome, met ee maximum va USD 4.250. De werkgeversbijdrage is 0,5% e die va de werkemer 1,5%. Oroeredgoedbelastig Oroeredgoedbelastig wordt jaarlijks geheve e bedraagt 0,3% va de waarde va het oroered goed. Bij de overdracht va oroered goed wordt overdrachtsbelastig geheve va 4% va de koopprijs. Schekigs- e successierechte Schekigs- e successierechte worde primair geheve va igezetee. De tarieve variëre afhakelijk va de relatie va de begustigde tot de scheker. De laagste tarieve variëre va 2 tot 6% voor aaste familielede e va 8 tot 24% voor iet-verwate partije. Op Boaire is door ee iet-igezetee overdrachtsbelastig verschuldigd va 8% over de waarde va het agelate oroered goed gelege op Boaire. Vermogesbelastig De Nederladse Atille (e dus Boaire) ket gee vermogesbelastig. 6.2.9 Belastigverdrage Als deel va het Koikrijk der Nederlade is Boaire partij bij ee atioale belastigovereekomst met de Nederlad e Aruba. Oder dit verdrag kue dividede, rete e royalties, uitgekeerd aa ee op Boaire gevestigde (rechts)persoo i de aageslote lade voor verlaagde tarieve i aamerkig kome. Voor atuurlijke persoe bedraagt de Nederladse dividedbelastig 15%. 6.3 Belastig va adere etiteite 6.3.1 Deelgeootschappe (parterships) De commaditaire veootschap e de veootschap oder firma zij beide bekede vorme va deelgeootschappe op Boaire. Veootschap oder firma I ee veootschap oder firma (VOF) zij de veote zowel gezamelijk als hoofdelijk aasprakelijk voor de schulde va de veootschap. Deze veootschapsvorm wordt vaak gebruikt door accoutats e advocate. Veootschappe oder firma zij trasparat voor wat betreft fiscale doeleide. De veootschap wordt iet 6. Belastige 37 www.ekvadoore.com

belast. Het etto ikome va de veootschap wordt tusse de veote verdeeld e opgeome i hu eige respectievelijke belastbare ikomes. Veote die igezetee zij worde belast over hu aadeel i de ikomste va de veootschap wereldwijd. Niet igezetee worde slechts belast over hu aadeel i de op Boaire verkrege ikomste. Commaditaire veootschap I ee commaditaire veootschap ( CV ) zij de beherede veote, die de veote i betrekkige met derde vertegewoordige e de zake va de veootschap behere, gezamelijk e hoofdelijk aasprakelijk voor de schulde va de veootschap. De stille veote lope slechts risico tot het bedrag va hu bijdrage i het kapitaal. Deze vorm va deelgeootschap zal meestal gebruikt worde bij ee joit veture, waar ee partij het kapitaal verstrekt e ee adere partij beheers- e techische dieste levert. Sommige CV s zij trasparat voor wat betreft fiscale doeleide, terwijl adere belast worde als veootschappe. De wijze va belastigheffig hagt af va de vorm va de CV, zoals i de statute of i idividuele regelige ( tax ruligs ) eergelegd. Igezete veote worde belast over hu aadeel i de ikomste va de veootschap wereldwijd. Niet igezetee worde slechts belast over hu aadeel i de op Boaire verkrege ikomste. 6.3.2 Joit vetures Joit vetures worde i de Nederladse Atille zelde gebruikt. Lage-termij joit vetures worde meestal georgaiseerd als rechtspersoo (N.V.). Korte-termij joit vetures worde soms aagegaa als stille veootschappe, waari ee veoot het bedrijf beheert e betrekkige oderhoudt met derde, e de adere lede fodse, apparatuur, arbeid, kow-how, e dergelijke bijdrage. De Ladsverordeig Wistbelastig bevat gee specifieke bepalige die betrekkig hebbe op joit vetures. 6.3.3 Filiaal Ee filiaal heeft iet de status va ee aparte rechtspersoo maar is op de meeste pute vergelijkbaar met ee N.V. Zo gelde bijvoorbeeld voor ee filiaal (va ee buiteladse veootschap) dat zich bezig houdt met o-shore zake dezelfde belastigtarieve als voor ee bieladse veootschap. 6.3.4 Belastig va stichtige Voor de diverse vorme va stichtige wordt verweze aar hoofdstuk 3.4 1. Liefdadigheidsstichtig Ee stichtig die het sociaal belag diet is vrijgesteld va belastig. Daarom worde deze stichtige gebruikt door cotribuate met ee lage-termij liefdadigheidsdoel om er zeker va te zij dat de gerelateerde wiste iet belast worde. 2. Stichtig Admiistratiekatoor Ee stichtig admiistratiekatoor wordt meestal gebruikt door iet op wist gerichte orgaisaties zoals spaarfodse e pesioeregelige voor werkemers. Deze orgaisaties diee het sociaal belag e zij vrijgesteld va belastig. Adere zakelijke stichtige zij belastbaar tege ormale veootschapstarieve. 3. SPF Het is ee SPF iet toegestaa ee oderemig te drijve. Het optrede als houdstermaatschappij of beleggigsmaatschappij wordt iet aagemerkt als het drijve va ee zaak. Ee particuliere stichtig is vrijgesteld va belastig op Boaire e haar uitkerige zij vrijgesteld va schekigsrechte, eveals ibreg va activa i de stichtig door ee iet-igezetee. Schekigsrechte i het lad va de cotribuat kue va toepassig zij. 6. Belastige 38 www.ekvadoore.com

7. Immigratievereiste De Ladsverordeig Toelatig e Uitzettig ( LTU ) regelt de bepalige e voorwaarde voor toelatig op Boaire. De LTU verwijst aar toelatig tot verblijf i de Nederladse Atille e heeft betrekkig op vreemdelige. Met uitzoderig va persoe die i de Nederladse Atille zij gebore of wies ouders i de Nederladse Atille zij gebore, wordt iederee als vreemdelig aagemerkt. De algemee regel is dat ee vreemdelig verplicht is ee verblijfsverguig aa te vrage. Er is éé uitzoderig op deze regel: zij die va rechtswege zij toegelate (zie paragraaf 7.1). I alle adere gevalle zij buiteladse immigrate verplicht ee (tijdelijke) verblijfsverguig aa te vrage (zie paragraaf 7.2). Het beleid op Boaire is gebaseerd op de volgede uitgagspute: ee restrictief toelatigsbeleid; verbeterig va de rechte va de vreemdelig om voor de duur va de verblijfsverguig op Boaire te verblijve; begisele va behoorlijk bestuur. Er zij (og) gee immigratiequota e ook gee vereiste voor vacciatie of overleggig va (adere) medische verklarige. De wettelijke regelig met betrekkig tot immigratie op Boaire maakt verschil tusse immigratie va Europese Nederladers (zie paragraaf 7.1) e immigratie va vreemdelige (zie paragraaf 7.2). 7.1 Europese Nederladers De wettelijke regelig met betrekkig tot immigratie va Europese Nederladers is redelijk flexibel. Omdat Boaire als deel va de Nederladse Atille deel uitmaakt va het Koikrijk der Nederlade (e biekort deel va Nederlad), kue Europese Nederladers ee aavraag idiee om va rechtswege te worde toegelate. Europese Nederladers moge als toerist zes maade op Boaire verblijve. Tijdes dit verblijf als toerist is het toegestaa ee baa te zoeke e zich te oriëtere op het woe op Boaire. Het is verbode tijdes het verblijf als toerist te werke of stage te lope. Vaaf het momet dat ee Europese Nederlader op Boaire gaat werke of zij verblijf wil verlege, moet ee aavraag worde igedied tot toelatig va rechtswege. I tegestellig tot adere vreemdelige moge Europese Nederladers zich op het momet va het idiee va de aavraag op Boaire bevide. Na het idiee va de aavraag e i afwachtig va de toelatig va rechtswege, mag de Europese Nederlader ook op de werkplek aawezig zij. Toelatig va rechtswege wordt verkrege oder de avolgede voorwaarde: overleggig va ee bewijs va goed gedrag; het hebbe va huisvestig; het hebbe va voldoede middele va bestaa. Ee aavraag tot toelatig va rechtswege moet schriftelijk e gemotiveerd worde igedied door middel va ee Model IV formulier (http://www.atillehuis.l/ woewerke.php). Dit formulier moet worde igedied bij het katoor va de Gezaghebber va Boaire e moet vergezeld zij va de avolgede documetatie: kopie va ee geldig paspoort va de aavrager (e zij/haar gezislede); geboortebewijs va de aavrager (e zij/haar gezislede) iet ouder da zes maade; ee bewijs va goed gedrag (iet ouder da drie maade) va elk gezislid va 18 jaar e ouder; kopie va de huwelijksakte va de aavrager (voor zover va toepassig), iet ouder da zes maade; i geval de aavrager kidere heeft, ee bewijs va ischrijvig va de kidere op ee lokale school; bewijs va voldoede fiaciële middele: ee werkgeversverklarig (http://www.atillehuis. l.woewerke.php) vergezeld va ee kopie va het paspoort va de werkgever of, i geval de werk- 7. Immigratievereiste 40 www.ekvadoore.com

gever ee atuurlijk persoo is of eigeaar va ee eemaszaak, moet ee persoolijke verklarig va de Ispecteur der Belastige worde overgelegd die aatoot dat betrokkee ee zuiver ikome geiet va te miste USD 20.000 per jaar; of bewijs va voldoede middele va bestaa. Aa dit vereiste ka worde tegemoetgekome door overleggig va ee uittreksel va de Kamer va Koophadel e Nijverheid waaruit blijkt dat de aavrager statutair directeur is va ee veootschap, of ee bakafschrift waaruit blijkt dat de aavrager over voldoede fiaciële middele beschikt. Bij het idiee va ee verzoek dat betrekkig heeft op ee echtgeoot, moet worde voldaa aa het stadaardvereiste va USD 850 per maad aa bruto ikome. Wel moet worde opgemerkt dat op Boaire ee debat gaade is over de vraag of op Boaire het systeem moet worde igevoerd va ecoomische of sociale bade als vereiste voor toelatig. Dit systeem is i het verlede door verschillede Nederladse gemeete toegepast e wordt door sommige og steeds toegepast op grod va de Huisvestigswet. Aavrage voor ee verblijfsverguig moete bie ee redelijke termij worde behadeld. Om te voldoe aa het vereiste va ee redelijke termij zij de autoriteite verplicht bie vier maade ee beslissig te eme. Bij het ophale va de va rechtswege-verklarig moet de aavrager de volgede documete/gegeves overlegge: twee recete pasfoto s va de aavrager (e dies gezislede); bewijs va ee ziektekosteverzekerig; datum va aakomst op Boaire; het adres va de aavrager op Boaire. Europese Nederladers die ee verklarig va rechtswege aavrage, wordt toelatig verleed op Boaire voor obepaalde tijd zolag zij aa bepaalde vereiste voldoe. Deze vereiste zij: voldoede middele va bestaa, huisvestig e ee ziektekosteverzekerig. Afhakelijk va het doel va het verblijf, ka toelatig va rechtswege worde verleed voor ee bepaalde periode. De toelatig va rechtswege vervalt waeer de Europese Nederlader zich opieuw i het buitelad vestigt voor ee periode va lager da ee jaar. Als gevolg daarva zal ee ieuwe aavraag voor toelatig moete worde igedied. Bij ee defiitief vertrek uit Boaire moete verschillede autoriteite worde igelicht, aagezie evetuele belastigzake met de belastigautoriteite moete worde afgewikkeld e evetuele boetes betaald moete worde voordat me het eilad verlaat. Tot slot is va belag dat toelatig va rechtswege slechts het recht geeft legaal op Boaire te woe e te werke. Voor wat betreft de oprichtig va ee bedrijf kue additioele verguige worde vereist, bijvoorbeeld ee vestigigsverguig e/of directieverguig, terwijl bepaalde restricties kue gelde afhakelijk va het soort bedrijf of duur va het verblijf op Boaire. I dit verbad wordt verweze aar hoofdstuk 3 Rechtspersoe e adere structure. 7.2 Vreemdelige I tegestellig tot Europese Nederladers hebbe vreemdelige zowel ee (tijdelijke) verblijfsverguig als ee werkverguig odig om legaal op Boaire te woe (e werke). I de LTU zij de bepalige e voorwaarde opgeome voor toelatig va vreemdelige op Boaire. Igevolge de LTU is het beschikke over voldoede middele va bestaa, bijvoorbeeld het hebbe va ee baa e ee bepaald miimum ikome, ee vereiste voor het verkrijge va ee verblijfsverguig. Om redee die verbad houde met de opebare orde e het opebaar belag, waaroder begrepe ecoomische redee, alsook op grod va het feit dat de aavrager over ovoldoede middele va bestaa beschikt, ka ee (tijdelijke) verblijfsverguig worde geweigerd. 7. Immigratievereiste 41 www.ekvadoore.com

7.2.1 Verblijfsverguig Het Boairiaase immigratiebeleid bepaalt dat de Gezaghebber ee (tijdelijke) verblijfsverguig slechts afgeeft i gevalle waar het verblijf va de vreemdelig ee essetieel Boairiaas belag diet, i het bijzoder betrekkig hebbede op de lokale bevolkig of de lokale arbeidsmarkt. Uitgagsput is dat het opebaar belag zwaarder weegt da het idividuele belag. Het is va belag te wete dat de aavrager va ee verblijfs-/werkverguig zich tijdes de aavraagprocedure buite de Nederladse Atille moet bevide, aders ka de aavraag worde afgeweze. Ee aavraag voor ee (tijdelijke) verblijfsverguig moet worde igedied door middel va ee Model I formulier (http://www.atillehuis.l/woewerke. php). Me moet er rekeig mee houde dat de aavraag iet ka worde igedied door de vreemdelig zelf; de aavraag moet worde igedied door de (toekomstige) werkgever va de vreemdelig. Het Model I formulier moet worde igedied bij het katoor va de Gezaghebber op Boaire. Bij elke categorie vreemdelige hoort ee eige lijst va vereiste documete die bij de aavraag moete worde overgelegd e dus bij het Model I formulier gevoegd moete worde. I het algemee betreft het de volgede documetatie: kopie bewijs va idieig tewerkstelligsverguig; kopie uittreksel Kamer va Koophadel e Nijverheid va de ischrijvig va (het bedrijf va) de toekomstige werkgever; kopie va de eerste pagia va het arbeidsregister; igevulde e odertekede werkgeversverklarig va de toekomstige werkgever, vergezeld va ee kopie paspoort va de werkgever; igeval de werkgever ee particulier is of eigeaar va ee eemasaak, moet ee verklarig va de Ispecteur der Belastige worde overgelegd waaruit blijkt dat ee zuiver ikome wordt geote va te miste USD 20,000 per jaar; kopie geldig paspoort va de aavrager (e dies gezislede); geboortebewijs va de aavrager (e dies gezislede), iet ouder da zes maade e voorzie va ee apostille, althas rechtsgeldig gelegaliseerd door het Nederlads Cosulaat i het lad va herkomst; bewijs va goed gedrag (iet ouder da drie maade) va elk gezislid va 18 jaar e ouder; kopie huwelijksakte va de aavrager (idie va toepassig), iet ouder da zes maade e hetzij voorzie va ee apostille da wel rechtsgeldig gelegaliseerd door het Nederlads Cosulaat i het lad va herkomst; i geval de aavrager kidere heeft, ee bewijs va ischrijvig op ee lokale school; igeval va gezislede, bewijs va voldoede fiaciële middele: - werkgeversverklarig va de toekomstige werkgever. Bij het idiede va ee aavraag die betrekkig heeft op ee echtgeo(o)te, moet worde voldaa aa het stadaardvereiste va USD 1.750 per maad aa bruto ikome. garatieverklarig, igevuld door de toekomstige werkgever; voor iwoed persoeel: - gezodheidsverklarig (iet ouder da twee maade); - beoordelig va ee thorax foto door ee lokale logarts, thorax cetrum of rötgeafdelig va ee lokaal ziekehuis (iet ouder da dertig dage; de aam va de werkemer moet op de foto zij gegraveerd). De vereiste documetatie ka variëre afhakelijk va het lad va herkomst va de aavrager e de aard va het beroep. Na idieig va de aavraag voor ee (tijdelijke) verblijfsverguig, wordt de aavraag beoordeeld aa de had va algemee toelatigsvereiste. Om ee (tijdelijke) verblijfsverguig te verkrijge moet ee vreemdelig over oafhakelijke e duurzame middele va bestaa beschikke (aagetood, bijvoorbeeld door ee werkgeversverklarig of directieverguig). Bovedie mag het verstrekke va de verblijfsverguig gee bedreigig vorme voor de opebare orde. 7. Immigratievereiste 42 www.ekvadoore.com

Nadat het Bureau Plaatselijk Hoofd va Politie e de Vreemdeligediest hebbe vastgesteld dat de documetatie compleet is e voldoet aa alle vereiste, wordt ee (tijdelijke) verblijfsverguig afgegeve, geldig voor ee periode va éé tot drie jaar. Waeer de aavrager i aamerkig komt voor ee (tijdelijke) verblijfsverguig moet door hem/haar ee waarborgsom worde gestort die varieert afhakelijk va het lad va herkomst (erges tusse USD 300 e 1.250). De waarborgsom wordt aa de vreemdelig geretoureerd bij dies defiitieve vertrek uit Boaire. Bij het ophale va de (tijdelijke) verblijfsverguig moet, afgezie va de betalig va ee waarborgsom, de volgede documetatie c.q. iformatie worde verstrekt: bewijs va ee ziektekosteverzekerig; twee recete pasfoto s va de aavrager (e zij/haar gezislede); datum va aakomt op Boaire; adres op Boaire; idie de aavrager als kok werkzaam is (c.q. zal zij): ee geldig certificaat, uitgegeve door de Geeeskudige e Gezodheidsdiest ( GGD ). Aavrage voor ee verblijfsverguig moete bie ee redelijke termij worde behadeld. Om te voldoe aa het vereiste va ee redelijke termij zij de autoriteite verplicht bie vier maade ee beslissig te eme. Bij verhuizig aar ee lad buite de Nederladse Atille e /of het zich vestige buite de Nederladse Atille voor ee periode va lager da ee jaar weges omstadighede die valle bie de ivloedsfeer va de vreemdelig, vervalt de (tijdelijke) verblijfsverguig. I ee dergelijk geval zal ee aavraag tot hertoelatig zij vereist. Bij verhuizig bie de Nederladse Atille blijft de verguig i stad. Ee verieuwig va de verblijfs-/werkverguig is da voldoede. 7.2.2 Werkverguig De Ladsverordeig Arbeid Vreemdelige (de LAV ) bevat regels die betrekkig hebbe op het verstrekke va werkverguige aa vreemdelige. Aa de verstrekkig va ee (tijdelijke) werkverguig kue specifieke voorwaarde worde verbode die de werkgever stimulere om sollicitate aa te trekke op de lokale arbeidsmarkt. Ee (tijdelijke) werkverguig ka worde afgeweze op bepaalde grode die te make hebbe met de beschermig va de lokale arbeidsmarkt. I begisel moete alle werkgevers die ee buiteladse werkemer odig hebbe ee aavraag idiee voor ee werkverguig. Dit geldt iet voor de volgede categorieë werkemers: persoe die va rechtswege zij toegelate; echteliede of levesparters die ee lage-termij relatie hebbe met ee Atilliaa of Europese Nederlader, of ee geaturaliseerde vreemdelig; zelfstadig werkede persoe; persoe die i het bezit zij va ee door de Miister va Justitie verstrekte verblijfsverguig zoder werkverbod. Ee werkverguig ka afgegeve worde voor ee periode va maximaal drie jaar, of voor de duur va ee bepaald project. Ee werkverguig wordt slechts afgegeve waeer voor de desbetreffede positie lokaal gee arbeidskrachte beschikbaar zij. Het is de werkgever die alle beodigde documete moet overlegge. De belagrijkste vereiste waaraa voldaa moet worde bij het idiee va ee aavraag zij: Werkemer: kopie va het paspoort; getuigschrifte; kopieë va diploma s (gelegaliseerd); kopie bewijs va goed gedrag; kopie gezodheidsverklarig; cocept arbeidsovereekomst. 7. Immigratievereiste 43 www.ekvadoore.com

Werkgever: kopie paspoort; kopie vestigig- e directieverguig; uittreksel va de ischrijvig bij de Kamer va Koophadel e Nijverheid; verklarig va de Sociale Verzekerigsbak ( SVB ); verklarig va de Belastigdiest; koste va de verguig (USD 420,-); bewijs va registratie va de vacature bij de Diest Ecoomische Zake ( DEZA ); bewijs va het publicere va de vacature i ee dagblad, uitgegeve zes weke voorafgaad aa de aavraag. Voor huishoudelijk persoeel e tuiliede gelde specifieke aavullede vereiste. Igevolge de LAV moet op ee aavraag voor ee (tijdelijke) verguig bie zes weke worde beslist. Idie de autoriteite dit iet doe, ka ee admiistratieve procedure worde igesteld om bezwaar te make tege het iet (tijdig) eme va ee beslissig. Voor bepaalde lade geldt evewel ee visumplicht, hetgee ihoudt dat de verblijfsduur wordt gekoppeld aa de geldigheidsduur va het visum. Idie de duur va het visum lager is da dertig dage, hoeft er gee verlegig bij de Vreemdeligediest te worde aagevraagd zoals het geval is bij iet-visumplichtige toeriste. Ee visum ka worde aagevraagd bij ee diplomatieke afvaardigig (ambassade of cosulaat) va ee lad waari Nederlad ee vaste vertegewoordigig heeft, zelfs waeer me iet de atioaliteit heeft va het lad waar de afvaardigig is gevestigd. Het aatal e de soort documete die moete worde bijgevoegd, het tijdsbestek waarbie ee visumaavraag wordt behadeld e de daarmee gemoeide koste zulle afhage va de omstadighede i het lad waar de visumaavraag wordt igedied e de aard va de aavraag. Specifieke iformatie ka worde igewoe bij de afvaardigig waar de visumaavraag is igedied. Er zij op geweze dat ee toerist tijdes het toeristisch verblijf iet op Boaire werkzaam mag zij. 7.3 Visa Toeriste hoeve gee tijdelijke verblijfsverguig aa te vrage om op Boaire te moge verblijve. De maximaal toegestae duur va het toeristisch verblijf is afhakelijk va de atioaliteit va de toerist. Toeriste met de Nederladse atioaliteit kue als toerist voor ee periode va zes maade op Boaire verblijve. Oderdae va de Europese Uie, de Vereigde State, Caada, Australië, Nieuw-Zeelad e Japa verkrijge toelatig voor drie maade. Voor toeriste met ee adere atioaliteit is de maximumduur va het toeristisch verblijf dertig dage of zoveel korter als het retourticket aageeft. Idie ee toerist lager op Boaire wil verblijve, ka verlegig va het toeristisch verblijf worde aagevraagd bij de Vreemdeligediest. 7. Immigratievereiste 44 www.ekvadoore.com

8. Faillissemet e surséace va betalig De wettelijke regels met betrekkig tot het faillissemet e de surséace va betalig zij te vide i het Faillissemetsbesluit. Alle rechtspersoe, persoeveootschappe e atuurlijke persoe kue failliet worde verklaard e kue surséace va betalig worde verleed. Volges Nederlads-Atilliaas recht is het faillissemet ee beslag dat door ee beslissig va het Gerecht i Eerste Aaleg te behoeve va dies crediteure op ageoeg alle goedere va de failliet komt te ligge. Doel va het faillissemet is de vereffeig va het vermoge va de failliet door middel va ee everedige verdelig va (de opbregst va) dies goedere over zij crediteure. Surséace va betalig is daaretege ee door de rechter bevole uitstel va betalig e bedoeld om de debiteur de kas te geve zij fiaciële situatie op orde te brege; dit ka leide tot hetzij ee hervattig va betalige aa da wel ee mielijke regelig met dies crediteure. Daarmee is ee faillissemet vermede hetgee i het belag is va zowel de debiteur als dies crediteure. 8.1 Faillissemet 8.1.1 Verzoek Ee faillissemetsaavraag ka worde igedied door zowel éé of meer crediteure als de debiteur zelf, op grod va het feit dat de debiteur heeft opgehoude met het betale va zij schulde. Op deze grod wordt i de volgede paragraaf igegaa. Het faillissemet wordt uitgesproke door het Gerecht dat i haar uitspraak metee ee curator e ee rechtercommissaris beoemt. Hu rol wordt hiera ader toegelicht. I de regel wordt ee advocaat tot curator beoemd. I voorkomede gevalle beoemt het Gerecht daaraast ee registeraccoutat als curator. 8.1.2 Opgehoude schulde te betale Het Gerecht beoordeelt of de debiteur i het betreffede geval heeft opgehoude zij schulde te betale. Daarbij is het Gerecht iet gebode aa het civiele bewijsrecht. De debiteur heeft opgehoude te betale, idie hij i ieder geval twee crediteure obetaald laat waarbij te miste éé va he ee omiddellijk opeisbare vorderig op de debiteur heeft. De hoogte va de betreffede vorderige is iet va belag voor de toewijzig va het faillissemetsverzoek. Het bedrag dat verschuldigd is aa de verzoekede crediteur hoeft iet omiddellijk opeisbaar te zij. Wel ka het moeilijk zij voor de betreffede crediteur om te bewijze dat de schuld aa ee adere crediteur omiddellijk opeisbaar is. Voor ee faillissemetsuitspraak is het iet vereist dat (i) crediteure die iet om het faillissemet hebbe verzocht ook betalig i rechte vordere, (ii) de verzoeker va het faillissemet op de ee of adere maier steue, (iii) bewijs wordt geleverd va de hoogte va de opestaade schulde, e ook iet dat (iv) de activa va de debiteur dies passiva overstijge. 8.1.3 De bevoegde rechter; publicatie faillissemetsuitspraak Idie de debiteur woot of, idie deze ee rechtspersoo is, is gevestigd op Boaire, da is het Gerecht i Eerste Aaleg te Boaire bevoegd om keis te eme va het faillissemetsverzoek. Daarbij is iet va belag of de debiteur e de verzoekede crediteur ee arbitrageclausule da wel ee forumkeuzebedig met verwijzig aar ee adere rechter zij overeegekome. Het Gerecht te Boaire ka ee buiteladse oderemig die hadel drijft via ee (bij)katoor op Boaire ook failliet verklare. Of het lad waar de betreffede oderemig is gevestigd de faillissemetsuitspraak zal erkee, is ee vraag die moet worde beatwoord aar het toepasselijke buiteladse recht. I ieder geval zal het faillissemet i begisel uitsluited betrekkig hebbe 8. Faillissemet e surséace va betalig 46 www.ekvadoore.com

op goedere va de failliet die zich op Boaire bevide. Voordat de rechter beslist op het faillissemetsverzoek, zal hij de debiteur iformere dat het betreffede verzoek bij hem is igedied. Verschijt de debiteur of, idie deze ee rechtspersoo is, dies bestuurder of gevolmachtigde voor de rechter, da zal deze door de rechter worde gehoord. Verschijt de debiteur of dies (wettelijk) vertegewoordiger iet, da wordt de procedure uitgesteld, tezij ee dergelijk uitstel weges bijzodere omstadighede oodig wordt geacht da wel daardoor het belag va de verzoekede crediteur dreigt te worde geschaad. Wordt de debiteur failliet verklaard, da moet de curator de faillissemetsuitspraak publicere i ee lokaal ieuwsblad e ook (u og) i de Curaçaosche Courat. 8.1.4 Mogelijke rechtsmiddele; proceskoste De faillissemetsuitspraak ka i hoger beroep of, als de failliet i eerste istatie iet is verschee, i verzet opzij worde gezet. Wordt de faillietverklarig opzij gezet, da ka de rechter die daartoe beslist de verzoekede crediteur e/of de debiteur aasprakelijk achte voor de koste die zij gemaakt tot de datum waarop zij vois defiitief is geworde. Of ee verzoekede crediteur aasprakelijk wordt geacht, hagt af va de omstadighede waaroder e de grode waarop hij het faillissemetsverzoek destijds heeft igedied. De verzoekede crediteur ka iet allee aasprakelijk worde gehoude voor vooroemde koste, maar ook voor de schade die de debiteur mogelijk heeft gelede door de verzochte faillietverklarig. Deze aasprakelijkheid voor gelede schade moet i ee aparte procedure worde vastgesteld, waarbij de debiteur zal moete bewijze dat het idiee va het faillissemetsverzoek ee orechtmatige daad tegeover hem oplevert. 8.1.5 Algemee effect Door het faillissemet verliest de failliet omiddellijk de mogelijkheid om zij vermoge te behere e daarover te beschikke, voor zover het gee betrekkig heeft op dies primaire levesbehoeftes. Vaaf de faillietverklarig beheert de curator het vermoge va de failliet, dat vaaf dat momet wordt aageduid als de boedel. Voor verplichtige die de failliet aagaat a de faillietverklarig is de boedel iet aasprakelijk, behalve voor zover die verplichtige voortvloeie uit rechtshadelige die de boedel te goede kome. Door het faillissemet wordt voorts de teuitvoerleggig va uitsprake tege de failliet automatisch geschorst e kome evetuele beslage op goedere va de failliet te vervalle. Na overleg met de rechter-commissaris beslist de curator of hij de evetuele oderemig va de failliet voortzet. Beslist de curator om dat iet te doe, da ka hij de goedere va de failliet verkope voor zover dit iet i strijd is met de evetuele zekerheidsrechte va crediteure (zie hiera paragraaf 8.1.8). Daaraast heeft de curator de bevoegdheid om arbeidsovereekomste e huurovereekomste betreffede oroerede zake op ee kortere termij da gebruikelijk te beëidige. Voor bepaalde beslissige heeft de curator vooraf toestemmig odig va de rechter-commissaris. Het Gerecht ka voorts, idie zij dat weselijk acht, ee commissie va crediteure istelle die advies uitbregt aa de curator. De curator is echter iet gebode aa de advieze va ee dergelijke commissie. 8.1.6 rechtshadelige va vòòr het faillissemet; verrekeig; pauliaeus hadele De curator ka de rechtsgeldigheid va rechtshadelige die de failliet vòòr de faillissemetsdatum heeft verricht aataste, idie vaststaat dat dies crediteure als gevolg va die rechtshadelige zij beadeeld e ook dat zowel de failliet als de wederpartij wist dat de betreffede beadelig zich zou voordoe. Die weteschap wordt i de volgede gevalle vermoed aawezig te zij, idie de rechtshadelig bie veertig dage vòòr de faillissemetsdatum is verricht e op dat momet gee verplichtig bestod om de betreffede rechtshadelig te verrichte: 8. Faillissemet e surséace va betalig 47 www.ekvadoore.com

(i) overeekomste waarbij de waarde va de door de failliet te verrichte prestatie i hoge mate de waarde va de door de wederpartij te verrichte prestatie overtreft; (ii) het betale va ee iet-opeisbare schuld of het verstrekke va (aavullede) zekerheid voor ee ietopeisbare schuld; e (iii) overeekomste tusse de failliet e dies echtgeo(o)t(e) of aaste (bloed)verwat i de derde graad. Slaagt de actie va de curator, da ka hij schadevergoedig da wel teruggave vordere va alle goedere die het vermoge va de failliet hebbe verlate. Om de rechtsgeldigheid va ee door de failliet verrichte schekig te kue aataste, diet de curator slechts aa te toe dat de failliet wist dat de betreffede schekig adelig zou kue zij voor dies crediteure. Of die weteschap aawezig was bij begiftigde hoeft dus iet te worde aagetood. Is de schekig bie veertig dage vòòr de faillissemetsdatum verricht, da wordt vermoed dat de weteschap va beadelig bij de failliet aawezig was. Betaalt de failliet vòòr de faillissemetsdatum ee opeisbare schuld, da ka de curator daar gee actie tege odereme, tezij hij aatoot dat de otvagede crediteur op het momet va betalig wist dat ee faillissemetsverzoek was igedied da wel dat de failliet de betreffede betalig i overleg met de otvagede crediteur heeft verricht, waarbij dat overleg gericht was op bevoordelig va de betreffede crediteur te opzichte va de adere crediteure. Voorts ka ee curator volges vaste rechtspraak i rechte vergoedig vordere va ee derde met betrekkig tot door de boedel gelede schade, zelfs idie de failliet ee dergelijke vorderig zelf iet zou hebbe. Over de vraag of ee idividuele crediteur deze derde mag aaspreke is i de juridische doctrie lage tijd discussie geweest. De Hoge Raad heeft deze vraag bevestiged beatwoord, zij het dat de curator volges de Hoge Raad procedureel gezie ee bepaald recht va voorrag heeft. Cocreet beteket dit dat de gerechtelijke procedure va de idividuele crediteur door de rechter wordt aagehoude zolag er iet i rechte is beslist op de vorderig va de curator. Voorts heeft ee (rechts)persoo die zowel debiteur als crediteur is va de gefailleerde, het recht om zij schuld aa de failliet met zij vorderig op de failliet te verrekee, idie deze schuld e deze vorderig vòòr faillissemetsdatum zij otstaa of voortvloeie uit ee overeekomst die de failliet vòòr faillissemetsdatum met de betreffede (rechts)persoo is aagegaa. Heeft ee (rechts)persoo ee schuld overgeome of ee vorderig verkrege vòòr faillissemetsdatum, da ka deze gee beroep doe op verrekeig bij gebreke va goede trouw te tijde va deze overame of verkrijgig. Vidt de overame of overdracht plaats a faillissemetsdatum, da is ee beroep op verrekeig uitgeslote. Ee cotractuele bepalig op grod waarva verrekeig is uitgeslote blijft, te slotte, gedurede het faillissemet va kracht. Te slotte is va belag dat de overdracht va ee toekomstige vorderig wordt doorkruist door het faillissemet va degee die de betreffede vorderig vòòr faillissemetsdatum heeft overgedrage. De betreffede vorderig blijft amelijk voor zover zij op dat momet og iet is otstaa deel uitmake va dies boedel. 8.1.7 Idieig vorderige bij curator; verificatievergaderig De crediteure moete hu vorderige idiee bij de curator e daarbij aageve of zij over ee retetierecht da wel over rechte beschikke die he op grod va de wet ee bepaalde voorrag geve te opzichte va adere crediteure. Diet ee buiteladse crediteur zij vorderig i bij de curator, da beoordeelt deze aar Nederlads-Atilliaas recht of de betreffede crediteur over geoemde rechte beschikt, zelfs waeer de overeekomst waaruit de buiteladse vorderig voortvloeit, wordt beheerst door buitelads recht. De overige crediteure e de curator kue de gestelde rechte betwiste. Gebeurt dit e kome de betrokkee er oderlig iet uit, da beslist de rechter over de kwestie. 8. Faillissemet e surséace va betalig 48 www.ekvadoore.com

Idie a oderzoek va de curator blijkt dat de schulde aa de crediteure die gee voorrag verschaffed recht of retetierecht hebbe (de cocurrete crediteure; zie paragraaf 8.1.10) iet kue worde voldaa, da zal de rechter het faillissemet opheffe zoder ee vergaderig va crediteure, de zogehete verificatievergaderig, te houde. Blijkt er wel boedelactief te zij om ook de cocurrete crediteure te voldoe, da zal de rechter-commissaris ee datum bepale voor het houde va ee verificatievergaderig. Voorafgaad aa de verificatievergaderig depoeert de curator bij de griffie va het Gerecht ee lijst va voorlopig erkede e betwiste vorderige, die kosteloos door eeieder ka worde igezie. Tijdes de verificatievergaderig moge de crediteure vervolges vrage stelle over de fiaciële positie va de failliet, of betwiste vorderige alsog worde erked etc. Vorderige worde op de verificatievergaderig hetzij erked da wel door de curator e/of adere crediteure betwist. Slaagt de rechter-commissaris er ter plekke iet i om ee geschil over ee vorderig op te losse, da zal hij partije voor het aahagig make va dat geschil verwijze aar het Gerecht dat het faillissemet heeft uitgesproke. 8.1.8 Zekerheidsgerechtigde Zekerheidsgerechtigde crediteure hebbe vòòr faillissemetsdatum ee rechtsgeldig padrecht of hypotheekrecht verkrege met betrekkig tot aa de failliet toebehorede goedere da wel vòòr faillissemetsdatum aa de failliet toebehorede goedere tot zekerheid i eigedom verkrege. Deze crediteure kue hu zekerheidsrechte uitoefee alsof er gee faillissemet is. Zo kue zij het volgede doe: (i) ze kue voor zover odig afgifte vordere va de curator va de tot zekerheid dieede zake; (ii) ze kue de betreffede zake vervolges zoder medewerkig va de curator i het opebaar verkope e ze kue al hetgee aa he is verschuldigd ihoude op de opbregst va de betreffede opebare verkoop, waarbij het meerdere aa de curator moet worde afgedrage; (iii) diee vorderige tot zekerheid, da ka de betreffede padhouder of fiduciaire rechtshebbede deze vorderige zoder medewerkig va de curator ie e a verrekeig va het geïde met zij vorderig moet de betreffede crediteur het evetuele restat aa de curator afdrage; (iv) ze hoeve iet bij te drage aa de algemee koste va het faillissemet. De zekerheidsgerechtigde crediteure moete hu rechte uitoefee bie dertig dage a het itrede va de isolvetie. Deze termij ka door de rechter-commissaris worde verlegd. Doe zij dit iet, da kue zij hu rechte slechts uitoefee met tussekomst va de curator. I dat geval moete zij hu vorderig bij de curator idiee. De curator keert de evetuele opbregst vervolges aa he uit, adat zij hebbe meegedeeld i de faillissemetskoste. Te slotte wordt aa alle overige crediteure gelijktijdig uitgekeerd. Die uitkerig is oderhevig aa ee pro-rata aadeel i de algemee koste va het faillissemet. 8.1.9 Civiele procedures va e tege de failliet Rechtsvorderige kue tijdes faillissemet uitsluited door e tege de curator worde igedied, omdat deze i plaats va de failliet bevoegd is geworde om dies vermoge te behere e daarover te beschikke. Twee soorte vorderige moete daarbij worde oderscheide: (i) vorderige op de failliet tot betalig va bedrage da wel leverig va goedere die tot de boedel behore; e (ii) adersoortige vorderige. Vorderige va de eerste categorie kue uitsluited ter verificatie bij de curator worde igedied. Alle overige vorderige kue wel voor de rechter worde uitgevochte e moete i dat geval worde igesteld tege de curator, e iet tege de failliet. 8. Faillissemet e surséace va betalig 49 www.ekvadoore.com

Ee soortgelijk oderscheid ka gemaakt worde voor wat betreft de gevolge va ee faillissemet voor ee gerechtelijke procedure die op het momet va de faillietverklarig aahagig is: (i) procedures met betrekkig tot vorderige tot betalig da wel leverig va goedere die tot de boedel behore; (ii) procedures met betrekkig tot adersoortige vorderige. De procedures bedoeld oder (i) worde automatisch geschorst, waara de eisede partij, iet zijde de failliet, zij vorderig bij de curator moete idiee ter verificatie. Voor wat betreft de procedures bedoeld oder (ii) geldt dat de curator moet bepale of hij die al da iet overeemt. 8.1.10 Vereffeig De curator heeft oder meer tot taak om de goedere va de failliet te vereffee e om dies crediteure vervolges uit de opbregst daarva i de hieroder weergegeve volgorde te voldoe: (i) boedelcrediteure: deze crediteure beschikke over vorderige die zij otstaa tijdes de duur va het faillissemet da wel op grod va de wet als boedelvorderig worde aagemerkt; (ii) preferete crediteure: aa bepaalde specifiek i de wet geoemde vorderige is ee zeker voorrecht verbode; de volgorde waari preferete crediteure te opzichte va elkaar moete worde voldaa, is eveees i de wet vastgelegd; (iii) cocurrete crediteure: aa de vorderige va deze crediteure is gee voorrecht verbode; zij worde aar everedigheid va de omvag va hu vorderige voldaa, idie er ovoldoede boedelactief is om he volledig te voldoe; (iv) achtergestelde cocurrete crediteure: deze cocurrete crediteure worde voldaa, adat ook de iet achtergestelde cocurrete crediteure volledig zij voldaa; ook voor de achtergestelde cocurrete crediteure geldt dat zij aar everedigheid va de omvag va hu vorderige worde voldaa, idie er ovoldoede boedelactief is om he volledig te voldoe. 8.1.11 Preferetie va vorderige Crediteure hebbe oderlig ee gelijk recht om te worde voldaa uit de etto-opbregst va de goedere va de failliet. Op grod va de wet ka ee crediteur evewel over ee recht beschikke dat hem voorrag geeft te opzichte va de overige crediteure. Die voorrag ka voortvloeie uit de eerdergeoemde zekerheidsrechte (zie paragraaf 8.1.8) e uit voorrechte (zie hiervoor oder (ii) i paragraaf 8.1.10). Voorrechte zij opgeome i het Burgerlijk Wetboek e i adere wettelijke regelige, zoals die met betrekkig tot belastige e sociale zekerheid. Voorrechte kue betrekkig hebbe op alle goedere va de failliet (bijvoorbeeld vawege ee looachterstad) e op bepaalde specifieke goedere (bijvoorbeeld vawege ee achterstallige aaeemsom). Deze voorrechte worde respectievelijk algemee e bijzodere voorrechte geoemd. Crediteure met ee vorderig waaraa ee voorrecht is verbode, moete wijke voor crediteure met ee zekerheidsrecht i het geval dat de curator de goedere verkoopt waarop dat zekerheidsrecht betrekkig heeft. Dit is slechts aders, idie de wet dit uitdrukkelijk bepaalt. De faillissemetskoste worde gemaakt te behoeve va alle crediteure e daarom worde deze door alle preferete e cocurrete crediteure aar everedigheid gedrage. De algemee faillissemetskoste kue betrekkig hebbe op: (i) de koste va de faillissemetsaavraag; (ii) het salaris va de curator dat het Gerecht vaststelt op basis va ee algemee aavaard uurtarief; e (iii) koste die door toedoe va de curator otstaa, zoals advertetiekoste, taxatiekoste e koste vawege de voortzettig va de oderemig va de failliet. 8. Faillissemet e surséace va betalig 50 www.ekvadoore.com

8.1.12 Eidfase Ee rechtspersoo houdt bij de opheffig va haar faillissemet weges gebrek aa bate op te bestaa. Worde de vorderige va bepaalde crediteure iet of iet volledig voldaa, da kue deze crediteure hu (restat) vorderige dus uitsluited verhale op de voorhee gefailleerde debiteur, idie deze ee atuurlijke persoo is. 8.1.13 Akkoord De failliet ka ee gerechtelijk akkoord aabiede aa zij crediteure. Dit aabod moet te miste acht dage voor de verificatievergaderig (zie paragraaf 8.1.7) worde gedaa. I de regel houdt het aabod i dat de cocurrete crediteure ee bepaald percetage va hu vorderig otvage e dat de preferete crediteure ee hoger percetage va hu vorderig otvage of dat zij volledig worde voldaa. De crediteure zulle het akkoord verwerpe als het aagebode bedrag iet hoger is da de te verwachte uitdelig door de curator i het faillissemet. De gelde die de failliet odig heeft om zij crediteure ee realistisch aabod te doe, worde mogelijk door ee derde die de failliet wil helpe beschikbaar gesteld. Keurt de volges de wet vereiste meerderheid va de cocurrete crediteure het aagebode akkoord goed, da wordt het akkoord ter goedkeurig ( homologatie ) aa het Gerecht voorgelegd. De crediteure kue og tege het aagebode akkoord opkome, totdat het Gerecht het akkoord heeft gehomologeerd. Het Gerecht zal het akkoord iet homologere, idie: (i) de te verwachte uitkerig i het faillissemet i hoge mate het volges het akkoord aagebode bedrag overtreft; of (ii) de akomig va het akkoord iet voldoede is gewaarborgd; of (iii) het akkoord met behulp va oeerlijke middele is tot stad gekome. Homologeert het Gerecht het akkoord e wordt de beslissig om dat te doe oherroepelijk, da eidigt het faillissemet. Dit heeft tot gevolg dat de crediteure hu recht verlieze om betalig va hu restatvorderige af te dwige, ogeacht of zij voor of tege het gehomologeerde akkoord hebbe gestemd. Dat is aders bij het buitegerechtelijke akkoord. Crediteure die iet hebbe igestemd met ee buitegerechtelijk akkoord, kue hu recht om betalig af te dwige blijve uitoefee. Oder omstadighede kue crediteure evewel via ee kort gedig procedure worde gedwoge om aa ee buitegerechtelijk akkoord mee te werke. Daar zal sprake va zij, idie de verwachte uitkerig op basis va het buitegerechtelijke akkoord hoger zal zij da die op basis va ee gerechtelijk akkoord. 8.2 Surséace va betalig 8.2.1 Verzoek Slechts de debiteur zelf ka surséace va betalig aavrage. De aavraag wordt gedaa op grod va de verwachtig va de debiteur dat hij op eig momet iet meer i staat zal zij om zij schulde te voldoe. Daarop zal het Gerecht de voorlopige surséace va betalig uitspreke e beoemt zij metee ee of meer bewidvoerders. De cocurrete crediteure kue da tijdes ee later door het Gerecht te gelaste crediteurevergaderig stemme over of de surséace va betalig defiitief moet worde verleed. Het Gerecht zal surséace va betalig defiitief verlee, tezij: (i) daartege bezwaar wordt gemaakt door de crediteure die ter vergaderig same miimaal ee vierde deel va de cocurrete schuldelast vertegewoordige; of (ii) daartege bezwaar wordt gemaakt door miimaal ee derde va de cocurrete crediteure die ter 8. Faillissemet e surséace va betalig 51 www.ekvadoore.com

vergaderig aawezig zij; of (iii) ee erstig vermoede bestaat dat de debiteur zij crediteure tijdes de surséace va betalig zal beadele; of (iv) gee uitzicht bestaat op volledige voldoeig va de crediteure. 8.2.2 Doel Doel va het faillissemet is de vereffeig va het vermoge va de gefailleerde debiteur door middel va ee everedige verdelig va (de opbregst va) dies goedere over zij crediteure. Surséace va betalig is daaretege ee door de rechter bevole uitstel va betalig e bedoeld om de debiteur de kas te geve zij fiaciële situatie op orde te brege; dit ka leide tot hetzij ee hervattig va betalige aa da wel ee mielijke regelig met dies crediteure. Daarmee is ee faillissemet vermede hetgee i het belag is va zowel de debiteur als dies crediteure. Surséace va betalig wordt dikwijls gebruikt i situaties waar ee faillissemet meer i de rede ligt. De debiteur verzoekt het Gerecht i ee dergelijk geval toch om de surséace va betalig uit te spreke om daarmee de adelige gevolge va ee evetueel faillissemet (tijdelijk) uit te stelle. Zo ka ee faillissemet ertoe leide dat bepaalde overeekomste iet meer worde geslote e/of dat het iet meer mogelijk is om (dele va) de evetuele oderemig va de debiteur goig cocer te verkope. 8.2.3 Algemee effect De surséace va betalig heeft tot gevolg dat de debiteur slechts met medewerkig va de bewidvoerder(s) ka optrede. Dit geldt ook adersom e dus ka worde gezegd dat de bewidvoerder mider bevoegdhede heeft da ee curator. Surséace va betalig moet worde beschouwd als ee algemee uitstel va betalig va de cocurrete schulde. Op de preferete e zekerheidsgerechtigde crediteure heeft de surséace va betalig dus gee ivloed. Hetzelfde geldt voor crediteure met vorderige uit hoofde va huurkoop, alimetatie, verzorgig e levesoderhoud. De betreffede crediteure kue hu rechte dus odaks de surséace va betalig uitoefee. I de praktijk zij deze crediteure echter dikwijls bereid de debiteur de kas te geve om zij fiaciële situatie weer op orde te brege. De surséace va betalig werkt wel te aazie va de crediteur met ee zekerheidsrecht da wel ee bijzoder voorrecht, voor zover zij vorderig iet ka worde voldaa uit de opbregst va het goed waarop zij zekerheidsrecht da wel voorrecht betrekkig heeft. Worde gedurede de surséace va betalig betalige verricht aa cocurrete crediteure, da moete deze betalige aar everedigheid worde verricht. Idie dit i het belag is va alle crediteure, ka volledige betalig worde verricht aa ee crediteur met ee retetierecht. Deze regel geldt overiges ook i geval va faillissemet. Het is mogelijk om tijdes de surséace ee rechtsvorderig i te stelle tege de debiteur. Voorts heeft de uitspraak va de surséace va betalig op zichzelf gee ivloed op gerechtelijke procedures die te tijde va de uitspraak va de surséace va betalig reeds aahagig zij. Te slotte ka de debiteur gee gerechtelijke procedure begie of voortzette zoder goedkeurig va de bewidvoerder. 8.2.4 Duur Surséace va betalig ka slechts worde verleed voor ee maximum periode va 1,5 jaar e ka worde verlegd met opeevolgede periodes va te hoogste 1,5 jaar. Daarbij gelde steeds dezelfde stemvereiste als bij de defiitieve verleig va de surséace va betalig. Surséace va betalig wordt vaak gevolgd door ee faillissemet. I dat geval moete de surséace va betalig e het faillissemet als éé worde beschouwd. Zo 8. Faillissemet e surséace va betalig 52 www.ekvadoore.com

worde de schulde die tijdes de surséace va betalig zij otstaa i het faillissemet aagemerkt als boedelschulde. Daaraast wordt de weteschap va beadelig, waaraa hiervoor i paragraaf 8.1.6 is gerefereerd, vermoed aawezig te zij, idie de rechtshadelig is verricht bie 40 dage vòòr de datum waarop de voorlopige surséace is verleed. 8.2.5 Akkoord Bij het verzoek om verleig va de surséace va betalig ka de debiteur ee akkoord aabiede aa zij crediteure. Voor het aaeme va het akkoord gelde dezelfde stemvereiste als voor het verlee va de defiitieve surséace va betalig. Ook hier heeft het Gerecht de mogelijkheid om het akkoord al da iet te homologere. Homologeert het Gerecht het akkoord, da zij de cocurrete crediteure, iclusief diegee die tege het akkoord hebbe gestemd, daar aa gebode. 8.3 De wet op het gebied va iteratioale faillissemete 8.3.1 Iterregioale aspecte va faillissemet bie het Koikrijk der Nederlade Op grod va artikel 40 va het Statuut va het Koikrijk der Nederlade zij rechterlijke uitsprake die zij geweze i ee lad va het Koikrijk, direct va kracht e uitvoerbaar i de adere lade va het Koikrijk. Dit beteket dat ee faillissemet dat op Boaire is uitgesproke mede de goedere va de failliet omvat die zich bevide op ee va de adere eilade va de Nederladse Atille, Aruba of i Nederlad. Wordt hieroder gesproke over buitelad, da wordt daarmee dus iet gedoeld op de adere eilade va de Nederladse Atille, Aruba of Nederlad. Va belag is verder dat hoewel de Nederladse Atille deel uitmake va het Koikrijk der Nederlade, de Europese Isolvetieverordeig iet va toepassig is op de Nederladse Atille. Dat geldt dus ook voor Boaire. 8.3.2 Het territorialiteitsbegisel Otbreekt ee verdrag tusse de Nederladse Atille e ee ader lad waar ee faillissemet wordt uitgesproke, da heeft dat buiteladse faillissemet volges rechtspraak va de Hoge Raad gee effect i de Nederladse Atille, e dus ook iet op Boaire. Deze rechtsregel staat beked als het territorialiteitsbegisel. Crediteure kue dus beslag legge op goedere va de failliet die zich aldaar bevide. Heeft ee oderemig zowel ee vestigig i de Nederladse Atille als ee vestigig i ee ader lad, e wordt deze laatste failliet verklaard, da moet de oderemig dus ook og i de Nederladse Atille failliet worde verklaard. Ee dergelijke procedure ka worde igesteld door de buiteladse faillissemetscurator. Uit Nederladse rechtspraak blijkt echter dat rechters oder omstadighede afwijke va het territorialiteitsbegisel. I zij algemeeheid zal i ee voorkomed geval worde afgeweke va het territorialiteitsbegisel, idie de volgede vrage bevestiged worde beatwoord: (i) was de buiteladse rechter die het faillissemet heeft uitgesproke bevoegd? Of dat het geval was moet eerder worde bepaald door iteratioaal aavaarde regels met betrekkig tot rechterlijke bevoegdheid da door het recht va het lad waar de failliet is gefailleerd; (ii) is de buiteladse faillissemetsuitspraak geweze a ee behoorlijke procesvoerig? Bij de beatwoordig va deze vraag wordt de procesvoerig volges het Nederlads-Atilliaase recht als maatstaf gebruikt. Wordt iet aa deze maatstaf voldaa, bijvoorbeeld voor wat betreft de behoorlijke betekeig aa e de gelijke behadelig va partije, da zal de Nederlads-Atilliaase rechter de buiteladse faillissemetsuitspraak iet erkee; e (iii) is de buiteladse faillissemetsuitspraak volges Nederlads-Atilliaas recht i strijd met de opebare orde? 8. Faillissemet e surséace va betalig 53 www.ekvadoore.com

8.3.3 Bevoegdhede va de Nederlads-Atilliaase curator terzake goedere i het buitelad Is ee (rechts)persoo failliet verklaard op de Nederladse Atille e bevide ee of meer va zij goedere zich i het buitelad, da valle deze goedere te opzichte va zij buiteladse crediteure iet i het faillissemet. Behalve idie ee verdrag bestaat tusse de Nederladse Atille e het lad waar de betreffede goedere zich bevide, ka de curator iet afdwige dat de opbregste va die goedere aa hem worde afgedrage. Dat mag de curator wel doe met betrekkig tot goedere die oorsprokelijk wel i het bezit ware va de failliet. Heeft de failliet rechtshadelige verricht i het buitelad waardoor de Nederlads-Atilliaase crediteure worde beadeeld, da ka de curator daar actie tege odereme, idie er is voldaa aa de voorwaarde waaraa hiervoor i paragraaf 8.1.6 is gerefereerd e de buiteladse rechter de curator bovedie toestaat om zij rechte i het betreffede lad uit te oefee. De curator ka va de failliet verlage dat hij zij volledige medewerkig verleet bij het voorgaade. 8.3.4 Bevoegdhede va ee buiteladse curator i de Nederladse Atille De curator i ee buitelads faillissemet ka de boedel i dat faillissemet vertegewoordige i de Nederladse Atille, e dus ook op Boaire. Zo ka hij als eisede partij optrede i procedures tege ee debiteur va de gefailleerde op Boaire. De betreffede curator mag voorts de goedere die tot de boedel behore e zich bevide i de Nederladse Atille terugvordere, idie de gefailleerde volges Nederlads-Atilliaas faillissemetsrecht iet meer de bevoegdheid heeft om dat zelf te doe e op de betreffede goedere door crediteure bovedie gee beslag is gelegd i de Nederladse Atille. 8. Faillissemet e surséace va betalig 54 www.ekvadoore.com

9. Vastgoed Bij het kope va vastgoed op Boaire moet rekeig worde gehoude met de plaatselijke regelgevig op het gebied va oroerede zake, bouwrecht, ruimtelijke ordeig e milieu. 9.1 Eigedom, erfpacht e huurgrod 9.1.1 Eigedom Zowel ee atuurlijk persoo als ee rechtspersoo ka eigeaar zij va ee oroerede zaak op Boaire. De eigeaar va ee oroerede zaak heeft het recht vrijelijk daarover te beschikke. Wel moet de eigeaar evetuele rechte va derde respectere. Ee oroerede zaak ka ook i eigedom worde gehoude door atuurlijke- of rechtspersoe gezamelijk. De eigedom moet worde geregistreerd i het opebare register. Dit gebeurt i de regel door de otaris die de trasportakte passeert. 9.1.2 Erfpacht Erfpacht is ee beperkt zakelijk recht om gedurede ee tevore al da iet gefixeerde periode adermas oroerede zaak te houde e te gebruike, doorgaas tege betalig va ee vergoedig, welke vergoedig cao wordt geoemd. Ee erfpachter (ee gerechtigde tot ee recht va erfpacht) heeft i begisel alle rechte va ee eigeaar. De erfpachter is bevoegd de oroerede zaak te gebruike e daarover te beschikke. Aders da bij huur, ka de erfpachter de oroerede zaak doorgaas met bijvoorbeeld ee recht va hypotheek bezware tot zekerheid voor de terugbetalig va ee leig. De erfpachter ka zij recht va erfpacht doorgaas teves aa derde vervreemde. Vervreemdig geschiedt met iachtemig va evetueel va toepassig zijde beperkige te aazie va de erfpacht. Erfpachtrechte worde op Boaire vooramelijk verleed door de lokale overheid e zij met ame i het leve geroepe omdat (i) de overheid de bouw va huize e huisvestig voor het mider vermogede segmet graag wil stimulere, (ii) het gebruik va de uitgegeve grod gereguleerd ka worde door het opeme va specifieke vereiste i de akte va vestigig, (iii) de overheid hiermee verzekerd is va vaste jaarlijkse ikomste e/of (iv) de overheid voordeel haalt uit evetuele stijgige va de waarde va de grode. Ee erfpacht ka door de erfpachter worde opgezegd, tezij i de akte va vestigig aders is bepaald. De erfpacht ka door de eigeaar worde opgezegd idie de erfpachter i verzuim is de cao over twee achtereevolgede jare te betale of i erstige mate tekortschiet i de akomig va zij evetuele adere verplichtige. 9.1.3 Huurgrod Bij huurgrod is de grod doorgaas eigedom va de (lokale) overheid. De verhuur is over het algemee voor ladbouw- of recreatiedoeleide, doch ka oder omstadighede teves voor woodoeleide worde aagevraagd. Deze vorm va huur wordt gewoolijk afgeslote voor ee relatief korte periode (bijvoorbeeld tusse éé e vijf jaar) e me komt daar iet gemakkelijk voor i aamerkig. 9.2 Verkrijgig va ee oroerede zaak Voor het verkrijge va ee oroerede zaak (voor wat betreft eigedom of erfpacht) zij ee koopakte e otariële akte va leverig vereist. Bovedie wordt aabevole om ee titeloderzoek te verrichte alvores ee koopovereekomst wordt geslote. Doel va ee dergelijk oderzoek is om vast te stelle op wies aam de oroerede zaak is geregistreerd i de opebare registers e wie derhalve bevoegd is om over de oroerede zaak te beschikke. Het oderzoek diet ook om a te gaa of het oroered goed is bezwaard met hypotheekrechte of door derde gelegde beslage. Er zij gee formele vereiste voor de ihoud va ee koopovereekomst tot het verkrijge va ee oroeredezaak. Ee modelige overeekomst is rechtes ook bided, hoewel het bestaa daarva moeilijk te bewijze ka zij. Het formele vereiste va verguig va de Bak va de Nederladse Atille voor de koop, verkoop e bezwa- 9. Vastgoed 56 www.ekvadoore.com

rig va vastgoed door iet-igezetee is met ee algemee verguig irrelevat geworde. 9.3 Leverig va ee oroerede zaak De titel va eigedom va ee oroerede zaak e ee recht va erfpacht ka slechts worde overgedrage door ee otariële akte va leverig. De otaris depoeert ee kopie va de odertekede akte va leverig i de opebare registers. De datum va registratie va de akte va leverig i de opebare registers is de datum waarop de titel feitelijk overgaat op de ieuwe eigeaar. De i verbad met de overdracht va ee oroerede zaak verschuldigde overdrachtsbelastig moet worde voldaa aa de otaris, die veratwoordelijk is voor doorbetalig daarva aa de lokale belastigautoriteite. 9.4 Koste gemoeid met het overdrage va ee oroerede zaak e/of ee recht va erfpacht op Boaire De otariële koste verbode aa de overdracht va ee oroerede zaak e/of ee recht va erfpacht te Boaire ligge vast e variëre tusse USD 100 e 10.000, afhakelijk va de koopprijs va de oroerede zaak. De bij overdracht va ee oroerede zaak te betale overdrachtsbelastig bedraagt ogeveer 4% va de koopprijs (da wel de geregistreerde waarde idie deze hoger is). Ee te verrichte oderzoek aar evetueel gelegde beslage, bezwaardhede, aatekeige e/of adere registraties kost doorgaas omstreeks USD 265. 9.5 Bouwvoorschrifte Bij het kope va ee oroerede zaak (i geval va privé eigedom of erfpacht) met de bedoelig daarop te bouwe of ee bestaad bouwproject te reovere of uit te breide, moete de plaatselijke wettelijke bouwvoorschrifte i acht worde geome. De Bouw- e wooruimteverordeig va Boaire is de belagrijkste wettelijke regelig op dit gebied. Op grod va de Bouw- e wooruimteverordeig is het verbode om ee gebouw op te richte of voor ee gedeelte te verieuwe (i) zoder iachtemig va de voorschrifte va de Bouw- e wooruimteverordeig, (ii) zoder bouwverguig e/of (iii) i afwijkig va het bepaalde i de verleede bouwverguig (behouders adere goedkeurig). Bouwverguige worde verleed door het Bestuurscollege va Boaire. Aavrage voor ee bouwverguig moete schriftelijk worde igedied. De aavraag vermeldt de aam, de vooraam, het beroep e de wooplaats va de aavrager e diet vergezeld te gaa va ee specifiek bepaald soort tekeig met daarbij/daarop: 1. de costructie va fuderig, bekappig, zolderige, balklage, vloere e trappe; 2. de hoogte e het bie de mure of wade gemete grodoppervlak; 3. het hoogtepeil va de vloer va de beedeverdiepig; 4. het aatal e de afmetige va de vertrekke, trappe e portale; 5. de dikte e samestellig va de mure e wade; 6. de toegagswege va licht e lucht; 7. het aatal verdiepige; 8. de plaatsig va het gebouw te opzichte va de weg e va de beledede percele. Voor eevoudige gebouwe zoder verdiepig met ee grodoppervlak va te hoogste zestig m2 is het overlegge va ee tekeig bij de aavraag va ee bouwverguig iet vereist, idie de gegeves geoemd oder 1 tot e met 8 voldoede duidelijk worde omschreve. Ter verkrijgig va ee bouwverguig moete doorgaas bij de aavraag teves het bewijs va het recht va eigedom c.q. erfrecht op de oroerede zaak, de aam va de architect e/of aaemer e - bij gebruik va geprefabriceerde bouwmateriale - alle algemee specificaties va de fabriek met betrekkig tot deze materiale worde overgelegd (i het bijzoder bradspecificaties). 9. Vastgoed 57 www.ekvadoore.com

Er zij belagrijke restricties voor wat betreft de costructie va gebouwe op Boaire, zoals hoogtelimiete. Deze zij gebaseerd op de Bouw- e wooruimteverordeig e op (itere) richtlije va het Bestuurscollege te Boaire. Omdat de ihoud va deze richtlije i het verlede iet opebaar ware e teves door het Bestuurscollege kode worde gewijzigd, zij zij regelmatig het oderwerp geweest va gerechtelijke procedures. Tot voor kort had de Boairiaase overheid ee vaste richtlij voor wat betreft het stelle va hoogtelimiete va op Boaire gebouwde costructies, afhakelijk va het type gebouw (hotel, appartemet, privé woig). Mometeel is me op Boaire bezig met het voorbereide va ee ieuw ruimtelijk otwikkeligspla voor Boaire (dat hiera aa de orde komt i paragraaf 9.7), waari vaste (hoogte)restricties zulle worde igevoerd. De aavrager va ee bouwverguig is verplicht het Bestuurscollege adere ilichtige te verschaffe. Het Bestuurscollege moet, behoudes het geval dat zij adere ilichtige va de aavrager verlagt, bie ee maad a idieig va het verzoek beslisse over het al da iet verstrekke va ee bouwverguig. De beslissig va het Bestuurscollege omtret ee aavraag voor ee bouwverguig diet overwijld schriftelijk aa de aavrager te worde medegedeeld. Ee beslissig tot het verlee va ee voorwaardelijke bouwverguig of tot gehele of gedeeltelijke weigerig va de aavraag diet steeds met redee te zij omkleed e ka slechts geschiede idie: het aatal toegagswege voor licht e lucht ovoldoede worde geacht; het gebruik va het gebouw of gebouwgedeelte schadelijk is voor de opebare gezodheid of voor de gezodheid va de gebruikers; het gebouw of gebouwgedeelte weges de liggig of weges de bouwwijze de omgevig zal otsiere of hiderlijk da wel bradgevaarlijk voor de omgevig zal zij; de weg, waaraa de woig zal kome te ligge, iet voldoet aa de eise, welke betreffede het tracé, de breedte e de costructie daarva, rekeig houdede met de aard va de woig e de eis va begaabaarheid va de weg, voor de gouveremetsdieste, gesteld worde. Ee aavrager die het iet ees is met het besluit va het Bestuurscollege tot weigerig va de verguig, of tot itrekkig daarva, ka bie zestig dage adat de beslissig aa hem is medegedeeld daartege beroep istelle bij de eiladsraad. Idie de beslissig va de eiladsraad iet bevrediged is, of het eme va de beslissig laat te lag op zich wachte, da heeft de aavrager het recht om ee procedure aahagig te make bij de bevoegde rechter op Boaire. Bij het idiee va ee bouwverguigsaavraag is het ook belagrijk om de bradweer va Boaire te raadplege omtret vereiste op het gebied va bradprevetie. Voor bouwverguige voor fabrieke, hotels e codomiiums/appartemete zij additioele wettelijke vereiste va toepassig. de aavraag, de tekeig, de omschrijvig of het gebouw of gebouwgedeelte iet voldoet aa de voorschrifte va de Bouw- e wooruimteverordeig; het gebouw ook i verbad met de toegepaste bouwwijze iet zodaige hechtheid ka worde geacht te zulle bezitte, dat het voor het leve va de bewoers of gebruikers of voor de omgevig gevaar oplevert; de afmetige va de vertrekke of va de trappe, of het aatal of de irichtig va de private, of 9.6 Regelige op het gebied va plaig e ruimtelijke otwikkelig I 1976 werd door de overheid va de Nederladse Atille ee wet igevoerd die de basis legt voor het creëre va ee ruimtelijk otwikkeligspla i de Nederladse Atille. De bestuurscolleges va de verschillede eiladgebiede va de Nederladse Atille krege daarbij de opdracht om éé of meerdere ruimtelijke otwikkeligsplae i te voere i de vorm va eiladsverordeige, waari lage termij ruimtelijke otwikkeligsdoele voor de 9. Vastgoed 58 www.ekvadoore.com

diverse eiladgebiede moeste worde opgeome. Boaire voerde haar Eiladsverordeig Ruimtelijke otwikkeligsplaig i 1994 i, e is thas doede ee ruimtelijk otwikkeligpla i te voere met ruimtelijke ordeigsregels die ogeweste otwikkelige i de bouw op het eilad moete tegegaa. De wettelijke regels op het gebied va ruimtelijke otwikkeligsplaig kue ee ibreuk make op de rechte va eigeare va oroerede zake. Voor zover ee belaghebbede te gevolge va bestemmigsvoorschrifte werkelijke schade lijdt of zal lijde die redelijkerwijze iet of iet geheel te zije laste behoort te kome, e ee mielijke regelig ter zake va de verschuldigde schadevergoedig iet ka worde bereikt, ka hem op zij verzoek door het Bestuurscollege ee aar billijkheid te bepale schadevergoedig uit de eiladskas va Boaire worde toegeked. Ee dergelijk verzoek moet schriftelijk bij het Bestuurscollege worde igedied e vermeldt zoveel mogelijk de aard e de omvag va de schade. Het Bestuurscollege beslist bie dertig dage a otvagst daarva op het vooroemde verzoek. De beslissig diet met redee omkleed te worde. Tege de beslissig va het bestuurscollege ka de belaghebbede bie dertig dage a de dagtekeig daarva, beroep istelle bij de Eiladsraad. 9.7 Nieuw ruimtelijk otwikkeligspla voor Boaire Omdat tot voor kort gee ruimtelijk otwikkeligspla va kracht was op Boaire, was het moeilijk zo iet omogelijk om vast te stelle aa welke vereiste voldaa moest worde waeer me va pla was op Boaire te bouwe. Daaraast otbrak het de lokale overheid va Boaire aa wettelijke e admiistratieve middele om sturig te geve aa de selle groei e otwikkelig op het eilad, te eide ee gebalaceerde groei e duurzame otwikkelig plaats te late vide. I het licht va de sterke toeame va de groei e bouwactiviteite op Boaire heeft het Bestuurcollege va Boaire, op 7 maart 2008 de voorbereidig aagekodigd va ee ieuw ruimtelijk otwikkeligspla met bestemmigsvoorschrifte voor Boaire, dat komt te gelde aast de op Boaire va kracht zijde Bouw- e wooruimteverordeig (hiera: het voorgestelde pla ). Gedurede de periode waari het ruimtelijk otwikkeligspla wordt voorbereid acht het Bestuurscollege het oweselijk dat otwikkelige plaatsvide die i strijd zij met de otwikkeligsvisie die i het otwikkeligspla zal worde vastgelegd. Ofschoo het voorgestelde pla og i de maak is e og formeel door het Bestuurscollege moet worde aageome, zij al algemee hoofdpute beked gemaakt e de autoriteite op Boaire hebbe aagegeve die hoofdlije te zulle volge bij het beoordele va bouwverguigsaavrage. Het voorgestelde pla bevat algemee bestemmigsregels waari oderscheid wordt gemaakt tusse de volgede bestemmige: (i) stedelijk woogebied, (ii) biestad, (iii) toeristisch gebied, (iv) gemegd gebied, (v) lichte bedrijvigheid, (vi) zware bedrijvigheid, (vii) haves, (viii) sociaal maatschappelijk voorzieige cluster, (ix) groe e recreatie e (x) water. Bie iedere bestemmig zulle slechts bebouwig e adere voorzieige voor bepaalde i de bestemmig geoemde doeleide worde toegestaa. Ee bouwverguig zal worde geweigerd waeer het verzoek iet voldoet aa de bestemmigsdoeleide igevolge het voorgestelde pla. Va belag is om te wete dat bouwaavrage te behoeve va bouwwerke gelege i bepaalde gebiede kue worde aagehoude. Igevolge het voorgestelde pla zal de maximum hoogte va gebouwe i als stedelijk woogebied aageweze bestemmig, behoudes uitzoderige, acht meter zij. I toeristisch gebied is i bepaalde gevalle ee maximum bouwhoogte va elf of veertie meter toegestaa. Het voorgestelde pla zal iet allee ee eide betekee va de bestaade ozekerheid met betrekkig tot de bouw- e bestemmigsvereiste op Boaire, maar zal bovedie ee gebalaceerde otwikkelig tot gevolg hebbe. 9. Vastgoed 59 www.ekvadoore.com

9.8 Hider, regelige op het gebied va atuur e milieu De Hiderverordeig va Boaire bevat regels ter voorkomig of beperkig va milieugevaar, schade, of hider, veroorzaakt door hadelige of activiteite die ee egatieve ivloed hebbe op het milieu va het eilad. Het is verbode om zoder verguig va het Bestuurscollege activiteite te otwikkele, uit te breide of te wijzige, die het milieu va Boaire kue aataste. De afvalverordeig va Boaire stelt regels met betrekkig tot huishoudelijk afval, idustrieafval e adere categorieë va afval. De Diest Ruimtelijke Ordeig e Beheer (DROB) is het departemet va het Eiladgebied Boaire dat zich bezig houdt met ruimtelijke plaig, bewoig, atuurlijke broe e milieubeschermig. De Eiladsraad va Boaire heeft ee atuurbeleidspla goedgekeurd. I dit pla is het beleid va de overheid opgeome op het gebied va atuur- e atuurlijke broe. Bepaalde gebiede va het eilad zij beschermd door lokale wette of iteratioale verdrage. Zo zij de watere rodom Boaire e Klei Boaire beschermd e make zij deel uit va ee atioaal beschermd zeegebied. Adere beschermde gebiede zij het Flamigo reservaat e het Washigto-Slagbaai Park, welk laatste og iet het voordeel geiet va de status va Natioaal Park. Boaire ket vijf watergebiede va iteratioaal belag die zij beschermd door het Ramsar verdrag. Meer da de helft va Boaire bestaat uit atuurgebied. Het Natuurbeleidspla verwijst ook aar de iteractie tusse de atuur e adere sectore va de ecoomie zoals toerisme, visserij, ladbouw, veeteelt e mijbouw. Mometeel zij Eiladsverordeige ter uitvoerig va dit beleidspla i de maak. 9. Vastgoed 60 www.ekvadoore.com

Boaire VaEps Kuema VaDoore Boaire Busiess Cetre Kaya Goberador N. Debrot 58 Kraledijk Boaire, Nederladse Atille T +599 701 0150 ifo@ekvadoore.com Curaçao VaEps Kuema VaDoore Juliaaplei 22 Postbus 504 Willemstad Curaçao, Nederladse Atille T +599 9 461 3400 F +599 9 461 2023 ifo@ekvadoore.com Aruba VaEps Kuema VaDoore L.G. Smith Boulevard 64 Postbus 5152 Orajestad Aruba T +297 583 8464 F +297 583 8442 ifo@ekvadoore.com Amsterdam VaDoore Jachthaveweg 121 Postbus 75265 1070 AG Amsterdam Nederlad T +31 20 678 9123 F +31 20 678 9589 amsterdam@va-doore.com