WERKBOEK BLOK Gebruikte pictogrammen Domeinpictogrammen Getallen/Bewerkingen (Tientje Tel) Metend rekenen (Leo Maat) Meetkunde (Bob de kabouter) Toepassingen Instructiepictogrammen tekenen verbinden inkleuren doorstrepen schrijven een rij maken aankruisen zien omkringen vertellen rangschikken van weinig naar veel rangschikken van veel naar weinig rangschikken van licht naar zwaar rangschikken van zwaar naar licht Andere pictogrammen p. MK Bij deze oefening kan je meetboekje je helpen. Bij deze oefening mag je je onthoudboek gebruiken. Bij deze les hoort een filmpje.
6 6 START
ste leerjaar Blok Plantyn
Ontwerp omslag: Studio ZWAM Opmaak binnenwerk: PPMP Prepress Ontwerp binnenwerk: Puurprint Tekeningen: Link, Luc Vincent, Thomas Van Malderen Illustratieverantwoording: Fotolia.com: drenderings, aekkorn, Alex Stokes, antiksu, ArtemSam, Carolyn Franks, Damian, doomu, Elnur, eyetronic, galichstudio, Hanna Alandi, hurvajs, Ilike, ILYA AKINSHIN, imstock, okinawakasawa, Olga Galushko, photosvac, ProMotion, radub8, robootb, RTimages, Sakis- Pagonas, spaxiax, tpzijl, vladvm, yurchello8, angelo9; istock photo Plantyn Motstraat, 8 Mechelen T 6 6 6 F 6 6 7 klantendienst@plantyn.com www.plantyn.com Dit boek werd gedrukt op papier van verantwoorde herkomst. NUR 9 Plantyn nv, Mechelen, België Alle rechten voorbehouden. Behoudens de uitdrukkelijk bij wet bepaalde uitzonderingen mag niets uit deze uitgave worden verveelvoudigd, opgeslagen in een geautomatiseerd gegevensbestand of openbaar gemaakt, op welke wijze dan ook, zonder de uitdrukkelijke voorafgaande en schriftelijke toestemming van de uitgever. Uitgeverij Plantyn heeft alle redelijke inspanningen geleverd om de houders van intellectuele rechten op het materiaal dat in dit leermiddel wordt gebruikt, te identificeren, te contacteren en te honoreren. Mocht u ondanks de zorg die daaraan is besteed, van oordeel zijn toch rechten op dit materiaal te kunnen laten gelden, dan kunt u contact opnemen met uitgeverij Plantyn. ISBN 978-9--6-66/ D6//7
Omsluiting plaats in de rij Les Dit kan ik al! Ik kan patronen herkennen en die voortzetten. Ik kan al enkele ruimtelijke begrippen gebruiken zoals in, uit, op, onder, tussen Teken een kring rond de jongens. Teken een kring rond de dieren. Zet een kruisje in de kringen die gesloten zijn.
Luister goed en kruis aan: Staat Bob vooraan? Zet een blauw kruis. Staat Bob achteraan? Zet een groen kruis. Staat Bob op de voorlaatste plaats? Zet een geel kruis. Staat Bob in het midden? Zet een rood kruis. Duid met een streep aan tot waar het patroon komt. Zet de rij voort.
Zet het patroon voort. Zet een kruisje in het juiste hokje.?.?. 6 Teken zelf een patroon. Zet het patroon twee keer voort. Dit heb ik vandaag geleerd. Ik leerde de woorden in, op, onder, tussen, open, gesloten correct gebruiken. Ik leerde de eerste, laatste, middelste, tweede, voorlaatste in de rij aanduiden. Ik leerde een patroon voortzetten.
Les Optellen en aftrekken tot en met Dit kan ik al! Ik kan optellen tot en met. Ik kan aftrekken tot en met. Teken een groene kring of streep door. + + + + 6
Schrijf de juiste bewerking bij het rekenverhaal. + + Vul in. + + 7
Maak een tekening die bij de bewerking past. Omkring het juiste aantal figuren of streep ze door. Vul de uitkomst in. + + Teken het juiste aantal cirkels bij in een groene kring. Streep het juiste aantal cirkels door. Vul het juiste getal in. + + 8
6 Vul in. + + + + 7 Vul in. + + + + + + + + Dit heb ik vandaag geleerd. Ik leerde bij een rekenverhaal een bewerking schrijven. Ik leerde bij een bewerking een rekenverhaal vertellen. Ik leerde optellen en aftrekken tot en met. 9
Les Het getal Dit kan ik al! Ik kan tellen tot en met en terug. Ik kan hoeveelheden tot en met vergelijken met elkaar. Ik ken de getallen van tot en met. Vertel wat je ziet. De getallen van tot en met
Overtrek de cijfers. Schrijf de cijfers zelf.... Tel eerst. Kleur dan het juiste getalbeeld.
Tel eerst. Kleur dan het juiste aantal. Vul de getallen in op de draad van Kobe. START START START
Luister goed naar wat je moet kleuren: Kleur de eerste spin groen. Kleur de vijfde spin rood. Kleur de derde spin geel. Kleur de vierde spin blauw. Kleur de tweede spin oranje. 6 Vul de getallen in. START START START Dit heb ik vandaag geleerd. Ik leerde het getalbeeld herkennen en het juist benoemen. Ik leerde het getal herkennen en het juist benoemen. Ik leerde het rangtelwoord vijfde juist gebruiken. Ik leerde de getallen tot en met op de getallenas plaatsen. Ik leerde het cijfer schrijven.
Les Rekenhandelingen tot en met Dit kan ik al! Ik kan tellen tot en met en terug. Ik kan hoeveelheden tot en met vergelijken met elkaar. Ik ken de getallen van tot en met. G/B Tel eerst. Kleur dan het juiste getalbeeld. Schrijf bij het getalbeeld het juiste getal.
Vergelijk eerst door met elkaar te verbinden. Schrijf het juiste teken tussen de handvegers en de blikken: of. Vergelijk eerst door met elkaar te verbinden. Schrijf het juiste teken tussen de sponzen en de flessen: <, > of. G/B G/B
Teken bij tot het schema klopt. Vul de juiste getallen in. 6
Streep door tot het schema klopt. Vul de juiste getallen in. 6 Teken bij tot het schema klopt. Kijk goed of er al getallen staan. Vul de juiste getallen in. < > 7
7 Vul <, >,, in of een passend getal. <, > of Vul een getal in. of.... > < +. + +. + +. + +. + Dit heb ik vandaag geleerd. Ik leerde hoeveelheden tot en met met elkaar vergelijken. Ik leerde de tekens,, < en > gebruiken om hoeveelheden met elkaar te vergelijken. 8
Lengte meten Les 6 Dit kan ik al! Ik kan voorwerpen aan de hand van de lengte ordenen. Hoe lang of breed is het voorwerp volgens jou? Streep het juiste aantal handen of voeten door bij Ik schat. Hoe lang of breed is het voorwerp volgens jou? Streep het juiste aantal handen of voeten door bij Ik meet. Wat? Waarmee? Ik schat. Ik meet. 9
Hoe lang of breed is het voorwerp volgens jou? Streep het juiste aantal duimen door bij Ik schat. Hoe lang of breed is het voorwerp volgens jou? Streep het juiste aantal duimen door bij Ik meet. Wat? Waarmee? Ik schat. Ik meet.
Hoe lang of breed is het voorwerp volgens jou? Streep het juiste aantal gommen of potloden door bij Ik schat. Hoe lang of breed is het voorwerp volgens jou? Streep het juiste aantal gommen of potloden door bij Ik meet. Wat? Waarmee? Ik schat. Ik meet. Dit heb ik vandaag geleerd. Ik leerde voorwerpen schatten en meten met natuurlijke maateenheden zoals mijn hand, voet, duim, potlood, gom Ik leerde het meetresultaat noteren en vergelijken.
Les 7 Hoeveelheid vergelijken met,,, en Dit kan ik al! Ik kan tellen tot en met en terug. Ik kan hoeveelheden tot en met vergelijken met elkaar. Ik ken de getallen van tot en met. Tel en verbind wat bij elkaar hoort. G/B
Vergelijk eerst door met elkaar te verbinden. Schrijf het juiste teken tussen de kleurpotloden en de puntenslijpers: <, > of. G/B
Teken bij of streep door tot het schema klopt. Vul de juiste getallen in.
Start bij het getal en verbind dat met het getal. Ga verder tot en met. Vul de juiste getallen in. < < < < < > > > > > < < < > > > 6 Vul in. Kies uit: <, >, of een passend getal.. > +. +. +. +. < +. +. < +. +
7 Kijk goed naar de cijfers in de hoed van Tientje Tel. Start bij het getal en tel af tot het getal. à à à à à Dit heb ik vandaag geleerd. Ik leerde hoeveelheden tot en met vergelijken met de hoeveelheid. Ik leerde de tekens,, < en > gebruiken om hoeveelheden met elkaar te vergelijken. Ik leerde de getallenrij tot en met rangschikken van klein naar groot en omgekeerd. SPELLETJESKAART Zet de juiste cijfers in de wagonnetjes. Kijk goed in welke richting de trein rijdt. 6
Splitsingen tot en met Les 8 Dit kan ik al! Ik kan de hoeveelheid correct benoemen. Ik kan de cijfers tot en met schrijven. Ik kan de getallen,, en splitsen in twee delen. Verdeel de vijf bloemen over de twee vazen. Vul de vakjes in. Je mag lijnen trekken van de bloemen naar hun vaas. en en en en Splitsingen tot en met 7
Gebruik je MAB-materiaal en vul in. Vul het splitshuis correct in. 8
Vul de splitsingen in. Geef de splitsingen die bij het huisje horen dezelfde kleur als het dak. 9
Noteer de splitsingen die ontbreken. Schrijf de ontbrekende getallen. Dit heb ik vandaag geleerd. Ik leerde de hoeveelheid splitsen in twee delen en dat noteren in het splitsschema. 6 7
Optellen tot en met Les 9 Dit kan ik al! Ik kan rekenhandelingen uitvoeren en verwoorden tot en met. Ik kan de hoeveelheden,,, en splitsen in twee delen. Vergelijk eerst door met elkaar te verbinden. Maak evenveel door bij te tekenen.
G/B Teken de groene kring. Teken het juiste aantal cirkels in het lege vak. Vul het juiste getal in. + + + + + +
Teken cirkels in de groene kring. Vul het juiste getal in. + + + + Vul het juiste getal in. + + + + + + + + + + + + + + + + Schrijf de juiste bewerking bij het rekenverhaal. + + + +
6 Teken zelf een verhaal. Schrijf er de juiste bewerking bij. + + 7 Los op. Kleur als volgt: + groen rood blauw geel + + + + + + + + Dit heb ik vandaag geleerd. Ik leerde bij een rekenverhaal een bewerking schrijven. Ik leerde bij een bewerking een rekenverhaal vertellen. Ik leerde optellen tot en met.
Aftrekken tot en met Les Dit kan ik al! Ik kan rekenhandelingen uitvoeren en verwoorden tot en met. Ik kan splitsen tot en met. G/B Streep door. Verbind de eitjes die niet doorstreept zijn.
Schrijf de juiste bewerking bij het rekenverhaal. Vul de juiste getallen in. 6
Vul in. Vul in. 6 Teken het juiste aantal cirkels. Streep het juiste aantal cirkels door. Vul de uitkomst in. 7
7 Teken het juiste aantal cirkels. Streep het juiste aantal cirkels door. Vul het juiste getal in. 8 Vul in. 8
9 Hoeveel houd ik over? Schrijf het verschil. Dit heb ik vandaag geleerd. Ik leerde bij een rekenverhaal een bewerking schrijven. Ik leerde bij een bewerking een rekenverhaal vertellen. Ik leerde aftrekken tot en met. 9
Les Handig tellen Dit kan ik al! Ik kan hoeveelheden tot en met vergelijken met elkaar. Ik ken de getallen van tot en met. Tel eerst het aantal parels. Schrijf dan het juiste getal erbij. Vul de getallenassen aan. START START START START Dit heb ik vandaag geleerd. Ik leerde hoeveelheden tot en met handig tellen door structuur aan te brengen.
Inhoud meten Les Dit kan ik al! Ik kan voorwerpen aan de hand van de inhoud ordenen. Kruis bij Ik schat het aantal geschatte lepels aan. Kruis bij Ik meet het juiste aantal lepels aan. Ik schat. Ik meet. een koffielepel een eetlepel een ijslepel een pollepel
Kruis bij Ik schat het aantal geschatte bekers aan. Kruis bij Ik meet het aantal gemeten bekers aan. Ik schat. Ik meet. Dit heb ik vandaag geleerd. Ik leerde voorwerpen schatten en meten met een natuurlijke maateenheid zoals een lepel, een beker, een kopje Ik leerde het meetresultaat tussen Ik schat en Ik meet vergelijken.
Optellen en aftrekken tot en met Les Dit kan ik al! Ik kan optellen tot en met. Ik kan aftrekken tot en met. Schrijf de juiste bewerking bij het rekenverhaal. G/B + + +
Vul in. Kleur de juiste bewerking. + + + + + Maak een tekening die bij de bewerking past. Streep het juiste aantal figuren door of omkring ze. Vul het juiste getal in. +
Teken het juiste aantal cirkels bij in een groene kring. Streep het juiste aantal cirkels door. Vul het juiste cijfer in. + + Los op. + + + + + + + + + + + +
6 Los op. + + + + + + + + + + + + Dit heb ik vandaag geleerd. Ik leerde bij een rekenverhaal een bewerking schrijven. Ik leerde bij een bewerking een rekenverhaal vertellen. Ik leerde optellen en aftrekken tot en met. Doolhof SPELLETJESKAART Help, de Wisboef gaat er vandoor. Kun jij de Wiskanjer helpen om hem te vangen? å å 6
Herhalingsles Bingo H Zet het juiste aantal streepjes in de manden. Noteer hoeveel streepjes je hebt gezet. We spelen bingo! Los de oefeningen op en schrap de oplossing op je kaart. 7
Les Het getal 6 Dit kan ik al! Ik kan tellen tot en met en terug. Ik kan hoeveelheden tot en met vergelijken met elkaar. Ik ken de getallen van tot en met. Vertel wat je ziet. Overtrek de cijfers. Schrijf de cijfers zelf. 6 6 6 6 6 6 6 6 6 6 6 6 6 6 6... 8
Tel eerst. Kleur dan het juiste getalbeeld. Schrijf het getal onder het getalbeeld. Kijk goed naar het getalbeeld. Teken dan het juiste aantal stippen. Schrijf het juiste getal onder het getalbeeld. 9
Vul de getallen in op de draad van Kobe. START START START START Luister goed en kleur. Kleur het eerste lieveheersbeestje groen. Kleur het vijfde lieveheersbeestje rood. Kleur het derde lieveheersbeestje geel. Kleur het vierde lieveheersbeestje blauw. Kleur het zesde lieveheersbeestje bruin. Kleur het tweede lieveheersbeestje roze.
6 Maak je eigen dobbelstenen.
7 Vul de getallen in de lege hokjes in. START START START START Dit heb ik vandaag geleerd. Ik leerde het getal 6 herkennen en juist benoemen. Ik leerde het rangtelwoord zesde juist gebruiken. Ik leerde de getallen tot en met 6 op de getallenas plaatsen. Ik leerde het cijfer 6 schrijven.
Rekenhandelingen tot en met 6 Les Dit kan ik al! Ik kan tellen tot en met en terug. Ik kan hoeveelheden tot en met 6 vergelijken met elkaar. Ik ken de getallen van tot en met 6. Tel eerst. Kleur dan het juiste getalbeeld. Schrijf bij elk getalbeeld het juiste getal.
Vergelijk eerst door met elkaar te verbinden. Schrijf het juiste teken tussen de bladeren en de kastanjes: of. Vergelijk eerst door met elkaar te verbinden. Schrijf het juiste teken tussen de dieren en de kastanjes: <, > of. G/B G/B
Teken bij tot het schema klopt. Vul de juiste getallen in. 6
Streep door tot het schema klopt. Vul de juiste getallen in. 6
6 Teken bij tot het schema klopt. Kijk goed of er al getallen staan. Vul de juiste getallen in. < > < < 6 6 7
7 Vul in. Kies uit: <, >,, of een passend getal. <, > of 6... 6 Vul een getal in. < 6 < of +. + 6 +. + +. + Dit heb ik vandaag geleerd. Ik leerde hoeveelheden tot en met 6 met elkaar vergelijken. Ik leerde de tekens,, < en > gebruiken om hoeveelheden met elkaar te 8 vergelijken.
Splitsingen tot en met 6 Les 7 Dit kan ik al! Ik kan de hoeveelheid 6 correct benoemen. Ik kan de cijfers tot en met 6 schrijven. Ik kan de getallen,,, en splitsen in twee delen. Verdeel 6 stippen over de vleugels van Lili. Vul in. 6 6 6 6 en 6 en 6 en 6 6 6 6 en 6 en 6 en 9
Vul de splitshuizen correct in. 6 6 6
Vul de splitsingen in. 6 6 6 6 Vul de splitsingen in. 6 6 6 6 6 6 6 6 6
Geef de splitsingen die bij het huisje horen dezelfde kleur als het dak. 6 Vul de juiste getallen in. Vul de juiste getallen in. Dit heb ik vandaag geleerd. Ik leerde de hoeveelheid 6 splitsen in twee delen en dat noteren in het splitsschema. 6 7 6 6 6
Optellen tot en met 6 Les 8 Dit kan ik al! Ik kan rekenhandelingen uitvoeren en verwoorden tot en met 6. Ik kan de hoeveelheden,,,, en 6 splitsen in twee delen. G/B Teken de groene kring. Teken ook de juiste hoeveelheid in het lege vak. Vul de som in. + + + + 6
Vul de bewerking aan. + 6 + 6 + 6 + 6 Vul de som in. Kleur in het rooster elk vak met de juiste uitkomst. + + + + + + 6 + + + + + + 6 + + + + 6 6 6 6 6 6 Vul het juiste getal in. + + + + + 6 + + + + + + + + + + + 6
Teken stippen bij. Vul het juiste getal in. + 6 + 6 + 6 + 6 6
6 Teken cirkels in de groene kring. Vul de juiste getallen in. + 6 + 6 + 6 + 6 66
7 Vul in. + + 6 + + 6 + + + + + 6 + 6 + + 6 + + 6 6 + 6 + 8 Teken zelf een verhaal. Schrijf er de juiste bewerking bij. + 6 + + + + + + + 6 9 Schrijf telkens een andere bewerking. + 6 + 6 + 6 + 6 + 6 + 6 Dit heb ik vandaag geleerd. Ik leerde bij een rekenverhaal een bewerking schrijven. Ik leerde bij een bewerking een rekenverhaal vertellen. Ik leerde optellen tot en met 6. 67
Les 9 Aftrekken tot en met 6 Dit kan ik al! Ik kan rekenhandelingen uitvoeren en verwoorden tot en met 6. Ik kan splitsen tot en met 6. Streep door. G/B 6 6 6 6 6 6 6 68
Schrijf de juiste bewerking bij het rekenverhaal. Vul het verschil in. 6 6 6 6 6 6 6 6 Vul het rooster in. 6 6 69
Vergelijk door met elkaar te verbinden. Streep het juiste aantal door. 6 6 6 6 6 6 6 7
6 Teken het juiste aantal cirkels. Streep het juiste aantal cirkels door. Vul het juiste getal in. 6 6 6 6 7 Vul in. 6 6 6 6 6 6 6 6 8 Vul de symbolen en de getallen in. 6 6 Dit heb ik vandaag geleerd. Ik leerde bij een rekenverhaal een bewerking schrijven. Ik leerde bij een bewerking een rekenverhaal vertellen. Ik leerde aftrekken tot en met 6. 7
Kleur de mandala mooi in. SPELLETJESKAART 7
Inhoud Les Omsluiting plaats in de rij p. Les Optellen en aftrekken tot en met p. 6 Les Het getal p. Les Rekenhandelingen tot en met p. Les 6 Lengte meten p. 9 Les 7 Hoeveelheid vergelijken met,,, en p. Les 8 Splitsingen tot en met p. 7 Les 9 Optellen tot en met p. 6 6 6 Les Aftrekken tot en met p. Les Handig tellen p. + Les Inhoud meten p. Les Optellen en aftrekken tot en met p. Herhalingsles Bingo p. 7 Les Het getal 6 p. 8 Les Rekenhandelingen tot en met 6 p. Les 7 Splitsingen tot en met 6 p. 9 Les 8 Optellen tot en met 6 p. 6 + Les 9 Aftrekken tot en met 6 p. 68
Marleen Duerloo Stan Gobien Georgette Jacobs Antoine Lievens Jeroen Van Hijfte Tanja Batens Agnes De Smedt Mie Reyniers Inge Van Bael Sabine Van Malderen ISBN 978-9--6-9 7 89 6