ADHD Centrum & behandelvormen Hanneke van Aalst GZ-psycholoog/Orthopedagoog- Generalist 21 oktober 2016 Symposium ADHD 1
Psychologische theorie Genetisch Biologisch (Medicatie) Omgeving (Ouder/leerkracht training) (Neuro) psychologisch (NFB) Gedrag (SOVA, CGT) 21 oktober 2016 Symposium ADHD 2
Evidence based behandelvormen bij ADHD Gedragstherapie: behoorlijk resultaat (1/3) Medicatie: groter resultaat (1/2) Combinatie gedragstherapie + medicatie: beste resultaat (2/3) Bron: Van der Oord, Prins, Oosterlaan, Emmelkamp. Clinical psychology review (2008)
Stepped care behandeling 'zoveel als nodig en niet meer dan noodzakelijk Basis: informatiebijeenkomst 2x + medicatieconsult Controle medicatie kinderarts Voldoende Onvoldoende Mediatiegroep 9x Remweg Uitschrijven Voldoende Onvoldoende Zorg op maat
Psycho-educatie Heldere, overzichtelijke uitleg Ondersteunen bij het verwerken Kennis vergroten Consequenties van ADHD problematiek in het dagelijks leven 21 oktober 2016 Symposium ADHD 5
Farmacotherapie bij ongecompliceerde ADHD Methylphenidaat normale afgifte gereguleerde afgifte -Dextroamphetaminesulfaat -Atomoxetine (Strattera) -(Andere) 21 oktober 2016 Symposium ADHD 6
Oudermediatiegroep Een gedragstherapeutische oudertraining Doelen algemeen: - Ouders hebben zicht op de implicaties van ADHD problematiek in het dagelijks leven - Ouders van elkaars ervaringen laten leren (coping modeling) en elkaar steunen 21 oktober 2016 Symposium ADHD 7
Doelen voor ouders: Herstel emotionele en pedagogische relatie met het kind Toename vertrouwen in eigen handelen Eensgezindheid in opvoedingswijze ouders Ouders hebben een gedragsprogramma in handen waarmee zij hun kinderen gewenst gedrag kunnen aanleren 21 oktober 2016 Symposium ADHD 8
Doel oudercursus voor kind Meer zelfstandigheid bij kind: gewenst gedrag wordt geautomatiseerd Meer positieve interactiemomenten met ouders Afname ongewenst gedrag Verbetering zelfbeeld 21 oktober 2016 Symposium ADHD 9
Werkwijze Psycho-educatie/discussie ouders Gedragprogramma a.d.h.v. boek Zit Stil: - Zeer concrete kleine stapjes - Dagelijkse routine - Sociale en tastbare beloningen - Opbouw van stapjes 21 oktober 2016 Symposium ADHD 10
Werkwijze Aanleren gewenst gedrag Afleren ongewenst gedrag Dit vraagt van ouders een nieuwe kijk en de durf om het anders te proberen. 21 oktober 2016 Symposium ADHD 11
Effecten oudermediatietherapie Van den Hoofdakker, Van der Veen, Troost & Minderaa, 2000: Ouders ervaren hun kind minder problematisch Hebben meer grip op de opvoeding Ouders ervaren minder stress in de opvoeding 21 oktober 2016 Symposium ADHD 12
REM-weg Cognitief gedragtherapeutisch programma Voor kinderen van 8-12 jaar Multimodale aanpak: ouders, kind en school Doel: zelfcontrole vergroten + vergroten sociale probleemoplossingsvaardigheden 21 oktober 2016 Symposium ADHD 13
Zelfinstructiemethodiek Meichenbaum & Goodman, 1971 5 stappen van externe naar interne controle Cognitive modelling Overt, external guidance Overt, self guidance Faded, overt self guidance Covert self-instruction 21 oktober 2016 Symposium ADHD 14
Probleemoplossingsvaardigheden Door middel van modelling, rollenspellen en directe feedback oefenen in het juist oplossen van situatie aan de hand van Rode pet (aanvallen) Gele pet (oplossen) Blauwe pet (negeren) 21 oktober 2016 Symposium ADHD 15
Oudergroep Remweg Doelen: - Ouders hebben zicht op implicaties van ADHD in dagelijks leven - Ouders hebben handvatten om het kind te helpen zelfcontrole te ontwikkelen - Via ouders ontwikkelen kinderen zelfcontrole 21 oktober 2016 Symposium ADHD 16
Kindgroep Doelen: Kinderen weten wat ADHD is en wat de implicaties in dagelijks leven zijn Toename zelfcontrole vergroten Probleemoplossingsvaardigheden vergroten 21 oktober 2016 Symposium ADHD 17
Schoolbijeenkomst Informatie over programma Kind wordt thuis en op school op dezelfde wijze aangesproken Bevorderen generalisatie 21 oktober 2016 Symposium ADHD 18
Behandelingen op maat Individuele ouderbegeleiding Kinderpsychiatrische intensieve thuisbehandeling Systeemtherapie Individuele cognitieve gedragstherapie Vaktherapie (individueel/groepsverband) 21 oktober 2016 Symposium ADHD 19
Nazorg ADHD poli 21 oktober 2016 Symposium ADHD 20
Effectiviteit van neurofeedback bij jongeren met ADHD-klachten en comorbide stoornissen: een randomized controlled trial M. Bink 1 I.L. Bongers 2 Ch. van Nieuwenhuizen 1,2 1 Universiteit van Tilburg, Faculteit Sociale wetenschappen, Departement Tranzo. 2 GGzE, centrum voor kinder- & jeugd psychiatrie. Dit onderzoek wordt gefinancierd door ZonMW: 157 002 004 21 oktober 2016 Symposium ADHD 21
Neurofeedback Methode waarbij EEG- frequenties worden gemeten en gemodificeerd door operante conditionering Met het doel de fysiologische activiteit te verbeteren en daarmee het gedrag 21 oktober 2016 Symposium ADHD 22
Neurofeedback in praktijk 21 oktober 2016 Symposium ADHD 23
Patiëntscherm 21 oktober 2016 Symposium ADHD 24
Doelgroep Jongens tussen de 12 en 24 jaar Diagnose: ADHD, Autisme spectrum stoornissen of een andere gedragsstoornis Problemen met: aandacht, concentratie, impulsiviteit en hyperactiviteit Exclusie criteria: organisch hersenletsel, epilepsie, psychotische stoornis, TIQ<80 21 oktober 2016 Symposium ADHD 25
Meetinstrumenten 21 oktober 2016 Symposium ADHD 26
Neurofeedback Demonstratie www.uvt.nl/neurofeedback E-mail: M.Bink@ggze.nl 21 oktober 2016 Symposium ADHD 27