Gedeelde besluitvorming volgens het Dialoogmodel over een gedeeld verhaal en een tekening die betekenis krijgen George Westermann - kinder-en jeugdpsychiater Zuyderland GGz Sittard-Geleen Heerlen Op één lijn Klinisch redeneren & Gedeelde besluitvorming Utrecht - 8 april 2016
Zorgproces Diagnostiek Behandeling
Zorgproces Diagnostiek Adviesgesprek Behandeling Adviesgesprek: bij uitstek moment voor gedeelde besluitvorming
Stappen gedeelde besluitvorming (traditioneel in algemene gezondheidszorg) Keuze stap Opties stap Voorkeur stap Beslis stap Helpen bewust te worden dat eigen keuzes zijn te maken Opties met voor- en nadelen nagaan en bespreken Helpen eigen voorkeuren te expliciteren Samen tot een passende beslissing komen
Stappen gedeelde besluitvorming (in complexe (geestelijke)gezondheidszorg) Doelen stap Keuze stap Opties stap Voorkeur stap Beslis stap Eens worden over focus van beslissing Helpen bewust te worden dat eigen keuzes zijn te maken Opties met voor- en nadelen nagaan en bespreken Helpen eigen voorkeuren te expliciteren Samen tot een passende beslissing komen
Beslis-focus hangt af van Toestandsbeeld Context Waarden Voorkeuren Capaciteiten Mogelijkheden
Aanmelding - Verwijzing Zorgproces Diagnostiek Adviesgesprek in Dialoog Behandeling Evaluatie Afronding - Verwijzing Elke fase kent beslismomenten!
Waarin vinden we elkaar en hoe? wij hulpverleners naaste omgeving hulpvrager
Het Dialoogmodel is een hulpmiddel om afstemming, samenwerking en overeenstemming te bevorderen/optimaliseren tussen hulpvragers & hulpverleners tussen hulpverleners onderling het helpt om elkaar te vinden!
ROLLEN & POSITIES i.p.v. Doctor knows best from God to guide! Shared Decision-making
VERBINDEND KADER Dialoogmodel HULPVRAGERS diversiteit aan verwachtingen, noden, normen & waarden, overtuigingen, opvattingen, voorkeuren en geloof PROFESSIONALS diversiteit aan theoretische kaders, werkmodellen, oriëntaties en zorgethiek
AANGRIJPINGSPUNTEN niet alleen aandacht voor the devilish D s (disorder, disease, disablement) maar juist voor empowerment (talenten, capaciteiten, eigen kracht) oog en oor voor wat helpt en hindert
Het Dialoogmodel betekent: eenzelfde taal gedeeld plaatje actieve participatie partnerschap gedeelde besluitvorming, informed consent, empowerment, zelfmanagement
Wetenschappelijke onderbouwing RCT bij ouders (2008-2009): interventiegroep significant minder onzeker over besluit behandeling (DCS), meer eens met advies Replicatie bij adolescenten (2014-2015) papers ingediend (bijzonder effect bij jongens!)
4 Dialoogmodelprincipes woorden luisteren nauw beeld zegt meer dan 1000 woorden naast en met elkaar in dialoog hoop en vertrouwen via gedeeld verhaal
Stap voor stap 1. gedeeld verhaal over wat helpt en hindert dat hoop en vertrouwen biedt 2. gezamenlijk plan van aanpak om het weer geregeld te krijgen
Dylan 15 jaar De huisarts meldt Dylan aan vanwege zijn lastig gedrag, concentratieproblemen en slechte schoolresultaten. De aanleiding is schorsing van school (VMBO KB) vanwege wiet op zak. Dylan woont bij zijn moeder met oudere broer. Er zijn veel ruzies thuis. Gaat af en toe naar vader en nieuwe partner.
Dylan 15 jaar Hulpvrager Probleemdrager Probleemoplosser Moeder vraagt zich af wat er mis is met Dylan (heeft dat altijd al zo gevoeld) en hoe ze het best met hem om kan gaan. Ze is heel bezorgd en voelt zich schuldig, is de grip kwijt. Dylan vraagt of er pillen zijn tegen de drukte in zijn hoofd. Hij denkt dat hij ADHD heeft net als zijn vriend. Wiet maakt hem rustig. Verder moeten ze hem gewoon meer met rust laten. Vader heeft geen vragen, vindt het pubergedrag. Dylan luistert goed naar hem en zijn partner. Moeder moet strenger optreden.
intermezzo Therapeutische (psycho)diagnostiek Stephen Finn Hilde de Saeger Jan Henk Kamphuis samenwerking persoonlijke vragen sterke betrokkenheid Handelingsgerichte diagnostiek Noelle Pameijer Nina Draaisma verantwoorde besluitvorming rondom specifieke vragen
Wat krijgt de hulpvrager zelf geregeld en hoe?
Wat krijgt de omgeving geregeld en hoe?
Wat krijgen zij/wij samen geregeld en hoe?
Het Dialoogmodel kader biedt Ordening Samenhang Richting Overzicht Inzicht Uitzicht en hiermee een gedeeld, stress reducerend, oplossing- en doelgericht hoop genererend houvast!
Eens over wat speelt en welke kant we op willen waar liggen de aangrijpingspunten? waar ligt de prioriteit? wat past bij het gezin? wie gaat wat doen, met welke doelen? welk tempo, welke fasering is wenselijk?
Samenvattend plaatje wordt samen in dialoog opgebouwd in taal van hulpvragers (met kernwoorden) gedeeld verhaal ontstaat (multideskundig perspectief) gezamenlijk REGeL-plan
Hierin vinden wij elkaar! wij hulpverleners naasten hulpvrager
praktijkboek thesis RCT-paper theorie- & praktijkboek www.dialoogmodel.nl Dialoogmodel www.kenniscentrum KJP
Om mee (naar huis) te nemen de therapeutische relatie is het begin van alles! creëer samen een betekenisvol hoopvol verhaal! benut de kracht van visualisatie! denk aan het Dialoogmodel als handzaam hulpmiddel!
Tijd voor dialoog!? There s more to the picture than meets the eye Neil Young