1 pagina 1 van 10
2 pagina 2 van 10
3 Praktisch Doelgroep 1 e graad ASO/TSO/BSO Duur 2u30 Doel De leerlingen gaan onderzoekend leren en worden uitgedaagd om geluid vanuit verschillende perspectieven te benaderen. Materiaal voor de gids Handleiding, conclusiebladen en ondersteunend fotomateriaal. Materiaal voor de lln. 3 opdrachtenbundels 3 fieldrecorders 3 routekaarten 3 pakketten themakaarten 3 foto-overzichten geluidsbeperkende maatregelen 12 schrijfplankjes (per duo 1 schrijfplank) Kledij Geschikte en voldoende warme kledij voor buitenactiviteit. Laarzen of stevige schoenen zijn nodig. Inleiding De Helix heeft een aantal onderzoekswandelingen ontwikkeld rond verschillende thema s. Bij deze onderzoekswandeling staat het thema geluid centraal. De leerlingen worden verdeeld in groepjes en onderzoeken een stukje van de regio tijdens een uitgestippelde wandeling in de buurt van de Helix. Daarbij verzamelen ze gegevens door o.a. geluidsopnames, turfopdrachten, interviews pagina 3 van 10
4 De inventarisaties leveren materiaal op dat aan het einde van de gidsbeurt wordt besproken door de gids, maar de informatie kan ook nog grondig worden nabesproken in de klas. Locatie Er zijn 3 verschillende routes (ongeveer 3,5 km) in de buurt van de Helix uitgestippeld. Elke groep onderzoekt een andere route. Aantal lln. en gidsen 24 leerlingen, 2 gidsen en 1 begeleidende leerkracht. pagina 4 van 10
5 Algemeen verloop De onderzoekswandeling is opgesteld voor een klasgroep van 24 leerlingen. De leerlingen worden onderverdeeld in 3 deelgroepen van 8 leerlingen. De inleiding en de nabespreking gebeuren met de volledige groep. De inleiding wordt gegeven ter hoogte van de expo open kaart, de nabespreking in een lokaal. De onderzoekswandeling gebeurt in de drie aparte deelgroepen waarbij elke deelgroep een andere route aflegt. Tijdens de onderzoekswandeling wordt elke deelgroep begeleid door een gids of de begeleidende leerkracht. Timing Inleiding (30 min) Onderzoekswandeling (90 min) Nabespreking (30 min) Inhoud Deel 1: Inleiding (30 min) Materiaal: 3 opdrachtenbundels, 3 fieldrecorders, 3 routekaarten, 3 pakketten themakaarten, 3 foto-overzichten geluidsbeperkende maatregelen en 12 schrijfplankjes (per duo 1 schrijfplankje) Tijdens de inleiding wordt de expo open kaart toegelicht, krijgen de leerlingen de opdrachten verduidelijkt en worden de routekaarten, themakaarten en foto-overzichten uitgedeeld. De leerlingen ontvangen de fieldrecorders en leren daarmee werken. Zowel de opdrachtenbundel, de routekaarten, de themakaarten, de foto-overzichten als de handleiding van de fieldrecorder zijn in de bundel werkbladen onderzoekswandeling geluid opgenomen. Expo open kaart De leerlingen zullen door het uitvoeren van deze onderzoekswandeling meewerken aan het project Open Kaart. Regio onder de loep. dat plaatsvindt in de regio rond De Helix. pagina 5 van 10
6 Samen met inwoners, scholieren en bezoekers wordt de regio rond het centrum onderzocht en op een originele en aantrekkelijke manier in kaart gebracht. De regio is een afgebakend gebied verspreid over 5 dorpen: Grimminge, Zandbergen, Idegem, Schendelbeke en Onkerzele. Hoe zijn mensen en natuur hier verweven? Wat verbindt mensen met dit gebied? Welke ervaringen, ideeën en controverses doen ertoe in deze regio? Om dit onderzoek te voeren, werden een aantal thema s geselecteerd die allemaal van tel zijn in deze regio zoals landschap, planten en dieren, mobiliteit, bedrijven, voeding, technologie Samen met de leerlingen gaan we op onderzoek naar de verbinding en betrokkenheid van deze streek met geluiden en dit zowel vroeger, nu als in de toekomst. We zullen tijdens een wandelonderzoek informatie verzamelen en bestuderen. Al het waardevolle materiaal dat verzameld wordt, wordt opgenomen in de tentoonstelling. Het is namelijk een groeiende, participatieve, tentoonstelling die continu verder wordt aangevuld met nieuw onderzoeksmateriaal. TIP voor gidsen: Tijdens de inleiding kunnen ook enkele voorbeelden van de expo getoond worden. Bijvoorbeeld onderzoekswandeling te Schendelbeke: o Foto van meisje met klembord o Foto van ganzen (link met dieren) pagina 6 van 10
7 Opdrachtomschrijving en uitdeling materiaal In totaal worden per deelgroep (van 8 leerlingen) 8 opdrachten uitgevoerd, namelijk: - Opdracht 1: Geluiden registreren - Opdracht 2: Alles is verbonden met alles - Opdracht 3: Turfopdracht - Opdracht 4: Onderzoek geluidsbeperkende maatregelen - Opdracht 5: Voorstellen formuleren - Opdracht 6: Onderzoek geluidsbeleving - Opdracht 7: Interview - Opdracht 8: Stiltebeleving Op het eerste blad van de opdrachtenbundel staan de opdrachten opgesomd per duo. Naast elk opdrachtenpakket komen de namen van de personen die hier verantwoordelijk voor zijn. Bij elk opdrachtblad staat eerst de opdrachtomschrijving. De uitgedeelde themakaarten hebben ze nodig bij opdracht 2. Het foto-overzicht dient als ondersteunend beeldmateriaal bij opdracht 4. Uitbreiding: Onderzoeksopdracht volgens wetenschappelijke methode Bij elke opdracht worden gegevens verzameld, verwerkt en worden conclusies getrokken. Wanneer je echter een onderzoek uitvoert volgens de wetenschappelijke methode moet je nog een aantal extra stappen ondernemen. Vóór het uitvoeren van een wetenschappelijk onderzoek worden een onderzoeksvraag en hypothese geformuleerd. Bij elke opdracht kan dit als uitbreiding gedaan worden. Na het verzamelen van de gegevens, wordt in dat geval de hypothese afgetoetst en een antwoord op de onderzoeksvraag geformuleerd. Fieldrecorder Van elke deelgroep (van 8 leerlingen) krijgt het eerste duo eveneens uitleg over de werking van de fieldrecorder. Deel 2: Onderzoekswandeling (90 min) Materiaal: Al het nodige materiaal werd tijdens de inleiding aan de leerlingen bezorgd. Tijdens de onderzoekswandeling voeren de leerlingen gedurende anderhalf uur de opdrachten uit. Elke deelgroep heeft een andere route en zal dus andere gegevens verzamelen. Ondanks de volledige verantwoordelijkheid bij de leerlingen ligt, is het gericht sturen van de begeleidende leerkracht of gids noodzakelijk. pagina 7 van 10
8 Zo is het aangeraden om bij aanvang van de onderzoekswandeling minimaal 1 geluid samen te registreren. Op deze manier kan je de leerlingen attent maken op geluiden die ze uit zichzelf hoogstwaarschijnlijk niet zouden opmerken en zijn ze meer bewust van hoe alle opdrachten uitgevoerd moeten worden. Deel 3: Nabespreking (30 min) Materiaal: Ingevulde opdrachtbladen van de leerlingen, ondersteunend fotomateriaal (decibelschaal, weggebruikers en stiltebeleving) en conclusiebladen. Tijdens de nabespreking worden per opdracht de gegevens van de drie groepen gebundeld, vergeleken en besproken aan de hand van de conclusiebladen. Ook de conclusiebladen zijn opgenomen in de bundel werkbladen onderzoekswandeling geluid. Bij deze nabespreking wordt de verzamelde informatie gebruikt om geluid uit verschillende invalshoeken te bekijken, krijgen de leerlingen extra achtergrondinformatie over geluid en gaan ze nadenken over oorzaken en gevolgen, oplossingen en acties. In de bundel werkbladen onderzoekswandeling geluid staan enkele vragen en richtlijnen per conclusieblad. Deze kunnen gebruikt worden bij de verwerking en bespreking. pagina 8 van 10
9 Bronnen Agentschap Wegen en Verkeer: www.wegenenverkeer.be Leefmilieu Brussel: www.leefmilieu.brussels.be Departement Omgeving: www.lne.be Departement Kanselarij en Bestuur: www.do.vlaanderen.be Wereldgezondheidsorganisatie: www.euro.who.int Agentschap voor Natuur en bos: www.natuurenbos.be Departement Mobiliteit en Openbare werken www.mobielvlaanderen.be Federale overheidsdienst volksgezondheid, veiligheid van de voedselketen en leefmilieu www.health.belgium.be Compendium voor de Leefomgeving www.clo.nl Brussels Airport: www.brusselsairport.be Stille-autobonden.com: www.stille-autobanden.com 4silence BV: www.4silence.nl pagina 9 van 10
10 pagina 10 van 10