Allerlei onderwerpen

Allerlei onderwerpen In dit practicum behandelen we enkele bijzonderheden van de TI die je in uiteenlopende situaties kunt gebruiken. a Problemen oplossen Standaardinstellingen van de GR Veel problemen met de GR zijn op te lossen door te kiezen voor de standaardinstellingen. Dit gaat als volgt. Kies élhiu en zorg voor het scherm van iguur 11.1. Op elke regel is de linkeroptie geselecteerd. Kies MnaaEM (= B33 CSÜSJ1 en zorg voor het scherm van iguur 11.2. Op elke regel is de linkeroptie geselecteerd. Kies J3 en zorg er voor dat Plotl, Plot2, en Plot3 uit staan. Sci En9 loa1 6123456739 J ad i ai unc! onnec"te Pol Dot SiMul a+ta r?^öi Horiz G-T v _ j iguur IL1 Het MODE-menu, PolarGC :oordür CoordO ridu GridOn IxesOn Rxes-O.abel O t LabelOn xpro iguur II.2 He! FORMAT-memi. PlOtl iguur 11.3 Hetormuleinvoerscherm. Foutmeldingen Kies bij de outmelding ERR voor de optie Goto. De cursor gaat dan naar de plaats waar de GR de out heet ontdekt. Bij outen kun je denken aan outie minleken te veel ote weinig haakjes delen door nul de wortel uit een negatie getal lijsten die niet even lang zijn ^-waarden die kleiner dan Xmin o groter dan Xmax zijn Xmin is groter dan Xmax gekozen Ymin is groter dan Ymax gekozen ERRiSVHTlX ÜQuit iguur 11.4 Allerlei onderwerpen 33

Applications Onder de knop 3 vind je bij de TI-84 een veelheid aan applicaties. In de lessen economie heb je misschien wat aan de applicatie Finance. Let erop dat je sommige applicaties na gebruik weer moet uitzetten. Zo kun je slechts één graiek plotten als de applicatie Transrm is geïnstalleerd. Zie het GR-scherm hieronder. Nogmaals de applicatie selecteren en de installatie ongedaan maken, lost het probleem op. MVl = Plolï iguur 11.5 iguur 11.6 tcrdfra :Start-up = StudyCr-d :Suenska :TIneSpan :Tabla P atransrn Krijg je bij het ormule-in voerschema onderop het scherm O0^t 3ül- zoals op het scherm hieronder, dan moet de applicatie Inequalz weer verlaten worden. K= Plot! Plotï iguur 11. 7 iguur 11.8 ranc-ais!funsci :GeoMastr HInequalz :LearnChk :Lo9ln thederlan Verdwenen lijsten Op het lijsten-invoerscherm kunnen één o meer lijsten ontbreken. Met het kiezen van de optie SetUpEditor uit het STAT-EDlT-menu komen de lijsten LI tot en met L6 weer te voorschijn. LI L3 LH 1 ClLC TESTS it... SortFK 3:SortD< 4:ClrList 5:SetUpEditor iguur 11.9 De lijst L2 ontbreek!. iguur 11.10 Het STAT-EDiT-memi. Te weinig contrast Het lijkt o de GR uit blijt als je hem aan zet. Dit probleem van te weinig contrast wordt vaak veroorzaakt door batterijen die bijna leeg zijn. Zet de GR eerst uit en vervolgens weer aan. Druk op B23 en houd vervolgens de knop O net zo lan ingedrukt totdatje voldoende contrast hebt. Daarbij verschijnt rechtsboven een cijer. Resetten Hebben de hierboven aangeboden oplossingen geen resultaat, dan zit er niet veel anders op dan de GR te resetten. Bij het resetten van de GR verdwijnen alle ingevoerde gegevens en worden de abrieksinstellingen hersteld. Voor je alles reset is het verstandig eerst de optie Deaults uit het MEM-RE S ET-RA M- ALL-menu te kiezen. Deze optie zet de GR in de abrieksinstellingen met behoud van alle ingevoerde inormatie. out 2: Men M9nt/Del... 3:Clear Entries 4:ClrlllLists 6!Uiïlrchwe ÖUReset... ^ iguur I IJ I RlM RRCHIUE IHlll Menory iguur II. 12 34 Practicum 11

Helpt ook dit niet, kies dan voor de optie All Memory uit het MEM-RESET-ALL-menu. Ook hierbij wordt de GR in de abrieksinstellingen gezet, maar nu gaat alle ingevoerde inormatie verloren. b Het MODE-menu De instellingen van het MODE-menu Met lüjüü kom je op het MODE-scherm. Op dit scherm is a te lezen met welke instellingen de GR werkt. Hieronder staat een korte beschrijving van de instellingen. In elke regel is de meest linkse instelling de basisinstelling van de TI. Sci Eng 0123456789 Degree Par Pol Seq a+bi rea6i Horiz G -T Notatie van getallen. Aronden op het ingestelde aantal decimalen. Keuze uit de instellingen radialen en graden. Bij Func kun je op het ormule-invoerscherm een ormule invoeren. Bij Dot krijg je alleen losse punten van een graiek. Bij Simul worden bij twee o meer ingevoerde ormules de bijbehorende graieken tegelijk geplot. De instellingen a+bi en rea6i en zijn niet van belang. Kies altijd de instelling Real. Bij Horiz en G-T krijg je een horizontaal respectievelijk verticaal gesplitst scherm. c De GR instellen op de wetenschappelijke notatie De instelling Sci Op de eerste regel van het MODE-menu staat Normal Sci Eng. Met de instelling Normal krijg je de gewone getallennotatie. Met de instelling Sci komt elk getal in wetenschappelijke notatie. Sci En9 0123456789 De9ree 'ar Pol Se-=H Dot b i nul a+a Horiz G-T iguur 11.13 Sci komt van het Engelse scientiic, dat wetenschappelijk betekent. Het getal 48 357 wordt in de wetenschappelijke notatie weergegeven als 4.8357 E 4. Zie iguur 11.14. Je moet dit lezen als 4,8357-104. Het getal 0,000381 wordt bij de instelling Sci genoteerd als 3.81 E~4. Je moet dit lezen als 3,81 10~4. Bij de instelling Normal kun je met @ een getal rechtstreeks in de wetenschappelijke notatie invoeren. Het getal 5,83 10"7 voer je in als 4S357.000381 4.8357E4 3.S1E-4 iguur 11.14 Allerlei onderwerpen 35

Voer de volgende berekeningen uit. Schrij je antwoord in de vorm a 10" met a tussen l en 10. a 2,8 103x 0,08-104 b 0,68-106 + 2,98-107 c (9,8-10"1:): (0,007-10"6) d 781 - l O5-28' 104 d Aronden op de GR De instelling Float Op de tweede regel van het MODE-menu staat Float 0123456789.. Door achter Float de cursor op 4 te zetten, rondt de GR elk getal a op vier decimalen. We noemen dit de Fix4-instelling. Zet na het maken van opgave 2 de GR weer op Float. Bereken in drie decimalen nauwkeurig. Gebruik de Fix3-instelling. 2,13-1,18 b 2' c 0,8"3'6 Sc i En9 Toat_0123E56789 urn ar Pol Se** Dot- _ Si nu l :eal a+bi re^öi Horiz G-T ^onneciet 5e-=tuent i a iguur 11.15,* e Het gebruik van lettergeheugens De knop dim Je kunt een getal opslaan in een lettergeheugen. Daarvoor zijn de letters A, B, C,... beschikbaar. De letters staan in het groen boven enkele toetsen. Druk eerst de groene N Het getal 5 sla je in het geheugen A op door in te tikken. Het getal 6 sla je in het geheugen B op door in te tikken. V 5+l 6+B J ^ 5 6 De GR neemt verder in elke berekening waarin A en B voorkomen voor A het getal 5 en voor B het getal 6. Zo kent de GR aan IA - 6B de uitkomst -26 toe. Zie iguur 11.17. 3,14 Sla de getallen 2,123456, ^J3 en 10,3498 Bereken in drie decimalen nauwkeurig. a 3A-B b B--4AC c C2+AB op in de iettergeheugens A, B en C.. C2-AB A + B v iguur 11.16 6+B 2l-6B J ^ EJ 6-26 v ) iguur 11. 1 7 _ a Plot de graieken van y} = 0,5;r - 2* l en y2 = 0,5x + l op het standaardscherm. Zorg er met de optie intersect voor dat de coördinaten van het rechtersnijpunt op het scherm staan. Noteer deze coördinaten. b Ga naar het basisscherm en onderzoek welke getallen in de geheugenpiaatsen X en Y staan. Wat valt je op? maar ook met CHR^O V \e geheugenpla J 36 Practicum 11

De hoeveelheden I en II groeien volgens de ormules yv, = 20 l,64' en Nn = 150 + 5,83/. Hierin is N het aantal en t de tijd in uren. a Plot de graieken in het venster met Xmin = O, Xmax = 10, Ymin = O en Ymax = 250. b Zorg er met de optie intersect voor dat de coördinaten van het snijpunt van de twee graieken op het scherm komen. c Licht toe dat je met de berekening in iguur 11.18 het tijdstip in minuten krijgt waarop A = JVir lns-4.3915688743 0 23.49413246 iguur J 1.18 De instelling Ask in het TABLE SETUPmenu In een tabel y-waarden berekenen Het TABLE SETUP-menu kun je zo instellen dat bij elke gewenste \--waarde de bij behorende j-waarde in de tabel verschijnt. Bij de ormule y = 0,5.ï3 - Ir2 + 5x - l kun je y(3,\2) als volgt in de tabel opnemen. * Voer in yt = 0,5xJ - 2r + 5x - l. Ga naar het TABLE SETUP-menu en zet Indpnt op Ask. TlBLE SETUP TblStart=0 lutü Depend: MMB HS iguur 11.19 X 3,12 mm Vi x= v iguur 11.20 10.31? Ei.ïiH Ga naar het tabellenscherm. Je krijgt een lege tabel. Zet de cursor in de X-kolom en tik in EUÜSp Bii-itp. In de Yl-kolom verschijnty}(3,12). Je leest a >',(3,12)= 10,32. Wil je vervolgens v,(5,74) weten, dan tikje in de X-kolom in g De catalogus Mei üiiiltoté (=Ö2jj uncties die de TI bezit. kom je in de catalogus: een alabetische lijst van alle Kies Miijpnd. De selectiecursor > wijst abs( aan. Na «>»: verschijnt abs( op het (basis)scherm. Loop eens door de catalogus. Na de letter Z verschijnen de tekens, zoals+, =, > en!. Wil je snel naarde instructies die met Q beginnen, dan tikje in ^j&, dus zonder laiaiijh Aan de A rechtsboven op het scherm zie je datje niet eerst op MM hoet te drukken. ClTlLOG and inüufk lns lxeso iguur 11.21 Allerlei onderwerpen 37

h Vergelijkingen oplossen met de solver De solver Met de optie 0: Solver uit het MATH-MATH-menu los je vergelijkingen op. De werking van deze optie lichten we toe aan de hand van de ormule q = 60a '45è '55. In deze ormule met de variabelen a, ben q kun je één van de variabelen berekenen als de andere twee gegeven zijn. Bij a=80 en q = 1980 krijg je b als volgt. Herleid de ormule op 0. Je krijgt q-60amsb -55 = Q. Kies de optie 0: Solver uit het MATH-MATH-menu. Je krijgt het scherm van iguur 11.23. Krijg je een ander scherm dan in iguur 11.23 dan ga je eerst met B uit het scherm en wis je met isl^ de eerder ingevoerde vergelijking. : HUM CPX PRB 5: K- 6:Min( 8: nderi'x 9:nInU SHSoluer... MATH-MATH- iguur 11.22 Het menu. ÉQURTIOH SOLVER : 0= iguur 11.23 Voer achter eqn: O - in Q - 60A '45 B0'55. Na ljiijik voer je voor Q de waarde 1980 en voor A de waarde 80 in. Zet de cursor achter B en tik in Je krijgt 6=15,990454590... Dus b= 15,99. S l=s@ B=l bound=-c-le99,l. iguur 11.24 Voor een nieuwe berekening, bijvoorbeeld van a bij q = 2000 en 6=10, voer je in Q = 2000 en B =10 en zet je de cursor achter A=. E3B intikken geet A = 145,19536983... Dus a= 145,20. Q=200@ R=145. 19536933... E=10 le t-rt=9 iguur 11.25 Gegeven is de ormule L + l,25s '50-9,8D l33 = 16,296. Rond in deze opgave a op drie decimalen. a Bereken S voor 1 = 22,84 en D =19,34. b Bereken D voor L = 22,58 en 5=308,52. c BerekenLvoor 5=290,58 en D = 21,77. 38 Practicum 11