Goed opdrachtgeverschap en projectontwikkeling Structureel organiseren of go with the flow? Foto: Joseph Chan, Unsplash NEPROM Dag van de Projectontwikkeling 2019 Prof.dr.ir. Marleen Hermans (TU Delft / Brink Groep) Jan van Barneveld (De Alliantie / NEPROM)
Even voorstellen Marleen Hermans Hoogleraar Publiek Opdrachtgeverschap in de Bouw Managing Partner Brink Management/Advies Jan van Barneveld Directeur De Alliantie Ontwikkeling B.V.
Aanleiding voor gesprek over opdrachtgeverschap Omvang investerings- en onderhoudsportefeuille 1 miljoen woningen (Thuis in de toekomst) Verduurzaming Conjunctuur en schaarste van grondstoffen en arbeidspotentieel Wijzigende kaders: Omgevingswet, klimaatafspraken, Woningwet, Veranderde ideeen over samenwerking Opdrachtgever - Opdrachtnemer Foto: Eyesplash, 2008
Context opdrachtgeverschap in de bouw - Verschil investeringsprojecten en onderhoud - Lokaal karakter regelgeving - Opdrachtgever -> Opdrachtnemer -> Opdrachtgever - Politieke dynamiek vs. bestendige koers t.b.v. leren en innoveren - Complexe verstedelijkingsopgave Foto: Tom Greuter, 2011
De opdrachtgevende rol
Mantel PPP E&C Traditioneel BOT DBFMO Total engineering Maincontract Alliantie DB
Andere samenwerkingsvormen Type VRAAGGESTUURD Geïntegreerde contracten, maincontracts ESCO s, DBFMO s Raamcontracten / Inkoopsamenwerkings-verbanden Partnerships / allianties / ketensamenwerking AANBODGESTUURD Conceptontwikkeling Doel Sturen op eindresultaat, huisvesting als dienst TCO / LCC, financiering en financiële prikkel bij markt Benutten van schaalvoordelen en bundelen van expertise (objectongebonden) Stroomlijnen van belangen, samen ontwikkelen Gestandaardiseerd integraal product, lean keten, gezamenlijke ontwikkeling
Observaties Projectoriëntatie Individueel enthousiasme Incidenteel experimenteren als mechanisme Papieren resultaat OG ON: huwelijk met de handschoen
Leerstoel Publiek Opdrachtgeverschap: Maturity Model Professioneel Opdrachtgeverschap Zelfbeeld professionaliteit (publieke) opdrachtgevers Identificatie van verbeteraspecten Bewustwording van inhoud & breedte rol
9 aspecten, samenhangend en ingebed Organisatie Context Opgave
Bij anderen nog in ontwikkeling Thema 1 Sturen Thema 2 Leren Thema 1 Sturen Thema 3 Markt
Thema 1: Sturing en leiderschap
Wat is er nodig? Goed beeld van uw totale opgave / portefeuille, gelijke opgaven gesorteerd Goed inzicht in werkingswijze samenwerkingsvormen Afwegingskaders en werkwijze op tactisch niveau voor uitvraag van / deelname aan verschillende samenwerkingsvormen Toepassing afwegingskaders in initiatieffase (pre-projectfase)
Ronde 1. Onze vragen: Hoe heeft u in uw organisatie de toepassing van of deelname aan verschillende samenwerkingsvormen georganiseerd? Ligt die afweging op de juiste plaats? Wie houdt zicht op het totaal aan risico s dat uw organisatie loopt over alle projecten heen? Wie bewaakt de adequate inzet van capaciteit bij diverse vormen van samenwerking?
Plenair: Wat zijn de 2 belangrijkste aandachtspunten in uw groep?
Thema 2: Van pilots naar leren
Wat is er nodig? Programmeer en hou vol Maak langjarige innovatie- en experimentenprogramma s Hou ingezette verandering enige jaren vast Organiseer het leren structureel Leg een relatie tussen HR / persoonlijke ontwikkeling en vakontwikkeling Beleg de kennisfunctie en benoem wie er moeten gaan leren Beloon/waardeer kennis overdragen en leren Maak leren onderdeel projectopdracht Maak innovatie of leeropdracht expliciet deel projectopdracht Voorkom projectisolatie
Ronde 2. Onze vragen aan u: Leert uw organisatie structureel van projecten? Hoe doet u dat? Is er in uw organisatie een relatie tussen HRM en vakontwikkeling? Hoe borgt u dat? Welke kennis zou u samen met uw samenwerkingspartner(s) kunnen opbouwen? En welke met collega-organisaties?
Plenair: Wat zijn de 2 belangrijkste aandachtspunten in uw groep?
Thema 3: Markt: Wat weet je van de ander?
Wat is er nodig? Kennis van leveranciers, hun bedrijfsvoering, concurrenten Bij veranderde vraag: selectiecriteria heroverwegen! Weten hoe de vraagmarkt er uit ziet: positie t.o.v. concullega s & totale vraag vs. capaciteit Hoe kun je kwaliteit leveranciers zo goed mogelijk benutten (en innovatie uitlokken)?
Ronde 3. Onze vragen aan u: Wat weet u van de werkportefeuille van uw opdrachtnemer / collegaopdrachtgever? Gaat u wel eens na of, waarom en hoe, de ander in staat is zijn proces in te richten naar een nieuw toegepaste samenwerkingsvorm? Kent u de actuele temperatuur in de markt en weet u daarnaar te handelen? Hoe gedraagt uw organisatie zich naar uw samenwerkingspartners op dit vlak? (In alle richtingen van de keten)
Plenair: Wat zijn de 2 belangrijkste aandachtspunten in uw groep?
Plenair: Met welke vraag gaat u aan de slag?
Kortom Professioneel opdrachtgeven: U bent aan zet!