Prostaatkanker, wat nu?

Vergelijkbare documenten
Goedaardige Prostaatvergroting

Reparatie van de vaginale prolaps. Dr Jochen Darras Uroloog AZ Damiaan

> Robot-gestuurde precisiechirurgie in de behandeling van prostaatkanker

Behandeling Prostaatkanker

Brachytherapie als minimaal invasieve curatieve therapie voor gelokaliseerd prostaatcarcinoom:


Prostaatkanker: algemene info

De gidsbijprostaatkanker -Uroloog Roderick van den Bergh St Antonius Ziekenhuis, Utrecht

Geïndividualiseerde aanpak van gelokaliseerd prostaatcarcinoma.

Urologie. Richard van der Linden Thijn de Vocht

Prostaatkanker. 07 september De Prostaat

Wordt u geconfronteerd met prostaatkanker? Wij vertellen u waarom da Vinci -chirurgie uw beste optie kan zijn voor de behandeling

Het opsporen van prostaatkanker

Robot geassisteerde laparoscopische radicale prostatectomie (RALP) VUmc

PCA3.

Screening voor prostaatkanker. Dr.K.R. Hente Dienst Urologie AZ KLINA Brasschaat

Behandelingsopties voor urologische aandoeningen. Infobrochure SAP 14590

Kwaadaardige prostaatgezwellen

BRACHYTHERAPIE Jodiumimplantatie bij de behandeling van prostaatkanker

Wordt u geconfronteerd met prostaatkanker? Wij vertellen u waarom da Vinci -chirurgie uw beste optie kan zijn voor de behandeling

Komt een man bij de dokter

Radicale Prostatectomie. Incontinentie. na een. AZ Damiaan Oostende. Dr. Jochen Darras Dienst Urologie

Bijscholing Heelkunde. St-Jozefkliniek 16 oktober 2014

Screening op prostaatkanker

PSA-screening To do or not to do? Dr. Ludo Vanden Bussche uroloog

PATIËNTENINFORMATIE. VERWIJDEREN VAN DE PROSTAAT Laparoscopische prostatectomie met behulp van robotchirurgie

MRI spoort prostaatkanker nauwkeurig op

PROSTAATKANKER. Welke behandeling past het best bij u?

Patiënteninformatiedossier (PID) PROSTAATKANKER. onderdeel. OPERATIE (het verwijderen van de prostaat) PROSTAATKANKER Operatie

Actieve monitoring: gouden standaard voor low-risk tumoren?

Inschatting van het risico op uitzaaiingen van prostaatkanker

Patiënteninformatiedossier (PID) Prostaatkanker. onderdeel ZIEKTEBEELD. PROSTAATKANKER Ziektebeeld

Actieve opvolging bij prostaatkanker : Wat en voor wie? Dr. Christophe Ghysel. Urologisch Centrum Noord West-Vlaanderen.


Basisbegrippen Oncologie

Prostaatbiopsie. Consultatie urologie

KIEZEN BIJ PROSTAATKANKER

Patiënteninformatie Focal One HIFU Robot. Behandeling van gelokaliseerde prostaatkanker HIFU ROBOT

Robot-geassisteerde radicale laparoscopische

Keuzehulp voor mannen met gelokaliseerde prostaatkanker

Robot-geassisteerde radicale prostatectomie (RALP)

oorspronkelijk chirurgisch vakgebied M. Lieburg: steensnijders mei 1552 protospecialist

De robot-geassisteerde laparoscopische radicale prostatectomie

Symposium Zorg voor Uitkomst 17 april 2015

Brachytherapie. Jodiumimplantatie voor de behandeling van prostaatkanker. Jessa Ziekenhuis vzw. Dienst kwaliteit

Patiënteninformatie dienst urologie Robot-geassisteerde totale prostaatwegname

Patiënteninformatie Focal One HIFU Robot. Behandeling van gelokaliseerde prostaatkanker HIFU ROBOT

Laarbeeklaan Brussel. Oncologisch Handboek. Richtlijnen Urologie. Prostaat

De keuze maken. Beslissingshulp voor mannen met vragen over vroegtijdige opsporing van prostaatkanker

PROSTAATKANKER PROSTAATKANKER WELKE BEHANDELING PAST HET BEST BIJ U?

Medische Publieksacademie

Prostaatkanker - afwachtend beleid

Seksualiteit en Prostaatkanker

Dr E.B. Cornel, uroloog. PSA: To Screen or Not to Screen

De keuze maken. Beslissingshulp voor patiënten met vroegtijdige, gelokaliseerde prostaatkanker. oktober 2007

29/01/2011. Prostaatkanker. Steeds meer, steeds belangrijker! Onze gezondheidspiramides

Brachytherapie bij prostaatkanker. Urologie

Bronchuscarcinoom Incidentiegegevens, initiële behandeling AZ Groeninge Kris Van Oortegem Pneumologie

Prostaatkanker Wat zijn de behandelmogelijkheden. Joost de Baaij, verpleegkundig specialist Marikenhuis 3 juni 2019

KCE Report 194 & 226 Gelokaliseerde prostaatkanker 1 1. ALGORITME

Urologie. Prostaatpunctie

Brachytherapie van de prostaat SAP 14881

Verwijderen van de prostaat met de Da Vinci-operatierobot

PSA Vlaanderen vzw. Prostaatkanker. Omdat weten belangrijk is!

Continentiemechanisme/soorten incontinentie/ Prof. Dr. D. De Ridder medicatiebeleid Diagnosestelling in de praktijk

Keuzehulp voor mannen met gelokaliseerde prostaatkanker

PATIËNTEN INFORMATIE. Beslissingswijzer. bij niet uitgezaaide prostaatkanker. Urologie Bestemd voor mannen met prostaatkanker

KIEZEN VOOR MEER OF MINDER STRALING BIJ DE BEHANDELING VAN PROSTAATKANKER

Behandelingen bij prostaatkanker

PSA bepaling wanneer? En wat dan? Navorming HABO 18 januari 2018

2 e Post EAUN Meeting. Hot topics in Uro-oncologie Erik van MuilekomMANP Verpleegkundig specialist NKI-AVL

Behandelingen bij prostaatkanker

RZ Heilig Hart Leuven Naamsestraat Leuven. Dienst Urologie. Informatie voor patiënten. De brachytherapie

lyondellbasell.com PROSTAATKANKER

Brachytherapie bij prostaatkanker

Informatie over de opsporing van prostaatkanker met PSA op basis van de Belgische gegevens. Informatie voor de arts

Kijkoperatie voor lymfeklierverwijdering. (Laparoscopische Pelviene Lymfeklierdissectie)

PATIËNTEN INFORMATIE. Verwijderen van niertumoren

Verhoogd PSA. Albert Schweitzer ziekenhuis september 2013 pavo 0932

Is er nog seks na prostaatkankerchirurgie? De resultaten na een robotgeassisteerde prostaatkankeroperatie zijn alvast zeer bevredigend.

Prostaat Centrum Brugge. Prostaatbrachytherapie

Goedaardige prostaatvergroting

OBA rapportage Nummer 1 - Oktober 2012

Werkafspraken prostaatkanker, IKNL regionale werkgroep urologische tumoren locatie Amsterdam.

GEÏNFORMEERDE TOESTEMMING radicale prostatectomie (met klierevidement)

Het radicaal verwijderen van de prostaat

Bijlage F Deelrapportage voor prostaatkanker

Verwijderen van de prostaat volgens ETAP endoscopische transvesicale adenomectomie van de prostaat

Persoonlijk Informatie Dossier. Prostaatkanker: behandelingen

Robot-geassisteerde radicale prostatectomie

Onderwerp: Wetenschappelijk onderzoek 4M " Met prostaat MRI Meer Mans " Geachte coiiega,

Seksuele disfunctie en relatieproblematiek in de urologische praktijk

Wat is prostaatkanker?

Prostaatimplantatie met radioactief jodium

Met prostaat vmri Meer Mans

DVP.

Kijkoperatie voor verwijdering van de lymfeklieren bij prostaatkanker

Heeft chirurgie of radiotherapie nog zin bij uitgezaaide prostaatkanker?

Transcriptie:

Prostate Awareness Day Dinsdag 24 september 2013 In het kader van de Europese week van de Urologie informeert de dienst Urologie van Az Damiaan over prostaataandoeningen. Prostate Awareness Day Dinsdag 24 september 2013 In het kader van de Europese week van de Urologie informeert de dienst Urologie van Az Damiaan over prostaataandoeningen. Programma Een beetje raad over de prostaat Welkom en inleiding ) Dr. Piet Mattelaer, diensthoofd Urologie Weetjes over de prostaat Petra Broucke, prostaatverpleegkundige Goedaardige prostaatvergrotin g (benigne prostaathypertrofie Dr. Diederik Ponette, uroloog Prostaatkanker, wat nu? Dr. Jochen Darras, uroloog De informatie s essi e w ordt tweemaal aangeboden. Sessie 1: 14.30u tot 16u30 Sessie 2: 19u tot 21u Plaats: auditorium t Staketsel Az Damiaan Programma Een beetje raad over de prostaat Welkom en inleiding ) Dr. Piet Mattelaer, diensthoofd Urologie Weetjes over de prostaat Petra Broucke, prostaatverpleegkundige Goedaardige prostaatvergrotin g (benigne prostaathypertrofie Dr. Diederik Ponette, uroloog Prostaatkanker, wat nu? Dr. Jochen Darras, uroloog De informatie s essi e w ordt tweemaal aangeboden. Sessie 1: 14.30u tot 16u30 Sessie 2: 19u tot 21u Plaats: auditorium t Staketsel Az Damiaan Prostaatkanker, wat nu? Aansluitend wordt u een drankje aangeboden en kunt u het da Vinci chirurgisch robotsysteem ontdekken. Inschrijven vóór 17 september met vermelden van gewenste sessie via: e-mail: symposium@azdamiaan.be of per telefoon naar 059 41 42 30 Info op www.raadoverdeprostaat.be Dr Jochen Darras Uroloog AZ Damiaan

Prostaatkanker Wat is Prostaatkanker? Incidentie? Natuurlijk verloop? Screening en dectectie van Prostaatkanker Behandeling

Wat is prostaatkanker? Abnormale groei van prostaatcellen => gezwel/knobbeltje/tumor in de prostaat Kan uitzaaien of lokaal uitbreiden Veroorzaakt gewoonlijk geen klachten In een later stadium soms plasklachten of rug- of botpijn

Prostaatkanker: Feiten Frequentste kanker bij de man (1/8) Na long- en colonkanker, frequentste doodsoorzaak kanker > 90% wordt gedetecteerd in vroegtijdig stadium Laatste 20 jaar overlevingskans gestegen van 67% naar 97% Een vroege detectie is de sleutel tot een goede prognose Bij vroege diagnose zijn er veel opties voor behandeling

Detectie en screening Prostaat specifiek antigen (PSA) Rectaal onderzoek Echografie van de prostaat Seminal Vesicles Prostate Bladder Prostaatbiopsies Rectum Urethra Testes

transrectale echogeleide prostaat punctiebiopsies

Biopsie resultaat: Gleason score Aspect van de cellen onder de microscoop Gleason Grading 1 Least aggressive Graad 1 tot 5 = graad van aggressiviteit Gleason score: frequentste graad + tweede frequentste graad Bv 70% graad 3 en 30% graad 4 = Gleason score 7 (3+4) 2 3 4 5 Most aggressive

Albertsen et al. J Am Med Ass 2005; 293(17): 2095-2101: 20 year outcome following conservative management of clinically localized prostate cancer

Stadiëren van prostaatkanker TNM: Rectaal onderzoek/echografie/ct/botscan PSA Biopsie Gleason score

Behandelingsopties Afhankelijk van Stadium van de ziekte Leeftijd en gezondheid van de patiënt Persoonlijke voorkeur van de patiënt

Behandelingsopties (gelokaliseerd pca) Watchful waiting/active surveillance Externe radiotherapie Brachytherapie (radioactieve zaadjes) Chirurgie (radicale prostatectomie) Traditioneel open Traditioneel laparoscopisch (kijkgat) da Vinci Prostatectomie (robotgeassisteerd RALP)

Brachytherapie

Radicale prostatectomie

Doel van de prostatectomie X Kanker verwijderen X X Urinaire continentie bewaren Erectiele functie bewaren

Chirurgie = vision 3D HD vision Vergroting (loupe) 3 D Vison

Chirurgie = dexteriteit EndoWrist Instrumenten - net als een mensenlijke pols Intuitive Motion Eliminatie van tremor Herschalen van bewegingen => Handigheid en precisie 3 D Vis

Chirurgie = exposure Vier armen: Camera 3 handen Ergonomie voor de chirurg 3 D Vison

Robotchirurgie: resultaten Minder complicaties Minder bloedverlies en transfusies Minder postoperatieve pijn Korter ziekenhuisverblijf Sneller verwijderen van de sonde Sneller herstel Sneller hervatten van de normale activiteiten Kleinere littekens Goede kankercontrole Sneller herwinnen van de continentie Minder kans op impotentie