Basisbegrippen Oncologie

Transcriptie

1 Basisbegrippen Oncologie

2

3 Tumor afmeting Diagnose periode Behandel periode Preventie/interventie periode Invasie interventie Tijd Detectie drempel

4 Van normale naar kankercel

5 Normale cel

6 Van celkern naar basen paar

7 DNA synthese

8 Ontstaan kankercel Overgang van cel in kankercel? Genen (DNA) Omgevingsfactoren Inductie Signaal transductie Stochastische effecten (= toeval) Preventie (voeding, niet roken, zonbelasting, etc)

9 Telomeren

10 Verschillen kankercellen en normale cellen Meerdere mitosen vaatvorming verlies contactinhibitie groeifactor secretie oncogen expressie tumor suppressor genen

11 Hanahan/Weinberg Cell 2011

12

13 Signaal transductie binnen de cel/pathways

14 Epidermal Growth Factor Receptor

15

16

17

18 Cyclines en kinases die de celcyclus regelen TP53 apoptose Caspases Geprogrammeerde celdood

19 Verdubbeling en klinische detectie Detectiegrens 0.6 cm³ Voelbaar Zichtbaar op X foto s, CT scan, MRI scan, PET, Markers bloed (PSA)

20 Eliminatie kankercel Cel met ongeremde groei Eventueel doorgroei in andere structuren Of verplaatsing via bloed of lymfe banen Door eigen afweer Door behandeling

21 Poly Adp Ribose Polymerase inhibitors

22 Naast vaatstelsel ook lymfe stelsel

23 Proces van metastasering

24 Tumor afmeting Diagnose periode Behandel periode Preventie/interventie periode Invasie interventie Tijd Detectie drempel

25 Screening en klinische detectiegrens Klinische detectiegrens Bij bepaalde afmeting van tumor Of al via genen (brca, lynch) screeningsgrens Is screening (=opsporen tumor zonder dat er klachten of aanwijzingen voor zijn) mogelijk

26 Tumor afmeting Diagnose periode Behandel periode Preventie/interventie periode Invasie interventie Tijd Detectie drempel

27 Is kanker 1 ziekte?

28 Medisch onderzoek Hoe groot is de tumor? Welke soort tumor is het? Is er doorgroei in weefsels of organen? Zijn er tumorcellen in de lymfebanen of het bloed gekomen; kortom uitzaaiingen? Tumor groeit door Inventarisatie: Cellen, stukje of hele tumor verwijderen Onderzoek doen naar uitzaaiingen (metastasen)

29 P a t h o l o o g

30 Patholoog Macroscopie Biopt Cytologie Microscopie Immuno histochemie Moleculaire technieken Oestrogeen receptor positief Lymfklier negatief

31

32 X thorax (Borstholte)

33 CT thorax 1 coupe

34 CT en PET CT

35 MRI

36 T = umor N = odes = lymfeklieren M = etastase systeem M N T M

37 TNM systeem voor longtumoren

38 Conclusie welk stadium T1 N0 M0 T2 N0 M0 T3 N0 M0 T4 N0 M0 T2 N1 M0 T3 N1 M1 Tumor groeit door, kans op uitzaaiingen Bevindingen chirurg Bevindingen patholoog Uitslag rontgen, lab en nucleair onderzoek Stadiering: TNM (voor vergelijk met literatuur/protocollen en keuze behandeling

39 Tumor afmeting Diagnose periode Behandel periode Preventie/interventie periode Invasie interventie Tijd Detectie drempel

40 Hoofdbehandelaars bij kanker

41 Chirurgie Radicaal verwijderd Snijvlak positief Poortwachter klier Laparoscopisch/ minimaal invasief Robotchirurgie

42 Fracties Brachytherapie Planning Hyperthermie Combi chemo Radiotherapie

43 Medisch oncologie Adjuvant Neoadjuvant/ inductie Electief Chemo, hormonale, immuno, monoclonale antilichamen therapie ( gene targeted therapy) Tumor OR positief, metastase ook?

44

45

46 Psycho sociale ondersteuning

47 Oncologie is Ketenzorg

48 Multidisciplinaire bespreking en voorstel tot behandeling Hoe gaat het met de patient? Wat kan deze patient aan? Performance scale! Welke klachten kunnen behandeld worden (pijn?) T1 N0 M0: curatieve beh.: om te genezen T4 N2 M1: palliatieve beh.: om klachten te verlichten Snijden: Chirurgie Bestralen: Radiotherapie Medicijnen: chemo, hormonale, immuno, monoclonale therapie; Psychosociale begeleiding

49 Performance schalen ECOG/WHO schaal Karnofsky schaal

50 Curatie of palliatie?

51 Wetenschappelijk onderzoek Op basaal niveau Moleculair, celcyclus Verfijning detectie methoden Verbetering chirurgie Nieuwe bestralingsmethoden (apparatuur en deeltjes) Nieuwe medicijnen Nieuwe combinaties Psychosociaal In kliniek liefst in studieverband Ethiek/toestemming Fase 1 studie Fase 2 studie Fase 3 studie

52 Statistiek en Epidemiologie

53 Goede cursus gewenst