INNOVATIE PROGRAMMA VEEN IPV

Transcriptie

1 INNOVATIE PROGRAMMA VEEN IPV presentatie Heel Holland Zakt, 31 maart 2016 Roel van Gerwen, Walter Menkveld

2

3 Inhoud Het probleem bodemdaling Experimenteren met veengroei De toekomst van de landbouw in veenweidegebieden Marktverkenning Samenwerking Onderzoeksvragen

4

5

6

7 Het probleem bodemdaling ontwatering bodemdaling Jansen et al.,

8 Het probleem bodemdaling % ontwatering bodemdaling Jansen et al.,

9 Het probleem bodemdaling uitstoot CO2 bijdrage klimaatsverandering veenoxidatie mineralisatie & uitspoeling N,P verslechtering waterkwaliteit interne eutrofiering natuurgebieden ontwatering verdroging natuur verdwijnen veen functieconflicten inklinking verdwijnen veenlandschap toename beheerkosten maaivelddaling veiligheidsrisico s

10 Het probleem bodemdaling uitstoot CO2 bijdrage klimaatsverandering veenoxidatie mineralisatie & uitspoeling N,P verslechtering waterkwaliteit interne eutrofiering natuurgebieden ontwatering verdroging natuur verdwijnen veen functieconflicten inklinking verdwijnen veenlandschap toename beheerkosten maaivelddaling veiligheidsrisico s

11 Bodemdaling: beleidsurgentie Bouwsteen H: Bodemdaling in veenweiden (Bouwsteen voor het Waterprogramma van het Hoogheemraadschap HHNK); Het Ontwerp Provinciaal Waterplan van de provincie Noord-Holland; De scenario- en MKBA-studie van Laag Holland; De Agenda Groen van de Provincie Noord-Holland; De nota 'Toekomst Laag Holland. Innovatie in het veen(weide)gebied en visie op de vier deelgebieden' van de provincie Noord-Holland Coalitieakkoord GS 2015: Pilot: Functie volgt peil

12 Experimenteren met veengroei

13 Experimenteren met veengroei

14 Omhoog met het veen BZC Ilperveld Omhoog Met Het Veen 35 min Amsterdam CS Jansen et al., 2009

15 Omhoog met het veen

16 Omhoog met het veen

17 Omhoog met het veen Eerste resultaten metingen van broeikasgasemissies lage methaan emissies absorptie van CO2! okt-14 dec-14 feb-15 bron: Eva van den Elzen

18 Omhoog met het veen Sept-13 mei 2013

19 Omhoog met het veen Sept-13 mei 2013 mei 2014

20 Omhoog met het veen Sept-13 mei 2013 mei 2014 mei 2015

21 Omhoog met het veen Sept-13 mei 2013 mei 2014 mei 2015

22 Results II: biodiversity Omhoog met het veen Blacktailed godwit grutto lepelaar watersnip

23 De toekomst van de landbouw: gebiedsurgentie!

24 Het nieuw multifunctioneel agrarisch bedrijf

25 Het nieuw multifunctioneel agrarisch bedrijf Veeteelt én natte teelten: een kansrijke combinatie Door gebruikmaking van drukdrainage (natte veeteelt); En de reeds in Laag Holland aanwezige onderbemalingen (paludicultuur). Natte veeteelt Paludicultuur

26 Het nieuw multifunctioneel agrarisch bedrijf

27 Het nieuw multifunctioneel agrarisch bedrijf nu: onderbemalingen die de bodemdaling versnellen

28 Het nieuw multifunctioneel agrarisch bedrijf nu: onderbemalingen die de bodemdaling versnellen onderwaterdrainage: passief remmen van bodemdaling

29 Het nieuw multifunctioneel agrarisch bedrijf nu: onderbemalingen die de bodemdaling versnellen onderwaterdrainage: passief remmen van bodemdaling drukdrains: actief sturen met water

30 Natte teelten: toekomst voor de boer? Landgebruik (waterstand t.o.v. maaiveld) veenweide (60 cm mv) veenweide blaarkoppen (30 cm mv) Lisdoddeteelt (0 cm mv) Veenmosteelt (0 cm mv) netto inkomsten (euro ha -1 j - 1 ) 965 * 1450 ** * inclusief 400 euro subsidie; w-veenweidegebied (2010), bedrijfsgrootte 45 ha ** inclusief 544 euro subsidie; idem

31 Nieuwe teelten: complex maar perspectiefrijk

34 Marktverkenning: selectieproces

40 Resultaat tot nog toe Topgewassen Lisdodde Veenmos Azolla (kroosvaren) Kansrijk: Fruit: (blauwe bes, cranberry, poolbraam) Watermunt Kalmoes

41 Topgewassen

42 Topgewassen

43 Topgewassen

44 Het IPV: samenwerking in Noord-Holland

48 Innovatie Programma Veen Stapelen van ecosysteemdiensten en economie Tegengaan bodemdaling Tegengaan uitstoot broeikasgassen Verbeteren waterkwaliteit Verbeteren biodiversiteit Duurzame inkomsten voor de boer

49 Innovatie Programma Veen Stapelen van ecosysteemdiensten en economie Tegengaan bodemdaling Tegengaan uitstoot broeikasgassen Verbeteren waterkwaliteit Verbeteren biodiversiteit Duurzame inkomsten voor de boer

50 Vervolg: Naar een GO-NO GO 31 maart 2016

51 Samenwerking buiten Noord-Holland 1. Innovatie Programma Veen (Noord-Holland) 2. Programma Systeeminnovatie Veenweiden (Zuid-Holland) 3. Programma Aanpak Veenweiden (Utrecht) 4. Valuta voor Veen (Friesland)