IMPLEMENTATIE VAN LSCI

Maat: px
Weergave met pagina beginnen:

Download "IMPLEMENTATIE VAN LSCI"

Transcriptie

1 Omgaan met grensoverschrijdend Gedrag IMPLEMENTATIE VAN LSCI IN DON BOSCO GROENVELD

2 In alle situaties is het mijn reactie die bepaalt of een crisis zal escaleren of de-escaleren, of een kind wordt gehumaniseerd of gedehumaniseerd. - Haim Ginott

3 Studieaanbod (BSO) Decoratieve technieken Publiciteit en etalage Publiciteitsgrafiek Publiciteit en Illustratie Personenzorg Voeding-Verzorging Organisatiehulp Verzorging Kinderzorg Organisatie-assistentie Thuis- en bejaardenzorg (knelpuntberoepen)

4 Eigenheid 336 lln. Grote concentratie aan zorgleerlingen Zorg trekt zorg aan 25 lln. met ASS, 28 anderstaligen, 10 uit MPK, ADD, ADHD, NLD, dyslexie, dyscalculie, dysfasie, dyspraxie, type 1, POS Gedragsproblemen, -stoornissen (type 3)

5 Eigenheid B-stroom: specifieke populatie Krachtige ondersteuning (zorgbreedte): Interne leerlingbegeleiding (1,8 FTE) Coördinator (1FT) CLB-anker (2,5 d/w) Cel leerlingbegeleiding (1/2 d/w) Uitgebouwde GOK-werking GON-begeleiding NT2 + NIT + LOM Buddyproject

6 Moeilijk klasmanagement

7 Wat is grensoverschrijdend gedrag?

8 Beleidskeuzes maken

9 Stappenplan

10 Stappenplan Leerling Leerkracht 1. Grensoverschrijdend gedrag: eigen grens of schoolregel Je reageert zelf (opmerking, verwoorden wat je wel verwacht, nota, afspraken maken met de leerling, eigen sanctie, gesprekje met de leerling, samen uitzoeken hoe het juiste gedrag kan aangeleerd worden, ) Indien je het belangrijk vindt dat directie of leerlingenbegeleiding op de hoogte is, spreek gerust iemand aan of vul een registratiefiche

11 Stappenplan Leerling Leerkracht 2. Aanhoudend grensoverschrijden d gedrag Overleg met een collega of leerlingenbegeleiding hoe je dit zou kunnen aanpakken (Extra) klassenraad met afspraken rond de aanpak van deze leerling Vraag aan de leerlingenbegeleiding om met de leerling in gesprek te gaan; een LSCI-traject te starten. Overleg regelmatig met de leerlingenbegeleiding, want dit is een traject dat enige tijd in beslag neemt (weken of maanden). Maak ook afspraken over hoe jij best blijft reageren.

12 Stappenplan Leerling 3. Escalatie van grensoverschrijdend gedrag of crisis de leerling heeft geen controle over zichzelf of jij hebt het gevoel geen controle te hebben over de leerling/de klas Leerkracht Fase 1: Stuur de leerling naar het onthaal, samen met een tweede leerling. Indien de leerling dit weigert, dan stuur je een leerling naar het onthaal om ondersteuning te vragen. Het onthaal verwijst de leerling met een verwijsbriefje - door naar:

13 Stappenplan Leerling 3. Escalatie Leerkracht TOEZA (toezicht zonder aandacht) de leerling vult een leerlingenverslag in de leerling maakt opdrachten, meegegeven door de leerkracht of beschikbare vervangopdrachten de leerling gaat het volgende lesuur terug naar de klas de leerling die een lesblok heeft gaat enkel onder begeleiding van leerlingbegeleiding terug naar de les (na overleg met de leerkracht) de leerkracht brengt het verwijsbriefje en het leerlingenverslag naar het onthaal

14 Stappenplan Leerling 3. Escalatie Leerkracht TO (time-out) de leerling wordt altijd opgevolgd door de leerlingbegeleiding Fase 2: Voor de volgende les (op een vrij moment) heb je hierover een herstelgesprek met de leerling. Je kan hierbij steeds ondersteuning vragen van leerlingbegeleiding of directie. Fase 3: Je vult altijd een registratiefiche in.

15 Stappenplan Leerling 4. Er is geen of onvoldoende verbetering merkbaar Leerkracht Directie of klassenraad gaat over tot Strafmaatregel Contract(kaart) Schorsing Tuchtprocedure

16 Implementatie van een methodiek Life Space Crises Intervention is een therapeutische methodische verbale strategie die de mogelijkheid schept hulp te bieden aan jongeren in crisis.

17 De vaardigheden van Life Space Crisis Intervention zijn belangrijk omdat agressief gedrag van kinderen en jongeren niet op afspraak gebeurt.

18 Relatie kind- volwassene verbeterd Relatie kind- volwassene blijft onveranderd Relatie kind- volwassene beschadigd

19 Fundamenten LSCI Elk conflict is een leermoment Gericht op relaties Gericht op communicatie Gericht op sterktes

20 Cognitieve map van de zes fasen van LSCI Fase 1: Ontladen Fase 2: Tijdlijn Fase 3: Centrale thema Fase 4: Inzicht Fase 5: Nieuwe vaardigheden Fase 6: Transfer van het leren Diagnostische fasen Nieuwe-kansenfasen

21 De 6 fasen van LSCI ONTLADEN 1

22 De 6 fasen van LSCI ONTLADEN 1 TIJDLIJN 2 Door het gebruik van bevestiging en van luistervaardigheden de perceptie van de jongeren ontdekken.

23 Communicatie

24 DE 7 ESSENTIELE VRAGEN WAAR? WANNEER? DOEL? DUUR? FREQUENTIE? INTENSITEIT? AANSTEKELIJKHEID? WIE? (gevaar voor schuldinductie) WAAROM? (te complexe vraag) LSCI Institute

25

26 De 6 fasen van LSCI ONTLADEN 1 TIJDLIJN 2 CENTRALE THEMA 3 Identificeer het centrale thema en selecteer de gepaste nieuwe-kanseninterventie.

27 De 6 fasen van LSCI ONTLADEN 1 TIJDLIJN 2 CENTRALE THEMA 3 INZICHT 4 Gebruik één van de nieuwekansen-interventies om de jongere te helpen zijn patroon van zelfvernietigend gedrag te ontdekken.

28 e 6 fasen van LSCI ONTLADEN 1 TIJDLIJN 2 CENTRALE THEMA 3 Leer de nieuwe vaardigheden die leiden tot meer verantwoordelijk gedrag. INZICHT 4 5 NIEUWE VAARDIGHEDEN

29 e 6 fasen van LSCI ONTLADEN 1 TIJDLIJN 2 CENTRALE THEMA 3 Bereid de jongere voor op een terugkeer naar de groep. INZICHT 4 5 NIEUWE VAARDIGHEDEN 6 TRANSFER VAN HET LEREN

30 De zes nieuwe-kansen-interventies Red Flag: Geïmporteerde problemen Reality Rub: Fouten in de waarneming New Tools: Gebrekkige sociale vaardigheden Symptom Estrangement: Rechtvaardiging van beschadigend gedrag Massaging Numb Values: Gedrag gestuurd door schuld Manipulation of Body Boundaries: Exploitatie van peers

31 Hoe stress gedrag kan aansturen De conflictcyclus Dr. Nicholas Long

32 De conflictcyclus Zelfconcept jongere Irrationele opvattingen Stressvol moment Volwassen/peer reactie De privé inhouden van de jongere gevoelens Waarneembaar gedrag

33

34 De conflictcyclus Zelfconcept jongere Irrationele opvattingen Stress laten dalen Reacties veranderen De privé inhouden van de jongere Gevoelens verwoorden Gedachten kaderen Gedrag - Alternatieven aanreiken

35 Life Space Crisis Intervention Doel van LSCI: Zelfregulerend op waarden gebaseerd gedrag

36 Kinderen/jongeren in stress wekken bij volwassenen gevoelens op, en wanneer ze niet getraind zijn, zullen deze volwassenen hun gedrag spiegelen. LSCI Institute

37 De biologische volgorde Een stressvolle gebeurtenis zorgt voor een automatische en onbewusteboodschap naar het emotioneel brein deze zorgen voor een toename aan hormonen adrenaline - cortisol In de bloedstroom en deze activeren automatische zenuwstelsel deze activeert het lichaam om onmiddelijk over te gaan tot vlucht- en vechtreacties deze biologische veranderingen zorgen voor Versnellen van hartslag, stijging van de bloeddruk, spierspanning, verbetering van het gehoor, zicht en reactietijd deze fysiologische veranderingen leiden tot zelfbewustzijn

38 TWO DISTINCT BRAIN FUNCTIONS NEO-CORTEX EMOTIONEEL BREIN Controle van impulsen Beoordelen redeneren - logica Vlucht- en vechtreflexen Biologische reacties

39 Containment

40 4 REDENEN WAAROM COMPETENTE PROFESSIONALS TEGEN-AGRESSIEF WORDEN 1. Gevangen in de conflict cyclus van agressieve jongere 2. Een verhoging van de stress in het persoonlijke leven 3. Jongeren schenden gekoesterde waarden 4. Jongeren halen onopgeloste ontwikkelingsproblemen aan

41 DE PSYCHOLOGISCHE FIT VAN DE VOLWASSENE/JONGERE RELATIE Excellente Fit Goede Fit Arme Fit Dysfunctionele Fit 30% 40% 25% 5%

42 Verstrikt in de conflictcyclus. Feelings Feelings Youth s Private Logic Behavior Adult s Private Logic Stress Stress Freado-Chambers 2002

43 Verstrikt in de conflictcyclus Ongepast gedrag bij de volwassene Gevoelens van de volwassene LSCI Institute POWER STRUGGLE!!!! Toename van de stress bij volwassene Gedrag van de jongere Stress bij de jongere Gevoelens van de jongere

44 DE OPEENVOLGING VAN DE CONFLICT CYCLUS 1. Een stressvolle gebeurtenis treedt op (d.w.z. frustratie, mislukking) en ACTIVEERT de irrationele overtuigingen van de probleemjongere (d.w.z. Er gebeurt nooit iets goeds met mij!, Volwassenen zijn oneerlijk! ). 2. Deze negatieve gedachten bepalen en TRIGGEREN zijn gevoelens. 3. Zijn gevoelens en niet zijn rationele sterktes DRIJVEN zijn ongepast gedrag. 4. Door zijn ongepaste gedragingen (roepen, bedreigen, sarcasme of weigeren om te praten) worden volwassenen UITGEDAAGD. 5. Volwassenen worden de gevoelens van de jongere niet alleen gewaar, maar vaak SPIEGELEN ze zijn gedrag (terugroepen, bedreigen, enz.). 6. Deze negatieve REACTIE van de volwassene triggert meer stress bij de jongere, meer intense gevoelens, stuurt aan op meer ongepast gedrag, en daagt de afwijzing van de volwassene uit enz.

45

46 GRAAD VAN KWAADHEID OVERKOKEN KOKEN CONFLICT CYCLUS 4 CONFLICT CYCLUS 3 BORRELEN CONFLICT CYCLUS 2 WARM CONFLICT CYCLUS 1 NORMAAL ONMIDDELLIJK VROEG TIJDIG LAAT TIJDSTIP VAN INTERVENTIE TE LAAT

47 MEEBRENGEN VAN PROBLEMEN Hoe competente professionals tegenagressief kunnen worden wanneer zij een significante verhoging ervaren van de stress in hun persoonlijke leven

48 CORRELATIE TUSSEN VERHOOGDE PERSOONLIJKE STRESS EN GEBREK AAN TOLERANTIE VOOR HET GEDRAG VAN JONGEREN HOOG Gebrek aan Tolerantie voor het Gedrag van de jongere LAAG Verhoogde Persoonlijke Stress HOOG

49 SCHENDEN VAN GEKOESTERDE WAARDEN Hoe competente professionals tegenagressief kunnen worden wanneer hun gekoesterde waarden geschonden worden

50 Tien Middenklasse Waarden Aangeleerd om persoonlijke deugden te bevorderen Aangeleerd om persoonlijke ondeugden te verwerpen

51 Tien Middenklasse Waarden Deugden Ondeugden Wees proper Vuil Wees keurig Rommelig Wees stipt Laattijdig Wees hardwerkend Lui Wees precies Slordig Wees actief Passief Wees beleefd/respectvol Grof/ Beledigend Wees seksueel gereserveerd Seksueel impulsief Emotioneel gecontroleerd Emotioneel explosief Wees blij Nors/Boos

52 ONOPGELOSTE ONTWIKKELINGSPROBLEMEN Hoe competente professionals tegenagressief kunnen worden wanneer een gebeurtenis oude gevoelens triggert

53 DE 5 LEVELS VAN INTERVENTIEVAARDIGHEDEN VOOR PREVENTIE, CONTROLE EN HERSTEL VAN TEGENAGRESSIEF GEDRAG

54 BEWUSTWORDEN VAN JE SIGNALEN 1. Ik word me bewust van mijn hartslag. 2. Ik word me bewust van mijn ademhaling 3. Ik word me bewust van de spanning in mijn spieren en kaken 4. Ik word me bewust van de warmte in mijn aangezicht 5. Ik word me bewust van de wisselingen in het timbre en in het volume van mijn stem

55 5 LEVELS VAN VAARDIGHEDEN LEVEL 1 Primaire preventievaardigheden om te vermijden dat elk leerkracht/leerling incident escaleert tot een conflict. LEVEL 2 Vroeg bewust zijn van de signalen van kwaadheid en cognitieve vaardigheden die je gebruikt wanneer de kwaadheid nog onder controle is. LEVEL 3 Vroeg bewust zijn van je kwaadheid en het gebruiken van jouw vaardigheden over de conflict cyclus wanneer je kwaadheid borrelt. LEVEL 4 Assertieve vluchtvaardigheden die je gebruikt wanneer jouw kwaadheid kookt. LEVEL 5 Herstelvaardigheden die je gebruikt wanneer jouw kwaadheid overgekookt is.

56 Containment Containment is thought to occur when one person receives and understands the emotional communication of another without being overwhelmed by it, processes it and then communicates understanding and recognition back to the other person. This process can restore the capacity to think in the other person (Douglas, 2007, p.33).

57 Containment

58 Ze zullen niet onthouden wat we gezegd hebben. Ze zullen zelfs niet onthouden wat we gedaan hebben. Maar ze zullen nooit vergeten hoe we hen deden voelen. LSCI Institute Maya Angelou

STUDIEAANBOD (BSO) Workshop 8 Leerlingen met gedragsmoeilijkheden EIGENHEID VAN DE SCHOOL. Personenzorg

STUDIEAANBOD (BSO) Workshop 8 Leerlingen met gedragsmoeilijkheden EIGENHEID VAN DE SCHOOL. Personenzorg EIGENHEID VAN DE SCHOOL Autonome BSO-school Rand van Leuven Traditie van Verzorging Zusters van Don Bosco Begeleidingsschool STUDIEAANBOD (BSO) Personenzorg o Voeding-Verzorging o Organisatiehulp o Verzorging

Nadere informatie

Life Space Crisis Intervention Een introductie

Life Space Crisis Intervention Een introductie Life Space Crisis Intervention Een introductie Gerrit De Moor Master Trainer in Life Space Crisis Intervention LSCI Institute 1 Mag ik u voorstellen Kenneth 2000-2006 LSCI Institute 2 Wat? - Een verbale

Nadere informatie

Onderzoek naar de beleving en implementatie van de methode LSCI binnen een gemeenschapsinstelling

Onderzoek naar de beleving en implementatie van de methode LSCI binnen een gemeenschapsinstelling Bijlage 4: Vragenlijst Onderzoek naar de beleving en implementatie van de methode LSCI binnen een gemeenschapsinstelling Beste collega Ik ben een derdejaars studente maatschappelijk werk aan de PXL Hogeschool

Nadere informatie

New Tools nieuwe- kanseninterventie. -Erken de gevoelens van de jongere -Constructieve communicatie onderhouden/ vaak bevestigen

New Tools nieuwe- kanseninterventie. -Erken de gevoelens van de jongere -Constructieve communicatie onderhouden/ vaak bevestigen Bijlage 2: Werkwijze LSCI- interventies per nieuwe- kanseninterventie Red Flag nieuwe- kanseninterventie -Ontladen van emoties/ beheers je eigen agressie -Erken de gevoelens van de jongere -Communicatie

Nadere informatie

Conflictmanagement : Life Space Crisis Intervention.

Conflictmanagement : Life Space Crisis Intervention. Conflictmanagement : Life Space Crisis Intervention. Dr. Franky D Oosterlinck Directeur OOBC Nieuwe Vaart Gent Academisch consulent U Gent, vakgroep orthopedagogiek Master trainer LSCI [email protected]

Nadere informatie

Praten met kinderen en jongeren in crisissituaties Life Space Crisis Intervention

Praten met kinderen en jongeren in crisissituaties Life Space Crisis Intervention Praten met kinderen en jongeren in crisissituaties Life Space Crisis Interention JEUGDHULPVERLENING ZONDER DWANG! 4 Mei 2017 Jan Naert [email protected] Department of Special Needs Education Oerzicht Inleiding

Nadere informatie

Methodiekontwikkeling in de jeugdzorg, een uitdaging! 27 maart 2007 Congresbundel

Methodiekontwikkeling in de jeugdzorg, een uitdaging! 27 maart 2007 Congresbundel Methodiekontwikkeling in de jeugdzorg, een uitdaging! 27 maart 2007 Congresbundel 15, pp.135-142: LSCI, Life Space Crisis Intervention verbale interventie bij agressie mr. drs. Karin Blankespoor 1 jan.

Nadere informatie

Actuele tendensen in onderwijs

Actuele tendensen in onderwijs Wie kan ik voor je zijn als het moeilijk gaat? 23 mei 2019 Franky D Oosterlinck (Phd) Directeur OC Nieuwe Vaart / Create Master trainer LSCI [email protected] Actuele tendensen in onderwijs

Nadere informatie

Omgaan met moeilijk gedrag. CLZ studiedag 21 april 2017

Omgaan met moeilijk gedrag. CLZ studiedag 21 april 2017 Omgaan met moeilijk gedrag CLZ studiedag 21 april 2017 Kennismakingscirkel rondje Jezelf kort voorstellen functie/school Kort schetsen van een casus waarin je te maken had met grensoverschrijdend / moeilijk

Nadere informatie

Geestig Omgaan met (ongewenst) gedrag van kinderen in groep

Geestig Omgaan met (ongewenst) gedrag van kinderen in groep Geestig 2017 Omgaan met (ongewenst) gedrag van kinderen in groep basisprincipes van het scheppen van een positief klimaat, het bieden van structuur en herstelgericht reageren op ongewenst gedrag YES I

Nadere informatie

Resultaatgericht communiceren met moeilijke patiënten in de tandartspraktijk. Studieclub NOB 13 december 2018

Resultaatgericht communiceren met moeilijke patiënten in de tandartspraktijk. Studieclub NOB 13 december 2018 Resultaatgericht communiceren met moeilijke patiënten in de tandartspraktijk Studieclub NOB 13 december 2018 Folder Tourist Office Canada Moeilijke patiënten? tegenstribbelen betweter agressief claimend

Nadere informatie

Training Omgaan met Agressie en Geweld

Training Omgaan met Agressie en Geweld Training Omgaan met Agressie en Geweld 2011 Inleiding In veel beroepen worden werknemers geconfronteerd met grensoverschrijdend gedrag, waaronder agressie. Agressie wordt door medewerkers over het algemeen

Nadere informatie

Conflictmanagement in jeugdzorg, onderwijs en gezin. Conflict management in Childand Youth care, Education and Family.

Conflictmanagement in jeugdzorg, onderwijs en gezin. Conflict management in Childand Youth care, Education and Family. Conflictmanagement in jeugdzorg, onderwijs en gezin. Conflict management in Childand Youth care, Education and Family. Dr. Franky D Oosterlinck D EFeCT Symposium 23 april 2009, Amsterdam Agressie, conflict,

Nadere informatie

4. LSCI in Groenveld. 5.1. Wat?

4. LSCI in Groenveld. 5.1. Wat? 1 4. LSCI in Groenveld 5.1. Wat? Sinds mei 2009 begeleiden we onze leerlingen volgens de LSCI-methodiek. Life Space Crisis Intervention is een verbale interventiestrategie waarbij we met onze leerlingen

Nadere informatie

INTERACTIEVE STUDIEDAG GEDRAG

INTERACTIEVE STUDIEDAG GEDRAG INTERACTIEVE STUDIEDAG GEDRAG VANDAAG: PLANMATIG HANDELEN BUMPY MOMENTS GOED ONDERWIJS AAN JONGE KINDEREN COGNITIEVE BOUWSTENEN PLANMATIG HANDELEN ALS HET ANDERS GAAT (PREVENTIE, ESCALATIECURVE EN GFA)

Nadere informatie

Stress, spanningen, en psychosociale problematiek na confrontatie met een hart- of longaandoening

Stress, spanningen, en psychosociale problematiek na confrontatie met een hart- of longaandoening Stress, spanningen, en psychosociale problematiek na confrontatie met een hart- of longaandoening 1. Wat is stress? 2. Een aandoening als oorzaak voor stress en psychosociale problematiek 3. Problematiek

Nadere informatie

Bijscholing: Mogelijkheden eerste lijn

Bijscholing: Mogelijkheden eerste lijn Bijscholing: Mogelijkheden eerste lijn T R A U M A C E N T R U M B E L G I Ë 3 0 A P R I L 2 0 1 3 C O P Y R I G H T D O R I S D H O O G H E Welke hulp hebben mensen nodig? Studie van Dyregrov & Nordanger,

Nadere informatie

HET IN KAART BRENGEN VAN DE BELEVING EN IMPLEMENTATIE VAN DE METHODIEK LIFE SPACE CRISIS INTERVENTION BINNEN DE GEMEENSCHAPSINSTELLING DE MARKT

HET IN KAART BRENGEN VAN DE BELEVING EN IMPLEMENTATIE VAN DE METHODIEK LIFE SPACE CRISIS INTERVENTION BINNEN DE GEMEENSCHAPSINSTELLING DE MARKT Departement Social Work Afstudeerrichting Maatschappelijk Werk HET IN KAART BRENGEN VAN DE BELEVING EN IMPLEMENTATIE VAN DE METHODIEK LIFE SPACE CRISIS INTERVENTION BINNEN DE GEMEENSCHAPSINSTELLING DE

Nadere informatie

Jongerencoaching Raster

Jongerencoaching Raster Jongerencoaching Raster School is de plek waar jonge mensen kennis en vaardigheden ontwikkelen, maatschappelijk toegerust worden tot verantwoordelijke burgers en ondersteund worden hun talenten te ontwikkelen.

Nadere informatie

Jos van Erp Hartstichting / De Hart&Vaatgroep. Stress en gezondheid

Jos van Erp Hartstichting / De Hart&Vaatgroep. Stress en gezondheid Jos van Erp Hartstichting / De Hart&Vaatgroep Stress en gezondheid Acute stress Het stressmechanisme is een overlevingsmechanisme Stressor Het stressmechanisme: Een fysiologisch systeem dat functioneert

Nadere informatie

Overzicht. 1. Inleiding 2. Herstel bij extern conflict 3. Herstel bij intern conflict. 4. Besluit 5. Vragen en discussie

Overzicht. 1. Inleiding 2. Herstel bij extern conflict 3. Herstel bij intern conflict. 4. Besluit 5. Vragen en discussie Herstel in de GI Overzicht 1. Inleiding 2. Herstel bij extern conflict 3. Herstel bij intern conflict 3.1 tussen jongeren onderling 3.2 tussen begeleider en jongere 4. Besluit 5. Vragen en discussie Visie

Nadere informatie

Wat is stress? Acute stresssymptomen:

Wat is stress? Acute stresssymptomen: Wat is stress? Stress is een normale, fysiologische reactie van het lichaam. Het wordt geregeld door het sympathische deel van je zenuwstelsel en de veranderingen in je lichaam zorgen ervoor dat je kunt

Nadere informatie

Train-the-Trainer: agressiebeheersing. D-na voor ICOBA

Train-the-Trainer: agressiebeheersing. D-na voor ICOBA Train-the-Trainer: agressiebeheersing D-na voor ICOBA Vandaag INHOUD? Verschillende lagen Het CLIA-competence-model (prof. Decorte) Men dient te beschikken over domeinspecifieke kennis en vaardigheden

Nadere informatie

Omgaan met lastige leerlingen op de ISK

Omgaan met lastige leerlingen op de ISK Omgaan met lastige leerlingen op de ISK Pedagoog, leraar, intern begeleider, zorgcoördinator, schoolleider en adviseur. Verwachtingen Training Omgaan met lastige leerlingen op de ISK Inhoud van de workshop

Nadere informatie

Het klopt! Van hard naar hart.

Het klopt! Van hard naar hart. Het klopt! Van hard naar hart. In stressvolle situaties krijg je lichamelijk reacties. Soms zijn die zo subtiel dat ze niet worden opgemerkt terwijl de reacties lang kunnen aanhouden en ongezond zijn.

Nadere informatie

Let s talk about stress Copyright Institute of HeartMath

Let s talk about stress Copyright Institute of HeartMath Let s talk about stress Vechten Verstijven Veiligheid zoeken Vluchten Verzorgen Onze dagelijkse stress Een lichamelijke reactie op een onzichtbare tijger : Files en verkeersdrukte Financiën gezondheid

Nadere informatie

Protocol ongewenst/grensoverschrijdend gedrag

Protocol ongewenst/grensoverschrijdend gedrag Protocol ongewenst/grensoverschrijdend gedrag Inhoudsopgave 1. Inleiding 2. Hoe werken wij aan een positief klimaat 3. Wat verstaan wij onder ongewenst gedrag 4. Wat doen leerkrachten bij ongewenst gedrag

Nadere informatie

Omgaan met moeilijk gedrag. CLZ studiedag 29 april 2016

Omgaan met moeilijk gedrag. CLZ studiedag 29 april 2016 Omgaan met moeilijk gedrag CLZ studiedag 29 april 2016 Bedenkingen - vragen Wat kan ik nog doen? Ik heb al alles geprobeerd? Ik ben doodmoe als ik thuiskom Ik heb nog 23 andere leerlingen in de klas Hoort

Nadere informatie

De werking van het brein

De werking van het brein De werking van het brein Om de werking van emoties te kunnen begrijpen dienen we ook inzicht te krijgen hoe ons brein werkt. De belangrijkste taak van onze hersenen is om ons in leven te houden. Omdat

Nadere informatie

Samenvatting. Samenvatting

Samenvatting. Samenvatting Samenvatting 10 Samenvatting Samenvatting Hoe snel word je boos als iemand je provoceert? Het traditionele antwoord op deze vraag is dat het afhangt van je individuele neiging om boos te worden. Als je

Nadere informatie

STUDIEDAG SAMENWERKINGSVERBAND ZUID-KENNEMERLAND

STUDIEDAG SAMENWERKINGSVERBAND ZUID-KENNEMERLAND STUDIEDAG SAMENWERKINGSVERBAND ZUID-KENNEMERLAND VANDAAG: WAAR VOEDEN WE VOOR OP? PREVENTIE ONTWIKKELING VAN HET BREIN SOCIAAL EMOTIONEEL LEREN METACOGNITIEVE VAARDIGHEDEN ESSENTIE VAN OVERDRACHT PROBLEEM

Nadere informatie

WAT IS ADHD kort gezegd

WAT IS ADHD kort gezegd A D H D e n gedr ag HET DOEL van deze brochure WAT IS ADHD kort gezegd WAT ZIJN gedragsproblemen 07 08 11 OORZAKEN van gedragsproblemen als je ADHD hebt 12 ADHD en gedragsstoornissen 14 PEDAGOGISCHE ONDERSTEUNING

Nadere informatie

dan één lade voorkomt. de gemeenschap is de beste preventie van ongewenst gedrag.

dan één lade voorkomt. de gemeenschap is de beste preventie van ongewenst gedrag. Het 4 lademodel Het nieuwe sanctiebeleid is een 4 lademodel, dat werkt met vier categorieën van overtredingen, in combinatie met vier opvoedingsstrategieën. Het moet voor iedereen voor elke overtreding

Nadere informatie

Signaleringswaaier kindermishandeling. Beweging Limburg tegen Kindermishandeling

Signaleringswaaier kindermishandeling. Beweging Limburg tegen Kindermishandeling Signaleringswaaier kindermishandeling. Beweging Limburg tegen Kindermishandeling LET OP EN STOP Er is maar één iemand nodig om kindermishandeling te stoppen Niet de aandacht en zorg krijgen die je nodig

Nadere informatie

TSCYC. Vragenlijst over traumasymptomen bij jonge kinderen. HTS Report. Julia de Vries ID Datum Ouderversie

TSCYC. Vragenlijst over traumasymptomen bij jonge kinderen. HTS Report. Julia de Vries ID Datum Ouderversie TSCYC Vragenlijst over traumasymptomen bij jonge kinderen HTS Report ID 15890-3156 Datum 18.07.2017 Ouderversie Informant: Jeroen de Vries Vader INLEIDING TSCYC 2/8 Inleiding De TSCYC is een vragenlijst

Nadere informatie

Is GOED goed GENOEG?

Is GOED goed GENOEG? Dominique Roos dd. 03 JUNI 2016 Zijn kinderen en jongeren kwetsbaarder voor prestatiedruk dan volwassenen? Kinderen en jongeren Emotioneel gekleurd en vermijdend copinggedrag. Volwassenen Cognitief gekleurd

Nadere informatie

Inhoud cursus stresspreventie

Inhoud cursus stresspreventie Inhoud cursus stresspreventie Verschil tussen distress en eustress. Mensen moeten weten dat niet alle stress slecht voor je is en dat je stress ook nodig hebt. Maar waar zit het omslagpunt van goede en

Nadere informatie

Workshop. Mindful Werken voor balans en plezier in je werk

Workshop. Mindful Werken voor balans en plezier in je werk 2017 Workshop Mindful Werken voor balans en plezier in je werk Even voorstellen Ida Tuinhof Willem de Groote Cesartherapeut Pilatesdocent Bedrijfsfysiotherapeuten Mindfulness en compassietrainers Haptonoom

Nadere informatie

Mindfulness en onderwijs..nee toch? De kracht van aandacht als pijler onder veerkracht. Masterclass 20 april 2018

Mindfulness en onderwijs..nee toch? De kracht van aandacht als pijler onder veerkracht. Masterclass 20 april 2018 Mindfulness en onderwijs..nee toch? Of.? De kracht van aandacht als pijler onder veerkracht Masterclass 20 april 2018 Wat is mindfulness niet? Alleen leren ontspannen. Niet-denken Een religie Moeilijk

Nadere informatie

Omgaan met stress Zorg voor jezelf 18/02/16. Els De Reuwe Psychologe i.s.m. oncopsychologen ZOL

Omgaan met stress Zorg voor jezelf 18/02/16. Els De Reuwe Psychologe i.s.m. oncopsychologen ZOL Omgaan met stress Zorg voor jezelf 18/02/16 Els De Reuwe Psychologe i.s.m. oncopsychologen ZOL 1. Omgaan met stress Wat is stress Symptomen van stress Waar komt je stressreactie vandaan? Stress en ons

Nadere informatie

HTS Report STAXI-2. Vragenlijst over boosheid. Jeroen de Vries ID Datum Zelfrapportage. Hogrefe Uitgevers BV, Amsterdam

HTS Report STAXI-2. Vragenlijst over boosheid. Jeroen de Vries ID Datum Zelfrapportage. Hogrefe Uitgevers BV, Amsterdam STAXI-2 Vragenlijst over boosheid HTS Report ID 15890-3155 Datum 18.07.2017 Zelfrapportage INLEIDING STAXI-2 2/9 Inleiding De STAXI-2 is een vragenlijst waarmee op basis van zelfrapportage diverse aspecten

Nadere informatie

Thema. Kernelementen. Emoties Puber- en kinderemotie Eenduidige communicatie

Thema. Kernelementen. Emoties Puber- en kinderemotie Eenduidige communicatie Thema Kernelementen Emoties Puber- en kinderemotie Eenduidige communicatie Tips voor de trainer: Werken met mensen is werken met emotie. Leer emoties als signaal te herkennen, maar niet als leidraad te

Nadere informatie

THUIS AAN DE SLAG DAISY TEEUWEN EN JOS BERENDS

THUIS AAN DE SLAG DAISY TEEUWEN EN JOS BERENDS THUIS AAN DE SLAG DAISY TEEUWEN EN JOS BERENDS NAH: IMPACT OP DE ONTWIKKELING BESCHADIGING HERSENEN EN INVLOED ONTWIKKELINGSPROCES GEVOLGEN HERSENLETSEL BIJ KINDEREN LICHAMELIJKE GEVOLGEN SPRAAKPROBLEMEN

Nadere informatie

Schoolbeleid gewenst gedrag van Eenbes Basisschool De Wentelwiek

Schoolbeleid gewenst gedrag van Eenbes Basisschool De Wentelwiek Schoolbeleid gewenst gedrag van Eenbes Basisschool De Wentelwiek 1. Inleiding De Wentelwiek is een veilige en prettige school voor alle leerlingen, ouders en leerkrachten. Wij vragen ouders om ons, leerlingen

Nadere informatie

Kenmerken van werkstress en werkplezier en tips en handreikingen

Kenmerken van werkstress en werkplezier en tips en handreikingen Kenmerken van werkstress en werkplezier en tips en handreikingen Ten aanzien van de kenmerken van de gevolgen van werkstress werkplezier wordt een viertal categorieën onderscheiden, t.w. 1. emotionele

Nadere informatie

Schoolbrochure. Type 3

Schoolbrochure. Type 3 . Schoolbrochure Type 3 Hoofdschool Gesubsidieerde Vrije Basisschool voor Buitengewoon Onderwijs BuBaO de Triangel Molendreef 16c te 9920 Lovendegem (09)370 72 16 - [email protected] VESTIGINGSPLAATS

Nadere informatie

Grip op agressief en lastig gedrag

Grip op agressief en lastig gedrag Grip op agressief en lastig gedrag AgressieWerk.nl Brochure Agressietraining voor docenten, leerkrachten & OPP Omgaan met lastig en agressief gedrag AgressieWerk.nl 06-42170546 [email protected] Brochure

Nadere informatie

RECHT OP MENSWAARDIGE BEHANDELING AVE REGINA VZW

RECHT OP MENSWAARDIGE BEHANDELING AVE REGINA VZW RECHT OP MENSWAARDIGE BEHANDELING AVE REGINA VZW INHOUD VAN DE WORKSHOP Doelgroep van Ave Regina vzw - Jongerenzorg Preventief werken binnen de leefgroep Vrijheidsbeperkende maatregelen en sanctiebeleid

Nadere informatie

Partners van een borstkanker patient, waar blijft u? Erik van Muilekom MANP verpleegkundig specialist

Partners van een borstkanker patient, waar blijft u? Erik van Muilekom MANP verpleegkundig specialist Partners van een borstkanker patient, waar blijft u? Erik van Muilekom MANP verpleegkundig specialist Zorg voor de Partner Waar loopt de partner tegen aan? Hoe kun je, je partner steunen als je zelf niet

Nadere informatie

Stappenplan bij een incident PO

Stappenplan bij een incident PO Stappenplan bij een incident PO Hieronder staan acties beschreven die ondernomen kunnen worden als er sprake is van seksueel grensoverschrijdend gedrag tussen kinderen. Voor sommige acties geldt dat ze

Nadere informatie

Conflicten op school én op het werk. Programma. Een conflict. Thomas Kilmann. Wie zijn wij? 9-9-2015. Hoe noemen en/of voelen we een conflict?

Conflicten op school én op het werk. Programma. Een conflict. Thomas Kilmann. Wie zijn wij? 9-9-2015. Hoe noemen en/of voelen we een conflict? Conflicten op school én op het werk Work in progress Ido van der Waal Wie zijn wij? Ido van der Waal - Arbeidsmediator sinds 1996 - Onderzoek naar conflicten van HB ers (volwassenen en kinderen) - Advies,

Nadere informatie

Systematische beschrijving van een project

Systematische beschrijving van een project Systematische beschrijving van een project School - Naam - School - en buurtkenmerken a. typering van de school Don Bosco Groenveld Ligging Groenveldstraat 44 3001 Heverlee Rand van Leuven, net buiten

Nadere informatie

Faalangst en rekenen. Agenda. 22 februari 2012 13.30 16.00 uur. Berber Klein [email protected]

Faalangst en rekenen. Agenda. 22 februari 2012 13.30 16.00 uur. Berber Klein b.klein@vu.nl Faalangst en rekenen 22 februari 2012 13.30 16.00 uur Berber Klein [email protected] Agenda 1. Introductie 2. Wat is faalangst 3. (faal) angst bij rekenen 4. Oorzaken van angst bij rekenen 5. Gevolgen van

Nadere informatie

De e-learning van Gastouderland

De e-learning van Gastouderland De e-learning van Gastouderland Ook voor gastouders is het belangrijk te blijven ontwikkelen. Daarom bieden wij diverse modules aan die speciaal ontwikkeld zijn voor de kinderopvang. Gastouderland werkt

Nadere informatie

HTS Report STAXI-2. Vragenlijst over boosheid. Simon Janzen ID Datum Zelfrapportage. Hogrefe Uitgevers BV, Amsterdam

HTS Report STAXI-2. Vragenlijst over boosheid. Simon Janzen ID Datum Zelfrapportage. Hogrefe Uitgevers BV, Amsterdam STAXI-2 Vragenlijst over boosheid HTS Report ID 255-237 Datum 16.11.2015 Zelfrapportage STAXI-2 Inleiding 2 / 11 INLEIDING De STAXI-2 is een vragenlijst waarmee op basis van zelfrapportage diverse aspecten

Nadere informatie

STOP 4-7 programma. Samen sterker Terug. Pad

STOP 4-7 programma. Samen sterker Terug. Pad STOP 4-7 programma Samen sterker Terug Op Pad STOP 4-7 PROGRAMMA Samen sterker Terug Op Pad Ecologisch (samen) en positief (sterker terug op pad) Een vroeg interventie- of preventieprogramma: kindtraining

Nadere informatie

& het gedragsprotocol

& het gedragsprotocol 1. Inleiding Zoals alle scholen, krijgt ook De Overlaet steeds vaker te maken met leerlingen die grensoverschrijdend gedrag vertonen. Steeds vaker ook komen we in aanraking met nieuwe vormen van gedragsproblemen.

Nadere informatie

Niets meer moeten. Voorwoord

Niets meer moeten. Voorwoord Voorwoord In mijn praktijk krijg ik veel cliënten die onnodig tegen mentale problemen zijn aangelopen. Zij hebben problemen als burnout, lichte depressie, relatieproblemen, laag zelfbeeld, besluiteloosheid,

Nadere informatie

De Neurobiologie van Stress(management) - Darwin ontmoet Spinoza -

De Neurobiologie van Stress(management) - Darwin ontmoet Spinoza - De Neurobiologie van Stress(management) - Darwin ontmoet Spinoza - Dr. Victor Kallen TNO Earth, Life, & Social Sciences Het Evolutionair Stress-model 3. COGNITIES : Bewustzijn Beoordeling situatie Toetsen

Nadere informatie

Omgaan met emotioneel en agressief gedrag

Omgaan met emotioneel en agressief gedrag Omgaan met emotioneel en agressief gedrag RadarVertige training & opleiding Emotie mag, agressie niet! Dit boekje bevat informatie, tips en aandachtspunten uit de training Omgaan met emotioneel en/of agressief

Nadere informatie

Zelfbeschadiging bij leerlingen Een inleiding

Zelfbeschadiging bij leerlingen Een inleiding Nationaal congres leerlingbegeleiding Zelfbeschadiging bij leerlingen Een inleiding Zeist, 17 maart 1 Destructief gedrag Automutilatie Wat zijn de eerste woorden die bij je boven komen? Wat roept dat bij

Nadere informatie

Aardbevingen en psychische klachten

Aardbevingen en psychische klachten Aardbevingen en psychische klachten (Karin Folkers, Klinisch Psycholoog) Jantien Mast, Verpleegkundig Specialist Peter Pijper en Coosje Klootwijk, verpleegkundigen Bouke Koopmans, psychiater Loppersum,

Nadere informatie

Dia 1. Dia 2. Dia 3 INLEIDENDE TEKST EEN KIJKJE ACHTER HET GEDRAG

Dia 1. Dia 2. Dia 3 INLEIDENDE TEKST EEN KIJKJE ACHTER HET GEDRAG Dia 1 Dia 2 INLEIDENDE TEKST Dia 3 EEN KIJKJE ACHTER HET GEDRAG 1 Dia 4 Gedrag Dia 5 Probleemgedrag: Wat? Veel praten Moeien Van de plaats lopen Onbeleefd antwoorden Niet doen wat je vraagt Agressief gedrag

Nadere informatie

Psychologische overload: Eén van de Hoofdzaken? Afke van de Wouw Sportpsycholoog & Bewegingswetenschapper

Psychologische overload: Eén van de Hoofdzaken? Afke van de Wouw Sportpsycholoog & Bewegingswetenschapper Psychologische overload: Eén van de Hoofdzaken? Afke van de Wouw Sportpsycholoog & Bewegingswetenschapper Introductie 18-5-2018 [email protected] 2 Agenda Introductie Psycho-sociale (over)load Herstel Onderzoek

Nadere informatie

7Omgaan met faalangst

7Omgaan met faalangst DC 7Omgaan met faalangst 1 Inleiding Faalangst kan jouw leerprestaties behoorlijk in de weg staan. In dit thema lees je iets over de oorzaken van faalangst en geven we je tips om ermee om te gaan. De inhoud

Nadere informatie

VERBINDEND GEZAG / NIEUWE AUTORITEIT EN HET ANGSTIGE OF TERUGGETROKKEN KIND. Lenny Rodenburg, 18 april 2018

VERBINDEND GEZAG / NIEUWE AUTORITEIT EN HET ANGSTIGE OF TERUGGETROKKEN KIND. Lenny Rodenburg, 18 april 2018 VERBINDEND GEZAG / NIEUWE AUTORITEIT EN HET ANGSTIGE OF TERUGGETROKKEN KIND Lenny Rodenburg, 18 april 2018 DE PRINCIPES VAN GEWELDLOOS VERZET VERTAALD NAAR: Lenny Rodenburg, 18 april 2018 Kinderen die

Nadere informatie

Ontdek je kracht voor de leerkracht

Ontdek je kracht voor de leerkracht Handleiding les 1 Ontdek je kracht voor de leerkracht Voor je ligt de handleiding voor de cursus Ontdek je kracht voor kinderen van groep 7/8. Waarom deze cursus? Om kinderen te leren beter in balans te

Nadere informatie

PROTOCOL GRENSOVERSCHRIJDEND GEDRAG

PROTOCOL GRENSOVERSCHRIJDEND GEDRAG PROTOCOL GRENSOVERSCHRIJDEND GEDRAG Op de Lidwinaschool gelden algemene gedragsregels voor leerlingen, leerkrachten, ouders, schoolleiding en andere medewerkers. Die staan beschreven in een gedragscode.

Nadere informatie

Burn-out hype of symptoom? Ontstaan, preventie, aanbevelingen

Burn-out hype of symptoom? Ontstaan, preventie, aanbevelingen Burn-out hype of symptoom? Ontstaan, preventie, aanbevelingen Denkoefening: stresssymptomen Stress Stress + stress = 2 Stress + stress = 2 Stress = reflexmatige lichamelijke reactie op een psychologisch

Nadere informatie

Compassie of professionele afstand?

Compassie of professionele afstand? Compassie of professionele afstand? Ziel en zakelijkheid in de zorg Monique Harskamp 30 november Compassie of professionele afstand? Compassie Compassiemoeheid en compassievoldoening. Oorzaken van compassiemoeheid.

Nadere informatie

Een inspirerende prikkel vanuit het gedachtegoed van Haim Omer rond Nieuwe Autoriteit en Geweldloos Verzet

Een inspirerende prikkel vanuit het gedachtegoed van Haim Omer rond Nieuwe Autoriteit en Geweldloos Verzet Een inspirerende prikkel vanuit het gedachtegoed van Haim Omer rond Nieuwe Autoriteit en Geweldloos Verzet Relinde van Lier www.nagvopschool.be Inspiratiedag Verhogen gekwalificeerde uitstroom 26/11/2015

Nadere informatie

07-04-15. Herkennen van en omgaan met. Angst en Depressie. Na vanmiddag. bij ouderen met een verstandelijke beperking

07-04-15. Herkennen van en omgaan met. Angst en Depressie. Na vanmiddag. bij ouderen met een verstandelijke beperking Na vanmiddag Herkennen van en omgaan met Angst en Depressie bij ouderen met e Weet u hoe vaak angst en depressie voorkomen, Weet u wie er meer risico heeft om een angststoornis of depressie te ontwikkelen,

Nadere informatie

Debriefing. Opvang na een schokkende gebeurtenis. Geert Taghon 2013

Debriefing. Opvang na een schokkende gebeurtenis. Geert Taghon 2013 Debriefing Opvang na een schokkende gebeurtenis Geert Taghon 2013 Definitie schokkende gebeurtenis Een gebeurtenis die buiten het patroon van gebruikelijke menselijke ervaringen ligt en duidelijk leed

Nadere informatie

SEO: ONDERWIJS IN (ter) ACTIE

SEO: ONDERWIJS IN (ter) ACTIE de karwij Buitengewoon Secundair Onderwijs ~ OV3 Type Basisaanbod Type3 Type 9 SEO: ONDERWIJS IN (ter) ACTIE Durmelaan 118 9160 Lokeren ~ www.de-karwij.be ~ [email protected] ~ 09/3486786 1. Voorstelling

Nadere informatie

Nieuwe Autoriteit. Geweldloos Verzet

Nieuwe Autoriteit. Geweldloos Verzet Nieuwe Autoriteit Nieuwe aanpak van omgaan met grensoverschrijdend gedrag Geweldloos Verzet Begeleiding: Nicky Charle Geïnspireerd op Haim Omer 7 februari 2017 Netwerkevenement LOP Oostende Hoe? Empoweren

Nadere informatie

Referaat Motiveren van leerlingen

Referaat Motiveren van leerlingen Referaat Motiveren van leerlingen VLOR _Studiedag Trajectbegeleiding Leren & Werken 09 november 2011 15 u 15 u 50 Vraagstelling Zijn onze jongeren de dag van vandaag überhaupt nog wel te motiveren? Neurobiologische

Nadere informatie

Lesgeven aan getraumatiseerde kinderen

Lesgeven aan getraumatiseerde kinderen Lesgeven aan getraumatiseerde kinderen Symposium Consense-P Pleegzorg, trauma en hechting: de brug tussen praktijk en wetenschap 04-11-2016 Marthe Schneijderberg, orthopedagoog Maartje Boers, orthopedagoog

Nadere informatie

Esther Van De Velde I Wim Schrauwen. Stress om het lijf. Dag van de zorg

Esther Van De Velde I Wim Schrauwen. Stress om het lijf. Dag van de zorg Esther Van De Velde I Wim Schrauwen Stress om het lijf Dag van de zorg 17.03.2019 Inhoud 1. Wat is stress? Acute & Chronische stress 2. Stress in het brein 3. Stress & het lichaam 4. Omgaan met stress

Nadere informatie

ASSERTIVITEIT

ASSERTIVITEIT ASSERTIVITEIT WWW.I-LEARNING.BE - WAT IS ASSERTIVITEIT? Subassertief, agressief, manipulatief of assertief? Assertief gedrag Assertief ben je als je op een vriendelijke, kalme manier opkomt voor je mening,

Nadere informatie

Wat wil je zien? Wat wil je horen? Stel duidelijke regels voor de klas. Tip # 1. Tip # 1 Stel duidelijke regels voor de klas

Wat wil je zien? Wat wil je horen? Stel duidelijke regels voor de klas. Tip # 1. Tip # 1 Stel duidelijke regels voor de klas Tip # 1 Stel duidelijke regels voor de klas Wat wil je horen? Wat wil je zien? Tip # 1 Stel duidelijke regels voor de klas Wat wil je horen? Wat wil je zien? Tip # 2 Onderwijs de regels direct Doe voor

Nadere informatie

Het creëren van een gemeenschappelijke visie m.b.t. executieve functies voor het jonge kind; handvatten voor morgen!

Het creëren van een gemeenschappelijke visie m.b.t. executieve functies voor het jonge kind; handvatten voor morgen! Opbouw workshop Korte geschiedenis Wat zijn executieve functies? Waarom zijn ze belangrijk? Hoe is het gesteld met mijn EF s? Vertalen naar de praktijk Rol van de IB-er (EF en stoornissen) Doel Hoe het

Nadere informatie

Leerlabo Nieuwe Autoriteit

Leerlabo Nieuwe Autoriteit Leerlabo Nieuwe Autoriteit 6 mei 2019 Katrin Timmermans & Babette Van den Bruel Inhoud Nieuwe autoriteit 5 pijlers Waakzame zorg Geweldloos verzet Eenzijdige acties Basis & Secundair Onderwijs Omvattende

Nadere informatie

Studieaanbod. 1 e graad DBG HDC HHH HHK MIN PAR SAL. 1 e leerjaar A. 1 e leerjaar B. 2 e leerjaar Basisopties. 2 e beroepsvoorbereidend leerjaar

Studieaanbod. 1 e graad DBG HDC HHH HHK MIN PAR SAL. 1 e leerjaar A. 1 e leerjaar B. 2 e leerjaar Basisopties. 2 e beroepsvoorbereidend leerjaar Studieaanbod 1 e graad DBG HDC HHH HHK MIN PAR SAL STR o 1 e leerjaar A Aanvulling Fr, Wi en/of projectwerk o Aanvulling Wi + Hotel - voeding Aanvulling Wi + STEM * Klassieke studiën o 1 e leerjaar B 2

Nadere informatie

Interculturele sensitiviteit (tab 6) Gevoel van onbestemdheid mediator onstaat: Onvoldoende kennis van achtergrond Angst om fouten te maken

Interculturele sensitiviteit (tab 6) Gevoel van onbestemdheid mediator onstaat: Onvoldoende kennis van achtergrond Angst om fouten te maken Interculturele sensitiviteit (tab 6) Interculture sensitiviteit Gevoel van onbestemdheid mediator onstaat: Onvoldoende kennis van achtergrond Angst om fouten te maken Interventies kunnen hun doel missen

Nadere informatie

Trauma-sensitief werken

Trauma-sensitief werken Trauma-sensitief werken Waarom dit onderzoek? Vaak gevraagd aan volwassenen, of aan ouders waarom niet aan kinderen zélf? De onderzoeksvragen: 1. Hoeveel en welke ingrijpende ervaringen hebben leerlingen

Nadere informatie

Implementatie van LSCI en effectonderzoek in Vlaanderen

Implementatie van LSCI en effectonderzoek in Vlaanderen Implementatie van LSCI en effectonderzoek in Vlaanderen Bram Soenen Sr. Trainer LSCI OOBC Nieuwe Vaart & OC Sint Idesbald Voorstelling Heynsdaele Doelgroep 7 jongens 12-21 jaar GES School Type 3 OV4 Tehuis

Nadere informatie

Klas-in-zicht Wat? Hoe gaan we tewerk? Aan de slag en verder?

Klas-in-zicht Wat? Hoe gaan we tewerk? Aan de slag en verder? Klas-in-zicht Wat? Een negatieve groepsdynamiek, leerlingen die niet met elkaar overeenkomen, een vertroebelde relatie tussen leerlingen en leerkrachten, moeilijk les kunnen geven door storend gedrag zijn

Nadere informatie

Mediation. werkwijze. VLCounseling

Mediation. werkwijze. VLCounseling werkwijze VLCounseling Werkwijze VLCounseling Conflicten kosten geld, energie en stress. Niemand zit daar op te wachten en toch ontstaan ze ieder moment van de dag. Je hebt conflicten ook nodig om te groeien

Nadere informatie

Heleen Schoots-Wilke

Heleen Schoots-Wilke Heleen Schoots-Wilke Principe 7 Principe 7 Leerlingen: Heb vertrouwen in je zelf Maak het jezelf niet te gemakkelijk Docenten: Geef vertrouwen Zorg voor voldoende uitdaging Stress. 100 biljoen neuronen

Nadere informatie

Omgaan met moeilijk en grensoverschrijdend gedrag

Omgaan met moeilijk en grensoverschrijdend gedrag Omgaan met moeilijk en grensoverschrijdend gedrag Reflectie: Het verschil tussen een bloem en onkruid is een oordeel (Wayne Dyer) Wanneer ervaar jij gedrag als moeilijk gedrag? Als grensoverschrijdend

Nadere informatie

Ouders gebruiken voor het temperament van hun kind(eren) spontaan woorden als

Ouders gebruiken voor het temperament van hun kind(eren) spontaan woorden als 1 Temperament van het kind en (adoptie)ouderschap Sara Casalin Ouders gebruiken voor het temperament van hun kind(eren) spontaan woorden als verlegen, blij, impulsief, zenuwachtig, druk, moeilijk, koppig,

Nadere informatie

Op weg naar gewenst gedrag

Op weg naar gewenst gedrag Op weg naar gewenst gedrag Stappenplan bij Dit stappenplan is opgesteld om kinderen van naar gewenst gedrag te begeleiden. Wat verstaan we onder? 1. Fysieke agressie of geweld met/zonder voorwerpen. Iedere

Nadere informatie