Adviesrapport. Collectief (on)beveiligd Organisatie van beveiliging op de bedrijventerreinen in de gemeente s-hertogenbosch

Maat: px
Weergave met pagina beginnen:

Download "Adviesrapport. Collectief (on)beveiligd Organisatie van beveiliging op de bedrijventerreinen in de gemeente s-hertogenbosch"

Transcriptie

1 2013 Adviesrapport Collectief (on)beveiligd Organisatie van beveiliging op de bedrijventerreinen in de gemeente s-hertogenbosch Seth Swaans & Mark van Uden & Gemeente s-hertogenbosch Versie: 1.0

2 Collectief (on)beveiligd Een onderzoek naar de organisatie van de beveiliging op de bedrijventerreinen in de gemeente 's-hertogenbosch. Seth Swaans & Mark van Uden. 5 februari 2013, s-hertogenbosch. Gemeente s-hertogenbosch. Avans Hogeschool Gemeente s-hertogenbosch. Niets uit deze uitgave mag worden vermenigvuldigd en/of openbaar gemaakt door middel van druk, fotokopie, microfilm of welke andere wijze dan ook, zonder voorafgaande schriftelijke toestemming van de auteurs. 1

3 Colofon Auteurs / Onderzoekers: Seth Swaans Nevenakker PK Oirschot Studentnummer: Mark van Uden Heilige Stokstraat GK Heeswijk- Dinther Studentnummer: Onderzoeksinstelling: Opdrachtgever: Opleiding: Gemeente s-hertogenbosch 5200 GZ Postbus (073) Bart Venrooij, hoofd afdeling Openbare Orde & Veiligheid, Gemeente s-hertogenbosch. HBO- Integrale Veiligheid Avans Hogeschool s-hertogenbosch Onderwijsboulevard 215 (073) Versiebeheer Versie Datum Status Auteurs Verspreiding Concept S.A.J. Swaans & J. Bergman. M.P.L. van Uden Concept S.A.J. Swaans & Geen. M.P.L. van Uden Concept S.A.J. Swaans & J. Bergman. M.P.L. van Uden Concept S.A.J. Swaans & J. Bergman. M.P.L. van Uden Concept S.A.J. Swaans & J. Bergman. M.P.L. van Uden Concept S.A.J. Swaans & M.P.L. van Uden. J. Bergman, R. Hammer Concept S.A.J. Swaans & J. Bergman. M.P.L. van Uden Definitief S.A.J. Swaans & M.P.L. van Uden. J. Bergman, R. Hammer 2

4 Voorwoord Voor de opleiding Integrale Veiligheid van Avans Hogeschool te s-hertogenbosch is het een vereiste om te bewijzen dat men aan het verwachte niveau en beroepsprofiel voldoet. Dit wordt ook wel de meesterproef genoemd. Om met succes de opleiding af te ronden moet men de meesterproef middels een onderzoek in de praktijk, voldoende afsluiten. Dit praktijkonderzoek wordt uitgevoerd bij een bedrijf of organisatie. Wij, Seth Swaans en Mark van Uden hebben voor de gemeente s-hertogenbosch een onderzoek uitgevoerd naar de organisatie van beveiliging op bedrijventerreinen in s-hertogenbosch. Dit onderzoek was nooit zonder bepaalde personen tot stand gekomen. Daarom willen wij graag Jack Bergman en Huub van de Langerijt bedanken voor hun begeleiding. Daarnaast willen we Marieke Postulart en Sytske Klarenbeek bedanken voor hun hulp en medewerking gedurende de afstudeerperiode. Tenslotte ook nog een dankwoord voor alle personen die de moeite hebben genomen om de enquête in te vullen en de personen die bereid waren ons te woord te staan. Graag wensen wij u veel leesplezier toe! s-hertogenbosch,februari Seth Swaans & Mark van Uden 3

5 Managementsamenvatting Aanleiding Stichting Beveiliging Bedrijventerrein 's-hertogenbosch (SBB) kent de laatste jaren financiële problemen. Hierdoor kan de stichting niet meer aan de verplichtingen uit haar statuten voldoen en heeft het algemeen bestuur de begroting voor 2013 niet goedgekeurd. Om deze reden worden vanaf 2013 de diensten overgedragen naar beveiligingsbedrijf Fair. Daarmee dringt de vraag op, of de manier waarop de beveiliging op bedrijventerreinen in 's-hertogenbosch op dit moment is georganiseerd wel de beste manier is. Onderzocht is op welke manier de beveiliging van bedrijventerreinen in de gemeente 's-hertogenbosch geoptimaliseerd kan worden. Onderzoeksmethoden Om dit te onderzoeken is gebruik gemaakt van zowel kwantitatieve als kwalitatieve onderzoeksmethoden, waaronder interviews, een enquête en literatuuronderzoek. Op basis van de resultaten van dit onderzoek, zijn een aantal conclusies getrokken. Conclusies Er wordt in de huidige situatie niet optimaal samengewerkt door de betrokken partijen. Ten tweede zijn er beperkte onveiligheidsgevoelens onder ondernemers en is de criminaliteit laag op de bedrijventerreinen in 's-hertogenbosch. Daarnaast blijkt uit het onderzoek dat de door de SBB georganiseerde collectieve surveillance geen bewezen preventieve werking heeft en geen optimale manier van beveiligen is. Tenslotte heeft de SBB in zijn huidige vorm geen bestaansrecht. Aanbevelingen Op basis van de getrokken conclusies bevelen wij aan om niet door te gaan met de huidige vorm van de SBB en wordt aan de gemeente 's-hertogenbosch geadviseerd hierin niet te investeren. Het toekomstperspectief van de SBB wordt klein geacht omdat uit het onderzoek blijkt dat weinig ondernemers bekend zijn met de SBB, de stichting een relatief gering aantal leden heeft dat naar verwachting verder terugloopt en omdat de SBB financieel niet gezond is. De collectieve beveiliging in 's-hertogenbosch kent niet genoeg draagvlak onder de ondernemers om deze tot een succes te laten uitgroeien, zo is gebleken. In de plaats van collectieve beveiliging, bevelen wij aan om gebruik te maken van individuele beveiliging, waarbij ieder bedrijf de afweging kan maken welk beveiligingsniveau nodig is en op basis daarvan zijn eigen beveiligingsmaatregelen nemen. Op deze manier is meer maatwerk mogelijk, en bovendien is preventie door middel van individuele beveiliging effectiever dan (collectieve) surveillance, zo blijkt uit onderzoek. Omdat iedere ondernemer passende beveiligingsmaatregelen kan kiezen, waar onder voorwaarden subsidies voor beschikbaar zijn en is gebleken dat een groot gedeelte van de ondernemers zelf al maatregelen heeft genomen, is dit een aantrekkelijke manier van beveiligen. In deze opzet worden de ondernemersverenigingen het aanspreekpunt voor de gemeente. Zo kan er contact worden gehouden met ondernemers en blijft het overleg tussen verschillende veiligheidspartners behouden. Vanuit de ondernemersverenigingen, in samenwerking met de ondernemers, is het ook mogelijk om een traject tot het verkrijgen van een Keurmerk Veilig Ondernemen Bedrijventerrein (KVO-B) op te starten. Middels een KVO-B kan de veiligheid op het bedrijventerrein geborgd worden. Indien er veranderingen gaan plaatsvinden in de manier waarop er beveiligd wordt op de bedrijventerreinen, zou de criminaliteit op de bedrijventerreinen kunnen stijgen. Daarom bevelen wij aan om de criminaliteit op de bedrijventerreinen periodiek te monitoren. Omdat ondernemers geen zicht hebben op criminaliteitscijfers en afhankelijk zijn van signalen uit de omgeving, is dit een taak voor de gemeente samen met de politie. Het is aan de gemeente aanbevolen om het criminaliteitsniveau te monitoren en indien nodig, actie te ondernemen om samen met veiligheidspartners de problematiek aan te pakken. 4

6 Inhoudsopgave Colofon... 2 Versiebeheer... 2 Voorwoord... 3 Managementsamenvatting... 4 Inhoudsopgave Inleiding Onderzoeksopzet Aanleiding Doelstelling Centrale vraag De deelvragen Afbakening Onderzoeksmethoden Bedrijventerreinen en partners in 's-hertogenbosch Omgevingscontext Introductie bedrijventerreinen De organisatie van beveiliging op bedrijventerreinen Veiligheidspartners Stichting Beveiliging Bedrijventerreinen s-hertogenbosch Criminaliteit Subjectieve veiligheid Objectieve veiligheid Politiecijfers Dark number Relatie tussen objectieve en subjectieve veiligheid Kern Belangrijkste resultaten Bekendheid en lidmaatschap Diensten Samenwerking en verantwoordelijkheid Financiën Vooruitzicht Mogelijkheden en constructies Organisatorische mogelijkheden Organisatie door een overkoepelend orgaan

7 6.1.2 Individuele beveiliging Organisatie van beveiliging door de beveiligingsbedrijven Financiële mogelijkheden Financiering door contributie van vrijwillige leden Verplichting tot deelname aan SBB door gronduitgifte Financiering door belasting OBE-maatregelen Surveillance Toegangscontrole Crime Prevention Through Environmental Design Cameratoezicht Conclusie en aanbevelingen Conclusie Aanbevelingen Literatuurlijst Lijst van geïnterviewde personen

8 1. Inleiding Als bedrijf kan men te maken krijgen met criminaliteit. Deze criminaliteit kan uiteenlopen van overlast van hangjongeren tot een gewapende overval. Eén ding hebben deze verschillende vormen van criminaliteit gemeen, namelijk dat het voor het bedrijf in kwestie nare gevolgen met zich mee kan brengen, zoals bijvoorbeeld imagoschade, ziekteverzuim of gederfde omzet. Daarom is het voor bedrijven van belang om zich te beschermen tegen criminaliteit. Bedrijven proberen zich vaak tegen criminaliteit te beschermen door maatregelen te nemen binnen het bedrijf. Soms hebben bedrijven echter ook behoefte aan een extra laag van bescherming buiten het bedrijf, op het bedrijventerrein. Bedrijven en overheid gaan om die reden soms een samenwerking aan. In s-hertogenbosch is er onder de naam Stichting Beveiliging Bedrijventerreinen s-hertogenbosch e.o. (SBB) een samenwerking aangegaan om de veiligheid bij bedrijven op de bedrijventerreinen te verbeteren. De SBB kent als doelstelling: het bevorderen van een ongestoord en veilig gebruik van goederen en zaken op bedrijventerreinen in s-hertogenbosch en omgeving en levert diensten om aan deze doelstelling te kunnen voldoen. Voorbeelden hiervan zijn het surveilleren op de verschillende bedrijventerreinen en het deelnemen aan veiligheidsprojecten. De laatste jaren wordt het voor de stichting moeilijker om het hoofd boven water te houden. Daarmee dringt steeds vaker de vraag op, of de manier waarop de beveiliging op bedrijventerreinen in 's-hertogenbosch op dit moment is georganiseerd wel de beste manier is. Dit was dan ook voor de gemeente aanleiding tot het laten uitvoeren van een onderzoek. Doelstelling van het onderzoek was antwoord te verkrijgen op de centrale vraag, waarin wordt gevraagd op welke manier de organisatie van de beveiliging van de bedrijventerreinen in de gemeente 's-hertogenbosch geoptimaliseerd kan worden. De resultaten van dit onderzoek moeten inzicht geven op de mogelijkheden hiervan. In hoofdstuk 2 is de onderzoeksopzet beschreven. Hierin wordt duidelijk wat er precies onderzocht wordt en op welke manier. Hoofdstuk 3 geeft aan hoe de context van organisatie van beveiliging op de bedrijventerreinen eruit ziet. Hierin worden de verschillende partners en bedrijventerreinen weergegeven. Het vierde hoofdstuk gaat in op de criminaliteit. De subjectieve- en objectieve veiligheid komen hierbij aan bod. In hoofdstuk 5 wordt de analyse weergegeven. Hier staan de meningen, opvattingen en feiten over de SBB centraal. In het daaropvolgende hoofdstuk worden de mogelijkheden en constructies voor de organisatie van de beveiliging van bedrijventerrein geformuleerd. Tot slot volgt de conclusie en de aanbevelingen in hoofdstuk 7. 7

9 2. Onderzoeksopzet In dit hoofdstuk komt als eerst de aanleiding van dit onderzoek aan bod. Vervolgens wordt er in gegaan op wat het doel van het onderzoek is en wat er precies onderzocht is. Tenslotte leest men op welke manier dit onderzoek heeft plaats gevonden. 2.1 Aanleiding In 1994 is door een samenwerking van bedrijven, politie en gemeente de Stichting Beveiliging Bedrijventerreinen s-hertogenbosch (SBB) opgericht. De stichting heeft tot doel het bevorderen van een ongestoord en veilig gebruik van goederen en zaken op de bedrijventerreinen in 's-hertogenbosch en omgeving door de bij de stichting aangesloten ondernemers en organisaties en voorts al hetgeen met een en ander rechtstreeks of zijdelings verband houdt of daartoe bevorderlijk kan zijn, alles in de ruimste zin des woords (SBB, Home, 2012). Ondernemers betalen middels deze Stichting gezamenlijk voor beveiliging van bedrijventerreinen in s-hertogenbosch. De stichting heeft sinds 1994 jarenlang gefunctioneerd en een ledenbasis op kunnen bouwen. Helaas zijn er een aantal dingen veranderd. Niet alle bedrijven willen nog meebetalen aan de SBB. Hierdoor ontstaan de zogenoemde freeriders die gratis meeprofiteren van genomen maatregelen. Eén bedrijventerrein heeft besloten om beveiliging zelf te gaan regelen, in plaats van centraal via het SBB. De aanwas van nieuwe leden weegt niet op tegen de terugloop door faillissementen, verhuizingen en bezuinigingsrondes. De omzet daalde in 3 jaar tijd met 25% waardoor de financiële middelen van de stichting afnemen. Men kan niet meer aan de statutaire verplichting voldoen om de kosten van beveiliging voor 6 maanden vooruit in kas te hebben. Om het hoofd boven water te houden, heeft het SBB de gemeente s-hertogenbosch gevraagd om een financiële bijdrage te leveren. Allereerst is de gegeven situatie natuurlijk een probleem voor de stichting en de bedrijven die voor hun beveiliging afhankelijk zijn van deze stichting. De gemeente is echter ook belanghebbende omdat de gemeente een belang heeft bij het veilig houden van de bedrijventerreinen. Veiligheid zorgt namelijk voor een gunstiger ondernemingsklimaat, waardoor bedrijven zich relatief liever in 's-hertogenbosch vestigen. Dit komt ten goede van de werkgelegenheid in de stad. Er is dus een belang bij de gemeente om de beveiliging op de bedrijventerreinen op peil te houden. De gemeente vraagt zich echter af of het concept van de SBB verouderd is en of er geen betere constructies zijn om de beveiliging te organiseren. Dit is dan ook de aanleiding voor de gemeente s-hertogenbosch om een onderzoek te laten plaatsvinden naar de mogelijkheden van het organiseren van de beveiliging van bedrijventerreinen. 8

10 2.2 Doelstelling Doelstelling van het onderzoek was antwoord krijgen op de vraag, op welke manier de organisatie van de beveiliging van de bedrijventerreinen in de gemeente 's-hertogenbosch geoptimaliseerd kan worden. 2.3 Centrale vraag Op welke manier kan de organisatie van de beveiliging van bedrijventerreinen in de gemeente s-hertogenbosch geoptimaliseerd worden? 2.4 De deelvragen 1. Hoe is de Stichting Beveiliging Bedrijventerreinen s-hertogenbosch georganiseerd en welke organisatorische en operationele bijdrage leveren zij aan de beveiliging van de bedrijventerreinen in de gemeente s-hertogenbosch? 2. Welke partijen zijn er betrokken bij de organisatie van de beveiliging van bedrijventerreinen in de gemeente s-hertogenbosch en wat zijn hun belangen en verantwoordelijkheden? 3. Op welke manier verhouden de criminaliteitscijfers en subjectieve (on)veiligheidsgevoelens zich ten opzichte van de organisatie van de beveiliging van de bedrijventerreinen in de gemeente s-hertogenbosch? 4. Hoe ziet de organisatie van de beveiliging van de bedrijventerreinen in Nederland eruit? 2.5 Afbakening De adviesnota betreft enkel de gemeente s-hertogenbosch. Het onderzoek heeft betrekking op beveiliging van de bedrijventerreinen en de manier waarop dat georganiseerd wordt. Het gaat hier om de bedrijventerreinen: de Rietvelden, de Vutter, de Vliert, Empel-Maasakkers, Kruisstraat, Maaspoort, de Herven, de Brand en Boschveld. Alle bedrijventerreinen waar minder dan 40 ondernemingen zijn gevestigd, zijn niet meegenomen in het onderzoek. Daarnaast is er vergelijkend onderzoek gedaan bij andere gemeenten om inspiratie op te doen en resultaten te vergelijken. Er is niet onderzocht hoe het staat met de fysieke veiligheid met betrekking tot de bedrijventerreinen. Hiermee is het onderzoek afgebakend tot de sociale veiligheid. 2.6 Onderzoeksmethoden In dit onderzoek zijn er verschillende onderzoeksmethoden gebruikt. Middels de verschillende onderzoeksmethoden is er geprobeerd antwoord te krijgen op de deelvragen. Met de antwoorden op de deelvragen kon vervolgens een antwoord worden gevormd op de centrale vraag van het onderzoek. Hieruit konden de conclusies opgemaakt worden. Belangrijk was om voor ogen te hebben welke informatie nodig was en naar welke informatie dus gezocht moest worden. Allereerst is er onderzocht om welk gebied het precies ging. Het was voor het 9

11 onderzoek van groot belang om duidelijk afgebakend te hebben welke straten precies behoren bij het bedrijventerrein en welke er niet bij thuis horen. Dit om er voor te zorgen dat cijfers over incidenten buiten bedrijventerreinen gescheiden bleven van de cijfers die wel over bedrijventerreinen gingen. Er waren namelijk geen gegevens te verkrijgen die al gefilterd zijn voor bedrijventerreinen. Vervolgens is er onderzocht om welke betrokken partijen het ging. Hierdoor werd duidelijk welke bedrijven en ondernemers zich hebben gevestigd op de verschillende bedrijventerreinen. Daarnaast is er onderzoek gedaan naar vergelijkbare situaties op bedrijventerreinen en naar oplossingen van andere gemeenten met vergelijkbare problemen. Hieruit zijn er alternatieven en mogelijkheden gevonden die als oplossing kunnen dienen voor het probleem in s-hertogenbosch. Deze maatregelen zijn aan de hand van verschillende invalshoeken uitgelicht en vergeleken. Literatuurstudie Binnen het onderzoek is gebruik gemaakt van een literatuurstudie, die zowel kwantitatief als kwalitatief van aard is. De literatuurstudie bestond uit verschillende onderzoeken, rapporten, boeken, websites en notulen. De literatuurstudie is gebruikt om te kijken of er vergelijkbare onderzoeken zijn uitgevoerd en om zoveel mogelijk gegevens te verzamelen over het onderwerp. De kwantitatieve literatuurstudie heeft er voor gezorgd, dat het werkelijke aantal incidenten die plaats vonden op de bedrijventerreinen in de gemeente 's-hertogenbosch in beeld is gebracht. Dit is van belang om de subjectieve (on)veiligheidsgevoelens te vergelijken met de objectieve cijfers. Daarnaast is er ook gekeken naar de subjectieve (on)veiligheidsgevoelens en de objectieve cijfers in relatie met de organisatie van beveiligen van bedrijventerreinen in s-hertogenbosch. Kwalitatief onderzoek Interviews Om goed in kaart te brengen wat de meningen en belangen van de verschillende partijen zijn, hebben er interviews plaatsgevonden. De geïnterviewde personen zijn gekozen op basis van welke rol zij spelen bij het vraagstuk: Op welke manier kan de organisatie van de beveiliging van bedrijventerreinen in de gemeente s-hertogenbosch geoptimaliseerd worden?. Hiervoor zijn de voorzitter, secretaris en projectleider van de SBB en de contactpersoon van de gemeente s-hertogenbosch geïnterviewd. Om een duidelijk beeld te hebben hoe de verschillende partijen zich verhouden ten opzichte van elkaar, is er een krachtenveldanalyse opgesteld. Hiermee is duidelijk geworden hoe de belangen en machtsverhoudingen in elkaar steken. Dit is voor de aanbeveling van belang, om te weten wat haalbaar is. Daarnaast zijn er nog verschillende deskundigen geïnterviewd op het gebied van dergelijke stichtingen die zich bezig houden met de beveiliging van bedrijventerreinen of hierbij betrokken zijn. Deze deskundigen zijn de voorzitter van de SBB in Breda, een werknemer van de meldkamer in Moerdijk, de directeur van stichting Criminee! en betrokkenen vanuit gemeente 's-hertogenbosch en Tilburg. Dit is gedaan om te kijken naar wat de mogelijkheden zijn als het gaat om het organiseren van de beveiliging van bedrijventerreinen. Beveiligingsbedrijf Fair is na vele pogingen niet bereikbaar geweest en zodoende niet geïnterviewd. Ondanks meerdere pogingen om telefonisch contact te krijgen en enkele mailberichten is hier geen reactie verkregen. 10

12 Observatie Om duidelijk te krijgen hoe de omgeving eruit ziet, is er gekeken op alle locaties die betrekking hebben op het onderzoek. Het doel hiervan is om alle resultaten en informatie die gevonden zijn beter te kunnen plaatsen in de praktijk. 11

13 Kwantitatief onderzoek Enquête Er is een enquête gehouden met als doel de meningen van de ondernemers die gevestigd zijn op de bedrijventerreinen te achterhalen. De enquête is verspreid onder ondernemers die gevestigd zijn op de volgende bedrijventerreinen (zie figuur 2): De Rietvelden 1; De Vutter 2; De Vliert 3; Empel-Maasakkers 4; Kruisstraat 5; Hightech Maaspoort 6; De Herven 7; De Brand 8; Figuur 2 Plattegrond van de onderzochte bedrijventerreinen Boschveld 9. (bron: Gemeente 's-hertogenbosch, Stad in kaart, 2012) Van de 1320 ondernemers zijn er naar 1307 ondernemers een enquête gestuurd. Dit verschil is te verklaren door het feit dat de gegevens over het aantal bedrijven, en de adressenlijst van tijdsperiode verschillen. In de brief is aangegeven wie er verzocht wordt om de enquête in te vullen. Op die manier wordt er geprobeerd de enquêtes in te laten vullen door ondernemers of veiligheidsdeskundigen binnen het bedrijf. De enquête geeft over verschillende aspecten van de organisatie van de beveiliging van de bedrijventerreinen resultaten weer. Deze resultaten zijn vergeleken met de politiecijfers en geanalyseerd op onderlinge verbanden. De enquête heeft digitaal plaatsgevonden. Dit wil zeggen dat alle ondernemers een brief hebben gekregen met daarin een website waar ze naar toe konden gaan, om de enquête in te vullen. Daarnaast is er de mogelijkheid gegeven om het schriftelijk enquête te ontvangen, dit kon men telefonisch of via de mail aanvragen. Hier hebben 5 mensen gebruik van gemaakt. Uiteindelijk is gekozen om gebruik te maken van de website Google Docs, op omdat deze website de meest efficiënte manier leek om een enquête uit te zetten. De grote voordelen van Google Docs zijn dat er geen restricties zijn aan het aantal vragen en respons, dat het gratis is en dat de resultaten direct te downloaden zijn naar bijvoorbeeld Exel. Dit maakt de analyse van de resultaten makkelijker. Aan Google Docs zitten helaas twee nadelen; de website is namelijk voor iedereen die bekend is met de specifieke link toegankelijk en men kan de enquête meerdere keren invullen. Om dit tegen te gaan is de link alleen bekend gemaakt voor de bestemde populatie. Daarnaast zijn de resultaten gefilterd op de juiste bedrijventerreinen. De resultaten van respondenten die aangeven dat zij op een ander bedrijventerrein zijn gevestigd dan de onderzochte bedrijventerreinen zijn niet meegenomen. De mogelijkheid dat men de enquête meerdere keren in heeft gevuld is onwaarschijnlijk, maar wel meegenomen in de afweging van de keuze, voor een website waarop de enquête uitgezet zou worden. Het feit dat er gekozen is voor een website, die het 12

14 mogelijk maakt dat de enquête meerdere keren door een persoon ingevuld wordt, is dus een bewuste keus geweest. De enquête heeft plaatsgevonden van 1 tot en met 28 november De enquête heeft in totaal vier weken open gestaan. Om een zo groot mogelijk respons te krijgen, zijn de ondernemersverenigingen op de hoogte gesteld van de enquête en hebben zij de enquête bij haar leden gepromoot. Op 16 november 2012 is er via de ondernemingsverenigingen een herinneringsmail gestuurd naar de ondernemers. De gehele enquête is te vinden in bijlage 1. Politiecijfers Aan de hand van de wijkcodes van de bedrijventerreinen zijn bij de toenmalige Politie Brabant-Noord cijfers opgevraagd uit de Basisvoorziening Handhaving (BVH). Op de betrokken bedrijventerreinen bevinden zich in totaal 1320 bedrijven. Uit de lijst met beschikbare cijfers zijn de voor de beveiliging van bedrijventerreinen meest relevante incidenten geselecteerd om op te vragen. Deze incidenten zijn vernieling, diefstal van motorvoertuigen, diefstal uit of vanaf motorvoertuigen, diefstal/inbraak in bedrijven en kantoren, overvallen, vandalisme/baldadigheid en jeugdoverlast. De cijfers gaan terug tot Voor 2009 werd namelijk een ander registratiesysteem gebruikt en daarom zijn de cijfers uit jaren voor 2009 niet te vergelijken met de jaren daarna. De complete tabel met politiecijfers over incidenten is te vinden in bijlage 3 van dit rapport. 13

15 3. Bedrijventerreinen en partners in 's-hertogenbosch Dit hoofdstuk beschrijft eerst de bedrijventerreinen in de gemeente 's-hertogenbosch in zijn geheel. Vervolgens wordt er kort in gegaan op de specifieke eigenschappen per bedrijventerrein. Daarna zal het gaan over de organisatie van beveiliging in 's-hertogenbosch. Hierbij komen de verschillende veiligheidspartners en de SBB aan bod. 3.1 Omgevingscontext In de gemeente s-hertogenbosch zijn verschillende bedrijventerreinen aanwezig. Met het begrip bedrijventerrein wordt dan formeel bedoeld : Een werklocatie van minimaal 1 ha bruto bestemd en geschikt voor gebruik door handel, nijverheid en industrie. Op deze terreinen kan ook enige commerciële en niet commerciële dienstverlening (zoals kantoorgebouwen, detailhandel) aanwezig zijn, maar deze hebben samen een minderheidsaandeel in de terreinoppervlakte (IBIS, 2009). Op onderstaande plattegrond (figuur 3) is te zien welke bedrijventerreinen aanwezig zijn in de gemeente, en op welke plaats deze liggen. Figuur 3 Plattegrond van alle bedrijventerreinen in 's-hertogenbosch (bron: SBB, Bedrijventerreinen, 2012) Omdat er binnen de verschillende bedrijventerreinen grote verschillen aanwezig zijn, zoals bijvoorbeeld in de oppervlakte en het aantal bedrijven, is er een selectie gemaakt van bedrijventerreinen die groot genoeg zijn om uitspraken over te kunnen doen. De afweging is gemaakt om een ondergrens van 40 bedrijven op een bedrijventerrein te hanteren. 14

16 Naast deze afweging heeft er ook een samenvoeging van bedrijventerreinen plaatsgevonden. Het komt namelijk voor dat een bedrijventerrein aan de ene kant van de weg een andere naam heeft dan het terrein aan de andere kant van de weg, maar dat ondernemers samen wel verenigd zijn in één ondernemersvereniging. Zo hebben bijvoorbeeld De Rietvelden en De Vutter een gezamenlijke ondernemersvereniging, en hebben het High Tech Park en Maaspoort zich ook verenigd. In het rapport zijn High Tech Park en Maaspoort samengevoegd, omdat deze qua ligging aan elkaar grenzen, ondernemers gezamenlijk verenigd zijn, en ook in de beschikbare cijfers deze bedrijventerreinen als één worden gerekend. Bovendien beschikt High Tech ook alleen over meer dan 40 bedrijven als deze is samengevoegd met Maaspoort. Bedrijventerrein De Rietvelden omvat in dit rapport ook Het Ertveld en het Veemarktkwartier. De politiecijfers van het gebied De Rietvelden bevatten namelijk ook de cijfers van Het Ertveld en het Veemarktkwartier. De Rietvelden en De Vutter zijn wel als aparte bedrijventerreinen gezien omdat hier in bronnen zoals de politiecijfers ook een scheiding in is Introductie bedrijventerreinen Om een beeld te kunnen schetsen van de overeenkomsten en verschillen tussen de bedrijventerreinen worden de onderzochte bedrijventerreinen in deze paragraaf kort en algemeen toegelicht. Een weergave toegespitst op de bedrijventerrein is in de bijlage te vinden. Bedrijventerrein Totale landoppervlak [ha] Aantal bedrijven Aantal inwoners Boschveld 46, De Brand 148, De Herven 133, De Rietvelden 199, De Vliert 76, Bedrijventerrein ca. 12 De Vutter 37, Empel-Maasakkers 82, Bedrijventerrein ca. 6 High Tech Park Maaspoort Kruisstraat Figuur 3.1 Oppervlakte, aantal bedrijven en aantal inwoners van de bedrijventerreinen (bron: Gemeente s-hertogenbosch, Gemeentelijke basisadministratie, 2012 en Gemeente 's-hertogenbosch, Vestigen, 2012) In figuur 3.1 is te zien dat de bedrijventerreinen uiteenlopende kenmerken hebben. Opvallend is dat de verschillen in landoppervlak groot zijn. De Rietvelden is het grootste bedrijventerrein en is groter dan High Tech, Maaspoort, Kruisstraat, Boschveld en De Vutter samen. Op De Rietvelden zijn ook veruit de meeste bedrijven gevestigd. Het landoppervlak hangt echter niet altijd samen met het aantal bedrijven. Zo is De Herven 3 keer zo groot als Maaspoort maar de verhouding in het aantal bedrijven 118 tot 173. Dit heeft natuurlijk ook te maken met de aard van de bedrijven die op het bedrijventerrein zijn gevestigd. Een fabriek neemt vaak meer plaats in dan bijvoorbeeld een garagebedrijf. Een ander opvallend gegeven is dat enkele wijken grote aantallen inwoners kennen. Dit zijn Empel-Maasakkers, Boschveld en De Vliert. Dit zijn bedrijventerreinen die gelegen zijn in een woonwijk in de gemeente s-hertogenbosch. De gegevens gaan in deze gevallen over de gehele wijk en bevatten daarom grote aantallen inwoners. Met het feit dat deze cijfers naast het bedrijventerrein 15

17 ook van woonwijken afkomstig zijn, wordt in het onderzoek rekening gehouden. Enkele criminaliteitscijfers kunnen daardoor namelijk lager of hoger zijn vergeleken met de bedrijventerreinen met minder inwoners. Interessant voor de organisatie van beveiliging van bedrijventerreinen is, of op het bedrijventerrein gelegen bedrijven verenigd zijn in een ondernemersvereniging. Een ondernemersvereniging is namelijk een aanspreekpunt voor bijvoorbeeld gemeente, politie en SBB. Daarnaast zetten sommige ondernemersverenigingen zich ook actief in voor veiligheid. De meeste onderzochte bedrijventerreinen kennen een ondernemersvereniging, zoals het RiVu voor De Rietvelden en De Vutter, De Herven voor het gelijknamige bedrijventerrein, Bedrijvenpark De Brand, Ondernemersvereniging Empel en Ondernemersvereniging Bedrijvenparken High Tech & Maaspoort. Enkele bedrijventerreinen kennen geen eigen ondernemersvereniging, maar zijn opgenomen in een groter geheel, zoals het Rosmalens Ondernemers Contact, waar bedrijven van onder andere de Kruisstraat en De Vliert bij zijn aangesloten. Boschveld kent ook geen eigen ondernemersvereniging, maar ondernemers kunnen zich aansluiten bij de vereniging van de Spoorzone waarin Boschveld gelegen is. Twee bedrijventerreinen beschikken over een certificering Keurmerk Veilig Ondernemen Bedrijventerrein (KVO-B), hierna te noemen KVO. Bij het proces tot het verkrijgen van een KVO gaan bedrijven en ondernemersverenigingen aan tafel zitten met onder andere gemeente en politie en wordt er geïnventariseerd wat er moet gebeuren om het bedrijventerrein veiliger te maken. Daarna wordt er een Plan van Aanpak opgesteld waarin staat hoe men dit aan gaat pakken. Het doel van het verkrijgen van een KVO is het laten afnemen van bedrijfsschade en het verbeteren van het imago van het bedrijventerrein. Van de onderzochte bedrijventerreinen beschikt de Kruisstraat, en daarnaast De Rietvelden en De Vutter gezamenlijk over een KVO. Bedrijventerrein de Herven is sinds het voorjaar van 2012 met een KVO traject gestart (Gemeente 's-hertogenbosch, Veiligheidsmonitor 2012, 2012). 3.2 De organisatie van beveiliging op bedrijventerreinen In deze paragraaf wordt de organisatie van beveiliging op de bedrijventerreinen in 's-hertogenbosch weergegeven. Eerst worden de verschillende veiligheidspartners beschreven, vervolgens wordt er ingegaan op de SBB Veiligheidspartners Er zijn verschillende partijen met verschillende achtergronden betrokken bij de beveiliging van de bedrijventerreinen. Samen werken zij aan de veiligheid op de bedrijventerreinen. De belangen en achtergronden van alle veiligheidspartners zijn verschillend, mede hierdoor zijn de meningen over de meest geschikte vorm van beveiligen verdeeld. Daarom worden hierna de belangen en achtergronden van de verschillende veiligheidspartners inzichtelijk gemaakt. Hierdoor moet duidelijker worden waarom en op welke manier men betrokken is bij de organisatie van de beveiliging op de bedrijventerreinen. Gemeente 's-hertogenbosch De gemeente s-hertogenbosch heeft een belang bij veiligheid op de bedrijventerreinen binnen de gemeente. Zij ziet veiligheid op de bedrijventerreinen namelijk als een belangrijk onderdeel van een aantrekkelijk vestigingsklimaat voor ondernemers. De gemeente s-hertogenbosch bundelt daarom ook haar krachten samen met verschillende partners op het gebied van veiligheid. De gemeente heeft de Stichting Beveiliging Bedrijventerreinen s-hertogenbosch mede opgericht. Tegenwoordig zit 16

18 namens de gemeente s-hertogenbosch Frank Remmen (Sector Stadontwikkeling, afdeling Economische Zaken) in het algemeen bestuur van de stichting. De rol van de gemeente in de stichting is een coördinerende en stimulerende rol, met als doel een bijdrage te leveren aan een goed investerings- en vestigingsklimaat voor ondernemers. Voorbeelden hiervan zijn het plaatsen van borden in de openbare ruimte, maar ook het schrijven van een acquisitieplan (SBB, Gemeente, 2012). De burgemeester is vanuit de gemeentewet artikel 172 belast met de handhaving van de openbare orde (Besselink, et al., 2012). De burgemeester is dus verantwoordelijk voor de openbare orde op bedrijventerreinen in de gemeente 's-hertogenbosch. Politie eenheid Oost-Brabant De kerntaken van de politie zijn zorgen voor veiligheid, het voorkomen en bestrijden van criminaliteit, de openbare orde bewaken, strafbare feiten opsporen, hulp verlenen bij nood en het uitvoeren van politietaken voor Justitie (Politie, 2012). Op 18 februari 2011 heeft de Minister van Veiligheid en Justitie, de Tweede Kamer op de hoogte gesteld van het uit te voeren landelijk beleid van 2011 tot en met Hiermee zijn de landelijke prioriteiten van de politie weergegeven. Delicten met betrekking tot bedrijventerreinen zijn niet specifiek genoemd in de landelijke prioriteiten (Opstelten, 2011). Ondernemers De hoofddoelstellingen van ondernemers zijn het genereren van winst en het zorgen voor continuïteit. Criminaliteit in en rondom het bedrijf kan schade aanrichten, zoals bijvoorbeeld imagoschade, extra kosten doordat spullen gestolen zijn of gederfde inkomsten. Criminaliteit brengt hiermee de winst en continuïteit van de onderneming mogelijk in gevaar. De ondernemers financieren de collectieve beveiliging op de bedrijventerreinen middels lidmaatschap van het SBB of een beveiligingsbedrijf. Daarnaast zijn enkele ondernemers actief binnen de SBB, zoals bijvoorbeeld voorzitter Martien van den Bouwhuijsen. Ondernemersverenigingen Ondernemersverenigingen hebben als doel om de belangen van haar leden te behartigen. Dit doet men, door een gesprekspartner te zijn namens de ondernemers naar de lokale partners toe, zoals bijvoorbeeld de SBB en de gemeente 's-hertogenbosch. Daarnaast zijn de ondernemingsverenigingen in het leven geroepen om het maximale voordeel uit de verschillende leden te halen, door op sommige vlakken samen te werken, te netwerken, of gezamenlijk in te kopen. Ondernemersverenigingen vertegenwoordigen hun leden en behartigen de belangen van de ondernemers. Omdat de beveiliging op bedrijventerreinen een belang is voor de meeste ondernemers, is dit ook een belang dat de ondernemersverenigingen moeten behartigen. Dit is ook de reden dat ondernemersverenigingen baat hebben bij een goed georganiseerde beveiliging van de bedrijventerreinen. Enkele ondernemersverenigingen in s-hertogenbosch zijn daadwerkelijk actief bezig met beveiliging, zoals bijvoorbeeld de ondernemersvereniging van Bedrijvenpark De Brand die een eigen collectieve beveiliging hebben opgezet, het RiVu die een traject voor een Keurmerk Veilig Ondernemen hebben ingezet en afgerond op De Rietvelden en De Vutter, en het Rosmalens Ondernemers Contact die op de Kruisstraat een Keurmerk Veilig Ondernemen hebben gerealiseerd. De ondernemersvereniging zijn daarnaast ook vertegenwoordigd in het algemeen bestuur van de SBB. 17

19 Beveiligingsbedrijven De beveiligingsbedrijven zijn verantwoordelijk voor de uitvoering van de beveiliging op de bedrijventerreinen. Zij verzorgen beveiligingsdiensten voor bedrijven met wie zij een contract afgesloten hebben. Eén bedrijf wordt door de SBB gecontracteerd voor de verzorging van de surveillance voor collectieve beveiliging. Dit bedrijf is genaamd beveiligingsbedrijf Fair B.V., hierna te noemen als Fair. De belangrijkste beveiligingsbedrijven die gevestigd zijn binnen de gemeente s- Hertogenbosch, zijn: Fair, Securitas, van Gijn, PSS-security, FSS & Trigion. In figuur 3.2 is de mate waarin de verschillende partijen een belang en invloed hebben bij de organisatie van de beveiliging op de bedrijventerreinen in 's-hertogenbosch weergegeven. Dit is naar eigen inzicht van de auteurs, vanuit het perspectief van de gemeente beschreven. De SBB heeft een groot belang bij de organisatie van beveiliging, zij vertegenwoordigen die organisatie en is hiervoor in het leven geroepen. De invloed die de SBB heeft is groot, dit komt doordat zij invulling geven aan de organisatie en besluiten nemen voor de organisatie van beveiliging van bedrijventerreinen. De ondernemers hebben belang bij een organisatie van beveiliging, echter zijn ze er niet afhankelijk van want dan zou iedereen lid zijn. Aangezien de ondernemers de inkomstenbron zijn van de SBB hebben ze veel invloed op de organisatie van beveiliging. Gemeente 's-hertogenbosch heeft baat bij een goed ondernemersklimaat. Daarnaast hebben zij veel invloed omdat ze eventueel kunnen subsidiëren en omdat ze goedkeuring geven aan beleid, waar wet- en regelgeving aan te pas komt. Het belang van de politie is weinig criminaliteit op de bedrijventerreinen, alleen de prioriteiten liggen ergens anders. De invloed van de politie is laag omdat zij vanwege de prioriteiten geen middelen inzetten op het gebied van beveiliging van bedrijventerreinen. De politie heeft een kleine rol binnen de SBB. Beveiligingsbedrijven hebben een groot belang bij de organisatie van beveiliging, omdat de SBB een klant is en dus zorgt voor inkomsten. Verder hebben zij weinig invloed op de organisatie, dit komt doordat zij ingehuurd worden door de SBB en moeten concurreren met andere beveiligingsbedrijven. Tenslotte de ondernemersverenigingen, zij vertegenwoordigen de ondernemers en willen een veilig bedrijventerrein met een goed imago. Doordat de ondernemersverenigingen vertegenwoordigd zijn in het bestuur van de SBB hebben zij wel iets te zeggen, vandaar dat zij een middelmatige invloed hebben. Figuur 3.2 Partijen bij beveiliging van bedrijventerreinen in s-hertogenbosch 18

20 3.2.2 Stichting Beveiliging Bedrijventerreinen s-hertogenbosch Op 4 oktober 1994 is de Stichting Beveiliging Bedrijventerreinen s-hertogenbosch in het leven geroepen. De stichting is tot stand gekomen op initiatief van de toenmalige burgemeester van 's-hertogenbosch, de districtschef van de politieregio Brabant-Noord en de voorzitter van de stichting Belangenbehartiging Bedrijfsleven 's-hertogenbosch, een overlegorgaan van ondernemersverenigingen (Huijbregts Notarissen, 1994). De stichting heeft als doel: Het bevorderen van een ongestoord en veilig gebruik van goederen en zaken op de bedrijventerreinen in s-hertogenbosch en omgeving door de bij de stichting aangesloten ondernemers en organisaties en voorts al hetgeen met een en ander rechtstreeks of zijdelings verband houdt of daartoe bevorderlijk kan zijn, alles in de ruimste zin des woords (SBB, Home, 2012). Hier geeft de SBB invulling aan door middel van preventieve surveillance, alarmopvolging, gestructureerde controles van de panden van de leden en schouw van het openbare gebied. Deze diensten zijn uitbesteed aan Fair. De SBB speelt ook een rol bij verschillende projecten op het gebied van beveiliging zoals het Keurmerk Veilig Ondernemen in de Kruisstraat, De Rietvelden en De Vutter (SBB, Folder 'Samen Sterk', 2012). De meeste leden van de SBB zijn ondernemers van de volgende bedrijventerreinen: de Rietvelden, de Vutter, Empel-Maasakkers, Spoorzone, High Tech Maaspoort, de Herven, Treurenburg en de Kruisstraat. Organisatiestructuur De SBB bestaat uit het algemeen bestuur en het dagelijks bestuur, daarnaast is er een projectleider en secretariaat, zie figuur 3.3. Het secretariaat houdt zich bezig met secretariële taken, relatiebeheer en administratie. Het secretariaat zit alle vergaderingen bij. Verder voert het secretariaat samen met de projectleider vijf maal per jaar werkoverleggen met de beveiliger, Fair. Tevens is zij verantwoordelijk voor het organiseren van evenementen voor leden, verspreiden van de nieuwsbrief en het verspreiden van de verslagen. Het algemeen bestuur bestaat uit verschillende veiligheidspartners, namelijk een accountmanager van de gemeente s-hertogenbosch, een leidinggevende politiefunctionaris, een vertegenwoordiger per deelnemend bedrijventerrein en een vertegenwoordiger van de Brabants-Zeeuwse Werkgeversvereniging. Zij komen twee keer per jaar bij elkaar om te overleggen over het te volgen beleid en de kaders die gesteld worden aan het dagelijks bestuur. Het algemeen bestuur is verantwoordelijk voor het besturen van de stichting. Dit wil zeggen dat zij het vermogen beheren en hierover beschikken. Zij hebben dan ook de bevoegdheid om overeenkomsten aan te gaan. Het algemeen bestuur maakt haar besluiten in overleg met de bestuursleden, mocht het niet tot een beslissing komen dan wordt er gestemd. Over het algemeen kan het algemeen bestuur tot een beslissing komen en hoeft er niet te worden gestemd. Dit heeft in de praktijk ook nog niet plaatsgevonden. Het dagelijks bestuur wordt gevormd door twee ondernemers uit het algemeen bestuur en een leidinggevende politiefunctionaris. De twee ondernemers bekleden de functie voorzitter en penningmeester en de leidinggevende politiefunctionaris bekleedt de functie secretaris. In de praktijk wordt er door de SBB met ondernemers, leden en veiligheidspartners gecommuniceerd via het dagelijks bestuur. Het dagelijks bestuur komt vier keer per jaar bij elkaar en is verantwoordelijk voor de lopende bestuurswerkzaamheden. Zoals vermeld in de statuten zal het dagelijks bestuur dit 19

21 realiseren binnen de aanwijzingen die het algemeen bestuur heeft gegeven, wat betreft het te volgen beleid. Tevens moet het dagelijks bestuur volgens de statuten 2 keer per jaar een overleg hebben met de gemeente 's-hertogenbosch. Het afgelopen jaar heeft er met name overleg plaatsgevonden over de huidige probleemsituatie. Hierin werd bijvoorbeeld besproken hoe de organisatie van beveiliging van de bedrijventerreinen eruit komt te zien en over een mogelijke bijdrage vanuit de gemeente s-hertogenbosch. Daarnaast neemt er ook een delegatie van het bestuur van de SBB deel aan de ledenvergaderingen van de Bossche ondernemersverenigingen. Naast de van tevoren afgesproken overleggen, is er genoeg ruimte om tussendoor te overleggen. Gezien de huidige problematiek is er in het afgelopen jaar vaker overlegd. De uitvoering van de diensten die de SBB levert ligt bij de gecontracteerde beveiliger. De projectleider houdt hier toezicht op (SBB, Folder 'Samen Sterk', 2012). Algemeen bestuur Dagelijks bestuur Secretariaat Projectleider Figuur 3.3 Het organogram van de SBB (bron: SBB, Folder Samen Sterk, 2012) 20

22 4. Criminaliteit Om conclusies te kunnen trekken over de organisatie van beveiliging op de bedrijventerrein in de gemeente s-hertogenbosch is het van belang om inzicht te hebben in de veiligheidssituatie op de bedrijventerreinen. Er kan dan gekeken worden naar de aard en hoeveelheid van de criminaliteit. Dit bepaalt in welke mate er beveiliging nodig is om de veiligheid te borgen. In dit hoofdstuk wordt eerst beschreven hoe de verschillende veiligheidspartners denken over de criminaliteit en wat de (on)veiligheidsgevoelens van ondernemers zijn. Vervolgens wordt de objectieve veiligheid weergegeven. Daarna worden de objectieve en subjectieve veiligheid vergeleken. Tenslotte volgt de kern van het hoofdstuk in de laatste paragraaf. 4.1 Subjectieve veiligheid Subjectieve veiligheid gaat over de beleving van veiligheid en is voor iedere persoon anders. Iedereen ervaart een omgeving anders, vangt andere prikkels op en interpreteert deze prikkels op een andere manier. Het gevolg hiervan is dat men een bepaald gevoel van veiligheid of onveiligheid heeft. Ook verschillende partijen bij beveiliging van bedrijventerreinen hebben een beleving van veiligheid of onveiligheid. Huub van de Langerijt en Bart Venrooij van de gemeente s-hertogenbosch (Sector Bestuurszaken, afdeling Openbare Orde en Veiligheid) denken dat er niet veel criminaliteit voorkomt op de bedrijventerreinen. Dit gevoel is gebaseerd op ervaring die zij daarmee hebben en het feit dat zij hiervan weinig signalen ontvangen. Daarnaast wordt dit bevestigd door cijfers die staan in de Integrale Veiligheidsmonitor van In deze Integrale Veiligheidsmonitor staat dat het aantal bedrijfsdiefstallen per 1000 inwoners op dit moment al lager is, dan de streefwaarde is voor 2014, zie hiervoor figuur 4.1. De gemeente voldoet daarmee dus aan haar doelstelling op het gebied van bedrijfsdiefstallen. Het lage criminaliteitsniveau kan volgens Huub van de Langerijt en Bart Venrooij (deels) voortkomen uit de collectieve beveiligingsmaatregelen die er op dit moment zijn, gecombineerd met de individuele beveiligingsmaatregelen die de bedrijven hebben genomen. Figuur 4.1 Aantal incidenten van bedrijfsdiefstal per inwoners (bron: Gemeente 's-hertogenbosch, Veiligheidsmonitor 2012, 2012) Jan Kort (plaatsvervangend districtschef) van de Politie eenheid Oost-Brabant is van mening dat het met de criminaliteit op bedrijventerreinen meevalt. Er is namelijk waar te nemen dat de criminaliteit daalt. Dit is niet alleen waar te nemen in s-hertogenbosch maar ook op landelijk niveau. Jan Kort zegt dat de ondernemers ondanks de daling wel onveiligheidsgevoelens hebben, maar dat ondernemers de zaak vaak overdrijven. 21

23 Martien Bouwhuijsen, voorzitter van de SBB s-hertogenbosch, geeft aan dat er volgens hem niet veel criminaliteit is op de bedrijventerreinen. Met name met zware criminaliteit zou men hier niet veel te maken hebben. De reden voor de lage criminaliteit is volgens Martien Bouwhuijsen niet direct te zoeken in het feit dat in s-hertogenbosch de beveiliging erg goed geregeld zou zijn. Het kan namelijk zo zijn dat de criminaliteit uit zichzelf laag is en dat het daardoor lijkt alsof het goed geregeld is. De criminaliteit die wel voorkomt bestaat volgens Martien Bouwhuijsen onder andere uit inbraak en poging tot inbraak, maar het gros is overlast en vernieling. Geen enkele van de geïnterviewde partijen is van mening dat er veel sprake is van criminaliteit op de bedrijventerreinen in s-hertogenbosch. Volgens Berry Bruekers (sector Stadsontwikkeling, afdeling Economische Zaken), namens de gemeente s-hertogenbosch betrokken bij bedrijvenpark De Brand, is de criminaliteit daar een aantal jaren terug wel gestegen. De komende jaren wordt vanwege de nieuwe beveiligingsmaatregelen daar, zoals bijvoorbeeld cameratoezicht, wel weer een daling verwacht. Verschillende partijen, zoals bijvoorbeeld de SBB en de gemeente, denken wel dat de criminaliteit vaak hoger is dan de cijfers doen vermoeden. Dit zou komen doordat ondernemers niet altijd aangifte doen van wanneer zij slachtoffer zijn geworden van criminaliteit. Volgens Peter van den Ende van stichting Criminee! gebeurt dit meestal zelfs alleen als de verzekering dit van de ondernemer eist voor vergoeding van de schade. De reden hiervoor zou volgens de partijen zijn, dat de ondernemers het doen van aangifte te veel moeite vinden, vaak ook omdat de politie er volgens de ondernemers toch niet veel mee doet. In het overleg 1 tussen gemeente s-hertogenbosch en SBB is ook de aangiftebereidheid ter sprake geweest. Men hoort weinig over incidenten op bedrijventerreinen, omdat bedrijven geen aangifte doen. De partijen weten niet hoe hoog of laag de aangiftebereidheid daadwerkelijk is en hebben hier geen kijk op. Partijen geven aan dat zij denken dat ondernemers toch een gevoel van onveiligheid hebben. Dit is besproken op het intern overleg van de gemeente over de beveiliging op bedrijventerreinen 2. Deze onveiligheidsgevoelens zijn volgens de literatuur te verklaren door bijvoorbeeld een tekort aan kennis over de daadwerkelijke situatie, slachtofferschap van criminaliteit, maar ook materiële omgevingskenmerken en de sociale omgevingskenmerken (Craen, van & Ackaert, 2006). Cijfers op het gebied van onveiligheidsgevoelens zijn terug te vinden in het rapport plan van aanpak voor hercertificering van de verschillende KVO trajecten die in s-hertogenbosch hebben plaatsgevonden. Hierin staat dat er op de Rietvelden/De Vutter 11% van de ondernemers wel eens een onveiligheidsgevoel heeft (Keuker, Plan Van Aanpak na Audit KIWA, 2012). Op de Kruisstraat is dit gemeten bij de start van het traject in Het percentage ondernemers dat toen aangaf zich wel eens onveilig te voelen op het bedrijventerrein was 17,6% (Keuker, Definitieve versie veiligheidsanalyse, 2009). Ook in de enquête die werd gehouden onder ondernemers die gevestigd zijn op bedrijventerreinen in de gemeente s-hertogenbosch werden vragen gesteld over onveiligheidsgevoelens. Uit de respons op de enquête blijkt dat 64 van de 172 respondenten het gevoel heeft dat zijn of haar bedrijf kwetsbaar is voor criminaliteit. Dat komt neer op 37%. Ruim 63% procent van de respondenten heeft dus niet het gevoel dat zijn of haar bedrijf kwetsbaar is voor criminaliteit. Het is dus niet zo dat alle ondernemers een gevoel van onveiligheid hebben. De vraag is of de mate waarin ondernemers zich onveilig voelen in s-hertogenbosch veel of weinig is. De onveiligheidsgevoelens van ondernemers op bedrijventerreinen in s-hertogenbosch kunnen worden 1 (30-08) Huub van de Langerijt (Gemeente), Frank Remmen (Gemeente, SBB), Martien van den Bouwhuijsen (SBB), Seth Swaans en Mark van Uden. 2 (03-09) Huub van de Langerijt (Gemeente), Frank Remmen (Gemeente, SBB), Bart Venrooij (Gemeente), Sjef de Pont (Gemeente), Seth Swaans en Mark van Uden 22

24 vergeleken met de onveiligheidsgevoelens van de Nederlandse bevolking. Uit cijfers uit de Integrale Veiligheidsmonitor van 2011 blijkt dat in 2011, 25% van de bevolking van 15 jaar en ouder zich wel eens onveilig voelt (Centraal Bureau voor de Statistiek, 2012). De cijfers op de Rietvelden/De Vutter en de Kruisstraat zijn dus lager dan het percentage aantal Nederlanders dat zich volgens de Integrale Veiligheidsmonitor van 2011 wel eens onveilig voelt. Relatief gezien zijn er volgens die gegevens dus niet veel ondernemers op de bedrijventerreinen die zich onveilig voelen. De respondenten van de enquête voelen zich wel wat vaker onveilig. Anderzijds geeft de enquête ook een ander beeld. De relatief lage respons op de enquête kan geïnterpreteerd worden als een signaal dat de mate waarin ondernemers zich onveilig voelen beperkt is. Er mag namelijk verondersteld worden dat ondernemers met veel onveiligheidsgevoelens daar verandering in willen zien en behoefte hebben aan beveiliging. Het zou dan voor de hand liggen dat zij een enquête van de gemeente over de beveiliging op het bedrijventerrein wel invullen. Daarmee ligt de kans dat een ondernemer met onveiligheidsgevoelens de enquête invult hoger. Daarnaast geeft het feit dat ongeveer 86% van de ondernemers de keuze heeft gemaakt om de enquête niet in te vullen aan, dat de beveiliging van de bedrijventerreinen geen prioriteit heeft bij de ondernemers en zij niet of nauwelijks onveiligheidsgevoelens zullen kennen. Tevens werd de vraag gesteld hoeveel inbraak, diefstal en vernieling er naar het idee van de respondenten voorkomt op het bedrijventerrein waar zijn of haar bedrijf is gevestigd. Slechts 12% (inbraak), 14% (diefstal) en 23% (vernieling) geeft aan dat deze incidenten nooit of bijna nooit voorkomen. Op basis van de antwoorden op deze vraag is de conclusie getrokken dat de respondenten over het algemeen het gevoel hebben dat inbraak, diefstal en vernieling wel plaatsvinden op zijn of haar bedrijventerrein. Als deze gegevens vergeleken worden met die van de vraag of de respondent het gevoel heeft of zijn of haar bedrijf kwetsbaar is voor criminaliteit, dan ziet men dat respondenten vaak wel het gevoel hebben dat er iets op het bedrijventerrein kan gebeuren, maar zelf geen onveiligheidsgevoelens hebben. Dit wijst erop dat de van burgers vaak gehoorde uitspraken het zal mij wel niet overkomen en het gaat slecht hier maar met mij gaat het goed van toepassing lijken te zijn op deze ondernemers. Deze ondernemers hebben dus wel het gevoel dat er criminaliteit is, maar hebben zelf geen onveiligheidsgevoelens. 4.2 Objectieve veiligheid Veiligheid wordt vaak gemeten aan de hand van cijfers van misdrijven of incidenten. Het gaat dan om objectieve veiligheid. Objectieve veiligheid gaat over veiligheid die meetbaar is, bijvoorbeeld aan de hand van het aantal gemeten incidenten (Raad voor het openbaar bestuur, 2011) Politiecijfers De politie houdt incidenten, misdrijven en aangiften bij in het politieregistratiesysteem Basisvoorziening Handhaving (BVH). Incidenten zijn alle voorvallen die bij de politie ter kennis zijn gekomen. Dit kunnen meldingen zijn, zonder dat er aangifte is gedaan. Onder de incidenten vallen ook de niet-strafbare feiten, bijvoorbeeld jeugdoverlast. Misdrijven zijn alle strafbare feiten die bij de politie ter kennis zijn gekomen, en die door de wet als misdrijf zijn aangemerkt. Aangiften zijn alle strafbare feiten waarvan door burgers officieel melding is gedaan bij de politie. Uit de cijfers afkomstig uit het BVH-systeem van 2009 tot en met 2012 is op te maken dat de criminaliteit in de onderzochte buurten en bedrijventerreinen in 2010 en 2011 gedaald is ten opzichte van In de prognose die was opgesteld voor 2012 schiet dit aantal echter weer wat terug richting 23

Stadsmonitor. -thema Veiligheid-

Stadsmonitor. -thema Veiligheid- Stadsmonitor -thema Veiligheid- Modules Vermogensdelicten 2 Geweld 4 Vernieling en overlast 6 Verdachten 8 Onveiligheidsgevoelens 9 Preventie 11 Oordeel over functioneren politie en gemeente m.b.t. veiligheid

Nadere informatie

Veiligheid kernthema: maatschappelijk evenwicht & veiligheid

Veiligheid kernthema: maatschappelijk evenwicht & veiligheid Veiligheid kernthema: De criminaliteitscijfers en de slachtoffercijfers laten over het algemeen een positief beeld zien voor Utrecht in. Ook de aangiftebereidheid van Utrechters is relatief hoog (29%).

Nadere informatie

BIJLAGE II OBJECTIEVE EN SUBJECTIEVE VEILIGHEID

BIJLAGE II OBJECTIEVE EN SUBJECTIEVE VEILIGHEID BIJLAGE II OBJECTIEVE EN SUBJECTIEVE VEILIGHEID Situatie objectieve en subjectieve veiligheid burgers en Cijfers met betrekking tot Bron 2002 objectieve veiligheid burgers (landelijk) feitelijk ondervonden

Nadere informatie

Veiligheidssituatie in s-hertogenbosch vergeleken Afdeling Onderzoek & Statistiek, juni 2014

Veiligheidssituatie in s-hertogenbosch vergeleken Afdeling Onderzoek & Statistiek, juni 2014 Veiligheidssituatie in s-hertogenbosch vergeleken Afdeling Onderzoek & Statistiek, juni 2014 Veiligheidssituatie steeds beter De veiligheidssituatie in s-hertogenbosch verbetert. Dit bleek al uit de Veiligheidsmonitor

Nadere informatie

De Eindhovense Veiligheidsindex. Eindhoven, oktober 11

De Eindhovense Veiligheidsindex. Eindhoven, oktober 11 De Eindhovense Eindhoven, oktober 11 Inhoud 1 Inleiding 1 2 Objectieve index: 3 2.I Inbraak 3 2.II Diefstal 4 2.III Geweld 4 2.IV Overlast/vandalisme 4 2.V Veilig ondernemen (niet in index) 5 3 Subjectieve

Nadere informatie

trntrtrtr V td L O\'ERLASTMETINGEN IN DE GRAVII\TNESTEEG EN OMGEVING

trntrtrtr V td L O\'ERLASTMETINGEN IN DE GRAVII\TNESTEEG EN OMGEVING trntrtrtr V td L O\'ERLASTMETINGEN IN DE GRAVII\TNESTEEG EN OMGEVING : COLOFON St. INTRAVAL Postadres: Postbus 1781 9701 BT Groningen E-mail info@intraval.nl Kantoor Groningen: Kantoor Rotterdam: St. Jansstraat

Nadere informatie

Samenvatting en conclusies

Samenvatting en conclusies Eval uat i e Camer at oezi cht Gouda Ei ndr appor t Samenvatting en conclusies De gemeente Gouda is begin 2004 een proef gestart met cameratoezicht in de openbare ruimte op diverse locaties in de gemeente.

Nadere informatie

Stappenplan Communicatie Keurmerk Veilig Ondernemen Bedrijventerreinen

Stappenplan Communicatie Keurmerk Veilig Ondernemen Bedrijventerreinen Stappenplan Communicatie Keurmerk Veilig Ondernemen Bedrijventerreinen STAPPENPLAN COMMUNICATIE / PERS Bij aanvang van ieder project dient er naast een projectleider ook direct een persoon verantwoordelijk

Nadere informatie

Keurmerk Veilig Ondernemen. Samenwerken aan de veiligheid van winkelgebieden en bedrijventerreinen

Keurmerk Veilig Ondernemen. Samenwerken aan de veiligheid van winkelgebieden en bedrijventerreinen Keurmerk Veilig Ondernemen Samenwerken aan de veiligheid van winkelgebieden en bedrijventerreinen centrum voor criminaliteitspreventie en veiligheid keurmerk veilig ondernemen Iedere ondernemer is wel

Nadere informatie

KEURMERK VEILIG ONDERNEMEN - BEDRIJVENTERREIN. Terugkoppeling op hoofdlijnen

KEURMERK VEILIG ONDERNEMEN - BEDRIJVENTERREIN. Terugkoppeling op hoofdlijnen Terugkoppeling op hoofdlijnen Certificaat Op 12 mei 2014 werd het bedrijventerrein De Hemrik voor de 4 e keer geaudit voor het Keurmerk Veilig Ondernemen - Bedrijventerreinen (KVO-B). Samenwerking Het

Nadere informatie

Enquête Bedrijventerrein Forepark Vereniging Beheer Forepark Keurmerk Veilig Ondernemen

Enquête Bedrijventerrein Forepark Vereniging Beheer Forepark Keurmerk Veilig Ondernemen Enquête Bedrijventerrein Forepark Vereniging Beheer Forepark Keurmerk Veilig Ondernemen Voorwoord De Vereniging Beheer Forepark wil graag samen met de ondernemers op het Forepark zorg dragen voor een goed

Nadere informatie

Keurmerk Veilig Ondernemen Bedrijventerreinen SAMEN TEGEN CRIMINALITEIT EN ONVEILIGHEID

Keurmerk Veilig Ondernemen Bedrijventerreinen SAMEN TEGEN CRIMINALITEIT EN ONVEILIGHEID Keurmerk Veilig Ondernemen Bedrijventerreinen SAMEN TEGEN CRIMINALITEIT EN ONVEILIGHEID CRIMINALITEIT EN ONVEILIGHEID Het bedrijfsleven in Nederland is sinds jaar en dag slachtoffer van criminaliteit.

Nadere informatie

Vragen & antwoorden - BIZ Waarderpolder 2011

Vragen & antwoorden - BIZ Waarderpolder 2011 BIZ WAARDERPOLDER 2011 1. Wat is een BIZ Ondernemersfonds? Een BIZ is een instrument vóór en dóór ondernemers. Op grond van de Experimentenwet Bedrijven Investeringszones (BIZ, 2009) kunnen ondernemers

Nadere informatie

Slachtoffers van woninginbraak

Slachtoffers van woninginbraak 1 Slachtoffers van woninginbraak Fact sheet juli 2015 Woninginbraak behoort tot High Impact Crime, wat wil zeggen dat het een grote impact heeft en slachtoffers persoonlijk raakt. In de regio Amsterdam-Amstelland

Nadere informatie

iiitogiontant Resultaten uit de PPP-studies naar criminaliteit en criminaliteits preventie op bedrijventerreinen \sf

iiitogiontant Resultaten uit de PPP-studies naar criminaliteit en criminaliteits preventie op bedrijventerreinen \sf Resultaten uit de PPP-studies naar criminaliteit en criminaliteits preventie op bedrijventerreinen Een selectie naar ondernemingen uit het Midden- en Kleinbedrijf V. Sabee R.F.A. van den Bedem J.J.A. Essers

Nadere informatie

De ontwikkeling van geweld in de Nederlandse samenleving VEEL MONITOREN, WEINIG EENDUIDIGHEID

De ontwikkeling van geweld in de Nederlandse samenleving VEEL MONITOREN, WEINIG EENDUIDIGHEID SECONDANT #1 MAART 2011 53 De ontwikkeling van geweld in de Nederlandse samenleving VEEL MONITOREN, WEINIG EENDUIDIGHEID door Maartje Timmermans en Miranda Witvliet De auteurs werken als onderzoeker bij

Nadere informatie

Mede mogelijk gemaakt door de RPC s in Limburg

Mede mogelijk gemaakt door de RPC s in Limburg Onderzoek Criminaliteit onder het Limburgse bedrijfsleven Mede mogelijk gemaakt door de RPC s in Limburg Inleiding Veilig ondernemen is een belangrijk thema bij de Kamer van Koophandel. Jaarlijks wordt

Nadere informatie

PRESENTATIE KEURMERK VEILIG ONDERNEMEN VOOR

PRESENTATIE KEURMERK VEILIG ONDERNEMEN VOOR PRESENTATIE KEURMERK VEILIG ONDERNEMEN VOOR BEDRIJVENTERREINEN door Robert de Koning procesbegeleider MKB Nederland 1 december 2015 1 KVO DATA MKB NEDERLAND 2 S A M E N W E R K I N G PARTNERS GEMEENTE

Nadere informatie

Ontwikkeling van misdrijven in Amersfoort 2003-2013

Ontwikkeling van misdrijven in Amersfoort 2003-2013 Ontwikkeling van misdrijven in Amersfoort 2003-2013 Gemeente Amersfoort Ben van de Burgwal januari 2014 In 2013 registreerde de politie voor Amersfoort 10.249 misdrijven. Het aantal misdrijven is sinds

Nadere informatie

QUICK-SCAN EN KEUZESCHEMA CAMERABEVEILIGING OP BEDRIJVENTERREINEN

QUICK-SCAN EN KEUZESCHEMA CAMERABEVEILIGING OP BEDRIJVENTERREINEN QUICK-SCAN EN KEUZESCHEMA CAMERABEVEILIGING OP BEDRIJVENTERREINEN Quick-scan en keuzeschema camerabeveiliging op bedrijventerreinen Omschrijving De Quick-scan kan gebruikt worden voor een eerste verkenning

Nadere informatie

: Verlenging cameratoezicht bedrijventerrein Dombosch I en II

: Verlenging cameratoezicht bedrijventerrein Dombosch I en II AANGEPAST Raadsvoorstel Aan : Raad van Geertruidenberg Raadsvergadering : 19 december 2013 Agendanummer : 08 Datum burgemeester : 13 november 2013 besluit Onderwerp : Verlenging cameratoezicht bedrijventerrein

Nadere informatie

Resultaat 1 meting ten opzichte van 0 meting Cereslaan en De Beemd, Bernheze

Resultaat 1 meting ten opzichte van 0 meting Cereslaan en De Beemd, Bernheze Resultaten 1 meting ten opzichte van 0 meting en doelstelling uit 2010 Resultaten: Resultaat Resultaat Verschil Doelstelling Plan van Aanpak 2010 0 meting 1 meting 1 t.o.v. 0 Onveiligheidsgevoelens in

Nadere informatie

8 secondant #3/4 juli/augustus 2008. Bedrijfsleven en criminaliteit 2002-2007. Crimi-trends

8 secondant #3/4 juli/augustus 2008. Bedrijfsleven en criminaliteit 2002-2007. Crimi-trends 8 secondant #3/4 juli/augustus 2008 Bedrijfsleven en criminaliteit 2002-2007 Diefstallen in winkels en horeca nemen toe Crimi-trends De criminaliteit tegen het bedrijfsleven moet in 2010 met een kwart

Nadere informatie

5. CONCLUSIES. 5.1 Overlast

5. CONCLUSIES. 5.1 Overlast 5. CONCLUSIES In dit afsluitende hoofdstuk worden de belangrijkste conclusies besproken. Achtereenvolgens komen de overlast, de criminaliteit en de veiligheidsbeleving aan bod. Aan de 56 buurtbewoners

Nadere informatie

Bijna de helft van de geweldsmisdrijven wordt in de openbare ruimte gepleegd / foto: Inge van Mill.

Bijna de helft van de geweldsmisdrijven wordt in de openbare ruimte gepleegd / foto: Inge van Mill. Bijna de helft van de geweldsmisdrijven wordt in de openbare ruimte gepleegd / foto: Inge van Mill. secondant #2 april 2009 7 Geweldsdelicten tussen - Daling van geweld komt niet uit de verf Crimi-trends

Nadere informatie

Convenant Buurtpreventie Blaricum

Convenant Buurtpreventie Blaricum Convenant Buurtpreventie Blaricum Partijen zijn: Gemeente, vertegenwoordigd door: burgemeester Politie, vertegenwoordigd door: korpschef Buurtpreventievereniging, vertegenwoordigd door: voorzitter en secretaris.

Nadere informatie

22 SPECIAL>> VEILIG ONDERNEMEN juli-augustus 2008. Werkvloer

22 SPECIAL>> VEILIG ONDERNEMEN juli-augustus 2008. Werkvloer 22 SPECIAL>> VEILIG ONDERNEMEN juli-augustus 2008 Fotoserie Werken met het KVO Samen voor veiligheid Werkvloer In winkelgebieden en op bedrijventerreinen werken ondernemers, gemeenten, politie en brandweer

Nadere informatie

Keurmerk Veilig Ondernemen Auditrapport

Keurmerk Veilig Ondernemen Auditrapport Keurmerk Veilig Ondernemen Auditrapport Bedrijventerreinen Weitzelpoort, Almeloseweg Oost, Oosteinde en Gasterlanden in Vriezenveen en Westerhaar (gemeente Twenterand) 4 juni 2013 19 maart 2013 Kiwa Fire

Nadere informatie

Tweede Kamer der Staten-Generaal

Tweede Kamer der Staten-Generaal Tweede Kamer der Staten-Generaal 2 Vergaderjaar 2008 2009 28 684 Naar een veiliger samenleving Nr. 229 BRIEF VAN DE STAATSSECRETARIS VAN JUSTITIE EN DE MINISTER VAN BINNENLANDSE ZAKEN EN KONINKRIJKS- RELATIES

Nadere informatie

BUURTINFORMATIENETWERKEN ZELFSTANDIGE ONDERNEMERS

BUURTINFORMATIENETWERKEN ZELFSTANDIGE ONDERNEMERS COD24_BROCH BlauwOK2deV_NL 26-09-2005 14:33 Page 1 BUURTINFORMATIENETWERKEN ZELFSTANDIGE ONDERNEMERS OPSTART - PROCEDURE Preventie ter bevordering van veiligheidsgevoel en sociale betrokkenheid Stap mee

Nadere informatie

Onderzoek Ondernemerspanel: Actuele economische onderwerpen

Onderzoek Ondernemerspanel: Actuele economische onderwerpen Versie definitief Datum 8 oktober 2010 1 (8) Onderzoek Ondernemerspanel: Actuele economische onderwerpen Kleine bedrijven, ondernemersverenigingen, leegstand kantoren, parkmanagement en Bedrijfs Investerings

Nadere informatie

Een onderzoek naar de klachtbehandeling door de Gemeenschappelijke Regeling Servicecentrum MER.

Een onderzoek naar de klachtbehandeling door de Gemeenschappelijke Regeling Servicecentrum MER. Rapport Een onderzoek naar de klachtbehandeling door de Gemeenschappelijke Regeling Servicecentrum MER. Oordeel Op basis van het onderzoek vindt de klacht over het Servicecentrum MER gegrond. Datum: 9

Nadere informatie

Evaluatie proef met cameratoezicht in Sliedrecht

Evaluatie proef met cameratoezicht in Sliedrecht Evaluatie proef met cameratoezicht in Sliedrecht Aanleiding Sinds 21 december 2007 zijn in Sliedrecht camera s opgehangen die tot doel hebben beelden van de betreffende locatie te registreren. Bij de besluitvorming

Nadere informatie

Criminaliteit in de regio Amsterdam

Criminaliteit in de regio Amsterdam Criminaliteit in de regio Een onderzoek naar de aard en omvang van de criminaliteit bij ondernemingen in het werkgebied van de Kamer van Koophandel en Fabrieken voor in 2003 Criminaliteit in de regio Colofon

Nadere informatie

Centraal Bureau voor de Statistiek

Centraal Bureau voor de Statistiek Centraal Bureau voor de Statistiek Persbericht PB09-024 31 maart 2009 9.30 uur Veiligheidsgevoel maakt pas op de plaats Aantal slachtoffers veel voorkomende criminaliteit verder gedaald Gevoel van veiligheid

Nadere informatie

Hoe kan de veiligheidsbeleving op de Sluisjesdijk worden verbeterd?

Hoe kan de veiligheidsbeleving op de Sluisjesdijk worden verbeterd? Hoe kan de veiligheidsbeleving op de Sluisjesdijk worden verbeterd? Klik om de ondertitelstijl van het model te bewerken Team A Joy van Huijssteeden Tommy van Remunt Milou Giesen Lotte van den Akker Priscilla

Nadere informatie

Integrale Veiligheidsmonitor Hengelo 2011

Integrale Veiligheidsmonitor Hengelo 2011 Integrale Veiligheidsmonitor Wijkrapport Es Juli 202 Integrale Veiligheidsmonitor Wijkrapport Es Hoe leefbaar en veilig is de Es? Integrale Veiligheidsmonitor. Inleiding In heeft gemeente voor de tweede

Nadere informatie

Criminaliteit en slachtofferschap

Criminaliteit en slachtofferschap 3 Criminaliteit en slachtofferschap M.M.P. Akkermans Bijna één op de vijf Nederlanders van 15 jaar en ouder was in 2015 slachtoffer van veelvoorkomende criminaliteit zoals gewelds-, vermogensof vandalismedelicten.

Nadere informatie

Gemeente Breda. Omgevingsmeting asielzoekerscentrum: nulmeting. Rapportage

Gemeente Breda. Omgevingsmeting asielzoekerscentrum: nulmeting. Rapportage Gemeente Breda Omgevingsmeting asielzoekerscentrum: nulmeting Rapportage Publicatienummer: 1751 Datum: Juli 2014 In opdracht van: Gemeente Breda Het College Uitgave: Gemeente Breda Afdeling Bedrijfsbureau

Nadere informatie

Projectplan van de Stichting BIZ Overdie/Laanenderweg. Doelstelling en ambitie:

Projectplan van de Stichting BIZ Overdie/Laanenderweg. Doelstelling en ambitie: Projectplan van de Stichting BIZ Overdie/Laanenderweg Doelstelling en ambitie: Vanaf 2010 wordt er op het bedrijvenpark Overdie/Laanenderweg Parkmanagement, met als belangrijkste taak de collectieve beveiliging,

Nadere informatie

Notitie Veiligheidsmonitor Amsterdam-Amstelland 2008-2011

Notitie Veiligheidsmonitor Amsterdam-Amstelland 2008-2011 Notitie Veiligheidsmonitor Amsterdam-Amstelland 28-211 Deze notitie brengt op basis van de Amsterdamse Veiligheidsmonitor de leefbaarheid en veiligheid in de regio Amsterdam-Amstelland tussen 28 en 211

Nadere informatie

Centraal Bureau voor de Statistiek. Persbericht

Centraal Bureau voor de Statistiek. Persbericht Centraal Bureau voor de Statistiek Persbericht PB10-030 23 april 2010 9.30 uur Aantal slachtoffers criminaliteit stabiel, meer vandalisme Aantal ondervonden delicten stijgt door meer vandalisme Aantal

Nadere informatie

Slachtofferschap onder burgers naar delictsoort, volgens de VMR en de IVM*

Slachtofferschap onder burgers naar delictsoort, volgens de VMR en de IVM* 346 Criminaliteit en rechtshandhaving 2010 Tabellen bij hoofdstuk 3 Tabel 3.4 Slachtofferschap onder burgers naar delictsoort, volgens de VMR en de IVM* VMR IVM** 2005*** 2006*** 2007*** 2008**** 2009****

Nadere informatie

Pleitnota. Hoorzitting bezwaarschriftencommissie d.d. 16 mei 2013. Oudeveste.nl. gevestigd te Oudelandsepoort 19 Tholen

Pleitnota. Hoorzitting bezwaarschriftencommissie d.d. 16 mei 2013. Oudeveste.nl. gevestigd te Oudelandsepoort 19 Tholen Pleitnota Hoorzitting bezwaarschriftencommissie d.d. 16 mei 2013 Oudeveste.nl gevestigd te Oudelandsepoort 19 Tholen vertegenwoordigd door de voorzitter: Mw. mr. B. Jansen hierna: Oudeveste.nl tegen Gemeente

Nadere informatie

De resultaten van de enquête zijn in de werkgroep besproken op 3 december 2014.

De resultaten van de enquête zijn in de werkgroep besproken op 3 december 2014. Keurmerk Veilig Ondernemen Veiligheidsanalyse 1-meting Plaats Winkelgebied Adviseur : Bergen op Zoom : Centrum : H.H.J. (Helga) van de Mortel Startdatum project : 26 september 2012 Versie, datum : 2, 13

Nadere informatie

Veiligheidstrends in Leiden

Veiligheidstrends in Leiden Veiligheidstrends in Leiden 25 214 Inleiding BOA (Beleidsonderzoek en Analyse) maakt jaarlijks een uitgave Veiligheid in cijfers. Hierin worden de belangrijkste trends en cijfers weergegeven. De analyse

Nadere informatie

Feiten over. Veiligheidsbeleving. in de gemeente Arnhem

Feiten over. Veiligheidsbeleving. in de gemeente Arnhem Feiten over Veiligheidsbeleving in de gemeente Arnhem Feiten over Veiligheidsbeleving in de gemeente Arnhem Voor burgers speelt het persoonlijke gevoel van veiligheid een belangrijke rol. Dit gevoel wordt

Nadere informatie

Gemeente Woerden: Veiligheid

Gemeente Woerden: Veiligheid Gemeente Woerden: Veiligheid / 29-11-2007 / P.1 / 29-11-2007 / P.1 Gemeente Woerden: Veiligheid Onderzoeksrapportage Amsterdam, november 2007 Projectnummer K1441 Auteurs

Nadere informatie

Wij verzoeken de ondernemer of de bedrijfsleider de vragenlijst in te vullen.

Wij verzoeken de ondernemer of de bedrijfsleider de vragenlijst in te vullen. Enquête 1-meting in het kader van het Keurmerk Veilig Ondernemen her-certificering Bedrijventerreinen (KVO-B) op de bedrijventerreinen Mijlweg, Zeehaven, Krabbepolder, Louterbloemen te Dordrecht Voordat

Nadere informatie

Keurmerk Veilig Ondernemen Centrum s-hertogenbosch. 1-meting

Keurmerk Veilig Ondernemen Centrum s-hertogenbosch. 1-meting Keurmerk Veilig Ondernemen Centrum s-hertogenbosch 1-meting O&S Juni 2011 Samenvatting Sinds mei 2009 heeft s-hertogenbosch het Keurmerk Veilig Ondernemen Binnenstad. In het kader van het KVO hebben de

Nadere informatie

Bijlage 5 - MAATREGELEN MATRIX behorend bij het Plan van Aanpak Dordtse Kil III 092309

Bijlage 5 - MAATREGELEN MATRIX behorend bij het Plan van Aanpak Dordtse Kil III 092309 VERMINDEREN VAN ONVEILIGHEIDSGEVOELENS IN HET BEDRIJF. Het percentage van onveiligheidsgevoelens terugbrengen van 26,3 % in 2009 tot 21 % in 2011 (vermindering 20%). Maatregel 1 Opstellen tips voor ondernemers

Nadere informatie

Verslag haalbaarheidsonderzoek SeComHouse op Eeneind en Berkenbos Veiligheid en communicatie op bedrijventerreinen in een innovatief totaalconcept

Verslag haalbaarheidsonderzoek SeComHouse op Eeneind en Berkenbos Veiligheid en communicatie op bedrijventerreinen in een innovatief totaalconcept Verslag haalbaarheidsonderzoek SeComHouse op Eeneind en Berkenbos Veiligheid en communicatie op bedrijventerreinen in een innovatief totaalconcept Secomhouse Nuenen, Mei 2006 Versie 1.0 1. Inleiding In

Nadere informatie

Kadernota Integrale Veiligheid Westelijke Mijnstreek

Kadernota Integrale Veiligheid Westelijke Mijnstreek Kadernota Integrale Veiligheid Westelijke Mijnstreek 2015-2018 Gemeentebladnr: 2014/75 Verseon nr: 129454 Vergaderdatum: 18 december 2014 Agendapunt: Portefeuillehouder: Dhr. B. Link Steller: G. Salemink

Nadere informatie

PERMANENT ONDERZOEK LEEFSITUATIE. RECHT Slachtofferschap van criminaliteit, Rechtshulp DOCUMENTATIE

PERMANENT ONDERZOEK LEEFSITUATIE. RECHT Slachtofferschap van criminaliteit, Rechtshulp DOCUMENTATIE PERMANENT ONDERZOEK LEEFSITUATIE RECHT Slachtofferschap van criminaliteit, Rechtshulp 2000 DOCUMENTATIE Inhoudsopgave Inleiding 1. Doelstellingen onderzoek 1.1 Doel onderzoek 1.2 Onderzoeksopzet 1.3 Opdrachtgever

Nadere informatie

CONCLUSIES EN AANBEVELINGEN EVALUATIE UITVOERINGSPLAN 2012 INTEGRAAL VEILIGHEIDSBELEID

CONCLUSIES EN AANBEVELINGEN EVALUATIE UITVOERINGSPLAN 2012 INTEGRAAL VEILIGHEIDSBELEID CONCLUSIES EN AANBEVELINGEN EVALUATIE UITVOERINGSPLAN 2012 INTEGRAAL VEILIGHEIDSBELEID versie 29-01-2013 Vastgesteld door de Stuurgroep Integrale Veiligheid SBS in december 2012 Inleiding: Naar aanleiding

Nadere informatie

Taak en invloed gemeenteraad op de. Integrale veiligheid

Taak en invloed gemeenteraad op de. Integrale veiligheid Taak en invloed gemeenteraad op de Integrale veiligheid 1 Definitie veiligheid Veiligheid is de mate van afwezigheid van potentiële oorzaken van een gevaarlijke situatie of de mate van aanwezigheid van

Nadere informatie

Winkeliers over functioneren van politie en buitengewoon opsporingsambtenaren (boa s)

Winkeliers over functioneren van politie en buitengewoon opsporingsambtenaren (boa s) Stichting Maatschappij en Veiligheid (SMV) Den Haag, augustus 2014 Winkeliers over functioneren van politie en buitengewoon opsporingsambtenaren (boa s) 1 Het onderzoek In opdracht van de Stichting Maatschappij

Nadere informatie

Raadsinformatiebrief Nr. :

Raadsinformatiebrief Nr. : Raadsinformatiebrief Nr. : Reg.nr. : 12. 0642 B&W verg. : 12 juni 2012 Onderwerp: Evaluatie project Veilig Uitgaan 1) Status In het licht van de actieve informatieplicht informeren wij U over de stand

Nadere informatie

De beveiligingsscan sta voor je zaak.nl

De beveiligingsscan sta voor je zaak.nl m in i ster beve ili gings ie v a n E c o n o m isc he ke n ili Za et h n n va ake tief he Z e e n i nitia ngs beve ngs gings De beveiligingsscan sta voor je zaak.nl 2011 De beveiligingsscan Op naar een

Nadere informatie

Ondernemersvereniging Nieuw Overvecht

Ondernemersvereniging Nieuw Overvecht U-Safe (die de kwaliteit van het cameratoezicht zal monitoren en aan de gebieden gaat rapporteren) zullen in 2016 zo n 63.000,- excl. BTW bedragen. n de algemene ledenvergaderingen van de SKR is elke keer

Nadere informatie

ADVIESRAPPORT VEILIGHEID BEDRIJVENTERREINEN GEMEENTE LAARBEEK ROB VAN DIJK IGNACE VAN BOEKHOUT

ADVIESRAPPORT VEILIGHEID BEDRIJVENTERREINEN GEMEENTE LAARBEEK ROB VAN DIJK IGNACE VAN BOEKHOUT ADVIESRAPPORT VEILIGHEID BEDRIJVENTERREINEN GEMEENTE LAARBEEK ROB VAN DIJK IGNACE VAN BOEKHOUT ADVIESRAPPORT VEILIGHEID BEDRIJVENTERREINEN GEMEENTE LAARBEEK ROB VAN DIJK IGNACE VAN BOEKHOUT 21-5-21 GEMEENTE

Nadere informatie

Leefbaarheid en overlast in buurt

Leefbaarheid en overlast in buurt 2013 Leefbaarheid en overlast in buurt Gemeente (2013): Scherpenzeel vergeleken met Regionale eenheid Oost-Nederland Landelijke conclusies Leefbaarheid buurt Zeven op de tien Nederlanders vinden leefbaarheid

Nadere informatie

Rapportage derde meting (december 2011)

Rapportage derde meting (december 2011) Rapportage derde meting (december 2011) Rapportage Opdrachtgever: Auteur: Simon van den Bighelaar Van den Bighelaar & Honig Onderzoeksbureau i.o.v. Gemeente Maastricht - Onderzoek & Statistiek Drs. Paul

Nadere informatie

Leningen en kasstromen

Leningen en kasstromen 2015 Leningen en kasstromen Onderzoek ikv artikel 213a van de gemeentewet Otto Mekel JS Consultancy 9/21/2015 Inhoudsopgave 1. Inleiding... 2 1.1 Aanleiding van het onderzoek... 2 1.2 Onderzoeksvragen...

Nadere informatie

PRESENTATIE KEURMERK VEILIG ONDERNEMEN. VOOR KVO-B Bedrijventerrein CapelleXL GEMEENTE CAPELLE AAN DEN IJSSEL

PRESENTATIE KEURMERK VEILIG ONDERNEMEN. VOOR KVO-B Bedrijventerrein CapelleXL GEMEENTE CAPELLE AAN DEN IJSSEL PRESENTATIE KEURMERK VEILIG ONDERNEMEN VOOR KVO-B Bedrijventerrein CapelleXL GEMEENTE CAPELLE AAN DEN IJSSEL MKB - Nederland JANUARI 2013 1 S A M E N W E R K I N G PARTNERS KVO voor Bestaande en Nieuwe

Nadere informatie

Onderzoek Bedrijvenpanel: Gevolgen economische crisis

Onderzoek Bedrijvenpanel: Gevolgen economische crisis Versie definitief Datum 29 april 2010 1 (8) Onderzoek Bedrijvenpanel: Gevolgen economische crisis Auteur Tineke Brouwers Het derde onderzoek Op 30 maart 2010 kregen alle leden van het Bedrijvenpanel van

Nadere informatie

Kwaliteit voor nu en in de toekomst! Ledenvergadering VBBO 27 januari 2011

Kwaliteit voor nu en in de toekomst! Ledenvergadering VBBO 27 januari 2011 Kwaliteit voor nu en in de toekomst! Ledenvergadering VBBO 27 januari 211 Beurtvaartadres Hofweg 33 - Nootdorp 1 Agenda 1. Opening 2. Notulen ledenvergadering d.d. 13.4.21 3. Terugkoppeling VBBO 4. Financiën

Nadere informatie

Ons kenmerk L110/05.23786. Aantal bijlagen

Ons kenmerk L110/05.23786. Aantal bijlagen Aan de gemeenteraad van Nijmegen Korte Nieuwstraat 6 6511 PP Nijmegen Telefoon (024) 329 90 00 Telefax (024) 329 29 81 E-mail gemeente@nijmegen.nl Postadres Postbus 9105 6500 HG Nijmegen Datum 6-9-05 Datum

Nadere informatie

Thematische behoeftepeiling. Uitkomsten en conclusies van een brede enquête onder patiëntenorganisaties

Thematische behoeftepeiling. Uitkomsten en conclusies van een brede enquête onder patiëntenorganisaties Thematische behoeftepeiling Uitkomsten en conclusies van een brede enquête onder patiëntenorganisaties Inleiding In de komende jaren ontwikkelt de VSOP toerustende activiteiten voor patiëntenorganisaties

Nadere informatie

Vergunningverlening Plan van aanpak

Vergunningverlening Plan van aanpak Vergunningverlening Plan van aanpak Oktober 2013 Colofon Rekenkamer Súdwest-Fryslân dr. M.S. (Marsha) de Vries (hoofdonderzoeker, secretaris) dr. R.J. (Rick) Anderson (lid) drs. J.H. (Jet) Lepage MPA (voorzitter)

Nadere informatie

Ontwikkeling van misdrijven in Amersfoort 2003-2014

Ontwikkeling van misdrijven in Amersfoort 2003-2014 Ontwikkeling van misdrijven in Amersfoort 2003-2014 Gemeente Amersfoort Ben van de Burgwal januari 2015 In 2014 registreerde de politie voor Amersfoort 9.134 misdrijven. Ten opzichte van een jaar eerder

Nadere informatie

Monitor verplaatsing coffeeshop Amsterdam-Oost

Monitor verplaatsing coffeeshop Amsterdam-Oost Monitor verplaatsing coffeeshop Amsterdam-Oost B. Bieleman R. Mennes M. Sijtstra MONITOR VERPLAATSING COFFEESHOP AMSTERDAM-OOST September INTRAVAL Groningen-Rotterdam INHOUDSOPGAVE Pagina Hoofdstuk Inleiding.

Nadere informatie

Uiterste inzenddatum: 12 mei 2010

Uiterste inzenddatum: 12 mei 2010 Enquête 1-meting in het kader van het Keurmerk Veilig Ondernemen Bedrijventerreinen (KVO-B) op het bedrijvenpark Ruyven te Delfgauw. Voordat u begint: Wij verzoeken de ondernemer of de bedrijfsleider de

Nadere informatie

Inbraakpreventie in Westfriesland

Inbraakpreventie in Westfriesland Inbraakpreventie in Westfriesland uitkomsten van een peiling onder inwoners Westfriese gemeenten Juni 2014 Belangrijkste uitkomsten Risico-perceptie De zes gemeenten die deel uit maken van het politiedistrict

Nadere informatie

Gemeente Breda. Subjectieve onveiligheid. Individuele en buurtkenmerken onderzocht. Juni 2015

Gemeente Breda. Subjectieve onveiligheid. Individuele en buurtkenmerken onderzocht. Juni 2015 Gemeente Breda Subjectieve onveiligheid Individuele en buurtkenmerken onderzocht Juni 2015 Uitgave: Gemeente Breda BBO/Onderzoek en Informatie e-mail: onderzoek@breda.nl www.kenjestadbreda.nl Publicatienummer:

Nadere informatie

Portefeuillehouder : J.J.C. Adriaansen Datum : 18 november 2014. : Burger en bestuur: Woensdrecht veilig

Portefeuillehouder : J.J.C. Adriaansen Datum : 18 november 2014. : Burger en bestuur: Woensdrecht veilig Documentnummer:*2014.44554* Voorstel aan de Raad Onderwerp : Kadernota Integrale Veiligheid 2015-2018 Raadsvergadering : 18 december 2014 Agendapunt : Portefeuillehouder : J.J.C. Adriaansen Datum : 18

Nadere informatie

Met toepassing van artikel 169, tweede lid, van de Gemeentewet, delen wij u het volgende mede.

Met toepassing van artikel 169, tweede lid, van de Gemeentewet, delen wij u het volgende mede. ^ ^ ^ H Datum Van Aan Kopie aan 5 SEP 2007 Het college van B&W De raads- en duoburgerleden Nr. Contactpersoon: Joost du Croix Email: J.J.DuCroix@bergenopzoom.nl Tel. 0164-277182 Onderwerp Veiligheidsindex

Nadere informatie

Veiligheidsanalyse. m.b.t. integraal veiligheidsbeleid Gemeente Geertruidenberg en Drimmelen

Veiligheidsanalyse. m.b.t. integraal veiligheidsbeleid Gemeente Geertruidenberg en Drimmelen Veiligheidsanalyse m.b.t. integraal veiligheidsbeleid 2013-2016 Gemeente Geertruidenberg en Drimmelen Agenda Gezamenlijk beleid met gemeente Geertruidenberg Toelichting Kernbeleid Veiligheid Werkwijze

Nadere informatie

Straatintimidatie van vrouwen in Amsterdam

Straatintimidatie van vrouwen in Amsterdam Factsheet september 2016 Van ruim duizend ondervraagde Amsterdamse vrouwen geeft 59% aan het afgelopen jaar te zijn geconfronteerd met een of meer vormen van (seksuele) straatintimidatie, bijvoorbeeld

Nadere informatie

*U14.00487* *U14.00487*

*U14.00487* *U14.00487* *U14.00487* *U14.00487* Aan de leden van de Gemeenteraad Postbus 1 2650 AA BERKEL EN RODENRIJS Afdeling Vergunningverlening & Handhaving Postbus 1 2650 AA Berkel en Rodenrijs Verzenddatum 28 maart 2014

Nadere informatie

SECURITAS. Beveiliging in het 1000 eilandenrijk

SECURITAS. Beveiliging in het 1000 eilandenrijk SECURITAS Beveiliging in het 1000 eilandenrijk Het bestuur van BGO heeft onderzocht hoe de beveiliging van Securitas tot op heden functioneert. Daartoe is een enquête gehouden onder de leden die een contract

Nadere informatie

Beoordeling website Buurtveiligheid Amsterdam

Beoordeling website Buurtveiligheid Amsterdam Beoordeling website Buurtveiligheid Amsterdam Sinds kort staan er buurtcijfers over veiligheid op het internet van de gemeente Amsterdam. Ook de politie Haaglanden heeft een tijd geleden dit initiatief

Nadere informatie

Raadsvoorstel. Vergaderdatum: 16 december 2008 Registratienummer: 2008/79 Agendapunt nummer: 13

Raadsvoorstel. Vergaderdatum: 16 december 2008 Registratienummer: 2008/79 Agendapunt nummer: 13 Raadsvoorstel Bevoegdheid Raad Vergadering Gemeenteraad Oirschot Vergaderdatum: 16 december 2008 Registratienummer: 2008/79 Agendapunt nummer: 13 Onderwerp Medewerking en bijdrage aan cameraproject 'Oirschot

Nadere informatie

Inventarisatie overlast uitgaanscentrum Vlaardingen

Inventarisatie overlast uitgaanscentrum Vlaardingen Inventarisatie overlast uitgaanscentrum Vlaardingen J. Snippe A. Beelen B. Bieleman COLOFON St. INTRAVAL Postadres: Postbus 1781 9701 BT Groningen E-mail info@intraval.nl www.intraval.nl Kantoor Groningen:

Nadere informatie

Beleidsplan stichting "Comedor Infantil" 2015-2020

Beleidsplan stichting Comedor Infantil 2015-2020 Uitgegeven door: Stichting Comedor Infantil Datum: december 2014 Status: Definitief Versienummer: 2.0 Beleidsplan stichting "Comedor Infantil" 2015-2020 Inhoudsopgave Inhoudsopgave... 2 Voorwoord... 3

Nadere informatie

VEILIGHEIDSRAPPORTAGE REGIO ROTTERDAM 2014

VEILIGHEIDSRAPPORTAGE REGIO ROTTERDAM 2014 VEILIGHEIDSRAPPORTAGE REGIO ROTTERDAM 2014 Colofon April 2014 Uitgave van Veiligheidsalliantie Regio Rotterdam en politie Rotterdam, in opdracht van Regionaal Veiligheidsoverleg Eenheid Rotterdam. Bevolkingsonderzoek

Nadere informatie

Inleiding. Beleving van veiligheid. Veiligheid als begrip

Inleiding. Beleving van veiligheid. Veiligheid als begrip Inleiding In het kader van veiligheid zijn politie en gemeenten eerstverantwoordelijk voor openbare orde, handhaving van wettelijke regels en bestrijding van criminaliteit. Burgers ervaren veiligheid als

Nadere informatie

2012 b 2013 b 2012 b 2013 b (% één of meer keer slachtoffer)

2012 b 2013 b 2012 b 2013 b (% één of meer keer slachtoffer) 338 Criminaliteit en rechtshandhaving 2013 Tabellen bij hoofdstuk 3 Tabel 3.5 Slachtofferschap en door burgers ondervonden delicten naar delictsoort, volgens de VM a 2012 b 2013 b 2012 b 2013 b (% één

Nadere informatie

KVO B VEILIGHEIDSANALYSE BEDRIJVENTERREINEN LAARBEEK

KVO B VEILIGHEIDSANALYSE BEDRIJVENTERREINEN LAARBEEK KVO B VEILIGHEIDSANALYSE BEDRIJVENTERREINEN LAARBEEK VEILIGHEID MAAK JE NIET ALLEEN ROB VAN DIJK IGNACE VAN BOEKHOUT KVO B VEILIGHEIDSANALYSE BEDRIJVENTERREINEN LAARBEEK VEILIGHEID MAAK JE NIET ALLEEN

Nadere informatie

Monitor naleving rookvrije werkplek 2006

Monitor naleving rookvrije werkplek 2006 Monitor naleving rookvrije werkplek 2006 METINGEN 2004 EN 2006 B. Bieleman A. Kruize COLOFON St. INTRAVAL Postadres: Postbus 1781 9701 BT Groningen E-mail info@intraval.nl Kantoor Groningen: Kantoor Rotterdam:

Nadere informatie

Bijlage 4 Tabellen. Verklaring van tekens in tabellen

Bijlage 4 Tabellen. Verklaring van tekens in tabellen Bijlage 4 Tabellen Verklaring van tekens in tabellen. = gegevens ontbreken * = voorlopig cijfer x = geheim - = nihil - = (indien voorkomend tussen twee getallen) tot en met 0 (0,0) = het getal is kleiner

Nadere informatie

Veiligheidscijfers Soest 2015 samenwerking loont

Veiligheidscijfers Soest 2015 samenwerking loont ontwikkeling 2015 tov 2014, gemeente ontwikkeling 2015 tov 2014, regio MNL januari t/m juni juli t/m december Veiligheidscijfers Soest 2015 samenwerking loont Januari 2016 - In 2015 is het aantal woninginbraken

Nadere informatie

Geen uren, maar diensten

Geen uren, maar diensten Geen uren, maar diensten NS hecht sterk aan klanttevredenheid en medewerkerstevredenheid. Om daar goed in te kunnen scoren is het belangrijk dat klanten veilig kunnen reizen en medewerkers veilig kunnen

Nadere informatie

Monitor Veiligheidsbeleid gemeente Groningen september-december 2015

Monitor Veiligheidsbeleid gemeente Groningen september-december 2015 Monitor Veiligheidsbeleid gemeente Groningen september-december 215 Deze publicatie is uitgegeven door Onderzoek en Statistiek Groningen februari 216 In dit rapport worden politiestatistieken en resultaten

Nadere informatie

Raadsbesluit. Status Besluitvormend: Kadernota Oordeelvormend: Veiligheidsplan Besluitvormend: Veiligheidsfonds

Raadsbesluit. Status Besluitvormend: Kadernota Oordeelvormend: Veiligheidsplan Besluitvormend: Veiligheidsfonds Raadsbesluit Datum: 23-09-14 Onderwerp Integrale Veiligheid: - Kadernota Integrale Veiligheid Basisteam Meierij 2015-2018 - Ontwerp Regionaal Veiligheidsplan 2015-2018 - Veiligheidsfonds Oost-Brabant Status

Nadere informatie

PLAN VAN AANPAK REDACTIE: AGNES VAN LEEUWEN PROCESBEGELEIDER MKB NEDERLAND

PLAN VAN AANPAK REDACTIE: AGNES VAN LEEUWEN PROCESBEGELEIDER MKB NEDERLAND PLAN VAN AANPAK KEURMERK VEILIG ONDERNEMEN BEDRIJVENTERREIN CONTINUE SAMENWERKEN DAMPTEN, MAELSONSTRAAT, NIEUWE STEEN, VAN DEDEMSTRAAT EN GILDENWEG TE HOORN JANUARI 2015 REDACTIE: AGNES VAN LEEUWEN PROCESBEGELEIDER

Nadere informatie

MKB bedrijven en. Een markt apart? 5 oktober 2010

MKB bedrijven en. Een markt apart? 5 oktober 2010 MKB bedrijven en preventie criminaliteit Een markt apart? 5 oktober 2010 Even voorstellen Els Prins, secretaris gemeenschappelijk beleidsbureau Auteursrecht Betalingsverkeer Criminaliteit VNO-NCW & MKB-Nederland

Nadere informatie

Bijlage A: Veiligheidsanalyse (cijfermatig overzicht) Gemeente Neder- Betuwe

Bijlage A: Veiligheidsanalyse (cijfermatig overzicht) Gemeente Neder- Betuwe Bijlage A: Veiligheidsanalyse (cijfermatig overzicht) Gemeente Neder- Betuwe Algemene inleiding Voor u ligt een (cijfermatige) veiligheidsanalyse van de Gemeente Neder-Betuwe. Dit cijfermatige overzicht

Nadere informatie

Langdurig ziekteverzuim van werknemers met een chronische ziekte of beperking Geeke Waverijn, Mieke Rijken

Langdurig ziekteverzuim van werknemers met een chronische ziekte of beperking Geeke Waverijn, Mieke Rijken Deze factsheet is een uitgave van het NIVEL. De gegevens mogen met bronvermelding (Langdurig ziekteverzuim van werknemers met een chronische ziekte of beperking, G. Waverijn & M. Rijken, NIVEL, januari

Nadere informatie

Branche-brede enquête 2013

Branche-brede enquête 2013 Branche-brede enquête 2013 Kwantitatieve branchescan beveiligingssector Technische beveiliging Juni 2014, VEBON Uitgegeven in eigen beheer Boerhaavelaan 40 2713 HX Zoetermeer www.vebon.org vebon@fme.nl

Nadere informatie