Luister- en kijkvaardigheid in de lessen Nederlands

Save this PDF as:
 WORD  PNG  TXT  JPG

Maat: px
Weergave met pagina beginnen:

Download "Luister- en kijkvaardigheid in de lessen Nederlands"

Transcriptie

1 Les Taalblad, Pendelaars Tekstsoort, publiek, niveau Informatieve en persuasieve tekst Onbekend publiek Structurerend niveau voor leesvaardigheid, beoordelend niveau voor luistervaardigheid Verwijzing naar het leerplan Leerplan 1ste graad A-stroom AV Nederlands Eerste graad 1997/0279/030 1ste en 2de leerjaar Mondelinge taalvaardigheid: luisteren en spreken Waar het op aankomt, is dat de leerlingen door middel van volgehouden oefening echt mondig worden. Natuurlijk moeten zij niet alle gesproken uiteenzettingen kunnen volgen of aan elke mogelijke discussie kunnen deelnemen. Wat zij wel moeten kunnen, is het volgende: 1 gesproken teksten volgen en begrijpen die voor hen, in hun studie en in hun leven van belang zijn 2 zich vlot en in een acceptabel Nederlands uitdrukken. Luisteren 1 De leerlingen herkennen voor hen relevante tekstsoorten, als daar zijn: uiteenzettingen door leraar of lerares van een leerstofonderdeel, gesprekken over school- of klasgebeuren waaraan twee of meer leerlingen deelnemen, jeugdprogramma's op radio en tv, instructies in verband met het uitvoeren van handelingen voor onbekende leeftijdsgenoten, telefoongesprekken met bekende volwassenen, korte exposés, verhalen, uitspraken in een discussie, oproepen of uitnodigingen tot een activiteit, mondeling aangeboden ontspannende teksten, reclameboodschappen in de media. (1, 2, 21) 2 De leerlingen herkennen formele en inhoudelijke kenmerken van de onder 1 aangegeven tekstsoorten (21). 3 De leerlingen herkennen bij de onder 1 aangegeven tekstsoorten ook de hoofdlijnen van de opbouw. 4 De leerlingen kunnen bij planning, uitvoering en beoordeling van hun luistertaken bewust de volgende luisterstrategieën toepassen (3, 20.1): - bepalen van een luisterdoel; - zich op het luisteren oriënteren door zich gepaste vragen te stellen; - gebruikmaken van aanwijzingen binnen de communicatiesituatie; - concentreren van de aandacht; - noteren van belangrijke informatie; - vragen stellen bij onduidelijkheid; - efficiënt de gevraagde of gewenste informatie uit bedoelde tekstsoorten halen. 5 Bij het beluisteren van de bedoelde tekstsoorten kunnen de leerlingen het beluisterde aan eigen

2 ervaringen en opvattingen toetsen én er een persoonlijk standpunt tegenover innemen. Binnen gepaste situaties zijn de leerlingen tot het volgende bereid (4): - te luisteren; - de hierboven aangeduide luisterstrategieën toe te passen; - een onbevooroordeelde luisterhouding aan te nemen; - luisteraandacht te laten blijken; - een ander te laten uitspreken; - over de eigen luisterhouding te reflecteren; - het beluisterde aan eigen ervaringen en opvattingen te toetsen. Spreken 1 In alle voor hen relevante spreeksituaties zijn de leerlingen tot het volgende in staat: - duidelijk articuleren; - spreken zonder storende haperingen, herhalingen en stoplappen; - de woorden gebruiken die bij de bespreking van een bepaald onderwerp horen (zie ook doel 6); - mensen op een passende wijze aanspreken; - uitmaken in welke situaties het gebruik van Standaardnederlands voor de hand ligt; - zich in een acceptabel Nederlands uitdrukken. (1) 2 De leerlingen kunnen bij het plannen, uitvoeren en beoordelen van hun spreektaken bewust de volgende spreekstrategieën toepassen (7, 20.2): - bepalen van een spreekdoel; - verzamelen van informatie; - opstellen van een spreekplannetje; - duidelijk formuleren van hun spreekbedoeling. 3 De spreekvaardigheid van de leerlingen moet zich tot de volgende spreekopdrachten uitstrekken (5, 6, 21): a voor bekende leeftijdsgenoten: - instructies geven; b voor leraar en klasgenoten: - informatie meedelen die ze met betrekking tot een bepaald onderwerp, thema of opdracht verzameld hebben; - aan een gedachtewisseling deelnemen, daarin een standpunt onder woorden brengen en toelichten; b voor bekende volwassenen: - vragen stellen over en antwoord geven op vragen met betrekking tot in de klas behandelde leerstofonderdelen; - uitnodigen tot deelname aan een activiteit; - gevoelens, gewaarwordingen, verwachtingen in verband met het klasgebeuren meedelen; c voor onbekende volwassenen: - inlichtingen geven of erom vragen in een (telefoon)gesprek. 4 Met de leerlingen wordt tevens het volgende nagestreefd: a een goede ademtechniek, een goed stemgebruik, een goede articulatie; b het overwinnen van spreekremmingen en podiumvrees. Binnen gepaste communicatiesituaties zijn de leerlingen tot het volgende bereid (8): - te spreken; - algemeen Nederlands te spreken; (zie voetnoot (1) op de vorige bladzijde) - hun beurt in een gesprek af te wachten; - een kritische houding aan te nemen tegenover hun eigen communicatiegedrag; - hun eigen mening te uiten; - spontaan en geëngageerd voor te lezen, te vertellen, voor te dragen en te spelen. 3.2 Lezen 1 De leerlingen herkennen voor hen relevante tekstsoorten, als daar zijn: (alfabetische) lijsten, tabellen, schema's, woordenboekitems, registers, inhoudsoverzichten, ondertitels bij informatieve en ontspannende televisieprogramma's, studieteksten, brieven, schriftelijke oproepen of uitnodigingen tot actie, instructies, reclameteksten en advertenties, informatieve teksten ( m.i.v. informatiebronnen zoals teksten uit week- en dagbladen enz.) (9, 10, 21)

3 2 De leerlingen herkennen formele en inhoudelijke kenmerken van de onder 1 opgesomde tekstsoorten. (21) 3 De leerlingen kunnen aanwijzen hoe een (eenvoudige) informatieve tekst opgebouwd is. Zie ook: taalbeschouwing (4.1). 4 De leerlingen kunnen bewust de volgende leesstrategieën toepassen (11, 20.3): bepalen van een leesdoel; zich op het lezen oriënteren door zich gepaste vragen te stellen; gebruikmaken van aanwijzingen binnen de communicatiesituatie; concentreren van de aandacht; efficiënt gebruikmaken van voorkennis; snel vinden van de belangrijkste informatie in een tekst; herlezen van onduidelijke passages; bij niet bekende woorden: bevragen van context of raadplegen van woordenboek; efficiënt vinden van gevraagde of gezochte informatie in informatieve teksten. 5 Bij het lezen van de bedoelde tekstsoorten kunnen de leerlingen het gelezene aan eigen ervaringen en opvattingen toetsen én er een persoonlijk standpunt tegenover innemen. Binnen gepaste situaties zijn de leerlingen tot het volgende bereid (12): - te lezen; - de hierboven aangeduide leestechnieken toe te passen; - over de inhoud van een tekst te reflecteren; - de verkregen informatie aan eigen kennis en inzicht te toetsen; - hun eigen waardering en voorkeur voor bepaalde teksten uit te spreken. Eindtermen Nederlands van de eerste graad van het gewoon secundair onderwijs Van toepassing vanaf 1 september 2010 Luisteren 1 De leerlingen kunnen luisteren naar de volgende tekstsoorten (verwerkingsniveau: structureren): -een uiteenzetting door de leraar over een leerstofonderdeel in de klas; -een dialoog, polyloog met medeleerlingen met betrekking tot het school- en klasgebeuren; -een jeugdprogramma op radio en tv; -instructies in verband met het uitvoeren van handelingen voor onbekende leeftijdgenoten; -een telefoongesprek met een onbekende volwassene. 2 De leerlingen kunnen luisteren naar de volgende tekstsoorten voor leeftijdgenoten (verwerkingsniveau: beoordelen): -uitspraken in een discussie; -oproepen en uitnodigingen tot een activiteit; -mondeling aangeboden ontspannende teksten; -reclameboodschappen in de media. 3 Bij de planning, uitvoering en beoordeling van hun luistertaken kunnen de leerlingen de strategieën gebruiken die in eindterm 18 opgesomd zijn. 4* De leerlingen ontwikkelen binnen gepaste communicatiesituaties een bereidheid om: te luisteren; een ander te laten uitspreken; een onbevooroordeelde luisterhouding aan te nemen; te reflecteren over hun eigen luisterhouding; het beluisterde te toetsen aan eigen kennis en inzichten. Spreken 5 De leerlingen kunnen de volgende tekstsoorten produceren (verwerkingsniveau: structureren): -vragen en antwoorden met betrekking tot leerstofonderdelen in de klas; -instructies aan bekende leeftijdgenoten;

4 -uitnodigingen aan een bekende volwassene tot deelname aan een activiteit; -(telefoon)gesprekken: een onbekende volwassene inlichtingen geven of erom vragen; -mededelingen: de informatie die ze met betrekking tot een bepaald onderwerp, thema of opdracht hebben verzameld aan de leraar en klasgenoten aanbieden; -mededelingen: gevoelens, gewaarwordingen, verwachtingen in verband met het klasgebeuren tegenover een bekende volwassene verwoorden. 6 De leerlingen kunnen aan een gedachtewisseling in de klas deelnemen, daarin een standpunt onder woorden brengen en toelichten (verwerkingsniveau: beoordelen) Bij de planning, uitvoering, en beoordeling van hun spreektaken kunnen de leerlingen de strategieën gebruiken die in eindterm 19 opgesomd zijn. 8* De leerlingen ontwikkelen binnen gepaste communicatiesituaties (zie eindtermen 5 en 6) een bereidheid om: te spreken; Algemeen Nederlands te spreken; een kritische houding aan te nemen tegenover hun eigen communicatiegedrag. Lezen 9 De leerlingen kunnen de volgende tekstsoorten voor leeftijdgenoten lezen (verwerkingsniveau: structureren): -schema's en tabellen; -de ondertiteling bij informatieve en ontspannende televisieprogramma's; -studieteksten; -fictionele teksten. 10 De leerlingen kunnen de volgende tekstsoorten voor leeftijdgenoten lezen (verwerkingsniveau: beoordelen): -brieven; -schriftelijke oproepen of uitnodigingen tot actie; -instructies; -reclameteksten en advertenties; informatieve teksten, inclusief informatiebronnen. 11 Bij de planning, uitvoering en beoordeling van hun leestaken kunnen de leerlingen de strategieën gebruiken die in eindterm 18 opgesomd zijn. 12* De leerlingen ontwikkelen binnen gepaste situaties een bereidheid om: te lezen; te reflecteren over de inhoud van een tekst; de verkregen informatie aan eigen kennis en inzicht te toetsen; zich in te leven in fictionele tekstsoorten; hun persoonlijke waardering en voorkeur voor bepaalde teksten uit te spreken. Strategieën 18 De leerlingen kunnen bij de eindtermen luisteren, lezen, spreken en schrijven de volgende strategieën inzetten:

5 zich oriënteren op aspecten van de luister-, lees-, spreek- en schrijftaak: doel, teksttype en eigen kennis, en voor spreken en schrijven ook op de luisteraar of lezer en op andere bronnen van kennis; hun manier van luisteren, lezen, spreken en schrijven afstemmen op het luister-, lees-, spreek- of schrijfdoel, en voor spreken en schrijven ook op de luisteraar of lezer; tijdens het luisteren, lezen, spreken en schrijven hun aandacht behouden voor het bereiken van het doel; het resultaat beoordelen in het licht van het luister-, lees-, spreek- of schrijfdoel; het resultaat bijstellen

Voor alle leraren Nederlands. 'Vergelijkend schema', eindtermen vaardigheden van de 3 graden: tekstsoorten, procedures/strategieën en attitudes.

Voor alle leraren Nederlands. 'Vergelijkend schema', eindtermen vaardigheden van de 3 graden: tekstsoorten, procedures/strategieën en attitudes. Voor alle leraren Nederlands 'Vergelijkend schema', eindtermen vaardigheden van de 3 graden:, procedures/strategieën en attitudes. 1 Luisteren 1e graad 2e graad 3e graad uiteenzetting leerstofonderdeel

Nadere informatie

Eindtermen Nederlands algemeen secundair onderwijs (derde graad)

Eindtermen Nederlands algemeen secundair onderwijs (derde graad) Eindtermen Nederlands algemeen secundair onderwijs (derde graad) Bron: www.ond.vlaanderen.be/dvo 1 Luisteren 1 De leerlingen kunnen op structurerend niveau luisteren naar uiteenzettingen en probleemstellingen

Nadere informatie

Overzicht bereikte eindtermen eerste graad met aanvullende leermethode Taalboost 1

Overzicht bereikte eindtermen eerste graad met aanvullende leermethode Taalboost 1 Overzicht bereikte eindtermen eerste graad met aanvullende leermethode Taalboost 1 De geel gemarkeerde eindtermen worden met de methode en mits didactisch ernaar handelen gerealiseerd. 1. Luisteren De

Nadere informatie

Eindtermen Nederlands lager onderwijs

Eindtermen Nederlands lager onderwijs Eindtermen Nederlands lager onderwijs Bron: www.ond.vlaanderen.be/dvo 1 Luisteren De leerlingen kunnen (verwerkingsniveau = beschrijven) de informatie achterhalen in: 1.1 een voor hen bestemde mededeling

Nadere informatie

Bijlage 9. Eindtermen Nederlands van de derde graad tso

Bijlage 9. Eindtermen Nederlands van de derde graad tso 1 Bijlage 9. Eindtermen Nederlands van de derde graad tso 1 Luisteren 1 De leerlingen kunnen op structurerend niveau luisteren naar uiteenzettingen, en probleemstellingen door een bekende volwassene m.b.t.

Nadere informatie

6 november 2012. Leerlijnen Evaluatie: basis - verdieping

6 november 2012. Leerlijnen Evaluatie: basis - verdieping 6 november 2012 Leerlijnen Evaluatie: basis - verdieping Leerlijnen Waarom willen we aan de leerlijnen werken? Wat gaan we met die leerlijnen doen? Leerlijnen : doel Voor de leerlingen efficiënter lesgeven

Nadere informatie

1 Luisteren (koppeling Spreken/gesprekken voeren)

1 Luisteren (koppeling Spreken/gesprekken voeren) 1 Bijlage 5. Eindtermen Nederlands van de tweede graad tso 1 Luisteren (koppeling Spreken/gesprekken voeren) 1 De leerlingen kunnen op structurerend niveau luisteren naar uiteenzettingen, probleemstellingen

Nadere informatie

2.3 Literatuur. 1.4.2 Schriftelijke vaardigheden 1.4.2.1 Lezen LES GODVERDOMSE DAGEN OP EEN GODVERDOMSE BOL LEERPLAN ALGEMEEN:

2.3 Literatuur. 1.4.2 Schriftelijke vaardigheden 1.4.2.1 Lezen LES GODVERDOMSE DAGEN OP EEN GODVERDOMSE BOL LEERPLAN ALGEMEEN: LES GODVERDOMSE DAGEN OP EEN GODVERDOMSE BOL ALGEMEEN: p.8 2.3 Literatuur In onze leerplannen is literatuur telkens als een aparte component beschouwd, meer dan een vorm van leesvaardigheid. Na de aanloop

Nadere informatie

De laatste show. 2 e graad aso LUISTEREN - Schema publiek/verwerkingsniveau

De laatste show. 2 e graad aso LUISTEREN - Schema publiek/verwerkingsniveau Les 1 Vooraf 1.1 Een leerlijn voor luisteren? In een mensenleven is luisteren de meest gebruikte vaardigheid. Volwassenen besteden hun communicatietijd als volgt: 45% luisteren, 30% spreken, 16% lezen

Nadere informatie

Raamwerk met betrekking tot de talige behoeften en taaldoelen

Raamwerk met betrekking tot de talige behoeften en taaldoelen Raamwerk met betrekking tot de talige behoeften en taaldoelen 1. Op welke eindtermen en ontwikkelingsdoelen is het raamwerk gebaseerd? Het raamwerk binnen de Toolkit Competenties Nederlands Breed Evalueren

Nadere informatie

MODERNE VREEMDE TALEN - ASO DUITS Het voorliggende pakket eindtermen beantwoordt aan de decretale situatie waarbij in de basisvorming in de derde

MODERNE VREEMDE TALEN - ASO DUITS Het voorliggende pakket eindtermen beantwoordt aan de decretale situatie waarbij in de basisvorming in de derde MODERNE VREEMDE TALEN - ASO DUITS Het voorliggende pakket eindtermen beantwoordt aan de decretale situatie waarbij in de basisvorming in de derde graad ASO, Duits als tweede moderne vreemde taal kan worden

Nadere informatie

Eindtermen Nederlands

Eindtermen Nederlands Voor de eerste graad van het secundair onderwijs, A-stroom 31 maart 201 MOTIVERING VOOR HET INDIENEN VAN VERVANGENDE EINDTERMEN NEDERLANDS Algemene toelichting Als motivering geldt nog steeds alles wat

Nadere informatie

Taaltaken, verwerkingsniveaus, tekstsoorten, tekstkenmerken en strategieën

Taaltaken, verwerkingsniveaus, tekstsoorten, tekstkenmerken en strategieën 1 Bijlage 10. Eindtermen moderne vreemde talen: Frans of Engels van de derde graad bso (derde leerjaar) Taaltaken, verwerkingsniveaus, tekstsoorten, tekstkenmerken en strategieën LUISTEREN vrij concreet

Nadere informatie

~ 1 ~ selecteren. (LPD 1,8,27) (LPD 13,22,23,27)

~ 1 ~ selecteren. (LPD 1,8,27) (LPD 13,22,23,27) ~ 1 ~ Functionele taalvaardigheid/ tekstgeletterdheid Eindtermen (P)AV voor 2 de graad SO 3 de graad SO 3 de jaar 3 de graad SO DBSO niveau 2 de graad DBSO niveau 3 de graad DBSO niveau 3 de jaar 3 de

Nadere informatie

Model om schoolse taalvaardigheden te observeren en te reflecteren

Model om schoolse taalvaardigheden te observeren en te reflecteren 1 Bijlage 1: Model om schoolse taalvaardigheden te observeren en te reflecteren Als een leraar op zoek is naar een mogelijk instrument om schoolse taalvaardigheid bij zijn leerlingen te observeren, dan

Nadere informatie

Opdracht Talking Point Leerkrachtenbundel

Opdracht Talking Point Leerkrachtenbundel Opdracht Talking Point Leerkrachtenbundel Doelgroep: Dit is een opdracht die voor elke leerling of cursist geschikt is. In het bijzonder voor anderstaligen (NT1, NT2, OKAN, inburgeringsgroepen) is dit

Nadere informatie

EINDTERMENTABEL OVERZICHT. Flos en Bros werkboekjes. x x. x x x x x. x x x. Werkboekje blz e Leerjaar 6 e Leerjaar

EINDTERMENTABEL OVERZICHT. Flos en Bros werkboekjes. x x. x x x x x. x x x. Werkboekje blz e Leerjaar 6 e Leerjaar 5 e Leerjaar 6 e Leerjaar EINDTERMENTABEL OVERZICHT Flos en Bros werkboekjes Tandenmuzeum De mondgazt Dagboek v/e tandenborstel Gezonde start in de mond - Suiker Verzin een supersmoes Tanden de wereld

Nadere informatie

Tendensen op het vlak van leesen luistervaardigheid aan het einde van het basisonderwijs: evidentie uit de peilingen in 2007 en 2013

Tendensen op het vlak van leesen luistervaardigheid aan het einde van het basisonderwijs: evidentie uit de peilingen in 2007 en 2013 Tendensen op het vlak van leesen luistervaardigheid aan het einde van het basisonderwijs: evidentie uit de peilingen in 2007 en 2013 Jo Denis Daniël Van Nijlen Rianne Janssen Overzicht De peiling lezen

Nadere informatie

1 Luisteren (koppeling Spreken/gesprekken voeren)

1 Luisteren (koppeling Spreken/gesprekken voeren) 1 Bijlage 2. Eindtermen Nederlands van de tweede graad aso 1 Luisteren (koppeling Spreken/gesprekken voeren) 1 De leerlingen kunnen op structurerend niveau luisteren naar uiteenzettingen, probleemstellingen

Nadere informatie

Taaltaken, verwerkingsniveaus, tekstsoorten, tekstkenmerken en strategieën

Taaltaken, verwerkingsniveaus, tekstsoorten, tekstkenmerken en strategieën 1 Bijlage 3. Eindtermen moderne vreemde talen: Frans of Engels van de tweede graad bso (eerste en tweede leerjaar) Taaltaken, verwerkingsniveaus, tekstsoorten, tekstkenmerken en strategieën LUISTEREN met

Nadere informatie

BEOOGDE LEERDOELEN EN EINDTERMEN

BEOOGDE LEERDOELEN EN EINDTERMEN BEOOGDE LEERDOELEN EN EINDTERMEN BRIAN CONAGHAN Vertaald door Aline Sax NEDERLANDS Deze lesbrief is in het bijzonder geschikt voor leerlingen van de tweede graad (jaren 3 en 4) van het secundair onderwijs.

Nadere informatie

Taaltaken, verwerkingsniveaus, tekstsoorten, tekstkenmerken en strategieën

Taaltaken, verwerkingsniveaus, tekstsoorten, tekstkenmerken en strategieën 1 Bijlage 7. Eindtermen moderne vreemde talen: Frans of Engels van de derde graad bso (eerste en tweede leerjaar) Taaltaken, verwerkingsniveaus, tekstsoorten, tekstkenmerken en strategieën LUISTEREN vertrouwd

Nadere informatie

Structurerend Beoordelend

Structurerend Beoordelend Structurerend Beoordelend Ondersteuning 1 Doelen leesvaardigheid 2 de graad aso/kso/tso 10 De leerlingen zijn bereid (ET 22*): te lezen; gericht en efficiënt informatie te verzamelen over een bepaald onderwerp;

Nadere informatie

- Les met de opdracht + evaluatiecriteria Alledaagse mysteries

- Les met de opdracht + evaluatiecriteria Alledaagse mysteries VRIJ LEZEN (TAALDAG, KULEUVEN, 27/2/2013) PETER VAN DAMME (VRIJ) LEZEN VAN ZAKELIJKE TEKSTEN - AANKONDINGING Het uitgangspunt van deze sessie is de vraag hoe je een krachtige leesomgeving creëert waarin

Nadere informatie

Secundair volwassenenonderwijs STUDIEGEBIED TALEN RICHTGRAAD 1&2

Secundair volwassenenonderwijs STUDIEGEBIED TALEN RICHTGRAAD 1&2 Secundair volwassenenonderwijs STUDIEGEBIED TALEN RICHTGRAAD 1&2 Modulaire opleiding Europese talen groep 1* R 1 AO TA 001 *Europese talen groep 1: Deens, Duits, Engels, Frans, Italiaans, Portugees, Roemeens,

Nadere informatie

Deze les voor Saved by the bell (lager onderwijs) voldoet aan meerdere eindtermen. Een aantal eindtermen zijn gebundeld in onderstaande lijst.

Deze les voor Saved by the bell (lager onderwijs) voldoet aan meerdere eindtermen. Een aantal eindtermen zijn gebundeld in onderstaande lijst. Eindtermen Deze les voor Saved by the bell (lager onderwijs) voldoet aan meerdere eindtermen. Een aantal eindtermen zijn gebundeld in onderstaande lijst. Op de volgende bladzijden hebben we ook enkele

Nadere informatie

Bijlage 3: Citaten uit leerplannen Nederlands

Bijlage 3: Citaten uit leerplannen Nederlands Bijlage 3: Citaten uit leerplannen Nederlands A. Vlaanderen Hieronder worden de leerplanpassages geciteerd die aan de basis lagen van Schema 4.1 en Schema 4.2 uit hoofdstuk 4. Schema 4.1 liet zien in hoeverre

Nadere informatie

Kruistabel ter inspiratie voor het opmaken van een jaarplan Duits voor de derde graad Moderne Talen

Kruistabel ter inspiratie voor het opmaken van een jaarplan Duits voor de derde graad Moderne Talen Titel / thema tekst / toets Kruistabel ter inspiratie voor het opmaken van een jaarplan Duits voor de derde graad Moderne Talen LUISTERVAARDIGHEID De leerlingen kunnen Lu 1 op beschrijvend niveau van narratieve,

Nadere informatie

STUDIEGEBIED ALGEMENE VORMING

STUDIEGEBIED ALGEMENE VORMING STUDIEGEBIED ALGEMENE VORMING Modulaire opleiding Opfris Tweede Graad ASO AO AV 017 Versie 1.0 BVR Pagina 1 van 17 Inhoud Ministerie van de Vlaamse Gemeenschap 5 september 2006 1 Deel 1 Opleiding... 3

Nadere informatie

Kunt u dat nog eens herhalen? Bewust werken aan luistervaardigheidslessen en -toetsen op structurerend en beoordelend niveau

Kunt u dat nog eens herhalen? Bewust werken aan luistervaardigheidslessen en -toetsen op structurerend en beoordelend niveau Ronde 3 Jean Jacobs Pedagogische begeleidingsdienst secundair onderwijs Contact: jacobs.jean@gmail.com Kunt u dat nog eens herhalen? Bewust werken aan luistervaardigheidslessen en -toetsen op structurerend

Nadere informatie

Aartsbisdom Mechelen-Brussel Vicariaat Onderwijs Diocesane Pedagogische Begeleiding Secundair Onderwijs

Aartsbisdom Mechelen-Brussel Vicariaat Onderwijs Diocesane Pedagogische Begeleiding Secundair Onderwijs Aartsbisdom Mechelen-Brussel Vicariaat Onderwijs Diocesane Pedagogische Begeleiding Secundair Onderwijs Vakdocumenten Frans (2004) Visie en accenten leerplan Frans BaO 1 De eerste stappen zetten - Basiswoordenschat

Nadere informatie

AV Nederlands A-STROOM. eerste graad LEERPLAN SECUNDAIR ONDERWIJS. 5/5 lt/w. eerste en tweede leerjaar. (vervangt 2006/004)

AV Nederlands A-STROOM. eerste graad LEERPLAN SECUNDAIR ONDERWIJS. 5/5 lt/w. eerste en tweede leerjaar. (vervangt 2006/004) LEERPLAN SECUNDAIR ONDERWIJS Vak: AV Nederlands Basisvorming 5/5 lt/w Onderwijsvorm: Graad: Leerjaar: A-STROOM Leerplannummer: 2010/003 eerste graad eerste en tweede leerjaar (vervangt 2006/004) Nummer

Nadere informatie

STAM op schoolmaat. eindtermen secundair onderwijs

STAM op schoolmaat. eindtermen secundair onderwijs STAM op schoolmaat eindtermen secundair onderwijs inhoudstafel 1. 2. inleiding...3 VOETEN...3 3. vakgebonden eindtermen - 1ste graad...4 3.1. A-stroom...4 3.1.1. 3.1.2. aardrijkskunde...4 artistieke /

Nadere informatie

Kleuteronderwijs: Ontwikkelingsdoelen Nederlands

Kleuteronderwijs: Ontwikkelingsdoelen Nederlands Kleuteronderwijs: Ontwikkelingsdoelen Nederlands 1 Nederlands - Luisteren De kleuters kunnen 1.1 een mondelinge boodschap, eventueel ondersteund door gebaar, mimiek met betrekking tot een concrete situatie

Nadere informatie

VLAAMS VERBOND VAN HET KATHOLIEK SECUNDAIR ONDERWIJS LEERPLAN SECUNDAIR ONDERWIJS NEDERLANDS. Eerste graad 1ste en 2de leerjaar

VLAAMS VERBOND VAN HET KATHOLIEK SECUNDAIR ONDERWIJS LEERPLAN SECUNDAIR ONDERWIJS NEDERLANDS. Eerste graad 1ste en 2de leerjaar VLAAMS VERBOND VAN HET KATHOLIEK SECUNDAIR ONDERWIJS LEERPLAN SECUNDAIR ONDERWIJS NEDERLANDS Eerste graad 1ste en 2de leerjaar Licap - Brussel D/1997/0279/030 september 1997 NEDERLANDS Eerste graad 1ste

Nadere informatie

STUDIEGEBIED ALGEMENE VORMING

STUDIEGEBIED ALGEMENE VORMING STUDIEGEBIED ALGEMENE VORMING Modulaire opleiding Opfris Derde Graad TSO AO AV 020 Versie 1.0 BVR Pagina 1 van 19 Inhoud Ministerie van de Vlaamse Gemeenschap 23 november 2006 1 Deel 1 Opleiding... 3 1.1

Nadere informatie

Wat stelt de doorlichting vast? Enkele voorbeelden:

Wat stelt de doorlichting vast? Enkele voorbeelden: Werken aan leerlijnen De nieuwe leerplannen zijn nu van kracht in het basisonderwijs, in de eerste en de tweede graad. Dit is een geschikt moment om leerlijnen opnieuw te bekijken of uit te werken. Wat

Nadere informatie

NEDERLANDS EERSTE GRAAD A-STROOM LEERPLAN SECUNDAIR ONDERWIJS. VVKSO BRUSSEL D/2010/7841/016 September 2010

NEDERLANDS EERSTE GRAAD A-STROOM LEERPLAN SECUNDAIR ONDERWIJS. VVKSO BRUSSEL D/2010/7841/016 September 2010 NEDERLANDS EERSTE GRAAD A-STROOM LEERPLAN SECUNDAIR ONDERWIJS VVKSO BRUSSEL September 2010 Vlaams Verbond van het Katholiek Secundair Onderwijs Guimardstraat 1, 1040 Brussel Inhoud 1 INLEIDING...5 1.1

Nadere informatie

BIJEENKOMST VAKCOÖRDINATOREN www.dagvandepoezie.be 10 NOVEMBER 2011 MENU DOELSTELLINGEN VOORSTELLING VAKGROEP SJKS, SINT- NIKLAAS LUISTERVAARDIGHEID EEN MOGELIJKE AANPAK KOFFIEPAUZE NIEUWS UIT HET VAKGEBIED

Nadere informatie

De auto s van de toekomst Handleiding leerkracht

De auto s van de toekomst Handleiding leerkracht De auto s van de toekomst Handleiding leerkracht Aantal lestijden: ± 5 Graad: 2 e Jaar: 1 e en 2 e Gelinkte vakken: aardrijkskunde, biologie, chemie, Nederlands, economie, P.O. 1. Korte inhoud De titel

Nadere informatie

Lichamelijke opvoeding

Lichamelijke opvoeding Lichamelijke opvoeding 1.19 kunnen zich in een spel inleven en hierbij verschillende rollen waarnemen. 1.20bis passen de afgesproken spelregels toe en aanvaarden de sancties bij overtredingen. 3.1 zijn

Nadere informatie

Besluit van de Vlaamse Regering betreffende de eindtermen en ontwikkelingsdoelen in het basis- en secundair onderwijs DE VLAAMSE REGERING,

Besluit van de Vlaamse Regering betreffende de eindtermen en ontwikkelingsdoelen in het basis- en secundair onderwijs DE VLAAMSE REGERING, Besluit van de Vlaamse Regering betreffende de eindtermen en ontwikkelingsdoelen in het basis- en secundair onderwijs DE VLAAMSE REGERING, Gelet op het decreet Basisonderwijs van 25 februari 1997, artikel

Nadere informatie

Registratieblad aanbod doelen SLO groep 1 en 2

Registratieblad aanbod doelen SLO groep 1 en 2 Registratieblad aanbod doelen SLO groep 1 en 2 Mondelinge taalvaardigheid: aanbod doelen voor groep 1 en 2 verwerkt in de kleuterthema s Woordenschat en woordgebruik Th 1 2 3 4 5 6 totaal uitbreiden van

Nadere informatie

Secundair volwassenenonderwijs STUDIEGEBIED TALEN RICHTGRAAD 1&2

Secundair volwassenenonderwijs STUDIEGEBIED TALEN RICHTGRAAD 1&2 Secundair volwassenenonderwijs STUDIEGEBIED TALEN RICHTGRAAD 1&2 Modulaire opleiding Europese Talen groep 2* R 1 AO TA 005 *Europese talen groep 2: Bulgaars, Fins, Grieks, Hongaars, Pools, Russisch, Servisch-Kroatisch,

Nadere informatie

EINDTERMEN en ONTWIKKELINGSDOELEN Zoektocht in het Maascentrum. A. Eindtermen voor het basisonderwijs vanaf 01/09/2010

EINDTERMEN en ONTWIKKELINGSDOELEN Zoektocht in het Maascentrum. A. Eindtermen voor het basisonderwijs vanaf 01/09/2010 EINDTERMEN en ONTWIKKELINGSDOELEN Zoektocht in het Maascentrum Derde graad LO A. Eindtermen voor het basisonderwijs vanaf 01/09/2010 Lichamelijke opvoeding Motorische competenties 1.1 De motorische basisbewegingen

Nadere informatie

4. Uitspraak in eindtermen en leerplannen Nederlands

4. Uitspraak in eindtermen en leerplannen Nederlands 4. Uitspraak in eindtermen en leerplannen Nederlands 4.1 Inleiding Zowel in Vlaanderen als in Nederland wordt de inhoud van de lessen Nederlands voor een belangrijk deel bepaald door eindtermen, kerndoelen

Nadere informatie

Nederlands ( 3F havo vwo )

Nederlands ( 3F havo vwo ) Nederlands Nederlands ( 3F havo vwo ) havo/vwo bovenbouw = CE = Verdiepende keuzestof = SE Mondelinge taalvaardigheid Subdomeinen Gespreksvaardigheid Taken: - deelnemen aan discussie en overleg - informatie

Nadere informatie

Kennismaken met en inoefenen van het geven van commando s. De leerlingen volbrengen een opdracht door het geven van commando s.

Kennismaken met en inoefenen van het geven van commando s. De leerlingen volbrengen een opdracht door het geven van commando s. Onderwerp Kennismaken met en inoefenen van het geven van commando s. De leerlingen volbrengen een opdracht door het geven van commando s. NED 2.8 WO 2.7 WO 2.9 WIS 5.4 *NED 4.2 Een instructie geven zodat

Nadere informatie

Eindtermen Wonen en leven in India

Eindtermen Wonen en leven in India Eindtermen Wonen en leven in India Leergebiedgebonden eindtermen Wereldoriëntatie Natuur ET 1.1. De leerlingen kunnen gericht waanemen met alle zintuigen en kunnen waarnemingen op een systematische wijze

Nadere informatie

GEMEENSCHAPS- EN GEWESTREGERINGEN GOUVERNEMENTS DE COMMUNAUTE ET DE REGION GEMEINSCHAFTS- UND REGIONALREGIERUNGEN

GEMEENSCHAPS- EN GEWESTREGERINGEN GOUVERNEMENTS DE COMMUNAUTE ET DE REGION GEMEINSCHAFTS- UND REGIONALREGIERUNGEN 1306 BELGISCH STAATSBLAD 13.01.2010 Ed. 2 MONITEUR BELGE GEMEENSCHAPS- EN GEWESTREGERINGEN GOUVERNEMENTS DE COMMUNAUTE ET DE REGION GEMEINSCHAFTS- UND REGIONALREGIERUNGEN VLAAMSE GEMEENSCHAP COMMUNAUTE

Nadere informatie

Officiële uitgave van het Koninkrijk der Nederlanden sinds Gelet op artikel 7 van het Eindexamenbesluit v.w.o.- h.a.v.o.- m.a.v.o.- v.b.o.

Officiële uitgave van het Koninkrijk der Nederlanden sinds Gelet op artikel 7 van het Eindexamenbesluit v.w.o.- h.a.v.o.- m.a.v.o.- v.b.o. STAATSCOURANT Officiële uitgave van het Koninkrijk der Nederlanden sinds 1814. Nr. 13602 25 juli 2011 Regeling van de Minister van Onderwijs, Cultuur en Wetenschap van 29 juni 2011, nr. VO/309740, houdende

Nadere informatie

STUDIEGEBIED TALEN RICHTGRAAD 1 EN 2

STUDIEGEBIED TALEN RICHTGRAAD 1 EN 2 Vlaamse Onderwijsraad Raad Levenslang en Levensbreed Leren Kunstlaan 6 bus 6 26 februari 2008 1210 Brussel RLLL/ET/ADV/005bijl16 STUDIEGEBIED TALEN RICHTGRAAD 1 EN 2 Opleiding Andere Talen* Verkort R1

Nadere informatie

Opleiding. Tolk Vlaamse Gebarentaal. Code + officiële benaming van de module. Module Vlaamse Gebarentaal B. Academiejaar 2015-2016.

Opleiding. Tolk Vlaamse Gebarentaal. Code + officiële benaming van de module. Module Vlaamse Gebarentaal B. Academiejaar 2015-2016. Opleiding Tolk Vlaamse Gebarentaal Code + officiële benaming van de module Module Vlaamse Gebarentaal B Academiejaar 2015-2016 Semester 2 Studieomvang 9 studiepunten Totale studietijd 180 Aantal lestijden

Nadere informatie

Nederlands ( 3F havo vwo )

Nederlands ( 3F havo vwo ) Einddoelen Nederlands Nederlands ( 3F havo vwo ) havo/vwo bovenbouw = CE = Verdiepende keuzestof = SE Mondelinge taalvaardigheid Subdomeinen Gespreksvaardigheid Taken: - deelnemen aan discussie en overleg

Nadere informatie

Eindtermen en ontwikkelingsdoelen voor explorer in de B-stroom. Gemeenschappelijke vakoverschrijdende eindtermen

Eindtermen en ontwikkelingsdoelen voor explorer in de B-stroom. Gemeenschappelijke vakoverschrijdende eindtermen Eindtermen en ontwikkelingsdoelen voor explorer in de B-stroom Gemeenschappelijke vakoverschrijdende eindtermen Gemeenschappelijke stam : (communicatief vermogen) brengen belangrijke elementen van communicatief

Nadere informatie

STUDIEGEBIED ALGEMENE VORMING

STUDIEGEBIED ALGEMENE VORMING STUDIEGEBIED ALGEMENE VORMING Modulaire opleiding Wetenschappen AO AV 004 Protocol Datum: 25 juli 2006 Versie 1.0 DEF Pagina 1 van 101 Inhoud Ministerie van de Vlaamse Gemeenschap 1 Deel 1 Opleiding...

Nadere informatie

Kan ik het wel of kan ik het niet?

Kan ik het wel of kan ik het niet? 1 Kan ik het wel of kan ik het niet? Hieronder staan een aantal zogenaamde kan ik het wel, kan ik het niet-schalen. Deze hebben betrekking op uw taalvaardigheid in zowel het Nederlands als het Engels.

Nadere informatie

Leerlijn leren leren. 4 Leerlijn leren leren. 1 Strategieën om kennis op te bouwen en problemen op te lossen

Leerlijn leren leren. 4 Leerlijn leren leren. 1 Strategieën om kennis op te bouwen en problemen op te lossen 4 Leerlijn leren leren Leerlijn leren leren 1 2 3 4 5 6 1 Strategieën om kennis op te bouwen en problemen op te lossen 1 De lln kunnen losse gegevens leren ze: a betekenis te geven ze te situeren in een

Nadere informatie

Friese taal en cultuur VWO. Syllabus centraal examen 2010

Friese taal en cultuur VWO. Syllabus centraal examen 2010 Friese taal en cultuur VWO Syllabus centraal examen 2010 oktober 2008 2008 Centrale Examencommissie Vaststelling Opgaven vwo, havo, vmbo, Utrecht Alle rechten voorbehouden. Alles uit deze uitgave mag worden

Nadere informatie

Module BE NT2 01 Data Operationalisering contacturen Operationalisering projectwerk. Module BE NT2 02 LUISTEREN 1

Module BE NT2 01 Data Operationalisering contacturen Operationalisering projectwerk. Module BE NT2 02 LUISTEREN 1 LUISTEREN 1 Module BE NT2 01 Data Operationalisering contacturen Operationalisering projectwerk Alle relevante gegevens begrijpen in een enkelvoudige instructie (prescriptieve teksten) van een onbekende

Nadere informatie

DOELSTELLINGEN EN VOET VAN COUDENBERG TOT KUNSTBERG

DOELSTELLINGEN EN VOET VAN COUDENBERG TOT KUNSTBERG DOELSTELLINGEN EN VOET VAN COUDENBERG TOT KUNSTBERG 2 DE GRAAD SECUNDAIR ONDERWIJS - TSO - De volgende doelstellingen en VOET komen aan bod. Aangezien de leerlingen in groepjes worden onderverdeeld, onderzoek

Nadere informatie

NEDERLANDS DERDE GRAAD ASO KSO TSO LEERPLAN SECUNDAIR ONDERWIJS. VVKSO BRUSSEL D/2014/7841/001 vervangt leerplan 2006/0279/008 vanaf 1 september 2014

NEDERLANDS DERDE GRAAD ASO KSO TSO LEERPLAN SECUNDAIR ONDERWIJS. VVKSO BRUSSEL D/2014/7841/001 vervangt leerplan 2006/0279/008 vanaf 1 september 2014 NEDERLANDS DERDE GRAAD ASO KSO TSO LEERPLAN SECUNDAIR ONDERWIJS VVKSO BRUSSEL vervangt leerplan 2006/0279/008 vanaf 1 september 2014 Vlaams Verbond van het Katholiek Secundair Onderwijs Guimardstraat 1,

Nadere informatie

Overzicht van de leergebiedgebonden, leergebied-overschrijdende, vakgebonden en vakoverschrijdende eindtermen EHBO en de ontwikkelingsdoelen.

Overzicht van de leergebiedgebonden, leergebied-overschrijdende, vakgebonden en vakoverschrijdende eindtermen EHBO en de ontwikkelingsdoelen. Overzicht van de leergebiedgebonden, leergebied-overschrijdende, vakgebonden en vakoverschrijdende eindtermen EHBO en de ontwikkelingsdoelen. Inhoud Ontwikkelingsdoelen kleuteronderwijs Impliciet Wereldoriëntatie

Nadere informatie

Kruistabel ter inspiratie voor het opmaken van een jaarplan Duits voor het 2 e leerjaar van de 2 e graad aso. Datu m van de les. De leerlingen kunnen

Kruistabel ter inspiratie voor het opmaken van een jaarplan Duits voor het 2 e leerjaar van de 2 e graad aso. Datu m van de les. De leerlingen kunnen Titel / thema tekst / toets Kruistabel ter inspiratie voor het opmaken van een jaarplan Duits voor het 2 e leerjaar van de 2 e graad aso De leerlingen kunnen LUISTERVAARDIGHEID Lu 1 op beschrijvend niveau

Nadere informatie

Basiseducatie LEERGEBIED Nederlands (NT1)

Basiseducatie LEERGEBIED Nederlands (NT1) Basiseducatie LEERGEBIED Nederlands (NT1) Opleiding Nederlands - Doorstroom AO BE 036 Versie 2.0 BVR Pagina 1 van 21 Inhoud Vlaams Ministerie van Onderwijs en Vorming 1 februari 2013 1 Opleiding... 3 1.1

Nadere informatie

FRIESE TAAL EN CULTUUR HAVO

FRIESE TAAL EN CULTUUR HAVO FRIESE TAAL EN CULTUUR HAVO SYLLABUS CENTRAAL EXAMEN 2016 Inhoud Voorwoord 6 1 Examenstof van centraal examen en schoolexamen 7 2 Specificatie van de globale eindtermen voor het CE 8 Domein A: Leesvaardigheid

Nadere informatie

NEDERLANDS TWEEDE GRAAD ASO KSO TSO LEERPLAN SECUNDAIR ONDERWIJS

NEDERLANDS TWEEDE GRAAD ASO KSO TSO LEERPLAN SECUNDAIR ONDERWIJS NEDERLANDS TWEEDE GRAAD ASO KSO TSO LEERPLAN SECUNDAIR ONDERWIJS VVKSO BRUSSEL vervangt leerplan 2002/7841/008 met ingang van september 2012 Vlaams Verbond van het Katholiek Secundair Onderwijs Guimardstraat

Nadere informatie

STUDIEGEBIED NEDERLANDS TWEEDE TAAL

STUDIEGEBIED NEDERLANDS TWEEDE TAAL Vlaamse Onderwijsraad Raad Levenslang en Levensbreed Leren Kunstlaan 6 bus 6 26 februari 2008 1210 Brussel RLLL/ET/ADV/005bijl12 STUDIEGEBIED NEDERLANDS TWEEDE TAAL Opleiding NT2 Verkort R3 AO NT 017 Versie

Nadere informatie

2F TAKEN SPECIFICATIE EN KENMERKEN week 1 week 2 week 3 week 4 week 5 week 6 week 7 week 8 week 9 week 10 Neemt deel aan discussie en overleg

2F TAKEN SPECIFICATIE EN KENMERKEN week 1 week 2 week 3 week 4 week 5 week 6 week 7 week 8 week 9 week 10 Neemt deel aan discussie en overleg 2F TAKEN SPECIFICATIE EN KENMERKEN week 1 week 2 week 3 week 4 week 5 week 6 week 7 week 8 week 9 week 10 Neemt deel aan discussie en overleg Gesprekken Kan eenvoudige gesprekken voeren over alledaagse

Nadere informatie

Pedagogische Begeleidingsdienst Basisonderwijs GO! wereldoriëntatie

Pedagogische Begeleidingsdienst Basisonderwijs GO! wereldoriëntatie & Pedagogische Begeleidingsdienst Basisonderwijs GO! wereldoriëntatie E HO DIT T RK AL E W ITA? G I D IER H CA mens & maatschappij specifieke visie van leerlijn naar methodiek van methodiek naar leerlijn

Nadere informatie

FRIESE TAAL EN CULTUUR HAVO. Syllabus centraal examen 2015

FRIESE TAAL EN CULTUUR HAVO. Syllabus centraal examen 2015 FRIESE TAAL EN CULTUUR HAVO Syllabus centraal examen 2015 April 2013 2013 College voor Examens, Utrecht Alle rechten voorbehouden. Alles uit deze uitgave mag worden verveelvoudigd, opgeslagen in een geautomatiseerd

Nadere informatie

SLO-kerndoelanalyse Alles-in-1/Alles apart. Uitgeverij Alles-in-1

SLO-kerndoelanalyse Alles-in-1/Alles apart. Uitgeverij Alles-in-1 SLO-kerndoelanalyse Alles-in-1/Alles apart Uitgeverij Alles-in-1 Stichting leerplanontwikkeling (SLO), Enschede 2 maart 2010 Alle rechten voorbehouden. Mits de bron wordt vermeld is het toegestaan om zonder

Nadere informatie

SLO-kerndoelanalyse Alles-in-1/Alles apart. Uitgeverij Alles-in-1

SLO-kerndoelanalyse Alles-in-1/Alles apart. Uitgeverij Alles-in-1 SLO-kerndoelanalyse Alles-in-1/Alles apart Uitgeverij Alles-in-1 Stichting leerplanontwikkeling (SLO), Enschede 2 maart 2010 Alle rechten voorbehouden. Mits de bron wordt vermeld is het toegestaan om zonder

Nadere informatie

VRAGENLIJST LEERKRACHT MIDDENBOUW TUSSENDOELENMONITOR

VRAGENLIJST LEERKRACHT MIDDENBOUW TUSSENDOELENMONITOR VRAGENLIJST LEERKRACHT MIDDENBOUW TUSSENDOELENMONITOR INHOUDSOPGAVE Gevorderde geletterdheid Doelen blz. 3 Activiteiten blz. 3 Evaluatie blz. 3 Speciale leerbehoeften blz. 4 Mondelinge communicatie Doelen

Nadere informatie

Leertraject Engels richtgraad 2.4

Leertraject Engels richtgraad 2.4 1/23 Docent : Dirk Dufour Cursusjaar 2008-2009 SPLAN Lestijden/week: 4 Leerplannummer: 2003/654M Engels Cursusmateriaal: Innovations, upper interlmediate (second edition) by Hugh Dellar and Darryl Hocking

Nadere informatie

Luisteren 1 hv 2 hv 3hv

Luisteren 1 hv 2 hv 3hv Carte Orange 1 hv, 2 hv, 3 hv ERK-overzicht 1 Luisteren 1 hv 2 hv 3hv 1 Gesprekken tussen moedertaalsprekers verstaan A2 Kan het onderwerp bepalen van een langzaam en duidelijk gesproken gesprek 2-3-4-5-6-7-8*

Nadere informatie

Uitwerking kerndoel 7 Nederlandse taal

Uitwerking kerndoel 7 Nederlandse taal Uitwerking kerndoel 7 Nederlandse taal Tussendoelen en leerlijnen Nederlandse taal Primair onderwijs In samenwerking met het expertisecentrum Nederlands Enschede, 1 juni 2006 Nederlands kerndoel 7 Stichting

Nadere informatie

Basisvorming B-STROOM. 1e graad 2010/26/1//D LEERPLAN SECUNDAIR ONDERWIJS 1 B 2 BVL. (vervangt 97364) Vak: AV Project algemene vakken 13/8 lt/w

Basisvorming B-STROOM. 1e graad 2010/26/1//D LEERPLAN SECUNDAIR ONDERWIJS 1 B 2 BVL. (vervangt 97364) Vak: AV Project algemene vakken 13/8 lt/w LEERPLAN SECUNDAIR ONDERWIJS Vak: AV Project algemene vakken 13/8 lt/w Basisvorming Onderwijsvorm: Graad: Leerjaar: B-STROOM 1e graad 1 B 2 BVL Leerplannummer: 2010/019 Nummer inspectie: (vervangt 97364)

Nadere informatie

CONCEPT. Domein A 1: Lezen van zakelijke teksten. Tussendoelen Nederlands onderbouw vo, vmbo

CONCEPT. Domein A 1: Lezen van zakelijke teksten. Tussendoelen Nederlands onderbouw vo, vmbo Tussendoelen Nederlands onderbouw vo, vmbo Domein A 1: Lezen van zakelijke teksten Subdomein A 1.1: Woordenschat 1.1 vmbo de betekenis van onbekende woorden afleiden uit de context; 1.2 vmbo de betekenis

Nadere informatie

FRIESE TAAL EN CULTUUR HAVO

FRIESE TAAL EN CULTUUR HAVO FRIESE TAAL EN CULTUUR HAVO SYLLABUS CENTRAAL EXAMEN 2017 Inhoud Voorwoord 6 1 Examenstof van centraal examen en schoolexamen 7 2 Specificatie van de globale eindtermen voor het CE 8 Domein A: Leesvaardigheid

Nadere informatie

Taal in beeld Spelling in beeld

Taal in beeld Spelling in beeld Taal in beeld/ / Spelling in beeld Kerndoelanalyse SLO Juli 2011 Verantwoording 2011 SLO (nationaal expertisecentrum leerplanontwikkeling), Enschede Alle rechten voorbehouden. Mits de bron wordt vermeld

Nadere informatie

Leerplandoelstellingen en leerinhouden 2de graad aso / tso handel en handel-talen / kso-tso

Leerplandoelstellingen en leerinhouden 2de graad aso / tso handel en handel-talen / kso-tso 1 Leerplandoelstellingen en leerinhouden 2de graad aso / tso handel en handel-talen / kso-tso aso tso handel en handel-talen (4 u 5 u of 6 u) kso-tso ( 2 u 3 u ) LUISTEREN Lu 1 het onderwerp bepalen in

Nadere informatie

STUDIEGEBIED NEDERLANDS TWEEDE TAAL

STUDIEGEBIED NEDERLANDS TWEEDE TAAL Vlaamse Onderwijsraad Raad Levenslang en Levensbreed Leren Kunstlaan 6 bus 6 26 februari 2008 1210 Brussel RLLL/ET/ADV/005bijl14 STUDIEGEBIED NEDERLANDS TWEEDE TAAL Opleiding NT2 Professioneel Bedrijfsgericht

Nadere informatie

Luisteren 1 gt/h 2 gt 3/4 vmbo

Luisteren 1 gt/h 2 gt 3/4 vmbo Carte Orange 1 gth, 2 gt, 3/4 vmbo ERK-overzicht 1 Luisteren 1 gt/h 2 gt 3/4 vmbo 1 Gesprekken tussen moedertaalsprekers verstaan A2 Kan het onderwerp bepalen van een langzaam en duidelijk gesproken gesprek

Nadere informatie

Basiseducatie LEERGEBIED Nederlands (NT1)

Basiseducatie LEERGEBIED Nederlands (NT1) Basiseducatie LEERGEBIED Nederlands (NT1) Opleiding Nederlands - Maatschappelijk AO BE 034 Versie 2.0 BVR Pagina 1 van 31 Inhoud Vlaams Ministerie van Onderwijs en Vorming 1 februari 2013 1 Opleiding...

Nadere informatie

Luisteren leerjaar 1-2 havo/vwo

Luisteren leerjaar 1-2 havo/vwo Luisteren leerjaar 1-2 havo/vwo Doelen In het eerste leerjaar havo/vwo geldt het volgende doel op 2F: Leerlingen kunnen luisteren naar teksten met een duur van maximaal twintig minuten (die gepauzeerd

Nadere informatie

DOELSTELLINGEN OP ZOEK NAAR HET COUDENBERGPALEIS

DOELSTELLINGEN OP ZOEK NAAR HET COUDENBERGPALEIS DOELSTELLINGEN OP ZOEK NAAR HET COUDENBERGPALEIS GEKOPPELD AAN DE EINDTERMEN 3 DE GRAAD BASISONDERWIJS Voor het bepalen van de doelstellingen hebben we ons gebaseerd op de eindtermen basisonderwijs. Doelstellingen

Nadere informatie

ET 1.1. De leerlingen kunnen gericht waarnemen met alle zintuigen en kunnen waarnemingen op een systematische wijze noteren.

ET 1.1. De leerlingen kunnen gericht waarnemen met alle zintuigen en kunnen waarnemingen op een systematische wijze noteren. Wereldoriëntatie ET 1.1. De leerlingen kunnen gericht waarnemen met alle zintuigen en kunnen waarnemingen op een systematische wijze noteren. NATUUR ET 1.6 De leerlingen kunnen illustreren dat de mens

Nadere informatie

JK OK L1 L2 L3 L4 L5 L6

JK OK L1 L2 L3 L4 L5 L6 Atelier: Een reclamefilmpje maken JK OK L1 L2 L3 L4 L5 L6 Eindtermen: Wereldoriëntatie 1.16 De leerlingen kunnen met enkele voorbeelden aantonen dat energie nodig is voor het functioneren van levende en

Nadere informatie

Profiel Maatschappelijke Taalvaardigheid

Profiel Maatschappelijke Taalvaardigheid Profiel Maatschappelijke Taalvaardigheid PMT Het Profiel Maatschappelijke Taalvaardigheid omvat de taalvaardigheid die nodig is om zelfstandig maatschappelijk te functioneren het Nederlands en is de eerste

Nadere informatie

PROGRAMMA VAN TOETSING EN AFSLUITING. Vak: Nederlandse taal en literatuur (Netl)

PROGRAMMA VAN TOETSING EN AFSLUITING. Vak: Nederlandse taal en literatuur (Netl) PROGRAMMA VAN TOETSING EN AFSLUITING Vak: Nederlandse taal en literatuur (Netl) Inleiding Voor het vak Nederlands ben je bezig met twee onderdelen: taalvaardigheid en literatuuronderwijs. Voor taalvaardigheid

Nadere informatie

Mediawijs heid. Menu. Mediawijsheid? 16/11/11

Mediawijs heid.  Menu. Mediawijsheid? 16/11/11 Mediawijs heid www.dagvandepoezie.be Menu Domeina,akening Mediawijsheid? Twee concrete lessen Kijk- en luistervaardigheid Leesvaardigheid Ruimte voor discussie/gesprek Leerkrachten op zoek (probeersels

Nadere informatie

Niveaubepaling Nederlandse taal

Niveaubepaling Nederlandse taal Niveaubepaling Nederlandse taal Voor een globale niveaubepaling kunt u de niveaubeschrijvingen A1 t/m C1 doornemen en vaststellen welk niveau het beste bij u past. Niveaubeschrijving A0 Ik heb op alle

Nadere informatie

Tussendoelen Engels onderbouw vo havo/vwo

Tussendoelen Engels onderbouw vo havo/vwo Tussendoelen Engels onderbouw vo havo/vwo Preambule Voor alle domeinen van Engels geldt dat het gaat om toepassingen van kennis en vaardigheden op thema s die alledaags en vertrouwd zijn. Hieronder worden

Nadere informatie

STUDIEGEBIED TALEN RICHTGRAAD 1 EN 2

STUDIEGEBIED TALEN RICHTGRAAD 1 EN 2 Vlaamse Onderwijsraad Raad Levenslang en Levensbreed Leren Kunstlaan 6 bus 6 26 februari 2008 1210 Brussel RLLL/EXT/ADV/005bijl18 STUDIEGEBIED TALEN RICHTGRAAD 1 EN 2 Opleiding Grieks Pools Russisch Turks

Nadere informatie

CONCEPT. Tussendoelen Engels onderbouw vo havo/vwo

CONCEPT. Tussendoelen Engels onderbouw vo havo/vwo Tussendoelen Engels onderbouw vo havo/vwo Preambule Voor alle domeinen van Engels geldt dat het gaat om toepassingen van kennis en vaardigheden op thema s die alledaags en vertrouwd zijn. Hieronder worden

Nadere informatie

Doorlopende leerlijnen Nederlands (PO - havo/vwo) 2011

Doorlopende leerlijnen Nederlands (PO - havo/vwo) 2011 Doorlopende leerlijnen Nederlands ( - havo/vwo) 2011 De samengevatte kerndoelen en eindtermen in samenhang met de referentieniveaus taal Domein 1. Leesvaardigheid Nr. 4: Informatie achterhalen in informatieve

Nadere informatie

Uitwerking kerndoel 3 Nederlandse taal

Uitwerking kerndoel 3 Nederlandse taal Uitwerking kerndoel 3 Nederlandse taal Tussendoelen en leerlijnen Nederlandse taal Primair onderwijs In samenwerking met het expertisecentrum Nederlands Enschede, 1 juni 2006 Nederlands kerndoel 3 Stichting

Nadere informatie

Leerstofoverzicht Lezen in beeld

Leerstofoverzicht Lezen in beeld Vaardigheden die bij één passen, worden in Lezen in beeld steeds bij elkaar, in één blok aangeboden. Voor Lezen in beeld a geldt het linker. Voor Lezen in beeld b t/m e geldt het rechter. In jaargroep

Nadere informatie

Infofiche Helpertje. 1. Praktische gegevens. 2. Inhoud en doelstellingen

Infofiche Helpertje. 1. Praktische gegevens. 2. Inhoud en doelstellingen Infofiche Helpertje 1. Praktische gegevens Werkboek: Helpertje (CN0618) Handleiding: Eerstehulpcursussen Helpertje-Junior Helper (CN0617) Doelgroep: 10 tot 12 jaar Duur: 16 uur + praktijktest Lesgever:

Nadere informatie