DE ARBEIDSDEELNAME VAN MENSEN MET FUNCTIONERINGSPROBLEMEN

Save this PDF as:
 WORD  PNG  TXT  JPG

Maat: px
Weergave met pagina beginnen:

Download "DE ARBEIDSDEELNAME VAN MENSEN MET FUNCTIONERINGSPROBLEMEN"

Transcriptie

1 1 DE ARBEIDSDEELNAME VAN MENSEN MET FUNCTIONERINGSPROBLEMEN Op basis van de Gezondheidsenquête 2001 Erik Samoy - Studiecel VFSIPH - juni 2003 Sedert 1997 worden de Belgen om de drie à vier jaar ondervraagd over hun gezondheidstoestand. In 2004 zal dat opnieuw gebeuren. De enquête, de Health Interview Survey Belgium, hierna gezondheidsenquête genoemd, wordt uitgevoerd door de Afdeling epidemiologie van het Wetenschappelijk Instituut voor Volksgezondheid en bevat een schat aan informatie over mensen met functioneringsproblemen. Daarom leek het ons interessant ze eens nader te bekijken. 1. Mensen met functioneringsproblemen We bespreken hier de recentste enquête van 2001 en vergelijken daarna de resultaten kort met die van Voor informatie over de opzet, de steekproefomvang, de vragenlijsten enz. verwijzen we naar de overheidswebsite Vooraf nog dit : hoewel de steekproef zeer groot is (meer dan tienduizend mensen van alle leeftijden), mag men toch niet uit het oog verliezen dat de wijze van steekproeftrekking tot gevolg heeft dat geïnstitutionaliseerde mensen (bv. langdurig verblijvend in de psychiatrie of in woonvoorzieningen voor mentaal gehandicapten) ondervertegenwoordigd zijn. De vragenlijst van de gezondheidsenquête bevat uiteraard vragen over ziektes, aandoeningen, handicaps of functioneringsproblemen. In onze analyse hebben we gebruik gemaakt van de antwoorden op de volgende vragen: Heeft u last van één of meerdere langdurige ziekten, langdurige aandoeningen of handicaps? De antwoordcategorieën zijn : ja/neen/weet niet/geen antwoord (vraag MB.01) Is u vanwege deze ziekte(n), aandoening(en) of handicap(s) belemmerd in uw dagelijkse bezigheden? De antwoordcategorieën zijn : voortdurend / af en toe / niet of zelden / weet niet / geen antwoord (vraag MB.03). Is u als gevolg van deze ziekte(n), aandoening(en) of handicap(s) bedlegerig? De antwoordcategorieën zijn : voortdurend / af en toe / niet of zelden / weet niet / geen antwoord (vraag MB.04) Aan de hand van deze vragen is een variabele geconstrueerd (MB_2) die het mogelijk maakt de onderzoekspopulatie in de volgende 5 groepen op te delen (hoe dit gebeurd is, kan men nalezen in de Health Interview Survey Manual op de website, blz. 52) :

2 2 1. personen met ernstige beperkingen; 2. personen met matige beperkingen; 3. personen met lichte beperkingen; 4. personen die weliswaar zeggen last te hebben van een ziekte, een langdurige aandoening of een handicap, maar geen beperkingen ervaren; 5. personen die geen last hebben van een langdurige ziekte, een langdurige aandoening of een handicap. Ten behoeve van de analyse zijn de groepen 4 en 5 samengevoegd tot de categorie mensen zonder functioneringsproblemen (m.z.f.) en de groepen 1, 2 en 3 tot de categorie mensen met functioneringsproblemen (m.m.f.) die we in een aantal gevallen opdelen naar ernst van de beperkingen (ernstig, matig, licht). De categorie mensen met functioneringsproblemen bestaat uit 'mensen die beperkingen ondervinden als gevolg van één of meerdere langdurige ziektes, langdurige aandoeningen of handicaps'. Welke gezondheidstoornissen dat zijn, kunnen we hier niet vermelden, daarvoor is de lijst veel te lang. Sommige lijken zeer ernstig (bv. multipele sclerose, ziekte van Huntington) en andere lichter (bv. sinusitis, een verlamde vinger, diabetes), maar een juiste inschatting van de ernst is natuurlijk alleen op het niveau van de beperkingen mogelijk. We spreken van 'functioneringsproblemen' en niet van 'handicaps' omdat de term 'handicap' in het gewone taalgebruik te eng geïnterpreteerd wordt en alle aandoeningen en chronische ziektes waar het hier om gaat niet dekt. Bovendien sluit de term "functioneringsprobleem' aan bij de terminologie van de ICF (International Classification of Functioning, Disability and Health, WHO). De volgende tabel toont het voorkomen van functioneringsproblemen naar leeftijd en gewest. Tabel 1 : Percentage mensen met functioneringsproblemen naar leeftijd en gewest. Leeftijd Wallonië Brussel Vlaanderen België 0-14jaar jaar jaar Totaal aantal inwoners Dat het percentage mensen met functioneringsproblemen stijgt met de leeftijd, is niet verrassend. Er zijn echter in elke leeftijdsgroep opmerkelijke verschillen tussen de

3 3 gewesten : Wallonië heeft telkens het meeste mensen met functioneringsproblemen en Vlaanderen het minst, terwijl Brussel een middenpositie inneemt. We beperken ons in wat volgt tot de bevolking in de werkzame leeftijd die we, naar internationaal gebruik, omschrijven als de jarigen. In heel België heeft 15% van die groep functioneringsproblemen en in Wallonië zelfs bijna 20%. Er is weinig verschil naar geslacht (België: mannen 15.5%, vrouwen 14.9%). Het aantal mensen tussen 15 en 64 jaar dat verklaart officieel als invalide of gehandicapte erkend te zijn, bedraagt 5%, en dit percentage verschilt nauwelijks naargelang het gewest. Tabel 2 toont het verband tussen functioneringsproblemen en de leeftijd binnen de bevolking in de werkzame leeftijd. Tabel 2 : Percentage mensen met functioneringsproblemen in de werkzame leeftijd naar leeftijd en gewest Leeftijd Wallonië Brussel Vlaanderen België aantal inwoners Tabel 3 geeft een regionale verdeling naar ernst van de functioneringsproblemen van alle mensen in de werkzame leeftijd. Tabel 3 : Percentage mensen met functioneringsproblemen naar ernst en gewest. Ernst Wallonië Brussel Vlaanderen België ernstig matig licht totaal Voor alle graden van ernst is het aandeel mensen met problemen in Vlaanderen lager dan in de andere gewesten. Voor mensen met ernstige problemen is het zelfs maar de helft. De gezondheidsenquête bevat gedetailleerde informatie over een aantal specifieke functioneringsproblemen. Van de jarigen heeft 2.1% mobiliteitsbeperkingen (1.3% is beperkt tot huis en tuin, 0.4% is stoelgebonden en 0.3% is bedgebonden). Op basis van

4 4 de vraag of men het geluid van een TV die op een redelijk volume staat kan horen of enkel wanneer die nog harder wordt gezet, zijn er 5.1% mensen met auditieve beperkingen (4.5% matig, 0.6% ernstig). Op basis van de vraag of men een vriend aan de overkant van de straat (4m) dan wel op armlengte kan herkennen, zijn er 2.9% mensen met visuele beperkingen (2.4% matig, 0.6% ernstig). Voor België betekent dit in absolute cijfers mensen met ernstige auditieve beperkingen en mensen met ernstige visuele beperkingen (15-64 jaar). 2. De arbeidsdeelname van mensen met functioneringsproblemen In de enquête worden mensen die betaald werk verrichten - ook al is het maar één uur per week - en mensen die wegens zwangerschap, loopbaanonderbreking, ziekte enz. tijdelijk met hun werk gestopt zijn - als "werkenden" beschouwd. De groep niet-werkenden omvat de werkzoekenden en de niet-actieven (bv. bruggepensioneerden, mensen op de invaliditeit, huisvrouwen/-mannen). Het aandeel van de werkenden in de totale bevolking in de werkzame leeftijd is de werkzaamheidsgraad. Het is bekend dat de werkzaamheidsgraad van mannen en vrouwen verschilt en ook varieert naargelang de leeftijd. Uit de gezondheidsenquête blijkt dat de werkzaamheidsgraad van de vrouwen in België zo'n 20% lager ligt dan die van de mannen (60.9% tegenover 81.1%). Van de jarigen is ongeveer 80% werkzaam. Dit percentage stijgt tot 86% bij de jarigen en daalt dan weer tot 52% bij de jarigen. De arbeidsdeelname van mensen met functioneringsproblemen moet worden geïnterpreteerd/bekeken in het licht van die ongelijke arbeidsdeelname naar geslacht en leeftijd. We gaan uit van de volgende tabel. Tabel 4 : Werkzaamheidsgraad naar gewest en het al dan niet hebben van functioneringsproblemen. Vlaanderen Wallonië Brussel België met problemen zonder problemen Totaal De werkzaamheidsgraad in de gehele steekproef bedraagt 71%. Onder mensen met functioneringsproblemen is dit 20% minder. Er is weinig verschil tussen Brussel en Wallonië, maar in Vlaanderen ligt de werkzaamheidsgraad van mensen met problemen toch iets lager. In de volgende tabel houden we ook rekening met de ernst van de beperkingen.

5 5 Tabel 5 : Werkzaamheidsgraad naar gewest en ernst van de functioneringsproblemen. Ernst Vlaanderen Wallonië Brussel België ernstig matig licht allen met problemen allen zonder problemen Opmerkelijk is dat er in Brussel en Wallonië bijna geen verschil is tussen mensen met ernstige en met matige problemen, terwijl mensen met ernstige functioneringproblemen in Vlaanderen maar half zo vaak werkzaam zijn als mensen met matige functioneringsproblemen. Er is al op gewezen dat de werkzaamheidsgraad van vrouwen in België lager is dan die van mannen. Bij de mensen zonder functioneringsproblemen ligt de werkzaamheidsgraad bij de vrouwen bijna 20% lager dan bij de mannen (65.1% tegenover 84.7%). Bij de mensen met problemen bedraagt het verschil 24% (38.9% bij de vrouwen tegenover 63.0% bij de mannen). Verschillen van die omvang vinden we zowel in Vlaanderen (verschil manvrouw bij m.m.f. = 26.5%, bij m.z.f. = 19.3%) als in Brussel (m.m.f 23.6% versus 16.2% m.z.f.) en Wallonië (20.5% m.m.f. versus 21.5% m.z.f.). Zoals blijkt uit onderstaande grafiek, stijgt de werkzaamheidsgraad van mensen met of zonder functioneringsproblemen aanvankelijk met de leeftijd en begint dan te dalen. Grafiek 1 : De werkzaamheidsgraad van m.m.f. (ondercurve) en m.z.f. (bovencurve) naar leeftijd

6 6 In alle leeftijdsklassen ligt de werkzaamheidsgraad van mensen met problemen lager, maar op hogere leeftijden wordt het verschil stelselmatig kleiner doordat ook de arbeidsdeelname van mensen zonder problemen sterk afneemt. In de volgende tabel houden we rekening met de leeftijd, het geslacht en het hebben van functioneringsproblemen. Tabel 6 : Werkzaamheidsgraad naar leeftijd, functioneringsproblemen en geslacht (België) j j j j j j. m.m.f. (M+V) Man Vrouw m.z.f. (M+V) Man Vrouw Totaal Wanneer we ook nog het onderscheid man-vrouw in het plaatje betrekken, zien we dat de werkzaamheidsgraad van mensen mét functioneringsproblemen in elke gecombineerde geslacht-leeftijd categorie (bv. mannen van jaar of vrouwen van jaar) lager is dan die van mensen zonder functioneringsproblemen. De hoogste werkzaamheidsgraad vinden we bij de mannen van 35 tot 44 jaar zonder functioneringsproblemen (95.9%) en de laagste bij vrouwen van 55 tot 64 jaar met functioneringsproblemen (15.1%). Een ander kenmerk dat de arbeidsparticipatie beïnvloedt, is het onderwijsniveau. De volgende tabel toont hoe dit speelt in relatie tot functioneringsproblemen. Het is opmerkelijk dat de werkzaamheidsgraad van mensen met funtioneringsproblemen die een hoog onderwijsniveau hebben zelfs hoger is dan die van mensen zonder functioneringsproblemen met een laag onderwijsniveau. Tabel 7 : Werkzaamheidsgraad naar functioneringsproblemen en onderwijsniveau (België 15-64j) Onderwijsniveau* Mensen met problemen Mensen zonder problemen Totaal Laag Hoog Totaal * Laag = ten hoogste lager secundair onderwijs; Hoog = hoger secundair en hoger.

7 7 We hebben de vier kenmerken leeftijd, geslacht, opleidingsniveau en functioneringsproblemen ingevoerd in een logistische regressie met het al dan niet werkzaam zijn als afhankelijke variabele. Met deze vorm van regressieanalyse, die geschikt is wanneer de afhankelijke variabele, zoals in ons geval, een tweedeling is, willen we nagaan welke van de vier kenmerken een invloed hebben op de kans dat iemand werkzaam is en hoe groot die invloed is. Om technische redenen wordt gewerkt met de natuurlijke logaritme van kansverhoudingen. In dit geval gaat het om de natuurlijke logaritme van kans om aan het werk te zijn gedeeld door de kans om niet aan het werk te zijn (= de logit). De regressie is uitgevoerd voor de groep jarigen voor heel België, en de gewichten zijn herschaald zodat het gemiddelde ervan 1 is. De analyse is beperkt tot mensen van 20 jaar en ouder. Beneden die leeftijd betekent "niet werkzaam zijn" immers meestal dat men nog school loopt. Bovendien kunnen we leeftijd daardoor beter in het analysemodel inbrengen. We hebben namelijk vastgesteld dat de werkzaamheidsgraad heel snel stijgt in de periode van de overgang van school naar werk, maar daarna een hele tijd stabiel blijft tot zowat 50 jaar. Daarom hebben we de variabele leeftijd in twee klassen opgedeeld (20-49 jaar en jaar). Ook de andere onafhankelijke variabelen zijn tweedelingen : man-vrouw; lager opgeleid (ten hoogste lager secundair) - hoger opgeleid; en met of zonder functioneringsproblemen. In model A wordt rekening gehouden met leeftijd en geslacht en is de variabele functioneringsproblemen een tweedeling (met/zonder), in model B is de ernst van de problemen opgenomen, met de mensen zonder problemen als referentiecategorie. Dit betekent dat drie tweedelingen worden gemaakt waarbij de categorie "geen problemen" achtereenvolgens vergeleken wordt met de categorieën lichte, matige of ernstige problemen. In model C is het opleidingsniveau toegevoegd en wordt ook de ernst van de problemen in rekening gebracht.

8 8 Tabel 8 Geschatte parameters van logistische regressiemodellen voor de logit op het werkzaam zijn. Model A Model B Model C B-coëfficient s.e R B-coëfficient s.e R B-coëfficient s.e. R Constante * * *.07 Leeftijd 0= =50-64 Geslacht (M=0 V=1) Problemen (N=0 J=1) Opleiding (0=laag 1=hoog) * * * * * * * * Problemen referentie : geen = 0 Ernstig (1) * * Matig (1) * * Licht (1) * * Nagelkerke * significant (p<0.01) In model A hebben de variabelen leeftijd, geslacht en functioneringsproblemen alle drie een significante invloed op de logaritme van de kansverhouding werkzaam - niet werkzaam (alle B-coëfficienten zijn significant). De waarden van de R geven aan wat de bijdrage is van een variabele in de verklaring van het al dan niet hebben van werk. Daaruit blijkt dat leeftijd de grootste verklaringskracht heeft, gevolgd door geslacht en daarna door het hebben van functioneringsproblemen. Uit model B blijkt dat de ernst van de problemen ook een rol speelt. De invloed van ernstige of een matige problemen is vrijwel gelijk, maar lichte problemen hebben maar een heel geringe invloed. In model C is ook het opleidingsniveau ingebracht en dit blijkt eveneens een belangrijke invloed te hebben, die zelfs groter is dan de invloed van de functioneringsproblemen. De conclusie van deze analyse is dat het hebben van functioneringsproblemen een autonome factor is die de kans op het hebben van werk bepaalt ook nadat de effecten van leeftijd, geslacht en opleiding in rekening zijn gebracht.

9 9 Op basis van elk model kan een wiskundige functie worden opgesteld waarmee de kans kan worden berekend dat iemand met bepaalde kenmerken aan het werk is. We doen dit voor model C, in de situatie van ernstige problemen (de laatste coëfficient moet vervangen worden door de B-coëfficient die van toepassing is in het geval van matige of lichte problemen en door 0 als er geen problemen zijn). ( x leeftijd x geslacht x opleiding x 1) e p werk = ( x leeftijd x geslacht x opleiding x 1) e De uitwerking van deze formule voor iemand die boven de 50 is (leeftijd = 1), vrouw (geslacht = 1), hoger opgeleid (opleiding = 1) en ernstige problemen heeft (coëfficient ) levert een kans op werk op van 12%. Een jongere man (< 50) die ook hoger opgeleid is en met ernstige problemen, heeft 78% kans op werk. In de volgende tabel geven we de kansen voor de verschillende situaties. Tabel 9 : Kansen op het hebben van werk leeftijd geslacht opleiding problemen kans op werk (%) kans op werk indien geen problemen (%) Man Hoog Ernstig Matig 85 Licht 92 Laag Ernstig Matig 69 Licht 81 <50 jaar Vrouw Hoog Ernstig Matig 60 Licht 75 Laag Ernstig Matig 36 Licht 53 Man Hoog Ernstig Matig 45 Licht 61 Laag Ernstig Matig jaar Licht 37 Vrouw Hoog Ernstig Matig 17 Licht 29 Laag Ernstig 5 19 Matig 7 Licht 13

10 10 3. Kenmerken van het werk Aan de respondenten die als werkzaam werden beschouwd, is in de enquête gevraagd wat hun statuut was. Zoals blijkt uit de volgende tabel is er weinig verschil tussen mensen zonder en met functioneringsproblemen en binnen die laatste groep is er ook niet veel verschil naar ernst van de problemen. Tabel 10 : Statuut van de werkenden naar graad van functioneringsproblemen (België) ernstig matig licht totaal gehandicapt niet gehandicapt arbeider, bediende, ambtenaar kleine zelfstandige landbouwer vrij beroep ondernemingsleider groothandelaar andere totaal (%) Totaal totaal (N) De volgende tabel bevat een ruwe hergroepering van de vermelde beroepen aan de hand van de ISCO-88 classificatie. Tabel 11 : Werkzaamheidsgraad naar functioneringsproblemen en beroepsgroep (België) Beroepsgroepen met problemen zonder problemen Totaal Hogere beroepen Bedienden Geschoolde arbeiders Ongeschoolde arbeiders Totaal Mensen met functioneringsproblemen zijn ondervertegenwoordigd in de hogere (intellectuele en leidinggevende) beroepen en oververtegenwoordigd bij de arbeiders. 4. Inkomen (van het huishouden) Wanneer we het inkomen van huishoudens waarin een persoon met functioneringsproblemen leeft en de andere huishoudens vergelijken, dan zijn deze laatste sterker

11 11 vertegenwoordigd in de hogere inkomenscategorieën (ongeveer 60% boven de 1000 EUR tegenover 50%). Tabel 12 : Equivalente huishoudinkomens naar aanwezigheid van een persoon met functioneringsproblemen (België) Inkomen iemand met functioneringsproblemen niemand met functioneringsproblemen Totaal <750 EUR EUR EUR > 1500 EUR Totaal Vergelijking met de vorige enquête en conclusie In de gezondheidsenquête van 1997 vinden we een hoger percentage mensen met functioneringsproblemen : 17.6% tegenover 15.2% in 2001 (België jaar). Gezien de complexiteit van de steekproefopzet valt nauwelijks te berekenen of zulke kleine verschillen statistisch significant zijn. Opmerkelijk is wel dat de werkzaamheidsgraad in 1997 in totaal 66.8% bedroeg en voor mensen met funtioneringsproblemen 39.1%. De overeenkomstige cijfers voor 2001 zijn 71.1% resp. 51.5%. Beide percentages liggen hoger, maar vooral de werkzaamheidsgraad van mensen met problemen is veel hoger. Voor een deel kan dit veroorzaakt zijn door de samenstelling van de steekproef, maar toch is het vermoeden gewettigd dat ook mensen met functioneringsproblemen geprofiteerd hebben van de betere situatie op de arbeidsmarkt. Voorts kwam de analyse van de enquête van 1997 tot dezelfde globale vaststellingen : weinig verschil in het optreden van functioneringsproblemen bij mannen en vrouwen en duidelijk meer problemen op hogere leeftijden, gekoppeld aan een even merkbare daling van de arbeidsdeelname. Ook toen bleek het onderwijsniveau een belangrijke invloed te hebben op de arbeidsdeelname. Concluderend kan dan ook worden gesteld dat, gezien de leeftijd en het geslacht niet kunnen worden beïnvloed, het onderwijsniveau een belangrijke hefboom is om de arbeidsdeelname van mensen met functioneringsproblemen te vergroten. Aangezien voor elke situatie van leeftijd, geslacht en opleidingsniveau de arbeidsdeelname van personen met functioneringsproblemen lager is dan die van personen zonder problemen, moet er zowel bij werkenden als bij niet-werkenden ook blijvend aandacht zijn voor medische interventies en het wegwerken van sociale barrières.

Mensen met functioneringsproblemen in de Gezondheidsenquête

Mensen met functioneringsproblemen in de Gezondheidsenquête Mensen met functioneringsproblemen in de Gezondheidsenquête Met bijzondere aandacht voor de arbeidsdeelname Erik Samoy / Februari 2017 De 'Health Interview Survey Belgium', die wordt uitgevoerd door het

Nadere informatie

Hinder door een handicap of langdurige gezondheidsproblemen

Hinder door een handicap of langdurige gezondheidsproblemen Hinder door een handicap of langdurige gezondheidsproblemen Een beeld vanuit de EAK Tijdens het tweede kwartaal van 2007 werd in de Enquête naar de Arbeidskrachten gevraagd of de respondenten in hun dagelijkse

Nadere informatie

MET ÉÉN BEEN OP DE ARBEIDSMARKT Hoofdstuk 16

MET ÉÉN BEEN OP DE ARBEIDSMARKT Hoofdstuk 16 MET ÉÉN BEEN OP DE ARBEIDSMARKT Hoofdstuk 16 Erik Samoy 1 Dat personen met een handicap of met langdurige gezondheidsproblemen het moeilijk hebben op de arbeidsmarkt is bekend, maar onze kennis daarover

Nadere informatie

Arbeid en niet-arbeid bij personen met functiebeperkingen in de Panel Studie van Belgische Huishoudens

Arbeid en niet-arbeid bij personen met functiebeperkingen in de Panel Studie van Belgische Huishoudens 1 Arbeid en niet-arbeid bij personen met in de Panel Studie van Belgische Huishoudens Erik Samoy (PhD) Studiecel VFSIPH Brussel, juni 2001 1. De panel studie (PSBH) De PSBH startte in 1990 als een project

Nadere informatie

Resultaten voor Vlaamse Gemeenschap Sociale Gezondheid Gezondheidsenquête, België, 1997

Resultaten voor Vlaamse Gemeenschap Sociale Gezondheid Gezondheidsenquête, België, 1997 5.8.1. Inleiding De WHO heeft in haar omschrijving het begrip gezondheid uitgebreid met de dimensie sociale gezondheid en deze op één lijn gesteld met de lichamelijke en psychische gezondheid. Zowel de

Nadere informatie

Vlamingen met een handicap of langdurige gezondheidsproblemen

Vlamingen met een handicap of langdurige gezondheidsproblemen Vlamingen met een handicap of langdurige gezondheidsproblemen Een verkennende schets van hun sociale positie en hun situatiebeleving aan de hand van concrete onderzoekscijfers Jan Verbelen Erik Samoy Hendrik

Nadere informatie

De helft van de 15 tot 64-jarigen met een langdurig gezondheidsprobleem of moeilijkheid bij het uitvoeren van dagelijkse handelingen is aan het werk

De helft van de 15 tot 64-jarigen met een langdurig gezondheidsprobleem of moeilijkheid bij het uitvoeren van dagelijkse handelingen is aan het werk 1 Arbeidsparticipatie en gezondheidsproblemen of handicap De helft van de 15 tot 64-jarigen met een langdurig gezondheidsprobleem of moeilijkheid bij het uitvoeren van dagelijkse handelingen is aan het

Nadere informatie

Arbeidsgehandicapten : wie zijn ze?

Arbeidsgehandicapten : wie zijn ze? 1 Arbeidsgehandicapten : wie zijn ze? Erik Samoy (PhD) Studiecel VFSIPH -okt 2001 2 1. Omschrijving van het begrip arbeidsgehandicapten Theoretisch kunnen arbeidsgehandicapten worden omschreven als : personen

Nadere informatie

Resultaten voor Vlaamse Gemeenschap Uitgaven voor Gezondheidszorgen Gezondheidsenquête, België, 1997

Resultaten voor Vlaamse Gemeenschap Uitgaven voor Gezondheidszorgen Gezondheidsenquête, België, 1997 7.7.1. Inleiding De basisprincipes van het huidige Belgische gezondheidssysteem zijn: vrije keuze van geneesheer door de patiënten, therapeutische vrijheid voor de practiserende geneesheren en toegankelijkheid

Nadere informatie

Tabel 2.1 Overzicht van de situatie op de arbeidsmarkt van de onderzochte personen op 30/06/97. Deelpopulatie 1996

Tabel 2.1 Overzicht van de situatie op de arbeidsmarkt van de onderzochte personen op 30/06/97. Deelpopulatie 1996 Dit deel van het onderzoek omvat alle personen tussen de 18 en 55 jaar oud (leeftijdsgrenzen inbegrepen) op 30 juni 1997, wiens dossier van het Vlaams Fonds voor de Sociale Integratie van Personen met

Nadere informatie

Resultaten voor België Ongevallen Gezondheidsenquête, België, 1997

Resultaten voor België Ongevallen Gezondheidsenquête, België, 1997 6.10.1. Inleiding De term ongeval kan gedefinieerd worden als 'elk onverwacht en plots voorval dat schade berokkent of gevaar oplevert (dood, blessures,...) of als ' een voorval dat onafhankelijk van de

Nadere informatie

Leefstijl en preventie

Leefstijl en preventie Leefstijl en preventie Wetenschap ten dienste van Volksgezondheid, Voedselveiligheid en Leefmilieu. . Inhoudstafel Inhoudstafel... 59 Bestudeerde indicatoren... 61 1. Voedingsgewoonten.... 61 3. Gebruik

Nadere informatie

Gezondheid en samenleving

Gezondheid en samenleving Gezondheid en samenleving Wetenschap ten dienste van Volksgezondheid, Voedselveiligheid en Leefmilieu. . Inhoudstafel Inhoudstafel... 115 Bestudeerde indicatoren... 117 1. Sociale gezondheid..... 117 2.

Nadere informatie

Studiepopulatie. Gezondheidsenquête, België, 1997.

Studiepopulatie. Gezondheidsenquête, België, 1997. In deze paragraaf worden een aantal kenmerken van de steekproef besproken. Het gaat om de volgende socio-demografische karakteristieken : verblijfplaats : per regio en per provincie; geslacht en leeftijd;

Nadere informatie

Inleiding. Bespreking pagina 1

Inleiding. Bespreking pagina 1 6.3.1. Inleiding Recente onderzoeken hebben toegelaten aan te tonen dat lichamelijke activiteiten een wezenlijke impact hebben op de gezondheidstoestand en dat ze van groot belang zijn op het vlak van

Nadere informatie

Pendelarbeid tussen Gewesten en provincies

Pendelarbeid tussen Gewesten en provincies ALGEMENE DIRECTIE STATISTIEK EN ECONOMISCHE INFORMATIE PERSBERICHT 19 juli 2007 Pendelarbeid tussen Gewesten en provincies Eén op de tien Belgen werkt in een ander gewest; één op de vijf in een andere

Nadere informatie

Huishoudens die niet gecontacteerd konden worden

Huishoudens die niet gecontacteerd konden worden 4.2. Participatiegraad Om de vooropgestelde steekproef van 10.000 personen te realiseren, werden 35.023 huishoudens geselecteerd op basis van het Nationaal Register. Met 11.568 huishoudens werd gepoogd

Nadere informatie

Resultaten voor Vlaamse Gemeenschap Lichamelijke Activiteit Gezondheidsenquête, België, 1997

Resultaten voor Vlaamse Gemeenschap Lichamelijke Activiteit Gezondheidsenquête, België, 1997 6.3.1. Inleiding Recente onderzoeken hebben toegelaten aan te tonen dat lichamelijke activiteiten een wezenlijke impact hebben op de gezondheidstoestand en dat ze van groot belang zijn op het vlak van

Nadere informatie

Resultaten voor België Psychische Gezondheid Gezondheidsenquête, België, 1997

Resultaten voor België Psychische Gezondheid Gezondheidsenquête, België, 1997 6.2.1. Inleiding Binnen de verschillen factoren van risico gedrag heeft alcoholverbruik altijd al de aandacht getrokken van de verantwoordelijken voor Volksgezondheid. De WGO gebruikt de term "Ongeschiktheid

Nadere informatie

Gezondheidsverwachting volgens socio-economische gradiënt in België Samenvatting. Samenvatting

Gezondheidsverwachting volgens socio-economische gradiënt in België Samenvatting. Samenvatting Verschillende internationale studies toonden socio-economische verschillen in gezondheid aan, zowel in mortaliteit als morbiditeit. In bepaalde westerse landen bleek dat, ondanks de toegenomen welvaart,

Nadere informatie

De vrouwen hebben dan ook een grotere kans op werkloosheid (0,39) dan de mannen uit de onderzoekspopulatie (0,29).

De vrouwen hebben dan ook een grotere kans op werkloosheid (0,39) dan de mannen uit de onderzoekspopulatie (0,29). In het kader van het onderzoek kreeg de RVA de vraag om op basis van de door het VFSIPH opgestelde lijst van Rijksregisternummers na te gaan welke personen op 30 juni 1997 als werkloze ingeschreven waren.

Nadere informatie

De werkloosheid op haar hoogste peil sinds het begin van de crisis

De werkloosheid op haar hoogste peil sinds het begin van de crisis Oktober 2009 De werkloosheid op haar hoogste peil sinds het begin van de crisis De werkloosheid: moet het ergste nog komen? De uitzendarbeid en het aantal openstaande betrekkingen lopen weer terug Het

Nadere informatie

Resultaten voor Vlaamse Gemeenschap Gezondheidsenquête, België, 1997 Andere gezondheidsvoorzieningen en alternatieve geneeskunde

Resultaten voor Vlaamse Gemeenschap Gezondheidsenquête, België, 1997 Andere gezondheidsvoorzieningen en alternatieve geneeskunde 7.6.1. Inleiding In dit hoofdstuk hebben we het over contacten met de kinesitherapeut, thuisverpleegkunde, voorzieningen voor bejaarden, de diëtist en arbeidsgeneeskundige diensten tijdens het afgelopen

Nadere informatie

Trends op de arbeidsmarkt tussen 1986 en 2006

Trends op de arbeidsmarkt tussen 1986 en 2006 ALGEMENE DIRECTIE STATISTIEK EN ECONOMISCHE INFORMATIE PERSBERICHT 26 april 2007 Trends op de arbeidsmarkt tussen 1986 en 2006 De laatste 20 jaar zijn er 740.000 werkende personen bijgekomen. Dat is een

Nadere informatie

Technische nota. Tevredenheid van zelfstandige ondernemers en werkbaar werk. Ria Bourdeaud hui Stephan Vanderhaeghe

Technische nota. Tevredenheid van zelfstandige ondernemers en werkbaar werk. Ria Bourdeaud hui Stephan Vanderhaeghe Brussel, februari 2009 Technische nota Tevredenheid van zelfstandige ondernemers en werkbaar werk Ria Bourdeaud hui Stephan Vanderhaeghe Brussel, SERV - STV Innovatie & Arbeid, februari 2009 Technische

Nadere informatie

Gezondheidsenquête, België Medische consumptie. Wetenschap ten dienste van Volksgezondheid, Voedselveiligheid en Leefmilieu.

Gezondheidsenquête, België Medische consumptie. Wetenschap ten dienste van Volksgezondheid, Voedselveiligheid en Leefmilieu. Medische consumptie Wetenschap ten dienste van Volksgezondheid, Voedselveiligheid en Leefmilieu. . Inhoudstafel Inhoudstafel... 79 Bestudeerde indicatoren... 81 1. Contacten met zorgverstrekkers... 81

Nadere informatie

Trends op de Belgische arbeidsmarkt (1983-2013)

Trends op de Belgische arbeidsmarkt (1983-2013) 1 Trends op de Belgische arbeidsmarkt (1983-2013) Trends op de Belgische arbeidsmarkt (1983-2013) 1. Arbeidsmarktstatus van de bevolking van 15 jaar en ouder in 1983 en 2013 De Belgische bevolking van

Nadere informatie

Resultaten voor België Risicofactoren voor wiegendood Gezondheidsenquête, België, 1997

Resultaten voor België Risicofactoren voor wiegendood Gezondheidsenquête, België, 1997 6.7.4.1. Inleiding Er werd reeds vroeger bewezen dat een prematuur respiratoir systeem een oorzaak was voor wiegendood. Het gevaar bestond vooral tijdens de slaap. Met de huidige kennis van zaken zijn

Nadere informatie

30 augustus blauw. Toelatingsexamen arts en tandarts. Informatie verwerven en verwerken (IVV) STILLEESTEKST 2

30 augustus blauw. Toelatingsexamen arts en tandarts. Informatie verwerven en verwerken (IVV) STILLEESTEKST 2 Kleef hier onmiddellijk een identificatiesticker blauw Toelatingsexamen arts en tandarts 30 augustus 2016 Informatie verwerven en verwerken (IVV) STILLEESTEKST 2 Figuur 1: Kerncijfers over armoede in België.

Nadere informatie

Resultaten voor Vlaamse Gemeenschap Alcoholverbruik Gezondheidsenquête, België, 1997

Resultaten voor Vlaamse Gemeenschap Alcoholverbruik Gezondheidsenquête, België, 1997 6.2.1. Inleiding Binnen de verschillen factoren van risico gedrag heeft alcoholverbruik altijd al de aandacht getrokken van de verantwoordelijken voor Volksgezondheid. De WGO gebruikt de term "Ongeschiktheid

Nadere informatie

Deel I. Definities en Statistieken

Deel I. Definities en Statistieken Deel I Definities en Statistieken !" #!!!!!" $" 2 Inhoud Deel I De arbeidsdeelname van mensen met een handicap...6 1.1 Definitie van het begrip arbeidshandicap...6 1.2. Gehandicapten in de bevolking op

Nadere informatie

PERSBERICHT Brussel, 26 juni 2014

PERSBERICHT Brussel, 26 juni 2014 PERSBERICHT Brussel, 26 juni 2014 Werkgelegenheid stabiel, werkloosheidgraad blijft hoog Arbeidsmarktcijfers eerste kwartaal 2014 67% van de 20- tot 64-jarigen was aan het werk. Dat percentage blijft nagenoeg

Nadere informatie

Technische nota. Werkbaar werk en de inschatting van de werknemers om hun huidige job al dan niet tot hun pensioen verder te kunnen zetten?

Technische nota. Werkbaar werk en de inschatting van de werknemers om hun huidige job al dan niet tot hun pensioen verder te kunnen zetten? Brussel, mei 2009 Technische nota Werkbaar werk en de inschatting van de werknemers om hun huidige job al dan niet tot hun pensioen verder te kunnen zetten? Ria Bourdeaud hui Stephan Vanderhaeghe Brussel,

Nadere informatie

Resultaten voor Vlaamse Gemeenschap Risicofactoren voor wiegendood Gezondheidsenquête, België, 1997

Resultaten voor Vlaamse Gemeenschap Risicofactoren voor wiegendood Gezondheidsenquête, België, 1997 6.7.4.1. Inleiding Er werd reeds vroeger bewezen dat een prematuur respiratoir systeem een oorzaak was voor wiegendood. Het gevaar bestond vooral tijdens de slaap. Met de huidige kennis van zaken zijn

Nadere informatie

1 2 3 4 5 Deze grafiek kan op twee manieren gelezen worden. Ten eerste toont hoe het belang van een bepaald soort reisagentgezelschap evolueert over de tijd. Ten tweede kan je per leeftijdsgroep aflezen

Nadere informatie

Welzijnsbarometer 2015

Welzijnsbarometer 2015 OBSERVATOIRE DE LA SANTÉ ET DU SOCIAL BRUXELLES OBSERVATORIUM VOOR GEZONDHEID EN WELZIJN BRUSSEL "Cultuur aan de macht" de sociale rol van cultuur en kunst 26 november 2015 Welzijnsbarometer 2015 Marion

Nadere informatie

PERSBERICHT Brussel, 20 december 2013

PERSBERICHT Brussel, 20 december 2013 PERSBERICHT Brussel, 20 december 2013 Werkgelegenheid stabiel, werkloosheid opnieuw in stijgende lijn Arbeidsmarktcijfers derde kwartaal 2013 Na het licht herstel van de arbeidsmarkt in het tweede kwartaal

Nadere informatie

Resultaten voor België Gezondheidsklachten Gezondheidsenquête, België, 1997

Resultaten voor België Gezondheidsklachten Gezondheidsenquête, België, 1997 5.4.1. Inleiding De meerwaarde van een gezondheidsenquête in vergelijking met de traditioneel verzamelde gezondheidsinformatie bestaat er o.a. uit dat ook gepeild wordt naar klachten waarvoor niet persé

Nadere informatie

Gezondheidsenquête, België Methodologie. Wetenschap ten dienste van Volksgezondheid, Voedselveiligheid en Leefmilieu.

Gezondheidsenquête, België Methodologie. Wetenschap ten dienste van Volksgezondheid, Voedselveiligheid en Leefmilieu. Methodologie Wetenschap ten dienste van Volksgezondheid, Voedselveiligheid en Leefmilieu. Methodologie Inleiding Om sociale ongelijkheden in gezondheid in kaart te brengen en om mogelijke trends in de

Nadere informatie

PERSBERICHT Brussel, 30 september 2013

PERSBERICHT Brussel, 30 september 2013 PERSBERICHT Brussel, 30 september 2013 Licht herstel van de arbeidsmarkt? Arbeidsmarktcijfers tweede kwartaal 2013 67,5% van de 20- tot 64-jarigen is aan het werk. Dat percentage stijgt met 0,8 procentpunten

Nadere informatie

Resultaten voor Brussels Gewest Roken Gezondheidsenquête, België, 1997

Resultaten voor Brussels Gewest Roken Gezondheidsenquête, België, 1997 6.1.1. Inleiding Het tabaksgebruik is een van de voornaamste risicofactoren voor longkanker, ischemische hartziekten en chronische ademhalingsaandoeningen (1). Men schat dat er in Europa niet minder dan

Nadere informatie

VERDELING VAN PERSONEN VOLGENS RIJBEWIJSBEZIT (VANAF 6 JAAR)

VERDELING VAN PERSONEN VOLGENS RIJBEWIJSBEZIT (VANAF 6 JAAR) 3 RIJBEWIJSBEZIT TABEL 1 VERDELING VAN PERSONEN VOLGENS RIJBEWIJSBEZIT (VANAF 6 JAAR) Cumulative Cumulative RYBEWYS Frequency Percent Frequency Percent ƒƒƒƒƒƒƒƒƒƒƒƒƒƒƒƒƒƒƒƒƒƒƒƒƒƒƒƒƒƒƒƒƒƒƒƒƒƒƒƒƒƒƒƒƒƒƒƒƒƒƒƒƒƒƒƒƒƒƒƒ

Nadere informatie

Resultaten voor Brussels Gewest Alcoholverbruik Gezondheidsenquête, België, 1997

Resultaten voor Brussels Gewest Alcoholverbruik Gezondheidsenquête, België, 1997 6.2.1. Inleiding Binnen de verschillen factoren van risico gedrag heeft alcoholverbruik altijd al de aandacht getrokken van de verantwoordelijken voor Volksgezondheid. De WGO gebruikt de term "Ongeschiktheid

Nadere informatie

Arbeidsgehandicapten in Nederland

Arbeidsgehandicapten in Nederland Arbeidsgehandicapten in Nederland Ingrid Beckers In 2003 waren er in Nederland ruim 1,7 miljoen arbeidsgehandicapten; 15,8 procent van de 15 64-jarige bevolking. Het aandeel arbeidsgehandicapten is daarmee

Nadere informatie

PERSBERICHT Brussel, 26 juni 2015

PERSBERICHT Brussel, 26 juni 2015 PERSBERICHT Brussel, 26 juni 2015 Jeugdwerkloosheid gedaald in het eerste kwartaal van 2015 Arbeidsmarktcijfers eerste kwartaal 2015 In het eerste kwartaal van 2015 was 67,4% van de 20- tot 64-jarigen

Nadere informatie

Campagne Eenzaamheid Bond zonder Naam

Campagne Eenzaamheid Bond zonder Naam Campagne Eenzaamheid Bond zonder Naam Leen Heylen, CELLO, Universiteit Antwerpen Thomas More Kempen Het begrip eenzaamheid Eenzaamheid is een pijnlijke, negatieve ervaring die zijn oorsprong vindt in een

Nadere informatie

Resultaten voor België Andere gezondheidsvoorzieningen en alternatieve geneeskunde Gezondheidsenquête, België, 1997

Resultaten voor België Andere gezondheidsvoorzieningen en alternatieve geneeskunde Gezondheidsenquête, België, 1997 7.6.1. Inleiding In dit hoofdstuk hebben we het over contacten met de kinesitherapeut, thuisverpleegkunde, voorzieningen voor bejaarden, de diëtist en arbeidsgeneeskundige diensten tijdens het afgelopen

Nadere informatie

Resultaten voor België Vaccinatie bij volwassen Gezondheidsenquête, België, 1997

Resultaten voor België Vaccinatie bij volwassen Gezondheidsenquête, België, 1997 6.4.1. Inleiding. Het belang van vaccinatie programma s is ruimschoots aangetoond geweest. De vragen werden slechts gesteld aan personen van 15 jaar en ouder, aangezien de vaccinale dekking bij kinderen

Nadere informatie

Technische nota. Brussel, december 2011

Technische nota. Brussel, december 2011 Technische nota Werkbaar werk en de inschatting van zelfstandige ondernemers om hun huidige job al dan niet tot hun pensioen verder te kunnen zetten. Resultaten uit de werkbaarheidsmetingen 2007 en 2010

Nadere informatie

ALGEMENE DIRECTIE STATISTIEK EN ECONOMISCHE INFORMATIE PERSBERICHT 26 november 2010

ALGEMENE DIRECTIE STATISTIEK EN ECONOMISCHE INFORMATIE PERSBERICHT 26 november 2010 ALGEMENE DIRECTIE STATISTIEK EN ECONOMISCHE INFORMATIE PERSBERICHT 26 november 2010 Meer personen op de arbeidsmarkt in de eerste helft van 2010. - Nieuwe cijfers Enquête naar de Arbeidskrachten, 2 de

Nadere informatie

Tijdsbesteding van de Belgen. Resultaten van het Belgisch tijdsbestedingsonderzoek 2013

Tijdsbesteding van de Belgen. Resultaten van het Belgisch tijdsbestedingsonderzoek 2013 Tijdsbesteding van de Belgen Resultaten van het Belgisch tijdsbestedingsonderzoek 2013 Tijdsbestedingsonderzoek TBO 13 Uitgevoerd door AD Statistiek Statistics Belgium van de FOD Economie Ondersteuning,

Nadere informatie

GEZONDHEIDSENQUETE 2013

GEZONDHEIDSENQUETE 2013 GEZONDHEIDSENQUETE 2013 RAPPORT 3: GEBRUIK VAN GEZONDHEIDS- EN WELZIJNSDIENSTEN Sabine Drieskens, Lydia Gisle (ed.) Wetenschappelijk Instituut Volksgezondheid Operationele Directie Volksgezondheid en surveillance

Nadere informatie

PERSBERICHT Brussel, 25 maart 2014

PERSBERICHT Brussel, 25 maart 2014 PERSBERICHT Brussel, 25 maart 2014 Geen heropleving van de arbeidsmarkt in 2013 Nieuwe cijfers Enquête naar de Arbeidskrachten 4.530.000 in België wonende personen zijn aan het werk in 2013. Hun aantal

Nadere informatie

Socio-economische ongelijkheden in gezondheid in het Vlaams Gewest

Socio-economische ongelijkheden in gezondheid in het Vlaams Gewest Socio-economische ongelijkheden in gezondheid in het Vlaams Gewest Analyse indicatoren Gezond leven Analyse van de gezondheidsenquête in opdracht van het Vlaams Agentschap Zorg en Gezondheid Door Sabine

Nadere informatie

Brussels Observatorium voor de Werkgelegenheid

Brussels Observatorium voor de Werkgelegenheid Brussels Observatorium voor de Werkgelegenheid Juli 2013 De evolutie van de werkende beroepsbevolking te Brussel van demografische invloeden tot structurele veranderingen van de tewerkstelling Het afgelopen

Nadere informatie

Voor meer informatie kunt u contact opnemen met Luk Joossens, Stichting tegen Kanker, tel.: 02/7433706, gsm: 0486 88 91 22.

Voor meer informatie kunt u contact opnemen met Luk Joossens, Stichting tegen Kanker, tel.: 02/7433706, gsm: 0486 88 91 22. Brussel, 19 december 2006 De resultaten van een grootschalige enquête over de rookgewoonten in 2006. Drie vierde van de bevolking is voorstander van rookvrije restaurants. Het percentage rokers blijft

Nadere informatie

Evolutie van het arbeidsongevallenrisico in de privésector in België tussen 1985 en 2013

Evolutie van het arbeidsongevallenrisico in de privésector in België tussen 1985 en 2013 Evolutie van het arbeidsongevallenrisico in de privésector in België tussen 1985 en 2013 Verschillende factoren bepalen het aantal arbeidsongevallen. Sommige van die factoren zijn meetbaar. Denken we daarbij

Nadere informatie

Heel gunstige arbeidsmarktevolutie in Nieuwe cijfers Enquête naar de Arbeidskrachten -

Heel gunstige arbeidsmarktevolutie in Nieuwe cijfers Enquête naar de Arbeidskrachten - ALGEMENE DIRECTIE STATISTIEK EN ECONOMISCHE INFORMATIE PERSBERICHT 14 mei 2008 Heel gunstige arbeidsmarktevolutie in 2007 - Nieuwe cijfers Enquête naar de Arbeidskrachten - In 2007 Zijn 4,38 miljoen in

Nadere informatie

5. Discussie. 5.1 Informatieve waarde van de basisgegevens

5. Discussie. 5.1 Informatieve waarde van de basisgegevens 5. 5.1 Informatieve waarde van de basisgegevens Relevante conclusies voor het beleid zijn pas mogelijk als de basisgegevens waaruit de samengestelde indicator berekend werd voldoende recent zijn. In deze

Nadere informatie

Jongeren en Gezondheid 2010 : Socio-demografische gegevens

Jongeren en Gezondheid 2010 : Socio-demografische gegevens Jongeren en Gezondheid 2010 : Socio-demografische gegevens Steekproef De steekproef van de studie Jongeren en Gezondheid 2010 bestaat uit 10772 leerlingen van het vijfde leerjaar lager onderwijs tot het

Nadere informatie

FACTS & FIGURES Bioscoopbezoek Mathijs De Baere

FACTS & FIGURES Bioscoopbezoek Mathijs De Baere Inleiding Al begin 20ste eeuw opende de eerste bioscopen hun deuren in België en midden de jaren twintig van de 20 e eeuw telde België al meer dan 1000 bioscopen (Convents, 2007; Biltereyst & Meers, 2007)

Nadere informatie

Resultaten voor Brussels Gewest Cardiovasculaire Preventie Gezondheidsenquête, België, 1997

Resultaten voor Brussels Gewest Cardiovasculaire Preventie Gezondheidsenquête, België, 1997 6.8.1. Inleiding In deze module worden 2 specifieke preventiedomeinen behandeld: de hypertensie en de hypercholesterolemie. De hart- en vaatziekten zijn aandoeningen die uit het oogpunt van volksgezondheid,

Nadere informatie

Ouderen op de arbeidsmarkt: 60+ ers en 40+ ers

Ouderen op de arbeidsmarkt: 60+ ers en 40+ ers Ouderen op de arbeidsmarkt: 60+ ers en 40+ ers Rapport van ILC Zorg voor later, Stichting Loonwijzer/WageIndicator, en Universiteit van Amsterdam/Amsterdams Instituut voor Arbeids Studies (AIAS) Inhoudsopgave

Nadere informatie

De loonkloof tussen vrouwen en mannen in België. Samenvatting rapport 2011

De loonkloof tussen vrouwen en mannen in België. Samenvatting rapport 2011 De loonkloof tussen vrouwen en mannen in België Samenvatting rapport 2011 Hoe groot is de loonkloof? Daalt de loonkloof? De totale loonkloof Deeltijds werk Segregatie op de arbeidsmarkt Leeftijd Opleidingsniveau

Nadere informatie

PERSBERICHT Brussel, 24 september 2015

PERSBERICHT Brussel, 24 september 2015 PERSBERICHT Brussel, 24 september 2015 Lichte daling werkloosheid Arbeidsmarktcijfers tweede kwartaal 2015 De werkloosheidgraad gemeten volgens de definities van het Internationaal Arbeidsbureau daalde

Nadere informatie

Technische nota. Werkbaar werk en overwerk in Ria Bourdeaud hui Stephan Vanderhaeghe. Brussel, SERV - STV Innovatie & Arbeid, oktober 2009

Technische nota. Werkbaar werk en overwerk in Ria Bourdeaud hui Stephan Vanderhaeghe. Brussel, SERV - STV Innovatie & Arbeid, oktober 2009 Brussel, oktober 2009 Technische nota Werkbaar werk en overwerk in 2007 Ria Bourdeaud hui Stephan Vanderhaeghe Brussel, SERV - STV Innovatie & Arbeid, oktober 2009 Technische nota s verstrekken bijkomende

Nadere informatie

Deel I. Definities en Statistieken. (update juli 2008)

Deel I. Definities en Statistieken. (update juli 2008) Deel I Definities en Statistieken (update juli 2008) !" #!!!!!" $"#$ 2 Inhoud Deel I De arbeidsdeelname van mensen met een handicap...6 1.1 Definitie van het begrip arbeidshandicap...6 1.2. Gehandicapten

Nadere informatie

Resultaten voor Vlaamse Gemeenschap Contacten met de Huisarts Gezondheidsenquête, België, 1997

Resultaten voor Vlaamse Gemeenschap Contacten met de Huisarts Gezondheidsenquête, België, 1997 7.1.1. Inleiding De huisarts vervult een essentiële rol binnen het geheel van de gezondheidszorg. Deze rol is bovendien in volle evolutie. Thema s zoals het globaal medisch dossier en de echelonnering

Nadere informatie

Vaccinatie. Jean Tafforeau

Vaccinatie. Jean Tafforeau Vaccinatie Jean Tafforeau Wetenschappelijk Instituut Volksgezondheid Operationele Directie Volksgezondheid en surveillance J. Wytsmanstraat, 14 B - 1050 Brussel 02 / 642 57 71 E-mail : jean.tafforeau@iph.fgov.be

Nadere informatie

Jongeren en Gezondheid 2014 : Socio-demografische gegevens

Jongeren en Gezondheid 2014 : Socio-demografische gegevens Resultaten HBSC 14 Socio-demografische gegevens Jongeren en Gezondheid 14 : Socio-demografische gegevens Steekproef De steekproef van de studie Jongeren en Gezondheid 14 bestaat uit 9.566 leerlingen van

Nadere informatie

Meerdere keren zonder werk

Meerdere keren zonder werk Meerdere keren zonder werk Antoinette van Poeijer Ontvangers van een - of bijstandsuikering en ers worden gestimuleerd (weer) aan de slag te gaan. In veel gevallen is dat succesvol. Er zijn echter ook

Nadere informatie

HOE BEPAAL IK ARBEIDSONGESCHIKTHEID BIJ DE PSYCHIATRISCHE PATIENT? Herfstvergadering VVP Gent, 16-10- 2015 Marc Stein

HOE BEPAAL IK ARBEIDSONGESCHIKTHEID BIJ DE PSYCHIATRISCHE PATIENT? Herfstvergadering VVP Gent, 16-10- 2015 Marc Stein HOE BEPAAL IK ARBEIDSONGESCHIKTHEID BIJ DE PSYCHIATRISCHE PATIENT? Herfstvergadering VVP Gent, 16-10- 2015 Marc Stein HOE BEPAAL IK ARBEIDSONGESCHIKTHEID BIJ DE PSYCHIATRISCHE PATIENT? Herfstvergadering

Nadere informatie

Resultaten voor Vlaamse Gemeenschap Cardiovasculaire Preventie Gezondheidsenquête, België, 1997

Resultaten voor Vlaamse Gemeenschap Cardiovasculaire Preventie Gezondheidsenquête, België, 1997 6.8.1. Inleiding In deze module worden 2 specifieke preventiedomeinen behandeld: de hypertensie en de hypercholesterolemie. De hart- en vaatziekten zijn aandoeningen die uit het oogpunt van volksgezondheid,

Nadere informatie

ROOKGEDRAG IN BELGIË 2014

ROOKGEDRAG IN BELGIË 2014 ROOKGEDRAG IN BELGIË 2014 Een rapport aan Stichting tegen Kanker GfK Belgium 2014 Rookgedrag in België 20 August 2014 1 Inleiding: Achtergrond en doelstellingen Onderzoeksmethode GfK Belgium 2014 Rookgedrag

Nadere informatie

PERSBERICHT Brussel, 22 december 2015

PERSBERICHT Brussel, 22 december 2015 PERSBERICHT Brussel, 22 december 2015 Positieve arbeidsmarktevoluties in het derde kwartaal van 2015 De werkgelegenheidsgraad bij de 20- tot 64-jarigen bedroeg in het derde kwartaal van 2015 67,4% en steeg

Nadere informatie

Resultaten voor België Contraceptie Gezondheidsenquête, België, 1997

Resultaten voor België Contraceptie Gezondheidsenquête, België, 1997 6.7.5.1. Inleiding Contraceptie is bijna universeel toegankelijk in ons land. Alhoewel ze relatief duur blijft (van 110 tot 250 BF per maand voor de pil), kunnen de meest onbemiddelde personen toch hulp

Nadere informatie

BIJLAGE: LIJST VAN DE INDICATOREN VAN LAKEN

BIJLAGE: LIJST VAN DE INDICATOREN VAN LAKEN BIJLAGE BIJLAGE: LIJST VAN DE INDICATOREN VAN LAKEN Het Social Protection Commitee (SPC) heeft in het kader van zijn mandaat voor 2001 een verslag voorgesteld met een eerste reeks van tien primaire indicatoren

Nadere informatie

Ziekteverzuim het laagst bij werknemers met een hoge mate van autonomie en veel steun van collega's en leidinggevenden

Ziekteverzuim het laagst bij werknemers met een hoge mate van autonomie en veel steun van collega's en leidinggevenden Ziekteverzuim het laagst bij werknemers met een hoge mate van autonomie en veel steun van collega's en leidinggevenden Martine Mol en Jannes de Vries Een hoge werkdruk onder werknemers komt vooral voor

Nadere informatie

6.7.1.1. Inleiding. Bespreking 5.3.7.1.2. pagina 1

6.7.1.1. Inleiding. Bespreking 5.3.7.1.2. pagina 1 6.7.1.1. Inleiding Algemeen wordt erkend dat de prenatale consultaties een fundamentele rol spelen inzake de gezondheid van de moeder en het toekomstige kind, maar de rol van respectievelijk de huisarts,

Nadere informatie

Steunpunt tot bestrijding van armoede, bestaansonzekerheid en sociale uitsluiting

Steunpunt tot bestrijding van armoede, bestaansonzekerheid en sociale uitsluiting Steunpunt tot bestrijding van armoede, bestaansonzekerheid en sociale uitsluiting Feiten en cijfers Hebben laaggeschoolden een hoger risico om in armoede te belanden? Ja. Laagopgeleiden hebben het vaak

Nadere informatie

De honden en katten van de Belgen

De honden en katten van de Belgen ALGEMENE DIRECTIE STATISTIEK EN ECONOMISCHE INFORMATIE PERSBERICHT 31 juli 2007 De honden en katten van de Belgen Highlights Ons land telde in 2004 1.064.000 honden en 1.954.000 katten; In vergelijking

Nadere informatie

Belg tevreden over arts Transparantie en kostprijs blijven pijnpunt

Belg tevreden over arts Transparantie en kostprijs blijven pijnpunt Belg tevreden over arts Transparantie en kostprijs blijven pijnpunt Bijlage Naar aanleiding van het vijftigjarig bestaan van de ziekte- en invaliditeitsverzekering heeft CM de tevredenheid van de Belgen

Nadere informatie

Arbeidsmarkt Onderwijs

Arbeidsmarkt Onderwijs Nieuwsbrief APRIL 2015 Arbeidsmarkt Onderwijs Inleiding In dit nummer 1 Inleiding 1 Vlaanderen - Vraag 2 Vlaanderen - Aanbod 4 Brussel - Vraag 5 Brussel - Aanbod Elke maand schetsen we u aan de hand van

Nadere informatie

Profiel van de UVW-WZ: vergelijking 2004/ 2013

Profiel van de UVW-WZ: vergelijking 2004/ 2013 Profiel van de UVW-WZ: vergelijking 24/ 213 Dienst Studies Studies@rva.be Inhoudstafel: 1 INLEIDING 1 2 METHODOLOGIE 1 3 PROFIEL VAN DE UVW-WZ IN 24 EN IN 213 VOLGENS HET GEWEST 2 3.1 De -5-jarigen die

Nadere informatie

Vergrijzing MKB-ondernemers zet bedrijfsprestaties onder druk

Vergrijzing MKB-ondernemers zet bedrijfsprestaties onder druk M201210 Vergrijzing MKB-ondernemers zet bedrijfsprestaties onder druk Arjan Ruis Zoetermeer, september 2012 Vergrijzing MKB-ondernemers zet bedrijfsprestaties onder druk De leeftijd van de ondernemer blijkt

Nadere informatie

Nota: Invaliditeit Aantal en verdeling volgens ziektegroep

Nota: Invaliditeit Aantal en verdeling volgens ziektegroep Nota: Invaliditeit Aantal en verdeling volgens ziektegroep Men valt in het stelsel van invaliditeit na één jaar primaire arbeidsongeschiktheid. De erkenning van invaliditeit geldt voor een bepaalde periode

Nadere informatie

Zorg verlenen en zorg ontvangen 2012

Zorg verlenen en zorg ontvangen 2012 Zorg verlenen en zorg ontvangen 2012 Onderzoek en Statistiek Gemeente Lelystad Telefoon: 0320-278574 E-mail: lelystadspanel@lelystad.nl www.lelystadspanel.nl Colofon Dit is een onderzoeksrapportage gemaakt

Nadere informatie

Wat vinden Vlamingen belangrijk in hun werk?

Wat vinden Vlamingen belangrijk in hun werk? Motivatie en welzijn Wat vinden Vlamingen belangrijk in hun werk? SERV. 2012. Arbeidsethos en arbeidsoriëntaties op de Vlaamse arbeidsmarkt 2007-2010. Informatiedossier. Brussel: SERV Stichting Innovatie

Nadere informatie

Diensten voor thuiszorg en sociale en preventieve diensten

Diensten voor thuiszorg en sociale en preventieve diensten Diensten voor thuiszorg en sociale en preventieve diensten Edith Hesse Wetenschappelijk Instituut Volksgezondheid Operationele Directie Volksgezondheid en surveillance J. Wytsmanstraat, 14 B - 1050 Brussel

Nadere informatie

Belg wil stoppen met werken op 62 jaar

Belg wil stoppen met werken op 62 jaar ALGEMENE DIRECTIE STATISTIEK EN ECONOMISCHE INFORMATIE PERSBERICHT 4 februari 2008 Belg wil stoppen met werken op 62 jaar - Resultaten unieke bevraging overgang van werk naar pensionering - Werkende 50-plussers

Nadere informatie

PERSBERICHT Brussel, 28 maart 2013

PERSBERICHT Brussel, 28 maart 2013 PERSBERICHT Brussel, 28 maart 2013 De Belgische arbeidsmarkt in 2012 Nieuwe cijfers Enquête naar de Arbeidskrachten Hoeveel personen verrichten betaalde arbeid? Hoeveel mensen zijn werkloos? Hoeveel inactieve

Nadere informatie

CBS: Meer werkende vrouwen op de arbeidsmarkt

CBS: Meer werkende vrouwen op de arbeidsmarkt CBS: Meer werkende vrouwen op de arbeidsmarkt Tussen maart en mei is het aantal mensen met een baan met gemiddeld 6 duizend per maand gestegen. De stijging is volledig aan vrouwen toe te schrijven. Het

Nadere informatie

Inleiding. Johan Van der Heyden

Inleiding. Johan Van der Heyden Inleiding Johan Van der Heyden Wetenschappelijk Instituut Volksgezondheid Operationele Directie Volksgezondheid en surveillance J. Wytsmanstraat, 14 B - 1050 Brussel 02 / 642 57 26 E-mail : johan.vanderheyden@iph.fgov.be

Nadere informatie

Veranderingen in arbeidsparticipatie van gescheiden moeders

Veranderingen in arbeidsparticipatie van gescheiden moeders Veranderingen in arbeidsparticipatie van gescheiden moeders Suzanne Peek Gescheiden moeders stoppen twee keer zo vaak met werken dan niet gescheiden moeders. Ook beginnen ze vaker met werken. Wanneer er

Nadere informatie

Resultaten voor België Roken Gezondheidsenquête, België, 1997

Resultaten voor België Roken Gezondheidsenquête, België, 1997 6.1.1. Inleiding Het tabaksgebruik is een van de voornaamste risicofactoren voor longkanker, ischemische hartziekten en chronische ademhalingsaandoeningen (1). Men schat dat er in Europa niet minder dan

Nadere informatie

Arbeidsmarkt Onderwijs

Arbeidsmarkt Onderwijs Nieuwsbrief JANUARI 2016 Arbeidsmarkt Onderwijs Inleiding In dit nummer 1 Inleiding 1 Vlaanderen - Vraag 2 Vlaanderen - Aanbod 4 Brussel - Vraag 5 Brussel - Aanbod Elke maand schetsen we u aan de hand

Nadere informatie

Rapport. Eigen regie en zelfredzaamheid ; een enquête onder senioren

Rapport. Eigen regie en zelfredzaamheid ; een enquête onder senioren Rapport Eigen regie en zelfredzaamheid ; een enquête onder senioren Woerden, juli 2014 Inhoudsopgave I. Omvang en samenstelling groep respondenten p. 3 II. Wat verstaan senioren onder eigen regie en zelfredzaamheid?

Nadere informatie

Opmerkelijke stijging van het aantal rokers in 2008

Opmerkelijke stijging van het aantal rokers in 2008 PERSBERICHT Brussel, 4 december 2008 Opmerkelijke stijging van het aantal rokers in 2008 Voor het eerst in zes jaar stijgt het percentage dagelijkse rokers in ons land, van 27% in 2007 naar 30% in 2008.

Nadere informatie

Resultaten voor Brussels Gewest Prenatale Opvolging Gezondheidsenquête, België, 1997

Resultaten voor Brussels Gewest Prenatale Opvolging Gezondheidsenquête, België, 1997 6.7.1.1. Inleiding Algemeen wordt erkend dat de prenatale consultaties een fundamentele rol spelen inzake de gezondheid van de moeder en het toekomstige kind, maar de rol van respectievelijk de huisarts,

Nadere informatie

1. Welke doelgroepen waren afgelopen vijf jaren afnemers van de dienstencheques? Graag cijfers per doelgroep en jaar.

1. Welke doelgroepen waren afgelopen vijf jaren afnemers van de dienstencheques? Graag cijfers per doelgroep en jaar. SCHRIFTELIJKE VRAAG nr. 325 van PETER VAN ROMPUY datum: 5 februari 2015 aan PHILIPPE MUYTERS VLAAMS MINISTER VAN WERK, ECONOMIE, INNOVATIE EN SPORT Dienstencheques - Doelgroepenbeleid Door de zesde staatshervorming

Nadere informatie