Hydromorfologie in Nederland

Maat: px
Weergave met pagina beginnen:

Download "Hydromorfologie in Nederland"

Transcriptie

1 Ministerie van Verkeer en Waterstaat FG Hydromorfologie in Nederland Pilot hydromorfologische parameters Kaderrichtlijn Water AGI-2006-GPM juni 2006

2

3 Hydromorfologie in Nederland Pilot hydromorfologische parameters Kaderrichtlijn Water AGI-2006-GPM juni 2006 O. van Dam, A.R. Hoogenboom, M.A.M. van Dorst, drs. M.S. van Bemmel, drs. S. West en ing. A.J. Osté MSc. in opdracht van: contactpersonen: Rijkswaterstaat AGI en Rijkswaterstaat RIZA mevrouw dr. M.J. Vreeken-Buijs en de heer ir. P.F. Heinen projectnummer: projectleider: auteurs: NC ing. A.J. Osté MSc. dr. O. van Dam, ir. A.R. Hoogenboom, drs. ing. M.A.M. van Dorst, drs. M.S. van Bemmel, drs. S. West en ing. A.J. Osté MSc. datum: 16 juni 2006 status: definitief eindrapport

4 Hydromorfologie in Nederland 4

5 Pilot hydromorfologische parameters Kaderrichtlijn Water INHOUD 1 INLEIDING Aanleiding Doelstelling Afbakening Leeswijzer Disclaimer AANPAK EN PROCESVERLOOP Aanpak Procesverloop PILOT-GEODATABASE EN METADATA Pilot-geodatabase Metadata HYDROMORFOLOGISCHE PARAMETERS BEKEN, RIVIEREN EN GETIJDENRIVIEREN Aantal, ligging en passeerbaarheid barrières Bereikbaarheid Waterstand Afvoer en stroomsnelheid Mate van vrije afstroming Mate van natuurlijk afvoerpatroon Getijdenkarakteristiek: Kentering Getijdenkarakteristiek: Getijslag Getijdenkarakteristiek: Verhoudingsgetal horizontaal getij Grondwaterstand Rivierloop Dwarsprofiel en mate van natuurlijkheid Aanwezigheid van kunstmatige bedding Mate van natuurlijkheid substraatsamenstelling bedding Erosie/sedimentatie structuren Aanwezigheid oeververdediging Landgebruik oever Landgebruik in uiterwaard/beekdal Mogelijkheid tot natuurlijke inundatie Mogelijkheid tot natuurlijke meandering HYDROMORFOLOGISCHE PARAMETERS MEREN Kwel en wegzijging Neerslag en verdamping Aanvoer en afvoer Waterpeil Waterdiepteverdeling Bodemsamenstelling Oeververdediging Helling oeverprofiel HYDROMORFOLOGISCHE PARAMETERS KUST- EN OVERGANGSWATEREN Getijslag Debiet zoet water Verhoudingsgetal horizontaal getij Golfklimaatklasse Overheersende stroomrichting en stroomsnelheid Hypsometrische curve en diepteverdeling Soort bodem (natuurlijk, kunstmatig) Samenstelling substraat Soort intertijdegebied (platen, slikken, kwelders)

6 Hydromorfologie in Nederland 6.10 Soort oever Kust- en oeververdediging Landgebruik getijdenzone CONCLUSIES EN AANBEVELINGEN Conclusies afleiding parameters Inwinplan per parameter Aanbevelingen LITERATUUR Bijlage 1. Opzet document vastlegging afleiding parameter 2. Vragen en opmerkingen workshop Kaart 1. Overzicht waterlichamen 6

7 Pilot hydromorfologische parameters Kaderrichtlijn Water 1 INLEIDING 1.1 Aanleiding De Kaderrichtlijn Water (KRW) is erop gericht om in 2015 een goede ecologische en chemische toestand in de oppervlaktewateren en het grondwater te bereiken. De waterbeheerders zijn verantwoordelijk voor de uitvoering van de KRW en voor het zo optimaal en efficiënt mogelijk afstemmen van de bestaande meetnetten op de door de KRW gedefinieerde parameters. Om in de informatiebehoefte te voorzien maakt de KRW onderscheid in drie typen monitoring: toestand- en trend, operationele en onderzoeksmonitoring. Om te zorgen voor een eenduidige, geharmoniseerde aanpak voor de toestand- en trend en operationele monitoring zijn onder de werkgroep MIR (Monitoring, Informatievoorziening en Rapportage) landelijke richtlijnen opgesteld voor de monitoring van de biologische, fysisch-chemische en hydromorfologische kwaliteitselementen. Met behulp van die richtlijnen dienen de monitoringsprogramma s voor alle stroomgebieden te worden opgesteld. De hydromorfologische karakterisering is één van de te monitoren kwaliteitselementen van een waterlichaam en is ondersteunend voor de biologische toestand van het waterlichaam. De disciplinegroep hydromorfologie heeft een lijst met in totaal 43 parameters voor dit kwaliteitselement opgesteld. Deze zijn verdeeld over de drie typen waterlichamen: beken, rivieren en getijdenrivieren (18 parameters); meren (12 parameters); kust- en overgangswateren (13 parameters). De hydromorfologische monitoring heeft in Nederland geen lange historie. Op beperkte schaal is hier de laatste jaren ervaring mee opgedaan. Om in december 2006 te kunnen starten met de hydromorfologische monitoring heeft Rijkswaterstaat Adviesdienst Geo-informatie en ICT Ingenieursbureau BCC bv (BCC) verzocht een pilot uit te voeren om ervaring op te doen. 1.2 Doelstelling De doelstelling voor dit project is: Toetsen in hoeverre de gedefinieerde parameters vanuit bestaande informatie zijn in te vullen en daarbij in beeld te brengen tegen welke problemen wordt aangelopen. Daarbij gaat het tweeledig om: Product (kwantiteit en kwaliteit): ervaring opdoen met het afleiden van hydromorfologische parameters uit de brongegevens; komen tot een gestandaardiseerde presentatievorm voor de hydromorfologische parameters; een start maken met de inwinning voor de toestand- en trendmonitoring van het kwaliteitselement hydromorfologie door van de geselecteerde pilotgebieden zo veel mogelijk parameters in te vullen; samenstellen van een toekomstvast inwinplan teneinde de beschikbaarheid van de benodigde basisgegevens voor de KRW-doelstellingen te borgen. Proces: ervaring opbouwen met het verzamelen van basisgegevens voor het invullen van de hydromorfologische parameters; versterken van de samenwerking tussen en creëren van draagvlak bij de betrokken partijen: - de specialistische diensten RWS-RIZA, RWS-RIKZ en RWS-AGI; - de waterbeherende regionale diensten van RWS; - de waterschappen. 7

8 Hydromorfologie in Nederland 1.3 Afbakening De pilot is uitgevoerd op basis van de landelijke richtlijnen monitoring oppervlaktewater [Lit. 1]. Hieraan is tijdens de uitvoering van dit project de CEN-rapportage aan toegevoegd als leidraad voor de te gebruiken normeringen [Lit. 2 en 3]. Het gaat hier uitsluitend om de toestand- en trendmonitoring. De voor de pilot geselecteerde waterlichamen geven naar verwachting een representatief beeld van voorkomende variatie aan typen waterlichamen in de rijks- en regionale wateren. Het betreft in totaal 17 waterlichamen: 8 waterlichamen in de rijkswateren en 9 waterlichamen binnen de waterschapsgebieden. In tabel 1.1 is een overzicht gegeven van de pilot-gebieden. Tabel 1.1: overzicht pilot-gebieden waterbeheerder KRW-type waterlichaam watertype rivieren 1 RWS Zuid-Holland R8 Getijde Lek, Lek, Oude Maas, Spui, Noord, Dordtsche Kil 2 RWS Limburg R16 Grensmaas 3 RWS Oost-Nederland R7 Waal 4 WS Velt en Vecht R6 Overijsselse Vecht, traject D-NL 5 WS De Dommel R5 Keersop 6 WS Roer en Overmaas R18 Geul 7 WS Peel en Maasvallei R5 Tungelroyse beek watertype meren 8 RWS IJsselmeergebied M21 IJsselmeer 9 RWS Noord-Holland M30 Noordzeekanaal, IJ, Bovendiep 10 Ws Zuiderzeeland M3 Tochten Lage Afdeling NO Polder 11 Ws Fryslan M14 Friese boezem-meren 12 Ws Hollandse Delta M6 Schuringsche Haven/Verlorendiep (zoet) 13 Ws Hollandse Delta M30 Zuiderdiepboezem (brak) 14 Ws Zeeuws-Vlaanderen M30 Braakman watertype kust- en overgangswateren 15 RWS Noord-Nederland O2 Eems-Dollard 16 RWS Zeeland O2 Westerschelde 17 RWS Noordzee K3 Hollandse kust (kustwater) 1.4 Leeswijzer Deze rapportage betreft de concept-eindrapportage van de pilot hydromorfologische parameters. Het rapport kan door de waterbeheerders gebruikt worden als leidraad om invulling te geven aan de hydromorfologische monitoring. In hoofdstuk 2 wordt ingegaan op de aanpak en het procesverloop van dit project. Hoofdstuk 3 geeft een toelichting op de opgestelde pilot-geodatabase waarin alle parameters zijn opgeslagen. Tevens is een toelichting gegeven op de beschrijving van de metadata. In de hoofdstukken 4, 5 en 6 is voor de verschillende watertypen (rivieren, meren en kust- en overgangswateren) per parameter een overzicht gegeven van de brondata, afleidingsmethode, knelpunten en het resultaat. Uiteindelijk is per parameter een inwinplan gegeven. Hoofdstuk 7 bevat ten slotte de conclusies en aanbevelingen. 8

9 Pilot hydromorfologische parameters Kaderrichtlijn Water 1.5 Disclaimer Voor het afleiden van de parameters is gebruik gemaakt van de door de waterbeheerders geleverde brondata. Deze brondata is niet altijd volledig en omvat bijvoorbeeld slechts een gedeelte van een waterlichaam of een gedeelte van een tijdsreeks. Ook als brondata gedeeltelijk is geleverd, is voorzover mogelijk de betreffende parameter afgeleid. De afgeleide waarde van de parameter geeft dan wellicht geen betrouwbare weergave van de werkelijke toestand van het waterlichaam voor de betreffende parameter, maar er is wel ervaring opgedaan met het toepassen van de afleidingsmethode. Daarnaast is voor een aantal parameters een inschatting gemaakt op basis van expert judgement van BCC. In de navolgende hoofdstukken moet daarom de waarde van de hydromorfologische parameters bij de verschillende waterlichamen niet als definitief worden beschouwd. 9

10 Hydromorfologie in Nederland 10

11 Pilot hydromorfologische parameters Kaderrichtlijn Water 2 AANPAK EN PROCESVERLOOP 2.1 Aanpak Fasering project Het pilot-project is in twee fasen opgedeeld. In fase A is de brondata geïnventariseerd, verzameld en beschreven en de afleidings- en generalisatiemethoden voor de parameters opgesteld. Fase B bestaat uit het verwerken van de brondata in een pilot-geodatabase, het daadwerkelijk afleiden en invoeren van parameters in de database en het opstellen van een inwinplan. In figuur 2.1 zijn de verschillende onderdelen schematisch weergegeven. Inventarisatie beschikbare brondata Onderzoek afleidingsmethoden Keuze te gebruiken brondata en afleidingsmethode Ontbrekende brondata Afleiden parameter Inwinplan Pilot geodatabase Fase A Fase B Figuur 2.1: schematisatie projectaanpak In fase A zijn de huidige brondata, monitoringsprogramma s en afleidingsmethoden geïnventariseerd en gerapporteerd [Lit. 1]. Op basis van dit rapport is een keuze gemaakt van de parameters, die daadwerkelijk moeten worden afgeleid en de beste afleidingsmethoden. Vervolgens zijn alle parameters afgeleid die op basis van geleverde brondata ook daadwerkelijk af te leiden waren. De afleiding is uitgevoerd op basis van de methode zoals beschreven in de rapportage van fase A [Lit. 4]. Door het toepassen van de beschreven methoden is ervaring opgedaan met het afleiden van de parameters. Eventuele knelpunten zijn per parameter beschreven. Ook zijn de resultaten beschreven die uiteindelijk zijn ingevoerd in een pilot-geodatabase [Lit. 5]. Op basis van de verzamelde brondata uit fase A is een pilot-geodatabase opgesteld. Deze is conform de Aquo-gegevensstandaard en sluit aan bij de KRW-formats. Van alle gebruikte brondata is vervolgens een beschrijving gegeven van de metadata in de vorm van een XML-bestand. Per parameter is een inwinplan voor de brondata opgesteld. Hierin wordt aandacht besteed aan: nieuwe brondata indien de aanwezige brondata ontoereikend blijkt te zijn; bestaande brondata waarvoor de inwinning moet worden gecontinueerd. Op basis hiervan moet bij de volgende monitoringsronde het afleiden van de parameters uitgevoerd kunnen worden. In het inwinplan wordt een voorstel/advies gegeven voor de optimale invulling van de parameters en een kosteninschatting. 11

12 Hydromorfologie in Nederland Inventariseren en beschrijven beschikbare brondata Voor alle parameters per pilot-gebied is een lijst opgesteld (Excel-tabel) voor de mogelijke benodigde brondata. Hiervoor is de beschrijving van de parameters gehanteerd conform de richtlijnen monitoring oppervlaktewater KRW. Deze lijst is aangevuld met de CEN-normeringen [lit.2], waarin met de name de classificaties van bepaalde parameters nader is uitgewerkt. De lijst is digitaal ( ) en analoog (per post) verstuurd naar de betreffende contactpersoon van de waterbeheerder en tijdens het bezoek op locatie zijn alle mogelijke databronnen die relevant zijn met de bronhouder besproken en ingevuld. In deze fase van het project is alleen die data in de database opgenomen die binnen vier weken na het eerste contact met de aanleverende instantie is geleverd. Hierbij is door de AGI 80% van de beschikbare data ook werkelijk geleverd als minimum eis gesteld. De toegankelijkheid van de brondata is hiervoor eveneens geïnventariseerd op de volgende onderdelen: a. digitaal: locatie: LAN, desktop, intra/internet, OGC, CD-ROM, enz. formaat: geodatabase, shape, MS-office, pdf, enz. b. analoog: locatie: rapporten waar te vinden, enz. formaat: kaarten, tabellen, enz. c. expert knowledge: naam persoon, contactgegevens en welke informatie. Door het gebruik van de Excel-tabel is er gebruik gemaakt van standaardbeschrijvingen. Van elke brondata die kan worden gebruikt om een parameter af te leiden zijn van de volgende karakteristieken een beschrijving gemaakt: met/zonder geo-component; kwalitatief en/of kwantitatief; inwinmethode; nauwkeurigheid, volledigheid en juistheid (zowel ruimtelijk als inhoudelijk); klasse-indelingen; status en frequentie van het monitorings/inwinprogramma; te verwachten dynamiek (binnen zes jaar) (statisch/dynamisch/zeer dynamisch). In vergelijking met de beschrijving en de toegankelijkheid van de brondata is per pilot-gebied een lijst gemaakt waarbij is aangegeven of: a. brondata beschikbaar zijn; b. geen brongegevens beschikbaar zijn; c. de brondata niet voldoen aan de eisen en actualiteit (niet ouder dan zes jaar); d. de brondata om andere redenen onbruikbaar zijn (reden aangeven). Deze informatie is nodig voor het opstellen van een inwinplan voor de ontbrekende brondata. Met de databeheerder is overlegd of deze data wellicht in de toekomst gemeten gaan worden (monitoringsplan) en op welke manier deze inwinning gaat plaatsvinden. Indien er nog geen toekomstige inwinplannen van de ontbrekende brondata zijn, zijn alternatieven met de databeheerder besproken Afleidingsmethoden Op basis van de beschikbare brondata, parameters T&T-hydromorfologische kwaliteitselementen, informatie uit de bezoeken van de waterbeheerders en overige literatuur (zie literatuurlijst) zijn de afleidingsmethoden bepaald voor de parameters. Binnen deze pilot heeft geen aanvullende literatuurstudie plaatsgevonden. Indien van toepassing zijn voor de verschillende parameters de volgende onderdelen beschreven: afweging van de verschillende opties (onderbouwing); analysemethode (welke bewerking is nodig om vanuit brondata de beschrijving van de parameter te destilleren); gebruikte modellen; (beschrijven noodzaak tot) statistische onderbouwing; verwijzing naar literatuur. Kwantitatieve brondata moet wel bij elke waterbeheerder op min of meer dezelfde wijze zijn opgeslagen om een generalistische afleidingsmethode op te stellen. Daarentegen is het voor een 12

13 Pilot hydromorfologische parameters Kaderrichtlijn Water parameter die een kwalitatieve indeling heeft eenvoudiger als deze direct kan worden afgeleid uit kwalitatieve informatie. Deze informatie is meestal verkregen op basis van onderzoek of expert judgement Afleiden parameters en inwinplan Op basis van de beschikbare en aanwezige brondata en de beschreven afleidingsmethode zijn de parameters ingevuld. Hierbij zijn knelpunten geconstateerd die van invloed zijn op de brondata of de afleidingsmethode. Deze knelpunten zijn meegenomen in het advies voor een toekomstvast inwinplan. De parameters zijn ingevuld in de pilot geodatabase en van alle gebruikte brondata zijn metadatabestanden aangemaakt. 2.2 Procesverloop Fase A De resultaten van de bezoeken aan de bronddatahouders hebben zeer verschillende resultaten opgeleverd. In het ene uiterste geval had de datahouder de tabel reeds volledig ingevuld en alle brondata op cd-rom gebrand. Hierdoor kon de tabel snel worden nagelopen en bediscussieerd. In het andere uiterste geval bleek de brondatahouder niet over de gegevens te beschikken, maar werd doorverwezen naar een andere instantie of website. Opgemerkt wordt dat de ontvangen brondata vanwege de bestandsgrootte (aantal mb s) veelal voorbeelddata betreft (bijvoorbeeld metingen van één dag). In totaal is 13,0 GB aan brondata ontvangen. Het bezoek ter plaatse heeft zeker bijgedragen aan een versneld en beter procesverloop. Doordat de tabel reeds was ingevuld met de brondatahouder, zonder dat wij fysiek over de data beschikten, was reeds in een vroeg stadium zicht op welke gegevens er waren en de status ervan: voor welke parameter is het geschikt? wat is de kwaliteit? is het beschikbaar? welke afleidingsmethode is gangbaar? Tijdens de bezoeken is door de waterbeheerders aangegeven of de data binnen vier weken leverbaar is. Soms is dit met ja beantwoord terwijl uiteindelijk toch geen brondata is aangeleverd vanwege de slechte toegankelijkheid van de brondata of het tijdgebrek. Een regelmatig terugkerend probleem is het feit dat brondatahouders hun gegevens pas overhandigen nadat een gebruikersverklaring is ondertekend. Deze verklaring werd veelal eerst per post verstuurd, door ons ondertekend, waarna de data werd opgestuurd. Dit werkt uiteraard zeer vertragend op het projectverloop. Het is aan te bevelen dat in vergelijkbare toekomstige projecten de brondatahouders de gebruikersverklaring bij het bezoek paraat hebben zodat deze ter plaatse kan worden ondertekend en de data kan worden overhandigd. Het beschrijven van de parameters, brondata en afleidingsmethoden is uitgevoerd door een projectteam van zes specialisten. Een dergelijk groot team bleek uiterst effectief te zijn, aangezien er vaak onduidelijkheden zijn over te interpreteren brondata en af te leiden parameters. Een open discussie en een onderlinge afstemming bevordert het denkproces en het uiteindelijke resultaat Fase B Op basis van de resultaten van fase A is door RIZA en de AGI allereerst een keuze gemaakt met welke parameters fase B wordt ingegaan. Gekozen is om alle parameters die kunnen worden afgeleid uit brondata ook daadwerkelijk af te leiden. Ook als de brondata gedeeltelijk is geleverd (zie ook paragraaf 1.5). Eén parameter voor de kust- en overgangswateren, namelijk waterdieptevariatie, is komen te vervallen omdat deze ook uit de parameter hypsometrische curve is op te maken. Dat betekent dat in totaal 42 parameters zijn meegenomen in fase B. 13

14 Hydromorfologie in Nederland Aan het begin van Fase B zijn nieuwe CEN-normen voor het watertype rivieren in een persoonlijke toelichting aan de projectgroep verstrekt. Deze normen zijn vastgelegd tijdens het zogeheten Lyonoverleg. De bijbehorende literatuur/rapportage was tijdens de afleiding van de parameters nog niet voor handen. De nieuwe normen zijn wel in het rapport van Fase A aangepast en zijn terug te vinden in dit eindrapport. Het is mogelijk dat in het uiteindelijke rapport van het Lyon-overleg (momenteel in voortraject) de CEN-normering anders is verwoord dan in dit rapport is toegepast. Voor de watertypen meren en kust- en overgangswateren zijn nog geen CEN-normen opgesteld. Tijdens de daadwerkelijke afleiding van de parameters zijn knelpunten geconstateerd die de afleiding bemoeilijkte of onmogelijk maakten. Deze knelpunten zijn per parameter, voor zover van toepassing, beschreven en waar mogelijk zijn alternatieve afleidingsmethoden beschreven en toegepast. In sommige gevallen betekent dit dat er meer brondata ontbreekt en dat toekomstige inwinmethoden moeten worden aangepast of uitgebreid. In een aantal gevallen moet de afleiding uitgevoerd worden op basis van de kennis en inzicht van de expert van het gebied. Een aantal parameters is eenvoudigweg zeer lastig in generieke regels vast te leggen. Bij de afleiding van een parameter door expert judgement is het van groot belang dat de werkwijze en aannames worden vastgelegd, zodat toekomstige experts de afleiding baseren op dezelfde randvoorwaarden en uitgangspunten. Een belangrijke constatering van fase B is het feit dat niet alle brondata compleet is. In sommige gevallen gaat de gebruiker/beheerder van de brondata ervan uit dat bepaalde informatie in de bestanden aanwezig is, terwijl bij nadere bestudering dit niet het geval blijkt te zijn. De afleidingen zijn zo veel mogelijk generiek van opzet, waarbij het uitgangspunt is dat alle waterbeheerders gebruik maken van zo veel mogelijk dezelfde brondata. Bij de afleidingsmethoden wordt zo veel mogelijk gebruik gemaakt van landelijke datasets. De meeste landelijke datasets zijn wel beschikbaar voor de rijkswateren, maar niet alle waterschappen hebben formeel deze datasets in bezit. In dergelijke gevallen zijn alternatieve afleidingsmethoden, voor zover mogelijk, aangegeven. Het verschil tussen de Rijkswateren en waterschappen in aard en omvang van de waterlichamen en het verschil in monitoringsprogramma s loopt als een rode draad door dit project. De resultaten van fase B geven een goed beeld van de huidige T&T-monitoring ten aanzien van de hydromorfologie van een waterlichaam. Naast de huidige monitoring moet voor de nog ontbrekende brondata een aanvullend monitoringsprogramma worden opgezet. In dit project hebben hydromorfologen en GIS-experts zeer nauw samengewerkt tijdens de afleidingen van de parameters en het opzetten en invullen van de geodatabase en metadata. Dit is met name van belang bij het opzetten van de geodatabase, die in enkele gevallen direct kon direct worden aangepast. Een aandachtspunt is het aanmaken van de metadatabestanden. Dit is een tijdsintensieve bezigheid die van wezenlijk belang is om in een later stadium de afleiding van parameters te herijken of te automatiseren Workshop 1 juni 2006 Op 1 juni 2006 is het rapport en de resultaten aan geïnteresseerden gepresenteerd. Hierbij is niet in detail ingegaan op de gebruikte brondata en afleidingsmethoden per parameter, maar zijn de hoofdlijnen besproken. Een aantal karakteristieke constateringen van deze pilot zijn met stellingen aan de aanwezigen voorgelegd: 1. Elke parameter heeft 2 afleidingsmethoden, 1 voor Rijkswaterstaat en 1 voor de waterschappen. 2. Expert kennis moet jaarlijks worden afgestemd. 3. Afleiding dient zo veel mogelijk plaats te vinden op basis van landelijke datasets. 4. Een beheerorganisatie kan het beste de continuïteit van de afleidingen waarborgen. 14

15 Pilot hydromorfologische parameters Kaderrichtlijn Water Over de vier stellingen is gediscussieerd met een aantal panelleden en overige aanwezigen in de zaal. De discussie ging voornamelijk over de toekomst van de hydromorfologische monitoring in Nederland: hoe nu verder? De vragen en opmerkingen naar aanleiding van de stellingen zijn opgenomen in bijlage 2. Er was een goede doorsnede aanwezig van medewerkers van Rijkswaterstaat en waterschappen (zie figuur 2.2). Figuur 2.2: presentatie 1 juni 15

16 Hydromorfologie in Nederland 16

17 Pilot hydromorfologische parameters Kaderrichtlijn Water 3 PILOT-GEODATABASE EN METADATA 3.1 Pilot-geodatabase In figuur 3.1 is de pilot-geodatabase weergegevens als een Entity-Relation Diagram (ERD). Een ERD is een netwerkmodel dat de lay-out beschrijft van opgeslagen gegevens in een systeem op een hoog abstractieniveau. Het ERD waarin de hydromorfologie is beschreven vormt een uitbreiding op het bestaande Logisch Model Aquo. Het is uitgevoerd conform de Aquo-gegevensstandaard Water. Er is aangesloten op bestaande objecten en bij de naamgeving van nieuwe objecten is aangesloten op de huidige bestaande syntax(regels). In het ERD staat met de term DOM aangegeven welke velden van een domein gebruik maken. Een domein kan worden gezien als een opzoeklijst waaruit een waarde of beschrijving kan worden geselecteerd. OWM ERD: KRW Pilot (Hydromorfologische Parameters) OBJECTID HMFPARAM COUNTER HMFPARID SMALLINT HMFPARCODE (DOM) VARCHAR(24) HMFSOMPAR (DOM) VARCHAR(24) OBJECTID HMFPARAM_HMFAFL COUNTER HMFPARID SMALLINT AFLCODE (DOM) VARCHAR(128) OWMID OWMIDENT OWMNAAM OWMSTAT (DOM) OWMTYPE (DOM) OWMTYPER (DOM) OWMTYPINT (DOM OWMDOEL (DOM) OWMSGCAT (DOM) OWMBESCH (DOM GEBIDEN1 (DOM) GEBIDEN2 GEBIDEN3 GEBIDEN4 OWMJAAR OWMOPME COUNTER VARCHAR(24) VARCHAR(100) VARCHAR(1) VARCHAR(3) VARCHAR(3) VARCHAR(24) VARCHAR(10) INTEGER VARCHAR(1) VARCHAR(24) VARCHAR(24) VARCHAR(24) VARCHAR(24) SMALLINT VARCHAR(254) OBJECTID HMFMOR_LUB COUNTER OWMPARID INTEGER LUB_VALUE (DOM) SMALLINT HMFPARJAARTAL SMALLINT OBJECTID HMFREG_GKK COUNTER OWMPARID INTEGER GKK_VALUE (DOM) VARCHAR(128) HMFPARJAARTAL SMALLINT HMFREG_GRO HMFAFL OWM_HMFPARAM OWMPARID COUNTER HMFPARID SMALLINT OWMID INTEGER OBJECTID COUNTER OWMPARID LONG GRO_VALUE (DOM) VARCHAR(128) HMFPARJAARTAL SMALLINT statische tabel AFLID 1:n relatie, 1 naar 0 of meer COUNTER OWMPARID INTEGER AFLCODE VARCHAR(128) DOM: Koppeling met domein HMFAFL_HMFBRON OBJECTID COUNTER AFLID INTEGER BRONID INTEGER w OBJECTID BRONID HMF_****** HMFBRON COUNTER OWMPARID INTEGER ***_VALUE (DOM) LONG HMFPARJAARTAL SMALLINT COUNTER BRONCAT (DOM) VARCHAR(128) XMLBESTAND VARCHAR(255) Figuur 3.1: ERD pilot-geodatabase hydromorfologische parameters KRW OWM-tabel De pilot-geodatabase sluit aan op het reeds bestaande KRW-object Oppervlaktewaterlichaam (OWM) waarvan de definities bekend zijn [Lit. 6]. Het ObjectID-veld wordt automatisch aangemaakt in ArcCatalog en kan niet van naam veranderen. Het ObjectID veld is altijd de primaire sleutel en fungeert als koppelingsveld naar andere tabellen. De OWM-tabel (zie tabel 3.1) is gekoppeld met het reeds bestaande KRW-object Oppervlaktewaterdeel (OWA) waarvan tevens de definities bekend zijn [Lit. 6]. De OWA-tabel is niet opgenomen in het ERD. De OWA-tabellen zijn gekoppeld aan OWAG-tabellen waarin de geometrie is opgenomen. De OWAGL-tabel beschrijft de waterlichamen die uit lijnelementen bestaat en de OWAGV-tabel beschrijft de waterlichamen die uit vlakken bestaan. 17

18 Hydromorfologie in Nederland Tabel 3.1: gedeelte van de ingevulde OWM-tabel HMFPARAM-tabel De nieuwe tabellen beginnen allemaal met de letters HMF van Hydromorfologie. Op deze wijze zijn de tabellen in het hele KRW-model op een eenvoudige wijze te herkennen. De HMFPARAM-tabel (tabel 3.2) kan gezien worden als een statische tabel waarin de parameters staan opgesomd. Tevens is een volgnummer (HMFPARID) en de somparameter (HMFSOMPAR) opgenomen. Tabel 3.2: gedeelte van de ingevulde HMFPARAM-tabel Resultaattabellen (o.a. HMFREG_GRO) Voor elke hydromorfologische parameter wordt een tabel aangemaakt. Hiervoor is gekozen omdat de waarden voor elke parameter van type kunnen verschillen. In het ERD zijn drie parameters opgenomen als voorbeeld, te weten: HMFREG_GRO: Grondwaterstand HMFMOR_LUB: Landgebruik in uiterwaard/beekdal HMFREG_GKK: Golfklimaatklasse 18

19 Pilot hydromorfologische parameters Kaderrichtlijn Water De parameterwaarde wordt opgeslagen in de VALUE -velden. In het voorbeeld in tabel 3.3 is dit een romeins cijfers voor de grondwatertrappen bij een waterlichaam. Dit VALUE-veld is in dit geval van het type text (VARCHAR). Bij de meeste parameters is het VALUE-veld echter van het type integer of double. In tabel 3.3 is tevens te zien dat het resultaat voor waterlichaam OWMID 6 uit twee resultaten bestaat namelijk grondwatertrap III en IV. Bij de meeste parameters zal echter het resultaat bestaan uit één waarde in de vorm van een classificatie of een waarde. In veel gevallen bestaat het VALUEveld uit een domein, waardoor er slechts gekozen kan worden uit een beperkt aantal klassen/waarden/beschrijvingen. Het HMFPARJAARTAL-veld geeft aan in welk jaar de parameterwaarde is bepaald. Tabel 3.3: HMFREG_GRO-tabel HMFPARAM_HMAFL-tabel Dit is een statische tabel, dat wil zeggen dat bepaald is welke afleidingsmethode voor een parameter geldt (zie tabel 3.4). De combinatie tussen afleidingsmethode en parameter is gebaseerd op het rapport van fase A pilot hydromorfologische parameters Kaderrichtlijn Water (Ingenieursbureau BCC, 7 april 2006). In de meeste gevallen is dit één afleidingsmethode. Bij enkele parameters zijn twee afleidingsmethoden opgenomen. Tabel 3.4: HMFPARAM_HMAFL-tabel HMFAFL-tabel In de afleidingstabel (tabel 3.5) staat aangegeven welke afleidingsmethode (veld AFLCODE) is gekozen om een bepaalde parameter voor een bepaald waterlichaam te gebruiken. Welke gebruikt mogen worden staat aangegeven in de HMFPARAM_HMAFL-tabel. Het betreft ongeveer 20 mogelijke afleidingsmethodieken. Hierbij zijn de gebruikte afleidingsmethodieken bij de verschillende parameters uit het rapport gegroepeerd tot een beperkt aantal termen. 19

20 Hydromorfologie in Nederland Tabel 3.5: voorbeeld van ingevulde HMFAFL-tabel HMFBRON In de brondata-tabel (tabel 3.6) staat aangegeven welke brondata is gebruikt voor een bepaalde parameter met een bepaalde afleidingsmethode. Het broncat-veld maakt gebruik van een domein. De gebruiker kan uit een voorgedefinieerde lijst kiezen welke brondata is gebruikt. Tabel 3.6: voorbeeld van een deels ingevulde HMFBRON-tabel Koppelingstabellen/tussentabellen In het ERD zijn ook zogenaamde koppelingstabellen/tussentabellen opgenomen (zie tabel 3.7). Deze zijn nodig om N:M relaties te kunnen leggen tussen twee tabellen. De tussentabellen in het ERD zijn OWM_HMFPARAM en HMFAFL_HMFBRON. Tabel 3.7: voorbeeld van ingevulde OWM_HMFPARAM-tabel 20

21 Pilot hydromorfologische parameters Kaderrichtlijn Water OWM_HMFPARAM Beschrijft de N:M-relatie tussen het waterlichaam en de parameterlijst. Deze tabel kan tevens fungeren als middel om te bepalen welke parameters voor welke waterlichamen reeds zijn ingevuld in de database. HMFAFL_HMFBRON Beschrijft de N:M-relatie tussen de gebruikte afleidingsmethode voor een parameter en de gebruikte brondata (zie tabel 3.8). Tabel 3.8: voorbeeld van ingevulde HMFAFL_HMFBRON tabel 21

Hermeandering en hydromorfologie

Hermeandering en hydromorfologie Hermeandering en hydromorfologie Monitoring van structuren of ecologie? Oscar van Dam teamleider waterbeheer en gis COP hermeandering 24 november 2010 HWH Amersfoort RPS BCC Onderdeel RPS plc Organisatie

Nadere informatie

Handboek hydromorfologie

Handboek hydromorfologie Handboek hydromorfologie Monitoring en afleiding hydromorfologische parameters Kaderrichtlijn Water 5 november 2007 Auteurs: dr. O. van Dam ing. A.J. Osté MSc. drs. B. de Groot drs. ing. M.A.M. van Dorst

Nadere informatie

Afleiding biologische doelen voor vrijwel ongestoorde, sterk veranderde en kunstmatige waterlichamen...

Afleiding biologische doelen voor vrijwel ongestoorde, sterk veranderde en kunstmatige waterlichamen... BIJLAGE F Afleiding biologische doelen voor vrijwel ongestoorde, sterk veranderde en kunstmatige waterlichamen....................................................................... De milieudoelstellingen

Nadere informatie

AFLEIDINGEN HYDROMORFOLOGIE RIJKSWATEREN

AFLEIDINGEN HYDROMORFOLOGIE RIJKSWATEREN AFLEIDINGEN HYDROMORFOLOGIE RIJKSWATEREN RIJKSWATERSTAAT DATA ICT DIENST 22 december 2011 075742699:0.5 - Definitief C01012.100103.0100 Inhoud 1 Inleiding 3 1.1 Aanleiding 3 1.2 Doelstelling 3 1.3 Werkwijze

Nadere informatie

Oppervlaktewateren (lijn) in Overijssel

Oppervlaktewateren (lijn) in Overijssel Identificatie Contacten Metametadata Dekking Kwaliteit Inhoud Distributie Identificatie Oppervlaktewateren (lijn) in Overijssel Alternatieve titel: water_arc (b3\b35) Versie: lijnen Unieke Identifier:

Nadere informatie

HOOFDSTUK 3. Oppervlaktewater

HOOFDSTUK 3. Oppervlaktewater HOOFDSTUK 3 Oppervlaktewater Het oppervlaktewater in het Schelde-stroomgebied wordt ingedeeld in waterlichamen. Deze indeling is belangrijk, want voor ieder waterlichaam moeten doelstellingen geformuleerd

Nadere informatie

Gelet op artikel 13, eerste lid, van het Besluit kwaliteitseisen en monitoring water 2009;

Gelet op artikel 13, eerste lid, van het Besluit kwaliteitseisen en monitoring water 2009; Besluit van de Minister van Volkshuisvesting, Ruimtelijke ordening en milieubeheer, de Staatssecretaris van Verkeer en Waterstaat en de Minister van Landbouw, Natuur en Voedselkwaliteit van., nr. DP/.

Nadere informatie

: : 22 september. : dhr. C.L. Jonkers :

: : 22 september. : dhr. C.L. Jonkers : RAADSVOORSTEL ter besluitvorming in de raad Datum Forum vergadering Datum Raadsvergadering Portefeuillehouder Verantwoordelijk MT-lid : : 22 september : dhr. C.L. Jonkers : Zaaknummer : 65564 Onderwerp:

Nadere informatie

Resultaten GeoMonitor Water. Geanonimiseerd

Resultaten GeoMonitor Water. Geanonimiseerd Resultaten GeoMonitor Water Geanonimiseerd Versie: 0.4 13-10-2015 1 Inleiding... 3 2 Vergelijking GIS / Geo voorziening... 4 2.1 GIS / Geo personeel... 4 2.2 Gebruik... 6 2.3 Kwaliteit... 8 2.4 Kosten...

Nadere informatie

KRW- doelen voor de overige wateren in Noord- Brabant: een pragma:sche uitwerking

KRW- doelen voor de overige wateren in Noord- Brabant: een pragma:sche uitwerking KRWdoelen voor de overige wateren in NoordBrabant: een pragma:sche uitwerking Frank van Herpen (Royal HaskoningDHV), Marco Beers (waterschap Brabantse Delta), Ma>hijs ten Harkel en Doesjka Ertsen (provincie

Nadere informatie

Gebruikershandleiding CEN Editor

Gebruikershandleiding CEN Editor Gebruikershandleiding CEN Editor Ministerie van Verkeer en Waterstaat Directoraat-Generaal Rijkswaterstaat Rijksinstituut voor Kust en Zee/RIKZ S O F T W A R E S O L U T I O N S Versies: Versie Datum Toelichting

Nadere informatie

PlanCare Dossier V11.4 Carrouselkaarten. Inhoudsopgave

PlanCare Dossier V11.4 Carrouselkaarten. Inhoudsopgave Inhoudsopgave Inleiding... 2 maken... 2 Matrixkaart... 3 Open vragen kaart... 5 wijzigen... 6 verwijderen... 7 gebruiken... 7 Handelingen met huidige selectie... 8 PlanCare Dossier V11.4 - Pagina 1 van

Nadere informatie

Voorwaarden voor leveren van digitale gegevens en producten Versie

Voorwaarden voor leveren van digitale gegevens en producten Versie Voorwaarden voor leveren van digitale gegevens en producten Versie 2.0 21-5-2015 Producten, rapportages, meetresultaten etc. worden vaak met behulp van digitale systemen gemaakt. In dit document worden

Nadere informatie

Registratie van boringen.

Registratie van boringen. Werkgroep Z-coördinaat. Registratie van boringen. Door: werkgroep Z-coördinaat Datum: 20 oktober 2016. Versie: 1.1. blad : 1 (9) 1 Inleiding. In dit document wordt beschreven hoe de loop van, als bijvoorbeeld,

Nadere informatie

Datamanagement in de vierde toetsronde: naar een efficiënte koppeling tussen dagelijks gegevensbeheer en de toetsing

Datamanagement in de vierde toetsronde: naar een efficiënte koppeling tussen dagelijks gegevensbeheer en de toetsing Datamanagement in de vierde toetsronde: naar een efficiënte koppeling tussen dagelijks gegevensbeheer en de toetsing Huibert-Jan Lekkerkerk (IHW) Kin Sun Lam (Deltares) Beter informatiemanagement kan!

Nadere informatie

Factsheet: NLGWSC0005 Grondwater in diepe zandlagen

Factsheet: NLGWSC0005 Grondwater in diepe zandlagen Factsheet: NLGWSC0005 -DISCLAIMER- De informatie die in deze factsheet wordt weergegeven is bijgewerkt tot en met 25 april 2014. Deze factsheet dient gezien te worden als een werkversie ten behoeve van

Nadere informatie

Officiële uitgave van het Koninkrijk der Nederlanden sinds 1814.

Officiële uitgave van het Koninkrijk der Nederlanden sinds 1814. STAATSCOURANT Officiële uitgave van het Koninkrijk der Nederlanden sinds 1814. Nr. 5634 14 april 2010 Besluit van de Minister van Volkshuisvesting, Ruimtelijke Ordening en Milieubeheer, de Minister van

Nadere informatie

notitie Grondbank GMG 1. INLEIDING

notitie Grondbank GMG 1. INLEIDING notitie Witteveen+Bos van Twickelostraat 2 postbus 233 7400 AE Deventer telefoon 0570 69 79 11 telefax 0570 69 73 44 www.witteveenbos.nl onderwerp project opdrachtgever projectcode referentie opgemaakt

Nadere informatie

RfC W-1402-0031 - Definitie van waterbodem up-to-date maken

RfC W-1402-0031 - Definitie van waterbodem up-to-date maken RfC W-1402-0031 - Definitie van waterbodem up-to-date maken Algemeen Update ronde Status Publicatiedatum Sluitingsdatum Impact December 2014 Doorgevoerd 17-12-2014 MIDDELGROOT Inhoud Onder Werkveld (Kennisgebied)

Nadere informatie

Handleiding helpdesk. Datum: 08-10-2014 Versie: 1.0 Auteur: Inge van Sark

Handleiding helpdesk. Datum: 08-10-2014 Versie: 1.0 Auteur: Inge van Sark Datum: 08-10-2014 Versie: 1.0 Auteur: Inge van Sark Inhoudsopgave Inhoudsopgave... 2 1. Beheer helpdesk... 3 1.1. Settings... 3 1.2. Applicaties... 4 1.3. Prioriteiten... 5 1.4. Gebruik mailtemplates...

Nadere informatie

Kwaliteitssysteem datamanagement. Meetbaar Beter

Kwaliteitssysteem datamanagement. Meetbaar Beter Kwaliteitssysteem datamanagement Meetbaar Beter Datum: 22 maart 2016 Versie : 0.8 Kwaliteitssysteem Meetbaar Beter versie 0.8 Pagina 1 van 8 Voorwoord Het aantal centra dat is aangesloten bij Meetbaar

Nadere informatie

Data (model) voor Waterveiligheid

Data (model) voor Waterveiligheid Data (model) voor Waterveiligheid Lennaert Denekamp Adviseur Waterkeringen Dinsdag 13 december 2016 11:30 12:15 Inhoud presentatie Voorstellen en inhoud presentatie Algemeen beeld van DAMO Aan de slag

Nadere informatie

Metadata Catalogus (algemeen) Productbeschrijving Dataset Grootschalige Basiskaart Nederland (GBKN)

Metadata Catalogus (algemeen) Productbeschrijving Dataset Grootschalige Basiskaart Nederland (GBKN) Metadata Catalogus (algemeen) Productbeschrijving Dataset Grootschalige Basiskaart Nederland (GBKN) Metadata referentie invoerdatum: 1998/1999 laatste controledatum: 26 oktober 2000 laatste update datum:

Nadere informatie

Toelichting GGOR Schieveen

Toelichting GGOR Schieveen Toelichting GGOR Schieveen Inleiding Om het GGOR te kunnen bepalen is de GGOR-systematiek gevolgd (zie figuur 1). Op basis van een analyse met een grondwatermodel zijn de actuele grondwaterstanden (AGOR)

Nadere informatie

Release datum: 11 juni 2012

Release datum: 11 juni 2012 Highlights 1 HSExpert versie 5.2 Begin juni is versie 5.2 van HSExpert gereleased. In versie 5.2 zijn vooral wijzigingen op het RiAxion (Arbo) dossier doorgevoerd. Daarnaast zijn er wat kleinere wijzigingen

Nadere informatie

Bestek nr. 16EN/2003/8. Het ontwerpen, ontwikkelen en instandhouden van een webstek Schelderadarketen: www.schelderadar.net.

Bestek nr. 16EN/2003/8. Het ontwerpen, ontwikkelen en instandhouden van een webstek Schelderadarketen: www.schelderadar.net. Ministerie van de Vlaamse Gemeenschap Departement Leefmilieu en Infrastructuur Administratie Waterwegen en Zeewezen afdeling Scheepvaartbegeleiding en Ministerie van Verkeer en Waterstaat afdeling Verkeer

Nadere informatie

Factsheet: NLGWSC0004 Zout grondwater in ondiepe zandlagen

Factsheet: NLGWSC0004 Zout grondwater in ondiepe zandlagen Factsheet: NLGWSC0004 Zout grondwater in ondiepe zandlagen -DISCLAIMER- De informatie die in deze factsheet wordt weergegeven is bijgewerkt tot en met het moment van het aanmaken van deze factsheet, zoals

Nadere informatie

Wijzigingsvoorstel (RfC) voor de Aquo domeintabel KRW-typologie (KRW-watertypes)

Wijzigingsvoorstel (RfC) voor de Aquo domeintabel KRW-typologie (KRW-watertypes) Wijzigingsvoorstel (RfC) voor de Aquo domeintabel KRW-typologie (KRW-watertypes) Indiener: IDsW / KRW - nationale werkgroep Doelstellingen Oppervlaktewater Kenmerk: W-0803-0006 Documentbeheer Wijzigingshistorie

Nadere informatie

Bestuursrapportage 2014 waterschap Vechtstromen Versie 24 november 2015

Bestuursrapportage 2014 waterschap Vechtstromen Versie 24 november 2015 Bestuursrapportage 204 Vechtstromen Versie 24 november 205 Deze rapportage bevat een overzicht op hoofdlijnen van de voortgang van de uitvoering van het waterbeleid en dient als basis voor jaarlijks bestuurlijk

Nadere informatie

Informatieobjecten zijn systematisch beschreven

Informatieobjecten zijn systematisch beschreven AP17 Informatieobjecten zijn systematisch beschreven Statement De aan de dienst gerelateerde informatieobjecten zijn systematisch beschreven en op passende wijze gemodelleerd. Afgeleid van BP2 (vindbaar)

Nadere informatie

Bijlage 1.3 Bodemdaling in het Eems-Dollardgebied in relatie tot de morfologische ontwikkeling

Bijlage 1.3 Bodemdaling in het Eems-Dollardgebied in relatie tot de morfologische ontwikkeling Bijlage 1.3 Bodemdaling in het Eems-Dollardgebied in relatie tot de morfologische ontwikkeling........................................................................................ H. Mulder, RIKZ, juni

Nadere informatie

AFO 142 Titel Aanwinsten Geschiedenis

AFO 142 Titel Aanwinsten Geschiedenis AFO 142 Titel Aanwinsten Geschiedenis 142.1 Inleiding Titel Aanwinsten Geschiedenis wordt gebruikt om toevoegingen en verwijderingen van bepaalde locaties door te geven aan een centrale catalogus instantie.

Nadere informatie

het lozen van grondwater bij de realisatie van een WKO systeem

het lozen van grondwater bij de realisatie van een WKO systeem CTF Amsterdam bv Prinsengracht 436 in Amsterdam Datum 21 april 2017 Casecode W-17.00767 Kenmerk 17.070654 Watervergunning het lozen van grondwater bij de realisatie van een WKO systeem Uw kenmerk / projectcode:

Nadere informatie

Doorontwikkeling KRW-Verkenner. Bijeenkomst voor de waterschappen, georganiseerd door STOWA, DGW, Deltares en RWS Waterdienst

Doorontwikkeling KRW-Verkenner. Bijeenkomst voor de waterschappen, georganiseerd door STOWA, DGW, Deltares en RWS Waterdienst Doorontwikkeling KRW-Verkenner Bijeenkomst voor de waterschappen, georganiseerd door STOWA, DGW, Deltares en RWS Waterdienst 14 april 2009 Programma 13.00u: 13.05u: 13.20u: 13.50u: 14.00u: 14.30u: 15.15u:

Nadere informatie

Praktijkinstructie Oriëntatie op de informatie-analyse 4 (CIN08.4/CREBO:50131)

Praktijkinstructie Oriëntatie op de informatie-analyse 4 (CIN08.4/CREBO:50131) instructie Oriëntatie op de informatie-analyse 4 (CIN08.4/CREBO:50131) pi.cin08.4.v2 ECABO, 1 september 2003 Alle rechten voorbehouden. Niets uit deze uitgave mag worden vermenigvuldigd, overgenomen, opgeslagen

Nadere informatie

KRW-verkenner in gebruik

KRW-verkenner in gebruik KRW-verkenner in gebruik 4 praktijkvoorbeelden Johan Bode Gis-analist /medewerker onderzoek Waterschap Peel en Maasvallei Inhoud Wat is de KRW-verkenner? Inhoud KRW-verkenner Gebiedsdatabase Kennisdatabase

Nadere informatie

Energiemanagementprogramma HEVO B.V.

Energiemanagementprogramma HEVO B.V. Energiemanagementprogramma HEVO B.V. Opdrachtgever HEVO B.V. Project CO2 prestatieladder Datum 7 december 2010 Referentie 1000110-0154.3.0 Auteur mevrouw ir. C.D. Koolen Niets uit deze uitgave mag zonder

Nadere informatie

Wijzigingsvoorstel (RfC) voor de Aquo domeintabellen Classificatie KRW Biologie en Classificatie KRW Chemie

Wijzigingsvoorstel (RfC) voor de Aquo domeintabellen Classificatie KRW Biologie en Classificatie KRW Chemie Wijzigingsvoorstel (RfC) voor de Aquo domeintabellen Classificatie KRW Biologie en Classificatie KRW Chemie Indiener: Willem Faber (RWS- Waterdienst) / IDsW Kenmerk: W-0804-0026 Documentbeheer Wijzigingshistorie

Nadere informatie

Protocol Bouwen in het gesloten seizoen aan primaire waterkeringen

Protocol Bouwen in het gesloten seizoen aan primaire waterkeringen Protocol Bouwen in het gesloten seizoen aan primaire waterkeringen Plan van Aanpak POV Auteur: Datum: Versie: POV Macrostabiliteit Pagina 1 van 7 Definitief 1 Inleiding Op 16 november hebben wij van u

Nadere informatie

EENDUIDIGE BEPALING AFVOEREND VERHARD OPPERVLAK

EENDUIDIGE BEPALING AFVOEREND VERHARD OPPERVLAK EENDUIDIGE BEPALING AFVOEREND VERHARD OPPERVLAK A) Aanleiding en Doel Het verhard oppervlak wordt door de gemeenten bepaald voor het opstellen van een Basis RioleringsPlan (BRP). De aanpassingsfrequentie

Nadere informatie

Factsheet: NL04_NOORD-ZUIDLEIDING

Factsheet: NL04_NOORD-ZUIDLEIDING Factsheet: NL04_NOORD-ZUIDLEIDING Noord-Zuidleiding De informatie die in deze factsheet wordt weergegeven is bijgewerkt tot en met het moment van het aanmaken van deze factsheet, zoals vermeld in de voettekst.

Nadere informatie

Grondwaterstanden juni 2016

Grondwaterstanden juni 2016 Grondwaterstanden juni 2016 Kennisvraag: In beeld brengen van de grondwatersituatie zoals die buiten geweest is. Antwoord: op vrijwel alle meetlocaties waar analyse mogelijk was komt de maximale waterstand

Nadere informatie

Regionale Implementatie KRW

Regionale Implementatie KRW Regionale Implementatie KRW Bepaling Huidige toestand waterlichamen Dommel Martijn Antheunisse, Vakgroep Ecologie, Ws De Dommel Inhoud Ws. De Dommel - 26 KRW waterlichamen Huidige situatie 2009: Biologische

Nadere informatie

Orde in de digitale dossierkast leidt tot meer begrip van aquatische ecosystemen

Orde in de digitale dossierkast leidt tot meer begrip van aquatische ecosystemen Orde in de digitale dossierkast leidt tot meer begrip van aquatische ecosystemen Martin Droog (Witteveen+Bos ), Laura Moria (Waternet) Waternet heeft in samenwerking met Witteveen+Bos de ordening en infrastructuur

Nadere informatie

Het digitaal samenstellen en uniformeren van projectdocumentatie.

Het digitaal samenstellen en uniformeren van projectdocumentatie. Het digitaal samenstellen en uniformeren van projectdocumentatie. As-Built Documentatie digitaal op orde Als uw bedrijf actief is in de Marine, Off-Shore, energie of chemische industrie, dan heeft u voor

Nadere informatie

Wijzigingsvoorstel op het Logisch Model Aquo 2 kabel-elementen uit IMKL overnemen RfC-W-0901-0031

Wijzigingsvoorstel op het Logisch Model Aquo 2 kabel-elementen uit IMKL overnemen RfC-W-0901-0031 Wijzigingsvoorstel op het Logisch Model Aquo 2 kabel-elementen uit IMKL overnemen RfC-W-0901-0031 Indiener A. Meerkerk, Nieuwland Datum 9-3-2009 Kenmerk RfC W-0901-0031 Documentbeheer Wijzigingshistorie

Nadere informatie

Inventarisatie stand van zaken lozingen huishoudelijk afvalwater op Rijkswateren stand van zaken medio oktober 2005

Inventarisatie stand van zaken lozingen huishoudelijk afvalwater op Rijkswateren stand van zaken medio oktober 2005 Bijlage 2 Datum huishoudelijk afvalwater op Rijkswateren stand van zaken medio oktober 2005 2 Inhoudsopgave 1 Inleiding 3 1.1 Belangrijkste conclusies 3 2 age 4 2.1 Algemene opmerking 4 3 Stand van zaken

Nadere informatie

Vergunningen op Internet IPM 4.0: Aanbevelingen voor de zaakpagina Versie 1.0 april 2009

Vergunningen op Internet IPM 4.0: Aanbevelingen voor de zaakpagina Versie 1.0 april 2009 Vergunningen op Internet IPM 4.0: Aanbevelingen voor de zaakpagina Versie 1.0 april 2009 Zaakpagina en metadata In het Informatie Publicatie Model (IPM) 4.0 staat beschreven hoe u als deelnemer aan Vergunningen

Nadere informatie

Het verbeteren van de ecologische toestand van de oppervlaktewaterlichamen op basis van rivierecosysteemontwikkeling en biodiversiteit

Het verbeteren van de ecologische toestand van de oppervlaktewaterlichamen op basis van rivierecosysteemontwikkeling en biodiversiteit ScaldWIN WP1 1 ScaldWIN - WP1 Doelstelling : Het verbeteren van de ecologische toestand van de oppervlaktewaterlichamen op basis van rivierecosysteemontwikkeling en biodiversiteit 2 ScaldWIN - WP1 WP1

Nadere informatie

Toetsing Regionale keringen en databeheer

Toetsing Regionale keringen en databeheer Toetsing Regionale keringen en databeheer Door: Derk-Jan Sluiter Waterschap Groot Salland Toetsing en databeheer inhoud presentatie Regionale keringen Waterschap Groot Salland Aanpak toetsing (DAM) Gegevensbeheer

Nadere informatie

Dit memo bevat een overzicht van het commentaar dat gegeven is op de grote wijzigingsvoorstellen voor de Aquo-update van juni 2011.

Dit memo bevat een overzicht van het commentaar dat gegeven is op de grote wijzigingsvoorstellen voor de Aquo-update van juni 2011. Memo Onderwerp Reacties op grote wijzigingsvoorstellen voor de Aquo-update van december 2011 nota van commentaar [consultatieronde 1] Kenmerk - Datum 22 december 2011 Aan CC Van Aquo-gebruikers en belanghebbenden

Nadere informatie

ACCEPETEREN RESERVERING

ACCEPETEREN RESERVERING E-mail Templates In i-reserve is het mogelijk gestandaardiseerde e-mails te verzenden. Het verzenden van dergelijke mails kan volledig worden geautomatiseerd: u maakt dan gebruik van zogenaamde automatische

Nadere informatie

Factsheet: NLGW0013 Zout Maas

Factsheet: NLGW0013 Zout Maas Factsheet: NLGW0013 Zout Maas -DISCLAIMER- Deze factsheet behoort bij het ontwerp water(beheer)plan. De hier weergegeven 2014 en de realisatie van de maatregelen in de periode 2010-2015 zijn gebaseerd

Nadere informatie

De SYSQA dienst auditing. Een introductie. Algemene informatie voor medewerkers van SYSQA B.V.

De SYSQA dienst auditing. Een introductie. Algemene informatie voor medewerkers van SYSQA B.V. De SYSQA dienst auditing Een introductie Algemene informatie voor medewerkers van SYSQA B.V. Organisatie SYSQA B.V. Pagina 2 van 8 Inhoudsopgave 1 INLEIDING... 3 1.1 ALGEMEEN... 3 1.2 VERSIEBEHEER... 3

Nadere informatie

III IIIIIIIIII III IINil 15IN015993-08/05/2015

III IIIIIIIIII III IINil 15IN015993-08/05/2015 III IIIIIIIIII III IINil 15IN015993-08/05/2015 Ministerie van Infrastructuur en Milieu Waterschap Brabantse Delta T.a.v. Algemeen bestuur Postbus 5520 4801 DZ BREDA Datum 6 mei 2015 Betreft De BGT: ligt

Nadere informatie

Aanduiding Laboratorium vs In-situ meting MIDDEL

Aanduiding Laboratorium vs In-situ meting MIDDEL Aanduiding Laboratorium vs In-situ meting algemeen onderdeel: Publicatiedatum 14 januari 2013 UM Aquo metingen Status Definitie impact: Fase update procedure - Notitie van aandacht Definitief voorstel

Nadere informatie

Publicatieblad van de Europese Gemeenschappen

Publicatieblad van de Europese Gemeenschappen 22.12.2000 NL L 327/23 BIJLAGE II 1. OPPERVLAKTEWATEREN 1.1. Karakterisering van typen oppervlaktewaterlichamen De lidstaten stellen de ligging en de grenzen van de oppervlaktewaterlichamen vast en maken

Nadere informatie

1 Aanmelden nieuwe parkeer dataset

1 Aanmelden nieuwe parkeer dataset Dit document beschrijft het proces voor het aanmelden en beheren van parkeer datasets ten behoeve van de Parkeer Data Catalogus van het Ministerie van Infrastructuur & Milieu. 1 Aanmelden nieuwe parkeer

Nadere informatie

Hydrobiologische Monitoring

Hydrobiologische Monitoring Opzet presentatie Hydrobiologische Monitoring Dille Wielakker & Jos Spier Wat is Hydrobiologie? Historie van de Hydrobiologie Monitoringsmethodieken Belang van standaardisatie Door Bureau Waardenburg bv

Nadere informatie

Data Governance van visie naar implementatie

Data Governance van visie naar implementatie make connections share ideas be inspired Data Governance van visie naar implementatie Frank Dietvorst (PW Consulting) deelprogrammamanager Caesar - Vernieuwing Applicatie Landschap Leendert Paape (SAS

Nadere informatie

Voortgang KRW: maatregelen, doelbereik en innovatie. 13 december 2012; Frank van Gaalen

Voortgang KRW: maatregelen, doelbereik en innovatie. 13 december 2012; Frank van Gaalen Voortgang KRW: maatregelen, doelbereik en innovatie 1 Rapport Evaluatie waterkwaliteit Op 21 december beschikbaar (www.pbl.nl) Samenvatting opgenomen in KRW-rapport Belangrijke waterbeheerkwesties Bijdragen

Nadere informatie

Sturing van bergingsgebieden in De Dommel

Sturing van bergingsgebieden in De Dommel Sturing van bergingsgebieden in De Dommel Mark van de Wouw 1 Mark van de Wouw Hydroloog Ruim 20 jaar (hoogwater)ervaring Dynamisch Waterbeheer => Slim Watermanagement Projectleider BOS Brabant (2015) BOS

Nadere informatie

Beheer en onderhoud GPH

Beheer en onderhoud GPH Beheer en onderhoud GPH Afkomstig van: Sandra van Beek-Jacobs Versie: 1.0 Datum: 25-7-2014 Inhoudsopgave 1. Documenthistorie 3 2. Inleiding 4 2.1 Opbouw document 4 2.2 Doel document 4 2.3 Beheer van het

Nadere informatie

Vergelijk resultaten van twee modelstudies voor de polder Quarles van Ufford

Vergelijk resultaten van twee modelstudies voor de polder Quarles van Ufford Vergelijk resultaten van twee modelstudies voor de polder Quarles van Ufford april 2007 Waterbalansen Quarles van Ufford Vergelijk resultaten van twee modelstudies voor de polder Quarles van Ufford April

Nadere informatie

Project Fasering Documentatie Applicatie Ontwikkelaar

Project Fasering Documentatie Applicatie Ontwikkelaar Project Fasering Documentatie Applicatie Ontwikkelaar Auteurs: Erik Seldenthuis Aminah Balfaqih Datum: 31 Januari 2011 Kerntaak 1 Ontwerpen van applicaties De volgordelijke plaats van de documenten binnen

Nadere informatie

Extraheren, combineren, confronteren en extrapoleren

Extraheren, combineren, confronteren en extrapoleren Extraheren, combineren, confronteren en extrapoleren het volg en stuursysteem; een in ICT verpakte werkwijze Het Kosten maatregelenpakket: tot 2015: 2,2 miljard euro tot 2027: 4,2 miljard euro Werkwijze

Nadere informatie

Zandhonger. Kerend Tij Innovatie Competitie Hydrodynamische innovatie van de stormvloedkering Oosterschelde. 19 september 2002

Zandhonger. Kerend Tij Innovatie Competitie Hydrodynamische innovatie van de stormvloedkering Oosterschelde. 19 september 2002 Zandhonger Kerend Tij Innovatie Competitie Hydrodynamische innovatie van de stormvloedkering Oosterschelde 19 september 2002 Zandhonger, Gaat de Oosterschelde kopje onder? De Deltawerken veranderden de

Nadere informatie

Plan van Aanpak. Opstellen Visplan VBC Rijnland

Plan van Aanpak. Opstellen Visplan VBC Rijnland Plan van Aanpak Opstellen Visplan Rijnland - Inleiding - Inhoudsopgave Plan van Aanpak... Inleiding.... Aanleiding.... Leeswijzer... Doel en resultaat.... Doelen.... Resultaten... Visplan.... Opzet Visplan....

Nadere informatie

Zoals aangegeven zijn de gemeente Lelystad en het havenbedrijf Amsterdam de ontwikkelaars van het bedrijventerrein.

Zoals aangegeven zijn de gemeente Lelystad en het havenbedrijf Amsterdam de ontwikkelaars van het bedrijventerrein. Notitie Contactpersoon Jeroen Lasonder Datum 24 mei 2013 Kenmerk N008-1213242JLO-gdj-V022 Flevokust: Watertoets 1 Inleiding De gemeente Lelystad en Havenbedrijf Amsterdam ontwikkelen samen bedrijventerrein

Nadere informatie

Rapportage workfl ow

Rapportage workfl ow Rapportage workflow Rapportage registratie workflow C.G.A.M Wessels Introductie Workflow management (WFM) staat voor de automatisering van bedrijfsprocessen en werkstromen (regels, procedures en processen)

Nadere informatie

Naam: Draaiboek decentrale implementatie PAUW en Tridion

Naam: Draaiboek decentrale implementatie PAUW en Tridion Programma Aanpak Universitaire Website (PAUW) Draaiboek decentrale implementatie PAUW en Tridion Inleiding In het kader van het Programma Aanpak Universitaire Website (PAUW) is afgesproken dat alle decentrale

Nadere informatie

Cursus Analyse voor Web Applicaties 1. Webdesign / Web Programmeren Analyse voor web applicaties SDM methode + Basis UML

Cursus Analyse voor Web Applicaties 1. Webdesign / Web Programmeren Analyse voor web applicaties SDM methode + Basis UML Cursus Analyse voor Web Applicaties 1 Organisatie Opleiding Module Onderwerp Syntra AB Webdesign / Web Programmeren Analyse voor web applicaties SDM methode + Basis UML Analyse op basis van SDM en UML

Nadere informatie

RfC W-1204-008 Foutherstel Termen Aquolex MIDDELGROOT

RfC W-1204-008 Foutherstel Termen Aquolex MIDDELGROOT RfC W-1204-008 Foutherstel Termen Aquolex algemeen onder: Publicatiedatum 18 juni 2013 Aquo-lex Status definitief impact: Fase update procedure Notitie van aandacht dit RfC is in zijn geheel doorgevoerd.

Nadere informatie

Functionaliteit: lvwoz-processor 1. In deze versie worden de opentunnel.extra eigenschappen van berichten correct geretourneerd naar OpenTunnel.

Functionaliteit: lvwoz-processor 1. In deze versie worden de opentunnel.extra eigenschappen van berichten correct geretourneerd naar OpenTunnel. WAARDERINGSKAMER MEMO Datum: 25 september 2015 Betreft: Overzicht release LV WOZ Versie 7.2.10 Datum inproductiename: 30-9-2015 Functionaliteit: lvwoz-processor 1. In deze versie worden de opentunnel.extra

Nadere informatie

Toelichting GGOR polder Berkel

Toelichting GGOR polder Berkel Toelichting GGOR polder Berkel Inleiding Om het GGOR te kunnen bepalen is de GGOR-systematiek gevolgd (zie figuur 1). Op basis van een analyse met een grondwatermodel zijn de actuele grondwaterstanden

Nadere informatie

1 XML/CSV documentatie

1 XML/CSV documentatie 1 XML/CSV documentatie 1.1 INLEIDING Voor wat betreft het invoeren van data kunt u met e-line op 3 manieren werken: data-entry via het rapportagescherm (handmatig). Zie document: Gebruikershandleiding

Nadere informatie

In de beslisnota wordt aan u gevraagd in te stemmen met de vastgestelde doelen en maatregelen.

In de beslisnota wordt aan u gevraagd in te stemmen met de vastgestelde doelen en maatregelen. Nummer Onderwerp : B-3.11.2008 : Beslisnota Kaderrichtlijn Water Korte inhoud : Water Beheer 21 e eeuw, 2008, Schoon en gezond water in Noord-Nederland 1. Implementatie Europese Kaderrichtlijn Water in

Nadere informatie

Central Station. CS website

Central Station. CS website Central Station CS website Versie 1.0 18-05-2007 Inhoud Inleiding...3 1 De website...4 2 Het content management systeem...5 2.1 Inloggen in het CMS... 5 2.2 Boomstructuur... 5 2.3 Maptypen... 6 2.4 Aanmaken

Nadere informatie

Factsheet Vertex - Pilot Slim Waterbeheer ten behoeve van de Waterinfodag.

Factsheet Vertex - Pilot Slim Waterbeheer ten behoeve van de Waterinfodag. Factsheet Vertex - Pilot Slim Waterbeheer ten behoeve van de Waterinfodag. Tijdens de bijeenkomst voor de Fysieke Digitale Delta bij onze samenwerkingspartner het Hoogheemraadschap van Delfland zijn de

Nadere informatie

Voorwoord: status model RI&E SW

Voorwoord: status model RI&E SW Voorwoord: status model RI&E SW De Model RI&E voor de SW-branche kan gebruikt worden als basis voor een RI&E in uw SW-organisatie. De model RI&E is nadrukkelijk geen goedgekeurde branche RI&E en de inhoud

Nadere informatie

Werk aan de grote wateren

Werk aan de grote wateren Werk aan de grote wateren Op weg naar duurzaam beheer en ecologische kwaliteit Water. Wegen. Werken. Rijkswaterstaat. Transitie naar duurzaam waterbeheer Vispassages, natuurlijke oevers, aanpak van verontreinigende

Nadere informatie

Opzetten medewerker tevredenheid onderzoek

Opzetten medewerker tevredenheid onderzoek Opzetten medewerker tevredenheid onderzoek E: info@malvee.com T: +31 (0)76 7002012 Het opzetten en uitvoeren van een medewerker tevredenheid onderzoek is relatief eenvoudig zolang de te nemen stappen bekend

Nadere informatie

2. Wat zijn per sector/doelgroep de algemene inzichten ten aanzien van de inhoud van de continuïteitsplannen?

2. Wat zijn per sector/doelgroep de algemene inzichten ten aanzien van de inhoud van de continuïteitsplannen? Samenvatting Aanleiding en onderzoeksvragen ICT en elektriciteit spelen een steeds grotere rol bij het dagelijks functioneren van de maatschappij. Het Ministerie van Veiligheid en Justitie (hierna: Ministerie

Nadere informatie

1 Inleiding. 3 Handmatig... invoeren zaken basis 4 Verwerken... zaken 5 Afhandelen... van zaken. 7 Uitgebreidere... zaak opties

1 Inleiding. 3 Handmatig... invoeren zaken basis 4 Verwerken... zaken 5 Afhandelen... van zaken. 7 Uitgebreidere... zaak opties 2 Supportdesk Pro Introductie Inhoudsopgave I Supportdesk Pro 3 1 Inleiding... 3 2 Werkwijze... 3 II Zaken 4 1 Introductie... 4 2 Zaken beheren... 4 3 Handmatig... invoeren zaken basis 4 4 Verwerken...

Nadere informatie

AFO 495 - Beheer rekeningen

AFO 495 - Beheer rekeningen AFO 495 - Beheer rekeningen 495.1 Inleiding 495.1.1 Algemeen Het aanmaken en versturen van rekeningen is een relatief complex proces dat verloopt in meerdere stappen en waarbij diverse AFO s betrokken

Nadere informatie

Aquatische ecologie. Module 1: Ecologische principes van watersystemen. Lesdag 1. drs. M. Maessen (Grontmij)

Aquatische ecologie. Module 1: Ecologische principes van watersystemen. Lesdag 1. drs. M. Maessen (Grontmij) lesdag onderwerp docent(en) Module 1: Ecologische principes van watersystemen Lesdag 1 Ochtend - Watersysteem - Van mondiaal tot lokaal - Kringlopen en balansen - Hydrologische kringloop - Relatie grondwater

Nadere informatie

AFO 241 - Leveranciers

AFO 241 - Leveranciers AFO 241 - Leveranciers 241.1 Inleiding[//] Het systeem hanteert een authority bestand voor leveranciers waarin alle leveranciers opgenomen worden. Bij het invoeren van een bestelling wordt een leverancier

Nadere informatie

Richtlijn voor de indeling in risicoklassen van drinkwaterinstallaties die aangesloten zijn op het drinkwaternet

Richtlijn voor de indeling in risicoklassen van drinkwaterinstallaties die aangesloten zijn op het drinkwaternet Richtlijn voor de indeling in risicoklassen van drinkwaterinstallaties die aangesloten zijn op het drinkwaternet Organisatie: Vewin Postbus 1019 2280 CA Rijswijk Auteurs - Treur (Waternet), De Veer (PWN),

Nadere informatie

MONITOR ELEKTRICITEITSPRODUCTIE

MONITOR ELEKTRICITEITSPRODUCTIE MONITOR ELEKTRICITEITSPRODUCTIE Dienst uitvoering en toezicht Energie - 1 /7 -.doc Inhoudsopgave 1. DOEL VAN HET INFORMATIEVERZOEK...3 2. INVULINSTRUCTIE MONITOR PRODUCENTEN...4 2.1. Tabel 1 gegevens producent

Nadere informatie

Natuurvriendelijke oevers langs de Lek

Natuurvriendelijke oevers langs de Lek Natuurvriendelijke oevers langs de Lek Evaluatie van 6 jaar monitoring SAMENVATTING W.M. Liefveld A. Bak In opdracht van Rijkswaterstaat Samenvatting Momenteel stellen de waterbeheerders hun maatregelenprogramma

Nadere informatie

Inhoud. Wat is assemblage Zelfassemblerende Bronhouder Opdrachtverlening Instructie Opbouw en Assemblage BGT

Inhoud. Wat is assemblage Zelfassemblerende Bronhouder Opdrachtverlening Instructie Opbouw en Assemblage BGT Inhoud Wat is assemblage Zelfassemblerende Bronhouder Opdrachtverlening Instructie Opbouw en Assemblage BGT Wat is assembleren? Onder assemblage verstaan we het op de bronhoudergrenzen organisatorisch-

Nadere informatie

Klik op één van de vragen hieronder om het antwoord te zien. U kunt in dit document ook met Ctrl-F naar trefwoorden zoeken.

Klik op één van de vragen hieronder om het antwoord te zien. U kunt in dit document ook met Ctrl-F naar trefwoorden zoeken. FAQs LBZ Dit document bevat een aantal veel gestelde vragen (FAQs, frequently asked questions) betreffende de LBZ. Deze vragenlijst wordt regelmatig bijgewerkt. Als u dit document bewaard heeft raden we

Nadere informatie

OCI koppeling webshop leveranciers

OCI koppeling webshop leveranciers OCI koppeling webshop leveranciers Laatste update: 14 juli 2014 Inhoudsopgave 1. Inleiding 3 2. Werking ProActive Inkoop 3 3. Opzet koppeling 5 3.1.Automatisch inloggen in de webshop...5 3.2.Terugkeren

Nadere informatie

De doelen voor overig water in Flevoland

De doelen voor overig water in Flevoland De doelen voor overig water in Flevoland Susan Sollie (Tauw), Martijn Hokken (waterschap Zuiderzeeland), Christoffel Klepper (provincie Flevoland) Waterschap Zuiderzeeland en de provincie Flevoland willen,

Nadere informatie

Handboek ZooEasy Online Contacten

Handboek ZooEasy Online Contacten Handboek ZooEasy Online Contacten Datum: juni 2012 Versie: 1.04 Inhoudsopgave 1. ONDERHOUD CONTACTEN... 3 1.1. INLEIDING... 3 1.1.1. KOPPELING BASISTABELLEN... 3 1.1.2. KOPPELING ROLLEN EN AUTORISATIES...

Nadere informatie

PlanCare Dossier V11.11 Tijdverantwoording. Inhoudsopgave

PlanCare Dossier V11.11 Tijdverantwoording. Inhoudsopgave Inhoudsopgave Inleiding... 2... 3 Leesmodus... 3 Schrijfmodus... 4 Verantwoording... 5 Wijzigen van een verantwoording... 8 Bevriezen en vrijgeven... 8 PlanCare Dossier V11.11 - Pagina 1 van 8 Inleiding

Nadere informatie

Meetstrategie en methodiek macrofyten 1 METHODIEK

Meetstrategie en methodiek macrofyten 1 METHODIEK ////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////// Meetstrategie en methodiek macrofyten //////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////

Nadere informatie

Stap 5. Koppel vervolgens de Stages aan de AIOS op het blad AIOS Stageplaats (figuur 5). Nu kunnen de Stage specifieke afspraken aangemaakt worden.

Stap 5. Koppel vervolgens de Stages aan de AIOS op het blad AIOS Stageplaats (figuur 5). Nu kunnen de Stage specifieke afspraken aangemaakt worden. Met de Excelapplicatie Opleidingskalender kunt u afspraken in het kader van de opleiding met AIOS per Ziekenhuis/Opleiding per specialisme plannen en beheren. Introductie Deze Excelapplicatie is gemaakt

Nadere informatie

Migratie van salmoniden naar het binnenwater met nadruk op de intrek via de Haringvlietsluizen en de vervolgmigratie op de Maas

Migratie van salmoniden naar het binnenwater met nadruk op de intrek via de Haringvlietsluizen en de vervolgmigratie op de Maas Migratie van salmoniden naar het binnenwater met nadruk op de intrek via de Haringvlietsluizen en de vervolgmigratie op de Maas Tim Vriese (ATKB) In opdracht van : Harriet Bakker (ZN) Inhoudelijk begeleider:

Nadere informatie

Westerschelde 2001. jklmnopq. Toelichting bij de Geomorfologische kartering van de. Op basis van false colour-luchtfoto s 1:10.000 ... P.M.

Westerschelde 2001. jklmnopq. Toelichting bij de Geomorfologische kartering van de. Op basis van false colour-luchtfoto s 1:10.000 ... P.M. Ministerie van Verkeer en Waterstaat jklmnopq Meetkundige Dienst... Toelichting bij de Geomorfologische kartering van de Westerschelde 2001 Op basis van false colour-luchtfoto s 1:10.000 P.M. Loomans januari

Nadere informatie