Kiezen of delen. Veilig werken TRM. Nóg minder fouten. Lastige keuzes op het 28ste LVO-congres. Ioniserende straling op de operatiekamer

Maat: px
Weergave met pagina beginnen:

Download "Kiezen of delen. Veilig werken TRM. Nóg minder fouten. Lastige keuzes op het 28ste LVO-congres. Ioniserende straling op de operatiekamer"

Transcriptie

1 9 E JAARGANG, NR. 2, APRIL 2014 Kiezen of delen Lastige keuzes op het 28ste LVO-congres Veilig werken Ioniserende straling op de operatiekamer TRM Van pilot tot routine in Westfriesgasthuis Nóg minder fouten Met een briefing houdt iedereen elkaar scherp L eerling en begeleider Jacko de Kroon en Nanon van Raalte: Ruimte om te groeien

2 PALAMIX Optimaal mengen van botcement: Eenvoudig veilig ef ciënt* Leer meer over cement en cementeer technieken op ons educatief platform PALAMIX eenvoudig gebruik voor alle toepassingen * eenvoudig in slechts een paar stappen naar een homogeen en gebruiksklaar botcement * veilig betrouwbare vacuümcontrole door vacuümindicator aan het luchtslangetje * ef ciënt een systeem voor alle toepassingen in de gecementeerde prothesiologie door een keur aan kokers met verschillende afmetingen en speciale accessoires Tel.: Fax:

3 2e editie Rapid Recovery Symposium Donderdag 12 juni 2014, Lijm & Cultuur Delft Thema: Herstellen na de ingreep Nieuwsgierig naar het eerder bereiken van functionele ontslagcriteria van uw heup- of kniepatiënten, waardoor u een kortere opnameduur in combinatie met een hoge patiënttevredenheid realiseert? Kom dan op 12 juni naar het 2e Rapid Recovery symposium in Delft. Er is voldoende gelegenheid tot het stellen van vragen, daarnaast worden praktische handvatten en tips gegeven en kunt u kennismaken met collega s van andere locaties die dit, in samenwerking met Biomet, hebben bereikt. Wederom zal Prof. H. Kehlet, de grondlegger van fast-track chirurgie, zijn visie op de betere behandeling van uw patiënten toelichten. Het belooft opnieuw een inspirerende dag te worden: mogen we u 12 juni begroeten?! Meer informatie: Aanmelden: Copyright 2014 Biomet, Inc. All rights reserved.

4 Blijf in balans Ik kan hier de gehele inhoud van deze OK Operationeel beschrijven, maar die kunnen jullie ook zelf wel lezen. Natuurlijk hebben we weer veel interessante artikelen weten te bemachtigen om jullie inhoudelijk te informeren. Dat ga ik deze keer dus niet doen. Nu eens wat anders. Wat ik eigenlijk eens wil zeggen: wees trots op jezelf en jouw beroep. Hoeveel mensen zijn ons niet dankbaar dat we dit beroep hebben en dat we veel patiënten kunnen helpen? Zorg dat je een professional bent, onderhoud je vak en zorg goed voor jouw eigen lijf en leden en sociaal leven. Zorg dat je in balans bent en blijft. Dat is de boodschap voor deze OK Operationeel. Leerling & begeleider Ruimte voor groei Praktijkopleider Nanon van Raalte wil zelfredzame professionals kweken. Veel leesplezier, Hennie Mulder Bestuurslid Media LVO en penningmeester LVO 12 LVO-informatie Charmaine Betzema, voorzitter, Hennie Mulder, penning meester en bestuurslid Media Jeanine Stuart, secretaris en bestuurslid Onderwijs a.i. en Nicole Dreessen, bestuurslid Beroepsbelangen Monique de Kort, bestuurslid Congres, Femke Wienen, bestuurslid PR&V, Lid worden van de LVO? Surf naar Opzegging van lidmaatschap dient voor 1 oktober schriftelijk te gebeuren het lidmaatschap wordt dan per 1 januari van het jaar daarop beëindigd. Internet: Lidmaatschap opzeggen: Secretariaat LVO Postbus AB Amsterdam Ledenadministratie 30 Portret OK-manager Het was eind zomer 2013 toen Corné Blom zich inscheepte op het grootste particuliere ziekenhuisschip ter wereld, de Africa Mercy. 4 OK OPERATIONEEL APRIL 2014

5 28ste LVO-congres: kiezen of delen? De sprekers op het LVO-congres vertelden over keuzes in hun vakgebied. Veilig werken met ioniserende straling Risico s en maatregelen bij ioniserende straling op de operatiekamer Invoering teamresourcemanagement Hoe introduceer je TRM op de OK? Het Westfriesgasthuis deelt zijn ervaringen. Van checklists naar team effort Een briefing versterkt de teamperformance en de time-outprocedure. OK Operationeel wordt mede mogelijk gemaakt door: Verder in dit nummer: 4 Redactioneel 6 Nieuws 10 LVO-nieuws 28 Column Paul Meijsen 29 OK Management-katern 39 Colofon OK OPERATIONEEL APRIL

6 Tekst: Esther Dado Complete kunststof schedel geïmplanteerd met 3D-technologie HEEFT U NIEUWS? Mail naar oko pera Voor het eerst ter wereld werd een totale schedel van een patiënt vervangen. Met behulp van 3D-technologie werd een op maat gemaakte schedel van kunststof geïmplanteerd bij een 22-jarige vrouw. Een wereldprimeur voor het UMC Utrecht, waar de 23 uur durende operatie werd uitgevoerd onder leiding van hersenchirurg dr. Bon Verweij samen met kaakchirurg dr. Marvick Muradin. Bij de patiënte, die lijdt aan een aandoening waarbij het schedelbot steeds dikker wordt, kwamen de hersenen onder druk te staan. De vrouw raakte haar OK NIEUWS Het actueelste OK-nieuws vindt u op gezichtsvermogen kwijt en had last van coördinatiestoornissen. Bij het uitblijven van een effectieve behandeling zou de patiënte overlijden. Dr. Verweij had reeds ervaring opgedaan met 3D-reconstructies van delen van schedels. Nu heeft hij deze 3D-techniek ingezet voor het vervaardigen en implanteren van een volledige kunststof schedel. De patiënte, die begin dit jaar werd geopereerd, heeft haar gezichtsvermogen volledig terug en heeft geen klachten meer. Ze is zelfs weer aan het werk. Ziekenhuiscomplicaties na hartoperatie zijn vaak te voorkomen Complicaties na een hartoperatie bij oudere patiënten kunnen met een eenvoudig programma worden voorkomen. Dit concludeert Roelof Ettema, onderzoeker aan Hogeschool Utrecht en het UMC Utrecht, in zijn proefschrift. Door betere operatie- en anesthesietechnieken komen steeds meer oudere en ziekere patiënten in aanmerking voor een openhartoperatie. Ruim een derde van de patiënten krijgt na een openhartoperatie complicaties. Om dit tegen te gaan ontwikkelde Ettema het PREDOCS-programma, waarmee de patiënt in de periode vóór de ziekenhuisopname de fysieke en psychosociale omstandigheden kan verbeteren. De kans op complicaties na de operatie wordt hierdoor verkleind. In het PREDOCSprogramma geeft een verpleegkundige gerichte voorlichting aan oudere patiënten over de ziekenhuisopname en identificeert hij of zij patiënten met een verhoogd risico op acute verwardheid (delirium), depressie, een doorligwond of een infectie na de operatie. Ook informeert de verpleegkundige waar nodig patiënten met een verhoogd risico over manieren om voorafgaand aan de ziekenhuisopname hun eigen complicatierisico te verkleinen. Volgens Ettema is het PREDOCS-programma al rendabel als het bij zes tot zestien van duizend patiënten een complicatie na de operatie voorkomt. 6 OK OPERATIONEEL APRIL 2014

7 Extra veiligheidscheck bij openhartoperaties levert bijdrage aan afname complicaties De invoering van een extra veiligheidscheck vlak voor een openhartoperatie lijkt bij te dragen aan de afname van ziekenhuissterfte en ernstige complicaties op de verpleegafdeling. Bovendien stimuleert zo n veiligheidscheck de communicatie tussen de leden van het operatieteam, wat leidt tot meer risicobewustzijn, gestructureerder overleg en een cultuur waarin men elkaar durft aan te spreken. Dit blijkt uit onderzoek van het Isala Hartlongcentrum in Zwolle. Het centrum heeft de extra veiligheidscheck inmiddels ingevoerd bij alle hartoperaties in Zwolle. Andere hartcentra in Nederland hebben interesse getoond in deze werkwijze. Anesthesioloog-intensivist Arno Nierich en cardio-thoracaal chirurg George Brandon Bravo Bruinsma ontwikkelden, in samenwerking met het Isala Centrum Patiëntveiligheid, een checklist waarmee vlak voor de incisie het persoonlijk risicoprofiel van de patiënt inzichtelijk wordt gemaakt. Met behulp van een transoesofageaal echocardiogram (TEE) wordt de structuur van de aorta in beeld gebracht, wat extra informatie oplevert over het risicoprofiel van de patiënt. Verder worden de risico s benoemd ten aanzien van een bloeding door stollingsstoornissen, infectie of eventuele schade aan nieren, hersenen, longen of het hart zelf. Aan de hand van de checklist bespreekt het operatieteam of de geplande operatie moet worden aangepast aan de medische status van de patiënt. De voornaamste reden voor het invoeren van de extra veiligheids check was dat de bestaande procedures onvoldoende waren toegespitst op een openhartoperatie. De extra veiligheidscheck is verder geperfectioneerd op basis van regelmatige feedback, observaties en het inventariseren van ervaringen. Daarnaast ontwikkelden de perfusionisten een eigen controleronde voor de hart-longmachine en zijn ook zij aanwezig bij de extra veiligheidscheck. Frans Paalman Fotografie 3D-foto s geven betrouwbaar beeld van aangezichtsveranderingen 3D-foto s zijn een betrouwbare manier om veranderingen van het aangezicht voor en na een operatie te meten. Een operatie aan het gezicht, met name aan de neus, kan iemands aangezicht veranderen. De neus staat immers midden in het gezicht, waardoor elke aanpassing of reconstructie direct zichtbaar is. Met stereofotogrammetrie kunnen chirurgen voorspellen hoe het gezicht eruit zal zien na een operatie. Dit concludeert Bram van Loon in zijn promotieonderzoek bij de afdeling Mond-, Kaak- en Aangezichtschirurgie van het Radboudumc. Hij vergeleek verschillende operaties die invloed hebben op de buitenkant van de neus, zoals schisis- en kaakoperaties. Voor deze operaties werd nooit eerder gebruikgemaakt van 3D-fotografie. Stereofotogrammetrie is een manier om 3D-gegevens van het gezicht te verkrijgen, in dit proefschrift met name van de neus, legt Van Loon uit. Bij deze methode maken we foto s met zes digitale camera s vanuit verschillende hoeken. De beelden worden vervolgens over elkaar heen gelegd en samengevoegd tot één beeld, waardoor een 3D-beeld ontstaat. Van Loon maakte 3D-foto s van vrijwilligers op verschillende momenten. Deze bleken vergelijkbaar en nauwkeurig genoeg voor klinisch gebruik; vooral de gebieden van het voorhoofd en de neus waren betrouwbaar te vergelijken. Vervolgens onderzocht Van Loon de klinische mogelijkheden van 3D-fotografie bij onder meer schisispatiënten voor en na een neuscorrectie. De 3D-foto s gaven een objectieve weergave van de postoperatieve resultaten. OK OPERATIONEEL APRIL

8 Tekst: Esther Dado Sparen eileider bij buitenbaarmoederlijke zwangerschap onnodig Een eileidersparende operatie bij een buitenbaarmoederlijke zwangerschap heeft geen voordeel ten opzichte van een operatie waarbij de eileider wordt verwijderd. De eileidersparende operatie vergroot de kans op een toekomstige zwangerschap niet. Dit blijkt uit een artikel in The Lancet over onderzoek dat is uitgevoerd door het AMC. Een buitenbaarmoederlijke zwangerschap, waarbij de bevruchte eicel blijft steken in de eileider, moet in de meeste gevallen met een chirurgische ingreep worden beëindigd. Sinds de jaren twintig van de vorige eeuw raakte de eileidersparende operatie in zwang, waarbij alleen de vrucht werd weggehaald en de eileider dus werd gespaard. Men dacht dat dit gunstig was voor de vruchtbaarheid van de vrouw. Volgens gynaecoloog en onderzoeksleider Femke Mol van het AMC is deze aanname niet getoetst in wetenschappelijk onderzoek. Ze verzamelde gegevens van 446 vrouwen ouder dan achttien jaar met een buitenbaarmoederlijke zwangerschap. De vrouwen werden over twee groepen verdeeld: bij een deel bleef de eileider na de operatie zitten en bij de andere groep werd hij weggehaald. De eileider werd alleen weggehaald als de andere in goede conditie verkeerde. Daarna heeft Mol de vrouwen drie jaar gevolgd om te kijken of ze opnieuw zwanger werden. In de groep vrouwen bij wie de eileider was weggehaald werd 56 procent van de vrouwen zwanger; in de andere groep 61. Statistisch gezien is dit verschil nihil. Uit deze resultaten blijkt dat bij vrouwen met een buitenbaarmoederlijke zwangerschap en een normale gezonde tweede eileider, het sparen van de eileider geen toegevoegde waarde heeft. Nieuwe robotchirurg vijf keer preciezer dan mensenhand Werktuigbouwkundige Raimondo Cau ontwikkelde een nieuwe robot speciaal voor microchirurgie. Met deze robot kunnen chirurgen trillingvrij en vijf keer zo precies opereren als met de hand. Cau promoveerde aan de Technische Universiteit Eindhoven op zijn proefschrift Design and Realization of a Master-Slave System for Reconstructive Microsurgery. Bij reconstructieve chirurgie wordt weefsel ergens in het lichaam weggehaald om op een andere plek een reconstructie te doen. Dit gebeurt bijvoorbeeld bij een borstreconstructie of bij slachtoffers van ernstige ongelukken. De operaties die nodig zijn om bloedvaten en zenuwbanen te hechten aan nieuw weefsel zijn zo precies dat slechts een klein deel van de chirurgen zulke operaties kan uitvoeren. De wachttijden zijn dan ook lang. De robot heeft twee joysticks die de chirurg met zijn handen kan bedienen. De bewegingen van de joystick worden geschaald naar de armen van de robot die gereedschappen bevatten voor de operatie: een grote uitslag wordt vertaald naar een kleine beweging van de robotarmen. Met een voetpedaal kan de chirurg bepalen in welke mate dit gebeurt. Daarnaast filtert de robot trillingen van de handen en geven de robotarmen een extra sterke reactie als ze iets aanraken. Met deze robot hebben meer chirurgen de mogelijkheid zeer precieze microchirurgische handelingen te verrichten en kunnen de wachtlijsten hiervoor worden verkort. Nog een voordeel is dat met deze robot nieuwe, nauwkeurigere ingrepen mogelijk zijn, zoals lastige reconstructies in de hand of het gezicht. In samenwerking met het Maastricht Universitair Medisch Centrum zal het prototype verder worden ontwikkeld. Resultaten van de eerste klinische testen worden binnen een jaar verwacht. 8 OK OPERATIONEEL APRIL 2014

9 Elektronisch strottenhoofd laat patiënt aan beademing weer praten Met een elektronisch apparaatje om de hals is het voor patiënten die langdurig aan de beademing liggen tóch mogelijk om te praten. Dit blijkt uit onderzoek van arts-onderzoekers Armand Girbes en Paul Elbers van het VUmc dat onlangs is gepubliceerd in The New England Journal of Medicine. Het elektronisch strottenhoofd is een apparaatje dat voorheen gebruikt werd bij patiënten bij wie het strottenhoofd operatief was verwijderd. Zij misten daarna ook de stembanden en konden dus niet meer praten. De artsonderzoekers hebben het elektronisch strottenhoofd nu voor het eerst bij een geïntubeerde patiënt gebruikt. Omdat de patiënt lucht krijgt via een plastic buis in de luchtpijp, kan hij zijn stembanden niet laten trillen. Na plaatsing van het apparaatje om de hals was de patiënt direct in staat om te praten. Door een druk op een knopje produceert de bovenkant van het apparaat trillingen, die worden omgezet in geluid. Wanneer het elektronisch strottenhoofd tegen de hals wordt gehouden kan de patiënt door tong, lippen en tanden te bewegen (en als het ware dus playbackt) de frequentie van de geluidstrillingen aanpassen. Hierdoor ontstaat een geluid waarmee de patiënt zich weer verstaanbaar kan maken. De onderzoekers vermoeden dat het vermogen tot spreken bij de patiënt stress wegneemt en mogelijk zelfs delirium (acute verwardheid) kan voorkomen. Promotieonderzoek geeft nieuw inzicht in liesbreuken Liesbreuken worden steeds vaker laparoscopisch behandeld. Dit leidt tot nieuwe dilemma s en vragen. Chirurg in opleiding Baukje van den Heuvel van het VUmc behandelt ze in haar haar proefschrift over liesbreukchirurgie, waarop ze onlangs promoveerde. Door de laparoscopie kan nu ook de achterkant van de lies worden bekeken. Van den Heuvel beschrijft in haar proefschrift de anatomie van de lies en kijkt daarbij in het bijzonder naar lipomen. Deze vetbulten in de lies geven dezelfde klachten als een liesbreuk, maar zouden anders behandeld moeten worden. Ook kan met een laparoscopie direct worden achterhaald of er sprake is van een tweede liesbreuk, die (nog) geen klachten geeft en daarom onbekend is. De vraag wel of niet direct opereren? kan beter worden beantwoord met wel, blijkt uit het proefschrift van Van den Heuvel. Vaak krijgt de patiënt later namelijk alsnog last van de liesbreuk. Baukje van den Heuvel baseert haar onderzoek op retrospectief, prospectief en literatuuronderzoek en consensusbijeenkomsten. Verder maakte zij een toegankelijke website voor de leek die meer wil weten over liesbreuken: Revolutionaire scoliose-operatie Voor het eerst in Nederland is bij een de meeste gevallen niet meer nodig. De kind met een ernstige aangeboren vergroeiing van de ruggengraat een magne- wervel werd verwijderd, werd uitgevoerd operatie, waarbij tevens een misvormde tisch uitschuifbare correctiestaaf ingebracht. Deze staaf kan met behulp van Kruyt, beiden als orthopedisch chirurg door prof. René Castelein en dr. Moyo een afstandsbediening langer worden verbonden aan het UMC Utrecht. Bij jonge kinderen met een ernstige vorm van gemaakt wanneer het kind groeit. Hierdoor zijn vervolgoperaties waarbij telkens een langere staaf wordt ingebracht van staven voor correctie en ondersteu- scoliose wordt al langer gebruikgemaakt tot voor kort vaak onvermijdelijk in ning van de ruggengraat. Tijdens de groei ondergaan deze kinderen momenteel meerdere malen een operatie met een lange herstelperiode waarbij telkens de ingebrachte staaf verlengd wordt. Met de nieuwe technologie kan de arts de correctiestaven tijdens een periodiek polikliniekbezoek met behulp van een externe, magnetisch gecontroleerde afstandsbediening verlengen. Hierdoor wordt op een niet-invasieve manier verkromming van de ruggengraat tegengegaan zonder dat het kind telkens opnieuw moet worden geopereerd. OK OPERATIONEEL APRIL

10 Presentatie boekje Werken op de OK Tijdens het het 28ste LVO-congres, afgelopen 14 en 15 maart (zie pagina 14 en verder) overhandigde LVO-bestuurslid Media Hennie Mulder het boekje Urologie. Een handreiking voor operatieassistenten aan Cora Ziegenhardt, vakcoördinator Urologie in het Máxima Medisch Centrum. Het boekje is het zevende in de serie Werken op de OK van de LVO en Uitgeverij Y-Publicaties. Congresbezoekers die LVO-lid zijn konden het boekje gratis ophalen bij de LVO-stand. 11e NVEC-congres: Hollandsche Meesters Op 25 maart 2014 vond het 11de congres plaats van de Nederlandse Vereniging voor Endoscopische Chirurgie (NVEC), in de Beurs van Berlage. Het thema was Hollandsche MeesterS. Na het openingswoord door de voorzitter van de NVEC, Frank Willem Jansen, volgde een programma met de nieuwste technologische ontwikkelingen. Driedimensionale beeldvorming kreeg een prominente rol. Bij minimaal invasieve operaties waan je jezelf hiermee bijna in de patiënt. Zittend in de zaal met een speciaal 3D-brilletje ging een nieuwe wereld voor ons open. Toepasbaar voor alle specialismen, bleek uit presentaties over de laparoscopische hysterectomie, de endoscopische prostatectomie en de thoracoscopische lobectomie. Maar ook de robotchirurgie is niet meer weg te denken binnen de chirurgie. Op het congres werd de robotische pelviene lymfklierdissectie behandeld. De robot maakt eenvoudiger en nauwkeuriger opereren mogelijk. Enerzijds door de 3D-beelden, anderzijds door de instrumenten, die gewrichtjes aan de uiteinden hebben en in alle richtingen manipuleerbaar zijn. Daarbij verbetert de ergonomie voor de operateur aanzienlijk. Ook Google Glass stond in de spotlights. Deze techniek is nog niet geheel uitontwikkeld, maar biedt veel perspectief voor de toekomst. Mooi zou zijn als dit voor de operatieassistent ook inzetbaar wordt, bijvoorbeeld als een hulpmiddel bij het tellen van gazen en instrumenten. Al met al een zeer geslaagd congres. In 2015 vindt het NVEC-congres plaats op 26 maart in Amsterdam. De organisatie is dan in handen van een delegatie uit het Máxima Medisch Centrum te Veldhoven, het Laurentius Ziekenhuis te Roermond en het Medisch Centrum Leeuwarden. Hennie Mulder 10 OK OPERATIONEEL APRIL 2014

11 Kwaliteitsregister voor alle operatieassistenten per 1 januari 2014 We zijn verheugd u te kunnen meedelen dat er met ingang van 1 januari 2014 een kwaliteitsregister is voor alle operatieassistenten. Vanaf deze datum biedt de OVO (Orthopedische Vereniging van Operatieassistenten) haar leden de mogelijkheid zich in te schrijven in het kwaliteitsregister dat door de LVO is opgezet. Door deze samenwerking wordt het mogelijk dat alle operatieassistenten hun digitale portfolio kunnen beheren ongeacht van welke vereniging ze lid zijn of naar welke scholing ze gaan. Alle aanvragen voor accreditatie zullen beoordeeld worden door een accreditatieraad. De OVO zal hierin met twee leden zitting nemen. Deze samenwerking op het gebied van registratie en accreditatie betekent een meerwaarde voor beide verenigingen. Goed geschoold personeel is een wezenlijk onderdeel van het veiligheidsmanagementsysteem (VMS), waarover Nederlandse ziekenhuizen sinds eind 2012 dienen te beschikken. Daarnaast speelt scholing een belangrijke rol in het Convenant medische apparatuur, op de implementatie waarvan de inspectie momenteel toezicht houdt. Het VMS vereist dat ziekenhuizen medewerkers faciliteren op het gebied van opleidingen en trainingen die nodig zijn om hun individuele aandeel in de (zorg)processen op professioneel niveau te brengen en te houden. Ook moeten ze medewerkers gestructureerd en systematisch scholen en bijscholen op het gebied van veiligheid, dit nadrukkelijk opnemen in opleidingsplannen en dit systematisch bewaken en borgen. Registratie in het Kwaliteitsregister Operatieassistenten laat zien in hoeverre een operatieassistent voldoet aan de eisen uit het beroepsprofiel (2012). In het register kunnen operatieassistenten online vastleggen wat zij doen aan deskundigheidsbevordering. Dit stimuleert hen om zelf de verantwoordelijkheid te nemen voor het bijhouden van hun vak. Alleen bij voldoende accreditatiepunten vindt na vijf jaar herregistratie plaats. Een organisatie die haar medewerkers de mogelijkheid biedt zich in te schrijven in het Kwaliteitsregister laat zien een betrokken zorgverlener én een betrokken werkgever te zijn. Die organisatie toont aan belang te hechten aan hoge kwaliteit van zorg en voortdurende ontwikkeling van haar medewerkers. De LVO en OVO zien uit naar een vruchtbare samenwerking. In Memoriam: Alieda Slijngard Op 6 Maart is na een kortstondig ziekbed ons zeer gewaardeerd LVO-lid Alieda Slijngard, werkzaam in het Rode kruis Ziekenhuis te Beverwijk, overleden. Alieda was een gepassioneerd operatieassistent in hart en nieren. We wensen haar collega s en familie veel sterkte met het verwerken van dit verlies. Namens het LVO Bestuur, Hennie Mulder OK OPERATIONEEL APRIL

12 12 OK OPERATIONEEL APRIL 2014

13 LEERLING & BEGELEIDER Nanon van Raalte en Jacko de Kroon: Ruimte om te groeien Geen dagelijks patiëntencontact, maar wel het hart verpand aan de zorgsector. Dat verbindt Nanon van Raalte (39) en Jacko de Kroon (23), respectievelijk praktijkopleider en laatstejaars leerling-operatieassistent. De wens tot loopbaanontwikkeling is een tweede link. Of dat voor Jacko binnen het VUmc mogelijk is, is nog even afwachten. TEKST: LINDA VAN PELT FOTO S (INCLUSIEF COVER): JOHANNES ABELING Is er een recept voor studiebegeleiding? Nanon: Ieder legt zijn eigen accenten. De mijne liggen vooral bij het stimuleren van zelfstandigheid. Bewust leg ik de verantwoordelijkheid voor de studie en alle stappen die daarbij een rol spelen bij de student. Alle twintig operatieassistenten in opleiding onder mijn coaching kunnen uiteraard bij me aankloppen voor hulp, maar ik neem hun niet alles uit handen. Op die manier kweek je geen zelfredzame professionals. Jacko: Ik ervaar de voordelen van Nanons aanpak. Zij geeft mij de ruimte om te groeien, persoonlijk én in de werkpraktijk. Een goede aanzet voor discipline en doorzettingsvermogen. Vragen twintig studenten niet een te grote span of control? Nanon: Toen ik drie jaar terug in deze functie begon was de groep nóg groter. Er heeft een natuurlijke krimp plaatsgevonden doordat we minder studenten kunnen toelaten. Verder heeft het VUmc praktijkbegeleiders die, per specialisme, de studenten op de werkvloer begeleiden. Zelf heb ik meer een overkoepelende, coördinerende taak. Eén keer per maand zit ik met de praktijkbegeleiders om de tafel om de actuele stand van zaken en ieders vorderingen te bespreken. Minder studenten kunnen toelaten, stelt dat scherpere eisen aan de screening? Nanon: Onvermijdelijk. In de sollicitatiebrieven selecteer ik al op vooropleiding en motivatie. Daarna volgt een gezamenlijke selectieronde voor chirurgie en anesthesie, waarbij wordt gekeken hoe kandidaten in groepsverband functioneren. De derde stap is een dag meedraaien op de OK. Het is daarbij een belangrijke eis dat ze in het team passen. Jacko is aangenomen door een collega van mij. Hij doorloopt zijn opleiding prima. Daarnaast is hij een belangrijke sociale schakel op de OK. Bij instroom van nieuwe studenten is hij degene die etentjes regelt om hen zich welkom te laten voelen. Jacko is ook actief in de feestcommissie en organiseerde vorig voorjaar een nieuw initiatief: een open dag voor vrienden en familie van OKmedewerkers. Verandert de opleiding tot operatieassistent je als mens? Jacko: Het VUmc heeft een grote afdeling Oncologie. Door confrontatie met relatief veel mensen met kanker krijg je wel eens de indruk dat zo n beetje iedereen met die ziekte geconfronteerd wordt. Door een gevoelsmatige afstand lukt het me, denk ik, hiermee om te gaan; als operatieassistent heb je te kort persoonlijk contact om een persoonlijke band met een patiënt op te bouwen. Voor het sociale aspect van mijn karakter iets wat ik van huis uit heb meegekregen heb ik een goede uitlaatklep gevonden richting mijn collega s. Het organiseren van die open dag in het kader van mijn vakwerk sluit daar goed bij aan. Bovendien begrijpt onze achterban nu beter wat hier allemaal gebeurt. Dingen die voor ons vanzelfsprekend zijn, zoals het aanbrengen van een buisje in iemands keel tijdens de anesthesie omdat de ademhaling kan uitvallen, bleek voor buitenstaanders vaak een eyeopener. Krijgt de open dag een vervolg? Jacko: Ja, met ruim vierhonderd bezoekers voorzag deze duidelijk in een behoefte. Dit wordt een tweejaarlijks terugkerende activiteit. Nanon stimuleerde me zelf een onderwerp te kiezen voor mijn vakwerk. Fijn, want nu focus ik op een thema dat me na aan het hart ligt: de open dag. Naast een gedetailleerd draaiboek geef ik ook een uitgebreide onderbouwing van de gemaakte keuzes. Die kan dienen als houvast voor een volgende organisator, maar ik hoop vooral dat ik er zelf mee aan de slag kan. In september 2014 zwaaien er vijf studenten af. Of wij hier kunnen blijven, weten we nu nog niet. Voor de zekerheid oriënteer ik me al buiten het ziekenhuis, zelfs over de grens. Aruba is een optie. Daar is ons diploma erkend, en spreken ze bovendien redelijk Nederlands. Maar het VUmc heeft mijn voorkeur. OK OPERATIONEEL APRIL

14 28ste LVO-congres: Onderzoek afwachten of meteen opereren? Weefsel weghalen of laten zitten? En welke erkenningsoptie voor de inserviceopleiding is de beste? Op het 28ste LVO-congres, afgelopen 14 en 15 maart, kwamen veel keuzes voorbij. De bezoekers hadden ook volop de keus, met parallelsessies, workshops en een volle beursvloer. Een selectie uit de lezingen van de eerste dag. TEKST: MARLOES VAN HOORN FOTO S: IVONNE ZIJP Operatieassistent of olympiër: voor een topprestatie moet je keuzes maken. Voorzitter van de congrescommissie Monique de Kort vertelt dit op het 28ste LVO-congres, 14 en 15 maart in De Reehorst in Ede. Het vertrouwde Veldhoven is verruild voor deze centraler gelegen locatie. Dit jaar gaat het over kiezen of delen. De Kort bespreekt de diepere laag van dit thema: welke keuzes worden gemaakt bij de vele medische, sociale en ethische vraagstukken die op zorgverleners afkomen? En wordt degene om wie het gaat daarin nog wel gehoord? De politiek beslist hierover, maar moet kunnen terugvallen op deskundigheid vanuit de medische wereld, vindt De Kort. Die deskundigheid moet ook in onze beroepsgroep gewaarborgd zijn. Continu dienen we ons bij te scholen, te leren van hoe in het verleden over ethische en medische vraagstukken werd gedacht en kennis te nemen van nieuwe inzichten. Niveau-erkenning De heren Klaus Boonstra en Janwillem van den Berg hebben de dankbare taak het publiek erkenning van de inserviceopleiding tot operatieassistent in het vooruitzicht te stellen. Ze zijn respectievelijk directeur en beleidsadviseur van het College Zorg Opleidingen (CZO), dat toeziet op de inserviceopleidingen Boonstra: Ik hoor overal dat operatieassistenten een hoog startbekwaamheidsniveau hebben. Maar doordat de opleiding niet onder het ministerie van Onderwijs Cultuur en Wetenschap valt, heeft die nog geen erkend kwalificatieniveau. In de jaren tachtig zijn de meeste zorgopleidingen naar dit ministerie overgeheveld, en daarmee naar het reguliere systeem van roc s en hogescholen. De opleiding tot operatieassistent is echter samen met bijvoorbeeld de opleiding tot anesthesiemedewerker achtergebleven bij de zorginstellingen, en daarmee bij het ministerie van Volksgezondheid Welzijn en Sport. Het CZO heeft vorig jaar alle erkenningsmogelijkheden onderzocht, vertelt Boonstra. Een nieuwe opleiding vestigen blijkt een traject van vier tot zeven jaar te vergen. Makkelijker en sneller is niveau-erkenning door het Nationaal Coördinatiepunt NLQF, een mogelijkheid die sinds 2010 bestaat. Boonstra oogst applaus met zijn uitspraak dat erkenning naar verwachting nog dit jaar een feit zal zijn. Eerst moet nog wel een aantal stappen worden genomen. Van den Berg licht ze toe, en illustreert ook het kwalificatieraamwerk van het NLQF. Het CZO zal de erkenningsaanvraag indienen op bachelorniveau (NLQF 6), wat natuurlijk niet garandeert dat het NLQF bij het erkennen ook op dit niveau uitkomt. Jeu-de-boulen Over de toekomst van álle zorgberoepen spreekt dr. Marian Kaljouw, voorzitter van de commissie Innovatie Zorgberoepen en Opleidingen. Als het aan haar ligt gaan de huidige zorgopleidingen helemaal op de schop. Er zijn 2400 zorgberoepen in Nederland, weet ze, en 1700 verschillende opleidingen. Elke week komt er één bij. Hier lossen we problemen op door opleidingen te maken en dan pas te kijken of er vraag naar is. Dit wil ze omdraaien, door eerst te kijken wat nu precies de zorgbehoefte is. Ook wil ze kijken naar functioneren in plaats van naar aandoeningen en kwalen, en wil ze dat de patiënt centraal komt te staan. Geen van de congresbezoekers blijkt te vinden dat dit nu gebeurt. Kaljouw is haar inventarisatie van de zorgbehoefte begonnen in Friesland. In 2030 zullen hier 1,8 keer zo veel mensen met functionerings- en mobiliteitsproblemen zijn als nu. Hierop wil Friesland inspringen met preventie van wieg tot graf. Er moeten regionale multidisciplinaire centra komen met een breed 14 OK OPERATIONEEL APRIL 2014

Plastische chirurgie. Informatie borstreconstructie

Plastische chirurgie. Informatie borstreconstructie Plastische chirurgie Informatie borstreconstructie Algemeen In het verleden kwam een borstkankerpatiënte pas voor een borst-reconstructie in aanmerking als zij als genezen werd beschouwd. Dat was meestal

Nadere informatie

Directe borstreconstructie

Directe borstreconstructie Directe borstreconstructie Informatie voor patiënten MB0006-1500 oktober 2014 Bronovo www.bronovo.nl Bronovolaan 5 2597 AX Den Haag Postbus 96900 2509 JH Den Haag 070 312 41 41 Medisch Centrum Haaglanden

Nadere informatie

Beentumoren (=bottumoren)

Beentumoren (=bottumoren) Beentumoren (=bottumoren) Inleiding Gezwellen in beenderen worden beentumoren genoemd. Er zijn verschillende typen beentumoren te onderscheiden. Zo zijn er vormen waarbij de tumor of het gezwel direct

Nadere informatie

Borstreconstructie. na een borstverwijdering. Poli Plastische Chirurgie

Borstreconstructie. na een borstverwijdering. Poli Plastische Chirurgie 00 Borstreconstructie na een borstverwijdering Poli Plastische Chirurgie 1 Inleiding Het verwijderen van een borst is voor een vrouw een emotioneel moment. Aan de ene kant geeft het de mogelijkheid tot

Nadere informatie

Verschillende manieren om een borst te reconstrueren

Verschillende manieren om een borst te reconstrueren Borstreconstructie Vroeger kwam een patiënt met borstkanker pas voor een borstreconstructie in aanmerking wanneer zij als genezen werd beschouwd. Dat was meestal vijf jaar na een borstamputatie. Tegenwoordig

Nadere informatie

Borstreconstructie Voorbereiding Prothesen

Borstreconstructie Voorbereiding Prothesen Borstreconstructie Borstreconstructie Een reconstructie van de borst bij een borstkankerpatiënt verandert niets aan het verloop van de ziekte, maar verbetert wel de kwaliteit van overleving. Een borstreconstructie

Nadere informatie

Reconstructiechirurgie in het hoofdhalsgebied

Reconstructiechirurgie in het hoofdhalsgebied Binnenkort wordt u in het MCL opgenomen voor een operatie van een kwaadaardig gezwel in het. Deze operatie bestaat uit twee delen: 1. Het wegnemen van de tumor door de hoofdhalschirurg. Dit doet de KNO-arts

Nadere informatie

Behandeling van DCIS. Ductaal carcinoma in situ (DCIS) gemini-ziekenhuis.nl

Behandeling van DCIS. Ductaal carcinoma in situ (DCIS) gemini-ziekenhuis.nl Behandeling van DCIS Ductaal carcinoma in situ (DCIS) gemini-ziekenhuis.nl Inhoudsopgave Wat is DCIS 3 Borstsparende behandeling 4 Ablatio: verwijdering van de gehele borstklier en borst 5 Preventieve

Nadere informatie

H.327185.0214. Het verwijderen van uw borst (Borstamputatie)

H.327185.0214. Het verwijderen van uw borst (Borstamputatie) H.327185.0214 Het verwijderen van uw borst (Borstamputatie) Inleiding Uw specialist heeft u verteld dat u geopereerd moet worden aan een kwaadaardige tumor in uw borst. Meestal is een kwaadaardige tumor

Nadere informatie

PATIËNTENINFORMATIE. DE LAPAROSCOPISCHE OPERATIE Vakgroep chirurgie

PATIËNTENINFORMATIE. DE LAPAROSCOPISCHE OPERATIE Vakgroep chirurgie PATIËNTENINFORMATIE DE LAPAROSCOPISCHE OPERATIE Vakgroep chirurgie 2 DE LAPAROSCOPISCHE OPERATIE Vakgroep chirurgie Goed om te weten In deze folder geeft Maasstad Ziekenhuis u enige uitleg over een laparoscopische

Nadere informatie

Borstreconstructie Informatie over de gang van zaken bij een borst reconstructie

Borstreconstructie Informatie over de gang van zaken bij een borst reconstructie Patiënteninformatie Borstreconstructie Informatie over de gang van zaken bij een borst reconstructie Inhoudsopgave Pagina Algemeen 4 Inleiding 4 Mogelijkheden en verwachtingen 5 Voorbereiding voor de

Nadere informatie

Patiënteninformatie locatie Blaricum. Schouderinstabiliteit. Informatie over een schouder uit de kom en de mogelijke behandelingen

Patiënteninformatie locatie Blaricum. Schouderinstabiliteit. Informatie over een schouder uit de kom en de mogelijke behandelingen Patiënteninformatie locatie Blaricum Schouderinstabiliteit Informatie over een schouder uit de kom en de mogelijke behandelingen Schouderinstabiliteit Informatie over een schouder uit de kom en de mogelijke

Nadere informatie

Voor je opleiding ben je van harte welkom in Laurentius. Operatieassistent & anesthesiemedewerker. Het leukste ziekenhuis van Limburg in Roermond!

Voor je opleiding ben je van harte welkom in Laurentius. Operatieassistent & anesthesiemedewerker. Het leukste ziekenhuis van Limburg in Roermond! Voor je opleiding ben je van harte welkom in Laurentius Operatieassistent & anesthesiemedewerker Het leukste ziekenhuis van Limburg in Roermond! Mensen opleiden vinden we belangrijk in Laurentius. Daarom

Nadere informatie

secundaire borstreconstructie met prothese of Tissue Expander

secundaire borstreconstructie met prothese of Tissue Expander patiënteninformatie secundaire borstreconstructie met prothese of Tissue Expander Als uw borst vanwege borstkanker geamputeerd moet worden is het mogelijk de borst te reconstrueren. Er zijn verschillende

Nadere informatie

Beademing. Afdeling Intensive Care Locatie Veldhoven

Beademing. Afdeling Intensive Care Locatie Veldhoven Beademing Afdeling Intensive Care Locatie Veldhoven Inleiding Bij ziektes zoals longontsteking en andere ernstige infecties, maar ook na ongevallen of grote operaties kan de ademhaling tijdelijk onvoldoende

Nadere informatie

Borstsparende operatie bij borstkanker

Borstsparende operatie bij borstkanker Chirurgie Borstsparende operatie bij borstkanker www.catharinaziekenhuis.nl Inhoud Hoe ontstaat kanker?... 3 Voorbereiding op de operatie... 4 De opname... 4 De operatie... 4 Na de operatie... 5 Mogelijke

Nadere informatie

Zwangerschap en veiligheid

Zwangerschap en veiligheid Zwangerschap en veiligheid Als je van plan bent om zwanger te worden, zwanger bent of kortgeleden bent bevallen, kan dat invloed hebben op je werkzaamheden. Het Martini Ziekenhuis zorgt voor voorlichting

Nadere informatie

Eenmalige bestraling bij borstkanker

Eenmalige bestraling bij borstkanker Deze folder geeft u informatie over Eenmalige bestraling bij borstkanker patiënteninformatie Intra-Operatieve Radiotherapie Inleiding Deze folder gaat over eenmalige inwendige bestraling tijdens een borstsparende

Nadere informatie

Samenvatting. Blootstelling

Samenvatting. Blootstelling Samenvatting Blootstelling aan ioniserende straling levert risico s voor de gezondheid op. Daar is al veel over bekend, met name over de effecten van kortdurende blootstelling aan hoge doses. Veel lastiger

Nadere informatie

Botbreukoperatie afdeling Chirurgie

Botbreukoperatie afdeling Chirurgie Botbreukoperatie afdeling Chirurgie Albert Schweitzer ziekenhuis afdeling Chirurgie september 2013 pavo 0323 Inleiding In het menselijk lichaam zitten zeer veel verschillende botten, die op verschillende

Nadere informatie

Verwijdering van een nier met behulp van laparoscopie

Verwijdering van een nier met behulp van laparoscopie Verwijdering van een nier met behulp van laparoscopie In overleg met uw uroloog heeft u besloten een nier te laten verwijderen via een kijkoperatie (laparoscopie). De gemiddelde opnameduur is drie tot

Nadere informatie

Chirurgie. Operatie voor borstkanker

Chirurgie. Operatie voor borstkanker Chirurgie Operatie voor borstkanker 1 Inleiding Wanneer u deze folder ontvangt heeft u zojuist een gesprek met de chirurg/ verpleegkundig specialist gehad. Uit onderzoeken is gebleken dat u borstkanker

Nadere informatie

Borstverwijdering bij borstkanker

Borstverwijdering bij borstkanker Chirurgie Borstverwijdering bij borstkanker www.catharinaziekenhuis.nl Inhoud Hoe ontstaat kanker?... 3 De opname... 4 Voorbereiding op de operatie... 4 De operatie... 4 Na de operatie... 5 Drains... 5

Nadere informatie

BORSTRECONSTRUCTIE NA AMPUTATIE Plastische en Reconstructieve Chirurgie en Handchirurgie

BORSTRECONSTRUCTIE NA AMPUTATIE Plastische en Reconstructieve Chirurgie en Handchirurgie BORSTRECONSTRUCTIE NA AMPUTATIE Plastische en Reconstructieve Chirurgie en Handchirurgie 17785 Algemeen Een borstamputatie is voor iedere vrouw een ingrijpende gebeurtenis. Het missen van een borst, de

Nadere informatie

Signature Vanguard. Gepersonaliseerde Patiëntenzorg voor Knieprotheses. Patiënten informatie brochure. www.biomet.nl

Signature Vanguard. Gepersonaliseerde Patiëntenzorg voor Knieprotheses. Patiënten informatie brochure. www.biomet.nl Gepersonaliseerde Patiëntenzorg voor Knieprotheses Patiënten informatie brochure www.biomet.nl Artrose Inzicht in Patiëntenzorg op maat U bent uniek en uw lichaamsbouw (ofwel anatomie) is dat ook. Daarom

Nadere informatie

Behandelingen bij longkanker. inclusief klinische studie immuuntherapie

Behandelingen bij longkanker. inclusief klinische studie immuuntherapie Behandelingen bij longkanker inclusief klinische studie immuuntherapie 1 Longkanker Longkanker is niet één ziekte: er bestaan meerdere vormen van longkanker. In deze brochure bespreken we de twee meest

Nadere informatie

Samenvatting Samenvatting

Samenvatting Samenvatting Samenvatting Samenvatting Binnen het domein van hart- en vaatziekten is een bypassoperatie de meest uitgevoerde chirurgische ingreep. Omdat bij een hartoperatie het borstbeen wordt doorgesneden en er meestal

Nadere informatie

Het kunstmatig overnemen van de ademhaling (IC)

Het kunstmatig overnemen van de ademhaling (IC) Het kunstmatig overnemen van de ademhaling (IC) Eén van de behandelingsmogelijkheden op de IC is het kunstmatig overnemen of ondersteunen van de ademhaling. Dit wil zeggen dat de ademhaling wordt geregeld

Nadere informatie

Afdeling Heelkunde, locatie AZU. Schildklieroperatie (thyreoidectomie)

Afdeling Heelkunde, locatie AZU. Schildklieroperatie (thyreoidectomie) Afdeling Heelkunde, locatie AZU Schildklieroperatie (thyreoidectomie) Inleiding Deze brochure geeft u informatie over operaties aan de schildklier. Informatie over aandoeningen waarvoor een schildklieroperatie

Nadere informatie

Afdeling Heelkunde, locatie AZU. Voorstadium van borstkanker (Carcinoma in situ)

Afdeling Heelkunde, locatie AZU. Voorstadium van borstkanker (Carcinoma in situ) Afdeling Heelkunde, locatie AZU Voorstadium van borstkanker (Carcinoma in situ) Inleiding Na een aantal onderzoeken blijkt dat u een voorstadium van borstkanker heeft. Het medische woord hiervoor is carcinoma

Nadere informatie

Borstreconstructie. Plastische Chirurgie. Inleiding. Borstreconstructie

Borstreconstructie. Plastische Chirurgie. Inleiding. Borstreconstructie Plastische Chirurgie Borstreconstructie Inleiding U heeft in overleg met uw arts besloten een borstreconstructie te laten verrichten. Uw behandelend arts heeft u al informatie gegeven. In deze brochure

Nadere informatie

WEKE DELEN SARCOOM Wat betekent het?

WEKE DELEN SARCOOM Wat betekent het? WEKE DELEN SARCOOM Wat betekent het? Oncologie/0145 1 Deze informatiebrochure is voor personen met een weke delen sarcoom en alle anderen die hier heel dichtbij betrokken zijn: familie, vrienden We geven

Nadere informatie

BORSTRECONSTRUCTIE NA AMPUTATIE Plastische en Reconstructieve Chirurgie en Handchirurgie

BORSTRECONSTRUCTIE NA AMPUTATIE Plastische en Reconstructieve Chirurgie en Handchirurgie BORSTRECONSTRUCTIE NA AMPUTATIE Plastische en Reconstructieve Chirurgie en Handchirurgie 17785 Algemeen Een borstamputatie is voor iedere vrouw een ingrijpende gebeurtenis. Het missen van een borst, de

Nadere informatie

Borstkanker. Borstcentrum Máxima is gevestigd op locatie Eindhoven

Borstkanker. Borstcentrum Máxima is gevestigd op locatie Eindhoven Borstkanker Borstcentrum Máxima is gevestigd op locatie Eindhoven Borstkanker is de meest voorkomende vorm van kanker bij vrouwen. Vóór het dertigste jaar is borstkanker zeldzaam, maar met het stijgen

Nadere informatie

NBCA: niet het hele verhaal

NBCA: niet het hele verhaal NABON Breast Cancer Audit NBCA: niet het hele verhaal Prof. dr. E.J.Th. Rutgers, hoogleraar Oncologische Chirurgie, Nederlands Kanker Instituut- Antoni van Leeuwenhoek ziekenhuis DICA Congres 25 juni 2013

Nadere informatie

DIEP lap borstreconstructie. Kanker Instituut. (borstreconstructie met lichaamseigen weefsel)

DIEP lap borstreconstructie. Kanker Instituut. (borstreconstructie met lichaamseigen weefsel) Kanker Instituut U heeft een afspraak op de polikliniek van de afdeling Plastische, Reconstructieve en Handchirurgie. In deze folder vindt u informatie over een borstreconstructie met lichaamseigen weefsel.

Nadere informatie

H.327185.0416. Het verwijderen van uw borst (Borstamputatie)

H.327185.0416. Het verwijderen van uw borst (Borstamputatie) H.327185.0416 Het verwijderen van uw borst (Borstamputatie) Inleiding Uw specialist heeft u verteld dat u geopereerd moet worden aan een kwaadaardige tumor in uw borst. Meestal is een kwaadaardige tumor

Nadere informatie

Máxima Medisch Centrum (g)een gewoon bedrijf. 11 april 2013 Welkom VOC

Máxima Medisch Centrum (g)een gewoon bedrijf. 11 april 2013 Welkom VOC Máxima Medisch Centrum (g)een gewoon bedrijf 11 april 2013 Welkom VOC Hoogwaardige en persoonlijke patiëntenzorg Máxima Medisch Centrum: het grootste ziekenhuis in Zuidoost-Brabant Ruim 3.300 medewerkers,

Nadere informatie

Boerhaaveplein 7 4624 VT Bergen op Zoom www.obesitascentrumzuidwest.nl/contact/

Boerhaaveplein 7 4624 VT Bergen op Zoom www.obesitascentrumzuidwest.nl/contact/ Boerhaaveplein 7 4624 VT Bergen op Zoom www.obesitascentrumzuidwest.nl/contact/ Wat dacht u van een mogelijke vermindering van andere ziekten? kans op sterfte Gezondheidsrisico s Ernstig overgewicht is

Nadere informatie

Ziekte van Dupuytren Radboud universitair medisch centrum

Ziekte van Dupuytren Radboud universitair medisch centrum Ziekte van Dupuytren Algemeen De ziekte van Dupuytren is twee eeuwen geleden voor het eerst beschreven door de Franse chirurg Baron Guillaume Dupuytren. De ziekte van Dupuytren begint meestal met een

Nadere informatie

Schildwachtklieronderzoek en -verwijdering bij borstkanker

Schildwachtklieronderzoek en -verwijdering bij borstkanker Schildwachtklieronderzoek en -verwijdering bij borstkanker Uw chirurg heeft met u besproken, dat binnenkort bij u een schildwachtklieronderzoek en -verwijdering plaatsvindt. In deze folder leest u hier

Nadere informatie

Hersteloperatie van de eileiders

Hersteloperatie van de eileiders man, vrouw en kind info voor de patiënt Hersteloperatie van de eileiders UZ Gent, Vrouwenkliniek Hersteloperatie van de eileiders na sterilisatie Wat is een hersteloperatie van de eileiders? In deze patiëntenbrochure

Nadere informatie

Symposium Patiëntveiligheid en Medische technologie

Symposium Patiëntveiligheid en Medische technologie Uitnodiging en programma Symposium Patiëntveiligheid en Medische technologie Datum: donderdag 27 november 2014 Tijdstip: 12.00-18.00 uur Locatie: Domus Medica, Mercatorlaan 1200, 3528 BL Utrecht Universitair

Nadere informatie

Waarom worden verzakkingsoperaties met een vaginaal implantaat (matje) verricht?

Waarom worden verzakkingsoperaties met een vaginaal implantaat (matje) verricht? Vragen en antwoorden vaginale implantaten ( matjes ) Waarom worden verzakkingsoperaties met een vaginaal implantaat (matje) verricht? Bij verzakkingsoperaties zonder een implantaat, wordt geopereerd met

Nadere informatie

Borstreconstructie met lichaamseigen weefsel

Borstreconstructie met lichaamseigen weefsel Borstreconstructie met lichaamseigen weefsel Informatie voor patiënten MB0017-1500 maart 2015 Bronovo www.bronovo.nl Bronovolaan 5 2597 AX Den Haag Postbus 96900 2509 JH Den Haag 070 312 41 41 Medisch

Nadere informatie

Verwijderen van een borst (ablatio)

Verwijderen van een borst (ablatio) Verwijderen van een borst (ablatio) Inleiding Als u deze folder krijgt, heeft u zojuist een gesprek gehad met uw chirurg. Uit onderzoek is gebleken dat u borstkanker heeft. In principe zijn bij borstkanker

Nadere informatie

Osteotomie Radboud universitair medisch centrum

Osteotomie Radboud universitair medisch centrum Osteotomie In overleg met de behandelend arts bent u op de wachtlijst geplaatst voor een behandeling op de afdeling Mondziekten, Kaaken Aangezichtschirurgie van het Radboudumc. Tijdens een gesprek met

Nadere informatie

directe borstreconstructie

directe borstreconstructie patiënteninformatie directe borstreconstructie met prothese of Tissue Expander Als uw borst vanwege borstkanker geamputeerd moet worden is het mogelijk de borst te reconstrueren. Er zijn verschillende

Nadere informatie

Borstverwijdering Ablatio mamma

Borstverwijdering Ablatio mamma Borstverwijdering Ablatio mamma Borstcentrum Máxima is gevestigd op locatie Eindhoven De arts heeft met u besproken dat u voor een borstverwijdering in aanmerking komt. Wanneer wordt voor een borstverwijdering

Nadere informatie

Mediastinitis Radboud universitair medisch centrum

Mediastinitis Radboud universitair medisch centrum Mediastinitis U hebt enige tijd geleden een openhart operatie ondergaan. Helaas is bij u een complicatie opgetreden genaamd mediastinitis. Een mediastinitis is een ontsteking van het borstbeen en de daarachterliggende

Nadere informatie

Borstreconstructie PLASTISCHE CHIRURGIE. Reconstructie na borstamputatie

Borstreconstructie PLASTISCHE CHIRURGIE. Reconstructie na borstamputatie PLASTISCHE CHIRURGIE Borstreconstructie Reconstructie na borstamputatie Deze brochure bevat algemene, aanvullende informatie over de borstreconstructie. De brochure wordt u aangeboden door de afdeling

Nadere informatie

Operatie ten adviezen na een hernia-operatie. borstkanker. ZorgSaam

Operatie ten adviezen na een hernia-operatie. borstkanker. ZorgSaam Operatie ten adviezen gevolge na een van hernia-operatie borstkanker ZorgSaam 1 Algemeen Er is bij u borstkanker vastgesteld. De diagnose borstkanker brengt veel emoties en onzekerheden met zich mee. Deze

Nadere informatie

Onderzoek op de afdeling Nucleaire Geneeskunde

Onderzoek op de afdeling Nucleaire Geneeskunde Onderzoek op de afdeling Nucleaire Geneeskunde Inleiding In Nederland worden per jaar meer dan honderdduizend mensen verwezen voor een nucleair geneeskundig onderzoek of behandeling. Nucleair geneeskundig

Nadere informatie

Schildwachtklier- onderzoek bij borst- kanker

Schildwachtklier- onderzoek bij borst- kanker F Schildwachtklieronderzoek bij borstkanker December 2015 Inleiding Bij u is borstkanker vastgesteld of dit wordt vermoed. Binnenkort wordt u opgenomen voor operatieve behandeling. De chirurg heeft u voorgesteld

Nadere informatie

Borstsparende operatie. Mammapoli

Borstsparende operatie. Mammapoli 00 Borstsparende operatie Mammapoli 1 U wordt binnenkort opgenomen voor een borstsparende operatie De operatie vindt plaats in dagopname via het Dagcentrum. Op deze afdeling worden patiënten van verschillende

Nadere informatie

Implantologie en preprothetische chirurgie; extraorale implantologie

Implantologie en preprothetische chirurgie; extraorale implantologie Implantologie en preprothetische chirurgie; extraorale implantologie Wat is extra-orale implantologie? Het woord extra-orale implantologie betekent; het plaatsen van tandwortelimplantaten buiten de mond.

Nadere informatie

Borstvergroting Prothesen voorbereidend gesprek

Borstvergroting Prothesen voorbereidend gesprek Borstvergroting Borstvergroting Het is niet eenvoudig aan te geven welke vrouwen voor een borstvergrotende operatie kiezen. De wens naar grotere of steviger borsten leeft bij velen. De borsten kunnen

Nadere informatie

Behandeling bij borstkanker

Behandeling bij borstkanker Wilhelmina Ziekenhuis Assen Vertrouwd en dichtbij Informatie voor patiënten Behandeling bij borstkanker z 1 Er is borstkanker bij u geconstateerd en met de chirurg of verpleegkundig specialist mammacare

Nadere informatie

Refaja Ziekenhuis Stadskanaal. De totale heupprothese (nieuwe heup)

Refaja Ziekenhuis Stadskanaal. De totale heupprothese (nieuwe heup) De totale heupprothese (nieuwe heup) DE TOTALE HEUPPROTHESE (NIEUWE HEUP) INLEIDING Binnenkort krijgt u een nieuwe heup. Deze folder geeft informatie over het heupgewricht en de behandelingsmogelijkheden

Nadere informatie

Schildwachtklierbiopsie bij het maligne melanoom. Chirurgie

Schildwachtklierbiopsie bij het maligne melanoom. Chirurgie Schildwachtklierbiopsie bij het maligne melanoom Chirurgie Inleiding Uit onderzoek is gebleken dat er bij u sprake is van een maligne melanoom (kwaadaardige moedervlek). Het maligne melanoom is een kwaadaardige

Nadere informatie

Borstreconstructie. Reconstructievormen. De primaire reconstructie

Borstreconstructie. Reconstructievormen. De primaire reconstructie Borstreconstructie Een borstreconstructie kan op twee momenten plaatsvinden: 1. tijdens de operatie waarbij uw borst wordt weggenomen (primaire reconstructie) of 2. op een ander moment dan tijdens de operatie

Nadere informatie

3.3 Borstkanker bij de man

3.3 Borstkanker bij de man 3.3 Borstkanker bij de man Bij u is zojuist de diagnose borstkanker vastgesteld. Alle patiënten die voor borstkanker worden behandeld in het Catharina-ziekenhuis ontvangen een Persoonlijke Informatie Map.

Nadere informatie

Patiënteninformatie. Borstreconstructie

Patiënteninformatie. Borstreconstructie Borstreconstructie Bijna alle patiënten die borstkanker hebben, of hebben gehad, komen in aanmerking voor een vorm van borstreconstructie. Voorlichting over de borstreconstructie mogelijkheden maakt deel

Nadere informatie

Risicofactoren Niet erfelijke factoren: Erfelijke factoren:

Risicofactoren Niet erfelijke factoren: Erfelijke factoren: Zoals bij alle soorten kanker, is er bij borstkanker sprake van cellen met een ontregelde celdeling. Door deze ontregeling kunnen cellen zich ongeremd vermenigvuldigen en uitgroeien tot een tumor. Deze

Nadere informatie

Niet-technische samenvatting 2015223. 1 Algemene gegevens. 2 Categorie van het project

Niet-technische samenvatting 2015223. 1 Algemene gegevens. 2 Categorie van het project Niet-technische samenvatting 2015223 1 Algemene gegevens 1.1 Titel van het project Orgaanbescherming in cardiopulmonaire bypass chirurgie 1.2 Looptijd van het project 1.3 Trefwoorden (maximaal 5) 5 jaar

Nadere informatie

Radiosynoviorthese van het kniegewricht

Radiosynoviorthese van het kniegewricht Radiosynoviorthese van het kniegewricht Afdeling nucleaire geneeskunde en reumatologie Locatie Eindhoven 1 De radiosynoviorthese van het kniegewricht vindt plaats op: Datum: Melden:.. uur polikliniek reumatologie

Nadere informatie

Schildwachtklieronderzoek

Schildwachtklieronderzoek Chirurgie Schildwachtklieronderzoek www.catharinaziekenhuis.nl Inhoud Het onderzoek... 4 Bijwerkingen... 6 De uitslag... 6 Aanvullende behandelingen... 6 Vragen... 7 Contactgegevens... 7 Patiëntenvoorlichting:

Nadere informatie

Amputatie van het been

Amputatie van het been Er is besloten dat uw been geamputeerd moet worden. Een dergelijke operatie is een zeer ingrijpende gebeurtenis. Uw arts heeft met u besproken waarom deze operatie voor u noodzakelijk is. In deze folder

Nadere informatie

Borstcentrum Bernhoven. Yvonne Paquay Chirurg

Borstcentrum Bernhoven. Yvonne Paquay Chirurg Borstcentrum Bernhoven Yvonne Paquay Chirurg Klachten van de borst? Verwijzing naar het borstcentrum voor analyse en zonodig behandeling 2 3 4 Verwijsredenen: > Knobbeltje voelbaar > BOBZ (de bus) > Controle

Nadere informatie

Schildwachtklieronderzoek. borstkanker

Schildwachtklieronderzoek. borstkanker Schildwachtklieronderzoek bij borstkanker Oktober 2014 Inleiding Bij u is borstkanker vastgesteld of dit wordt vermoed. Binnenkort wordt u opgenomen voor operatieve behandeling. De chirurg heeft u voorgesteld

Nadere informatie

Inleiding... 1. De longen... 1. Waarom een longoperatie?... 1. Mediastinoscopie... 2. Mediastinotomie... 2. Thoracoscopie... 2

Inleiding... 1. De longen... 1. Waarom een longoperatie?... 1. Mediastinoscopie... 2. Mediastinotomie... 2. Thoracoscopie... 2 Longoperatie Inhoudsopgave Inleiding... 1 De longen... 1 Waarom een longoperatie?... 1 Mediastinoscopie... 2 Mediastinotomie... 2 Thoracoscopie... 2 Zijn er alternatieve behandelingen?... 3 Wat u voor

Nadere informatie

Een borstreconstructie

Een borstreconstructie Een borstreconstructie Informatie voor patiënten die borstreconstructie overwegen Inhoudsopgave Klik op het onderwerp om verder te lezen De verschillende mogelijkheden van borstreconstructie 1 Directe

Nadere informatie

> Robot-gestuurde precisiechirurgie in de behandeling van prostaatkanker

> Robot-gestuurde precisiechirurgie in de behandeling van prostaatkanker www.azstlucas.be > Robot-gestuurde precisiechirurgie in de behandeling van prostaatkanker Dienst urologie, andrologie en steenkliniek 2007-A5 brochure.1 1 23/08/2007 14:55:43 Robot-gestuurde precisiechirurgie

Nadere informatie

Nier verwijderen. via een kijkoperatie. Poli Urologie

Nier verwijderen. via een kijkoperatie. Poli Urologie 00 Nier verwijderen via een kijkoperatie Poli Urologie De uroloog heeft met u besproken wat de reden is om uw nier te verwijderen. Er kunnen verschillende redenen zijn om een nier te verwijderen zoals:

Nadere informatie

OPERATIEVE BEHANDELING VAN BORSTKANKER MOGELIJKHEDEN OP EEN RIJ

OPERATIEVE BEHANDELING VAN BORSTKANKER MOGELIJKHEDEN OP EEN RIJ OPERATIEVE BEHANDELING VAN BORSTKANKER MOGELIJKHEDEN OP EEN RIJ 854 Inhoudsopgave Inleiding 3 Mammacareverpleegkundigen 3 Voorbereiding op de behandeling 3 Behandeling 3 Wat houdt een borstsparende operatie

Nadere informatie

Bevallen na een eerdere keizersnede

Bevallen na een eerdere keizersnede GYNAECOLOGIE Bevallen na een eerdere keizersnede Deze folder is bedoeld voor zwangere vrouwen die eerder via een keizersnede bevallen zijn. Voor uw huidige zwangerschap zal samen met uw gynaecoloog een

Nadere informatie

Ductaal carcinoom in situ (DCIS) Voorstadium van borstkanker

Ductaal carcinoom in situ (DCIS) Voorstadium van borstkanker Ductaal carcinoom in situ (DCIS) Voorstadium van borstkanker Borstcentrum Máxima is gevestigd op locatie Eindhoven Wat betekent het als je te horen krijgt dat je een voorstadium van borstkanker hebt? In

Nadere informatie

Operatie voor borstkanker

Operatie voor borstkanker Operatie voor borstkanker 1 Wanneer u deze folder ontvangt heeft u zojuist een gesprek met de chirurg/ verpleegkundig specialist /Physician Assistant gehad. Uit onderzoeken is gebleken dat u borstkanker

Nadere informatie

Operatie voor borstkanker. Chirurgie

Operatie voor borstkanker. Chirurgie Operatie voor borstkanker Chirurgie Inleiding De diagnose borstkanker brengt veel emoties en onzekerheden met zich mee. De informatie in deze folder is bedoeld als algemene voorlichting. Mogelijk heeft

Nadere informatie

Declaratiecode Zorgproduct

Declaratiecode Zorgproduct Declaratiecode Zorgproduct Tarief Omschrijving 15A249 29499005 1143,91 Lichttherapie bij huidkanker of voortekenen daarvan 15A259 29499016 942,97 Een operatie huid en/of weke delen en/of bot bij huidkanker

Nadere informatie

Chirurgie. Okselkliertoilet.

Chirurgie. Okselkliertoilet. Chirurgie Okselkliertoilet www.catharinaziekenhuis.nl Inhoud Voorbereiding... 3 De operatie... 3 Na de operatie... 4 Drains... 4 Mogelijke complicaties... 4 Het ontslag... 5 Wanneer moet u contact opnemen?...

Nadere informatie

Een röntgenfoto; is dat gevaarlijk?

Een röntgenfoto; is dat gevaarlijk? Een röntgenfoto; is dat gevaarlijk? Inleiding Deze folder informeert u over het nut en over de mogelijke nadelige effecten bij het maken van röntgenfoto's. Mocht u naar aanleiding van deze folder nog andere

Nadere informatie

Robot-geassisteerde radicale prostatectomie (RALP)

Robot-geassisteerde radicale prostatectomie (RALP) Robot-geassisteerde radicale prostatectomie (RALP) U bent patiënt bij de afdeling urologie van VU medisch centrum (VUmc). VUmc is een universitair medisch centrum waar medisch specialisten worden opgeleid.

Nadere informatie

Lymfeklieren verwijderen in het bekken

Lymfeklieren verwijderen in het bekken 00 Lymfeklieren verwijderen in het bekken via een kijkoperatie Poli Urologie 1 Uw behandelend uroloog heeft met u gesproken over de noodzaak om bij u de lymfeklieren, via een kijkoperatie, uit het bekken

Nadere informatie

Chirurgie. Informatie over de afdeling Heelkunde. Afdeling: Onderwerp:

Chirurgie. Informatie over de afdeling Heelkunde. Afdeling: Onderwerp: Afdeling: Onderwerp: Chirurgie Informatie over de afdeling Heelkunde Informatie over de afdeling Heelkunde Wie kunt u aan uw bed verwachten Inleiding Tijdens uw verblijf op de afdeling Heelkunde zult u

Nadere informatie

Behandeling borstkanker

Behandeling borstkanker Behandeling borstkanker 1. Heelkunde (chirurgie) (operatie): - Borstsparend: betekent wegname van het gezwel met veiligheidsmarge van gezond weefsel rondom en wegname van de schildwachtklier (poortwachterklier

Nadere informatie

Passantentarieven 2014

Passantentarieven 2014 29399003 dagbehandeling bij Kanker van bot / gewrichtskraakbeen / weke delen 611,86 517,19 94,67 29399019 Consult op de polikliniek bij Kanker van bot / gewrichtskraakbeen / weke delen 157,47 109,57 47,90

Nadere informatie

Verwijderen van een nier via een kijkoperatie. Laparoscopische operatie

Verwijderen van een nier via een kijkoperatie. Laparoscopische operatie Verwijderen van een nier via een kijkoperatie Laparoscopische operatie Inleiding Binnenkort wordt u in het ziekenhuis opgenomen voor het verwijderen van één van uw nieren. De uroloog heeft met u besproken

Nadere informatie

Kijkoperatie van de stembanden Microlaryngoscopie

Kijkoperatie van de stembanden Microlaryngoscopie Kijkoperatie van de stembanden Microlaryngoscopie Afdeling keel-, neus- en oorheelkunde U heeft met uw specialist afgesproken dat u binnenkort wordt opgenomen voor een kijkoperatie van de stembanden (microlaryngoscopie).

Nadere informatie

De unieke Maastro-behandeling van niet uitgezaaide longkanker

De unieke Maastro-behandeling van niet uitgezaaide longkanker De unieke Maastro-behandeling van niet uitgezaaide longkanker Deze folder is bedoeld voor onze patiënten en de mensen in hun omgeving. Wij willen u graag informeren over onze succesvolle behandelingsmethode

Nadere informatie

Chirurgie. Borstamputatie. Afdeling: Onderwerp:

Chirurgie. Borstamputatie. Afdeling: Onderwerp: Afdeling: Onderwerp: Chirurgie Operatieve behandeling borstkanker Algemeen U heeft van de chirurg en/ of nurse practitioner een schokkend bericht gekregen: u heeft borstkanker. Er komt veel op u af en

Nadere informatie

Borstverwijdering bij borstkanker (ablatio mamma)

Borstverwijdering bij borstkanker (ablatio mamma) Borstverwijdering bij borstkanker (ablatio mamma) Uw chirurg heeft met u besproken, dat u in aanmerking komt voor een gehele verwijdering van de borst. In deze folder leest u hier meer over. Wanneer wordt

Nadere informatie

Borst- en/of eierstokkanker: Erfelijk risico en genetisch testen

Borst- en/of eierstokkanker: Erfelijk risico en genetisch testen Borst- en/of eierstokkanker: Erfelijk risico en genetisch testen In onze bevolking heeft iedere vrouw een risico van ongeveer 10% om in de loop van haar leven borstkanker te krijgen en 1,5% om eierstokkanker

Nadere informatie

Patiënteninformatie. Borstamputatie. Informatie over een borstamputatie (ook wel ablatio of mastectomie genoemd)

Patiënteninformatie. Borstamputatie. Informatie over een borstamputatie (ook wel ablatio of mastectomie genoemd) Patiënteninformatie Borstamputatie Informatie over een borstamputatie (ook wel ablatio of mastectomie genoemd) Borstamputatie Informatie over een borstamputatie (ook wel ablatio of mastectomie genoemd)

Nadere informatie

Verwijderen van de sternumdraden

Verwijderen van de sternumdraden Cardiothoracale chirurgie Verwijderen van de sternumdraden www.catharinaziekenhuis.nl Patiëntenvoorlichting: patienten.voorlichting@catharinaziekenhuis.nl CTC006 / Verwijderen van de sternumdraden / 10-10-2013

Nadere informatie

Radiotherapie. Radiotherapie bij borstkanker

Radiotherapie. Radiotherapie bij borstkanker Radiotherapie Radiotherapie bij borstkanker Radiotherapie Inleiding Na verschillende onderzoeken is bij u borstkanker vastgesteld. U bent voor de bestralingsbehandeling verwezen naar de afdeling Radiotherapie

Nadere informatie

Operatie aan de halsslagader Carotisdesobstructie

Operatie aan de halsslagader Carotisdesobstructie Operatie aan de halsslagader Carotisdesobstructie Ziekenhuis Gelderse Vallei U wordt binnenkort opgenomen wegens een operatie aan uw halsslagader. Deze folder is bedoeld als aanvulling op de mondelinge

Nadere informatie

Voorste kruisband reconstructie Het plaatsen van een nieuwe kruisband (donorpees)

Voorste kruisband reconstructie Het plaatsen van een nieuwe kruisband (donorpees) ORTHOPEDIE Voorste kruisband reconstructie Het plaatsen van een nieuwe kruisband (donorpees) Uw orthopedisch chirurg heeft u geadviseerd om de voorste kruisband van uw knie te vervangen en daarmee de stabiliteit

Nadere informatie