SPIROMETRIE. Dr. Geert Tits Dr. Valérie Van Damme. 24 mei 2016

Save this PDF as:
 WORD  PNG  TXT  JPG

Maat: px
Weergave met pagina beginnen:

Download "SPIROMETRIE. Dr. Geert Tits Dr. Valérie Van Damme. 24 mei 2016"

Transcriptie

1 SPIROMETRIE Dr. Geert Tits Dr. Valérie Van Damme 24 mei 2016

2 Spirometrie: Theorie

3 Belang van spirometrie Vroegtijdige detectie van obstructieve longaandoeningen (vroegere CARA) Spirometrie is gevoeliger dan piekflowmeter Follow-up van CARA Monitoring van de behandeling Terugbetalingscriteria ( België)

4 Spirometrie : meting van dynamische longvolumina 2 soorten spirometrie : 1. Spirogram : uitgeblazen volume weergegeven tov tijd 2. Flow- volume curve : debiet weergegeven tov volume - meest gebruikte methode - gemakkelijker te interpreteren - meest informatief

5 Flow-volume curve : inspiratoire / expiratoire curve

6 Uitvoering van flow-volume curve Steeds vooraf parameters inbrengen : Geslacht Leeftijd Lengte Ras ( gewicht ) Om referentiewaarden vast te leggen

7 Spirometrie (1) Uitvoering 1.Bereid het geforceerd expiratoir manœuvre voor houding : zitten of rechtstaan, hoofd recht een neusklem is niet obligaat maar wenselijk sluit de lippen stevig rond het mondstuk adem rustig enkele keren in en uit adem diep en volledig in

8 Spirometrie (2) 2. Voer het geforceerd expiratoir manœuvre uit. Adem met volle snelheid en kracht gedurende minstens 6 seconden Blijf uitademen tot de longen volledig leeg zijn. Het einde van de test wordt slechts bereikt onder de volgende omstandigheden : een uitademing > 6 seconden gevolgd door een plateau op de tijd-volumecurve dat minstens 1 sec. aanhoudt de uitademing moet gestaakt worden omwille van klinische problemen

9 Spirometrie (3) 3. Adem onmiddellijk hierna opnieuw in, zo snel en volledig mogelijk. Op deze manier wordt ook de inspiratoire curve geregistreerd. 4. Herhaal deze test minstens driemaal op een technisch aanvaardbare manier. De variabiliteit tussen de hoogste en op een na hoogste waarde mag voor FEV 1 en FVC niet groter zijn dan 150 ml.

10 Spirometrie (4) 5. Weerhoud de volgende waarden : PEF : de piekstroom FVC : de hoogste waarde FEV 1 : de hoogste waarde FEV1 / FVC ( Tiffeneau-index ) MEF75% (FEF25%), MEF50% (FEF50%), MEF25% (FEF75%) uit de oefening met de hoogste som FEV1 + FVC Vorm van flow / volume curve

11 Flow-volume curve : inspiratoire / expiratoire curve

12 Weergave van een geforceerde volledige uitademing (spirogram)

13 Bespreking van longfunctieparameters PEF : de piekstroom FVC : de hoogste waarde FEV 1 : de hoogste waarde FEV1 / FVC Tiffeneau-index MEF75% (FEF25%), MEF50% (FEF50%), MEF25% (FEF75%), uit de oefening met de hoogste som FEV1 + FVC Vorm van flow-volume curve

14 Normaal waarden : - FEV1 80 % - FEV1 / FVC : % - < 70 % obstructief!vereenvoudiging: accurater om LLN (lower limit of normal) te gebruiken (onder 5de percentiel van voorspelde waarde) omdat deze rekening houdt met leeftijd - > % restrictief

15 Mate van obstructie bepaald op basis van FEV1 (ERS): - 70%: mild %: matig %: matig ernstig %: ernstig - < 35%: zeer ernstig

16 Definitie van obstructieve, restrictieve en gemengde ventilatoire stoornissen obstructie restrictie gemengd FEV 1 FVC of normaal FEV 1 /FVC normaal of TLC normaal of

17 Bespreking van longfunctieparameters PEF : de piekstroom FVC : de hoogste waarde FEV 1 : de hoogste waarde FEV1 / FVC Tiffeneau-index MEF75% (FEF25%), MEF50% (FEF50%), MEF25% (FEF75%), uit de oefeninge met de hoogste som FEV1 + FVC Vorm van flow-volume curve

18 Maximale expiratoire flow-volumecurve MEF 75 (FEF 25 ) MEF 50 (FEF 50 ) MEF 25 (FEF 75 )

19 Bespreking van longfunctieparameters PEF : de piekstroom FVC : de hoogste waarde FEV 1 : de hoogste waarde FEV1 / FVC Tiffeneau-index MEF75% (FEF25%), MEF50% (FEF50%), MEF25% (FEF75%), uit de oefening met hoogste som FEV1 + FVC Vorm van flow-volume curve

20 Flow-volume curve : astma, COPD

21 Flow-volume curve: restrictief longlijden

22 Flow-volume curve : onvoldoende medewerking of spierzwakte

23 Voorbeelden van goede sub-optimale flow-volumecurves Optimale curve Aarzelende start Geen maximale expiratie bij start Te vroeg afbreken van poging Oscillaties zoals gezien bij bovensteluchtwegproblematiek Curve met schouder

24 Voorbeelden van slecht uitgevoerde MEFV-manoeuvres A : goed uitgeademd b : manoeuvre te traag c : patiënt heeft gehoest

25 Variable extra-thoracale obstructie Ptr : intratracheale druk insp : inspiratoire stroom Patm : atmosferische druk MIF : max inspiratoire flow bij 50% exp : expiratoire stroom van de inspiratoire vitale capaciteit (IVC)

26 Variable intra-thoracale obstructie Ptr : intratracheale druk insp : inspiratoire stroom Ppl : pleuradruk MIF : max inspiratoire flow bij 50% exp : expiratoire stroom van de inspiratoire vitale capaciteit (IVC)

27 Gefixeerde obstructie (intra- of extrathoracaal) insp: inspiratoire stroom exp: expiratoire stroom MIF: max inspiratoire flow bij 50% van de inspiratoire vitale capaciteit (IVC)

28 Reversibiliteits test Kortwerkende B-mimeticum (4 puffs salbutamol 100µg) geven en na 15 min nieuwe FEV1 meten Drempel : + 12 % EN ml Geen reversibiliteit, sluit astma NIET uit ( Histaminetest ) Vooraf medicatie stoppen of reversibiliteit onder therapie Kortwerkend B : 6 uur vooraf stop Kortwerkende anticholinergicum : 8 uur vooraf Langwerkend B-mimeticum, slow release theof langwerkend anticholinergicum : 12 à 24 uur vooraf stop

29 Medische contra-indicaties spirometrie en piekstroommeting Infecties Andere contra-indicaties Pneumothorax: wachten tot ongeveer één maand na genezing Ernstige bronchospasmen Instabiele cardiovasculaire status: Recent CVA, myocardinfarct of longembool Ontregelde arteriële hypertensie Instabiele angor pectoris Recidiverende syncopes Recente oogoperaties (verhoging intra-oculaire druk) Recente thoracale of abdominale heelkunde

30 Open longfunctie-labo hoe zit dat in mekaar?

31 Indicaties dyspnoe, piepen, thoracale benauwdheid chronische hoest of sputum (roken) blootstelling aan toxische partikels of gassen

32 contra-indicaties besmetting met (multi-resistente) kiemen (TBC, MRSA, HIV,.) geen pneumothorax in de vorige 6 weken instabiele cardio-vasculaire status recente oogoperaties recente thoracale of abdominale ingrepen

33 Hoe LF in open LF-labo aanvragen? (1) afspraak via secret. ( tel : 051/ fax : 051/ ) longfunctie onderzoek via open longfunctie labo vaste dag : woensdag tussen u patient : - inschrijven op gelijkvloers en aanmelden op secret inwendige ziekten ( 1 verdiep ) - 1 uur voor onderzoek niet roken - 6 uur vooraf geen kortwerkende B-2 mimetica - 24 uur vooraf geen langwekende B-2 mimetica of anticholinergica arts : steeds verwijsbriefje met motivatie van LF

34 Hoe LF in open LF-labo aanvragen? (2) instructies op verwijsbriefje : - pulmonaal relevante voorgeschiedenis - klachten (roken, beroep, ) - reeds genomen pulmonale medicatie - welke testen : 0 spirometrie -/+ reversibiliteit 0 longvolumina (RV, TLC) 0 weerstandsmeting 0 diffusie

35 Hoe LF in open LF-labo aanvragen? (3) onderzoek duurt ongeveer min indien longfunctie-laborante meent dat LF niet opportuun is, zal zij de verwijzende huisarts contacteren

36 Hoe LF in open LF-labo aanvragen?( 4 ) enkel longfunctie, geen consultatie bij longarts dus enkel interpretatie van de LF resultaten en geen diagnose en ook geen exact therapeutisch advies longfunctie rapport met protocol aan patient, met advies dit met de huisarts te bespreken (tevens protocol via medi-bridge)

37 Spirometrie: Oefeningen

38 A. Patiënt R.F.

39 A. Patiënt R.F. : Normale spirometrie

40 E. Patiënt R.P.

41 E. Patiënt R.P. : Milde luchtwegobstructie uitvoering niet optimaal

42 F. Patiënt A.J.

43 F. Patiënt A.J.: Matige luchtwegobstructie

44 G. Patiënt T.T.

45 G. Patiënt T.T. : Matig ernstige obstructieve beperking met significante reversibiliteit op bronchodilantia

46 H. Patiënt C.J.

47 H. Patiënt C.J. : Ernstige restrictieve beperking - kyfoscoliose

48 J. Patiënt W.F.

49 J. Patiënt W.F. : Ernstige restrictieve beperking

50 K. Patiënt K.R.

51 K. Patiënt K.R. : Slechte uitvoering wegens hoesten of onregelmatig uitademen

52 L. Patiënt G.J.

53 L. Patiënt G.J. : Curve te verwerpen wegens slechte uitvoering

54 C. Patiënt R.C.

55 C. Patiënt R.C. : hoge-luchtwegobstructie

56 Spirometrie: Practicum

57 Spirometrie: vragen?

58 Bronnen ontent/breathe/8/3/232.full.pdf /44018.pdf t/erj/26/2/319.full.pdf

Het Zorgpad COPD. Geert Tits Valérie Van Damme Sofie. Sint-Andriesziekenhuis Tielt

Het Zorgpad COPD. Geert Tits Valérie Van Damme Sofie. Sint-Andriesziekenhuis Tielt Het Zorgpad COPD Geert Tits Valérie Van Damme Sofie Sint-Andriesziekenhuis Tielt Overzicht Ontstaan Definitie Stappenplan Ontstaan Naar analogie zorgtraject diabetes mellitus en nierinsufficientie! Geen

Nadere informatie

Werkwijze Interpretatie van spirometrie

Werkwijze Interpretatie van spirometrie Werkwijze Interpretatie van spirometrie Document ID NVLA 160620 ww IntSpir Document titel Interpretatie van spirometrie Publicatiedatum Juni 2016 Versie 1.0 Herzieningsdatum Juni 2021 Doel Het standaardiseren

Nadere informatie

Spirometrie; dynamische longvolumes

Spirometrie; dynamische longvolumes Spirometrie; dynamische longvolumes 1 Y. Heijdra 1.1 Inleiding Het meten van dynamische longvolumes is een vorm van spirometrisch onderzoek waarbij de hoeveelheid lucht die een persoon binnen een bepaalde

Nadere informatie

Najaar 2008. Rookstopcursus CM Leuven najaar

Najaar 2008. Rookstopcursus CM Leuven najaar Stoppen met roken en volhouden Najaar 2008 1 Kennismaking 1. Inleiding Groepsbegeleider: Geert Celis Prive: GSM: 0477/76 63 15 geert.celis2@telenet.be Werk: 016/34 03 70 geert.celis@uzleuven.be Relaxatietherapeute:

Nadere informatie

10 november UMCU-WKZ-KLZ 2000 Blad 1

10 november UMCU-WKZ-KLZ 2000 Blad 1 Longfunctie Onderzoek bij kinderen Workshop Longfunctie Spirometrie, Flow-Volume meting en Bronchiale hyperreactiviteit Inleiding Theorie Flow-Volume meting Anneke Landstra Maarten Kuethe Theorie bronchiale

Nadere informatie

METEN VAN LONGVOLUMES. klinisch belang. Dr. C. Haenebalcke AZ St. Jan campus Brugge 21 april 2012

METEN VAN LONGVOLUMES. klinisch belang. Dr. C. Haenebalcke AZ St. Jan campus Brugge 21 april 2012 METEN VAN LONGVOLUMES klinisch belang Dr. C. Haenebalcke AZ St. Jan campus Brugge 21 april 2012 LONGVOLUMES IC TLC VC VT ERV FRC RV FLOW-VOLUME LOOP: Normaal TLC IC VC VT ERV FRC Flow RV Sec. 0 Volume

Nadere informatie

Tussentoets Long (TT-2) Hart en Long 8WA03. Woensdag 3 april 2013 8.45-10.30

Tussentoets Long (TT-2) Hart en Long 8WA03. Woensdag 3 april 2013 8.45-10.30 Tussentoets Long (TT-2) Hart en Long 8WA03 Woensdag 3 april 2013 8.45-10.30 Faculteit Biomedische Technologie BSc opleiding Medische Wetenschappen en Technologie Verantwoordelijk docent: C. Bouten Coördinator

Nadere informatie

Workshop: Reversibiliteitstest

Workshop: Reversibiliteitstest Workshop: Reversibiliteitstest Kevin De Soomer Longfunctie UZA VVLR, Colloquium 2016 Bronnen: Standaardisatie rapport ATS/ERS 2005 GINA richtlijnen GOLD richtlijnen Stellingen: JUIST / FOUT 1. Om de reversibiliteit

Nadere informatie

Frequentie Voor de frequentie van spirometrie bij de monitoring fase: zie hoofdstuk 12 en 13.

Frequentie Voor de frequentie van spirometrie bij de monitoring fase: zie hoofdstuk 12 en 13. Protocol Spirometrie Gebruik van dit protocol Gebruik dit protocol om een spirometrie bij een patiënt uit te voeren om: de diagnose astma of COPD te stellen of om deze diagnose(s) minder waarschijnlijk

Nadere informatie

pneumologie informatiebrochure Piekstroommeting

pneumologie informatiebrochure Piekstroommeting pneumologie informatiebrochure Piekstroommeting Inhoudstafel 1. Inleiding 4 2. De piekstroommeter 4 3. Beperkingen piekstroommeting 5 4. Uitvoering piekstroommeting 6 5. Contactgegevens bij vragen 6 6.

Nadere informatie

Spirometrie uitvoering

Spirometrie uitvoering Spirometrie uitvoering Daniël Schuermans Longfunctielaborant Biomedical research unit Vrije Universiteit Brussel Z 0 1 2 3 4 5 14 15 16 17 18 19 20 21 22 23 Het principe van longfunctie Non-invasive longstructuren

Nadere informatie

Werkwijze Spirometrie/Flowvolume meting

Werkwijze Spirometrie/Flowvolume meting Werkwijze Spirometrie/Flowvolume meting Document ID NVLA 160412 ww S/FV lf Document titel Spirometrie/Flowvolume meting Publicatiedatum April 2016 Versie 2.0 Herzieningsdatum Januari 2020 Doel Het meten

Nadere informatie

Spirometrie-onderzoek

Spirometrie-onderzoek Spirometrie-onderzoek Prof. Ellie Oostveen, longfysioloog Dienst Longziekten Universitair Ziekenhuis Antwerpen ellie.oostveen@uza.be Ademhalingssysteem Longfunctietests Luchtwegvernauwing of beperkte ademreserves:

Nadere informatie

Spirometrie uitvoering

Spirometrie uitvoering Z 1 2 3 4 5 14 15 16 17 18 19 2 21 22 23 2/3/215 Het principe van longfunctie Non-invasive longstructuren meten Spirometrie uitvoering Daniël Schuermans Longfunctielaborant Biomedical research unit Gas

Nadere informatie

INTERPRETATIE LONGFUNCTIE-ONDERZOEK

INTERPRETATIE LONGFUNCTIE-ONDERZOEK INTERPRETATIE LONGFUNCTIE-ONDERZOEK Spirometrie Longfunctie-onderzoek Voor dit onderzoek moet u een aantal keren diep in- en uitademen. Er wordt vaak gevraagd om het uitademen zeer krachtig uit te voeren.

Nadere informatie

Onder redactie van. Y.F. Heijdra H.A.C. van Helvoort. 2e herziene editie PRAKTISCHE HANDLEIDING LONGFUNCTIETESTEN

Onder redactie van. Y.F. Heijdra H.A.C. van Helvoort. 2e herziene editie PRAKTISCHE HANDLEIDING LONGFUNCTIETESTEN Onder redactie van Y.F. Heijdra H.A.C. van Helvoort 2e herziene editie PRAKTISCHE HANDLEIDING LONGFUNCTIETESTEN Praktische handleiding longfunctietesten Praktische handleiding longfunctietesten Redactie:

Nadere informatie

ERS European Spirometry Driving Licence Werkgroep

ERS European Spirometry Driving Licence Werkgroep ERS European Spirometry Driving Licence Werkgroep Uitnodiging om deel te nemen aan een online enquäte naar spirometrie training Geachte medewerker in de gezondheidszorg die betrokken is bij spirometrie-onderzoek:

Nadere informatie

Wat is nieuw in longfunctie? Jan Willem van den Berg Longarts

Wat is nieuw in longfunctie? Jan Willem van den Berg Longarts Wat is nieuw in longfunctie? Jan Willem van den Berg Longarts Oude situatie Referenties dateren uit de jaren 50-60 Groep mijnwerkers en staalarbeiders (ECCS) Vrouwen niet als referentie geïncludeerd (globaal

Nadere informatie

Doelstelling: Inhoud workshop. Spirometrie voor experts. Discussie. Na de workshop is de cursist in staat

Doelstelling: Inhoud workshop. Spirometrie voor experts. Discussie. Na de workshop is de cursist in staat IMPLEMENTATIE VAN ASTMA EN COPD IN DE HUISARTSENPRAKTIJK (potentiële) belangenverstrengeling voor bijeenkomst mogelijk relevante relaties met bedrijven Zie hieronder geen 4 en 5 februari 2016 Honorarium

Nadere informatie

Casusschetsen astma/copd

Casusschetsen astma/copd Casusschetsen astma/copd 7 augustus 2000 Casusschets 1 Mevr. N, is een 26 jarige adipeuze Surinaamse vrouw die sinds 1994 in Nederland woonachtig is. Sinds haar komst naar Nederland heeft zij in wisselende

Nadere informatie

De nieuwe standaarden astma en COPD. Wat is nieuw

De nieuwe standaarden astma en COPD. Wat is nieuw De nieuwe standaarden astma en COPD Wat is nieuw De patiënt staat centraal Veranderingen Nieuwe definitie luchtwegobstructie Nieuwe indeling ernst astma en COPD Plaats reversibiliteitstest bij astma en

Nadere informatie

COPD. Meten is weten!!! Maar wat meten we dan??

COPD. Meten is weten!!! Maar wat meten we dan?? COPD Meten is weten!!! Maar wat meten we dan?? Bij een patiënt kunnen verschillende longfunctie testen worden gedaan om te kijken of er sprake is van COPD. Je kunt met de testen de ernst van de COPD bepalen.

Nadere informatie

Spirometrie. Introductie en praktijkcursus

Spirometrie. Introductie en praktijkcursus Spirometrie Introductie en praktijkcursus De Welch Allyn Spirometer Pneumotachograaf principe met barometerdruk als referentie Mondstuk en weerstand in één (disposable) (bacteriologisch schoon en veilig)

Nadere informatie

Spirometrie uitvoering

Spirometrie uitvoering Z 1 2 3 4 5 14 15 16 17 18 19 2 21 22 23 28/4/216 Spirometrie uitvoering Daniël Schuermans Longfunctielaborant Biomedical research unit Vrije Universiteit Brussel Wat willen we meten? Het principe van

Nadere informatie

Praktische implementatie van astma- en COPD-richtlijnen

Praktische implementatie van astma- en COPD-richtlijnen Praktische implementatie van astma- en COPD-richtlijnen LOK-programma Domus Medica 2008 Programma Voorstelling en doelstellingen programma Warming-up Casuïstiek Overlopen GINA- en GOLDaanbevelingen Conclusies

Nadere informatie

COPD Meten is weten!!! Maar wat meten we dan??

COPD Meten is weten!!! Maar wat meten we dan?? COPD Meten is weten!!! Maar wat meten we dan?? De lengte en het gewicht vragen aan de patiënt is voldoende. Iedereen weet toch hoe lang en zwaar hij/zij is. Juist/Onjuist Bij een patiënt kunnen verschillende

Nadere informatie

Disclosure belangen spreker Adembenemend 2016

Disclosure belangen spreker Adembenemend 2016 Disclosure belangen spreker Adembenemend 2016 (potentiële) belangenverstrengeling Geen / Zie hieronder Voor bijeenkomst mogelijk relevante relaties met bedrijven Sponsoring of onderzoeksgeld Honorarium

Nadere informatie

Astma & COPD Uitgangspunten LTA en locale werkafspraak: Controle-eis LTA: Diagnostiek astma/copd (door huisarts) Controle bij astma en COPD

Astma & COPD Uitgangspunten LTA en locale werkafspraak: Controle-eis LTA: Diagnostiek astma/copd (door huisarts) Controle bij astma en COPD Astma & COPD Uitgaande van de Landelijke Transmurale Afspraak (LTA) Astma & COPD van 2002 (coproductie NHG: Nederlands Huisartsen Genootschap en NVALT: Nederlandse Vereniging voor Artsen voor Longziekten

Nadere informatie

Indeling presentatie

Indeling presentatie Gho-Go COPD ketenzorg avond 10 september 2013 Norbert IJkelenstam Kaderhuisarts astma/copd 1 Indeling presentatie Aandachtspunten vanuit spiegelinformatie 2013 Het begrip ziektelast en de COPD ziektelastmeter

Nadere informatie

Achtergronden casusschetsen astma/ copd

Achtergronden casusschetsen astma/ copd Achtergronden casusschetsen astma/ copd 7 augustus 2000 Inleiding Dit Interline programma is gemaakt voor groepen die (meer dan) een jaar geleden het longproject hebben gevolgd. Het is gedeeltelijk een

Nadere informatie

Longziekten en respiratoire revalidatie. Prof Dr W. Janssens

Longziekten en respiratoire revalidatie. Prof Dr W. Janssens Longziekten en respiratoire revalidatie Prof Dr W. Janssens Definitie Respiratoire revalidatie is gericht op patienten met chronische longaandoeningen met klachten en gereduceerde activiteiten van het

Nadere informatie

Dubbeldiagnose. Paul Bresser, longarts Anaïs van Essen-Rubingh, huisarts

Dubbeldiagnose. Paul Bresser, longarts Anaïs van Essen-Rubingh, huisarts Dubbeldiagnose Paul Bresser, longarts Anaïs van Essen-Rubingh, huisarts Quiz 1 COPD is een aandoening van Jonge mensen Oudere mensen Beiden Quiz 2 Astma is een aandoening van Jonge mensen Oudere mensen

Nadere informatie

Indeling presentatie

Indeling presentatie Gho-Go COPD terugkomdag COPD ketenzorg 7 oktober 2014 Norbert IJkelenstam Kaderhuisarts astma/copd 1 Indeling presentatie Aandachtspunten vanuit spiegelinformatie 2014 De nieuwe NHG COPD standaard 2015

Nadere informatie

Workshop voor apothekers en huisartsen Behandeling van COPD anno 2007

Workshop voor apothekers en huisartsen Behandeling van COPD anno 2007 Workshop voor apothekers en huisartsen Behandeling van COPD anno 2007 Voorbeeld Programma Maken van de ingangstoets Bespreking leerdoelen l en inleiding idi Presentatie van regionale voorschrijfcijfers

Nadere informatie

Gediagnosticeerd astma bij kinderen in de huisartspraktijk: hoe zeker is de diagnose?

Gediagnosticeerd astma bij kinderen in de huisartspraktijk: hoe zeker is de diagnose? 65 Gediagnosticeerd astma bij kinderen in de huisartspraktijk: hoe zeker is de diagnose? Marinka Pouwelse, Victor van der Meer, Maria van den Boogaard. Cindy Hugen, Peter Merkus, Lisette Van Den Bemt Disclosure

Nadere informatie

Longfunctiemetingen: Blazen, blazen en nog eens blazen.

Longfunctiemetingen: Blazen, blazen en nog eens blazen. Longfunctie Longfunctiemetingen: Blazen, blazen en nog eens blazen. Hennie Monrooij -van der Molen Longfunctieanaliste Behandelcentrum Heideheuvel hmonrooij@heideheuvel.merem.nl Opbouw Algemeen Spirometrie

Nadere informatie

KASPIR voor kinderen (Kinderen met Astma SPIRometrie)

KASPIR voor kinderen (Kinderen met Astma SPIRometrie) Disclosure belangen spreker (potentiële) belangenverstrengeling Voor bijeenkomst mogelijk relevante relaties met bedrijven Sponsoring of onderzoeksgeld Honorarium of andere (financiële) vergoeding Aandeelhouder

Nadere informatie

Longfunctieonderzoek bij kinderen

Longfunctieonderzoek bij kinderen Longfunctieonderzoek bij kinderen Uw zoon of dochter wordt binnenkort verwacht voor een longfunctieonderzoek. In deze informatiefolder kunt u lezen wat dit onderzoek inhoudt en hoe de gang van zaken is

Nadere informatie

Longfunctieonderzoek bij kinderen

Longfunctieonderzoek bij kinderen Longfunctieonderzoek bij kinderen Afdeling kindergeneeskunde Locatie Veldhoven Inleiding Deze folder geeft u informatie over longfunctieonderzoeken. De kinderarts heeft met u besproken dat bij uw kind

Nadere informatie

VRAGEN OVER GESTELDE VEEL COPD

VRAGEN OVER GESTELDE VEEL COPD VEEL GESTELDE VRAGEN OVER COPD VEEL GESTELDE VRAGEN OVER COPD Assoc. Prof. Dr. N.H. Chavannes Prof.dr. P.N.R. Dekhuijzen 2013 2013 Bohn Stafleu van Loghum, onderdeel van Springer Media BV, Houten Alle

Nadere informatie

FEV1/FVC onder 70% of Lower Limit of Normal (LLN)?

FEV1/FVC onder 70% of Lower Limit of Normal (LLN)? Maarssen, 7 oktober 2010 FEV1/FVC onder 70% of Lower Limit of Normal (LLN)? Tjard Schermer afd. Eerstelijnsgeneeskunde, UMC St Radboud Topics 1. 2. 3. 4. Longfysiologie bij veroudering Criteria voor luchtwegobstructie

Nadere informatie

Astma/ COPD versie 2009 achtergronden casusschetsen

Astma/ COPD versie 2009 achtergronden casusschetsen Astma/ COPD versie 2009 achtergronden casusschetsen Voor: begeleider/presentator Voorstel wijzigingen bij herziening werkafspraak kunnen op de laatste pagina worden genoteerd. Interline januari 2010 INTERLINE

Nadere informatie

Astma. Chronos, 14 juni 2016. Regien Kievits, kaderarts astma/copd

Astma. Chronos, 14 juni 2016. Regien Kievits, kaderarts astma/copd Astma Chronos, 14 juni 2016 Regien Kievits, kaderarts astma/copd Disclosure belangen spreker (potentiële) belangenverstrengeling Geen / Zie hieronder Voor bijeenkomst mogelijk relevante relaties met bedrijven

Nadere informatie

Voorbeeld consultatieaanvraag: expertteam COPD/Astma

Voorbeeld consultatieaanvraag: expertteam COPD/Astma Voorbeeld consultatieaanvraag: expertteam COPD/Astma Veel praktijken weten het expertteam te vinden wanneer zij specialistische vragen hebben met betrekking tot de behandeling van een patiënt met Diabetes

Nadere informatie

Protocol metingen spirometrie (bron Spirometry site Quanjer;

Protocol metingen spirometrie (bron Spirometry site Quanjer; Protocol metingen spirometrie (bron Spirometry site Quanjer; http://www.spirxpert.com/) 1. meet lengte correct (kan anders tot 5 cm schelen). -blote voeten, hielen bij elkaar -hielen, kuiten, billen en

Nadere informatie

Workshop ACQ en CCQ Het gebruik in de dagelijkse praktijk. Adembenemend 2015 Hetty Cox, kaderarts astma/copd

Workshop ACQ en CCQ Het gebruik in de dagelijkse praktijk. Adembenemend 2015 Hetty Cox, kaderarts astma/copd Workshop ACQ en CCQ Het gebruik in de dagelijkse praktijk Adembenemend 2015 Hetty Cox, kaderarts astma/copd Disclosure belangen spreker (potentiële) belangenverstrengeling Voor bijeenkomst mogelijk relevante

Nadere informatie

Longfunctieonderzoek bij kinderen (aankruisen wat van toepassing is) Flowvolume onderzoek/spirogram. Histamineprovocatietest

Longfunctieonderzoek bij kinderen (aankruisen wat van toepassing is) Flowvolume onderzoek/spirogram. Histamineprovocatietest Informatie Longfunctieonderzoek bij kinderen Longfunctieonderzoek bij kinderen (aankruisen wat van toepassing is) Flowvolume onderzoek/spirogram Reversibiliteit Bodybox Inspanningstest Histamineprovocatietest

Nadere informatie

Transmurale werkafspraken

Transmurale werkafspraken Silvia Hiep GHO-GO COPD terugkomdag Transmurale werkafspraken verwijs en terugverwijsbeleid Programma Inleiding Verwijscriteria volgens de LAN / SLA Casuïstiek Discussie 2 1 Definitie volgens NHG standaard

Nadere informatie

Jolet, 2 jaar oud, heeft bij verkoudheden last van hoesten, slijm opgeven en benauwdheid. Vooral s nachts zit zij vol, maar ze piept niet.

Jolet, 2 jaar oud, heeft bij verkoudheden last van hoesten, slijm opgeven en benauwdheid. Vooral s nachts zit zij vol, maar ze piept niet. Astma bij kinderen Casusschetsen Mrt 00 Casusschets 1 Jolet, 2 jaar oud, heeft bij verkoudheden last van hoesten, slijm opgeven en benauwdheid. Vooral s nachts zit zij vol, maar ze piept niet. Vraag 1:

Nadere informatie

Indeling workshop. De Machinist 2014 7 oktober 2014 Chantal Kroese Karin Aulbers 10-10-2014 DUBBELDIAGNOSE ASTMA & COPD

Indeling workshop. De Machinist 2014 7 oktober 2014 Chantal Kroese Karin Aulbers 10-10-2014 DUBBELDIAGNOSE ASTMA & COPD DUBBELDIAGNOSE ASTMA & COPD DUBBEL MOEILIJK TE INTERPRETEREN De Machinist 2014 7 oktober 2014 Chantal Kroese Karin Aulbers 1 Indeling workshop Casus besprekingen NHG standpunt over dubbeldiagnose - hoe

Nadere informatie

Rol van longfunctietesten in de diagnose van COPD VVLR Prof W. Janssens Dienst Pneumologie Leuven

Rol van longfunctietesten in de diagnose van COPD VVLR Prof W. Janssens Dienst Pneumologie Leuven Rol van longfunctietesten in de diagnose van COPD VVLR - 2016 Prof W. Janssens Dienst Pneumologie Leuven Inleiding Diagnose van COPD op basis van FEV1/FVC ratio Problemen Fixed ratio - Lower limit Reversibiliteit

Nadere informatie

ASTMA PROTOCOL CELLO. Leiden

ASTMA PROTOCOL CELLO. Leiden ASTMA PROTOCOL CELLO Leiden Mei 2011 1 Inleiding Dit protocol omvat uitleg ziektebeeld, diagnose, doelstellingen, niet medicamenteuze therapie, medicamenteuze therapie en schema dosering inhalatiemiddelen.

Nadere informatie

Obesitas en COPD. Er is een complexe relatie tussen Obesitas en COPD. Er is een complexe relatie tussen Obesitas en COPD.

Obesitas en COPD. Er is een complexe relatie tussen Obesitas en COPD. Er is een complexe relatie tussen Obesitas en COPD. Robbert Kerseboom Kaderhuisarts astma-copd De prevalentie van obesitas (BMI > 30 kg/m 2 ): (in 2012) 11 % bij mannen 14 % bij vrouwen. De prevalentie van COPD is 20/1000 Nederlanders KADERHUISARTS SCHAKEL

Nadere informatie

Longfunctieonderzoeken Uw voorbereiding en het onderzoek.

Longfunctieonderzoeken Uw voorbereiding en het onderzoek. Longfunctieonderzoeken Uw voorbereiding en het onderzoek www.nwz.nl Inhoud Waarom dit onderzoek 4 Uw voorbereiding 4 Uw onderzoeken 4 De uitslag 5 Uw vragen 5 Notities 6 2 U krijgt binnenkort één of meerdere

Nadere informatie

programma longfunctie cursus natte spirometers natte spirometers natte spirometers natte spirometers spirometrie heliumverdunning

programma longfunctie cursus natte spirometers natte spirometers natte spirometers natte spirometers spirometrie heliumverdunning programma longfunctie cursus methoden van volume- en weerstandsmetingen spirometrie soorten spirometers ATS/BTS correctie heliumverdunning multiple/single breath plethysmografie stikstofuitwas 1 natte

Nadere informatie

COPD- en Astmacontroleboekje van:

COPD- en Astmacontroleboekje van: De Astma apotheken en COPD van Zorggroep Uw behandelplan Almere Inhoudsopgave Waarom dit boekje 1 Controleafspraak voor astma / COPD 4, 6, 8, 10 Doelen voor de controle de volgende keer 5, 7, 9, 11 Andere

Nadere informatie

ASTMA BIJ HET KIND. Definitie van astma: klinisch. Definitie van astma: fysiopathologisch-immunologisch

ASTMA BIJ HET KIND. Definitie van astma: klinisch. Definitie van astma: fysiopathologisch-immunologisch ASTMA BIJ HET KIND Prof. Dr. A. Malfroot Kinderlongziekten UZ Brussel -VUB Definitie van astma: klinisch ziekte onderste luchtwegen, periodiek optreden van ademnood, vooral in expirium. Ademnood is gevolg

Nadere informatie

Praktische handleiding longfunctietesten

Praktische handleiding longfunctietesten Praktische handleiding longfunctietesten Praktische handleiding longfunctietesten Redactie: Dr. Y.F Heijdra, longarts Dr. H.A.C. van Helvoort, klinisch fysioloog Auteurs: Drs. J.D.C. Hannink, arts-onderzoeker

Nadere informatie

COPD Pas ú raait om die rg d o Z 1

COPD Pas ú raait om die rg d o Z 1 COPD Pas Zorg die draait om ú 1 Ik heb COPD In het geval dat ik onwel word: bel 112 bel voor mijn huisarts (0031) In het geval ik nog bij bewustzijn ben maar erg kortademig: Laat u mij mijn puff inhaleren

Nadere informatie

COPD. Individueel zorgplan longmedicatie & longaanval actieplan

COPD. Individueel zorgplan longmedicatie & longaanval actieplan COPD Individueel zorgplan longmedicatie & longaanval actieplan U heeft dit plan ontvangen zodat u zelf actie kunt onder- nemen zodra uw COPD klachten verergeren, verbeteren of plotseling toenemen. COPD

Nadere informatie

Vijf gedragsthema s lopen als een rode draad door de begeleiding van de patiënt met astma/copd:

Vijf gedragsthema s lopen als een rode draad door de begeleiding van de patiënt met astma/copd: Praktijkondersteuning bij COPD en astma Doel van praktijkondersteuning is het ophogen en/of verdieping van kennis bij de patiënt en het daaraan verbonden zelfmanagement 1. De begeleiding richt zich in

Nadere informatie

Vraag 1: Welk onderzoek laat u verrichten om pulmonale hypertensie aan te tonen of uit te sluiten?

Vraag 1: Welk onderzoek laat u verrichten om pulmonale hypertensie aan te tonen of uit te sluiten? ROIG 22-11-06 Leerstof Murray and Nadels s textbook of respiratory medicine, 4 de editie Volume 1 Hfst 4: Ventilation, blood flow and gas exchange Hfst 24: Pulmonary function testing Hfst 36 en 37: COPD

Nadere informatie

LONGFUNCTIEONDERZOEKEN

LONGFUNCTIEONDERZOEKEN PATIËNTENINFORMATIE SPIJKENISSE Medisch Centrum LONGFUNCTIEONDERZOEKEN In deze folder geeft het Spijkenisse Medisch Centrum u algemene informatie over longfunctieonderzoeken die op de longpolikliniek (route

Nadere informatie

Indicatoren Kwaliteit Huisartsenzorg bij patiënten met COPD Versie mei 2016

Indicatoren Kwaliteit Huisartsenzorg bij patiënten met COPD Versie mei 2016 Indicatoren Kwaliteit Huisartsenzorg bij patiënten met COPD Versie 2.0 30 mei 2016 Het NHG maakt Standaarden voor de huisarts. Voor het interne kwaliteitsbeleid van de huisarts(praktijk) maakt het NHG

Nadere informatie

Micro Medical MicroLab en MicroLoop Spirometers

Micro Medical MicroLab en MicroLoop Spirometers Micro Medical MicroLab en MicroLoop Spirometers USB-aansluiting voor de pc, printer en laadstation van de MicroLoop Eenvoudig uit te voeren Spirometrie De uiterst veelzijdige, intelligente en prachtig

Nadere informatie

Uitgebreid longfunctieonderzoek

Uitgebreid longfunctieonderzoek Uitgebreid longfunctieonderzoek 2 Het onderzoek vindt plaats op: dag, datum, om uur O Locatie Delfzicht Melden bij: O Locatie Lucas Melden bij: de aanmeldzuil nr.8 functieafdeling (route H, locatie H.06)

Nadere informatie

Interline januari 2010. Astma/COPD versie 2009 casusschetsen

Interline januari 2010. Astma/COPD versie 2009 casusschetsen Interline januari 2010 Astma/COPD versie 2009 casusschetsen INTERLINE ASTMA + COPD 2009 Januari 2010 CASUSSCHETSEN Casusschets 1 Vrouw 28 jaar; Voorgeschiedenis: nu 3 jaar gestopt met roken, als kind geen

Nadere informatie

Longfunctieonderzoeken. Sophia Kinderziekenhuis

Longfunctieonderzoeken. Sophia Kinderziekenhuis Longfunctieonderzoeken Sophia Kinderziekenhuis Uw kind komt binnenkort om één of meer van de in deze folder beschreven longfunctieonderzoeken uit te voeren. De onderzoeken helpen de arts een beter beeld

Nadere informatie

Ademhalingsoefeningen bij een longaandoening. Afdeling fysiotherapie IJsselland Ziekenhuis

Ademhalingsoefeningen bij een longaandoening. Afdeling fysiotherapie IJsselland Ziekenhuis Ademhalingsoefeningen bij een longaandoening Afdeling fysiotherapie IJsselland Ziekenhuis Wat kan de fysiotherapeut voor u betekenen? Fysiotherapie kan u helpen uw conditie op peil te brengen door inspanningstraining

Nadere informatie

Het Huisartsenteam. Gaat verder dan genezen

Het Huisartsenteam. Gaat verder dan genezen Het Huisartsenteam Gaat verder dan genezen Ik heb COPD In het geval ik onwel word: Bel 112 voor een ambulance Bel mijn huisarts: Het Huisartsenteam Gaat verder dan genezen (0031) In het geval ik nog bij

Nadere informatie

SNELDIAGNOSTIEK bij ASTMA en COPD. In deze folder vindt u informatie over de onderzoeken behorende tot de sneldiagnostiek bij astma en COPD.

SNELDIAGNOSTIEK bij ASTMA en COPD. In deze folder vindt u informatie over de onderzoeken behorende tot de sneldiagnostiek bij astma en COPD. SNELDIAGNOSTIEK bij ASTMA en COPD In deze folder vindt u informatie over de onderzoeken behorende tot de sneldiagnostiek bij astma en COPD. Inleiding Binnenkort verwachten wij u op de polikliniek Longziekten

Nadere informatie

Astma bij Kinderen. Adembenemend 2015 Hans Berg, Regien Kievits

Astma bij Kinderen. Adembenemend 2015 Hans Berg, Regien Kievits Astma bij Kinderen Adembenemend 2015 Hans Berg, Regien Kievits Wat wil je weten? Astma is meest voorkomende chronische ziekte bij kinderen Prevalentie: 8 10 % van alle kinderen Standaarden: NHG- en Zorgstandaard

Nadere informatie

Uitgebreid longfunctieonderzoek

Uitgebreid longfunctieonderzoek Uitgebreid longfunctieonderzoek Uitgebreid longfunctieonderzoek Het onderzoek vindt plaats op: dag, datum, om uur U moet zich melden bij: O locatie Delfzicht, de balie van de functieafdeling (route H,

Nadere informatie

Van ziektelast naar gezondheidswinst Ans Nicolasen, POH Robbert Behr, kaderhuisarts astma-copd

Van ziektelast naar gezondheidswinst Ans Nicolasen, POH Robbert Behr, kaderhuisarts astma-copd Van ziektelast naar gezondheidswinst Ans Nicolasen, POH Robbert Behr, kaderhuisarts astma-copd 15-04-2015 Wie staat er centraal? Pad van een nieuwe COPD-patiënt Diagnostiek Scharnierconsult Intensieve

Nadere informatie

Intercollegiale Consultatie Longfunctie

Intercollegiale Consultatie Longfunctie Intercollegiale Consultatie Longfunctie Naam geconsulteerde: Naam consultant: Datum consult: 1 = voldoet niet aan alle punten 2 = voldoet aan alle punten Veiligheid & Hygiëne Hygiëne apparatuur: Bij iedere

Nadere informatie

Handleiding Periodieke Controles

Handleiding Periodieke Controles Handleiding Periodieke Controles Zorg voor de patiënt met COPD, geboden door de praktijkondersteuner ten behoeve van het onderzoeksproject Monitoring bij COPD Versie september 2005 1. Achtergrond Dit protocol

Nadere informatie

HET ZORGPAD COPD. DOELSTELLING Een betere kwaliteit van zorg organiseren door o.a. multidisciplinair samen te werken.

HET ZORGPAD COPD. DOELSTELLING Een betere kwaliteit van zorg organiseren door o.a. multidisciplinair samen te werken. HET ZORGPAD COPD INLEIDING Het LMN CWV organiseert rookstopconsultaties door een erkende tabakoloog in het Regiohuis in Izegem en in het Eerstelijnshuis Midden West-Vlaanderen. Om het zorgpad COPD op te

Nadere informatie

Astma. Individueel actie- en medicatieplan

Astma. Individueel actie- en medicatieplan Astma Individueel actie- en medicatieplan Dit plan gaat over hoe u het beste met uw astma om kunt gaan. U heeft niet altijd evenveel last van uw astma. Het is daarom fijn als u zelf uw medicijnen kunt

Nadere informatie

Indicatoren Kwaliteit Huisartsenzorg bij patiënten met COPD

Indicatoren Kwaliteit Huisartsenzorg bij patiënten met COPD Indicatoren Kwaliteit Huisartsenzorg bij patiënten met COPD Versie 2.1 3 oktober 2016 Het NHG maakt Standaarden voor de huisarts. Voor het interne kwaliteitsbeleid van de huisarts(praktijk) maakt het NHG

Nadere informatie

Patiëntgerichtheid bij adolescenten met chronisch longlijden

Patiëntgerichtheid bij adolescenten met chronisch longlijden Patiëntgerichtheid bij adolescenten met chronisch longlijden DR. CHARLOTTE DEPUYDT Casus MD Jongen met inspanningsgebonden en allergisch astma Allergie voor huisstofmijt, hond en graspollen Partieel albinisme

Nadere informatie

Poliklinisch Zorgpad COPD

Poliklinisch Zorgpad COPD Longgeneeskunde Poliklinisch Zorgpad COPD www.catharinaziekenhuis.nl Patiëntenvoorlichting: patienten.voorlichting@catharinaziekenhuis.nl LON032 / Poliklinisch Zorgpad COPD / 11-12-2014 2 Poliklinisch

Nadere informatie

Micro Medical MicroLab en MicroLoop Spirometers

Micro Medical MicroLab en MicroLoop Spirometers Micro Medical MicroLab en MicroLoop Spirometers Eenvoudig uit te voeren Spirometrie De uiterst veelzijdige, intelligente en prachtig vormgegeven MicroLab en MicroLoop zijn uitgerust met de allernieuwste

Nadere informatie

Patiënteninformatie. Longfunctieonderzoek bij volwassenen

Patiënteninformatie. Longfunctieonderzoek bij volwassenen Longfunctieonderzoek bij volwassenen U bent verwezen naar de polikliniek Longgeneeskunde voor een longfunctieonderzoek. Met longfunctieonderzoek wordt het functioneren van de longen vastgesteld. Met een

Nadere informatie

CASPIR Refresher Course 2015

CASPIR Refresher Course 2015 CASPIR Refresher Course 2015 Namens ROH West-Nederland nodigen wij graag uit voor de bijeenkomst ten behoeve van de her- certificering van uw behaalde CASPIR certificaat. Deze bijeenkomst wordt mogelijk

Nadere informatie

Uitgebreid longfunctieonderzoek

Uitgebreid longfunctieonderzoek Uitgebreid longfunctieonderzoek Inleiding De kinderarts heeft afgesproken dat er binnenkort bij uw kind een longfunctietest gedaan wordt. In deze folder kunt u lezen wat dit onderzoek inhoudt en hoe de

Nadere informatie

Individueel behandelplan COPD/Astma

Individueel behandelplan COPD/Astma Individueel behandelplan COPD/Astma Persoonlijke gegevens Naam Adres Woonplaats Telefoon E-mail Geb. datum Diagnose Diagnose gesteld op Bij ongeval waarschuwen Naam Adres Telefoon Relatie met pasdrager

Nadere informatie

Hieronder staat aangegeven welke onderzoeken bij u zullen worden uitgevoerd: Spirometrie / Flowvolume Reversibiliteit met Histamine-provocatietest

Hieronder staat aangegeven welke onderzoeken bij u zullen worden uitgevoerd: Spirometrie / Flowvolume Reversibiliteit met Histamine-provocatietest Spirometrie/Flowvolume & Histamine- provocatietest 2 Inleiding U heeft met de kinderarts afgesproken dat er bij uw kind een spirometrie/flowvolume-onderzoek en/of een histamineprovocatietest gedaan zal

Nadere informatie

Gelieve de ingevulde vragenlijst terug te mailen naar hannes.agache@energylab.be en lieven.dupont@uzleuven.be

Gelieve de ingevulde vragenlijst terug te mailen naar hannes.agache@energylab.be en lieven.dupont@uzleuven.be Geachte Mevrouw, Mijnheer Om geselecteerd te kunnen worden voor deelname aan Climbing for Life, willen wij u graag vragen ons wat verdere informatie te geven over uzelf en over uw gezondheidstoestand,

Nadere informatie

Astma bij kinderen Diagnose en behandeling

Astma bij kinderen Diagnose en behandeling Thema: Astma bij kinderen Diagnose en behandeling dr. Janwillem Kocks Huisarts, Academische Huisartsenpraktijk Groningen Universitair Docent, afdeling Huisartsgeneeskunde UMCG 19-3-2015 2 19-3-2015 3 Piepen

Nadere informatie

Ventilatoire Beperking van de Inspanning 1

Ventilatoire Beperking van de Inspanning 1 Ventilatoire Beperking van de Inspanning 1 Dyspnoe bij inspanning is één van de belangrijkste klachten van patiënten met een longziekte. Het inspanningsonderzoek kan dan ook een belangrijke rol spelen

Nadere informatie

ZORGPAD ASTMA & COPD 784

ZORGPAD ASTMA & COPD 784 ZORGPAD ASTMA & COPD 784 Inleiding Binnenkort verwachten wij u op de polikliniek van het Sint Franciscus Gasthuis vanwege klachten van uw luchtwegen. Om de oorzaak van de klachten te achterhalen en om

Nadere informatie

Individueel zorgplan voor kinderen met longproblemen

Individueel zorgplan voor kinderen met longproblemen Individueel zorgplan voor kinderen met longproblemen Het individueel zorgplan is een persoonlijk actieplan dat u als ouder samen met de kinderarts/kinderlongverpleegkundige en uw kind invult. In het plan

Nadere informatie

Doel van de presentatie

Doel van de presentatie Doel van de presentatie Voordelen & valkuilen aërosoltherapie Educatie & therapietrouw Soorten medicatie en inhalatoren Valkuilen dosisaërosol & concreet gebruik Spacers: voordeel, gebruik en onderhoud

Nadere informatie

Bijlage 30: Bepalingenclusters COPD en roken

Bijlage 30: Bepalingenclusters COPD en roken Bijlage 30: Bepalingenclusters COPD en roken Onderstaande clusters zijn afkomstig uit de HIS-tabel Bepalingenclusters en zijn in verschillende HIS en ingebouwd. De clusters zijn opgebouwd uit en uit de

Nadere informatie

Allergeen-provocatietest

Allergeen-provocatietest Allergeen-provocatietest 2 In overleg met uw behandelend arts heeft u besloten tot een longfunctie-onderzoek in Canisius Wilhelmina Ziekenhuis (CWZ). Longfunctie-onderzoeken vinden plaats op de longfunctie-afdeling

Nadere informatie

NHG-standaarden Astma bij volwassenen en COPD

NHG-standaarden Astma bij volwassenen en COPD Richtlijnen NHG-standaarden Astma bij volwassenen en COPD Roeland M.M. Geijer, Mariska K. Tuut, Johannes C.C.M. in t Veen, Berna D.L. Broekhuizen, Niels H. Chavannes en Ivo J.M. Smeele* + Gerelateerd artikel

Nadere informatie

Diagnostiek van COPD: van spirometrie tot ziektelastmeter. Hanneke de Jong Meriam van der Zon Guus van der Meijden

Diagnostiek van COPD: van spirometrie tot ziektelastmeter. Hanneke de Jong Meriam van der Zon Guus van der Meijden Diagnostiek van COPD: van spirometrie tot ziektelastmeter Hanneke de Jong Meriam van der Zon Guus van der Meijden Disclosure belangen sprekers (potentiële) belangenverstrengeling Voor bijeenkomst mogelijk

Nadere informatie

Adviesrapport Evidentie Vaardigheden COPD

Adviesrapport Evidentie Vaardigheden COPD Adviesrapport Evidentie Vaardigheden COPD Opdrachtgever: Alexander 20-06- Reeuwijk Docent begeleider: Wypke de Boer Coach: Simone Andriessen Opdrachtgever: Opleiding Fysiotherapie, Projectgroep evidentie

Nadere informatie

In deze brochure vindt u informatie over COPD, en over hoe u er best mee kunt omgaan.

In deze brochure vindt u informatie over COPD, en over hoe u er best mee kunt omgaan. Welkom Geachte mevrouw Geachte heer In deze brochure vindt u informatie over COPD, en over hoe u er best mee kunt omgaan. Heeft u na het lezen van deze brochure nog bijkomende vragen, opmerkingen of wensen,

Nadere informatie

Long testen RozenbergSport.nl 5 april 2012 pagina 1 / 7

Long testen RozenbergSport.nl 5 april 2012 pagina 1 / 7 RozenbergSport. 5 april 2012 pagina 1 / 7 Inhoud Longfunctie Astma testen Diffusie testen ABG Zuur / base Long technische oz Longfunctie Anatomische dode ruimte Astma D/ BF ERV FEV1 = ESW index 0,150,2

Nadere informatie