REKENKAMERCOMMISSIE GEMEENTE DRECHTERLAND

Maat: px
Weergave met pagina beginnen:

Download "REKENKAMERCOMMISSIE GEMEENTE DRECHTERLAND"

Transcriptie

1 REKENKAMERCOMMISSIE GEMEENTE DRECHTERLAND Hoe effectief is het minimabeleid? Een onderzoek naar instrumenten, bereik en effecten van het minimabeleid in Andijk, Drechterland, Enkhuizen en Wervershoof

2 Hoe effectief is het minimabeleid Een onderzoek naar instrumenten, bereik en effecten van het minimabeleid in Andijk, Drechterland, Enkhuizen en Wervershoof september 2008

3 COLOFON Samenstelling Nico Brinkman, SGBO René van Griensven, SGBO Carla Vianen, SGBO Astrid Huisman, rekenkamercommissie SGBO Onderzoek > Advies > Implementatie Postbus GK Den Haag SGBO Niets uit deze publicatie mag worden verveelvoudigd, opgeslagen in een geautomatiseerd gegevensbestand en/of openbaar gemaakt door middel van druk, fotokopie of op welke andere wijze dan ook, zonder de voorafgaande schriftelijke toestemming van SGBO. Aan de totstandkoming van deze publicatie is de grootst mogelijke zorg besteed. SGBO kan echter niet aansprakelijk worden gesteld voor eventuele onjuistheden, noch kunnen aan de inhoud rechten worden ontleend.

4 INHOUDSOPGAVE 1 Inleiding Aanleiding en doel van het onderzoek Methode van onderzoek Leeswijzer 2 2 Omvang en samenstelling en doelgroep Inleiding Omvang en samenstelling doelgroep in Andijk Omvang en samenstelling doelgroep in Drechterland Omvang en samenstelling doelgroep in Enkhuizen Omvang en samenstelling doelgroep in Wervershoof Conclusies 7 3 Het minimabeleid in de vier gemeenten Inleiding Minimabeleid in Andijk Beleid Organisatie Resultaten Evaluatie Belangrijkste bevindingen uit de interviews Minimabeleid in Drechterland Beleid Organisatie Resultaten Evaluatie Belangrijkste bevindingen uit de interviews Minimabeleid in Enkhuizen Beleid Organisatie Resultaten Evaluatie Belangrijkste bevindingen uit de interviews Minimabeleid in Wervershoof Beleid Organisatie 26

5 3.5.3 Resultaten Evaluatie Belangrijkste bevindingen uit de interviews 30 4 Vergelijking resultaten en bereik in de vier gemeenten Inleiding Vergelijking vier gemeenten Vergelijking met andere gemeenten 32 5 Resultaten doelgroeponderzoek Inleiding Achtergrondgegevens Gebruik minimaregelingen Informatie en dienstverlening 37 6 Conclusies en aanbevelingen Conclusies Aanbevelingen 43 A. Bevolkingssamenstelling in Andijk 65 B. Bevolkingssamenstelling in Drechterland 66 C. Bevolkingssamenstelling in Enkhuizen 67 D. Bevolkingssamenstelling in Wervershoof 68 A. Uitvoering armoedebeleid in Andijk 70 B. Uitvoering armoedebeleid in Drechterland 72 C. Uitvoering armoedebeleid in Enkhuizen 74 D. Uitvoering armoedebeleid in Wervershoof 78

6 1 Inleiding 1.1 Aanleiding en doel van het onderzoek Armoede is een complex verschijnsel met samenhangende dimensies zoals inkomen, maatschappelijke participatie, opleidingsniveau, gezondheid, zelfredzaamheid, wonen en leefomgeving. Hierin is het toekomstperspectief een belangrijk onderscheidend kenmerk, vooral in situaties waarin niet of nauwelijks uitzicht is op werk of verandering van de leefsituatie. Armoede in deze brede betekenis is sociale uitsluiting. Armoede in enge zin wordt beschouwd als een tekort aan financiële middelen. 1 In onze onderzoeken hanteert SGBO een brede definitie van armoedebeleid waarbij zowel aandacht voor inkomensondersteunende regelingen als participatiebevorderende activiteiten en begeleiding van burgers een rol spelen. In het vervolg van dit rapport spreken we overigens van minimabeleid 2. In 2006 hebben de gemeenten Andijk, Drechterland, Enkhuizen en Wervershoof een gezamenlijke rekenkamer ingesteld. De rekenkamer is de vier gemeenteraden behulpzaam bij het toetsen en verbeteren van de effectiviteit van het beleid. Op het gebied van sociale zekerheid voeren de gemeenten elk een autonoom beleid en ondersteunen huishoudens met een laag inkomen, onder andere door het verlenen van kwijtschelding voor gemeentelijke belastingen, het verstrekken van langdurigheidstoeslag en bijzondere bijstand. Ook zijn er specifiekere minimaregelingen zoals het minimafonds in Andijk, de regeling maatschappelijke participatie in Wervershoof, de collectieve ziektekostenverzekering in Enkhuizen en een pluspremie voor 65-plussers in Drechterland. In veel gemeenten in Nederland wordt kritisch gekeken naar de effectiviteit van het minimabeleid. Het bereik van de regelingen en de verhouding regelingskosten uitvoeringskosten is daarbij een actueel aandachtspunt. Ook wordt nagedacht over de besteding van de extra gelden die aan het gemeentefonds worden toegevoegd om met name het aantal kinderen dat in armoede opgroeit te verminderen. Vanuit zijn onafhankelijke positie verwacht de rekenkamer met dit onderzoek een extra bijdrage te kunnen leveren aan een beter functionerend minimabeleid in de vier gemeenten. Voor dit onderzoek is de volgende centrale onderzoeksvraag geformuleerd: In hoeverre worden de minima met het minimabeleid in de gemeenten Andijk, Drechterland, Enkhuizen en Wevershoof bereikt, met welke instrumenten gebeurt dit en wat zijn de resultaten? Om op deze vraag antwoord te geven zijn drie facetten van de minimaproblematiek in de gemeenten onderzocht.: 1 Nationaal Actieplan ter bestrijding van armoede en sociale uitsluiting 2003, Ministerie van SZW, Zie verder bijlage 5 waarin ingegaan wordt op definities, koopkracht en landelijke ontwikkelingen.

7 1. De kenmerken van de doelgroep: grootte, samenstelling, het bereik van de regelingen; 2. De doeltreffendheid en doelmatigheid van het minimabeleid in de gemeenten gedurende de periode ; 3. De behoeften van de doelgroep in relatie tot het aanbod aan regelingen. Per onderdeel hebben wij een aantal onderzoeksvragen geformuleerd die aan het begin van het betreffende hoofdstuk gegeven worden. 1.2 Methode van onderzoek Dit rapport is de weerslag van het onderzoek dat SGBO heeft uitgevoerd in de periode september 2007 april Het geeft invulling aan de onderzoeksvragen die in het kader van de in de vorige paragraaf genoemde facetten van de armoedeproblematiek zijn opgesteld. De aftrap van het onderzoek vond plaats met een startbijeenkomst op 24 september waarbij vertegenwoordigers van de rekenkamer, de onderzoekers van SGBO en drie van de vier gemeenten aanwezig waren (fase 1). Naast uitwisseling van informatie over het onderzoek zijn op deze dag het normenkader vastgesteld en afspraken gemaakt over het verloop en de planning van het onderzoek. Vervolgens is een raming gemaakt van de doelgroep voor het minimabeleid in de vier gemeenten (fase 2). Hiervoor is onder andere informatie van het Centraal Bureau voor Statistiek (CBS) gebruikt. Het minimabeleid is geanalyseerd, waarbij de beleidscyclus onze leidraad voor het onderzoek was (fase 3). Hiervoor zijn relevante documenten geraadpleegd en is aan de gemeenten gevraagd een matrix in te vullen van kerngetallen met betrekking tot het minimabeleid. Een lijst van de geraadpleegde documenten in de gemeenten is opgenomen in bijlage 1. Als volgende stap binnen de tweede fase hebben we een aantal sleutelfiguren die bij het minimabeleid zijn betrokken geïnterviewd. Aan de hand van een vooraf opgestelde checklist zijn semi-gestructureerde (groeps)gesprekken gevoerd met vakwethouders, ambtenaren, enkele raadscommissievoorzitters en vertegenwoordigers van externe organisaties. Een lijst van geïnterviewde personen is opgenomen in bijlage 2 en de gebruikte vragenlijsten zijn opgenomen in bijlage 3. In fase 4 is een doelgroeponderzoek uitgevoerd. Hiervoor hebben we bij een aantal burgers van de gemeenten een telefonisch interview afgenomen. Voor de selectie van namen is gebruik gemaakt van door de afdelingen Sociale Zaken verzamelde bestanden van aanvragers van kwijtschelding gemeentelijke heffingen en cliënten en aanvragers van een uitkering in het kader van de Wet Werk en Bijstand (WWB) of bijzondere bijstand. Uit deze bestanden hebben wij een aselecte steekproef van 200 personen getrokken, naar ratio van de grootte van de gemeenten. De rekenkamer heeft deze groep een brief ter SGBO MINIMABELEID IN ANDIJK, DRECHTERLAND, ENKHUIZEN EN WERVERSHOOF 1

8 aankondiging van het onderzoek gestuurd. Vervolgens zijn wij gaan bellen met het doel tot 60 interviews te komen. Uiteindelijk hebben wij ruim 60 mensen gesproken. Hiervan zijn 50 interviews bruikbaar voor het onderzoek. Helaas bevatte een deel van de aangeleverde lijsten geen telefoonnummers. Wij hebben de ontbrekende nummers voor een deel via internet kunnen achterhalen, maar bij een deel is dit niet gelukt. Ook bleek een deel van de opgegeven telefoonnummers niet juist te zijn. De selectie van 200 namen bleek juist genoeg om tot de 50 bruikbare interviews te komen. In een aantal gevallen was er wel sprake van een geslaagd gesprek maar was de informatie die de gesprekspartner kon leveren te miniem om op te nemen. Een aantal mensen had geen idee over het onderwerp, in enkele andere gevallen was de Nederlandse (of Engelse) taal een te grote barrière. Hoewel we niet de beoogde 60 bruikbare interviews hebben gehaald is besloten niet nogmaals een mailing naar een selectie van de doelgroep te laten uitgaan. Dit is ingegeven door de beperking in tijd en het feit dat de gesprekken herhalingen van informatie vertoonden. Met de gevoerde gesprekken menen we dat alle aspecten voldoende aan de orde zijn gekomen. De instructie en vragenlijst ten behoeve van het doelgroepenonderzoek zijn opgenomen in bijlage 4. De geraadpleegde documenten en de gevoerde gesprekken met gemeente, instellingen en leden van de doelgroep leveren voldoende informatie op om betrouwbare uitspraken ten aanzien van de onderzoeksvragen te kunnen doen. Er zou mogelijk getwijfeld kunnen worden aan de representativiteit van de telefonische interviews (daarvoor is het aantal interviews laag te noemen). Wij achten de indicaties echter betrouwbaar, de ervaring leert dat bij een dergelijk aantal respondenten de meest belangrijke aspecten wel aan de orde zijn geweest. 1.3 Leeswijzer Dit rapport is als volgt opgebouwd. In het volgende hoofdstuk wordt de doelgroep voor het minimabeleid bepaald. Hoofdstuk 3 behandelt de verschillende onderdelen van het minimabeleid in de vier gemeenten aan de hand van de beleidscyclus. In hoofdstuk 4 vergelijken we de vier gemeenten met elkaar met betrekking tot de resultaten en het bereik van het beleid. In hoofdstuk 5 komt het doelgroeponderzoek aan de orde. In hoofdstuk 6 ten slotte worden de belangrijkste conclusies getrokken en geven we een aantal aanbevelingen voor verbetering van het minimabeleid in de vier gemeenten. Als bijlagen zijn opgenomen een lijst van geraadpleegde documenten (bijlage 1), de geïnterviewde vertegenwoordigers van gemeente en instellingen (bijlage 2), de gebruikte vragenlijsten voor de interviews (bijlage 3) en het doelgroeponderzoek (bijlage 4), enkele ontwikkelingen en aspecten van het minimabeleid en de problematiek van het nietgebruik van voorzieningen in Nederland (bijlage 5), overzicht van de bevolkingssamenstelling in de vier gemeenten (bijlage 6), een beschrijving van de uitvoering van het armoedebeleid per gemeente (bijlage 7) en overzicht van het fictieve budget bijzondere bijstand en de extra beschikbare gelden per gemeente (bijlage 8). SGBO MINIMABELEID IN ANDIJK, DRECHTERLAND, ENKHUIZEN EN WERVERSHOOF 2

9 2 Omvang en samenstelling en doelgroep 2.1 Inleiding In dit hoofdstuk maken we een raming van de doelgroep voor het minimabeleid in de vier gemeenten. Hierbij maken we onder andere gebruik van gegevens over de bevolkingssamenstelling in de vier gemeenten. In bijlage 6 wordt een overzicht gegeven van de bevolkingssamenstelling van de gemeenten Andijk, Drechterland, Enkhuizen en Wevershoof. Voor dit onderdeel van het onderzoek zijn de volgende onderzoeksvragen geformuleerd: 1. Hoe groot is de beoogde doelgroep van het minimabeleid in de gemeenten Andijk, Drechterland, Enkhuizen en Wevershoof? 2. In hoeverre wijken de doelgroepen af van het landelijk gemiddelde. Landelijk is bekend hoeveel huishoudens van een minimuminkomen moeten rondkomen. Op gemeenteniveau is dit anders. Gemeenten kunnen onderling sterk verschillen en de situatie in een bepaalde gemeente kan sterk afwijken van het gemiddelde landelijke beeld. Daarom kunnen landelijke cijfers niet direct worden vertaald naar gemeenteniveau. Het CBS publiceert gegevens over het aantal huishoudens met een 'laag inkomen' per gemeente. Op basis van deze gegevens kan het aantal minimumhuishoudens worden geschat. De berekeningen worden uitgevoerd per sociaal-economische doelgroep (pensioenontvangers, werklozen e.d.). In de praktijk van het gemeentelijk beleid worden deze groepen veelvuldig gehanteerd. De bepaling van het aantal minima in de gemeente gebeurt in drie stappen: 1. Er wordt uitgegaan van zo recent mogelijke gegevens van CBS over het aantal huishoudens met een laag inkomen in de gemeente. In 2003 had 9% van de Nederlandse huishoudens een laag inkomen. In Andijk was dat 7%, in Drechterland 4%. In Enkhuizen 9% en in Wervershoof 8%. Het Sociaal en Cultureel Planbureau (SCP) heeft voorspeld dat het landelijke percentage lage inkomens in 2006 zal zijn gestegen tot 9,7%. 2. Op basis van gegevens van CBS weten we hoe landelijk de verhouding is tussen het aantal huishoudens met een (% van het) minimuminkomen en het aantal huishoudens met een laag inkomen. Ook weten we hoe de doelgroep is samengesteld (naar sociaal-economische doelgroepen). Dit landelijke kengetal wordt toegepast op de gemeentelijke gegevens over deze sociaal-economische doelgroepen. 3. Op basis van de meest recente gegevens (ultimo 2006) over de ontwikkeling van sociaal-economische groepen landelijk en gemeentelijk maken we een raming voor Als bijvoorbeeld blijkt dat in de gemeente Andijk het aantal bijstandsgerechtigden in de periode % sterker is gegroeid dan landelijk, dan gaan we ervan uit dat het aantal bijstandsgerechtigden in de doelgroep SGBO MINIMABELEID IN ANDIJK, DRECHTERLAND, ENKHUIZEN EN WERVERSHOOF 3

10 ook 10% groter is. In onderstaande berekeningen hebben we geen correctie hoeven toepassen. De ramingen van de gemeenten worden met elkaar vergeleken, ook zal gekeken worden in hoeverre de geraamde doelgroepen afwijken van het landelijk gemiddelde. De prognoses kunnen een hulpmiddel zijn voor het minimabeleid in de gemeenten. Zij geven aan voor welke doelgroepen de gemeenten in de toekomst specifieke maatregelen zouden kunnen treffen. Uiteraard blijven deze keuzes aan de politiek voorbehouden. 2.2 Omvang en samenstelling doelgroep in Andijk We hebben voor de doelgroep van het minimabeleid de volgende raming voor Andijk gemaakt. Tabel 1 Raming omvang en samenstelling doelgroep Andijk, cumulatief Huishoudens met inkomen tot % Voornaamste inkomstenbron van het sociaal minimum Laag inkomen 1 Inkomen uit arbeid Inkomen uit eigen onderneming Uitkering i.v.m. werkloosheid Uitk. i.v.m. ziekte en arb.ongesch Uitk. i.v.m. ouderdom en nabest Uitk. algemene bijstandswet Sociale voorzieningen, overig Overig overdrachtsinkomen TOTAAL Percentage van huishoudens met 52 weken inkomen 5,6 7,3 9,0 10,6 12,2 13,7 15,2 7,5 In deze raming gaat het om aantallen huishoudens tot een bepaald percentage van het sociaal minimum. In Andijk zijn er op basis van deze schatting 254 huishoudens met een inkomen tot 115%. Dit betekent niet dat alle aangegeven huishoudens een inkomen van 115% van het sociaal minimum hebben, maar slechts een deel. De anderen hebben een lager inkomen. De cijfers in deze tabel cumuleren. Bijvoorbeeld: van de 175 huishoudens met een inkomen tot 105% van het sociaal minimum hebben er 54 huishoudens (vetgedrukt in de tabel) een bijstandsuitkering als voornaamste inkomstenbron. 7 van deze huishoudens (54 minus 47) hebben een inkomen tussen 100% en 105% van het sociaal minimum. SGBO MINIMABELEID IN ANDIJK, DRECHTERLAND, ENKHUIZEN EN WERVERSHOOF 4

11 Hoe groot de doelgroep voor het minimabeleid is, is een lokale politieke keuze en hangt samen met de vastgestelde inkomensgrens om voor regelingen in aanmerking te komen. De gemeente Andijk hanteert voor de meeste inkomensondersteunende regelingen een grens van 115%. Volgens een opgave van CBS ontvingen in cliënten levensonderhoud WWB en 10 cliënten een IOAW of IOAZ uitkering. Dat het aantal mensen met een uitkering levensonderhoud WWB afwijkt van de doelgroepraming heeft verschillende redenen. Het komt onder andere doordat CBS alleen mensen met een uitkering gedurende 52 weken meetelt. Indien bijvoorbeeld alleen in de laatste maanden van 2006 een uitkering is ontvangen, telt deze persoon mee in een andere categorie. 2.3 Omvang en samenstelling doelgroep in Drechterland De raming van de doelgroep minimabeleid in Drechterland ziet er als volgt uit. Tabel 2 Raming omvang en samenstelling doelgroep Drechterland, cumulatief Huishoudens met inkomen tot % Voornaamste inkomstenbron Laag van het sociaal minimum inkomen Inkomen uit arbeid Inkomen uit eigen onderneming Uitkering i.v.m. werkloosheid Uitk. i.v.m. ziekte en arb.ongesch Uitk. i.v.m. ouderdom en nabest Uitk. algemene bijstandswet Sociale voorzieningen, overig Overig overdrachtsinkomen TOTAAL Percentage van huishoudens met 52 weken inkomen 3,2 4,2 5,2 6,0 6,9 7,8 8,7 4,3 Zoals bij Andijk al is aangegeven gaat het om aantallen huishoudens tot een bepaald % van het sociaal minimum. In Drechterland zijn er bijvoorbeeld totaal 212 huishoudens met een inkomen tot 100%. Zoals eerder is toegelicht cumuleren de cijfers in de tabel. De gemeente Drechterland hanteert voor de meeste inkomensondersteunende regelingen een inkomensgrens van 100%. SGBO MINIMABELEID IN ANDIJK, DRECHTERLAND, ENKHUIZEN EN WERVERSHOOF 5

12 Volgens een opgave van CBS ontvingen in cliënten levensonderhoud WWB en 10 cliënten een IOAW of IOAZ uitkering. Dat het aantal mensen met een uitkering levensonderhoud WWB afwijkt van de doelgroepraming heeft verschillende redenen. Het komt onder andere doordat CBS alleen mensen met een uitkering gedurende 52 weken meetelt. Indien bijvoorbeeld alleen in de laatste maanden van 2006 een uitkering is ontvangen, telt deze persoon mee in een andere categorie. 2.4 Omvang en samenstelling doelgroep in Enkhuizen Tabel 3 geeft de raming van de doelgroep minimabeleid in Enkhuizen. Tabel 3 Raming omvang en samenstelling doelgroep Enkhuizen, cumulatief Huishoudens met inkomen tot % Voornaamste inkomstenbron Laag van het sociaal minimum inkomen Inkomen uit arbeid Inkomen uit eigen onderneming Uitkering i.v.m. werkloosheid Uitk. i.v.m. ziekte en arb.ongesch Uitk. i.v.m. ouderdom en nabest Uitk. algemene bijstandswet Sociale voorzieningen, overig Overig overdrachtsinkomen TOTAAL Percentage van huishoudens met 52 weken inkomen 7,2 9,4 11,6 13,6 15,6 17,6 19,5 9,7 Zoals bij de andere gemeenten al aangegeven gaat het ook hier om aantallen huishoudens tot een bepaald % van het sociaal minimum. In Enkhuizen zijn er bijvoorbeeld totaal 967 huishoudens met een inkomen tot 115%. Zoals eerder is toegelicht cumuleren de cijfers in de tabel. De gemeente Enkhuizen hanteert voor de inkomensondersteunende regelingen verschillende inkomensgrenen. Voor het Sociaal Cultureel Bijdragenfonds (SCB) bijvoorbeeld 115%. Volgens een opgave van CBS ontvingen in cliënten levensonderhoud WWB en 10 cliënten een IOAW of IOAZ uitkering. Dat het aantal mensen met een uitkering levensonderhoud WWB afwijkt van de doelgroepraming heeft verschillende redenen. Het komt onder andere doordat CBS alleen mensen met een uitkering gedurende 52 weken meetelt. Indien bijvoorbeeld alleen in de laatste maanden van 2006 een uitkering is ontvangen, telt deze persoon mee in een andere categorie. SGBO MINIMABELEID IN ANDIJK, DRECHTERLAND, ENKHUIZEN EN WERVERSHOOF 6

13 2.5 Omvang en samenstelling doelgroep in Wervershoof De raming van de doelgroep minimabeleid in Wervershoof ziet er als volgt uit. Tabel 4 Raming omvang en samenstelling doelgroep Wervershoof, cumulatief Huishoudens met inkomen tot % Voornaamste inkomstenbron Laag van het sociaal minimum inkomen Inkomen uit arbeid Inkomen uit eigen onderneming Uitkering i.v.m. werkloosheid Uitk. i.v.m. ziekte en arb.ongesch Uitk. i.v.m. ouderdom en nabest Uitk. algemene bijstandswet Sociale voorzieningen, overig Overig overdrachtsinkomen TOTAAL Percentage van huishoudens met 52 weken inkomen 6,5 8,3 10,3 12,1 13,9 15,6 17,3 8,6 Ook hier gaat het om aantallen huishoudens tot een bepaald % van het sociaal minimum. In Wervershoof zijn er totaal 431 huishoudens met een inkomen tot 120%. Zoals eerder is toegelicht cumuleren de cijfers in de tabel. De gemeente Wervershoof hanteert voor de inkomensondersteunende regelingen een inkomensgrens van 120% (de gemeenteraad heeft in 2006 de grens verhoogd van 115% naar 120%). Volgens een opgave van CBS ontvingen in cliënten levensonderhoud WWB en 5 cliënten een IOAW of IOAZ uitkering. Dat het aantal mensen met een uitkering levensonderhoud WWB afwijkt van de doelgroepraming heeft verschillende redenen. Het komt onder andere doordat CBS alleen mensen met een uitkering gedurende 52 weken meetelt. Indien bijvoorbeeld alleen in de laatste maanden van 2006 een uitkering is ontvangen, telt deze persoon mee in een andere categorie. 2.6 Conclusies In dit hoofdstuk is voor elk van de vier gemeenten een onderbouwde schatting van de doelgroep gegeven, op basis van CBS gegevens en een vertaling van deze gegevens naar gemeenteniveau. Deze schatting is gemaakt voor huishoudens met inkomens die variëren van 100% tot 130% van het sociaal minimum. Uit de analyse van de vier gemeenten wordt duidelijk dat de doelgroepen qua opbouw van elkaar verschillen. Zo heeft Drechterland van de vier gemeenten het laagste percentage huishoudens met een laag inkomen (4,3%). In Andijk is dat 7,5%, in Enkhuizen 9,7% en in Wervershoof 8,6%. Hebben met name Andijk, Drechterland en Enkhuizen een relatief hoog percentage SGBO MINIMABELEID IN ANDIJK, DRECHTERLAND, ENKHUIZEN EN WERVERSHOOF 7

14 inwoners in de leeftijdscategorie jaar. Het aandeel jeugd tot 25 jaar is in Wervershoof met 33,1% het hoogst van de vier gemeenten. Dit ligt boven het landelijk gemiddelde van 30%. In Wervershoof komt ook het grootste percentage huishoudens met kinderen voor (44,1%). In Enkhuizen is dit het laagst (35,3%). Het percentage nietwesterse allochtonen ligt in de gemeente Andijk, Drechterland en Wervershoof iets boven de 2%. In Enkhuizen is dit 6,4%. Dit kunnen reden zijn om voor de gemeenten verschillende vormen van het minimabeleid te hanteren. De vraag is echter of het huidige minimabeleid van de vier gemeenten inspeelt op de aard van de doelgroep. Dit komt in het volgende hoofdstuk aan de orde. Het is van belang op te merken dat het bepalen van de doelgroep geen rekenexercitie is maar een politieke keuze. In deze politieke keuze omtrent het bepalen van de precieze doelgroep kunnen de volgende elementen een rol spelen: Inkomen: voor de definiëring van de doelgroep kan worden gekozen voor een percentage van de bijstandsnorm of het minimumloon. Daarnaast kan worden afgesproken dat de regeling geen huishoudens met een specifieke inkomstenbron (bijv. WW, WAO of AOW) mag uitsluiten. De vier gemeenten hanteren verschillende inkomensgrenzen: Wervershoof is het meest ruimhartig met 120%. Gevolgd door Andijk met 115%. Drechterland daarentegen hanteert het minimum van 100%. Enkhuizen hanteert verschillende percentages maar bijvoorbeeld 115% voor het SCB. Vermogen: de gemeente kan ervoor kiezen om het vermogen wel of niet in de beoordeling mee te nemen. Leeftijd: de regeling kan worden gericht op kinderen, jongeren, ouderen of andere leeftijdsgroepen. Het aanbod kan aantrekkelijker worden gemaakt voor bepaalde leeftijdsgroepen en er kunnen leeftijdsgroepen worden uitgesloten.. SGBO MINIMABELEID IN ANDIJK, DRECHTERLAND, ENKHUIZEN EN WERVERSHOOF 8

15 3 Het minimabeleid in de vier gemeenten 3.1 Inleiding Gemeenten zijn verantwoordelijk voor het uitvoeren van de in 2004 ingevoerde WWB en ook voor het uitvoeren van lokaal minimabeleid. Dit minimabeleid wordt in elke gemeente op een andere wijze vormgegeven. In bijlage 5 wordt een kort overzicht gegeven van verschillende ontwikkelingen op landelijk en lokaal niveau ten aanzien van het minimabeleid en niet/gebruik van regelingen. In deze bijlage worden definities gegeven van armoede en gaan we in op een aantal actuele ontwikkelingen op het gebied van minimabeleid vanuit zowel een landelijk als gemeentelijk perspectief. Ten slotte wordt ingegaan op redenen van niet gebruik van regelingen en voorzieningen en wordt een aantal instrumenten om het gebruik te bevorderen gegeven. Hoe ziet het minimabeleid er in de vier gemeenten uit? In de gemeenten lijkt te worden uitgegaan van de bredere definitie en aanpak van armoede, dat wil zeggen met zowel aandacht voor inkomensondersteuning als maatschappelijke participatie. We zijn echter wel vooral inkomensondersteunende maatregelen tegengekomen, de regelingen gericht op participatie komen veel minder vaak voor. We beschrijven de doeltreffendheid en doelmatigheid van beleid en uitvoering aan de hand van het model van de beleidscyclus. We onderscheiden daarin de volgende vijf aspecten: Beleid Organisatie Uitvoering Resultaten Evaluatie Voor de leesbaarheid van dit rapport maken we een splitsing. In dit hoofdstuk gaan we per gemeente in op beleid, organisatie en evaluatie. De resultaten voor zover deze bekend zijn geven we weer in hoofdstuk 4. Een meer gedetailleerde beschrijving van de uitvoering van het minimabeleid per gemeente wordt niet in het rapport zelf opgenomen maar in bijlage 7. Per aspect wordt een feitelijke beschrijving gegeven van de situatie. Daarbij gaat het onder andere om de beleidsuitgangspunten op het gebied van het minimabeleid, de wijze van samenwerking en afstemming met andere partners, de organisatie en de resultaten in termen van bereik van de doelgroep en het uitputten van budgetten. We hebben gebruik gemaakt van de beschikbare (beleids)documenten, programmabegrotingen, afdelingsplannen en managementrapportages. Vervolgens is het beeld dat wij daaruit hebben verkregen getoetst, genuanceerd en aangevuld met de kennis en ideeën van sleutelfiguren binnen en buiten de gemeente. Het hoofdstuk wordt afgesloten met de beantwoording van de vragen uit de beleidscyclus die voor de verschillende onderdelen van de beleidscyclus voor het minimabeleid zijn geformuleerd. SGBO MINIMABELEID IN ANDIJK, DRECHTERLAND, ENKHUIZEN EN WERVERSHOOF 9

16 Voor dit hoofdstuk zijn de volgende onderzoeksvragen relevant: 1. Hoe is het beleid gedefinieerd? 2. Welke doelstellingen zijn hierbij geformuleerd? 3. Welke instrumenten worden gebruikt om de doelstellingen te behalen? 4. Wat is het beschikbare budget voor elk van de instrumenten? 5. Hoe wordt het minimabeleid ambtelijk georganiseerd en uitgevoerd? 6. Op welke wijze worden de raden geïnformeerd omtrent het minimabeleid? 7. In hoeverre vervullen de raden hun kaderstellende en sturende rol wat betreft het minimabeleid. 3.2 Minimabeleid in Andijk Beleid Doelstellingen In 1999 is de laatste nota minimabeleid vastgesteld waarin het doel van het minimabeleid als volgt is geformuleerd: bestrijding van de armoede waarbij het brede spectrum (cumulatie van problemen als geen werk, laag inkomen, schulden, tegenslag in de privésfeer) wordt erkend, bestrijding van sociaal isolement of het bevorderen van deelname aan sport- en andere verenigingen, bestrijding van het niet-gebruik van inkomensondersteunende voorzieningen. De programmabegroting 2006 spreekt van een tijdige, rechtmatige en klantgerichte uitvoering van het lokaal sociaal beleid. Voor 2008 zijn de speerpunten het toeleiden naar de arbeidsmarkt of participatie en het voorkomen en verminderen van armoede. Aanwijzingen hoe deze doelstellingen bereikt gaan worden en op basis van welke criteria vervolgens van een eventueel geslaagd of niet geslaagd beleid gesproken kan worden, zijn wij niet tegengekomen. Een duidelijke actuele visie op het minimabeleid ontbreekt, daarbij kan ook gedacht worden aan afstemming van het beleid op specifieke doelgroepen. In het collegeprogramma van CDA en VVD komt het onderwerp minimabeleid niet voor. Om te bepalen of een belanghebbende over een inkomen beschikt welke niet toereikend is om bijzondere noodzakelijke kosten te kunnen voldoen, dient de aanwezige eigen financiële draagkracht te worden vastgesteld. Als draagkracht wordt aangemerkt het deel van het inkomen boven de bijstandsnorm. Gemeenten zijn vrij om zelf het percentage van de draagkracht waar rekening mee gehouden wordt, te bepalen. In Andijk geldt bij incidentele bijzondere bijstand een bijdrage van de aanvrager van 35% van de draagkracht (= verschil tussen netto maandinkomen en de bijstandsnorm). Voor periodieke verstrekkingen is deze bijdrage 100% van de draagkracht. Naast een inkomenstoets vindt ook een vermogenstoets plaats, waarbij 100% van het vermogen SGBO MINIMABELEID IN ANDIJK, DRECHTERLAND, ENKHUIZEN EN WERVERSHOOF 10

17 boven de in de WWB genoemde vermogensgrens als draagkracht wordt aangemerkt. De gemeente past geen (administratief) drempelbedrag toe. Integraal beleid De interne samenwerking tussen Sociale Zaken en andere afdelingen beperkt zich tot noodzakelijke wettelijk bepaalde onderwerpen. Het minimabeleid in de gemeente beperkt zich vooral tot inkomensondersteuning, van een integrale aanpak van bijvoorbeeld maatschappelijke isolatie is geen sprake. Extern zijn verschillende organisaties bij het minimabeleid betrokken. De gemeente besteedt de schuldhulpverlening uit aan Plangroep in Hoorn. De gemeente zoekt voor verschillende beleidsvelden samenwerking met andere regiogemeenten. Bijvoorbeeld met Wervershoof t.a.v. huisbezoeken aan 65plussers. Dit wordt samen met de Stichting Welzijn Ouderen West Friesland uitgevoerd, waarbij professionals worden ingezet. Een andere organisatie waar mee samengewerkt wordt is Wonen Plus, deze organisatie zet vooral vrijwilligers in voor allerlei activiteiten voor ouderen zoals een boodschappendienst en het invullen van belastingformulieren. In 2004 heeft de gemeente de Verordening cliëntenparticipatie vastgesteld. Ondanks verschillende pogingen is de participatie van bijstandsgerechtigden bij het minimabeleid niet goed gelukt. Een cliëntenraad of platform is door gebrek aan animo niet ingesteld. Ook een jaarlijks terugkerend Cliëntenoverleg met als doel belanghebbenden te informeren en te raadplegen over wet- en regelgeving, kwaliteit van uitvoering en dienstverlening heeft weinig mensen getrokken. In 2005 was het eerste overleg waarvoor 47 uitnodigingen zijn verstuurd. Er waren vijf cliënten aanwezig. Overwogen wordt nu een insteek via de recent ingestelde Wmo-raad te kiezen Organisatie Budgetten en uitgaven Tabel 5 geeft een overzicht van de budgetten en gerealiseerde uitgaven voor de periode SGBO MINIMABELEID IN ANDIJK, DRECHTERLAND, ENKHUIZEN EN WERVERSHOOF 11

18 Tabel 5 Budget en uitgaven minimabeleid gemeente Andijk in Kengetallen Bijzondere bijstand LDT 3 Minima fonds KGH 4 SHV 5 CAZ 6 Totaal 2004 Budget verstrekkingen Budget uitvoeringskosten Totaal budget Realisatie verstrekkingen Realisatie uitvoeringskosten Totaal realisatie Budget verstrekkingen Budget uitvoeringskosten Totaal budget * Realisatie verstrekkingen Realisatie uitvoeringskosten Totaal realisatie Budget verstrekkingen Budget uitvoeringskosten Totaal budget * Realisatie verstrekkingen Realisatie uitvoeringskosten Totaal realisatie *inclusief CAZ De meerjaren Programmabegroting 2008 geeft vanaf 2008 een jaarlijks budget van aan. In de begrotingen worden ook inkomsten aangegeven, onduidelijk wat de bron hiervan is (rijksgeld, inkomsten van cliënten e.d.). 3 LDT= Langdurigheidstoeslag 4 KGH=Kwijtschelding gemeentelijke heffingen 5 SHV=Schuldhulpverlening 6 CAZ=Collectieve aanvullende ziektekostenverzekering SGBO MINIMABELEID IN ANDIJK, DRECHTERLAND, ENKHUIZEN EN WERVERSHOOF 12

19 Gesteld kan worden dat in 2005 en 2006 een onderbesteding van het beschikbare budget heeft plaatsgevonden. Deze onderbesteding is waarschijnlijk veroorzaakt door gebrek aan voldoende menskracht waardoor in het ambtelijk apparaat weinig is gedaan aan het intensiveren van het beleid. Voor beleid en uitvoering van de WWB en het minimabeleid zijn 2 fte s beschikbaar. De inzet van de uren is gekoppeld aan de wettelijk meest noodzakelijke werkzaamheden, waardoor bij een toename van WWB aanvragen of bezwaarschriften er geen of weinig tijd meer is voor het minimabeleid Resultaten In tabel 5, paragraaf hebben we al de uitgaven van het minimabeleid weergegeven. We hebben toen een forse onderbesteding geconstateerd. De volgende tabel geeft het gebruik van de verschillende regelingen weer. Tabel 6 Gebruik minimabeleid gemeente Andijk Kengetallen Bijzondere bijstand LDT 7 Minima fonds KGH 8 SHV 9 CAZ 10 Totaal 2004 Aantal aanvragen 98 Aantal aanvragen bijstandscliënten Aantal afwijzingen 28 Aantal toekenningen Aantal aanvragen Aantal aanvragen bijstandscliënten Aantal afwijzingen 33 Aantal toekenningen Doelgroe p 100% 135 onbeke nd Doelgroe p 115% = % = 135 Aantal aanvragen Aantal aanvragen bijstandscliënten Aantal afwijzingen 23 Aantal toekenningen Totaal aantal toekenningen als % van de doelgroep 32% onbeke nd 12% 52% 7 LDT= Langdurigheidstoeslag 8 KGH=Kwijtschelding gemeentelijke heffingen 9 SHV=Schuldhulpverlening 10 CAZ=Collectieve aanvullende ziektekostenverzekering SGBO MINIMABELEID IN ANDIJK, DRECHTERLAND, ENKHUIZEN EN WERVERSHOOF 13

20 Door de toegekende aanvragen af te zetten tegen het aantal huishoudens in de doelgroep ontstaat een beeld van het bereik. Er is wel sprake van verschillende doelgroepen. Om in aanmerking te komen voor KGH mag men niet meer dan 100% van het sociaal minimum aan inkomen hebben (volgens tabel 3 zijn dit 135 huishoudens). Het bereik van de LDT is slechts te berekenen indien het aantal huishoudens dat daar in principe aanspraak op kan maken gezien de entree eisen. Dit aantal is echter niet bekend. In 2006 was het bereik van de kwijtschelding gemeentelijke heffingen met 52% het hoogste en nog redelijk te noemen. Ook de bijzondere bijstand met 32% is nog redelijk, laag is echter het Minimafonds met 12%. Een cijfer voor het totaalbereik geven is moeilijk en heeft ook weinig zin. De aantallen in de kolom totaal zegt iets over het gebruik van de regelingen samen, maar niets over het bereik van het minimabeleid onder unieke huishoudens. Alleen de kolomen over de regelingen geven een beeld van het bereik onder huishoudens. Het totaal aantal aanvragen overstijgt het aantal huishoudens: een huishouden kan meerdere aanvragen indienen Evaluatie De gemeente heeft in 2002 voor het laatst een cliëntenonderzoek gehouden. Het is onbekend wat de uitkomsten hiervan waren. De informatievoorziening aan de gemeenteraad is middels de programmabegroting summier te noemen. Er worden wel bedragen genoemd op het subniveau van de productindeling. Hierdoor is het budget voor het minimabeleid zichtbaar. Dit geldt echter niet voor de afzonderlijke regelingen. Voorstellen voor beleidswijzigingen zijn we in deze rapportages niet tegengekomen. De gemeenteraad maakt amper gebruik van haar mogelijkheden om een kadergevende rol ten aanzien van het minimabeleid te spelen Belangrijkste bevindingen uit de interviews We hebben gesproken met de wethouder, de beleidsmedewerker en (in groepsverband) met een raadscommissievoorzitter. De gesprekspartners zijn unaniem in hun opvatting dat minimabeleid in de gemeente niet een heel hoge prioriteit heeft. Dat zou wel beter moeten. Problemen met de ambtelijke bezetting hebben gezorgd dat er weinig nieuwe impulsen zijn gekomen. Men hoopt in de toekomst op een inhaalslag. Daarbij zou meer aandacht aan maatschappelijke participatie gegeven moeten worden. De gemeente zou daarin volgens de wethouder als regisseur moeten optreden samen met welzijnsorganisaties en de kerken (die erg actief zijn in Andijk). Op dit moment is er weinig onderling contact tussen gemeente en organisaties. In de gemeente is een goede basis voor een goed sociaal beleid aanwezig, er is een rijk verenigingsleven en een flink kader aan vrijwilligers en mensen die aan burenhulp doen. Gêne lijkt volgens de geïnterviewden de belangrijkste reden van het hoge niet-gebruik. Meer huisbezoeken kan een oplossing bieden. SGBO MINIMABELEID IN ANDIJK, DRECHTERLAND, ENKHUIZEN EN WERVERSHOOF 14

Nota no claimcompensatie en eenmalige tegemoetkoming in de schoolkosten van 12 tot en met 17-jarigen, Minimabeleid, gemeente Helmond, 2007

Nota no claimcompensatie en eenmalige tegemoetkoming in de schoolkosten van 12 tot en met 17-jarigen, Minimabeleid, gemeente Helmond, 2007 Nota no claimcompensatie en eenmalige tegemoetkoming in de schoolkosten van 12 tot en met 17-jarigen, Minimabeleid, gemeente Helmond, 2007 1. Inleiding..... 2 2. Aanleiding..... 2 3. De juridische basis...

Nadere informatie

Follow up onderzoek naar minimabeleid

Follow up onderzoek naar minimabeleid Follow up onderzoek naar minimabeleid 1. Inleiding Op 20 mei 2009 is het rapport Onderzoek Minimabeleid Rekenkamercommissie Waterland verschenen. Dit rapport is in de raad van 27 oktober 2009 voor kennisgeving

Nadere informatie

RKC s OWO. Onderzoeksplan. Armoedebeleid. April 2015. Ooststellingwerf, Weststellingwerf, Opsterland

RKC s OWO. Onderzoeksplan. Armoedebeleid. April 2015. Ooststellingwerf, Weststellingwerf, Opsterland Onderzoeksplan Armoedebeleid April 2015 Colofon De rekenkamercommissies van Ooststellingwerf en Opsterland bestaan uit drie externe leden. De rekenkamercommissie van Weststellingwerf bestaat uit drie externe

Nadere informatie

Nota Evaluatie Minimabeleid 2009. Sociaal en maatschappelijke voorzieningen

Nota Evaluatie Minimabeleid 2009. Sociaal en maatschappelijke voorzieningen Nota Evaluatie Minimabeleid 2009 Sociaal en maatschappelijke voorzieningen Inleiding Met een adequaat minimabeleid willen we voorkomen dat burgers met een minimuminkomen in een te grote achterstandspositie

Nadere informatie

Deelplan Minimabeleid Beleidsplan sociaal domein 2015-2018

Deelplan Minimabeleid Beleidsplan sociaal domein 2015-2018 Deelplan Minimabeleid Beleidsplan sociaal domein 2015-2018 Gemeente Noordoostpolder 19 augustus 2014 Inhoudsopgave Inhoudsopgave... 2 1. Inleiding... 3 2. Doelen en doelgroep... 4 2.1. Doelen... 4 2.1.1.

Nadere informatie

Financiële regeling voor langdurige minima: langdurigheidstoeslag

Financiële regeling voor langdurige minima: langdurigheidstoeslag Agendanr. : Doc.nr : B2003 14372 Afdeling: : Sociale Zaken en Werkgelegenheid B&W-VOORSTEL Onderwerp : Langdurigheidstoeslag 2003 Financiële regeling voor langdurige minima: langdurigheidstoeslag Algemeen:

Nadere informatie

Verkenning probleemstelling. armoedebeleid Heerenveen. Rekenkamercommissie Heerenveen

Verkenning probleemstelling. armoedebeleid Heerenveen. Rekenkamercommissie Heerenveen Verkenning probleemstelling armoedebeleid Heerenveen Rekenkamercommissie Heerenveen April 2011 Inhoud. INLEIDING..2 ARMOEDEBELEID IN HEERENVEEN 3 AFBAKENING PROBLEEMSTELLING...4 3.1 AFBAKENING 4 3.2 OVERZICHT

Nadere informatie

gemeente Eindhoven Betreft rekenkameronderzoek, stand van zaken verbetering uitvoering.

gemeente Eindhoven Betreft rekenkameronderzoek, stand van zaken verbetering uitvoering. gemeente Eindhoven Raadsnummer O8. R2 524. OOI Inboeknummer o8bstooyr6 Dossiernummer 8rS.por 8 april zoo8 Raads Inforn1atiebrief Betreft rekenkameronderzoek, stand van zaken verbetering uitvoering. 1 Inleiding

Nadere informatie

Datum vergadering: Nota openbaar: Ja

Datum vergadering: Nota openbaar: Ja Nota Voor burgemeester en wethouders Nummer: 14INT01753 Datum vergadering: Nota openbaar: Ja 2? MEI 20Í4 Onderwerp: Planning aanpassing minimabeleid Advies:» Kennisnemen van deze nota» Instemmen met de

Nadere informatie

INVENTARISATIE DOELGROEP ARMOEDEBELEID AMELAND

INVENTARISATIE DOELGROEP ARMOEDEBELEID AMELAND INVENTARISATIE DOELGROEP ARMOEDEBELEID AMELAND Inventarisatie doelgroep armoedebeleid gemeente Ameland Colofon Opdrachtgever Gemeente Ameland Datum december 2014 Auteurs Harry Piepers Tessa Schoot Uiterkamp

Nadere informatie

Ontwikkelprogramma armoede gemeente Leeuwarden 2014

Ontwikkelprogramma armoede gemeente Leeuwarden 2014 Ontwikkelprogramma armoede gemeente Leeuwarden 2014 Inleiding Uit onze gemeentelijke armoedemonitor 1 blijkt dat Leeuwarden een stad is met een relatief groot armoedeprobleem. Een probleem dat nog steeds

Nadere informatie

Beleidsplan minimabeleid 2014-2017

Beleidsplan minimabeleid 2014-2017 Beleidsplan minimabeleid 2014-2017 Pagina 1 Inleiding: Armoede is een complex fenomeen waarin de dimensies van inkomen, gezondheid, opleiding, zelfredzaamheid en mogelijkheden tot participatie een belangrijke

Nadere informatie

Bijlagen: 1. Verordening. Voorstel: 1. Besluiten de Verordening Langdurigheidstoeslag Wet werk en bijstand Gemeente Oosterhout 2009 vast te stellen.

Bijlagen: 1. Verordening. Voorstel: 1. Besluiten de Verordening Langdurigheidstoeslag Wet werk en bijstand Gemeente Oosterhout 2009 vast te stellen. NOTA VOOR DE RAAD Datum: 23 januari 2009 Nummer raadsnota: Onderwerp: Verordening langdurigheidstoeslag Portefeuillehouder: Bode Bijlagen: 1. Verordening Ter inzage: 1. Voorstel: 1. Besluiten de Verordening

Nadere informatie

Raadsvoorstel agendapunt

Raadsvoorstel agendapunt Raadsvoorstel agendapunt Aan de raad van de gemeente IJsselstein Datum Zaaknummer : 98220 Programma : Economie, werk en inkomen Cluster : Samenleving Portefeuillehouder: dhr. V.G.M. van den Berg Informatie

Nadere informatie

Voortgangsrapportage Sociale Zaken

Voortgangsrapportage Sociale Zaken Voortgangsrapportage Sociale Zaken 2e e half 2013 gemeente Landsmeer [Geef tekst op] [Geef tekst op] [Geef tekst op] Afdeling Zorg en Welzijn April 2014 1. Inleiding Voor u ligt de voortgangsrapportage

Nadere informatie

Armoedemonitor Leidschendam-Voorburg 2012

Armoedemonitor Leidschendam-Voorburg 2012 Armoedemonitor Leidschendam-Voorburg 2012 Februari 2014 Opgesteld door te Groningen Databewerking: Wim Zijlema Redactie: Anne-Wil Hak en Tessa Schoot Uiterkamp In opdracht van de gemeente Leidschendam-Voorburg

Nadere informatie

Toelichting Toeslagenverordening WWB gemeente Rijssen-Holten 2013

Toelichting Toeslagenverordening WWB gemeente Rijssen-Holten 2013 Toelichting Toeslagenverordening WWB gemeente Rijssen-Holten 2013 Algemene toelichting De gemeenteraad dient op grond van artikel 8 eerste lid onder c juncto artikel 30 van de Wet werk en bijstand (WWB)

Nadere informatie

Bijlage 1: Bijzondere bijstand

Bijlage 1: Bijzondere bijstand 07.0001914 Bijlage 1: Bijzondere bijstand Individuele bijzondere bijstand Niet iedereen zal een duidelijk beeld hebben van wat bijzondere bijstand precies inhoudt. Daarom wordt hierbij een korte omschrijving

Nadere informatie

Notitie chronisch zieken, gehandicapten en ouderen

Notitie chronisch zieken, gehandicapten en ouderen Notitie chronisch zieken, gehandicapten en ouderen Werk en Inkomen Gemeente Hoogeveen 15 december 2004 Inhoudsopgave blz. Inleiding 3 Huidig beleid 4 Kostensoorten 4 Hoogte kosten 5 Omvang van de doelgroep

Nadere informatie

Notitie categoriale bijzondere bijstand voor chronisch zieken, gehandicapten

Notitie categoriale bijzondere bijstand voor chronisch zieken, gehandicapten Notitie categoriale bijzondere bijstand voor chronisch zieken, gehandicapten 1 Inhoudsopgave 1. Inleiding 2. Categoriale bijzondere bijstand 3. Doelgroep 4. Meerkosten chronisch zieken en gehandicapten

Nadere informatie

Hoofdstuk 20. Financiële dienstverlening

Hoofdstuk 20. Financiële dienstverlening Hoofdstuk 20. Financiële dienstverlening Samenvatting Dit hoofdstuk behandelt de bekendheid en het gebruik van zeven Leidse inkomensondersteunende regelingen onder respondenten met een netto huishoudinkomen

Nadere informatie

Effectiever minimabeleid in Amersfoort

Effectiever minimabeleid in Amersfoort Effectiever minimabeleid in Amersfoort Trudi Nederland Marieke Wentink Marian van der Klein M.m.v. Marie-Christine van Dongen en Monique Stavenuiter Oktober 2007 Verwey- Jonker Instituut Samenvatting

Nadere informatie

Gemeentelijk armoedebeleid. Martijn Schut Adviseur Stimulansz

Gemeentelijk armoedebeleid. Martijn Schut Adviseur Stimulansz Gemeentelijk armoedebeleid Martijn Schut Adviseur Stimulansz Armoede Armoede is een complex verschijnsel met veelal samenhangende dimensies zoals inkomen, maatschappelijke participatie, opleidingsniveau,

Nadere informatie

SOCIAAL DOMEIN bezuinigingen

SOCIAAL DOMEIN bezuinigingen SOCIAAL DOMEIN bezuinigingen Presentatie voor de commissie Maatschappelijk Ontwikkeling op 3 oktober 2011 door wethouder(s) Visser & Turnhout- v.d. Bosch 1 Agenda 1. Opening en toelichting wethouder Kees

Nadere informatie

Oplegvel Collegebesluit

Oplegvel Collegebesluit Onderwerp Beleidsregels Haarlempas Oplegvel Collegebesluit Portefeuille H. van der Molen Auteur Dhr. F. Hermans Telefoon 5114046 E-mail: fhermans@haarlem.nl SZW/BB Reg.nr. 2009/23366 Te kopiëren: A B &

Nadere informatie

Verordening langdurigheidstoeslag Wet werk en bijstand 2013

Verordening langdurigheidstoeslag Wet werk en bijstand 2013 Verordening langdurigheidstoeslag Wet werk en bijstand 2013 Datum De raad van de gemeente Someren; gezien het voorstel van het college van burgemeester en wethouders van Someren d.d. gezien het advies

Nadere informatie

Armoedemonitor Voorschoten 2012

Armoedemonitor Voorschoten 2012 Armoedemonitor Voorschoten 2012 Februari 2014 Opgesteld door te Groningen Databewerking: Wim Zijlema Redactie: Anne-Wil Hak en Tessa Schoot Uiterkamp In opdracht van de gemeente Voorschoten structureert

Nadere informatie

Quick scan re-integratiebeleid. Een oriënterend onderzoek door de rekenkamercommissie

Quick scan re-integratiebeleid. Een oriënterend onderzoek door de rekenkamercommissie Quick scan re-integratiebeleid Een oriënterend onderzoek door de rekenkamercommissie Doetinchem, 16 december 2011 1 1. Inleiding De gemeenteraad van Doetinchem heeft op 18 december 2008 het beleidsplan

Nadere informatie

Hoofdstuk 24. Financiële dienstverlening

Hoofdstuk 24. Financiële dienstverlening Hoofdstuk 24. Financiële dienstverlening Samenvatting De gemeente voert diverse inkomensondersteunende maatregelen uit die bedoeld zijn voor huishoudens met een lager inkomen. Ruim zeven op de tien Leidenaren

Nadere informatie

Bijlage 1 Opties voor gemeentelijke ondersteuning van chronisch zieken en gehandicapten en advies voor keuze uit opties

Bijlage 1 Opties voor gemeentelijke ondersteuning van chronisch zieken en gehandicapten en advies voor keuze uit opties Bijlage 1 Opties voor gemeentelijke ondersteuning van chronisch zieken en gehandicapten en advies voor keuze uit opties In deze bijlage behandelen we kort vijf opties die de gemeente kan inzetten bij de

Nadere informatie

Project Sociaal huis Opdrachtgever Hans Killaars i.o.v. het college van B&W Trekker Nog te bepalen Datum 22 oktober 2014

Project Sociaal huis Opdrachtgever Hans Killaars i.o.v. het college van B&W Trekker Nog te bepalen Datum 22 oktober 2014 Project Sociaal huis Opdrachtgever Hans Killaars i.o.v. het college van B&W Trekker Datum 22 oktober 2014 Doel Waarvoor doen we het? In december 2013 heeft de gemeenteraad ingestemd met de kadernota minimabeleid

Nadere informatie

Evaluatie. Minimabeleid. gemeente De Marne

Evaluatie. Minimabeleid. gemeente De Marne Evaluatie Minimabeleid 2006 gemeente De Marne Inleiding De gemeente De Marne heeft haar minimabeleid in april 2006 geëvalueerd en besloten aanvullend op het reeds bestaande beleid een aantal regelingen

Nadere informatie

Hoofdstuk 25 Financiële dienstverlening

Hoofdstuk 25 Financiële dienstverlening Hoofdstuk 25 Financiële dienstverlening Samenvatting De gemeente voert diverse inkomensondersteunende maatregelen uit die bedoeld zijn voor huishoudens met een lager inkomen. Zes op de tien Leidenaren

Nadere informatie

Bezuiniging op de kinderopvangtoeslag

Bezuiniging op de kinderopvangtoeslag Bezuiniging op de kinderopvangtoeslag Realisatie en effect Zicht op bezuinigingen Peter Hilz/Hollandse Hoogte De Algemene Rekenkamer wil met de publicatiereeks Zicht op Bezuinigingen bijdragen aan het

Nadere informatie

Armoedemonitor Voorschoten 2012

Armoedemonitor Voorschoten 2012 Armoedemonitor Voorschoten 2012 Februari 2014 Opgesteld door te Groningen Databewerking: Wim Zijlema Redactie: Anne-Wil Hak en Tessa Schoot Uiterkamp In opdracht van de gemeente Voorschoten structureert

Nadere informatie

M.F.L.A. van Oosterhout. Maatschappelijke Aangelegenheden. S.A.J. Terlouw

M.F.L.A. van Oosterhout. Maatschappelijke Aangelegenheden. S.A.J. Terlouw Raadsbrief Made, 10 januari 2012 Registratienr.: Onderwerp: Risico's gemeentelijk inkomensbeleid m.b.t. de Wmo Portefeuillehouder: Ambtelijke coördinatie: Steller: M.F.L.A. van Oosterhout Maatschappelijke

Nadere informatie

VOORSTEL AAN DE GEMEENTERAAD

VOORSTEL AAN DE GEMEENTERAAD VOORSTEL AAN DE GEMEENTERAAD Datum Raadsvergadering: Bestuurlijk hoofdthema: BBVnummer: 108667 Raadsvoorstel: 109814 Portefeuillehouder: Maret Rombout Paraaf controller: Datum Paraaf Onderwerp Vaststelling

Nadere informatie

Hoofdstuk 12. Financiële dienstverlening

Hoofdstuk 12. Financiële dienstverlening Hoofdstuk 12. Financiële dienstverlening Samenvatting Dit hoofdstuk behandelt de bekendheid en het gebruik van vijf Leidse inkomensondersteunende regelingen onder respondenten met een netto huishoudinkomen

Nadere informatie

Managementrapportage 2014-03. Intergemeentelijke Afdeling Sociale Zaken

Managementrapportage 2014-03. Intergemeentelijke Afdeling Sociale Zaken Managementrapportage 2014-03 Intergemeentelijke Afdeling Sociale Zaken Intergemeentelijke Afdeling Sociale Zaken (IASZ) Pagina 2 van 19 INHOUDSOPGAVE 1.1 Voorwoord...4 2.1 Realisatie doelstellingen...5

Nadere informatie

Beleidsregels financieel vangnet.

Beleidsregels financieel vangnet. Algemeen: Met ingang van 1 januari 2015 krijgen de gemeenten er een groot aantal nieuwe taken bij. Het gaat om de decentralisatie van een aantal taken uit de Algemene Wet Bijzondere Ziektekosten (AWBZ),

Nadere informatie

Officiële naam regeling Verordening Individuele Inkomenstoeslag Participatiewet Breda 2015

Officiële naam regeling Verordening Individuele Inkomenstoeslag Participatiewet Breda 2015 Wetstechnische informatie Overheidsorganisatie Gemeente Breda Officiële naam regeling Verordening Individuele Inkomenstoeslag Participatiewet Breda 2015 Citeertitel Verordening Individuele Inkomenstoeslag

Nadere informatie

Nota. Nota openbaar: Ja. Nummer: 14INT04226. Invulling Wet chronisch zieken en gehandicapten (Wtcg) en Compensatie Eigen Risico (CER) Onderwerp:

Nota. Nota openbaar: Ja. Nummer: 14INT04226. Invulling Wet chronisch zieken en gehandicapten (Wtcg) en Compensatie Eigen Risico (CER) Onderwerp: Nota Voor burgemeester en wethouders Nummer: 14INT04226 II Onderwerp: II Datum vergadering^ Ö Nota openbaar: Ja Invulling Wet chronisch zieken en gehandicapten (Wtcg) en Compensatie Eigen Risico (CER)

Nadere informatie

Gemeenten en de spreiding van opdrachten voor schilderwerk

Gemeenten en de spreiding van opdrachten voor schilderwerk Gemeenten en de spreiding van opdrachten voor schilderwerk Gemeenten en de spreiding van opdrachten voor schilderwerk september 2005 COLOFON Samenstelling Drs. M.H. (Mark) Gremmen drs. A.J.H. (Bert Jan)

Nadere informatie

Aan de Voorzitter van de Tweede Kamer der Staten-Generaal Binnenhof 1a 2513 AA s-gravenhage

Aan de Voorzitter van de Tweede Kamer der Staten-Generaal Binnenhof 1a 2513 AA s-gravenhage Ministerie van Sociale Zaken en Werkgelegenheid Aan de Voorzitter van de Tweede Kamer der Staten-Generaal Binnenhof 1a 2513 AA s-gravenhage Postbus 90801 2509 LV Den Haag Anna van Hannoverstraat 4 Telefoon

Nadere informatie

BIJLAGE 5 INKOMENS EFFECT RAPPORTAGE GEMEENTE NOORDWIJK 2015

BIJLAGE 5 INKOMENS EFFECT RAPPORTAGE GEMEENTE NOORDWIJK 2015 BIJLAGE 5 INKOMENS EFFECT RAPPORTAGE GEMEENTE NOORDWIJK 2015 Inkomens Effect Rapportage gemeente Noordwijk 2015 Een onderzoek naar de effecten van het armoedebeleid op de inkomenspositie van minimahuishoudens

Nadere informatie

Onderdeel raadsprogramma: Programma 6, zorg, welzijn en onderwijs Portefeuillehouder: Jan Burger

Onderdeel raadsprogramma: Programma 6, zorg, welzijn en onderwijs Portefeuillehouder: Jan Burger Raadsvergadering, 28 oktober 2014 Voorstel aan de Raad Onderwerp: Tegemoetkoming chronisch zieken en gehandicapten Nr.: - Agendapunt: Voorbespreking Datum: 20 augustus 2014 Onderdeel raadsprogramma: Programma

Nadere informatie

Rapportage. Effectmeting naar onderzoek Weten waarom uit 2008. Alphen-Chaam. Rekenkamercommissie Alphen-Chaam / Baarle-Nassau.

Rapportage. Effectmeting naar onderzoek Weten waarom uit 2008. Alphen-Chaam. Rekenkamercommissie Alphen-Chaam / Baarle-Nassau. 1 Rekenkamercommissie Alphen-Chaam / Baarle-Nassau Rapportage Effectmeting naar onderzoek Weten waarom uit 2008 Alphen-Chaam 7 juli 2011 W E T E N W A A R O M A L P H E N - C H A A M 2 1 Inleiding De Rekenkamercommissie

Nadere informatie

Overzicht huidige minimaregelingen

Overzicht huidige minimaregelingen Datum 10 juni 2014 1 (7) Overzicht huidige minimaregelingen Auteur Eveline Bal, Beleidsadviseur Werk & Inkomen Het huidige minimabeleid van de gemeente Nieuwegein kent verschillende instrumenten ter bestrijding

Nadere informatie

Minimabeleid de maat genomen

Minimabeleid de maat genomen Minimabeleid de maat genomen Minimabeleid de maat genomen Onderzoek naar de doeltreffendheid en doelmatigheid van het gemeentelijk minimabeleid Voorwoord 2010 is het Europese jaar van de armoede en tegen

Nadere informatie

B E R A A D S G R O E P

B E R A A D S G R O E P Deze Beraadsgroep kent 31 deelnemers. Sjaak Rijk is kwaliteitsadviseur bij Sociale Zaken Almere. Hij zal de deelnemers aan deze Beraadsgroep informeren over de wijzigingen in de Wet werk en bijstand sinds

Nadere informatie

TOELICHTING op de Bijstandsverordening / Toeslagenverordening gemeente Oegstgeest 2004

TOELICHTING op de Bijstandsverordening / Toeslagenverordening gemeente Oegstgeest 2004 TOELICHTING op de Bijstandsverordening / Toeslagenverordening gemeente Oegstgeest 2004 Algemene toelichting Tot 1 januari 1996 gold voor de bijstandsverlening een uiterst gedifferentieerde normensystematiek.

Nadere informatie

Hoofdstuk 24 Financiële situatie

Hoofdstuk 24 Financiële situatie Hoofdstuk 24 Financiële situatie Samenvatting De gemeente voert diverse inkomensondersteunende maatregelen uit die bedoeld zijn voor huishoudens met een lager inkomen. Zes op de tien Leidenaren zijn bekend

Nadere informatie

BELEIDSNOTITIE PARTICIPATIERAAD GEMEENTE VENRAY

BELEIDSNOTITIE PARTICIPATIERAAD GEMEENTE VENRAY BELEIDSNOTITIE PARTICIPATIERAAD GEMEENTE VENRAY INLEIDING Met ingang van 1 januari 2015 krijgen gemeenten een groot aantal taken overgeheveld, de zogeheten decentralisaties AWBZ-Wmo, de Jeugdwet en de

Nadere informatie

Wijziging Wet werk en bijstand en samenvoeging WIJ. Corina Garcia Consulent Werk, inkomen en zorg

Wijziging Wet werk en bijstand en samenvoeging WIJ. Corina Garcia Consulent Werk, inkomen en zorg Wijziging Wet werk en bijstand en samenvoeging WIJ Corina Garcia Consulent Werk, inkomen en zorg WELKOM AGENDA Uitgangspunten van de wijzigingen Meest ingrijpende wijzigingen IOAW Wijzigingen voor gemeente

Nadere informatie

In te stemmen met bijgevoegde raadsinformatiebrief en met toezending hiervan aan de raad.

In te stemmen met bijgevoegde raadsinformatiebrief en met toezending hiervan aan de raad. VOORSTEL AAN BURGEMEESTER EN WETHOUDERS & RAADSINFORMATIEBRIEF Van: C.P.G. Kraan Tel nr: 06 8333 8358 Nummer: 15A.00667 Datum: 7 juli 2015 Team: Onderwijs, Welzijn en Zorg Tekenstukken: Ja Bijlagen: 1

Nadere informatie

BELEIDSVERSLAG 2012 AFDELING ZORG (gemeente Goes) Uitvoering voor gemeente Noord-Beveland

BELEIDSVERSLAG 2012 AFDELING ZORG (gemeente Goes) Uitvoering voor gemeente Noord-Beveland BELEIDSVERSLAG 2012 AFDELING ZORG (gemeente Goes) Uitvoering voor gemeente Noord-Beveland Sandra Sonke Marleen van der Maas Dirk Verburg Inhoudsopgave 1 Algemeen... 2 2 Wet maatschappelijke ondersteuning

Nadere informatie

Aanleiding en probleemstelling

Aanleiding en probleemstelling No.: Portefeuillehouder: Wethouder Harmsen Afdeling: Welzijn en Onderwijs Behandelaar: C.H.A.M. Weterings De raad van de gemeente Tholen Tholen, 16 juni 2015 Onderwerp: voorstel om in te stemmen met de

Nadere informatie

Interne Memo nr. commissie MO G.E. Oude Kotte Datum: december 2014 Onderwerp: BOT-overleg armoedebeleid 2015 Afschrift aan: vul in

Interne Memo nr. commissie MO G.E. Oude Kotte Datum: december 2014 Onderwerp: BOT-overleg armoedebeleid 2015 Afschrift aan: vul in Interne Memo nr. Aan: commissie MO Van: G.E. Oude Kotte Datum: december 2014 Onderwerp: BOT-overleg armoedebeleid 2015 Afschrift aan: vul in Inleiding Per 1 januari 2015 wijzigen een aantal zaken binnen

Nadere informatie

De Raad van de gemeente Ede,

De Raad van de gemeente Ede, De Raad van de gemeente Ede, gelezen het voorstel van burgemeester en wethouders van Ede d.d. 11 november 2014; gelet op artikel 8, eerste lid, onderdeel b, en tweede lid, van de Participatiewet; overwegende

Nadere informatie

15 september 2014 8 2014/ n.v.t. wethouder H.G. Engberink

15 september 2014 8 2014/ n.v.t. wethouder H.G. Engberink Aan de raad van de gemeente Olst-Wijhe. Raadsvergadering d.d. Agendapunt Voorstelnummer Opiniërend besproken d.d. Portefeuillehouder 15 september 2014 8 2014/ n.v.t. wethouder H.G. Engberink Kenmerk 14.405692

Nadere informatie

Voor mensen met wat minder doet de gemeente wat meer. Informatie over minimaregelingen

Voor mensen met wat minder doet de gemeente wat meer. Informatie over minimaregelingen Voor mensen met wat minder doet de gemeente wat meer Informatie over minimaregelingen 2011 INHOUDSOPGAVE WOONKOSTEN...4 Huurtoeslag...4 Eigen woning...4 Woonlastenfonds...5 Kwijtschelding...5 Wasmachine,

Nadere informatie

Bereik van het armoedebeleid

Bereik van het armoedebeleid Bereik van het armoedebeleid Gemeente Nijkerk Rekenkamercommissie Vallei en Veluwerand November 2011 Colofon De rekenkamercommissie De rekenkamercommissie Vallei en Veluwerand is een gemeenschappelijke

Nadere informatie

M E M O. Onderwerp: technische vragen brief van het college over tijdelijke aanvullende inkomensondersteuning

M E M O. Onderwerp: technische vragen brief van het college over tijdelijke aanvullende inkomensondersteuning M E M O Aan: de Griffie Onderwerp: technische vragen brief van het college over tijdelijke aanvullende inkomensondersteuning Datum: 12-11-2014 Van: John Bannenberg D66 (Vic van Dijk) Daartoe vraagt hij

Nadere informatie

Raads informatiebrief (Sociaal-Economische pijler)

Raads informatiebrief (Sociaal-Economische pijler) gemeente Eindhoven Raadsnummer 04.R94O.OOI Inboeknummer o4toooyss Classificatienummer 43I.6oy Dossiernurnmer sp juli aoo4 Raads informatiebrief (Sociaal-Economische pijler) Betreft evaluatie en ontwikkelingen

Nadere informatie

INKOMENS EFFECT RAPPORTAGE GEMEENTE WAALWIJK 2014

INKOMENS EFFECT RAPPORTAGE GEMEENTE WAALWIJK 2014 INKOMENS EFFECT RAPPORTAGE GEMEENTE WAALWIJK 2014 Inkomens Effect Rapportage gemeente Waalwijk 2014 Een onderzoek naar de effecten van het armoedebeleid op de inkomenspositie van minimahuishoudens in de

Nadere informatie

gelezen het voorstel van het college van burgemeester en wethouders van 13 januari 2011;

gelezen het voorstel van het college van burgemeester en wethouders van 13 januari 2011; De raad van de gemeente Schiermonnikoog; overwegende, dat het noodzakelijk is het verstrekken van toeslagen en het verlagen van uitkeringen van bijstandsgerechtigden jonger dan 65 jaar bij verordening

Nadere informatie

Gemeente Nieuwegein; Verordening Individuele inkomenstoeslag WIL; gelezen het voorstel van burgemeester en wethouders d.d.

Gemeente Nieuwegein; Verordening Individuele inkomenstoeslag WIL; gelezen het voorstel van burgemeester en wethouders d.d. GEMEENTEBLAD Officiële uitgave van gemeente Nieuwegein. Nr. 6527 23 januari 2015 Gemeente Nieuwegein; Verordening Individuele inkomenstoeslag WIL; De raad van de gemeente Nieuwegein; gelezen het voorstel

Nadere informatie

Armoede en schulden in Oostzaan en Wormerland. Martijnschut.wordpress.com

Armoede en schulden in Oostzaan en Wormerland. Martijnschut.wordpress.com Armoede en schulden in Oostzaan en Wormerland Martijnschut.wordpress.com Armoede Armoede is een complex verschijnsel met veelal samenhangende dimensies zoals inkomen, maatschappelijke participatie, opleidingsniveau,

Nadere informatie

Onderwerp: Verordening persoonlijk minimabudget gemeente Overbetuwe 2015

Onderwerp: Verordening persoonlijk minimabudget gemeente Overbetuwe 2015 Onderwerp: Verordening persoonlijk minimabudget gemeente Overbetuwe 2015 Ons kenmerk: 14RB000110 Nr. 8f De raad van de gemeente Overbetuwe; gelezen het raadsvoorstel van burgemeester en wethouders van

Nadere informatie

Hoofdstuk 8. Financiële dienstverlening

Hoofdstuk 8. Financiële dienstverlening Hoofdstuk 8. Financiële dienstverlening Samenvatting Dit hoofdstuk behandelt de bekendheid en het van zeven Leidse inkomensondersteunende regelingen onder respondenten met een netto huishoudinkomen van

Nadere informatie

Nota van bevindingen. Handhaven inkomensgrens categoriale aanvullende inkomensondersteuning. Datum 21 december 2012 Status definitief

Nota van bevindingen. Handhaven inkomensgrens categoriale aanvullende inkomensondersteuning. Datum 21 december 2012 Status definitief Nota van bevindingen Handhaven inkomensgrens categoriale aanvullende inkomensondersteuning Datum 21 december 2012 Status definitief Colofon Programma Nummer Pagina 2 van 18 Inhoud Colofon 2 1 Samenvatting

Nadere informatie

COLLEGEVOORSTEL. Onderwerp Aanpassing bijstandsbeleid / compensatie van de Wtcg en Cer

COLLEGEVOORSTEL. Onderwerp Aanpassing bijstandsbeleid / compensatie van de Wtcg en Cer COLLEGEVOORSTEL Onderwerp Aanpassing bijstandsbeleid / compensatie van de Wtcg en Cer Te besluiten om 1. Het minimabeleid met ingang van 1 januari 2015 aan te passen door wijziging van de richtlijnen;

Nadere informatie

Iedereen kan meedoen financieel steuntje in de rug voor inwoners met een minimaal inkomen

Iedereen kan meedoen financieel steuntje in de rug voor inwoners met een minimaal inkomen Iedereen kan meedoen financieel steuntje in de rug voor inwoners met een minimaal inkomen Voor mensen met een laag inkomen en weinig vermogen is het niet altijd gemakkelijk om rond te komen. Een keer een

Nadere informatie

GEMEENTEBLAD Officiële publicatie van Gemeente Wijk bij Duurstede (Utrecht)

GEMEENTEBLAD Officiële publicatie van Gemeente Wijk bij Duurstede (Utrecht) Het Algemeen Bestuur van de Regionale Dienst Werk en Inkomen Kromme Rijn Heuvelrug (RDWI KRH), Gezien het voorstel van het Dagelijkse Bestuur van 12-02-, Gelet op de artikelen 8, eerste lid, onderdeel

Nadere informatie

10. Veel ouderen in de bijstand

10. Veel ouderen in de bijstand 10. Veel ouderen in de bijstand Niet-westerse allochtonen ontvangen 2,5 keer zo vaak een uitkering als autochtonen. Ze hebben het vaakst een bijstandsuitkering. Verder was eind 2002 bijna de helft van

Nadere informatie

Tevredenheid WWB-klanten 2013. Dienst SoZaWe NW Fryslân

Tevredenheid WWB-klanten 2013. Dienst SoZaWe NW Fryslân Tevredenheid WWB-klanten 2013 Dienst SoZaWe NW Fryslân COLOFON Samenstelling Andrew Britt Annelieke van den Heuvel Naomi Meys Vormgeving binnenwerk SGBO Benchmarking Druk SGBO Benchmarking Maart 2014 SGBO

Nadere informatie

G E M E E N T E \\ ) N O O R D E N V E L D '7 Raad d.d.

G E M E E N T E \\ ) N O O R D E N V E L D '7 Raad d.d. G E M E E N T E \\ ) N O O R D E N V E L D '7 Raad d.d. Aan de gemeenteraad T Agendapunt: Agen< 5.1/06072011] Docut imentnr.: RV11.0239 Be: Roden, 29 juni 2011 Onderwerp Programmabegroting ISD Noordenkwartier

Nadere informatie

gemeente Eindhoven Raadsbijlage Voorstel tot verlening van bijzondere bijstand aan zelfstandig wonende alleenstaande moeders jonger dan 21

gemeente Eindhoven Raadsbijlage Voorstel tot verlening van bijzondere bijstand aan zelfstandig wonende alleenstaande moeders jonger dan 21 ufo gemeente Eindhoven Dienst Sociale Zaken en Werkgelegenbeid Raadsbijlage nummer 213 Inboeknummer 99U003489 Beslisdatum B8cW 7 december 1999 Dossiernummer 949.501 Raadsbijlage Voorstel tot verlening

Nadere informatie

Minimaregelingen van Optimisd voor ouders met schoolgaande kinderen

Minimaregelingen van Optimisd voor ouders met schoolgaande kinderen Minimaregelingen van Optimisd voor ouders met schoolgaande kinderen Onze Sociale Dienst Optimisd voert een aantal regelingen uit die van belang zijn voor ouders van schoolgaande kinderen, die over een

Nadere informatie

Collegebesluit. Onderwerp: Beleidsregels Participatiewet BBV nr: 2014/480552

Collegebesluit. Onderwerp: Beleidsregels Participatiewet BBV nr: 2014/480552 Collegebesluit Onderwerp: Beleidsregels Participatiewet BBV nr: 2014/480552 1. Inleiding In de raad van 30 oktober jl. zijn de verordeningen sociaal domein vastgesteld. Voor de Participatiewet betrof dat

Nadere informatie

Beleidsregels Draagkracht Minimaregelingen Gemeente Boxtel en Gemeente Haaren Participatiewet

Beleidsregels Draagkracht Minimaregelingen Gemeente Boxtel en Gemeente Haaren Participatiewet GEMEENTEBLAD Officiële uitgave van gemeente Haaren. Nr. 124649 23 december 2015 Beleidsregels Draagkracht Minimaregelingen Gemeente Boxtel en Gemeente Haaren Participatiewet 1 Begrippen In deze draagkrachtrichtlijnen

Nadere informatie

Toelichting op de lokale senioren agenda

Toelichting op de lokale senioren agenda Notitie Toelichting op de Lokale Seniorenagenda Kadernota integrale informatie, advies en cliëntondersteuning Toelichting op de lokale senioren agenda 1. Inleiding De lokale seniorenagenda is één van de

Nadere informatie

Verordening langdurigheidstoeslag gemeente Overbetuwe 2009

Verordening langdurigheidstoeslag gemeente Overbetuwe 2009 Ons kenmerk: 09rb000127 Nr. 8 De raad van de gemeente Overbetuwe; gelezen het raadsvoorstel van burgemeester en wethouders van 10 februari 2009; gelezen het advies van de commissie Burger van 5 maart 2009;

Nadere informatie

Categoriale regelingen mogen worden verstrekt aan inkomens tot 110% van het minimum

Categoriale regelingen mogen worden verstrekt aan inkomens tot 110% van het minimum Aan de gemeenteraad 13 december 2011 Onderwerp: Vaststelling Verordeningen wetswijzigingen WWB 2012 en de bijbehorende beleidsregels 1. Voorstel 1. Voorgesteld wordt om de Verordening Langdurigheidstoeslag

Nadere informatie

Vergadernotitie voor de Adviescommissie Werk, Zorg en Inkomen van 18 februari 2009

Vergadernotitie voor de Adviescommissie Werk, Zorg en Inkomen van 18 februari 2009 datum 3 februari 2009 Steller I. van Montfoort Telefoonnummer 6396791 Email ie.van.montfoort@drechtsteden.nl portefeuillehouder BC J. Lavooi Vergadernotitie voor de Adviescommissie Werk, Zorg en Inkomen

Nadere informatie

Stand van zaken Minimabeleid Maart 2016

Stand van zaken Minimabeleid Maart 2016 Minimabeleid Maart 2016 Meer voor wie minder heeft! Minimabeleid 2015-2018 Op 7 juli 2015 heeft de gemeenteraad de nota Meer voor wie minder heeft vastgesteld. De nota richt zich op zes thema s: taboe

Nadere informatie

Bij deze bieden wij u de resultaten aan van het onderzoek naar de eerste effecten van de decentralisaties in de gemeente Barneveld.

Bij deze bieden wij u de resultaten aan van het onderzoek naar de eerste effecten van de decentralisaties in de gemeente Barneveld. rriercoj Gemeenteraad Barneveld Postbus 63 3770 AB BARNEVELD Barneveld, 27 augustus 2015 f Ons kenmerk: Ö^OOJcfc Behandelend ambtenaar: I.M.T. Spoor Doorkiesnummer: 0342-495 830 Uw brief van: Bijlage(n):

Nadere informatie

Minimamonitor Haarlem 2012

Minimamonitor Haarlem 2012 Stavangerweg 23-5 9723 JC Groningen t el e fo o n (050) 5252473 f a x (050) 5252973 Hardwareweg 4 3821 BM Amersfoort Telefoon (033) 4546665 e - m ail contact@kwiz.nl website www.kwiz.nl Minimamonitor Haarlem

Nadere informatie

Rekenkamer Weert. Onderzoeksopzet armoedebeleid

Rekenkamer Weert. Onderzoeksopzet armoedebeleid Rekenkamer Weert Onderzoeksopzet armoedebeleid Juni 2010 1 1. Achtergrond en aanleiding onderzoek De economie is verkozen tot onderwerp nummer 1 in het kader van de Tweede Kamer verkiezingen. Dit is onder

Nadere informatie

Wmo-raad gemeente Oss - Postbus 5-5340 BA Oss - telefoon 06-25274240 - email: wmoraad@oss.nl

Wmo-raad gemeente Oss - Postbus 5-5340 BA Oss - telefoon 06-25274240 - email: wmoraad@oss.nl Wmo-raad gemeente Oss - Postbus 5-5340 BA Oss - telefoon 06-25274240 - email: wmoraad@oss.nl Datum 23 november 2014 Kenmerk WMOR14016 /AvO/DvL/BN/JG Aan het college van B en W van de Gemeente Oss Betreft

Nadere informatie

Schuldhulpverlening gemeente Gouda Nota van Conclusies en Aanbevelingen

Schuldhulpverlening gemeente Gouda Nota van Conclusies en Aanbevelingen Schuldhulpverlening gemeente Gouda Nota van Conclusies en Aanbevelingen Rekenkamer Gouda - CONCEPT EN VERTROUWELIJK - Versie d.d. 12 mei 2012 Inhoudsopgave 1. Onderzoekskader schuldhulpverlening in Gouda

Nadere informatie

Aan de raadsleden van de Gemeente Groningen Postbus 20.001 9700 PB GRONINGEN. Geachte leden van de raad,

Aan de raadsleden van de Gemeente Groningen Postbus 20.001 9700 PB GRONINGEN. Geachte leden van de raad, REKENKAMERCOMMISSIE Onderwerp Onderzoeksrapport Armoedebeleid Aan de raadsleden van de Gemeente Groningen Postbus 20001 9700 PB GRONINGEN Telefoon 050 367 77 27 Bijlage(n) 1 Ons kenmerk 5549305 Datum 23-02-2016

Nadere informatie

Nieuwsbrief Minimabeleid 2010 Gemeente Schagen

Nieuwsbrief Minimabeleid 2010 Gemeente Schagen Nieuwsbrief Minimabeleid 2010 Gemeente Schagen JANUARI, 2010 In deze nieuwsbrief wordt u geïnformeerd over de volgende onderwerpen: de individuele bijzondere bijstand; de categoriale bijzondere bijstand;

Nadere informatie

Bijzondere bijstand kunt u aanvragen binnen 12 maanden nadat u deze kosten hebt gemaakt. U moet wel alle rekeningen en nota s bewaren.

Bijzondere bijstand kunt u aanvragen binnen 12 maanden nadat u deze kosten hebt gemaakt. U moet wel alle rekeningen en nota s bewaren. Weet u hoe u een bijdrage kunt krijgen voor de kosten die u maakt? Verschillende vergoedingen van de gemeente zijn mogelijk als de kosten voor u te hoog oplopen. Dat is mooi, maar tegelijkertijd lastig.

Nadere informatie

REKENKAMERCOMMISSIE. Onderzoek Minimabeleid

REKENKAMERCOMMISSIE. Onderzoek Minimabeleid REKENKAMERCOMMISSIE P U R M E R E N D Onderzoek Minimabeleid Onderzoek minimabeleid De mogelijkheden om mee te doen binnen de kaders van de nieuwe Wet Maatregelen Wet Werk en Bijstand April 2014 Onderzoek

Nadere informatie

Stichting OBD (Overlegorgaan Belangenbehartiging Dronten)

Stichting OBD (Overlegorgaan Belangenbehartiging Dronten) Stichting OBD (Overlegorgaan Belangenbehartiging Dronten) Secretariaat Stichting OBD Braspenning 26, 8253 BB Dronten T: 0321-338155 M: 0613785451 E: secretaris@clientenraadobd.nl Het College van burgemeester

Nadere informatie

Verordening Tegenprestatie 2015. Gemeente Achtkarspelen

Verordening Tegenprestatie 2015. Gemeente Achtkarspelen Verordening Tegenprestatie 2015 Gemeente Achtkarspelen De Raad van de gemeente Achtkarspelen: overwegende dat: de Participatiewet, de Wet inkomensvoorziening oudere en gedeeltelijk arbeidsongeschikte werknemers,

Nadere informatie

Iedereen kan meedoen. Financieel steuntje in de rug voor inwoners met een minimaal inkomen

Iedereen kan meedoen. Financieel steuntje in de rug voor inwoners met een minimaal inkomen Iedereen kan meedoen Financieel steuntje in de rug voor inwoners met een minimaal inkomen Voor mensen met een laag inkomen en weinig vermogen is het niet altijd gemakkelijk om rond te komen. Een keer een

Nadere informatie